joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0477.3
γ . Τάχα ταῦτα ἀκούοντες διεθαυμάθητε , καὶ τοὺς συνόντας αὐτῷ τότε ἐμακαρίσατε , καὶ τοὺς μέλλοντας συνἔσεσθαι κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς κοινῆς ἀναστάσεως . Οὐκοῦν ἄπαντα πράττεσθων , ὡστε τὸ πρόσωπον ἐκεῖνο τοῦ θαυμαστὸν ἰδεῖν . Εἰ γὰρ νῦν ἀκούοντες οὕτως ἐκπαιδεύεσθαι καὶ ἐπιθυμοῦμεν κατ’ ἐκεῖνας γενέσθαι τὰς ἡμέρας , ἂς ἐπὶ τῆς γῆς διέτριβε , καὶ φωνὴν ἀκούειν , καὶ ὁψιν ἰδεῖν , καὶ προσελθεῖν , καὶ διδάσθαι , καὶ διακονῆσαι · ἄνθρωπον ἡλίκον αὐτὸν ἐστιν ἰδεῖν οὐκέτι ἐν θνητῷ σώματι , οὐδὲ ἀνθρώπινα ποιούντα , [ 523 ] ἀλλ’ ὑπὸ ἀγγέλων δορυφορούμενον , ἢν ἀκήρατόν τε καὶ αὐτὸς ὤντας , καὶ ἐκεῖνον βλέποντας , καὶ τῆς ἄλλης εὐημερίας ἀπολαύοντας τῆς πάντα νικῶσης λόγου . Διὸ δή , παρακαλῶ , πάντα πράττεσθων , ὡστε μὴ τῆς τοιαύτης ἐκπέσειν δόξης . Οὐδὲν γὰρ δύσκολον , ἐὰν θέλωμεν , οὐδὲν φορτικόν , ἐὰν προσἐχωμεν . Εἰ γὰρ ὑπομείνομεν , καὶ συμβασιλεύσομεν . Τί οὖν ἐστι , Ὑπομείνομεν ; Εἰ τὰς θλίψεις φέρωμεν , εἰ τοὺς διωγμοὺς , εἰ τὴν στενὴν βαδίζωμεν ὁδόν . Ἡ γὰρ στενὴ τῇ φύσει μὲν ἐστιν ἐπίμοχος , τῇ προαιρέσει δὲ τῇ ἡμετέρᾳ κοῦφη γίνεται , τῇ τῶν μελλόντων ἐλπίδι . Τὸ γὰρ παραπίπτειν ἐλαφρόν τῆς θλίψεως , καθ’ ὑπερβολὴν εἰς ὑπερβολὴν αἰωνίου βάρους δόξης κατεργάζεται , μὴ σκοπούντων ἡμῶν τὰ βλεπόμενα , ἀλλὰ τὰ μὴ βλεπόμενα . Μεταστώσωμεν τοίνυν τοὺς ὀφθαλμοὺς εἰς τὸν οὐρανόν , καὶ διαπαντὸς ἐκεῖνα φανταζώμεθα , καὶ βλέπωμεν . Ἄν γὰρ ἐν ἐκείνοις ἀεὶ διατρίβωμεν , οὐ πρὸς τὰ ἥδεα τὰ ἐνταῦθα πεισόμεθα τι , οὐδὲ τὰ λυπηρὰ βαρέως οἴσωμεν · ἀλλὰ καὶ τούτων καὶ τῶν ὁμοίων καταγλασώμεθα , καὶ οὐδὲν ἡμᾶς οὔτε δουλώσει , οὔτε ἐπἀρει δυνησεται , μόνον ἂν τὸν πόθον ἔχῃ · τείνωμεν , ἂν πρὸς τὴν ἀγάπην ἐκείνην βλέπωμεν . Καὶ εἰ λέγω , οὐκ ἀλήγομεν τοὺς παροῦσις δεινοὺς ; Οὐτε γὰρ ὁρῶν δέδομεν αὐτὰ λοιπὸν . Τοιούτων γὰρ ἐστιν ὁ ἔρως . Τοὺς γοῦν μὴ συμπαρόντας ἡμῖν , ἀλλ’ ἀπόντας , ποθούμενους δέ , καθ’ ἑκάστην φανταζώμεθα τὴν ἡμέραν . Μεγάλη γὰρ τῆς ἀγάπης ἡ τυραννίς · πάντων ἀφίστησι , καὶ τῷ ποθουμένῳ προσδίδωσι τὴν ψυχήν . Ἄν οὖν τὸν Χριστὸν ἀγαπήσωμεν , πάντα τὰ ἐνταῦθα σιγά , πάντα εἴκων φανεῖται καὶ ἄναρ . Ἐροῦμεν καὶ ἡμεῖς · Τίς ἡμᾶς χωρίσει ἀπὸ τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ ; Θλῖψις ἢ στενοχωρία ; Οὐχ εἶπε , χρήματα , ἢ πλοῦτος , ἢ κάλλος ( ταῦτα γὰρ σφόδρα εὐτελῆ καὶ καταγέλαστα ) · ἀλλὰ τὰ δοκοῦντα εἶναι βαρεὰ τέθεικε , λιμοὺς , διωγμοὺς , θανάτους . Εἶτα ἐκεῖνος μὲν ὡς οὐδὲν ὄντα καὶ ταῦτα διέστησεν · ἡμεῖς δὲ διὰ χρήματα χωριζόμεθα τῆς ζωῆς τῆς ἡμετέρας , καὶ τοῦ φωτὸς ἀποσχίζομεθα . Καὶ Παῦλος μὲν οὐ θάνατον , οὐδὲ ζωήν , οὐδὲ ἐνεστῶτα , οὐ μέλλοντα , οὐ κτίσιον ἐπέμων προτιμᾶ τῆς εἰς αὐτὸν ἀγάπης · ἡμεῖς δὲ χρυσίου ὀλίγου ἂν ἴδωμεν , ἐκκαλούμεθα καὶ τοὺς αὐτοῦ πατοῦμεν
Lemmas: γ . Τάχα οὗτος ἀκούω διεθαυμανθανω , καί ὁ σύνειμι αὐτός τότε μακαρίζω , καί ὁ μέλλω σύνειμι κατά ὁ ἡμέρα ὁ κοινός ἀνάστασις . οὐκοῦν ἅπας πράσσω , ὡστε ὁ πρόσωπον ἐκεῖνος ὁ θαυμαστός ὁράω . εἰμί γάρ νῦν ἀκούω οὕτως ἐκπαιδεύω καί ἐπιθυμέω κατά ἐκεῖνος γίγνομαι ὁ ἡμέρα , ὅς ἐπί ὁ γῆ διατρίβω , καί φωνή ἀκούω , καί ὄψις ὁράω , καί προσέρχομαι , καί διδάσκω , καί διακονέω · ἄνθρωπος ἡλίκος αὐτός εἰμί ὁράω οὐκέτι ἐν θνητός σῶμα , οὐδέ ἀνθρώπινος ποιέω , [ 523 ] ἀλλά ὑπό ἄγγελος δορυφορέω , εἄν ἀκήρατος τε καί αὐτός εἰμί , καί ἐκεῖνος βλέπω , καί ὁ ἄλλος εὐημερία ἀπολαύω ὁ πᾶς Νίκη λόγος . Διὸ δή , παρακαλέω , πᾶς πράσσω , ὡστε μή ὁ τοιοῦτος ἐκπίπτω δόξα . οὐδείς γάρ δύσκολος , ἐάν ἐθέλω , οὐδείς φορτικός , ἐάν προσέχω . εἰμί γάρ ὑπομένω , καί συμβασιλεύω . τις οὖν εἰμί , Ὑπομένω ; εἰμί ὁ θλῖψις φέρω , εἰμί ὁ διωγμός , εἰμί ὁ στενός βαδίζω ὁδός . ὁ γάρ στενός ὁ φύσις μέν εἰμί ἐπίμοχος , ὁ προαίρεσις δέ ὁ ἡμέτερος κοῦφος γίγνομαι , ὁ ὁ μέλλω ἐλπίς . ὁ γάρ παραπίπτω ἐλαφρός ὁ θλῖψις , κατά ὑπερβολή εἰς ὑπερβολή αἰώνιος βάρος δόξα κατεργάζομαι , μή σκοπέω ἐγώ ὁ βλέπω , ἀλλά ὁ μή βλέπω . Μεταστώσωμεν τοίνυν ὁ ὀφθαλμός εἰς ὁ οὐρανός , καί διαπαντός ἐκεῖνος φαντάζω , καί βλέπω . ἄν γάρ ἐν ἐκεῖνος ἀεί διατρίβω , οὖον πρός ὁ οἶδα ὁ ἐνταῦθα πείθω τίς , οὐδέ ὁ λυπηρός βαρύς οἴζω · ἀλλά καί οὗτος καί ὁ ὅμοιος καταγελάω , καί οὐδείς ἐγώ οὔτε δουλόω , οὔτε ἐπαίρω δύναμαι , μόνος εἄν ὁ πόθος ἔχω · τείνω , εἄν πρός ὁ ἀγάπη ἐκεῖνος βλέπω . καί εἰμί λέγω , οὐ ἀλγέω ὁ παρέρχομαι δεινός ; οὐ γάρ ὁράω δίδωμι αὐτός λοιπός . τοιοῦτος γάρ εἰμί ὁ Ἔρως . ὁ γοῦν μή συμπάρειμι1 ἐγώ , ἀλλά ἄπειμι , ποθούμενος δέ , κατά ἕκαστος φαντάζω ὁ ἡμέρα . Μεγάλη γάρ ὁ ἀγάπη ὁ τυραννίς · πᾶς ἀφίστημι , καί ὁ ποθέω προσδίδωμι ὁ Ψυχή . ἄν οὖν ὁ Χριστός ἀγαπάω , πᾶς ὁ ἐνταῦθα σιγάω , πᾶς εἴκω φαίνω καί ἄναρ . ἐρέω καί ἐγώ · Τῖς ἐγώ χώρισις ἀπό ὁ ἀγάπη ὁ Χριστός ; θλῖψις ἢ στενοχωρία ; οὐχ εἶπον , χρῆμα , ἢ πλοῦτος , ἢ κάλλος ( οὗτος γάρ σφόδρα εὐτελής καί καταγέλαστος ) · ἀλλά ὁ δοκέω εἰμί βάρος τίθημι , λιμός , διωγμός , θάνατος . εἶτα ἐκεῖνος μέν ὡς οὐδείς εἰμί καί οὗτος διΐστημι · ἐγώ δέ διά χρῆμα χωρίζω ὁ ζωή ὁ ἡμέτερος , καί ὁ φάος ἀποσχίζω . καί Παῦλος μέν οὖον θάνατος , οὐδέ ζωή , οὐδέ ἐνίστημι , οὖον μέλλω , οὖον κτίζω ἐπεμέω προτιμάω ὁ εἰς αὐτός ἀγάπη · ἐγώ δέ χρυσίον ὀλίγος εἄν ὁράω , ἐκκαλέω καί ὁ αὐτός πατέω