joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0265.1
ἀκροάσεως μόνης . Εἰ γὰρ βασιλεὺς ἐπιδάινοντος πόλει , ἅπας ἀπελαύνεται θόρυβος · πολλῷ μᾶλλον τοῦ Πνεύματος ἡμῖν διαλεγομένου , μετὰ πολλῆς μὲν ἡσυχίας , μετὰ πολλῆς δὲ τῆς φρίκης · ἀκούειν ἡμᾶς ὁ Ἰ . Καὶ γὰρ φρίξιν ἄξια τὰ λεγόμενα στέργον . Καὶ πῶς , ἀκούει . Ἄμην γάρ , φησί , λέγω ὑμῖν , ἐὰν μὴ τίς μου φάγῃ τὴν σάρκα , καὶ πίῃ μου τὸ αἷμα , οὐκ ἔχει ζωὴν ἐν αὐτῷ b . Ἐπειδὴ ἐμπροσθεν ἔλεγον , ὅτι ἀδύνατον τοῦτό ἐστι , δείκνυσιν αὐτὸς οὐ μόνον οὐκ ἀδύνατον , ἀλλὰ καὶ σφόδρα ἀναγκαῖον . Διὸ καὶ ἐπάγει · Ὁ τρώγων μου τὴν σάρκα , καὶ πίνων μου τὸ αἷμα , ἔχει ζωὴν αἰώνιον , καγὼ ἀναστῶ αὐτὸν ἐν τῇ ἐσχάτῃ ἡμέρᾳ . Ἐπειδὴ γὰρ ἔλεγεν , ὅτι ὁ τρώγων ἐκ τοῦ ἄρτου τούτου οὐκ ἀποθανεῖται εἰς τὸν αἰῶνα · εἰκὸς δὴ ἦν αὐτοὺς προστάμναι τούτο , καθὼς καὶ πρότερον ἔλεγον , Ἄδραμὰ ἀπέθανε , καὶ οἱ προφήται ἀπέθανον , καὶ πῶς σὺ λέγεις , οὐ μὴ γεύσεται θανάτου ; τὴν ἀνάστασιν ἔθηκε , λυῶν τὸ ζητούμενον , καὶ δηλῶν ὅτι οὐκ ἀποθανεῖται εἰς τέλος . Συνεχῶς δὲ στρέφει τὸν περὶ τῶν μυστηρίων λόγον , δείκνὺς τοῦ πράγματος τὴν ἀναγκὴν , καὶ ὅτι αὐτὸ πάντως γενέσθαι δεῖ . Ἡ γὰρ σάρξ μου ἀληθῶς ἐστι βρῶσις , καὶ τὸ αἷμά μου ἀληθῶς ἐστι πόσις . Τί ἐστιν δέ λέγει ; Ἡ τοῦτο βούλεται εἰπεῖν , ὅτι ἀληθῶς βρῶσις αὕτη ἐστὶν ἡ ψυχὴν σώζουσα · ἢ πιστεύεσθαι αὐτοὺς περὶ τῶν εἰρημένων , ὥστε μὴ νομίζειν αἴνυμα εἶναι τὸ εἰρημένον καὶ παραβολὴν , ἀλλὰ εἰδέναι ὅτι πάντως δεῖ φαγεῖν τὸ σῶμα . Εἶτα φησίν · Ὁ τρώγων μου τὴν σάρκα , ἐν ἐμοὶ μένει . Τοῦτο δὲ ἔλεγε δηλῶν , ὅτι ἐν αὐτῷ ἀνακρινεῖται . Τὸ δὲ ἐξῆς δοκεῖ μὲν ἀνυπόληπτον εἶναι τι , ἂν μὴ τὸν νοῦν ἐξετάσωμεν . Ποία γάρ , φησίν , ἀκολουθία , μετὰ τὸ εἰπεῖν , Ὁ τρώγων μου τὴν σάρκα ἐν ἐμοὶ μένει , ἐπαγαγεῖν , Καθὼς ἀπέστειλέ με ὁ ζῶν Πατήρ , καγὼ ζῶ διὰ τὸν Πατέρα ; Ἔχει δὲ πολλὴν τὴν ἀρμονίαν τὸ λεγμένον . Ἐπειδὴ γὰρ ἄνω καὶ κάτω ἔλεγε ζῶντα αἰώνιον , κατακτισάμενος αὐτὸ ἐπάγει δε , Ἐν ἐμοὶ μένει . Εἰ γὰρ ἐν ἐμοὶ μένει , ζῶ δὲ ἐγώ , δήλον ὅτι καὶ ἐκεῖνος ζῆσεται . Εἶτα φησί · Καθὼς ἀπέστειλέ [ 276 ] με ὁ ζῶν Πατήρ . Τοῦτο δὲ ἐστι συγχρηματικὸν καὶ ὁνομαματικόν . Ὁ δὲ λέγει , τοιούτων ἐστι · Ζῶ ἐγὼ οὕτως , ὡς ὁ Πατήρ . Καὶ ἵνα μὴ ἀγέννητον νομίζῃ , προσέθηκεν εὐθὺς δέ , Διὰ τὸν Πατέρα , οὐ τοῦτο δείκνὺς , ὅτι ἐνεργείας τινὸς χρείαν ἔχει πρὸς τὸ ζῆν . Ἀνωτέρω γὰρ τοῦτο ἀναιρῶν ἔλεγεν · Ὡςπερ γὰρ ὁ Πατὴρ ἔχει ζωὴν ἐν αὐτῷ , οὕτως ἔδωκε καὶ τῷ Υἱῷ ἔχειν ζωὴν ἐν αὐτῷ . Εἰ δὲ δεῖται ἐνεργείας , εὐρεθήσεται ἢ ὁ Πατὴρ μὴ δέδωκώς · οὕτω , καὶ ψευδής · ὁ λόγος · ἢ εἰ οὕτως ἔδωκεν , οὐκέτι αὐτὸς λοιπὸν δετηθήσεται ἐτέρου τοῦ συγκροτοῦντος . Τί οὖν ἐστι , Διὰ τὸν Πατέρα ; Τὴν αἰτίαν ἐνταῦθα αἰνίττεται μόνον . Ὁ δὲ λέγει , τοιούτων ἐστι · Καθὼς ἐστι ζῶν ὁ Πατήρ , οὕτω καγὼ ζῶ . Καὶ ὁ τρώγων με , καὶ ἐκεῖνος ζήσεται δι’ ἐμέ . Ζωὴν δὲ ἐνταῦθα λέγει , οὐ τὴν ἀπλῶς , ἀλλὰ τὴν εὐδόκιμον . Κἀκεῖ δὲ οὐ περὶ τῆς ἀπλῶς ζωῆς εἶπεν , ἀλλὰ περὶ τῆς ἀνὸδου καὶ ἀπορρήτου ἐκείνης , δήλον ἔχειθεν . Καὶ γὰρ πάντες , καὶ οἱ ἀπίστοι ζῶσι καὶ οἱ ἀμύητοι , μὴ φαγόντες ἀπὸ τῆς σαρκὸς ἐκείνης . Ὅρᾳς ὅτι οὐ περὶ ταύτης ὁ λόγος ἐστὶ τῆς ζωῆς , ἀλλὰ περὶ ἐκείνης ; Ὁ δὲ λέγει , τοιούτων ἐστιν · Ὁ τρώγων μου τὴν σάρκα , οὐκ ἀπολείπεται τελειῶσαι , οὐδὲ κολασθήσεται . Ἀλλ’ οὐδὲ περὶ τῆς ἀναστάσεως τῆς κοινῆς φησι · καὶ γὰρ ὁ.οῖος πάντες ἀνίστανται · ἀλλὰ περὶ τῆς ἐξαιρετοῦ , τῆς ἐνδόξου , καὶ μιᾶς ὧν ἐγὼ ἔχω . a Savil . ἐκλεγόμενοι , πολλῆς : μὴ ἡσυχίας , πολλῆς : δὲ ἡμῖν δ.ι.τὶς φρίξει . b Codd.705,706 οὐκ ἔχει ζωὴν αἰώνιον .
Lemmas: ἀκρόασις μόνος . εἰμί γάρ βασιλεύς ἐπιδάινοντος πόλις , ἅπας ἀπελαύνω θόρυβος · πολύς μᾶλλον ὁ πνεῦμα ἐγώ διαλέγω , μετά πολύς μέν ἡσυχία , μετά πολύς δέ ὁ φρίκη · ἀκούω ἐγώ ὁ εἷς . καί γάρ φρίξ ἄξιος ὁ λέγω στέργω . καί πῶς , ἀκούω . Ἄμη γάρ , φημί , λέγω σύ , ἐάν μή τίς ἐγώ ἐσθίω ὁ σάρξ , καί πίνω ἐγώ ὁ αἷμα , οὐ ἔχω ζωή ἐν αὐτός b . ἐπεί ἔμπροσθεν λέγω , ὅτι ἀδύνατος οὗτος εἰμί , δείκνυμι αὐτός οὖον μόνος οὐ ἀδύνατος , ἀλλά καί σφόδρα ἀναγκαῖος . Διὸ καί ἐπάγω · ὁ τρώγω ἐγώ ὁ σάρξ , καί πίνω ἐγώ ὁ αἷμα , ἔχω ζωή αἰώνιος , κἀγώ ἀνίστημι αὐτός ἐν ὁ ἔσχατος ἡμέρα . ἐπεί γάρ λέγω , ὅτι ὁ τρώγω ἐκ ὁ ἄρτος οὗτος οὐ ἀποθνῄσκω εἰς ὁ αἰών · εἰκός δή εἰμί αὐτός προστέμνω οὗτος , καθώς καί πρότερος λέγω , Ἄδραμὰ ἀποθνῄσκω , καί ὁ προφήτης ἀποθνῄσκω , καί πῶς σύ λέγω , οὖον μή γεύω θάνατος ; ὁ ἀνάστασις τίθημι , Λυών ὁ ζητέω , καί δηλόω ὅτι οὐ ἀποθνῄσκω εἰς τέλος . συνεχής δέ στρέφω ὁ περί ὁ μυστήριον λόγος , δείκνυμι ὁ πρᾶγμα ὁ ἀνάγκη , καί ὅτι αὐτός πάντως γίγνομαι δεῖ . ὁ γάρ σάρξ ἐγώ ἀληθής εἰμί βρῶσις , καί ὁ αἷμα ἐγώ ἀληθής εἰμί πόσις . τις εἰμί δέ λέγω ; ὁ οὗτος βούλομαι εἶπον , ὅτι ἀληθής βρῶσις οὗτος εἰμί ὁ ψυχή Σώζουσα · ἢ πιστεύω αὐτός περί ὁ εἴρω , ὥστε μή νομίζω αἴνυμα εἰμί ὁ εἴρω καί παραβολή , ἀλλά οἶδα ὅτι πάντως δεῖ ἐσθίω ὁ σῶμα . εἶτα φημί · ὁ τρώγω ἐγώ ὁ σάρξ , ἐν ἐγώ μένω . οὗτος δέ λέγω δηλόω , ὅτι ἐν αὐτός ἀνακρίνω . ὁ δέ ἑξῆς δοκέω μέν ἀνυπόληπτος εἰμί τίς , εἄν μή ὁ νόος ἐξετάζω . Ποία γάρ , φημί , ἀκολουθία , μετά ὁ εἶπον , ὁ τρώγω ἐγώ ὁ σάρξ ἐν ἐγώ μένω , ἐπάγω , καθώς ἀποστέλλω ἐγώ ὁ ζῶ Πατήρ , κἀγώ ζῶ διά ὁ πατήρ ; ἔχις δέ πολύς ὁ ἁρμονία ὁ λέγω . ἐπεί γάρ ἄνω καί κάτω λέγω ζῶ αἰώνιος , κατακτίζω αὐτός ἐπάγω δέ , ἐν ἐγώ μένω . εἰμί γάρ ἐν ἐγώ μένω , ζῶ δέ ἐγώ , δῆλος ὅτι καί ἐκεῖνος ζῶ . εἶτα φημί · καθώς ἀποστέλλω [ 276 ] ἐγώ ὁ ζῶ Πατήρ . οὗτος δέ εἰμί συγχρηματικὸν καί ὁνομαματικόν . ὁ δέ λέγω , τοιοῦτος εἰμί · ζῶ ἐγώ οὕτως , ὡς ὁ Πατήρ . καί ἵνα μή ἀγέννητος νομίζω , προστίθημι εὐθύς δέ , Ζεύς ὁ πατήρ , οὖον οὗτος δείκνυμι , ὅτι ἐνέργεια τις χρεία ἔχω πρός ὁ ζῶ . ἀνώτερος γάρ οὗτος ἀναιρέω λέγω · ὡς γάρ ὁ πατήρ ἔχω ζωή ἐν αὐτός , οὕτως δίδωμι καί ὁ υἱός ἔχω ζωή ἐν αὐτός . εἰμί δέ δήω ἐνέργεια , εὑρίσκω ἢ ὁ πατήρ μή δίδωμι · οὗτος , καί ψευδής · ὁ λόγος · ἢ εἰμί οὕτως δίδωμι , οὐκέτι αὐτός λοιπός δετηθήσεται ἔτερον ὁ συγκροτέω . τις οὖν εἰμί , Ζεύς ὁ πατήρ ; ὁ αἴτιος ἐνταῦθα αἰνίσσομαι μόνος . ὁ δέ λέγω , τοιοῦτος εἰμί · καθώς εἰμί ζῶ ὁ Πατήρ , οὗτος κἀγώ ζῶ . καί ὁ τρώγω ἐγώ , καί ἐκεῖνος ζῶ διά ἐγώ . Ζωή δέ ἐνταῦθα λέγω , οὖον ὁ ἀπλόος , ἀλλά ὁ εὐδόκιμος . ἀκέομαι δέ οὖον περί ὁ ἀπλόος ζωή εἶπον , ἀλλά περί ὁ ἄνοδος καί ἀπόρρητος ἐκεῖνος , δῆλος χέω . καί γάρ πᾶς , καί ὁ ἄπιστος ζῶ καί ὁ ἀμύητος , μή ἐσθίω ἀπό ὁ σάρξ ἐκεῖνος . ὁράω ὅτι οὖον περί οὗτος ὁ λόγος εἰμί ὁ ζωή , ἀλλά περί ἐκεῖνος ; ὁ δέ λέγω , τοιοῦτος εἰμί · ὁ τρώγω ἐγώ ὁ σάρξ , οὐ ἀπολείπω τελειόω , οὐδέ κολάζω . ἀλλά οὐδέ περί ὁ ἀνάστασις ὁ κοινός φημί · καί γάρ ὁράω πᾶς ἀνίστημι · ἀλλά περί ὁ ἐξαίρετος , ὁ ἔνδοξος , καί εἷς ὅς ἐγώ ἔχω . a Savil . ἐκλέγω , πολύς : μή ἡσυχία , πολύς : δέ ἐγώ δ.ι.τὶς φρίσσω . b Codd.705,706 οὐ ἔχω ζωή αἰώνιος .