joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0238.1
ποιεῖτε . Λέγετε λύειν με τὸ σάββατον , καὶ παραλύειν τὸν νόμον · ἀπεδυσάμην<sup>a</sup> καὶ ταύτην τὴν κατηγορίαν . Δισχυριζέσθω Μωϋσῆ πιστεύειν δι' ὃν κατ' ἐμοῦ τολμᾶτε · δείκνυμι πάλιν ὅτι τοῦτο μὲν οὖν ἐστὶ μάλιστα μὴ πιστεύειν τῷ Μωϋσεῖ . Τασοῦτον γὰρ δὴ ἐξ ἐναντίας ἔχειν τῷ νόμῳ , ὅτι οὐδ' ἐστὶν ἄλλος τις ὁ κατηγόρησεν ὑμῶν , ἀλλ' ἡ αὐτὸς ὁ τὸν νόμον ὑμῖν δεδωκώς . Ὦσπερ οὖν περὶ τῶν Γραφῶν ἔλεγεν · " Ἡν αἰς δοκεῖτε ζωὴν αἰώνιον ἔχειν " · οὕτω καὶ περὶ Μωϋσέως φησιν , Εἰς ὃν ὑμεῖς ἠλπίκατε , ἀπὸ τῶν οἰκείων αὐτοῦ χειροῦντος πανταχοῦ . Καὶ πᾶθεν δῆλον , φησιν , ὅτι κατηγορήσει Μωϋσῆς , καὶ οὐ κομπάζεις ; τί γὰρ σοὶ καὶ Μωϋσεῖ κοινόν ; Τὸ σάββατον ἔλυσα , ὅπερ ἐκεῖνος ἐνομοθέτησε κρατεῖν · πῶς οὖν ἡμῶν ἔχειν τις κατηγορήσειε ; Πᾶθεν δὲ δῆλον ὅτι καὶ εἰς ἄλλον<sup>b</sup> πιστεύσομεν τὸν ἴδιον ὀνόματι ἤκοντα ; Ταῦτα γὰρ πάντα ἀμαρτυρα λέγει . Καὶ μὴν ἅπαντα ταῦτα ἀνωθεν ἔχει τὴν κατασκευὴν . Ὅταν γὰρ ὁμολογήσῃ , ὅτι παρὰ τοῦ Θεοῦ ἦλθον ἀπὸ τῶν ἔργων , ἀπὸ τῆς φωνῆς Ἰωάννου , ἀπὸ τῆς μαρτυρίας τοῦ Πατρὸς , εὐθὺς ὅτι Μωϋσῆς αὐτῶν κατηγορήσει . Τί γὰρ ἐκεῖνος εἶπεν ; ἀρ' οὐχ ἂν ἐλθὴ τις σημεία ποιῶν , καὶ πρὸς τὸν Θεὸν ἄγων , καὶ τὰ μέλλοντα προλέγων μετὰ ἀληθείας , μετὰ πάσης ὑπακούειν αὐτῷ χρὴ τῆς πειθούς ; Ὁ τοίνυν Χριστὸς μὴ οὐ πάντα ταῦτα πεποίηκε ; Καὶ γὰρ σημεία εἰργάσατο μετὰ ἀληθείας ἀπάσης , καὶ πρὸς Θεὸν ἅπαντας ἤλκε , καὶ<sup>c</sup> ταῖς προρρήσεσι τὸ τέλος ἐπήγαγεν . Ἄλλὰ πᾶθεν δῆλον ἐτι ἐτέρω πιστεύουσιν ; Ἐκ τοῦ τὸν Χριστὸν μισεῖν . Οὐ γὰρ τὴν μετὰ τῆς τοῦ Θεοῦ γνώμης ἔχοντα ἀποστρεφόμενοι , εὐθὺλον ὅτι καὶ τὸν ἀντίθεον δέξονται [ 26 ] Εἰδὲ Μωϋσῶα νῦν προβάλλεται , καλοῦς εἰπών , Ἐγὼ παρὰ ἀνθρώπων τὴν μαρτυρίαν οὐ λαμβάνω , μὴ θαυμάτῃς · οὐδὲ γὰρ εἰς Μωϋσέα , ἀλλ' εἰς τὰ τοῦ Θεοῦ γράμματα αὐτοῦς παραπέμπει . Πλὴν ἀλλ' ἐπειδὴ αἱ Γραφαὶ ἑατὸν αὐτοῦ ἐφρόνουν , εἰς τὸ πρόσωπον αὐτὸ περιάγει τὸν λόγον , τὸν νομοθέτην αὐτὸν αὐτοῖς ἐφιστάς κατηγορον , καὶ πολὺ ὁριμωδέστερον οὕτω<sup>d</sup> τὸ δέος ποιῶν , καὶ ἕκαστον τῶν παρ' αὐτῶν λεγομένων ἐλέγχει . Σωῶπτε δέ · Ἔλεγεν διὰ τὴν εἰς τὸν Θεὸν ἀγάπην διώκειν αὐτὸν · δείκνυσιν ὅτι διὰ τὸ μισεῖν τὸν Θεὸν τοῦτο ποιοῦσιν . Ἔλεγεν ἀντἄγεσθαι Μωϋσέως · δείκνυσιν ὅτι διὰ τὸ μὴ πιστεύειν Μωϋσεῖ ταῦτα ἐπράττον . Εἰ γὰρ τὸν νόμον ἐξήλουν , ἴδει δέσασθαι τὸν ἐκεῖνον πληρούντα · εἰ τὸν Θεὸν ἠγάπων , ἴδει πεισθῆναι τῷ πρὸς ἐκεῖνον ἕλκοντι · εἰ Μωϋσεῖ ἐπίστευον , ἴδει προσκυνήσαι τὸν ὑπ' ἐκείνου προφητευόμενον . Εἰ δὲ ἐκεῖνος ἀπιστεῖται πρὸ ἐμοῦ , οὐδὲν ἀπεικὸς καὶ ἐμὲ τὸν ὑπ' αὐτοῦ κηρυττόμενον ἐλαύνεσθαι παρ' ὑμῶν . Ὦσπερ οὖν καὶ θαυμάζοντας Ἰωάννην ἔδειξε καταφρονούντας Ἰωάννου διὰ τῶν εἰς αὐτὸν γεγενημένων · οὕτω νομίζοντας πιστεύειν Μωϋσεῖ δείκνυσιν ἀπιστοῦντας , καὶ δεῖ εἰς τὴν κεφαλὴν αὐτῶν περιτρέπεσθαι πάντα , ἄπερ νομίζων ὑπὲρ ἑαυτῶν προβάλλεσθαι . Τοσοῦτον γὰρ ἀπέχει , φησιν , ἀπαγαγεῖν ὑμᾶς τῷ νόμῳ , ὅτι καὶ αὐτὸν καλῶ κατήγορον ὑμῶν τὸν νομοθέτην . Ὅτι μὲν οὖν αἱ Γραφαὶ μαρτυροῦσιν , εἶπε · ποῦ δὲ μαρτυροῦσιν , οὐκέτι προσἔθηκε , τὸν φόβον μεῖζονα αὐτοῖς ἐνδεδιᾶ βουλόμενος , καὶ εἰς ἐρευνὰν παραπέμψαι , καὶ εἰς ἀνάγκην καταστήσειν ἐρωτήσεως . Εἰ μὲν γὰρ ἐπενέψεν τοῦ προχειροῦ , καὶ μηδὲ ἐρωτῶσιν αὐτοῖς , ἀπέδωλον ἂν τὴν μαρτυρίαν · νυνὶ δὲ εἰ προσεῖχον τοῖς λεγομένοις , ἔδει πρὸ τῶν ἄλλων τοῦτο ἐρωτῆσαι · καὶ μαθεῖν παρ' αὐτοῦ .
Lemmas: ποιέω . λέγω λύω ἐγώ ὁ σάββατον , καί παραλύω ὁ νόμος · ἀποδύω καί οὗτος ὁ κατηγορία . δισχυριζεω Μωϋσῆς πιστεύω διά ὅς κατά ἐγώ τολμάω · δείκνυμι πάλιν ὅτι οὗτος μέν οὖν εἰμί μάλιστα μή πιστεύω ὁ Μωϋσῆς . τασουος γάρ δή ἐκ ἐναντίος ἔχω ὁ νόμος , ὅτι οὐδέ εἰμί ἄλλος τις ὁ κατηγορέω σύ , ἀλλά ὁ αὐτός ὁ ὁ νόμος σύ δίδωμι . ὥσπερ οὖν περί ὁ Γραφής λέγω · " ἐάν ὅς δοκέω ζωή αἰώνιος ἔχω " · οὗτος καί περί Μωϋσῆς φημί , εἰς ὅς σύ ἐλπίζω , ἀπό ὁ οἰκέω αὐτός χειρόω πανταχοῦ . καί πάσχω δῆλος , φημί , ὅτι κατηγορέω Μωϋσῆς , καί οὖον κομπάζω ; τίς γάρ σύ καί Μωϋσῆς κοινός ; ὁ σάββατον λύω , ὅσπερ ἐκεῖνος νομοθετέω κρατέω · πῶς οὖν ἐγώ ἔχω τις κατηγορέω ; πάσχω δέ δῆλος ὅτι καί εἰς ἄλος πιστεύω ὁ ἴδιος ὄνομα ἥκω ; οὗτος γάρ πᾶς αμάρτυρος λέγω . καί μήv ἅπας οὗτος ἄνωθεν ἔχω ὁ κατασκευή . ὅταν γάρ ὁμολογέω , ὅτι παρά ὁ Θεός ἔρχομαι ἀπό ὁ ἔργον , ἀπό ὁ φωνή Ἰωάννης , ἀπό ὁ μαρτυρία ὁ πατήρ , εὐθύς ὅτι Μωϋσῆς αὐτός κατηγορέω . τις γάρ ἐκεῖνος εἶπον ; ἀρά οὐ εἄν ἔρχομαι τις σημεῖον ποιέω , καί πρός ὁ θεός ἄγω , καί ὁ μέλλω προλέγω1 μετά ἀλήθεια , μετά πᾶς ὑπακούω αὐτός χρή ὁ πειθώ ; ὁ τοίνυν Χριστός μή οὖον πᾶς οὗτος ποιέω ; καί γάρ σημεῖον ἐργάζομαι μετά ἀλήθεια ἀπασάω , καί πρός θεός ἅπας ἕλκω , Ἠ ὁ πρόρρησις ὁ τέλος ἐπάγω . ἀλλά πάσχω δῆλος ἔτι ἕτερος πιστεύω ; ἐκ ὁ ὁ Χριστός μισέω . οὖον γάρ ὁ μετά ὁ ὁ Θεός γνώμη ἔχω ἀποστρέφω , εὐθὺλον ὅτι καί ὁ ἀντίθεος δέχομαι [ 26 ] ἀνάκλεις μωυσωος νῦν προβάλλω , Καλοῦς εἶπον , ἐγώ παρά ἄνθρωπος ὁ μαρτυρία οὖον λαμβάνω , μή θαῦμα · οὐδέ γάρ εἰς Μωϋσῆς , ἀλλά εἰς ὁ ὁ Θεός γράμμα αὔτεος παραπέμπω . πλήν ἀλλά ἐπεί ὁ γραφή ἐάω αὐτός φρονέω , εἰς ὁ πρόσωπον αὐτός περιάγω ὁ λόγος , ὁ νομοθέτης αὐτός αὐτός ἐφίστημι κατήγορος , καί πολύς ὁριμωδέστερον οὗτος ὁ δέος ποιέω , καί ἕκαστος ὁ παρά αὐτός λέγω ἔλεγχος . Σωῶπτε δέ · λέγω διά ὁ εἰς ὁ θεός ἀγάπη διώκω αὐτός · δείκνυμι ὅτι διά ὁ μισέω ὁ θεός οὗτος ποιέω . λέγω ἀντάγω Μωϋσῆς · δείκνυμι ὅτι διά ὁ μή πιστεύω Μωϋσῆς οὗτος πράσσω . εἰμί γάρ ὁ νόμος ἐξηλόω , ἶδος ἐσθίω ὁ ἐκεῖνος πληρόω · εἰμί ὁ θεός ἀγαπάω , ἶδος πείθω ὁ πρός ἐκεῖνος ἕλκω · εἰμί Μωϋσῆς πιστεύω , ἶδος προσκυνέω ὁ ὑπό ἐκεῖνος προφητεύω . εἰμί δέ ἐκεῖνος ἀπιστέω πρό ἐγώ , οὐδείς ἀπεοικώς καί ἐγώ ὁ ὑπό αὐτός κηρύσσω ἐλαύνω παρά σύ . ὥσπερ οὖν καί θαυμάζω Ἰωάννης δείκνυμι καταφρονέω Ἰωάννης διά ὁ εἰς αὐτός γίγνομαι · οὗτος νομίζω πιστεύω Μωϋσῆς δείκνυμι ἀπιστέω , καί δεῖ εἰς ὁ κεφαλή αὐτός περιτρέπω πᾶς , Ἄπερ νομίζω ὑπέρ ἑαυτοῦ προβάλλω . τοσοῦτος γάρ ἀπέχω , φημί , ἀπάγω σύ ὁ νόμος , ὅτι καί αὐτός καλέω κατήγορος σύ ὁ νομοθέτης . ὅτι2 μέν οὖν ὁ γραφή μαρτυρέω , εἶπον · ποῦ δέ μαρτυρέω , οὐκέτι προστίθημι , ὁ φόβος μείζων αὐτός ἐνδείδω βούλομαι , καί εἰς ἐρευνάω παραπέμπω , καί εἰς ἀνάγκη καθίστημι ἐρώτησις . εἰμί μέν γάρ ἐπινέφω ὁ πρόχειρον , καί μηδέ ἐρωτάω αὐτός , ἀπέδωλον εἄν ὁ μαρτυρία · νυνί δέ εἰμί προσέχω ὁ λέγω , ἐσθίω πρό ὁ ἄλλος οὗτος ἐρωτάω · καί μανθάνω παρά αὐτός .