joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0206.2
β᾽ . Αἰσχυνοῦμεν τοίνυν , αἰσχυνοῦμεν , ἀγαπητοί , καὶ στενάζομεν ἐπὶ τῇ πολλῇ ῥᾳθυμίᾳ . Τριακονταοκτὸ ἔτη εἶγε προσεδρεύμεν ἐκείνως , καὶ οὐκ ἐτύγχανεν ὧν ἐποθεῖστο , καὶ οὐκ ἀφίστατο · καὶ οὐκ ἐτύγχανεν , οὐ παρὰ τὴν οἰκεῖαν ἀμέλειαν , ἀλλ᾽ ἐπηρεαζόμενος παρ᾽ ἑτέρων καὶ βίαν πάσχων , καὶ οὐδ᾽ οὕτως ἐνάρχα · ἡμεῖς δὲ ἐὰν δέκα ἡμέρας προσεδρεύσωμεν σπουδαίως ὑπὲρ τινος παρακαλοῦντες , καὶ μὴ τύχωμεν , ἀνοινόμεν λοιπὸν τῇ αὐτῇ χειρήσθαι σπουδῇ . Καὶ ἀνθρώπους μὲν τοσούτων προσεδρεύμεν χρόνῳν , στρατευόμενοι καὶ ταλαιπωρούμενοι , καὶ διακονοῦντες δουλοῦντες διακονίας , καὶ πρὸς τῷ τέλει πολλάκις καὶ αὐτῆς τῆς ἐλπίδος ἐκπίπτοντες · τῷ δὲ Δεσπότῃ τῷ ἡμετέρῳ ἄ , ἔνθα πάντως ἐστιν ἀπολαβεῖν τὴν ἀμοιβὴν πολλῇ μεῖζον τῶν πόνων ( Ἡ γὰρ ἐλπίς οὐ καταισχύνει , φησίν ) , οὐκ ἀνεγόμεθα προσεδρεύειν μετὰ τῆς προσ-ηκούσης σπουδῆς . Καὶ πᾶσας ταῦτα κολάζεσθαι δεῖ ; Εἰ γὰρ καὶ μηδὲν λαβεῖν ἦν , αὐτὸ τοῦτο τὸ συνεχῶς αὐτῷ συλλεῖσθαι , οὐχὶ μυρίων ἄξιον ἀγαθῶν ἦν [ 209 ] ἠγεῖσθαι ; Ἀλλ᾽ ἐπίπονον ἡ διηνεκής εὐχή ; Καὶ τί , εἰπὲ οὐκ ἐπίπονον τῶν τῆς ἀρετῆς ; Αὐτὸ γοῦν τοῦτο , φησίν , πολλῆς ἀπορίας ἐστὶ μεστόν , ὅτι τῇ μὲν κακίᾳ ἡδονή , τῇ δὲ ἀρετῇ συγκεκλήρωται πόνος . Καὶ πολ-λοὺς οἶμαι τοῦτο ζητεῖν . Τί ὅπῳ ; οὐν ἐστι τοῦ αἰτίου ; Ἔδωκεν ἡμῖν ἐξ ἀρχῆς ὁ Θεὸς ἐλεύθερον φροντίδων βίον καὶ πόνων ἀπηλλαγμένον · οὐχ᾽ ἐχρησάμεθα εἰς δέον τῷ δώρῳ , ἀλλὰ διεστράφημεν ὑπὸ τῆς ἀργίας , καὶ ἐξεπέσομεν τοῦ παραδείσου . Διὰ τοῦτο ἐπίπονον ἐποίησεν ἡμῶν τὴν ζωὴν λοιπὸν , ὥσπερ ἀπολογούμε-νος τῷ γένει τῶν ἀνθρώπων , καὶ λέγων · Ἔδωκα τρυ-φὴν ὑμῖν ἐξ ἀρχῆς , ἀλλ᾽ ἐγενέσθε χειρώνας τῇ ἀνέσει · διὰ τοῦτο ἐκλεύσα λοιπὸν πόνους ὑμῖν ἐπιτεθῆναι καὶ ἰδρώτας δ . Ἐπεὶδὴ δὲ οὐδὲ ἐκείνους κατέσχεν ὁ πόνος , ἔδωκε πάλιν νόμον πολλάς ἔχοντα ἐντολὰς , καθάπερ τινὶ ἰσπῷ δυτῆνιψ φέλλια καὶ πέδας ἐπιτιθεῖς , ὡς αὐτοῦ τὰ σκιρτήματα ἐπισχεῖν · οὕτω καὶ οἱ πολυ-δάμας ποιοῦσι . Διὰ τοῦτο ἐπίπονος ὁ βίος , ἐπειδὴ το-μὴ πονεῖν διαφθείρειν ἡμᾶς εἰώθεν . Ἡ γὰρ φύσις ἡμῶν ἀργίαν οὐκ ἀνέχεται , ἀλλὰ πρὸς κακίαν ἀπο-κλίνει ῥᾳδίως . Θώμεν γὰρ μὴ δεῖσθαι πόνων τὸν σω-φρονοῦντα , μηδὲ τὸν τὴν ἄλλην ἀρετὴν κατορθοῦντα , ἀλλὰ καθεύδοντας πάντα ἀνύειν · ποῦ ἂν ἐχρησάμεθα τῇ ἀνέσει ; ἄρα οὐχ ἂν πρὸς ἀπόνοιαν καὶ ἀλαζο-νείαν ;
Lemmas: βε . αἰσχύνω τοίνυν , αἰσχύνω , ἀγαπητός , καί στενάζω ἐπί ὁ πολύς ῥᾳθυμία . Τριακονταοκτὸ ἔτος εἰμί προσεδρεύω ἐκείνως , καί οὐ τυγχάνω ὅς ποθέω , καί οὐ ἀφίστημι · καί οὐ τυγχάνω , οὖον παρά ὁ οἰκεῖος ἀμέλεια , ἀλλά ἐπηρεάζω παρά ἕτερος καί βία πάσχω , καί οὐδέ οὕτως ἐνάρχομαι · ἐγώ δέ ἐάν δέκα ἡμέρα προσεδρεύω σπουδαῖος ὑπέρ τις παρακαλέω , καί μή τυγχάνω , ἀνοίγω λοιπός ὁ αὐτός χειρόομαι σπουδή . καί ἄνθρωπος μέν τοσοῦτος προσεδρεύω χρόνος , στρατεύω καί ταλαιπωρέω , καί διακονέω δουλόω διακονία , καί πρός ὁ τέλος πολλάκις καί αὐτός ὁ ἐλπίς ἐκπίπτω · ὁ δέ δεσπότης ὁ ἡμέτερος ὅς , ἔνθα πάντως εἰμί ἀπολαμβάνω ὁ ἀμοιβή πολύς μείζων ὁ πόνος ( ὁ γάρ ἐλπίς οὖον καταισχύνω , φημί ) , οὐ ἀνάγω προσεδρεύω μετά ὁ προσοικέω σπουδή . καί πᾶος οὗτος κολάζω δεῖ ; εἰμί γάρ καί μηδείς λαμβάνω εἰμί , αὐτός οὗτος ὁ συνεχῶς αὐτός συλλειεπομαι , οὐ μυρίος ἄξιος ἀγαθός εἰμί [ 209 ] ἡγέομαι ; ἀλλά ἐπίπονος ὁ διηνεκής εὐχή ; καί τίς , εἶπον οὐ ἐπίπονος ὁ ὁ ἀρετή ; αὐτός γοῦν οὗτος , φημί , πολύς ἀπορία εἰμί μεστός , ὅτι ὁ μέν κακία ἡδονή , ὁ δέ ἀρετή συγκληρόω πόνος . καί πολύς οἴομαι οὗτος ζητέω . τις ὄψ ; ὀν εἰμί ὁ αἴτιος ; δίδωμι ἐγώ ἐκ ἀρχή ὁ θεός ἐλεύθερος φροντίς βίος καί πόνος ἀπαλλάσσω · οὐ χράω εἰς δήω ὁ δῶρον , ἀλλά διαστρέφω ὑπό ὁ ἀργία , καί ἐκπίπτω ὁ παράδεισος . Ζεύς οὗτος ἐπίπονος ποιέω ἐγώ ὁ ζωή λοιπός , ὥσπερ ἀπολογέομαι ὁ γένος ὁ ἄνθρωπος , καί λέγω · δίδωμι τρυφή σύ ἐκ ἀρχή , ἀλλά γίγνομαι χείρων ὁ ἄνεσις · διά οὗτος κλέω λοιπός πόνος σύ ἐπιτίθημι καί ἱδρώς δ . ἐπειδή δέ οὐδέ ἐκεῖνος κατέχω ὁ πόνος , δίδωμι πάλιν νόμος πολύς ἔχω ἐντολή , καθάπερ τις ἰσπῷ δυτῆνιψ Φέλλια καί πέδη ἐπιτίθημι , ὡς αὐτός ὁ σκίρτημα ἐπέχω · οὗτος καί ὁ πολυδάμας ποιέω . Ζεύς οὗτος ἐπίπονος ὁ βίος , ἐπεί τομή πονέω διαφθείρω ἐγώ εἴωθα . ὁ γάρ φύσις ἐγώ ἀργία οὐ ἀνέχω , ἀλλά πρός κακία ἀποκλίνω ῥᾳδίως . τίθημι γάρ μή δήω πόνος ὁ σωφρονέω , μηδέ ὁ ὁ ἄλλος ἀρετή κατορθόω , ἀλλά καθεύδω πᾶς ἀνύω · ποῦ εἄν χράω ὁ ἄνεσις ; ἄρα οὐ εἄν πρός ἀπόνοια καί ἀλαζονεία ;