joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0117.3
Καὶ γὰρ αὐτὸς , πάντα ἐποίησε καὶ ἀπετέλεσεν αὐτὸς τῷ πράγματι τὴν ἀρχὴν παρέσχε . Καὶ ἐμβλέψας τῷ Ἰησοῦ περιπατοῦντι , λέγει · Ἰδε ὁ ἀμνὸς τοῦ Θεοῦ . Τοῦτο εἶπε , δεῖκνὺς ὅτι οὐ τῇ φωνῇ μόνον , ἀλλὰ καὶ τοῖς ὀφθαλμοῖς ἐμαρτύρει · καὶ γὰρ ἰδωνὰς τὸν Χριστὸν χαίρων καὶ ἀγαλλόμενος . Καὶ οὐ ποιεῖ τὸν λόγον παρακλίνοντα τέως , ἀλλὰ θαυμάζει μόνον καὶ ἐκπλήττεται τὴν παρόντα · καὶ τὴν δωρεὰν δὲ αὐτοῖς πᾶσιν ἐφ' ἣν παρεγένετο δηλοῖ , καὶ τὸν τρόπον τοῦ καθαρμοῦ . Ὁ γὰρ ἀμνὸς ἀμφοτέρω τὰῦτα ἐμφαίνει . Καὶ οὐχ εἶπεν , Ὁ ληψόμενος , ἢ Ὁ ἄρας · ἀλλ' , Ὁ αἴρων τὰς ἁμαρτίας τοῦ κόσμου , ὡς δὲ τοῦτο ποιούντος αὐτοῦ . Οὐ γὰρ τότε μόνον ἔλαβεν ὅτε ἐπάθεν , ἀλλ' ἐξ ἐκείνου μέχρι τοῦ παρόντος αἴρει τὰς ἁμαρτίας , [ 106 ] οὐχ ἀεὶ σταυρούμενος ( μίαν γὰρ ὑπὲρ ἁμαρτιῶν προσέθηκε θυσίαν ) , ἀλλ' ἀεὶ καθαιρὼν διὰ τῆς μιᾶς ἐκείνης . Ὅπερ οὖν ἡμῖν ὁ Λόγος τὸ ἐξαιρετον δείκνυσι , καὶ ὁ Υἱὸς τὸ ἐξηλλαγμένον πρὸς τοὺς ἄλλους ἐμφαίνει · οὕτω καὶ ὁ ἀμνὸς , καὶ ὁ Χριστός , καὶ ὁ προφήτης . καὶ τὸ φῶς τὸ ἀληθινόν , καὶ ὁ ποιμὴν ὁ καλός , καὶ ὅσα ἂν ἐπ' αὐτοῦ λέγεται μετὰ τῆς τοῦ ἄρθρου προσθήκης , πολὺ δείκνυσι τὸ διωρισμένον . Καὶ γὰρ ἄνυλοι ἦσαν πολλοί , καὶ προφῆται , καὶ χριστοί , καὶ υἱοί · ἀλλὰ πάντων ἐκείνων αὐτὸν ἀρίστου πολὺν τῷ μέσῳ . Καὶ οὐδὲ τὸ ἄρθρον τοῦτο σφαλαιοῦτο μόνον , ἀλλὰ καὶ τῷ τοῦ Μονογενοῦς προσθήκη . Οὐδὲν γὰρ αὐτῷ κοινὸν πρὸς τὴν κτίσιν . Εἰ δέ τινι παρὰ καιρὸν εἶναι δοκεῖ , τὸ ὡρὰ δεκάτη ταῦτα λεχθῆναι ( καὶ γὰρ οὕτως ὁ καιρὸς τότε τῆς ἡμέρας ἦν . Ὅρα γὰρ ἦν ὡς δεκάτη , φησίν ) , ἐσφάλαί σφόδρα ὁ τοιοῦτός μοι δοκεῖ . Ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν πολλῶν καὶ τῇ σαρκὶ δουλευόντων , εἰκότως ὁ μετὰ τὴν ἑστίασιν καιρὸς οὐκ ἔστι σφόδρα ἐπιτήδειος πρὸς τι τῶν ἀναγκαίων , διὰ τὸ τὴν καρδίαν τοῖς αἰτίοις βαρύνεσθαι · ἔνθα δὲ ἄνθρω ἦν οὐδὲ τῆς κοινῆς μετέχων τροφῆς , ἀλλὰ καὶ τὴν ἑσπέραν μετὰ τοσαύτης διάγων νήψεως , μὴν ὅσης ἡμεῖς ὑπὸ τὴν ἑώ , μᾶλλον δὲ καὶ μετὰ πολλῆς πλείονος ( ἐπὶ μὲν γὰρ ἡμῶν πολλάκις τῆς ἑσπερινῆς τροφῆς λείψανα ἐναπολειφθέντα , φαντάζει τὴν ψυχήν , ἐκείνους δὲ οὐδενὶ τούτων τοῦ πολὺν ἐδάρυνεν · εἰκότως καὶ δεῖλως ὁψίας περὶ τούτων ἐφθέγγετο . Ἐπειτα καὶ ἐν ἐρήμῳ διέτριβε παρὰ τὸν Ἰορδάνην , ἔνθα πάντες μετὰ πολλοῦ τοῦ χρόνου πρὸς τὸ βάπτισμα ἀπήντων , τῶν βιωτικῶν πραγμῶν φροντίζοντες τότε · ἐπεὶ καὶ τῷ Χριστῷ τρεῖς ἡμέρας προσεκαρτέρησαν , καὶ ἦσαν δαιτοί . Τοῦτο γὰρ σφοδροῦ χήρυκος καὶ ἐπιμελοῦς γεωργοῦ , μὴ πρότερον ἀποστήναι , ἕως ἂν ἴδῃ κατασχεθέντα τὸν φυτευθέντα λόγον . Τὴ δὴποτε δὲ οὐ περιῆλθε πανταχοῦ τῆς Ἰουδαίας κηρύσσων αὐτὸν , ἀλλ' εἴσῆλθε παρὰ τὸν ποταμόν , περιμένων ἐλθεῖν αὐτὸν καὶ δεῖξαι παραγενόμενον ; Ὅτι διὰ τῶν ἔργων ἐκεῖνο γενέσθαι ἐδούλευε τὸ δὲ σπουδαιότερον , γνώριμον τέως ποιήσαι μόνον , καὶ πείσαι τινὰς ἀκούσαι τῆς αἰωνίου ζωῆς . Τὴν δὲ μεῖζονα αὐτῷ καταλιμπάνει μαρτυρίαν τὴν διὰ τῶν ἔργων , καθάπερ καὶ αὐτὸς φησίν · Ἐγὼ δὲ παρὰ ἀνθρώπου λαμβάνω τὴν μαρτυρίαν · τὰ γὰρ ἔργα ἃ ἐδώκε μοι ὁ Πατήρ , ταῦτά ἐστι τὰ μαρτυροῦντα περὶ ἐμοῦ . Ὅρα γοῦν πῶς τοῦτο ἐνεργέστερον ἦν . Ἐπειδὴ γὰρ μικρὸν ἐνέβαλε σπινῆρα , ἀθρόως ἡ πυρὰ πρὸς τὸ ὕψος ἤρετο . Οἱ γὰρ πρὸ τούτου μὴδὲ προσέχοντες τοῖς λεγομένοις , ὑστερον λέγουσι · Πάντα ὅσα εἶπεν Ἰωάννης , ἀληθῆ ἔστιν .
Lemmas: καί γάρ αὐτός , πᾶς ποιέω καί ἀποτελέω αὐτός ὁ πρᾶγμα ὁ ἀρχή παρέχω . καί ἐμβλέπω ὁ Ἰησοῦς περιπατέω , λέγω · μάργηλις ὁ ἀμνός ὁ Θεός . οὗτος εἶπον , δείκνυμι ὅτι οὖον ὁ φωνή μόνος , ἀλλά καί ὁ ὀφθαλμός μαρτυρέω · καί γάρ ἰδωνὰς ὁ Χριστός χαίρω καί ἀγάλλομαι . καί οὖον ποιέω ὁ λόγος παρακλίνω τέως , ἀλλά θαυμάζω μόνος καί ἐκπλήσσω ὁ πάρειμι · καί ὁ δωρεά δέ αὐτός πᾶς ἐπί ὅς παραγίγνομαι δηλόω , καί ὁ τρόπος ὁ καθαρμός . ὁ γάρ ἀμνός ἀμφότερος Ούτος ἐμφαίνω . καί οὐ εἶπον , ὁ λαμβάνω , ἢ ὁ ἀείρω · ἀλλά , ὁ ἀείρω ὁ ἁμαρτία ὁ κόσμος , ὡς δέ οὗτος ποιέω αὐτός . οὖον γάρ τότε μόνος λαμβάνω ὅτε πάσχω , ἀλλά ἐκ ἐκεῖνος μέχρι ὁ πάρειμι ἀείρω ὁ ἁμαρτία , [ 106 ] οὐ ἀεί σταυρόω ( εἷς γάρ ὑπέρ ἁμαρτία προστίθημι θυσία ) , ἀλλά ἀεί καθαιρέω διά ὁ εἷς ἐκεῖνος . ὅπερ οὖν ἐγώ ὁ Λόγος ὁ ἐξαίρω δείκνυμι , καί ὁ υἱός ὁ ἐξαλλάσσω πρός ὁ ἄλλος ἐμφαίνω · οὗτος καί ὁ ἀμνός , καί ὁ Χριστός , καί ὁ προφήτης . καί ὁ φάος ὁ ἀληθινός , καί ὁ ποιμήν ὁ καλός , καί ὅσος εἄν ἐπί αὐτός λέγω μετά ὁ ὁ ἄρθρον προσθήκη , πολύς δείκνυμι ὁ διορίζω . καί γάρ ἄνυλοι εἰμί πολύς , καί προφήτης , καί χριστός , καί υἱός · ἀλλά πᾶς ἐκεῖνος αὐτός ἀγαθός πολύς ὁ μέσος . καί οὐδέ ὁ ἄρθρον οὗτος σφάλλω μόνος , ἀλλά καί ὁ ὁ Μονογενώ προσθήκη . οὐδείς γάρ αὐτός κοινός πρός ὁ κτίσις . εἰμί δέ τις παρά καιρός εἰμί δοκέω , ὁ ἰχώρ δέκατος οὗτος λέγω ( καί γάρ οὕτως ὁ καιρός τότε ὁ ἡμέρα εἰμί . Ὅρας γάρ εἰμί ὡς δέκατος , φημί ) , σφάλλω σφόδρα ὁ τοιοῦτος ἐγώ δοκέω . ἐπί μέν γάρ ὁ πολύς καί ὁ σάρξ δουλεύω , εἰκότως ὁ μετά ὁ ἑστίασις καιρός οὐ εἰμί σφόδρα ἐπιτήδειος πρός τίς ὁ ἀναγκαῖος , διά ὁ ὁ Καρδία ὁ αἴτιος βαρύνω · ἔνθα δέ ἄνθρω εἰμί οὐδέ ὁ κοινός μετέχω τροφή , ἀλλά καί ὁ ἑσπέρα μετά τοσοῦτος Διάγων νῆψις , μήv ὅσος ἐγώ ὑπό ὁ ἑός , μᾶλλον δέ καί μετά πολύς πλείων ( ἐπί μέν γάρ ἐγώ πολλάκις ὁ ἑσπερινός τροφή λείψανον ἐναπολείπω , φαντάζω ὁ Ψυχή , ἐκεῖνος δέ οὐδείς οὗτος ὁ πολύς δέρω · εἰκότως καί δειλός ὀψία περί οὗτος φθέγγομαι . ἔπειτα καί ἐν ἐρῆμος διατρίβω παρά ὁ Ἰορδάνης , ἔνθα πᾶς μετά πολύς ὁ χρόνος πρός ὁ βάπτισμα ἀπαντάω , ὁ βιωτικός πράγμα φροντίζω τότε · ἐπεί καί ὁ Χριστός τρεῖς ἡμέρα προσκαρτερέω , καί εἰμί δαιος . οὗτος γάρ σφοδρός κῆρυξ καί ἐπιμελής γεωργός , μή πρότερος ἀφίστημι , ἠώς εἄν ὁράω κατέχω ὁ φυτεύω λόγος . ὅς δήποτε δέ οὖον περιέρχομαι πανταχοῦ ὁ Ἰουδαῖος κηρύσσω αὐτός , ἀλλά εἰσέρχομαι παρά ὁ ποταμός , περιμένω ἔρχομαι αὐτός καί δείκνυμι παραγίγνομαι ; ὅτι2 διά ὁ ἔργον ἐκεῖνος γίγνομαι δουλεύω ὁ δέ σπουδαῖος , γνώριμος τέως ποιέω μόνος , καί πείθω τις ἀκούω ὁ αἰώνιος ζωή . ὁ δέ μείζων αὐτός καταλείπω μαρτυρία ὁ διά ὁ ἔργον , καθάπερ καί αὐτός φημί · ἐγώ δέ παρά ἄνθρωπος λαμβάνω ὁ μαρτυρία · ὁ γάρ ἔργον ὁ δίδωμι ἐγώ ὁ Πατήρ , οὗτος εἰμί ὁ μαρτυρέω περί ἐγώ . Ὅρας γοῦν πῶς οὗτος ἐνεργός εἰμί . ἐπεί γάρ μικρός ἐμβάλλω σπινηρος , ἀθρόος ὁ πυρά πρός ὁ ὕψος ἔρομαι . ὁ γάρ πρό οὗτος μηδέ προσέχω ὁ λέγω , ὕστερος λέγω · Πάν ὅσος εἶπον Ἰωάννης , ἀληθής εἰμί .