joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0433.5
Ἄν μὲν γὰρ ἐκεῖ δὴ χρήματα ἀναλαίσκειν , οὐδείς πενίαν δέχεται , ἀλλὰ καὶ δυνατάμενος ; ἔδωκε πολλὰκις ἀλοῦς · ἐνταῦθα δέ , ἐὰν ἐλεημοσύνης μνησθῶμεν , παῖδας , καὶ γυναῖκας , καὶ οἰκίας , καὶ προστασίαν , καὶ μυρίας προφάσεις ἡμῖν προβάλλονται . Ἄλλ᾽ ἡδονὴ πολλή , φησίν , ἐκεῖ . Τοῦτο γὰρ ἐστιν ὁ θρησκὸς καὶ δόρυμα . Τί οὖν , ἐὰν δεῖξω μεῖζονα ἐνταῦθα τὴν ἡδονήν ; Ἐκεῖ μὲν γὰρ οὐ μικρὸν ὑπομένεται τῆς ἡδονῆς ἡ αἰσχύνη , καὶ ἡ ὑβρις , καὶ ἡ δαπάνη , δεύτερος δὲ πόλεμος καὶ ἡ ἀπέχεσις · ἐνταῦθα δὲ οὐδὲν τοιούτων . Τί γὰρ τῆς ἡδονῆς ταύτης ἴσον , εἰπέ μοι , καθίσθαι προσδοκῶντα τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν ἐκεῖ βασιλείαν , καὶ τὴν λαμπρότητα τῶν ἁγίων , καὶ τὴν ζωὴν τὴν ἀτελεύτητον ; Ἄλλὰ ταῦτα ἐν προσδοκίαις , φησίν , ἐκεῖνα δὲ ἐν πείρᾳ . Ποία πείρα ; Βούλει καὶ ἐνταῦθα τὰ ἐν πείρᾳ εἶναι ; Ἐννόησον πόσας ἐλευθερίας ἀπολαύεις , καὶ πῶς οὐδένα δέδοικας οὐδὲ τρέμεις ἀρετῇ σὺνόν , οὐχ ἔχθρόν , οὐχ ἐπίβουλον , οὐ συκοφάντην , οὐ τὸν παραδοκούμενον , οὐχ ἀντεράστην , οὐ ζηλῶτυπον , οὐ πενίαν , οὐ νόσον , οὐχ ἄλλο τῶν ἀνθρωπίνων οὐδέν · ἐκεῖ δέ , κἂν μυρία κατὰ γνώμην γένηται , καὶ ὡσπερ ἐκ πηγῶν ὁ πλούτος ἐπιρρέῃ , τὸν ἀντεράστὸν πόλεμον , καὶ αἱ ἐπιβουλαί , καὶ οἱ λόγοι πάντων ἀθλιώτερον ποιήσει τοῦ μετ᾽ ἐκείνων πλουνομένου τὸν βίον . Τῆς γὰρ καταπτύτου θρυπτομένης ἐκείνης καὶ τρυφῶσης , ἀνάγκη τὸν πόλεμον ἀναρρίπτεσθαι εἰς τὴν [ 472 ] ἐκείνης ἀρεσκειαν . Τοῦτο οὖν μυρίων θανάτων χαλεπωτέρων καὶ πάσης ἀφορητοτέρον τιμωρίας . Ἄλλ᾽ οὐκ ἐνταῦθα τοιούτων οὐδέν . Ὁ γὰρ καρπός , φησί , τοῦ Πνεύματος , ἀγάπη , χαρά , εἰρήνη . Οὐδαμοῦ πόλεμος , οὐδὲ χρημάτων ἀκαιρος δαπάνη , οὐδὲ ὀνειδὴ μετὰ δαπάνης · κἂν ὀβολὸν δῷς , κἂν ἄρτον , κἂν ποτήριον ψυχροῦ , πολλὴν σοι τὴν χάριν ἔσται , καὶ οὐδὲν ἐπὶ τοῦ σε δακεῖν , καὶ λυπῆσαι ποιεῖ , ἀλλὰ πάντα ὥστε ποιῆσαι σε ἐνδοξον , καὶ πάσης ἀπαλλάξαι αἰσχύνης ε . Τίνα οὖν ξεμεν ἀπολογίαν , ποίαν συγγνώμην , ταῦτα μὲν ἀγνέντες , τοῖς δὲ ἐναντίοις ἑαυτοὺς ἐκδιδόντες , καὶ εἰς τὴν τοῦ πυρὸς κάμινον τὴν καιομένην ἐκόντες ἑαυτοὺς ἐκβάλλοντες ; Διὸ παρακαλῶ τοὺς τὰ τοιαῦτα νοσοῦντας ἀνακρήσαθαι ἑαυτούς , καὶ πρὸς τὰς ὑγείας ἐπαναγαγεῖν , μηδὲ ἀφέναι εἰς ἀπόγνωσιν ἐμπεσεῖν . Ἐπεὶ καὶ ὁ υἱὸς ἐκεῖνος πολλῷ χαλεπωτέρα τούτων ἐπαθεν · ἀλλ᾽ ἐπειδὴ πρὸς τὸν οἶκον ἐπανῆλθε τὸν πατρῶν , καὶ ἐπὶ τῆς προτέρας ἐγένετο τιμῆς , καὶ τοῦ διαπαντὸς εὐδοκιμήσαντος ἐφάνη λαμπρότερος ; Τοῦτον γὰρ ἡμεῖς , ζηλώσωμεν , καὶ πρὸς
Lemmas: ἄν μέν γάρ ἐκεῖ δή χρῆμα αναλαισκω , οὐδείς πενία δέχομαι , ἀλλά καί δύνατος ; δίδωμι πολλάκις ἁλίσκομαι · ἐνταῦθα δέ , ἐάν ἐλεημοσύνη μιμνήσκω , παῖς , καί γυνή , καί οἰκίον , καί προστασία , καί μυρίος πρόφασις ἐγώ προβάλλω . ἄλλος ἡδονή πολύς , φημί , ἐκεῖ . οὗτος γάρ εἰμί ὁ θρῆσκος καί δορυμη . τις οὖν , ἐάν δείκνυμι μείζων ἐνταῦθα ὁ ἡδονή ; ἐκεῖ μέν γάρ οὖον μικρός ὑπομένω ὁ ἡδονή ὁ αἰσχύνη , καί ὁ ὕβρις , καί ὁ δαπάνη , δύο δέ πόλεμος καί ὁ ἀπέχω · ἐνταῦθα δέ οὐδείς τοιοῦτος . τις γάρ ὁ ἡδονή οὗτος ἴσος , εἶπον ἐγώ , καθίζω προσδοκάω ὁ οὐρανός καί ὁ ἐκεῖ βασίλειος , καί ὁ λαμπρότης ὁ ἅγιος , καί ὁ ζωή ὁ ἀτελεύτητος ; ἀλλά οὗτος ἐν προσδοκία , φημί , ἐκεῖνος δέ ἐν πείρω . Ποία πείρω ; βούλομαι καί ἐνταῦθα ὁ ἐν πείρω εἰμί ; ἐννοέω πόσος ἐλευθερία ἀπολαύω , καί πῶς οὐδείς δείδω οὐδέ τρέμω ἀρετή σύνειμι , οὐ ἐχθρός , οὐ ἐπίβουλος , οὖον συκοφάντης , οὖον ὁ παραδοκέω , οὐ ἀντεραστής , οὖον ζηλωτυπως , οὖον πενία , οὖον νόσος , οὐ ἄλλος ὁ ἀνθρώπινος οὐδείς · ἐκεῖ δέ , κἀν μυρίος κατά γνώμη γίγνομαι , καί ὡς ἐκ πηγή ὁ πλούτος ἐπιρρέω , ὁ ἀντεράω πόλεμος , καί ὁ ἐπιβουλή , καί ὁ λόγος πᾶς ἄθλιος ποιέω ὁ μετά ἐκεῖνος πλουνομενω ὁ βίος . ὁ γάρ καταπτυος θρύπτω ἐκεῖνος καί Τρυφώσης , ἀνάγκη ὁ πόλεμος ἀναρρίπτω εἰς ὁ [ 472 ] ἐκεῖνος ἀρέσκεια . οὗτος οὖν μυρίος θάνατος χαλεπός καί πᾶς ἄφορος τιμωρία . ἄλλος οὐ ἐνταῦθα τοιοῦτος οὐδείς . ὁ γάρ καρπός , φημί , ὁ πνεῦμα , ἀγάπη , χαρά , εἰρήνη . οὐδαμός πόλεμος , οὐδέ χρῆμα άκαιρος δαπάνη , οὐδέ ὄνειδος μετά δαπάνη · κἀν ὀβολός δίδωμι , κἀν ἄρτος , κἀν ποτήριον ψυχρός , πολύς σύ ὁ χάρις εἰμί , καί οὐδείς ἐπί ὁ σύ δάκνω , καί λυπέω ποιέω , ἀλλά πᾶς ὥστε ποιέω σύ ἔνδοξος , καί πᾶς ἀπαλλάσσω αἰσχύνη ε . τίς οὖν ξέω ἀπολογία , ποῖος συγγνώμη , οὗτος μέν ἄγω , ὁ δέ ἐναντίος ἑαυτοῦ ἐκδίδωμι , καί εἰς ὁ ὁ πυρός κάμινος ὁ καίω ἑκών ἑαυτοῦ ἐκβάλλω ; Διὸ παρακαλέω ὁ ὁ τοιοῦτος νοσέω ἀνακρήσαθαι ἑαυτοῦ , καί πρός ὁ ὑγεία ἐπανάγω , μηδέ ἀφίημι εἰς ἀπόγνωσις ἐμπίπτω . ἐπεί καί ὁ υἱός ἐκεῖνος πολύς χαλεπός οὗτος πάσχω · ἀλλά ἐπεί πρός ὁ οἶκος ἐπανέρχομαι ὁ πατήρ , καί ἐπί ὁ πρότερος γίγνομαι τιμή , καί ὁ διαπαντός εὐδοκιμέω φαίνω λαμπρός ; οὗτος γάρ ἐγώ , ζηλόω , καί πρός