joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0398.5
πότε λέγει . Ἀπὸ γὰρ τῆς ἐπιτιμήσεως τοῦ Πέτρου τὸ πολὺ τῆς ἀθυμίας ἐξέβαλεν i , εἰς φόβον τε ἐπικεσόντες μῆποτε τὰ αὐτὰ ἀκούσωσι , κατεστέλλουτο μᾶλλον . Ἐγώ εἰμι ἡ ὁδός . Τοῦτο ἀποδείξεις τοῦ , Οὐδεὶς ἔρχεται εἰ μὴ δι᾽ ἐμοῦ · τὸ δὲ , Καὶ ἀλήθεια καὶ ἡ ζωή , τοῦ , ὅτι πάντως ταῦτα ἐσται . Οὐδὲν τοίνυν παρ᾽ ἐμοῦ ψεύδους , ἡ ἀλήθεια · εἰ δὲ καὶ ζωή , οὔτε αὐτὸς δὲ θάνατος ὑμᾶς κωλύσαι δυνήσεται ἐλθεῖν . Ἄλλως δὲ , εἰ f Ἐγώ εἰμι ἡ ὁδός , οὐ δεήσεσθε τοῦ χειραγωγούντος · εἰ δὲ καὶ ἡ ἀλήθεια , οὐ ψεύδους τὰ λεγόμενα · εἰ δὲ καὶ ζωή , χάν ἀποθάνητε , τεῦξοσθε τῆν εἰρημένην . Τὸ μὲν οὖν τῆς ὁδοῦ καὶ συνέπικαν καὶ ὁμολόγησαν · τὰ δὲ λοιπὰ ἠγνόουν · οὐ μὴν ἐτόλμων εἰπεῖν ἄπτερ ἠγνόουν . Ἀλλ᾽ ὅμως πολλὴν ἀπὸ τῆς ὁδοῦ τὴν παραμυθίαν ἔλαβον . Εἰ τοίνυν ἐγώ κύριός εἰμι ε , φησὶ , τοῦ πρὸς τὸν Πατέρα ἀγαγεῖν , πάντων · ἤξετε ἐκεῖ . Οὐδὲ γὰρ ἐστὶν ἑτέρων ἐλθεῖν ὁδόν . Εἰπών δὲ ἐμπροσθεν , Οὐδεὶς δύναται ἐλθεῖν πρὸς με , ἄν μὴ δὲ Πατὴρ ἐλκύσῃ αὐτόν · καὶ πάλιν , Ἐὰν ἐγώ ὑψωθῶ ἀπὸ τῆς γῆς , πάντας ἐλκύσω πρὸς ἐμαυτόν · καὶ νῦν πάλιν , Οὐδεὶς ἔρχεται πρὸς τὸν Πατέρα , εἰ μὴ δι᾽ ἐμοῦ , δείκνυσιν ἴσον ἐκεῖνόν τε γεγονέναι . Πῶς δὲ εἰπών , Ὅπου ὑπάρχω οἴδατε , καὶ τὴν οδὸν οἴδατε , ἐπήγαγεν · Εἰ ἐμὲ ἐγνώκατε , καὶ τὸν Πατέρα μου ἐγνώκατε ἄν , καὶ ἀπέρει γνῶσεσθε αὐτόν , καὶ ἐώρακάτε αὐτόν ; Οὐχὶ ἐναντιολογῶν ἤδεσαν μὲν γὰρ αὐτόν , οὐχ οὕτω δὲ ὡς ἐχρήν . Θεὸν μὲν γὰρ ἤδεσαν , Πατέρα δὲ οὐδέπω · ὕστερον γὰρ τὸ Πνεῦμα ἐπελθόν , πᾶσαν ἐν αὐτοῖς κατεσκεύασε τὴν γνῶσιν . Ὁ δὲ λέγει , τοιούτον ἐστίν · Εἰ ἤδειτε τὴν ἐμὴν οὐσίαν καὶ τὴν ἀξίαν , καὶ τὴν τοῦ Πατρὸς ἤδειτε . Καὶ ἀπέρει γνῶσεσθε αὐτόν , καὶ ἐώρακάτε αὐτόν ( τὸ μὲν μέλλοντος , τὸ δὲ παρόντος ) · τοῦτο εστίν , δι᾽ ἐμοῦ . Ὦφει δὲ λέγει τὴν κατὰ διάνοιαν γνῶσιν . Τοὺς μὲν γὰρ ἀρρώμους δυνάμεθα καὶ ὁρᾶν καὶ ἀγνοεῖν · τοὺς δὲ γινωσκομένους οὐ δυνάμεθα γινώσκειν καὶ ἀγνοεῖν . Διὰ τοῦτο φησὶ · Καὶ ἐώρακάτε αὐτόν · ὡςπερ φησιν , Ἄρθη καὶ ἀγγέλει . Καὶ τοῦ γε οὐχ αὐτὴ ἡ οὐσία ὁρᾶ · ἀλλ᾽ ὅμως φησὶν ὁρᾶσθαι , δηλαδὴ ὡς ἐκείνους ἰδεῖν δυνατὸν . Οὕτω δὲ εἴρηκται , ἵνα μάθῃ δτι οὐ αὐτὸν ἡ ἐναρχῶς , τὸν γεγονέναι οὐδὲν . Ἐοράσαντο δὲ αὐτὸν οὐ γυμνῇ τῇ οὐσίᾳ , ἀλλὰ σάρκα περιβεβλημένον . Οἶδε δὲ ἀλλοιο καὶ τὴν ἑαυτῆς γνῶσιν λέγειν · ὡς ὅταν λέγῃ , Μακάριοι οἱ καθαροὶ τῇ καρδίᾳ ὅτι αὐτοὶ τὸν Θεὸν ὄψονται . Καθαροὺς δὲ , οὐχὶ τοὺς πορνείας ἀπηλλαγμένους , ἀλλὰ τοὺς πάντων ἁμαρτημάτων φησὶ · πᾶσα γὰρ ἁμαρτία βύσσον ἐντίθησι τῇ ψυχῇ .
Lemmas: πότε λέγω . ἀπό γάρ ὁ ἐπιτίμησις ὁ Πέτρος ὁ πολύς ὁ ἀθυμία ἐκβάλλω i , εἰς φόβος τε ἐπικεσόντες μήποτε ὁ αὐτός ἀκούω , καταστέλλω μᾶλλον . ἐγώ εἰμί ὁ ὁδός . οὗτος ἀποδείκνυμι ὁ , οὐδείς ἔρχομαι εἰμί μή διά ἐγώ · ὁ δέ , καί ἀλήθεια καί ὁ ζωή , ὁ , ὅτι πάντως οὗτος εἰμαι . οὐδείς τοίνυν παρά ἐγώ ψεῦδος , ὁ ἀλήθεια · εἰμί δέ καί ζωή , οὔτε αὐτός δέ θάνατος σύ κωλύω δύναμαι ἔρχομαι . ἄλλος δέ , εἰμί f ἐγώ εἰμί ὁ ὁδός , οὖον δήω ὁ χειραγωγέω · εἰμί δέ καί ὁ ἀλήθεια , οὖον ψεῦδος ὁ λέγω · εἰμί δέ καί ζωή , χήν ἀποθνῄσκω , τεύχω ὁ εἴρω . ὁ μέν οὖν ὁ ὁδός καί συμπίνω καί ομολογώ · ὁ δέ λοιπάς ἀγνοέω · οὖον μήv τολμάω εἶπον ἄπτερος ἀγνοέω . ἀλλά ὅμως πολύς ἀπό ὁ ὁδός ὁ παραμυθία λαμβάνω . εἰμί τοίνυν ἐγώ κύριος εἰμί ε , φημί , ὁ πρός ὁ πατήρ ἄγω , πᾶς · ἥκω ἐκεῖ . οὐδέ γάρ εἰμί ἕτερος ἔρχομαι ὁδός . εἶπον δέ ἔμπροσθεν , οὐδείς δύναμαι ἔρχομαι πρός ἐγώ , ἄν μή δέ πατήρ ἕλκω αὐτός · καί πάλιν , ἐάν ἐγώ ὑψόω ἀπό ὁ γῆ , πᾶς ἕλκω πρός ἐμαυτοῦ · καί νῦν πάλιν , οὐδείς ἔρχομαι πρός ὁ πατήρ , εἰμί μή διά ἐγώ , δείκνυμι ἴσος ἐκεῖνος τε γίγνομαι . Πῶς δέ εἶπον , ὅπου ὑπάρχω οἶδα , καί ὁ ὀδούς οἶδα , ἐπάγω · εἰμί ἐγώ γιγνώσκω , καί ὁ πατήρ ἐγώ γιγνώσκω ἄν , καί ἀπεῖπον γιγνώσκω αὐτός , καί ὁράω αὐτός ; οὐ ἐναντιολογέω οἶδα μέν γάρ αὐτός , οὐ οὗτος δέ ὡς χρή . θεός μέν γάρ οἶδα , πατήρ δέ οὐδέπω · ὕστερος γάρ ὁ πνεῦμα ἐπέρχομαι , πᾶς ἐν αὐτός κατασκευάζω ὁ γνῶσις . ὁ δέ λέγω , τοιοῦτος εἰμί · εἰμί οἶδα ὁ ἐμός οὐσία καί ὁ ἄξιος , καί ὁ ὁ πατήρ οἶδα . καί ἀπεῖπον γιγνώσκω αὐτός , καί ὁράω αὐτός ( ὁ μέν μέλλω , ὁ δέ πάρειμι ) · οὗτος εἰμί , διά ἐγώ . ὄφις δέ λέγω ὁ κατά διάνοια γνῶσις . ὁ μέν γάρ ἀρρώμους δύναμαι καί ὁράω καί ἀγνοέω · ὁ δέ γιγνώσκω οὖον δύναμαι γιγνώσκω καί ἀγνοέω . Ζεύς οὗτος φημί · καί ὁράω αὐτός · ὡς φημί , ἀραρίσκω καί ἀγγέλλω . καί ὁ γε οὐ αὐτός ὁ οὐσία ὁράω · ἀλλά ὅμως φημί ὁράω , δηλαδή ὡς ἐκεῖνος ὁράω δυνατός . οὕτως δέ λέγω , ἵνα μανθάνω δ οὖον αὐτός ὁ ἐναρχῶς , ὁ γίγνομαι οὐδείς . Ἐοράσαντο δέ αὐτός οὖον γυμνός ὁ οὐσία , ἀλλά σάρξ περιβάλλω . οἶδα δέ ἄλλος καί ὁ ἑαυτοῦ γνῶσις λέγω · ὡς ὅταν λέγω , Μακάριος ὁ καθαρός ὁ Καρδία ὅτι αὐτός ὁ θεός ὁράω . καθαρός δέ , οὐ ὁ πορνεία ἀπαλλάσσω , ἀλλά ὁ πᾶς ἁμάρτημα φημί · πᾶς γάρ ἁμαρτία βύσσος ἐντίθημι ὁ Ψυχή .