joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0253.2
α' . Οὐδὲν γαστριμαργίας χειρόν , οὐδὲν αἰσχρότερον . Τοῦτο παχεῖαν ποιεῖ διάνοιαν , τοῦτο σαρκικὴν ποιεῖ ψυχήν , τοῦτο πηροῖ , καὶ διαβλέπειν οὐς ἀφήρην . Ὥρα γοῦν καὶ ἐπὶ τῶν Ἰουδαίων τοῦτο γινόμενον . Ἐπειδὴ γὰρ πρὸς γαστριμαργίαν κεχύναι , καὶ ὅλοι τῶν βιωτικῶν ἠσαν , καὶ οὐδὲν ἐνενόουν πνευματικὸν , μῦριούς αὐτοὺς λόγοις ἐνάγει ὁ Χριστὸς καὶ κέντρον ἔχουσι καὶ ρειδῶ · καὶ οὐδὲ οὕτως ἀγιάζονται , ἀλλ' ἐπὶ κἀπὶ μένουσι κείμενοι . Σκοπεῖς γάρ . Εἶπεν αὐτοῖς , Ζητεῖτέ με , οὐχ ὅτι εἴδετε σημεῖα , ἀλλ' ὅτι ἐσάγατε ἐκ τῶν ἄρτων , καὶ ἐχορτάσθητε . Ἐπῆλθε διὰ τοῦ ἔργου · Ἔδειξεν [ 262 ] ὁποῦαν δεῖ ζητεῖν τροφήν , εἰπών · Ἐργάζεσθε μὴ τῇ βρώσει τῇ ἀπολλυμένῃ · Ἔθηκεν αὐτοῖς τὸ ἐπαθλον , εἰπών · Ἄλλὰ τῇν βιωσίαν εἰς ζωὴν αἰώνιον · Ἐπεῖτα τὸ προσιστάμενον αὐτοῖς ἠθεράπευσεν , εἰπὼν ἀπὸ τοῦ Πατρὸς ἀπεστάλθαι . Τί οὖν ἐκεῖνοι ; Ἄσπερ οὐδὲν ἀκηκόατες , Τί οὖν ποιῶμεν , φασίν , ἵνα ἐργαζώμεθα τὰ ἔργα τοῦ Θεοῦ ; Ταῦτα δὲ ἔλεγον , οὐχ ὥστε μαθεῖν καὶ πράξαι ( καὶ δείξνυσιν τὰ ἐξῆς ) , ἀλλὰ πάλιν αὐτὸν ἐπὶ τὴν τῆς τροφῆς χορηγίαν ἄγοντες , καὶ εἰς τὸ χορέσαι αὐτοὺς προκαλέσαι ἐθελόντες . Τί οὖν ὁ Χριστὸς ; Τοῦτό ἐστι τὸ ἔργον τοῦ Θεοῦ , ἵνα πιστεύσητε εἰς ὃν ἀπέστειλεν ἐκεῖνος . Οἱ δὲ εἶπον · Τί σημεῖον ποιεῖς , ἵνα ἴδωμεν καὶ πιστεύσωμεν ; Οἱ πατέρες ἡμῶν ἔφαγον τὸ μᾶννα ἐν τῇ ἐρήμῳ . Οὐδὲν τούτων ἀναίσθητότερον , οὐδὲν ἀλόγώτερον . Τοῦ σημείου ὄντος ἐν ὀφθαλμοῖς · αὐτῶν ἐπὶ ὃ , ὡς οὐδὲν · γεγονότος , οὕτως ἔλεγον , Τί σημεῖον ποιεῖς ; καὶ εἰπόντες , οὐδὲ αὐτῆς τῆς αἰρέσεως τοῦ σημείου κόμιον ἀφᾶσιν εἶναι , ἀλλ' εἰς ἀνάγκην αὐτὴν οἰονται μεθιστᾶν · τοῦ μηδὲν ἑτέρου ποιήσαι , ἀλλ' ἢ τοῦτον , οἷον ἐγένετο ἐπὶ τῶν προγόνων . Διὸ δὴ καὶ λέγουσιν · Οἱ πατέρες ἡμῶν ἔφαγον τὸ μᾶννα ἐν τῇ ἐρήμῳ · διὰ τοῦτο νομίζοντες αὐτὸν ἐρεθίσαι , ὥστε τοιούτον ποιήσαι σημεῖον , ὅπερ αὐτοὺς θρέψαι δύναται σαρκικῶς . Διατὶ γὰρ οὐδενὸς ἑτέρου τῶν προτέρων σημειῶν ἐμνημόνευσαν , καίτοι γε πολλῶν γενομένων τότε , καὶ κατ' Αἴγυπτον καὶ κατὰ τὴν θάλατταν καὶ ἐν τῇ ἐρήμῳ , ἀλλὰ τοῦ μᾶννα ; Ἄρ' οὐ διότι σφόδρα αὐτοῦ ἐπεθύμουν διὰ τὴν τῆς γαστρὸς τυραννίδα ; Πῶς δὲ οἱ προφήται αὐτὸν λέγοντες καὶ βασιλεῖς ἐπιχειροῦντες ποιεῖν , ἐπειδὴ τὸ σημεῖον εἴδετε , νῦν ὡς οὐδὲνς γενομένου ἀχάριστοι καὶ ἀγνώμονες γεγόνατε , καὶ σημεῖον αἰτεῖτε , παρασιτῶν καὶ κυνῶν λυμωττόντων ῥήματα ἀφιέντες ; νῦν τὸ μᾶννα θαυμασθὸν ὑμῖν , ὅτι ἡ ψυχὴ ὑμῶν κατάσχησεν ε ; Καὶ ὅρα εἰρωνείαν . Οὐκ εἶπον , ὅτι Μωϋσῆς τοῦτο ἐποίησε τὸ σημεῖον , οὐ τί ποιεῖς ; νομίζοντες πλήττειν αὐτὸν · ἀλλὰ τέως αὐτῷ μετὰ πολλῆς διαλέγονται τῆς τιμῆς , προσδοκία τῆς τροφῆς . Ἄλλως δὲ οὔτε τοῦτο λέγοισιν ὅ , ὅτι ὁ Θεὸς τοῦτο ἐποίησε · Σὺ τί ποιεῖς ; ἵνα μὴ δόξαιεν αὐτὸν ἐξίσουν τῷ Θεῷ · οὔτε Μωϋσῆα παράγονσιν , ἵνα μὴ δόξαιεν αὐτὸν ταπεινοῦν · ἀλλὰ μέσον αὐτὸ τεθείκασι , λέγοντες · Οἱ πατέρες ἡμῶν ἔφαγον τὸ μᾶννα ἐν τῇ
Lemmas: ὅς . οὐδείς γαστριμαργία χείρων , οὐδείς αἰσχρός . οὗτος παχύς ποιέω διάνοια , οὗτος σαρκικός ποιέω Ψυχή , οὗτος πηρόω , καί διαβλέπω οὖς ἀφαιρέω . Ὥρα γοῦν καί ἐπί ὁ Ἰουδαῖος οὗτος γίγνομαι . ἐπεί γάρ πρός γαστριμαργία χέω , καί ὅλος ὁ βιωτικός ἀείδω , καί οὐδείς ἐννοέω πνευματικός , μυρίος αὐτός λόγος ἐνάγω ὁ Χριστός καί κέντρον ἔχω καί ρειδῶ · καί οὐδέ οὕτως ἁγίζω , ἀλλά ἐπί ἐπί μένω κεῖμαι . σκοπέω γάρ . εἶπον αὐτός , ζητέω ἐγώ , οὐ ὅτι ὁράω σημεῖον , ἀλλά ὅτι σάττω ἐκ ὁ ἄρτος , καί χορτάζω . ἐπέρχομαι διά ὁ ἔργον · δείκνυμι [ 262 ] ὁποῦαν δεῖ ζητέω τροφή , εἶπον · ἐργάζομαι μή ὁ βρῶσις ὁ ἀπόλλυμι · τίθημι αὐτός ὁ ἔπαθλον , εἶπον · ἀλλά ὁ βίωσις εἰς ζωή αἰώνιος · ἔπειτα ὁ προσίστημι αὐτός θεραπεύω , εἶπον ἀπό ὁ πατήρ ἀποστέλλω . τις οὖν ἐκεῖνος ; Ἄσπερ οὐδείς ἀκούω , τις οὖν ποιέω , φημί , ἵνα ἐργάζομαι ὁ ἔργον ὁ Θεός ; οὗτος δέ λέγω , οὐ ὥστε μανθάνω καί πράσσω ( καί δείκνυμι ὁ ἑξῆς ) , ἀλλά πάλιν αὐτός ἐπί ὁ ὁ τροφή χορηγία ἄγω , καί εἰς ὁ χορεσα αὐτός προκαλέω ἐθέλω . τις οὖν ὁ χριστός ; οὗτος εἰμί ὁ ἔργον ὁ Θεός , ἵνα πιστεύω εἰς ὅς ἀποστέλλω ἐκεῖνος . ὁ δέ εἶπον · τις σημεῖον ποιέω , ἵνα ὁράω καί πιστεύω ; ὁ πατήρ ἐγώ ἔφαγον ὁ μάννα ἐν ὁ ἐρῆμος . οὐδείς οὗτος ἀναίσθητος , οὐδείς ἄλογος . ὁ σημεῖον εἰμί ἐν ὀφθαλμός · αὐτός ἐπί ὅς , ὡς οὐδείς · γίγνομαι , οὕτως λέγω , τις σημεῖον ποιέω ; καί εἶπον , οὐδέ αὐτός ὁ αἵρεσις ὁ σημεῖον κόμιον ἀφίημι εἰμί , ἀλλά εἰς ἀνάγκη αὐτός οἴομαι μεθίστημι · ὁ μηδείς ἕτερος ποιέω , ἀλλά ἢ οὗτος , οἷος γίγνομαι ἐπί ὁ πρόγονος . Διὸ δή καί λέγω · ὁ πατήρ ἐγώ ἔφαγον ὁ μάννα ἐν ὁ ἐρῆμος · διά οὗτος νομίζω αὐτός ἐρεθίζω , ὥστε τοιοῦτος ποιέω σημεῖον , ὅσπερ αὐτός τρέφω δύναμαι σαρκικός . διατί γάρ οὐδείς ἕτερος ὁ πρότερος σημεῖον μνημονεύω , καίτοι γε πολύς γίγνομαι τότε , καί κατά Αἴγυπτος καί κατά ὁ θάλασσα καί ἐν ὁ ἐρῆμος , ἀλλά ὁ μάννα ; ἄρα οὖον διότι σφόδρα αὐτός ἐπιθυμέω διά ὁ ὁ γαστήρ τυραννίς ; Πῶς δέ ὁ προφήτης αὐτός λέγω καί βασιλεύς ἐπιχειρέω ποιέω , ἐπεί ὁ σημεῖον ὁράω , νῦν ὡς οὐδὲνς γίγνομαι ἀχάριστος καί ἀγνώμων γίγνομαι , καί σημεῖον αἰτέω , παρασιτέω καί κύω λιμώσσω ῥῆμα ἀφίημι ; νῦν ὁ μάννα θαυμάζω σύ , ὅτι ὁ ψυχή σύ κατέχω ε ; καί ὁράω εἰρωνεία . οὐ εἶπον , ὅτι Μωϋσῆς οὗτος ποιέω ὁ σημεῖον , οὖον τίς ποιέω ; νομίζω πλήσσω αὐτός · ἀλλά τέως αὐτός μετά πολύς διαλέγω ὁ τιμή , προσδοκία ὁ τροφή . ἄλλος δέ οὔτε οὗτος λέγος ὅς , ὅτι ὁ θεός οὗτος ποιέω · σύ τίς ποιέω ; ἵνα μή δοκέω αὐτός ἐξισόω ὁ Θεός · οὔτε Μωϋσῆς παράγονσιν , ἵνα μή δοκέω αὐτός ταπεινόω · ἀλλά μέσος αὐτός τίθημι , λέγω · ὁ πατήρ ἐγώ ἔφαγον ὁ μάννα ἐν ὁ