joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0337.1
τὸσα καὶ τὸσα · ἀλλ’ ὅμως ἀπάτην τινὶ καὶ κλοπὴν τὸ αὐτὸ ἐπ’ ἐλάττοσι , καὶ οἷς δυνάμεθα κατεργαζώμεθα . Ὅταν γὰρ ἐν τοῖς συμβολαίοις , καὶ ψῦχα δ’ ἂν ἀγοράσαι δῆν τι ἢ καὶ ἀποδοῦναι , φιλονεικῶμεν καὶ βιαζώμεθα ἐλάττον τῆς ἀξίας καταβαλεῖν , καὶ πάντα ὑπὲρ τούτου ποιῶμεν , οὐ ληστεία τὸ πράγμα ἐστίν ; οὐ κλοπή ; καὶ πλεονεξία ; Μὴ γὰρ μοι εἴπῃς , ὅτι οὐκ οἰκείαν , οὐχ ἀνδράποδα παρεστάσω . Ἡ γὰρ ἀδικία οὐ τῷ μέτρῳ τῶν ἀφαιρουμένων , ἀλλὰ τῇ προαιρέσει τῶν κλεπτόντων κρίνεται . Τὸ γὰρ δόλιον καὶ τὸ δικαιον ἐν μεγάλοις καὶ ἐν μικροῖς τὴν αὐτὴν ἔχει δύναμιν · καὶ βαλαντιοφόρους ὁμοίως ἐγὼ καλῶ , ἂν βαλαντίδιον τις διατεμὼν χρυσίον λάβῃ , ἂν ὀνοῦνμενος παρὰ τινος τῶν ἀγοραίων τῆς ἀξίας παραστάσῃ τι τμῆς · καὶ τοιγαροῦν δὲ οὐχ ὁ τοῖχον διελὼν μόνον καὶ ὑφελὼν δὲ τι τῶν ἐνδον , ἀλλὰ καὶ ὁ δίκην διαφθεῖρας καὶ ἀφελόμενος · ἐν τοῦ πλησίον . Μὴ τοίνυν τὰ ἡμέτερα παρατρέχοντες , τῶν ἀλλοτρίων γενοῦμεθα δικασταί · μὴδὲ ὅπου φιλανθρωπία , καιρὸς , ἐξετάζωμεν πονηρίαν · ἀλλ’ ἐννοήσαντες πῶς καὶ ἡμεῖς δικευόμεθα πάλαι , γενοῦμεθα ποτὲ ἡμεροὶ καὶ φιλάνθρωποι . Πῶς οὖν διεξεῖμεθα ; Ἀκούσον Παύλου λέγοντος , Ἡμερ γὰρ ποτε καὶ ἡμεῖς ἀπειθεῖς , ἀνὴρσοι , πλανώμενοι , δουλεύοντες ἐπιθυμίαις καὶ ἡδοναῖς ποικίλαις , στυγίνων , μισούντες ἀλλήλους · καὶ πάλιν , Ἡμερ τῷ φύσει τέκνα ὀργῆς . Ἀλλ’ ὁ Θεὸς ὡσερ ἐν δεσμωτηρίῳ κατεχομένους ἰδὼν , καὶ ἀλύσει χαλεπαῖς δεδεμένους , πολὺ τῶν ἀπὸ σιδήρου χαλεπωτέραις , οὐχ ἐπηγύνη , ἀλλ’ ἦλθε καὶ ἐπέστη τῷ δεσμωτηρίῳ , καὶ τοὺς μυρίων ἀξίους κολάσεων ἐξηγάγε τὲ ἐκεῖθεν , εἰς ἑ βασιλείαν ἦγαγε , καὶ τοῦ οὐρανοῦ λαμπροτέρους ποιοῦν , ἵνα καὶ ἡμεῖς τὰ αὐτὰ ποιῶμεν κατὰ δύναμιν πᾶν ἡμετέρων . Καὶ γὰρ ὅταν λῆγ · τοῖς μαθηταῖς · [ 360 ] Εἰ οὖν ἐγὼ ἐνέψα τοὺς πόδας ὁ Κύριος καὶ ὁ Διδάσκαλος , καὶ ὑμεῖς ὀφείλετε ἀλλήλοις νίπτειν τοὺς πόδας · ὑπόδειγμα γὰρ ἔδωκα ὑμῖν , ἵνα καθὼς ἐγὼ ἐποίησα , καὶ ὑμεῖς ποιήσητε · οὐχ ἐπὶ τῷ νίπτειν τοὺς πόδας τοῦτον γράφει τὸν νόμον μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐν τοῖς ἄλλοις ἔπατιν , οἷς περὶ τῆμὲς ἐπιδέονται . Ἀνδροφόνος ἐστιν ὁ τὸ δεσμωτήριον οἰκῶν · Ἀλλ’ ἡμεῖς τὸ καλὸν ποιούντες μὴ ἐκκακῶμεν . Τυμβωρύχος ἐστὶ καὶ μοιχός · Ἀλλὰ μὴ τὴν κακίαν , ἀλλὰ τὴν συμφορὰν ἐλεῶμεν . Πολλάκις δὲ , ὅπερ ἐργὸν , εὐρεθήσεται ἐκεῖ καὶ ἡς μυρίων ἀνάξιος ἀνδρῶν . Κἂν συνεχῶς ἀπῆς πρὸς τοὺς δεδεμένους , οὐκ ἀποτεῦξῃ τῆς τοιαύτης ὄθρας . Ὡσερ γὰρ ὁ Ἀβραὰμ καὶ τοὺς τυχόντας ξενοδοχῶν ,
Lemmas: τόσος καί τόσος · ἀλλά ὅμως ἀπάτη τις καί κλοπή ὁ αὐτός ἐπί μικρός , καί ὅς δύναμαι κατεργάζομαι . ὅταν γάρ ἐν ὁ συμβόλαιος , καί Ψύχα δέ εἄν ἀγοράζω δήν τίς ἢ καί ἀποδίδωμι , φιλονεικέω καί βιάζομαι ἐλάσσων ὁ ἄξιος καταβάλλω , καί πᾶς ὑπέρ οὗτος ποιέω , οὖον ληστεία ὁ πράγμα εἰμί ; οὖον κλοπή ; καί πλεονεξία ; μή γάρ ἐγώ εἶπον , ὅτι οὐ οἰκεῖος , οὐ ἀνδράποδον παρίστημι . ὁ γάρ ἀδικία οὖον ὁ μέτρον ὁ ἀφαιρέω , ἀλλά ὁ προαίρεσις ὁ κλέπτω κρίνω . ὁ γάρ δόλιος καί ὁ Δίκαιος ἐν μέγας καί ἐν μικρός ὁ αὐτός ἔχω δύναμις · καί βαλαντιοφορος ὁμοίως ἐγώ καλέω , εἄν βαλαντίδιον τις διατέμνω χρυσίον λαμβάνω , εἄν ὀνοῦνμενος παρά τις ὁ ἀγοραῖος ὁ ἄξιος παρίστημι τίς τέμνω · καί τοιγάρ δέ οὐ ὁ τοῖχος διαιρέω μόνος καί ὑφαιρέω δέ τίς ὁ ἔνδον , ἀλλά καί ὁ δίκη διαφθείρω καί ἀφαιρέω · ἐν ὁ πλησίος . μή τοίνυν ὁ ἡμέτερος παρατρέχω , ὁ ἀλλότριος γίγνομαι δικαστής · μηδέ ὅπου φιλανθρωπία , καιρός , ἐξετάζω πονηρία · ἀλλά ἐννοέω πῶς καί ἐγώ δικευομεθη πάλαι , γίγνομαι ποτέ ἡμερόω καί φιλάνθρωπος . Πῶς οὖν διαξέω ; ἀκούω Παῦλος λέγω , Ἡμερ γάρ ποτός καί ἐγώ ἀπειθέω , ἀνήρ , πλανάω , δουλεύω ἐπιθυμία καί ἡδονή ποικίλος , στυγιναω , μισέω ἀλλήλων · καί πάλιν , Ἡμερ ὁ φύσις τέκνον ὀργή . ἀλλά ὁ θεός ὡσερ ἐν δεσμωτήριον κατέχω εἶδον , καί ἅλυσις χαλεπός δέω , πολύς ὁ ἀπό σίδηρος χαλεπός , οὐ πήγνυμι , ἀλλά ἔρχομαι καί ἐφίστημι ὁ δεσμωτήριον , καί ὁ μυρίος ἄξιος κόλασις ἐξάγω τε ἐκεῖθεν , εἰς ὅς βασίλειος ἄγω , καί ὁ οὐρανός λαμπρός ποιέω , ἵνα καί ἐγώ ὁ αὐτός ποιέω κατά δύναμις πᾶς ἡμέτερος . καί γάρ ὅταν λήγω · ὁ μαθητής · [ 360 ] εἰμί οὖν ἐγώ νεύω ὁ πούς ὁ Κύριος καί ὁ Διδάσκαλος , καί σύ ὀφείλω ἀλλήλων νίζω ὁ πούς · ὑπόδειγμα γάρ δίδωμι σύ , ἵνα καθώς ἐγώ ποιέω , καί σύ ποιέω · οὐ ἐπί ὁ νίζω ὁ πούς οὗτος γράφω ὁ νόμος μόνος , ἀλλά καί ἐν ὁ ἄλλος πάσσω , ὅς περί τέμνω ἐπιδέω . ἀνδροφόνος εἰμί ὁ ὁ δεσμωτήριον οἰκέω · ἀλλά ἐγώ ὁ καλός ποιέω μή ἐκκακέω . τυμβωρύχος εἰμί καί μοιχός · ἀλλά μή ὁ κακία , ἀλλά ὁ συμφορά ἐλεέω . πολλάκις δέ , ὅσπερ ἔργον , εὑρίσκω ἐκεῖ καί εἰμί μυρίος ἀνάξιος ἀνήρ . κἀν συνεχῶς Ἀπῆς πρός ὁ δέω , οὐ ἀποτυγχάνω ὁ τοιοῦτος ὄθρας . Ὡσερ γάρ ὁ Ἀβραάμ καί ὁ τυγχάνω ξενοδοκέω ,