joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0450.2
Τὸ μὲν οὖν ἐλθεῖν ἔχει , πῶθου · τὸ δὲ μὴ εἰσελθεῖν ἐνδον , ἀγωνίας καὶ φόβου . Διὰ τοῦτο γὰρ καὶ ταῦτα ἀνέγραψεν ὁ εὐαγγελιστής , προσδοκοῦντι τῇ ἀπολογίᾳ τῆς ἀρνήσεως . Οὐ γὰρ ὡς μέγα τι περὶ αὐτοῦ εἰπὼν ἦν , ὅτι γνῶριμος ἦν τῷ ἀρχιερεῖ · ἀλλ’ ἐπειδὴ εἶπεν , ὅτι συνεσῆλθε τῷ Ἰησοῦ μόνος , ἵνα μὴ νομίζῃς ὅτι ὠφελῆς γνώμης ἦν τὸ πρᾶγμα , τίθησι καὶ τὴν αἰτίαν . Ὅτι δὲ καὶ ὁ Πέτρος εἰσῆλθεν ἄν , εἰπερ ἐπεκράτη , διὰ τῶν ἑτῶν ἐδήλωσεν . Ἐπειδὴ γοῦν ἐξῆλθε , καὶ τὴν θυρωρὸν ἐκλέυσεν αὐτὸν εἰσαγαγεῖν , εὐθέως εἰσῆλθεν ὁ Πέτρος . Διασῆ δὲ αὐτὸς αὐτὸν οὐχ εἰσήγαγεν ; Τοῦ Χριστοῦ εἴχετο , καὶ ἐπηκολούθει . Διὰ τοῦτο τὴν γυναῖκα ἐκλέυσεν ἄ εἰσαγαγεῖν αὐτόν . Τί οὖν ἡ γυνή ; Μὴ καὶ σὺ ἐκ τῶν μαθητῶν εἶ τοῦ ἀνθρώπου τούτου ; Ὁ δὲ φησίν , Οὐκ εἰμί . Τί λέγεις , ὦ Πέτρε ; οὐχὶ πρῶην εἶπες , ὅτι , Ἄν δέ με καὶ τὴν ψυχὴν ὑπὲρ σοῦ θείναι , ὁμοῦ ; τί τοίνυν γέγονεν , ὅτι οὐδὲ θυρωροῦ φέρεις ἐρώτησιν ; Μὴ γὰρ στρατιώτης ἦν ὁ ἐρωτῶν ; μὴ τῶν κατασχόντων τις ; Θυρωρὸς ἦν εὐτελὴς καὶ ἀπερρίμμενος , καὶ οὐδὲ ἡ ἐρώτησις θρασεῖα . Οὐ γὰρ εἶπε , Τοῦ πλάνου τοῦ τοῦ λυμενοῦς μαθητής εἶ , ἀλλὰ , Τοῦ ἀνθρώπου τούτου · ὅπερ ἐλεούσης μᾶλλον καὶ κατακαμπτομένης ἦν . Ἄλλ’ οὐδὲν τοῦτῶν ἠνέχεσεν ὁ Πέτρος . Τὸ δὲ , Μὴ καὶ σὺ , διὰ τοῦτο εἴρηται , ἐπειδὴ ὁ Ἰωάννης ἐνδον ἦν · οὕτω προπρῶτος διέλεγετο ἡ γυνή . Ἄλλ’ οὐδενὸς τούτων ἠθέτο , οὐδὲ εἰς τὸν νοῦν ἔλαβε , οὐδὲ ὅτε τὸ πρῶτον , οὐδὲ ὅτε τὸ δεύτερον , ἀλλ’ οὐδὲ τὸ τρίτον , ἀλλ’ ἡνικά ἀλέκτωρ ἐφώνησε · καὶ οὐδὲ τούτου αὐτὸν εἰς ἔννοιαν ἤγαγεν ὡς τις ἐδίεψεν εἰς αὐτὸν ὁ Ἰησοῦς · πιχρόν . Καὶ αὐτὸς μὲν εἰσῆλθεν θερμανόμενος μετὰ τῶν τῷ ἀρχιερεῖ δούλων · ὁ δὲ Χριστὸς ἐνδὸν κατεῖχετο δεδεμένος . Ταῦτα δὲ λέγωμεν , οὐ τοῦ Πέτρου κατηγοροῦντες , ἀλλὰ τῶν ὑπὸ τοῦ Χριστοῦ εἰρημένων τὴν ἀλήθειαν ἐπιδεικνύμενοι . Ὁ οὖν ἀρχιερεὺς ἐρώτησε τὸν Χριστὸν περὶ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ καὶ τῆς διδασκαλίας . γ . Ὁ τῆς πονηρίας ! συνεγὼς ἀκούων ἐν τῷ ἱερῷ δημηγγοροῦντος καὶ παρρησίᾳ διδάσκοντος , νῦν βούλεται μαθεῖν . Ἐπειδὴ γὰρ ἐγκλήμα οὐδὲν εἶχον προσενεγκαί , περὶ τῶν μαθητῶν ἐρώτων ἦσαν , ποῦ εἰσιν , καὶ τίνος ἐνεκεν αὐτὸς συνέλαβε , καὶ τί βουλόμενος , καὶ ἐπὶ τισί . Τοῦτο δὲ λέγειν , ὡσαυτὴ στασιάζειν καὶ νεωτερισμοὺς ἐλέγχει θέλων , ὡς οὐδενὸς ἑτέρου προσήκοντος αὐτῷ , ἀλλ’ ἡ μόνων ἐκείνων , ὡς [ 493 ] ἐργαστηρίου τινὸς ὡυτὸς πονηροῦ . Τί οὖν ὁ Χριστός ; Τοῦτο ἀνατρέπων , φησίν · Ἐγὼ παρρησίᾳ ἐλάλησα τῷ κόσμῳ , οὐχὶ τοῖς μαθηταῖς ἰδίᾳ · ἐγὼ παρρησίᾳ ἐδίδαξα ἐν τῷ ἱερῷ . Τί οὖν ; οὐδὲν ἐλάλησεν ἐν τῇ κωμῇ ; Ἐλάλησε μὲν , ἀλλ’ οὐχ , ὡς οὗτοι ἐνόμιζον , δειδοῖς ; καὶ συστάσεις ποιούμενος , ἀλλ’ εἰ που τῆς τῶν πολλῶν ἀκροάσεως ἀνῦντα τὰ λεγόμενα ἦν . Τί με ἐξερωτᾷς ; Ἐρώτησον τοὺς ἀκηκόοτας . Οὐκ αὐθαισιάζομεν ἔστι τὰ ῥήματα , ἀλλὰ θαφβούντος τῆ τῶν εἰρημένων ἀληθεία . Ὦσπερ οὖν ἀεχίμενος ἐλεγεν · Ἔὰρ ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ , ἡ μαρτυρία μου οὐχ ἔστιν ἀληθής , τοῦτο καὶ νῦν ἀντιτεται , ἐκ περιουσίας βουλόμενος ἀξιόπιστον καταστῆσαι τὴν μαρτυρίαν . Ἐπειδὴ γὰρ πολλοὶ μαθητῶν , ὡς μαθητῶν ἐμηνύουντες , τῇ φησίν , Ἐμεῖ περὶ τῶν ἐμῶν ἐρωτᾷς ; ἐρώτησον τοὺς ἐχθρούς , τοὺς ἐπιβούλους , τοὺς θάσαντας · οὗτοι λεγέτωσαν . Αὕτη γὰρ ἐστὶ τῆς ἀληθείας ἀναμφιδήτητος ἡ ἀπόδειξις , ὅταν τοὺς ἐχθρούς τις ὑπὲρ ὧν λέγει καλῆ μαρτύρας . Τί οὖν ὁ ἀρχιερεὺς ; Δέον οὕτω
Lemmas: ὁ μέν οὖν ἔρχομαι ἔχω , πίνω · ὁ δέ μή εἰσέρχομαι ἔνδον , ἀγωνία καί φόβος . Ζεύς οὗτος γάρ καί οὗτος ἀναγράφω ὁ εὐαγγελιστής , προσδοκάω ὁ ἀπολογία ὁ ἄρνησις . οὖον γάρ ὡς μέγας τίς περί αὐτός εἶπον εἰμί , ὅτι γνώριμος εἰμί ὁ ἀρχιερεύς · ἀλλά ἐπεί εἶπον , ὅτι συνεισέρχομαι ὁ Ἰησοῦς μόνος , ἵνα μή νομίζω ὅτι ὠφελέω γνώμη εἰμί ὁ πρᾶγμα , τίθημι καί ὁ αἴτιος . ὅτι2 δέ καί ὁ Πέτρος εἰσέρχομαι ἄν , εἰ ἐπικρατέω , διά ὁ ἔτος δηλόω . ἐπεί γοῦν ἐξέρχομαι , καί ὁ θυρωρός κλέω αὐτός εἰσάγω , εὐθύς εἰσέρχομαι ὁ Πέτρος . Διασῆ δέ αὐτός αὐτός οὐ εἰσάγω ; ὁ Χριστός ἔχω , καί ἐπακολουθέω . Ζεύς οὗτος ὁ γυνή κλέω ὅς εἰσάγω αὐτός . τις οὖν ὁ γυνή ; μή καί σύ ἐκ ὁ μαθητής εἰμί ὁ ἄνθρωπος οὗτος ; ὁ δέ φημί , οὐ εἰμί . τις λέγω , εἰμί Πέτρος ; οὐ πρώην εἶπον , ὅτι , ἄν δέ ἐγώ καί ὁ ψυχή ὑπέρ σύ τίθημι , ὁμοῦ ; τίς τοίνυν γίγνομαι , ὅτι οὐδέ θυρωρός φέρω ἐρώτησις ; μή γάρ στρατιώτης εἰμί ὁ ἐρωτάω ; μή ὁ κατέχω τις ; θυρωρός εἰμί εὐτελής καί ἀπορρίπτω , καί οὐδέ ὁ ἐρώτησις θρασύς . οὖον γάρ εἶπον , ὁ πλάνος ὁ ὁ λύνω μαθητής εἰμί , ἀλλά , ὁ ἄνθρωπος οὗτος · ὅσπερ Ελεούσης μᾶλλον καί κατακάμπτω εἰμί . ἄλλος οὐδείς οὗτος ἀναχέω ὁ Πέτρος . ὁ δέ , μή καί σύ , διά οὗτος εἴρω , ἐπεί ὁ Ἰωάννης ἔνδον εἰμί · οὗτος προπράσσω διαλέγω ὁ γυνή . ἄλλος οὐδείς οὗτος αἴθω , οὐδέ εἰς ὁ νόος λαμβάνω , οὐδέ ὅτε ὁ πρῶτος , οὐδέ ὅτε ὁ δύο , ἀλλά οὐδέ ὁ τρίτος , ἀλλά ἡνίκα ἀλέκτωρ φωνέω · καί οὐδέ οὗτος αὐτός εἰς ἔννοια ἄγω ὡς τις διαψάω εἰς αὐτός ὁ Ἰησοῦς · πιχρω . καί αὐτός μέν εἰσέρχομαι θερμαίνω μετά ὁ ὁ ἀρχιερεύς δοῦλος · ὁ δέ Χριστός ἐνδίδωμι κατέχω δήω . οὗτος δέ λέγω , οὖον ὁ Πέτρος κατηγορέω , ἀλλά ὁ ὑπό ὁ Χριστός εἴρω ὁ ἀλήθεια ἐπιδείκνυμι . ὁ οὖν ἀρχιερεύς Ερωτώ ὁ Χριστός περί ὁ μαθητής αὐτός καί ὁ διδασκαλία . γ . ὁ ὁ πονηρία ! συγγίγνομαι ἀκούω ἐν ὁ ἱερός δημηγορέω καί παρρησία διδάσκω , νῦν βούλομαι μανθάνω . ἐπεί γάρ ἔγκλημα οὐδείς ἔχω προσφέρω , περί ὁ μαθητής Ἔρως εἰμί , ποῦ εἰμί , καί τίς ἕνεκα αὐτός συλλαμβάνω , καί τίς βούλομαι , καί ἐπί τις . οὗτος δέ λέγω , ὡσαυτὴ στασιάζω καί νεωτερισμός ἔλεγχος ἐθέλω , ὡς οὐδείς ἕτερος προσήκω αὐτός , ἀλλά ὁ μόνος ἐκεῖνος , ὡς [ 493 ] ἐργαστήριον τις αὐτός πονηρός . τις οὖν ὁ Χριστός ; οὗτος ἀνατρέπω , φημί · ἐγώ παρρησία λαλέω ὁ κόσμος , οὐ ὁ μαθητής ἴδιος · ἐγώ παρρησία διδάσκω ἐν ὁ ἱερός . τις οὖν ; οὐδείς λαλέω ἐν ὁ κώμη ; λαλέω μέν , ἀλλά οὐ , ὡς οὗτος νομίζω , δείδω ; καί σύστασις ποιέω , ἀλλά εἰμί ποῦ ὁ ὁ πολύς ἀκρόασις ἀνύω ὁ λέγω εἰμί . τις ἐγώ ἐξερωτάω ; ἐρωτάω ὁ ἀκούω . οὐ αυθαισιαζω εἰμί ὁ ῥῆμα , ἀλλά θάπτω τῆ ὁ εἴρω ἀλήθεια . ὥσπερ οὖν ἄχνυμαι λέγω · Ἔαρ ἐγώ μαρτυρέω περί ἐμαυτοῦ , ὁ μαρτυρία ἐγώ οὐ εἰμί ἀληθής , οὗτος καί νῦν ἀντιτείνω , ἐκ περιουσία βούλομαι ἀξιόπιστος καθίστημι ὁ μαρτυρία . ἐπεί γάρ πολύς μαθητής , ὡς μαθητής μηνύω , ὁ φημί , ἐμέω περί ὁ ἐμέω ἐρωτάω ; ἐρωτάω ὁ ἐχθρός , ὁ ἐπίβουλος , ὁ θάζω · οὗτος λέγω . ἄτη γάρ εἰμί ὁ ἀλήθεια ἀναμφιδήτητος ὁ ἀπόδειξις , ὅταν ὁ ἐχθρός τις ὑπέρ ὅς λέγω καλός μάρτυς . τις οὖν ὁ ἀρχιερεύς ; Δέος οὗτος