joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0126.1
προφητῶν , καὶ δυσωπῶν τὸν ἀκρατῆν ἐντεῦθεν . Ἐπειδὴ γὰρ ὁ Ναθαναὴλ ἀκριβῆς ἦν , καὶ πάντα διασκεμμένος μετὰ ἀληθείας , ὡς καὶ ὁ Χριστὸς ἐμαρτύρησε , καὶ τὸ ἔργον ἐδείξεν , εἰκότως αὐτὸν ἐπὶ τὸν Μωϋσῆν καὶ τοὺς προφήτας παρέπεμψεν , ἵνα οὕτω παραδεχθῇται τὸν κρυπτόμενον . Εἰ δὲ υἱὸν Ἰωσὴφ αὐτὸν λέγει , μὴ δορυθηθῆς · ἐτι γὰρ τοῦτον παρ’ αὐτοῦ εἶναι . Καὶ πῶς δὴ οὖν , ὦ Φίλιππε , ταῦτὸς ἐκεῖνός ἐστι ; τί λέγεις ἡμῖν τεκμήριον ; Οὐ γὰρ ἀρκεῖ μόνον τὸ ἀποφθάνασθαι . Ποῖον σημεῖον εἶδες ; ποῖον θαῦμα ; Οὐχ ἔστιν ἀκινδύνως πιστεύειν ἀπλῶς ὑπὲρ τοιούτων πραγμάτων . Ποίαν οὖν ἔχεις ἀπόδειξιν ; Τὴν αὐτὴν τῷ Ἄνδρέῃ , φησί . Καὶ γὰρ ἐκεῖνος παραστήσεται τὸν πλοῦτον ὃν εὑρεν οὐχ ἑαυτῷ , οὐδὲ διὰ ῥημάτων ἐπιδεῖξασθαι δυνάμενος τὸν θησαυρὸν , ἄγει πρὸς τὸν εὑρόντα τὸν ἀδελφόν . Οὕτω δὴ καὶ οὗτος , πῶς μὲν αὐτὸς ἐστὶν ἐκεῖνος , ὁ Χριστός , καὶ πῶς αὐτὸν οἱ προφῆται προανέκρυψαν , οὐχ εἴπεν · ἔλκει δὲ αὐτὸν πρὸς τὸν Ἰησοῦν , οὐχ ἀποστησάμενον λοιπὸν εἰδώς , ἀν τῶν ῥημάτων γεύσηται καὶ τῆς διδασκαλίας ἐκείνου . Καὶ εἶπεν αὐτῷ Ναθαναήλ · Ἐκ Ναζαρέτ δύναται τι ἀγαθὸν εἶναι ; λέγει αὐτῷ Φίλιππος · Ἔρχου καὶ ἴδε . Εἶδεν ὁ Ἰησοῦς τὸν Ναθαναὴλ ἐρχόμενον πρὸς αὐτόν , καὶ λέγει περὶ αὐτοῦ · Ἴδε ἀληθῶς Ἰσραηλίτης , ἐν ᾧ δόλος οὐκ ἔστιν . Ἐπειδὴ εἶπεν ἡ , Ἐκ Ναζαρέτ δύναται τι ἀγαθὸν εἶναι , ἐπαινεῖ καὶ θαυμάζει τὸν ἀνθρώπον . Καὶ μὴν ἐγκληθῆναι αὐτὸν ἔχρη . Οὐδαμῶς . Οὐδὲ γὰρ ἀπιστοῦντος ἦν τὰ ῥήματα , οὐδὲ ἐγκλημάτων ἀξία , ἀλλ’ ἐπαίνων . Πῶς καὶ τινὶ τρόπῳ ; Ὅτι φιλήτιπον μᾶλλον εὐτὸς ἐσκεμμένος ἦν ἢ τὰ προφητικά . Καὶ γὰρ ἢν ἀκούσας b ἀπὸ τῶν Γραφῶν , ὅτι ἀπὸ Βηθλέεμ δεῖ τὸν Χριστὸν ἐλθεῖν , καὶ ἀπὸ τῆς χώρας ἐν ᾧ ἦν Δαυὶδ . Τοῦτο γὰν καὶ παρὰ Ἰουδαίοις ἐκράτει , καὶ ὁ προφήτης ἀνὼθεν ἐκτρυπῶν λέγων · Καὶ σὺ , Βηθλέεμ , οὐδαμῶς ἐλάχιστη εἶ ἐν τοῖς ἡγεμόσιν Ἰούδα · ἐκ σοῦ γὰρ ἐξελεύσεται ἡγούμενος , ὃστις ποιμανεῖ τὸν λαὸν μου τὸν Ἰσραήλ . Ἐπεὶ οὖν ἠκούσαν , ὅτι ἐκ Ναζαρέτ , ἐθορύβησαν καὶ διηπύρησαν , οὐχ εὐλόγως συμβαίνουσαν τῷ Φιλίππῳ τὴν ἐπαγγελίαν τῇ προφητικῇ προρρήσει . Θέα δὲ αὐτοῦ καὶ ἐν τῇ διαπορήσει τὴν σύνεσιν καὶ ἐπείκειαν . Οὐ γὰρ εἶπεν εὐθὺς · Ἀπατᾷς με , ὦ Φίλιππε , καὶ ψευδὼ οὐ πειθόμαι , οὐ παραγινώμαι · ἐμαθὼν ἀπὸ τῶν προφητῶν , ὅτι ἀπὸ Βηθλέεμ τὸν Χριστὸν ἐλθεῖν δεῖ · σὺ δὲ λέγεις , ἀπὸ Ναζαρέτ · οὐ τοῖνυν οὗτος ἐκεῖνός ἐστιν . Ἄλλ’ οὐδὲν τούτων εἶπεν · ἀλλὰ τί ; Πειραγίνται καὶ οὗτος , τῷ μὲν μὴ καταδιδάσθαι ἐκ Ναζαρέτ αὐτὸν εἶναι , τὴν ἀκριβείαν τὴν περὶ τὰς Γραφὰς δηλῶν , καὶ τὸ τῶν τρόπων ἀνεξάπαττον · [ 117 ] τῷ δὲ μὴ διαπτύσαι τὸν ἀπαγγέλλοντα , τὸν πολὺν πόθον , ὃν εἶχε περὶ τῆς τοῦ Χριστοῦ παρουσίας , ἐμφανίζων . Ἐνενοήσεν γὰρ , ὅτι εἰκὸς ἦν Φίλιππον περὶ τὸν τόπον ἐσφαλθαι . β’ . Θέα δὲ μοι καὶ τὴν πειρατήσιν , πῶς ἐπείκῃ σκοπῆται , καὶ ἐν ἐρωτήσεως τάξει ε . Οὐδὲ γὰρ εἶπεν , Οὐδὲν ἀγαθὸν ἡ Γαλιλαία φέρει · ἀλλὰ πῶς ; Ἐκ Ναζαρέτ δύναται τι ἀγαθὸν εἶναι ; Σφόδρα δὲ ἢν καὶ ὁ Φίλιππος συνετός . Οὐ γὰρ ἄν ἀπορρήσει ἄγανακτεῖ καὶ δυσχεραίνει , ἀλλ’ ἐπιμένει τὸν d ἄνδρα βουλομένος ἄγειν , καὶ ἐκ προοιμίου τὴν ἀποστολὴν προσἡκούσαν εὐτονίαν ἡμῖν ἐνδεικνύμενος . Διὰ ταῦτα καὶ ὁ Χριστὸς φησιν Ἴδε ἀληθῶς Ἰσραηλίτης , ἐν ᾧ δόλος οὐκ ἔστιν . Ὦστε ἐνὶ καὶ ψευδῆ Ἰσραηλίτης . Ἄλλ’ οὐχ οὕτος τοιοῦτος · ἀδελφάσας γὰρ αὐτοῦ , φησιν ,
Lemmas: προφήτης , καί δυσωπέω ὁ ἀκρατής ἐντεῦθεν . ἐπεί γάρ ὁ Ναθαναήλ ἀκριβής εἰμί , καί πᾶς διασκέπτομαι μετά ἀλήθεια , ὡς καί ὁ Χριστός μαρτυρέω , καί ὁ ἔργον δείκνυμι , εἰκότως αὐτός ἐπί ὁ Μωϋσῆς καί ὁ προφήτης παραπέμπω , ἵνα οὗτος παραδέχομαι ὁ κρύπτω . εἰμί δέ υἱός Ἰωσήφ αὐτός λέγω , μή δορυθηθῆς · ἔτι γάρ οὗτος παρά αὐτός εἰμί . καί πῶς δή οὖν , εἰμί Φίλιππος , αὐτός ἐκεῖνος εἰμί ; τίς λέγω ἐγώ τεκμήριον ; οὖον γάρ ἀρκέω μόνος ὁ ἀποφθάνω . Ποῖον σημεῖον ὁράω ; ποῖος θαῦμα ; οὐχ εἰμί ἀκίνδυνος πιστεύω ἀπλόος ὑπέρ τοιοῦτος πρᾶγμα . Ποίας οὖν ἔχω ἀπόδειξις ; ὁ αὐτός ὁ Ἄνδρα , φημί . καί γάρ ἐκεῖνος παρίστημι ὁ πλοῦτος ὅς εὑρίσκω οὐ ἑαυτοῦ , οὐδέ διά ῥῆμα ἐπιδείκνυμι δύναμαι ὁ θησαυρός , ἄγω πρός ὁ εὑρίσκω ὁ ἀδελφός . οὕτως δή καί οὗτος , πῶς μέν αὐτός εἰμί ἐκεῖνος , ὁ Χριστός , καί πῶς αὐτός ὁ προφήτης προανακρυπτω , οὐ εἶπον · ἕλκω δέ αὐτός πρός ὁ Ἰησοῦς , οὐ ἀφίστημι λοιπός οἶδα , εἰς ὁ ῥῆμα γεύω καί ὁ διδασκαλία ἐκεῖνος . καί εἶπον αὐτός Ναθαναήλ · ἐκ Ναζαρέτ δύναμαι τίς ἀγαθός εἰμί ; λέγω αὐτός Φίλιππος · ἔρχομαι καί ὁράω . εἶδον ὁ Ἰησοῦς ὁ Ναθαναήλ ἔρχομαι πρός αὐτός , καί λέγω περί αὐτός · εἶδον ἀληθής Ἰσραηλίτης , ἐν ὅς δόλος οὐ εἰμί . ἐπεί εἶπον ὁ , ἐκ Ναζαρέτ δύναμαι τίς ἀγαθός εἰμί , ἐπαινέω καί θαυμάζω ὁ ἄνθρωπος . καί μήv ἐγκαλέω αὐτός χράω . οὐδαμός . οὐδέ γάρ ἀπιστέω εἰμί ὁ ῥῆμα , οὐδέ ἔγκλημα ἄξιος , ἀλλά ἔπαινος . Πῶς καί τις τρόπος ; ὅτι2 φιλητιπως μᾶλλον εὐτὸς σκέπτομαι εἰμί ἢ ὁ προφητικός . καί γάρ εἄν ἀκούω b ἀπό ὁ Γραφής , ὅτι ἀπό Βηθλέεμ δεῖ ὁ Χριστός ἔρχομαι , καί ἀπό ὁ χώρα ἐν ὅς εἰμί Δαυίδ . οὗτος γαίνω καί παρά Ἰουδαῖος κρατέω , καί ὁ προφήτης ἄνωθεν ἐκτρυπάω λέγω · καί σύ , Βηθλέεμ , οὐδαμῶς λίγος εἰμί ἐν ὁ ἡγεμών Ἰούδας · ἐκ σύ γάρ ἐξέρχομαι ἡγέομαι , ὅστις ποιμαίνω ὁ λαός ἐγώ ὁ Ἰσραήλ . ἐπεί οὖν ἀκούω , ὅτι ἐκ Ναζαρέτ , θορυβέω καί διηπύρησαν , οὐ εὔλογος συμβαίνω ὁ Φίλιππος ὁ ἐπαγγελία ὁ προφητικός πρόρρησις . Θέα δέ αὐτός καί ἐν ὁ διαπόρησις ὁ σύνεσις καί ἐπείκεια . οὖον γάρ εἶπον εὐθύς · ἀπατάω ἐγώ , εἰμί Φίλιππος , καί ψεύδω οὖον πείθω , οὖον παραγίγνομαι · μανθάνω ἀπό ὁ προφήτης , ὅτι ἀπό Βηθλέεμ ὁ Χριστός ἔρχομαι δεῖ · σύ δέ λέγω , ἀπό Ναζαρέτ · οὖον τοίνυν οὗτος ἐκεῖνος εἰμί . ἄλλος οὐδείς οὗτος εἶπον · ἀλλά τίς ; πειραγιντ καί οὗτος , ὁ μέν μή καταδιδάσκω ἐκ Ναζαρέτ αὐτός εἰμί , ὁ ἀκρίβεια ὁ περί ὁ γραφή δηλόω , καί ὁ ὁ τρόπος ἀνεξάπαττον · [ 117 ] ὁ δέ μή διαπτύω ὁ ἀπαγγέλλω , ὁ πολύς πόθος , ὅς ἔχω περί ὁ ὁ Χριστός παρουσία , ἐμφανίζω . ἐννοέω γάρ , ὅτι εἰκός εἰμί Φίλιππος περί ὁ τόπος σφάλλω . βε . Θέα δέ ἐγώ καί ὁ πειρατής , πῶς πέκω σκοπέω , καί ἐν ἐρώτησις τάξις ε . οὐδέ γάρ εἶπον , οὐδείς ἀγαθός ὁ Γαλιλαία φέρω · ἀλλά πῶς ; ἐκ Ναζαρέτ δύναμαι τίς ἀγαθός εἰμί ; σφόδρα δέ εἄν καί ὁ Φίλιππος συνετός . οὖον γάρ ἄν ἀπόρρησις ἀγανακτέω καί δυσχεραίνω , ἀλλά ἐπιμένω ὁ d ἀνήρ Βουλομένος ἄγω , καί ἐκ προοίμιον ὁ ἀποστολή προσήκω εὐτονία ἐγώ ἐνδείκνυμι . Ζεύς οὗτος καί ὁ Χριστός φημί εἶδον ἀληθής Ἰσραηλίτης , ἐν ὅς δόλος οὐ εἰμί . ὥστε ἐν καί ψευδής Ἰσραηλίτης . ἄλλος οὐ οὗτος τοιοῦτος · ἀδελφάσας γάρ αὐτός , φημί ,