joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0418.2
ἂν ὁ μέλλων ἀπατᾶν , καὶ ταῦτα προεῖπεν ὑμῖν τὰ ἀποτρέποντα . Διὰ τοῦτο οὖν προεῖποι , ἵνα μὴ ἀπροσδόκητα προπεσόντα ὑμᾶς διαταράξῃ · καὶ δι' ἑτέραν δὲ αἰτίαν , ἵνα μὴ λέγητε , ὅτι οὐ προεῖπεν ἐσόμενα ταῦτα . Μηνημονευετε οὖν , ὅτι ἐγὼ εἶπον ὑμῖν . Καὶ γὰρ ἂν περιετὴσαν σχῆμα τῇ διώξει αὐτῶν πονηρὸν , ὡς λυμενᾶς ἐλαύνοντες . Ἀλλ' οὐκ ἑθορύβει τοὺς μαθητὰς τοῦτο , προακούσοντας ; καὶ εἰδότας , ὅτι εἰδότας ἦν ἕπαχον · ἰκανὴ γὰρ αὐτοὺς ἡ αἰτία τῶν γινομένων ἀναστήσαι . Διὰ τοῦτο αὐτὴν πανταχοῦ περιστρέφει λέγων · Οὐκ ἔγνωσάν με , καὶ , ὅτι Δι' ἐμὲ ποιεῖσιν , καὶ διὰ τὸ ὄνομά μου , καὶ διὰ τὸν Πατέρα , καὶ , ὅτι Ἐγὼ πρῶτος ἔπαθον , καὶ , ὅτι Οὐκ ἀπὸ δικαίας αἰτίας ταῦτα τολμῶσι . δ . Ταῦτα καὶ ἡμεῖς ἐν τοῖς πειρασμοῖς στρέψωμεν , ὅταν παρὰ πονηρῶν τι πάσχωμεν ἀνθρώπων , εἰς τὴν ἀρχὴν ἡμῶν ὁρῶντες καὶ τελείωσιν τῆς πίστεως , καὶ ὅτι παρὰ φαύλων ἀνθρώπων , καὶ ὅτι δι' ἀρετὴν , καὶ ὅτι δι' αὐτόν . Ἄν γὰρ ταῦτα ἐννοήμεν , ἀπαντα ῥᾷστα ἔσται καὶ φορητά . Εἰ γὰρ ὑπὲρ ἀγαπητῶν τις πάσχω καὶ ἐνασθρύνεται · διὰ τὸν Θεὸν ἐὰν τὴς πάθῃ τι , ποίαν λήψεται αἰσθήσιν τῶν δεινῶν ; Εἰ γὰρ αὐτὸς πᾶσχω ἐπενεώδιστον , τὸν σταυρόν , δόξαν ἐκάλει δι' ἡμᾶς · πολλῷ μᾶλλον ἡμᾶς οὕτω διακεισθαι χρή . Εἰ γὰρ παθὼν οὕτω δυνάμεθα καταπρονεῖν , πολλῷ μᾶλλον χρημάτων καὶ πλεονεξίας . Δεῖ τοίνυν , ὅταν τι μέλλωμεν πάσχειν ἀδύς , μὴ τοὺς πόνους , ἀλλὰ καὶ τοὺς στεφάνους ἐννοεῖν . Ὡσπερ γὰρ οἱ ἑμποροὶ οὐ τὰ πελάγη μόνον , ἀλλὰ καὶ τὰ κέρδη λογίζονται · οὕτω καὶ ἡμᾶς τὸν οὐρανόν , καὶ τὴν πρὸς τὸν Θεὸν παράθεσιν ἀναλογίζεσθαι χρή . Κἂν ἤδη φανῇ τὸ πλεονεκτεῖν , ἐννόησον ὅτι ὁ Χριστὸς οὐ βούλεται , καὶ ἀδύς εὐθὺς φανείται . Πάλιν ἂν ἐπαχθῆς · ἢ τὸ πένυ,π διδόναι , μὴ μέχρι τῆς δαπάνης στήσῃς τὸν λογισμόν , ἀλλ' εὐθὺς μετάγαγε τὴν διάνοιαν ἐπὶ τὸν ἀμπελὸν ἀπὸ τοῦ σπόρου . Καὶ ὅταν φορτικὴν ἢ τὴ κατατρονεῖν ἔρωτος γυναικὸς ἀλλοτρίας , λογίζου τὸν ἀπὸ τοῦ πόνου στεφάνον , καὶ ῥαδίως οἴσεις τὸν πόνον . Εἰ γὰρ ἀνθρώπων φόβος ἀποκτρέπει τῶν ἀτόπων πραγμάτων , πολλῷ μᾶλλον ὁ τοῦ Χριστοῦ πόθος . Σκληρὰ ἡ ἀρετὴ · ἀλλὰ περιθώμεν αὐτῆς τῇ ὄψει τῆς τῶν μελλόντων ἐπαγγελίας τὸ μέγεθος . Οἱ μὲν γὰρ ἐνᾶρετοι , καὶ χωρὶς τούτων αὐτὴν καθ' ἑαυτὴν ὠφελίαν ὁρῶσι , καὶ διὰ τοῦτο αὐτὴν μετίζουσιν , καὶ διὰ τὸ τῶν θεῶν δοκῶν , οὐχ ἐπὶ μισθῷ ἀ ἐργάζονται · καὶ μέγα ἡγοῦνται τὸ σωφρονεῖν , οὐ διὰ τὸ μὴ κολάζεσθαι , ἀλλ' ἐπειδὴ ὁ Θεὸς ἐπέταξεν . Εἰ δὲ τις ἀθενέστερος , καὶ τὰ βραδεῖα ἐννοεῖτω . Οὕτω καὶ ἐπὶ τῆς ἐλεημοσύνης ; πεινῶμεν , καὶ ἐκείμωμεν τοὺς ὁμοφύλους , [ 456 ] μὴ ὅθ' ὁ περιορῶμεν ὑπὸ τοῦ λιμοῦ φθαρμένους . Πῶς γάρ οὐκ ἀτοπόν , αὐτοὺς μὲν ἐπὶ τῆς τραπέζης καθέζεσθαι γελῶντας καὶ τρωφῶντας , ἐτέρων δὲ διὰ τοῦ ἀμφόδου παρ' ὄντων ἀκούοντας ὀλοφυρομένων , μηδ' ἐπιστρέφεσθαι πρὸς τὴν ὀλοφυρὰν , ἀλλὰ καὶ δυσχεραίνειν καὶ ἀπατεῦναι καλεῖν ; Τί λέγεις , ἄνθρωπε ; δι' ἄρτον ἕνα τις ἀπάτην πλάζει ; Ναί , φησίν . Οὐκοῦν ταύτῃ μάλιστα ἐλεεισθώ · ταύτῃ μάλιστα τῆς ἀνάγκης ἀπαλλαττέσθω . Εἰ δὲ μὴ βούλει δῦναι , μηδὲ ὑβρίζῃς · εἰ δὲ μὴ βούλει λύσαι · τὸ νευδύιον , μὴ ῥῆς εἰς μάρδρον . Ἐννόησον γὰρ ὅταν προσελθῶσι ἀπόψη τὸν πένθη , τίς ἔσῃ τὸν Θεὸν παρακαλῶν . Ὡ γὰρ μέτρῳ μετρεῖτε , φησίν , ἀντιμετρηθήσεται ὑμῖν . Ἐννόησον πῶς συνεριδεῖς ἐκεῖνος ; ἀπεισι , κάτω κεκυφὼς , ὀδύρομενος , μετὰ τῆς πενίας καὶ τῆν
Lemmas: εἄν ὁ μέλλω ἀπατάω , καί οὗτος προεῖπον σύ ὁ ἀποτρέπω . Ζεύς οὗτος οὖν προεῖπον , ἵνα μή ἀπροσδόκητος προπίπτω σύ διαταράσσω · καί διά ἕτερος δέ αἴτιος , ἵνα μή λέγω , ὅτι οὖον προεῖπον εἰμί οὗτος . μηνημονευω οὖν , ὅτι ἐγώ εἶπον σύ . καί γάρ εἄν περιετὴσαν σχῆμα ὁ διώκω αὐτός πονηρός , ὡς λυμεναι ἐλαύνω . ἀλλά οὐ θορυβέω ὁ μαθητής οὗτος , προακούω ; καί οἶδα , ὅτι οἶδα εἰμί πάχω · ἱκανός γάρ αὐτός ὁ αἰτία ὁ γίγνομαι ἀνίστημι . Ζεύς οὗτος αὐτός πανταχοῦ περιστρέφω λέγω · οὐ γιγνώσκω ἐγώ , καί , ὅτι διά ἐγώ ποιέω , καί διά ὁ ὄνομα ἐγώ , καί διά ὁ πατήρ , καί , ὅτι ἐγώ πρῶτος πάσχω , καί , ὅτι οὐ ἀπό Δίκαιος αἴτιος οὗτος τολμάω . δ . οὗτος καί ἐγώ ἐν ὁ πειρασμός στρέφω , ὅταν παρά πονηρός τίς πάσχω ἄνθρωπος , εἰς ὁ ἀρχή ἐγώ ὁράω καί τελέω ὁ πίστις , καί ὅτι παρά φαῦλος ἄνθρωπος , καί ὅτι διά ἀρετή , καί ὅτι διά αὐτός . ἄν γάρ οὗτος ἐννοέω , ἅπας ῥᾳδίως εἰμί καί φορητός . εἰμί γάρ ὑπέρ ἀγαπητός τις πάσχω καί ενασθρυνω · διά ὁ θεός ἐάν σής πάσχω τίς , ποῖος λαμβάνω αἴσθησις ὁ δεινός ; εἰμί γάρ αὐτός πάσχω ἐπενδίδωμι , ὁ σταυρός , δόξα καλέω διά ἐγώ · πολύς μᾶλλον ἐγώ οὗτος διάκειμαι χρή . εἰμί γάρ πάσχω οὗτος δύναμαι καταπίμπρημι , πολύς μᾶλλον χρῆμα καί πλεονεξία . Δεύς τοίνυν , ὅταν τίς μέλλω πάσχω ἡδύς , μή ὁ πόνος , ἀλλά καί ὁ στέφανος ἐννοέω . ὡς γάρ ὁ ἔμπορος οὖον ὁ πέλαγος μόνος , ἀλλά καί ὁ κέρδος λογίζομαι · οὗτος καί ἐγώ ὁ οὐρανός , καί ὁ πρός ὁ θεός παράθεσις ἀναλογίζομαι χρή . κἀν ἤδη φαίνω ὁ πλεονεκτέω , ἐννοέω ὅτι ὁ Χριστός οὖον βούλομαι , καί ἡδύς εὐθύς φαίνω . πάλιν εἄν ἐπάγω · ἢ ὁ πένυ,π δίδωμι , μή μέχρι ὁ δαπάνη ἵστημι ὁ λογισμός , ἀλλά εὐθύς μετάγω ὁ διάνοια ἐπί ὁ ἄμπελος ἀπό ὁ σπόρος . καί ὅταν φορτικός ἢ ὅς κατατρονεος Ἔρως γυνή ἀλλότριος , λογίζομαι ὁ ἀπό ὁ πόνος στέφανος , καί ῥᾳδίως φέρω ὁ πόνος . εἰμί γάρ ἄνθρωπος φόβος ἀποκτείνω ὁ ἄτοπος πρᾶγμα , πολύς μᾶλλον ὁ ὁ Χριστός πόθος . σκληρός ὁ ἀρετή · ἀλλά περιθέω αὐτός ὁ ὁράω ὁ ὁ μέλλω ἐπαγγελία ὁ μέγεθος . ὁ μέν γάρ ενάρετος , καί Χωρὶς οὗτος αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὠφέλεια ὁράω , καί διά οὗτος αὐτός μέτειμι , καί διά ὁ ὁ θεός δοκέω , οὐ ἐπί μισθός ὅς ἐργάζομαι · καί μέγας ἡγέομαι ὁ σωφρονέω , οὖον διά ὁ μή κολάζω , ἀλλά ἐπεί ὁ θεός ἐπιτάσσω . εἰμί δέ τις ἀθενέστερος , καί ὁ βραδύς ἐννοέω . οὕτως καί ἐπί ὁ ἐλεημοσύνη ; πεινάω , καί εκειμαω ὁ ὁμόφυλος , [ 456 ] μή ὅτι ὁ περιοράω ὑπό ὁ λιμός φθαρμένος . Πῶς γάρ οὐ ἄτοπος , αὐτός μέν ἐπί ὁ τράπεζα καθέζομαι γελάω καί τρωφῶντας , ἕτερος δέ διά ὁ ἄμφοδον παρά εἰμί ἀκούω ὀλοφύρομαι , μηδέ ἐπιστρέφω πρός ὁ ολοφυρω , ἀλλά καί δυσχεραίνω καί ἀπατεύω καλέω ; τις λέγω , ἄνθρωπος ; διά ἄρτος εἷς τις ἀπάτη πλάζω ; Ναίς , φημί . οὐκοῦν οὗτος μάλιστα ἐλεέω · οὗτος μάλιστα ὁ ἀνάγκη ἀπαλλάσσω . εἰμί δέ μή βούλομαι δύο , μηδέ ὑβρίζω · εἰμί δέ μή βούλομαι λύω · ὁ νευδύιον , μή ῥάζω εἰς μάρδρον . ἐννοέω γάρ ὅταν προσέρχομαι άποψη ὁ πένθος , τίς εἰμί ὁ θεός παρακαλέω . εἰμί γάρ μέτρον μετρέω , φημί , ἀντιμετρέω σύ . ἐννοέω πῶς συνεριδηω ἐκεῖνος ; ἄπειμι , κάτω κύπτω , ὀδύρομαι , μετά ὁ πενία καί ὁ