joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0417.2
Αὕτη δὲ ἐστὶν ἡ ἐντολή , ἵνα ἀγαπᾶτε ἀλλήλους , καθὼς ἐγὼ ἠγάπησα ὑμᾶς . " Ὅφει τοῦ Θεοῦ τὴν ἀγάπην συμπλελεγμένην τῇ ἡμετέρᾳ , καὶ ὡσπερ σκιρᾶν τινὰ συννημένην · Διὰ τοῦτο ποτὲ μὲν δύο φησι τὰς ἐντολὰς , ποτὲ δὲ μίαν · οὐ γὰρ οὐ τῆς προτέρας λαβόντων , μὴ τὴν ἄλλην ἔχειν . Ποτὲ μὲν γὰρ φησιν · " Ἐν τούτῳ ὁ νόμος καὶ οἱ προφῆται κρέμανται · ποτὲ δέ , " Ὅσα θέλετε ἵνα ποιῶσιν ὑμῖν οἱ ἄνθρωποι , τὰ αὐτὰ καὶ ὑμεῖς ποιεῖτε αὐτοῖς . Οὕτως γὰρ ἐστιν ὁ νόμος καὶ οἱ προφῆται . Καὶ , Πλῆρωμα νόμου · ἡ ἀγάπη · ὁ καὶ ἐνταῦθα λέγει · Εἰ γὰρ τὸ μείναι ἀπὸ τῆς ἀγάπης γίνεται , ἡ δὲ ἀγάπη ἀπὸ τῆς τῶν ἐντολῶν τηρήσεως , ἡ δὲ ἐντολὴ ἐστιν , ἵνα ἀγαπῶμεν ἀλλήλους · τὸ μείναι ἐν τῷ Θεῷ , ἀπὸ τῆς πρὸς ἀλλήλους ἀγάπης γίνεται . Καὶ οὐχ ἀπλῶς ἀγάπην φησιν , ἀλλὰ καὶ τὸν τρόπον ὁλοῖ · Καθὼς ἐγὼ ἠγάπησα ὑμᾶς . Πάλιν δείκνυσιν , ὅτι οὐχὶ μείζους ἐστὶν αὕτη ἡ ἀναχώρησις , ἀλλὰ ἀγάπη · ὥστε μᾶλλον ἐχρὴν θαυμάζεσθαι ὑπὲρ τούτου . " Ἵπερ γὰρ [ 452 ] ὑμῶν τὴν ψυχὴν μου τίθημι . " Αλλ' οὐδαμοῦ οὕτως φησιν αὐτὸ · ἀλλὰ ἀνατείνει μὲν , τὸν ἀριστον ὑποχράγων ποιήματα · ἐνταῦθα δέ , ἐν τῷ παραίνειν αὐτοὺς καὶ δείκνυαί τις ἀγάπης τὸ μέγεθος , καὶ ἐαυτὸν ὅτις ἐστι . Τινὸς δὲ ἐνεκεν πανταχῶν τὴν ἀγάπην ἐπαιρεῖ · " Ὅτι τοῦτό ἐστι τὸ δεῖγμα τῶν μαθητῶν , τοῦτο τὸ συγχροτοῦν τὴν ἀρετὴν . Διὰ τοῦτο καὶ ὁ Παῦλος τοσαῦτα περὶ αὐτῆς φησιν , ὅτι μαθητὴς ὢν γνήσιος τοῦ Χριστοῦ , καὶ πείραν αὐτῆς λαβὼν . " Ἵμεῖς φίλοι μου ἐστὲ . Οὐχ ἔτι ὀμᾶς λέγω δουλους · ὁ γὰρ δοῦλος οὐκ οἶδὲ τί ποιεῖ ὁ κύριος αὐτοῦ . " Ἵμεῖς φίλοι μου ἐστὲ · πάντα γὰρ ὅσα ἤκουσα παρὰ τοῦ Πατρὸς μου , ἐγνώρισα ὑμῖν . Πῶς οὖν λέγει , Πολλὰ ἔχω λέγειν ὑμῖν , ἀλλ' οὐ δύνασθε βαστάζειν ὅτι ; Οὐδὲν ἄλλο διὰ τοῦ Πάτρα καὶ τοῦ ἀκούσαι κατασκευάζει , ἢ ὅτι οὐδὲν ἀλλότριον φθόγγεται , ἀλλ' ἡ τὰ τοῦ Πατρὸς . " Ἐπειδὴ δὲ τοῦτο μάλιστα δοκεῖ φιλίας εἶναι τὸ τὰ ἀπόρρητα λέγειν , καὶ ταύτης ἡξιώθητε , φησίν , τῆς κοινωνίας . Πάντα δὲ ὅσα εἴρη , ὅσα αὐτοῦ ἀκούσαι ἐχρὴν , λέγει . Εἶτα καὶ ἄλλο τεκμήριον , οὐ τὸ τυχὸν , φιλίας τίθησι . Ποῖον δὲ τοῦτο ; Οὐχ ὑμεῖς με ἐξελέξασθε , φησίν , ἀλλ' ἐγὼ ἐξελέξαμην ὑμᾶς · τοῦτέστιν , Ἐγὼ τῇ φιλίᾳ ἐπέδραμον τῇ ὑμετέρᾳ . Καὶ οὐδὲ ἐνταῦθα ἐστη · ἀλλὰ καὶ , " Ἔσθκα , φησίν , ὑμᾶς , τοῦτέστιν , ἐρύτνεσα , " Ἵνα ὑμεῖς ὑπάγητε ( εἰ τῇ μεταφορᾷ κέχρηται τῇ · ἀμπέλου ) · τοῦτέστιν , ἵνα ἐκταθῆτε , Καὶ καρπὸν σφέρετε , καὶ ὁ καρπὸς ὑμῶν μένην . Εἰ δὲ ὁ καρπὸς μένει , πολλῷ μᾶλλον ὑμεῖς . Οὐ γὰρ ἐρήκασα μόνους ὑμᾶς , φησίν , ἀλλὰ καὶ τὰ μέγιστα εὐηργέτησα , πανταχοῦ τῆς οἰκουμένης ἐκτείνας ὑμῶν τὰ κλήματα .
Lemmas: ἄτη δέ εἰμί ὁ ἐντολή , ἵνα ἀγαπάω ἀλλήλων , καθώς ἐγώ ἀγαπάω σύ . " ὄφις ὁ Θεός ὁ ἀγάπη συμπλέκω ὁ ἡμέτερος , καί ὡς σκιρός τις συνάπτω · Ζεύς οὗτος ποτέ μέν δύο φημί ὁ ἐντολή , ποτέ δέ εἷς · οὖον γάρ οὖον ὁ πρότερος λαμβάνω , μή ὁ ἄλλος ἔχω . ποτέ μέν γάρ φημί · " ἐν οὗτος ὁ νόμος καί ὁ προφήτης κρεμάννυμι · ποτέ δέ , " ὅσα ἐθέλω ἵνα ποιέω σύ ὁ ἄνθρωπος , ὁ αὐτός καί σύ ποιέω αὐτός . οὕτως γάρ εἰμί ὁ νόμος καί ὁ προφήτης . καί , πλήρωμα νόμος · ὁ ἀγάπη · ὁ καί ἐνταῦθα λέγω · εἰμί γάρ ὁ μένω ἀπό ὁ ἀγάπη γίγνομαι , ὁ δέ ἀγάπη ἀπό ὁ ὁ ἐντολή τήρησις , ὁ δέ ἐντολή εἰμί , ἵνα ἀγαπάω ἀλλήλων · ὁ μένω ἐν ὁ Θεός , ἀπό ὁ πρός ἀλλήλων ἀγάπη γίγνομαι . καί οὐ ἀπλόος ἀγάπη φημί , ἀλλά καί ὁ τρόπος ὄλλυμι · καθώς ἐγώ ἀγαπάω σύ . πάλιν δείκνυμι , ὅτι οὐ μείζων εἰμί οὗτος ὁ ἀναχώρησις , ἀλλά ἀγάπη · ὥστε μᾶλλον χρή θαυμάζω ὑπέρ οὗτος . " Ἵπερ γάρ [ 452 ] σύ ὁ ψυχή ἐγώ τίθημι . " ἀλλά οὐδαμοῦ οὕτως φημί αὐτός · ἀλλά ἀνατείνω μέν , ὁ ἀγαθός ὑποχράγων ποίημα · ἐνταῦθα δέ , ἐν ὁ παραινέω αὐτός καί δείκνυμι τις ἀγάπη ὁ μέγεθος , καί ἑαυτοῦ ὅστις εἰμί . τις δέ ἕνεκα πανταχῶν ὁ ἀγάπη ἐπαίρω · " ὅτι2 οὗτος εἰμί ὁ δεῖγμα ὁ μαθητής , οὗτος ὁ συγχροος ὁ ἀρετή . Ζεύς οὗτος καί ὁ Παῦλος τοσοῦτος περί αὐτός φημί , ὅτι μαθητής εἰμί γνήσιος ὁ Χριστός , καί πείρω αὐτός λαμβάνω . " Ἵμεῖς φίλος ἐγώ εἰμί . οὐχ ἔτι ὁμάς λέγω δοῦλος · ὁ γάρ δοῦλος οὐ οἶδα τίς ποιέω ὁ κύριος αὐτός . " Ἵμεῖς φίλος ἐγώ εἰμί · πᾶς γάρ ὅσος ἀκούω παρά ὁ πατήρ ἐγώ , γνωρίζω σύ . Πῶς οὖν λέγω , Πολύς ἔχω λέγω σύ , ἀλλά οὖον δύναμαι βαστάζω ὅτι ; οὐδείς ἄλλος διά ὁ Πάτρα καί ὁ ἀκούω κατασκευάζω , ἢ ὅτι οὐδείς ἀλλότριος φθογγέω , ἀλλά ὁ ὁ ὁ πατήρ . " ἐπεί δέ οὗτος μάλιστα δοκέω φίλιος εἰμί ὁ ὁ ἀπόρρητος λέγω , καί οὗτος ἀξιόω , φημί , ὁ κοινωνία . Πάν δέ ὅσος εἴρη , ὅσος αὐτός ἀκούω χρή , λέγω . εἶτα καί ἄλλος τεκμήριον , οὖον ὁ τυγχάνω , φίλιος τίθημι . Ποῖον δέ οὗτος ; οὐχ σύ ἐγώ ἐκλέγω , φημί , ἀλλά ἐγώ ἐκλέγω σύ · τουτέστιν , ἐγώ ὁ φίλιος ἐπιτρέχω ὁ ὑμέτερος . καί οὐδέ ἐνταῦθα ἵστημι · ἀλλά καί , " Ἔσθκα , φημί , σύ , τουτέστιν , ἐρύω , " ἵνα σύ ὑπάγω ( εἰμί ὁ μεταφορά χράομαι ὁ · ἄμπελος ) · τουτέστιν , ἵνα ἐκτείνω , καί καρπός σπείρω , καί ὁ καρπός1 σύ μένω . εἰμί δέ ὁ καρπός1 μένω , πολύς μᾶλλον σύ . οὖον γάρ ῥήγνυμι μόνος σύ , φημί , ἀλλά καί ὁ μέγας εὐαργετέω , πανταχοῦ ὁ οἰκέω ἐκτείνω σύ ὁ κλῆμα .