joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0277.2
Πολλοὶ πολλάκις πατέρα εἶπον τὸν Θεὸν ἑαυτῶν · οἷον , ὅτι Θεὸς εἰς ἕκτισεν ἡμᾶς , καὶ πατὴρ εἰς πάντων ἡμῶν · Ἀλλ' οὐ παρὰ τοῦτο ἴσος ἦν ὁ λαβὼς τὸ Θεῷ · ὅθεν οὐδὲ ἐσκανδαλίζοντο ἀκούοντες . Ὡσπερ οὖν ὅτε , Οὐχ ἔστιν ἐκ Θεοῦ , ἔλεγεν , καὶ διασπάσασιν αὐτοὺς πολλάκις , καὶ ὑπὲρ τῆς τοῦ σαρβάτου λύσεως ἀπελογήσατο · οὕτω καὶ τούτο , εἰ τῆς ἑαυτὸν ὑπομίας ἦν , καὶ μὴ τῆς αὐτοῦ γνώμης , διώρθωσεν ἂν καὶ εἶπεν · τί με νομίζετε ἴσον τῷ Θεῷ ; Οὐχ εἰμὶ ἴσος . Ἀλλ' οὐδὲν τοιούτου εἶπεν , ἀλλὰ καὶ τοὐναντίον , καὶ ἀπέδειξεν ὅτι ἴσος ἐστὶ διὰ τῶν ἔξῃ . Τὸ γὰρ , Ὡσπερ ὁ Πατὴρ ἐγείρει τοὺς νεκροὺς καὶ ζωοποιεῖ , οὕτω καὶ ὁ Υἱὸς b · καὶ , Ἵνα πάντες τιμῶσι τὸν Υἱόν , καθὼς τιμῶσι τὸν Πατέρα , καὶ Τὰ ἔργα , ἃ ἂν ἐκεῖνος ποιῇ , ταῦτα καὶ ὁ Υἱὸς ὁμοίως ποιεῖ · ταῦτα πάντα τῆς ἰσότητός ἐστι συστατικά . Καὶ περὶ τοῦ νόμου οὐ λέγει · Μὴ νομίσῃτε , ὅτι ἦλθον καταλῦσαι τὸν νόμον , ἢ τοὺς προφήτας . Οὕτως οὖν καὶ τὰς ἐν διανοίᾳ πονηρὰς ὑπονοίας [ 291 ] ἐξέλειν . Ἐνταῦθα δὲ τὴν τοῦ Ἰσού ὑπόνοιαν οὐ μόνον οὐχ ἀναιρεῖ , ἀλλὰ καὶ βεβαιῶι . Διὸ καὶ ἀλλαγὸν εἰπόντων αὐτῶν , ὅτι Ποιεῖς σεαυτὸν Θεόν , οὐχ ἀνείλε τὴν ὑπόνοιαν , ἀλλὰ καὶ ἐδειδάξεν εἰπών · Ἵνα δὲ εἰδῆτε , ὅτι ἐξουσίαν ἔχει ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἀφιέναι ἁμαρτίας ἐπὶ τῆς γῆς , λέγει τῷ παραλυτικῷ · Ἄρον τὸν κράβαττόν σου , καὶ περίπατε . Ἐκεῖνο μὲν οὖν τὸ πρότερον ἐπέτεινε , τὸ Ἰσον ἑαυτὸν ποιεῖν τῷ Θεῷ , δεῖκνὺς ὅτι οὐχ ἔστιν ἀντίθεος , ἀλλὰ καὶ τὰ αὐτὰ λέγει , καὶ τὰ αὐτὰ ἐκείνῳ ἀντίδοσις · λοιπὸν πρὸς τὸ τοῦ σαββάτου λύειν ἵσταται λέγων · Οὐ Μωϋσῆς δέδωκεν ὑμῖν τὸν νόμον , καὶ οὐδεὶς ἐξ ὑμῶν τηρεῖ τὸν νόμον ; Ὡσανεὶ ἔλεγεν · Εἴπεν ὁ νόμος , Οὐ φονεύσετε · ὑμεῖς δὲ φονεύετε , καὶ ἐμοὶ ἐγκαλεῖτε ὡς παραβαίνοντι τὸν νόμον ; Διὰ τί δὲ εἶπεν , Οὐδεὶς ; Ὅτι πάντες ἐζήτουν αὐτὸν ἀποκτεῖναι . Ἐγὼ μὲν οὖν εἰ καὶ ἔλυσα τὸν νόμον , φησίν , ἀλλὰ ἀνθρώπων σώσας · ὑμεῖς δὲ παραβαίνετε c ἐπὶ κακῷ . Τὸ ἐμὸν δὲ καὶ παράβασις ἦν , ἀλλ' ἐπὶ σωτηρίᾳ , καὶ οὐχ ἔχρην ὑφ' ἡμῶν τῶν τὰ μεγάλα παραβαίνοντων ἐμὲ κρινέσθαι . Τὸ γὰρ ὑμῶτερον , ἀνατροπὴ τοῦ νόμου παντός . Εἶτα καὶ ἐπαγωγίζεται , καίτοι πολλὰ καὶ πάλαι διαλεχθείς · ἀλλὰ τότε μὲν ὑψηλότερον καὶ κατὰ τὴν ἀξίαν τὴν αὐτοῦ , νῦν δὲ ταπεινότερον . Τί δήποτε ; Ὅτι οὐχ ἐθελούτω συνεχῆς παρακινεῖται αὐτούς . Νῦν γὰρ τὰ τῆς ὀργῆς ἐπιτέτατο , καὶ εἰς φόνον προῆψαν . Διὸ μένει , δύο τούτοις καταστῆλλων αὐτούς · τῷ τε ἐλέγχει αὐτῶν τὸ τολμηρὸν καὶ εἰπεῖν , Τί με ζητεῖτε ἀποκτεῖναι ; καὶ τῷ μετ' ἐπικειλας εἰπεῖν , Ἄνθρωπον , ὃς τὴν ἀλήθειαν λελάληκα , καὶ τῷ δεῖξαι ὅτι φονεύοντες οὐχ εἰσὶν ἀξιοὶ κρίνειν ἑτερον . Σὺ δὲ ὅρα καὶ τῆς ἐρωτήσεως τὸ ταπεινὸν τῆς τοῦ Χριστοῦ , καὶ τῆς ἀποκρίσεως ἐκείνων τὸ θρασύ . Δαιμονίων ἔχετε · εἰς τις ζητεῖ ἀποκτεῖναι ; Ὅργης τὸ ῥῆμα , καὶ θυμοῦ , καὶ ψυχῆς ἀναισχυνοῦσης ἐπὶ τῷ παραδόξῳ ἐλλελύχθαι , καὶ προκαταπληττομένης αὐτῶν , ὡς φροντο . Καθάπερ γὰρ λησταὶ τινες ἄδοντες ἐπὶ ταῖς ἐπιβολαῖς · εἶτα βουλομένοι ἀφυλάκτον ἐργάσαθαι τὸν ἐπιβουλευόμενον , διὰ τῆς σιωπῆς τοῦτο ποιοῦσιν · οὕτω καὶ οὗτοι . Αὐτὸς δὲ ἀφεις ἐλέγξαι τοῦτο , ὥστε μὴ ἀναίσχυνοτέρους ποιῆσαι , πάλιν τῆς ἀπολογίας ἀπτεται τῆς ὑπὲρ τοῦ σαββάτου , ἀπὸ τοῦ νόμου συλλογιζόμενος αὐτούς . γ' . Καὶ ὅρα πῶς συνετῶς . Οὐδὲν θαυμαστὸν , φησίν , ἢ Ἡσε , οὐδὲ καὶ ὁ Υἱός , desunt in quibusdam Mss . c Ita quidam Mss . nostri . Edilii παραβαίνετε , mi - nus recte . d Savil . νυν δὲ τὰ . e ἄδοντες εἰς ταῖς ἐπιβουλαῖς . Uuis et Cod . 708 , ἀγνοῦντ ἐπὶ ταῖς . Falsior huic locum milii suspectum esse . Paulo post ἐπὶ τῆς σιωπῆς . alii ἐπὶ τῆς ἀρητήσεως .
Lemmas: πολλός πολλάκις πατήρ εἶπον ὁ θεός ἑαυτοῦ · οἷος , ὅτι θεός εἰς κτίζω ἐγώ , καί πατήρ εἰς πᾶς ἐγώ · ἀλλά οὖον παρά οὗτος ἴσος εἰμί ὁ λαμβάνω ὁ Θεός · ὅθεν οὐδέ σκανδαλίζω ἀκούω . ὡς οὖν ὅτε , οὐχ εἰμί ἐκ Θεός , λέγω , καί διασπάω αὐτός πολλάκις , καί ὑπέρ ὁ ὁ σαρβάτος λύσις ἀπολογέομαι · οὗτος καί οὗτος , εἰμί ὁ ἑαυτοῦ υποεις εἰμί , καί μή ὁ αὐτός γνώμη , διορθόω εἄν καί εἶπον · τίς ἐγώ νομίζω ἴσος ὁ Θεός ; οὐχ εἰμί ἴσος . ἀλλά οὐδείς τοιοῦτος εἶπον , ἀλλά καί ἐναντίος , καί ἀποδείκνυμι ὅτι ἴσος εἰμί διά ὁ ἔχω . ὁ γάρ , ὡς ὁ πατήρ ἐγείρω ὁ νεκρός καί ζωοποιέω , οὗτος καί ὁ υἱός b · καί , ἵνα πᾶς τιμάω ὁ υἱός , καθώς τιμάω ὁ πατήρ , καί ὁ ἔργον , ὁ εἄν ἐκεῖνος ποιέω , οὗτος καί ὁ υἱός ὁμοίως ποιέω · οὗτος πᾶς ὁ ἰσότης εἰμί συστατικός . καί περί ὁ νόμος οὖον λέγω · μή νομίζω , ὅτι ἔρχομαι καταλύω ὁ νόμος , ἢ ὁ προφήτης . οὕτως οὖν καί ὁ ἐν διάνοια πονηρός ὑπόνοια [ 291 ] ἐξαιρέω . ἐνταῦθα δέ ὁ ὁ Ἴσος ὑπόνοια οὖον μόνος οὐ ἀναιρέω , ἀλλά καί βεβαιόω . Διὸ καί ἀλλάσσω εἶπον αὐτός , ὅτι ποιέω σαυτοῦ Θεός , οὐ ἀναιρέω ὁ ὑπόνοια , ἀλλά καί διδάσκω εἶπον · ἵνα δέ οἶδα , ὅτι ἐξουσία ἔχω ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος ἀφίημι ἁμαρτία ἐπί ὁ γῆ , λέγω ὁ παραλυτικός · ἄρος ὁ κράβαττος σύ , καί περίπατος . ἐκεῖνος μέν οὖν ὁ πρότερος ἐπιτείνω , ὁ Ἴσος ἑαυτοῦ ποιέω ὁ Θεός , δείκνυμι ὅτι οὐ εἰμί ἀντίθεος , ἀλλά καί ὁ αὐτός λέγω , καί ὁ αὐτός ἐκεῖνος Ἀντίδοσις · λοιπός πρός ὁ ὁ σάββατον λύω ἵστημι λέγω · οὖον Μωϋσῆς δίδωμι σύ ὁ νόμος , καί οὐδείς ἐκ σύ τηρέω ὁ νόμος ; ὡσανεί λέγω · εἶπον ὁ νόμος , οὖον φονεύω · σύ δέ φονεύω , καί ἐγώ ἐγκαλέω ὡς παραβαίνω ὁ νόμος ; Ζεύς τίς δέ εἶπον , οὐδείς ; ὅτι2 πᾶς ζητέω αὐτός ἀποκτείνω . ἐγώ μέν οὖν εἰμί καί λύω ὁ νόμος , φημί , ἀλλά ἄνθρωπος σῴζω · σύ δέ παραβαίνω c ἐπί κακός . ὁ ἐμός δέ καί παράβασις εἰμί , ἀλλά ἐπί σωτηρία , καί οὐ χρή ὑπό ἐγώ ὁ ὁ μέγας παραβαίνω ἐγώ κρίνω . ὁ γάρ ὑμέτερος , ἀνατροπή ὁ νόμος πᾶς . εἶτα καί επαγωγιζω , καίτοι πολύς καί πάλαι διαλέγω · ἀλλά τότε μέν ὑψηλός καί κατά ὁ ἄξιος ὁ αὐτός , νῦν δέ ταπεινός . τις δήποτε ; ὅτι2 οὐ ἐθέλω συνεχής παρακινέω αὐτός . νῦν γάρ ὁ ὁ ὀργή ἐπιτείνω , καί εἰς φόνος προάπτω . Διὸ μένω , δύο οὗτος καταστέλλω αὐτός · ὁ τε ἔλεγχος αὐτός ὁ τολμηρός καί εἶπον , τις ἐγώ ζητέω ἀποκτείνω ; καί ὁ μετά επικειλαας εἶπον , Ἄνθρωπος , ὅς ὁ ἀλήθεια λαλέω , καί ὁ δείκνυμι ὅτι φονεύω οὐ εἰμί ἀξιόω κρίνω ἕτερος . σύ δέ ὁράω καί ὁ ἐρώτησις ὁ ταπεινός ὁ ὁ Χριστός , καί ὁ ἀπόκρισις ἐκεῖνος ὁ θρασύς . Δαιμόνιος ἔχω · εἰς τις ζητέω ἀποκτείνω ; Όργης ὁ ῥῆμα , καί θυμός , καί Ψυχή αναισχυνουω ἐπί ὁ παράδοξος ἔρχομαι , καί προκαταπλήσσω αὐτός , ὡς φροντο . καθά γάρ λῃστής τις ἀείδω ἐπί ὁ ἐπιβολή · εἶτα βούλομαι ἀφύλακτος ἐργάζομαι ὁ ἐπιβουλεύω , διά ὁ σιωπή οὗτος ποιέω · οὗτος καί οὗτος . αὐτός δέ ἀφίημι ἐλέγχω οὗτος , ὥστε μή ἀναίσχυντος ποιέω , πάλιν ὁ ἀπολογία ἅπτω ὁ ὑπέρ ὁ σάββατον , ἀπό ὁ νόμος συλλογίζομαι αὐτός . γε . καί ὁράω πῶς συνετός . οὐδείς θαυμαστός , φημί , ἢ ἀείδω , οὐδέ καί ὁ υἱός , desunt in quibusdam Mss . c Ita quidam Mss . nostri . Edilii παραβαίνω , mi - nus recte . d Savil . νυν δέ ὁ . e ἀείδω εἰς ὁ ἐπιβουλή . Uuis et Cod . 708 , ἀγνοέω ἐπί ὁ . Falsior huic locum milii suspectum esse . Paulo post ἐπί ὁ σιωπή . alii ἐπί ὁ ἀρητήσεως .