joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0377.4
λον , κεῖται . Καὶ μὴ θαυμάσῃς . Καὶ γὰρ καὶ ἄλλοχοῦ φησιν . Ὁ δυνάμενος χωρεῖν , χωρείτω . Οὕτως οἶδε πολλοχοῦ δύναμιν τὴν προαιρεῖσιν λέγειν . Καὶ πάλιν · Οὐ δύναται ὁ κόσμος μισεῖν ὑμᾶς · ἐμὲ δὲ μισεῖ . Τοῦτο δὲ καὶ ἐν τῇ κεινῇ συνθείᾳ φυλαττόμενον ἴδοι τις ἂν · ὡς ἐταν λέγῃ τις · Οὐ δύναμαι ἀγαπᾶσαι τὸν δαῖνα · τὸ σφοδρὸν τῆς βουλήσεως , δύναμιν λέγων . Καὶ πάλιν · Οὐ δύναται ὁ δαῖνα γενέσθαι χρηστός . Καὶ ὁ προφήτης δὲ τί φησιν ; Εἰ ἀλλάξεται Αὐθὸς τὸ δέρμα αὐτοῦ , καὶ πόρδελις τὰ ποικίλματα αὐ-τῆς , καὶ ὁ λαὸς οὗτος δυνησεται εὐ ποιῆσαι με-μαθηκὼς κακῶ . Οὐ τοῦτο φησιν , ὅτι ἀδύνατον αὐτοῖς ἡ τῆς ἀρετῆς ἐργασία · ἀλλ’ ὅτι οὐ βούλονται , διὰ τοῦτο οὐ δύναται . Καὶ ὁ λέγει ὁ εὐαγγελιστής , τοῦτο φησιν , ὅτι ἀδύνατον ἦν ψευσαθαι [ 407 ] τὸν προφήτην . Οὐ μὴν διὰ τοῦτο ἀδύνατον ἦν αὐτοῖς πιστεύσαι . Ἐνῆν γὰρ , καὶ πιστεύσαντων αὐτῶν , ἀφευθὴ μένεν . Οὐ γὰρ ἂν ταῦτα προείπεν , εἰ πι-στεύειν ἐμελλον . Τί οὖν , φησίν , οὐχ οὕτως εἶπεν , Ὅτι ἰδιώματα τινὰ ἡ Γραφὴ τοιαῦτα ἔχει , καὶ διὰ τοῦ νόμου αὐτῆς παραχωρεῖ ; Ταῦτα δὲ εἶπε , ὅτε εἶδε τὴν δόξαν αὐτοῦ . Τίνος ; Τοῦ Πατρὸς . Πῶς οὖν ὁ Ἰωάννης περὶ τοῦ Υἱοῦ λέγει , ὁ δὲ Παῦλος περὶ τοῦ Πνεύματος ; Οὐχ ὡς συναλείφοντας τὰς ὑποστά-σεις , ἀλλὰ μίαν ἀξίαν δηλοῦντας εἶναι , φησίν . Καὶ γὰρ τὰ τοῦ Πατρὸς τοῦ Υἱοῦ , καὶ τὰ τοῦ Υἱοῦ τοῦ Πατρὸς ἐστι α . Καίτοι πολλὰ δι’ ἀγγέλων εἶπε , καὶ οὐδεὶς λέγει , καθὼς εἶπεν ὁ ἀγγέλος · ἀλλὰ τί ; Ὁ θεὸς εἶπεν . Τὰ μὲν γὰρ ὑπὸ τοῦ θεοῦ δι’ ἀγγέλων εἰρημένα , τοῦ θεοῦ ἂν εἴη · οὐχ ἐκὶ δὲ καὶ τὸ τοῦ θεοῦ , τῶν ἀγγέλων . Ἐνταῦθα δὲ τοῦ Πνεύματος φησιν εἶναι τὰ ῥήματα . Καὶ ἐλάλησε περὶ αὐτοῦ . Τί ἐλάλησε ; Εἶδον τὸν Κύριον καθήμενον ἐπὶ θρόνου ὑψηλοῦ , καὶ τὰ ἐξῆς . Ἀδὲν οὖν ἐνταῦθα φησι , τὴν ὁμὴν ἐκείνην , τὸν καπνόν , τὸ ἀκούσαι μυ-στρίων ἀπορρήτων , τὸ ἰδεῖν τὰ Σεραφίμ , τὴν ἀστραπὴν τὴν ἀπὸ τοῦ θρόνου πτώσαν , ἡ ἀντιλέ-ψαι αἱ δυνάμεις οὐκ ἔχουν ἐκεῖναι . Καὶ ἐλάλησε περὶ αὐτοῦ . Τί ἐλάλησε ; Ὅτι φωνοῦς φωνὴν λέ-γουσαν · Τίνα ἀποστελῶ , καὶ τις πορεύσεται ; Καὶ εἶπον · Ἴδοὺ ἐγώ εἰμι , ἀπόστειλόν με . Καὶ εἶπεν · Ἄκοή ἀκούσετε , καὶ οὐ μὴ συνῆτε , καὶ βλέποντες βλέψετε , καὶ οὐ μὴ ἴδητε . Ἐτυ-γλῶσε γὰρ αὐτῶν τοὺς ὀφθαλμούς , καὶ πεπώρω-κεν αὐτῶν τὴν καρδίαν , μὴ ποτε ἴδωσι τοῖς ὀφθαλμοῖς , καὶ τῇ καρδίᾳ συνῶσι , Ἴδοὺ πάλιν ἕτερον ζήτημα · ἀλλ’ οὐχ ἔστιν , ἂν ὁρθῶς προσ-έχωμεν . Ὡσπερ γὰρ ὁ ἥλιος τὸν ἀσθενῶν πλήττει τὰς ὀφείας οὐ παρὰ τὴν οἰκείαν φύσιν , οὕτω καὶ ἐπὶ τῶν μὴ προσεχόντων τοῖς τοῦ θεοῦ λόγοις γίνεται . Οὕτω καὶ ἐπὶ τοῦ Φαραὼ τὴν καρδίαν σκληρύναι λέ-γεται , οὕτω καὶ ἐπὶ τῶν φιλονεικούντων πρὸς τοὺς τοῦ θεοῦ λόγους γίνεται . Ἴδιωμα δὲ καὶ τοῦτο τῆς Γρα-φῆς , ὡς β’ καὶ τὸ , Παρέδωκεν εἰς ἀδολομὴν τοῦ , · καὶ τὸ , Ἀπέκτεινε τοὺς Ἑδονεῖς , τοὔστι , Συνεχώρη-σεν , ἀφήκεν . Οὐχὶ γὰρ ἐνεργοῦντα αὐτὸν ἐνταῦθα εἰσάγει , ἀλλ’ ἐκ τῆς ἐτέρας πονηρίας ταῦτα γινόμενα δείκνυσιν . Ὅταν γὰρ ἐγκαταλειφώμεν οὐδ’ τοῦ θεοῦ , παραδιδόμεθα τῷ διαβόλῳ · τῷ διαβόλῳ δὲ παραδο-θέντες , μυρία πάχομεν δεινά . Φοβοῦν τοίνυν τὸν ἀχραστην , φησίν , Ἐσκληρύνε , καὶ Παρέδωκεν . Ὅτι γὰρ αὐτὸς οὐ μόνον οὐ παραδίδωσιν , ἀλλ’ οὐδὲ ἐγκαταλιμπάνει , ἂν μὴ βουληθῶμεν , ἀκούσον τί
Lemmas: λος , κεῖμαι . καί μή θαυμάζω . καί γάρ καί αλλοχοω φημί . ὁ δύναμαι χωρέω , χωρέω . οὕτως οἶδα πολλοχοω δύναμις ὁ προαιρέω λέγω . καί πάλιν · οὖον δύναμαι ὁ κόσμος μισέω σύ · ἐγώ δέ μισέω . οὗτος δέ καί ἐν ὁ κενός συνθεΐα φυλάσσω ὁράω τις εἄν · ὡς ὅς λέγω τις · οὖον δύναμαι ἀγαπάω ὁ Δάινα · ὁ σφοδρός ὁ βούλησις , δύναμις λέγω . καί πάλιν · οὖον δύναμαι ὁ Δάινα γίγνομαι χρηστός . καί ὁ προφήτης δέ τίς φημί ; εἰμί ἀλλάσσω Αὐθὸς ὁ δέρμα αὐτός , καί πόρδελις ὁ ποίκιλμα αὐτός , καί ὁ λαός οὗτος δύναμαι εὕω ποιέω μανθάνω κακόω . οὖον οὗτος φημί , ὅτι ἀδύνατος αὐτός ὁ ὁ ἀρετή ἐργασία · ἀλλά ὅτι οὖον βούλομαι , διά οὗτος οὖον δύναμαι . καί ὁ λέγω ὁ εὐαγγελιστής , οὗτος φημί , ὅτι ἀδύνατος εἰμί ψεύδω [ 407 ] ὁ προφήτης . οὖον μήv διά οὗτος ἀδύνατος εἰμί αὐτός πιστεύω . ἐν-εἰμί γάρ , καί πιστεύω αὐτός , ἀφεύω μένω . οὖον γάρ εἄν οὗτος προεῖπον , εἰμί πιστεύω μέλλω . τις οὖν , φημί , οὐ οὕτως εἶπον , ὅτι2 ἰδίωμα τις ὁ γραφή τοιοῦτος ἔχω , καί διά ὁ νόμος αὐτός παραχωρέω ; οὗτος δέ εἶπον , ὅτε ὁράω ὁ δόξα αὐτός . τίς ; ὁ πατήρ . Πῶς οὖν ὁ Ἰωάννης περί ὁ υἱός λέγω , ὁ δέ Παῦλος περί ὁ πνεῦμα ; οὐχ ὡς συναλείφω ὁ ὑφίστημι , ἀλλά εἷς ἄξιος δηλόω εἰμί , φημί . καί γάρ ὁ ὁ πατήρ ὁ υἱός , καί ὁ ὁ υἱός ὁ πατήρ εἰμί ὅς . καίτοι πολύς διά ἄγγελος εἶπον , καί οὐδείς λέγω , καθώς εἶπον ὁ ἄγγελος · ἀλλά τίς ; ὁ θεός εἶπον . ὁ μέν γάρ ὑπό ὁ θεός διά ἄγγελος εἴρω , ὁ θεός εἄν εἰμί · οὐ ἐπίτεξ δέ καί ὁ ὁ θεός , ὁ ἄγγελος . ἐνταῦθα δέ ὁ πνεῦμα φημί εἰμί ὁ ῥῆμα . καί λαλέω περί αὐτός . τις λαλέω ; εἶδον ὁ κύριος κάθημαι ἐπί θρόνος ὑψηλός , καί ὁ ἑξῆς . ἁνδάνω οὖν ἐνταῦθα φημί , ὁ ὁμός ἐκεῖνος , ὁ καπνός , ὁ ἀκούω μυστήριον ἀπόρρητος , ὁ ὁράω ὁ Σεραφείμ , ὁ ἀστραπή ὁ ἀπό ὁ θρόνος πτώσαν , ὁ ἀντιλέγω ὁ δύναμις οὐ χόω ἐκεῖνος . καί λαλέω περί αὐτός . τις λαλέω ; ὅτι2 φωνέω φωνή λέγω · τίς ἀποστέλλω , καί τις πορεύω ; καί εἶπον · ἰδού ἐγώ εἰμί , ἀποστέλλω ἐγώ . καί εἶπον · ἀκοή ἀκούω , καί οὖον μή συνίημι , καί βλέπω βλέπω , καί οὖον μή ὁράω . Ἐτυ-γλῶσε γάρ αὐτός ὁ ὀφθαλμός , καί πωρόω αὐτός ὁ Καρδία , μή ποτός ὁράω ὁ ὀφθαλμός , καί ὁ Καρδία συνίημι , ἰδού πάλιν ἕτερος ζήτημα · ἀλλά οὐ εἰμί , εἄν ὀρθῶς προσέχω . ὡς γάρ ὁ ἥλιος ὁ ἀσθενής πλήσσω ὁ ὄφειος οὖον παρά ὁ οἰκεῖος φύσις , οὗτος καί ἐπί ὁ μή προσέχω ὁ ὁ θεός λόγος γίγνομαι . οὕτως καί ἐπί ὁ Φαραώ ὁ Καρδία σκληρύνω λέγω , οὗτος καί ἐπί ὁ φιλονεικέω πρός ὁ ὁ θεός λόγος γίγνομαι . ἰδίωμα δέ καί οὗτος ὁ Γραφῆς , ὡς βε καί ὁ , παραδίδωμι εἰς αδολομεις ὁ , · καί ὁ , ἀποκτείνω ὁ δονέω , ἔτος , συγχωρέω , ἀφίημι . οὐ γάρ ἐνεργέω αὐτός ἐνταῦθα εἰσάγω , ἀλλά ἐκ ὁ ἕτερος πονηρία οὗτος γίγνομαι δείκνυμι . ὅταν γάρ ἐγκαταλείφω οὐδέ ὁ θεός , παραδίδωμι ὁ διάβολος · ὁ διάβολος δέ παραδίδωμι , μυρίος πάχω δεινός . φοβέω τοίνυν ὁ ἀχραστην , φημί , σκληρύνω , καί παραδίδωμι . ὅτι2 γάρ αὐτός οὖον μόνος οὖον παραδίδωμι , ἀλλά οὐδέ ἐγκαταλιμπάνω , εἄν μή βούλομαι , ἀκούω τίς