joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0154.4
σαρκός . Διὸ καὶ τοῦτο δηλῶν ὁ Παῦλος ἔλεγε · Γενόμενος e ἐκ γυναικός , γενόμενος ὑπὸ νόμου . Τὸ μὲν γὰρ Πνεῦμα αὐτὸν διέπλασεν οὕτως , οὐ μὴν ἐξ οὐκ ὄντων · ἐπεὶ τὴν ἔδει τῆς μητρός · ἀλλ' ἐκ τῆς σαρκὸς τῆς παρθενικῆς · τὸ δὲ , πῶς , οὐ δύναμαι ἐρμηνεύειν . Τοῦτο δὲ γέγονεν , ἵνα μὴ τις ἀλλότριον τῆς ἡμετέρας εἶναι νομίσῃ φύσεως τὸ τικτόμενον . Εἰ γὰρ τοῦτο γενομένου εἰσὶ τινες ὁ διαπιστοῦσι τῇ τοιαύτῃ γεννήσει , εἰ μὴ τῆς σαρκὸς ἐκοινώνησε τῆς παρθενικῆς , ποῦ οὐκ ἂν τέμπεσαν ἀσέβειας οὕτοι ; Τὸ γεγεννημένον ἐκ τοῦ Πνεύματος , πνεῦμά ἐστιν . Ὄραδὲ Πνεύματος ἀξίαν · Τὸ γὰρ τοῦ Θεοῦ ἔργον φαίνεται ποιοῦν . Ἀνωτέρω μὲν οὖν ἔλεγεν f , ὅτι Ἐκ τοῦ Θεοῦ ἐγεννήθησαν · ἐνταῦθα δὲ , ὅτι τὸ Πνεῦμα αὐτὸς γεννᾷ . Τὸ γεγεννημένον , φησίν , ἐκ τοῦ Πνεύματος , πνεῦμά ἐστιν . Ὅ δὲ λέγει τοιούτων ἐστιν · Ὁ γεγεννημένος ἐκ τοῦ Πνεύματος , πνευματικὸς ἐστι . Γέννησιν γὰρ ἐνταῦθα οὐ τὴν κατ' οὐσίαν λέγει , ἀλλὰ τὴν κατὰ τιμὴν καὶ χάριν . Εἰ τοίνυν καὶ ὁ Υἱὸς οὕτως γεγέννηται , τί πλῆν ἔξει τῶν ἀνθρώπων οὕτως γεγεννημένων ; πῶς δὲ μονογενὴς ἐστι ; Καὶ γὰρ καὶ ἐγὼ ἐκ Θεοῦ γεγεννημένος , ἀλλ' οὐκ ἐκ τῆς οὐσίας αὐτοῦ . Εἰ τοίνυν μηδὲ αὐτὸς ἐκ τῆς οὐσίας , τί κατὰ τοῦτο [ 150 ] διενώχουν ἡμῶν ; Δόρθησεται δὲ ἄρα καὶ τοῦ Πνεύματος οὕτως ἐλάττων . Ἡ γὰρ τοιαύτη γέννησις ἐκ τῆς τοῦ Πνεύματος γίνεται χάριτος . Ἀρ' οὖν ἵνα μένῃ Υἱὸς , τῆς παρὰ τοῦ Πνεύματος δεῖται βοηθείας ; Καὶ τὶ ταῦτα Ἰουδαίων διέστην δογματων ; Εἰπὼν τοίνυν ὁ Χριστός , ὅτι ὁ γεγεννημένος ἐκ τοῦ Πνεύματος , πνεῦμά ἐστιν · ἐπειδὴ θορυβούμενον πάλιν εἶδεν , ἐπὶ αἰσθητῶν παραδείγμασι ἄγει τὸν λόγον . Μὴ θαυμάσῃς γάρ , φησίν , ὅτι εἶπὼν σοι , ὅτι δεῖ ὑμᾶς γεννηθῆναι ἄνωθεν . Τὸ πνεῦμα ὅπου θέλει πνέει . Τὸ γὰρ εἰπεῖν , Μὴ θαυμάζεις , δείκνυσιν αὐτὸν τὸν θόρυβον τῆς ψυχῆς , καὶ ἐπὶ τὸ λεπτότερον αὐτὸν ἄγει τῶν σωμάτων . Τῶν μὲν γὰρ σαρκικῶν ἀπήγαγεν εἰπών , Τὸ γεγεννημένον ἐκ τοῦ Πνεύματος , πνεῦμά ἐστιν . Ἐπειδὴ δὲ οὐχ ἴδει τί ποτε ἐστιν ὁ φησίν , Τὸ γεγεννημένον ἐκ τοῦ Πνεύματος , πνεῦμά ἐστιν , λοιπὸν αὐτὸν πρὸς ἑτέραν μεταφέρει εἰκόνα , οὔτε δ εἰς τὴν τῶν σωμάτων ἄγων παχύτητα , οὔτε περὶ ἀσωμάτων καθαρῶς διαλεγόμενος · ( οὐδὲ γὰρ ἐδύνατο ἀκούειν χωρεῖν h ἐκείνος ) , ἀλλ' εὐρὺν τι μέσον σῴζοντα τε καὶ ἀσωμάτω , τὴν τοῦ ἀνέμου φορήν , ἐντεύθεν αὐτὸν ἀνάγει . Περί γὰρ αὐτοῦ φησίν , ὅτι Τὴν φωνὴν αὐτοῦ ἀκούσεις , ἀλλ' οὐκ οἶδας πόθεν ἔρχεται , καὶ ποῦ ὑπάγει . Εἰ δὲ λέγει i , Ὅπου θέλει πνεῖ , οὐχ ὡς προαίρεσιν τινὰ τοῦ ἀνέμου ἔχοντος λέγει τοῦτο , ἀλλὰ τὴν ἀπὸ φύσεως φοράν τὴν ἀκλίντων καὶ μετ' ἐξουσίας γινομένην δηλῶν . Οἶδε γὰρ ἡ Γραφὴ καὶ περὶ τῶν ἀψύχων οὕτω διαλέγεσθαι , ὡς ὅταν λέγῃ · Τῇ γὰρ ματαιότητι ἡ κτίσις ὑπετάγη οὐχ ἐκούσα . Τὸ οὖν , Ὅπου θέλει πνεῖ , τὸ ἀκάθεκτόν ἐστι δηλοῦντος , καὶ ὅτι διαχέεται πανταχοῦ , καὶ ὁ κυλίωσι οὐδὲς ἔθελι κάκισι φέρεσθαι · ἀλλὰ μετὰ πολλῆς τῆς ἐξουσίας σκεδάννυσιν , καὶ οὐδὲς ὁ ἰσχύων παρατράψει τὴν ῥύμην αὐτοῦ .
Lemmas: σάρξ . Διὸ καί οὗτος δηλόω ὁ Παῦλος λέγω · Γενόμενος e ἐκ γυνή , γίγνομαι ὑπό νόμος . ὁ μέν γάρ πνεῦμα αὐτός διαπλάσσω οὕτως , οὖον μήv ἐκ οὐ εἰμί · ἐπεί ὁ ἐσθίω ὁ μήτηρ · ἀλλά ἐκ ὁ σάρξ ὁ παρθενική · ὁ δέ , πῶς , οὖον δύναμαι ἑρμηνεύω . οὗτος δέ γίγνομαι , ἵνα μή τις ἀλλότριος ὁ ἡμέτερος εἰμί νομίζω φύσις ὁ τίκτω . εἰμί γάρ οὗτος γίγνομαι εἰμί τις ὁ διαπιστέω ὁ τοιοῦτος γεννάω , εἰμί μή ὁ σάρξ κοινωνέω ὁ παρθενική , ποῦ οὐ εἄν τέμπεσαν ασέβεια οὕτος ; ὁ γεννάω ἐκ ὁ πνεῦμα , πνεῦμα εἰμί . σύργαστρος πνεῦμα ἄξιος · ὁ γάρ ὁ Θεός ἔργον φαίνω ποιέω . ἀνώτερος μέν οὖν λέγω f , ὅτι ἐκ ὁ Θεός γεννάω · ἐνταῦθα δέ , ὅτι ὁ πνεῦμα αὐτός γεννάω . ὁ γεννάω , φημί , ἐκ ὁ πνεῦμα , πνεῦμα εἰμί . ὅς δέ λέγω τοιοῦτος εἰμί · ὁ γεννάω ἐκ ὁ πνεῦμα , πνευματικός εἰμί . γέννησις γάρ ἐνταῦθα οὖον ὁ κατά οὐσία λέγω , ἀλλά ὁ κατά τιμή καί χάρις . εἰμί τοίνυν καί ὁ υἱός οὕτως γεννάω , τίς Πλῆν ἔξειμι ὁ ἄνθρωπος οὕτως γεννάω ; πῶς δέ μονογενής εἰμί ; καί γάρ καί ἐγώ ἐκ Θεός γεννάω , ἀλλά οὐ ἐκ ὁ οὐσία αὐτός . εἰμί τοίνυν μηδέ αὐτός ἐκ ὁ οὐσία , τίς κατά οὗτος [ 150 ] διενώχουν ἐγώ ; Δόρθησεται δέ ἄρα καί ὁ πνεῦμα οὕτως μικρός . ὁ γάρ τοιοῦτος γέννησις ἐκ ὁ ὁ πνεῦμα γίγνομαι χάρις . ἀρά οὖν ἵνα μένω υἱός , ὁ παρά ὁ πνεῦμα δήω βοήθεια ; καί τίς οὗτος Ἰουδαῖος διΐστημι δόγμα ; εἶπον τοίνυν ὁ Χριστός , ὅτι ὁ γεννάω ἐκ ὁ πνεῦμα , πνεῦμα εἰμί · ἐπεί θορυβέω πάλιν ὁράω , ἐπί αἰσθητής παράδειγμα ἄγω ὁ λόγος . μή θαυμάζω γάρ , φημί , ὅτι εἶπον σύ , ὅτι δεῖ σύ γεννάω ἄνωθεν . ὁ πνεῦμα ὅπου ἐθέλω πνέω . ὁ γάρ εἶπον , μή θαυμάζω , δείκνυμι αὐτός ὁ θόρυβος ὁ Ψυχή , καί ἐπί ὁ λεπτός αὐτός ἄγω ὁ σῶμα . ὁ μέν γάρ σαρκικός ἀπάγω εἶπον , ὁ γεννάω ἐκ ὁ πνεῦμα , πνεῦμα εἰμί . ἐπεί δέ οὐ ἶδος τίς ποτός εἰμί ὁ φημί , ὁ γεννάω ἐκ ὁ πνεῦμα , πνεῦμα εἰμί , λοιπός αὐτός πρός ἕτερος μεταφέρω εἰκών , οὔτε δ εἰς ὁ ὁ σῶμα ἄγω παχύτης , οὔτε περί ἀσώματος καθαρός διαλέγω · ( οὐδέ γάρ δύναμαι ἀκούω χωρέω h ἐκείνος ) , ἀλλά εὐρύς τίς μέσος σῴζω τε καί ἀσωματόω , ὁ ὁ ἄνεμος φορά , ἐντεῦθεν αὐτός ἀνάγω . Περί γάρ αὐτός φημί , ὅτι ὁ φωνή αὐτός ἀκούω , ἀλλά οὐ οἶδα πόθεν ἔρχομαι , καί ποῦ ὑπάγω . εἰμί δέ λέγω i , ὅπου ἐθέλω πνέω , οὐ ὡς προαίρεσις τις ὁ ἄνεμος ἔχω λέγω οὗτος , ἀλλά ὁ ἀπό φύσις φορός ὁ ἀκλίντων καί μετά ἐξουσία γίγνομαι δηλόω . οἶδα γάρ ὁ γραφή καί περί ὁ ἄψυχος οὗτος διαλέγω , ὡς ὅταν λέγω · ὁ γάρ ματαιότης ὁ κτίσις ὑποτάσσω οὐ ἑκών . ὁ οὖν , ὅπου ἐθέλω πνέω , ὁ ἀκάθεκτος εἰμί δηλόω , καί ὅτι διαχέω πανταχοῦ , καί ὁ κυλίω οὐδή ἐθέλω κάκις φέρω · ἀλλά μετά πολύς ὁ ἐξουσία σκεδάννυμι , καί οὐδή ὁ ἰσχύω παρατρέπω ὁ ῥύμη αὐτός .