joannes-chrysostomus.in-joannem-homiliae-1-88 pg059_0449.5
α' . Φρικτὸν ὁ θάνατος καὶ φόβου γέμων πολλοῦ · ἀλλ' οὐ παρὰ τοῖς τὴν ἄνω φιλοσοφίαν εἰδόσιν . Ὁ μὲν γὰρ μηδὲν περὶ τῶν μελλόντων σαφῶς ἐπιστάμενος , ἀλλὰ διὰλυσὶν τινα καὶ τελευτὴν ζῴης τὸ πρᾶγμα νομίζων , εἰκῶς φρίττει καὶ δέδιoken ὡς εἰς τὸ μὴ εἶναι χωρίων . Ἡμεῖς δὲ τῷ τοῦ Θεοῦ χάριτι τὰ ἄδηλα καὶ τὰ κρύφια τῆς σοφίας ἔγνωμεν , καὶ ἀπόδημιαν τὸ πρᾶγμα εἶναι νομίζοντες , οὐχ ἂν εἴημεν δίκαιοι τρέμεν , ἀλλὰ καὶ χαίρειν καὶ εὐθυμεῖσθαι , ὅτι τὸν ἐπίχρον τοῦτον βίον ἀφέντες , ἐφ' ἕτερον ἐρχόμεθα ἀμείνον πολλῷ καὶ λαμπρότερον , καὶ τέλος οὐκ ἔχοντα . Ἀπερ οὖν καὶ ὁ Χριστὸς διδάσκων διὰ τῶν ἔργων , οὐ βία καὶ ἀνάγκη , ἀλλ' ἑκὼν ἐπὶ τὸ πάθος ἔρχεται . Ταῦτα , φησίν , ἐλάλησεν ὁ Ἰησοῦς , καὶ ἀπῆλθε πέραν τοῦ χειμάρρου τῶν Κέδρων , ὅπου ἦν κῆπος , εἰς ὃν εἰσῆλθεν αὐτὸς καὶ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ . Ἡδεὶ δὲ καὶ ὁ Ἰούδας ὁ παραδιδὼν αὐτὴν τὸν τόπον , ὅτι πολλάκις συνῆλθεν ἐκεῖ μετὰ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ . Μεσονυκτῶν δ' ἰδοῦπορει , καὶ ποταμὸν διαβαίνει , καὶ ἐπεὶγεται πρὸς τὸν τῷ προδότη γνώριμον τόπον ἐλθεῖν , ἐκπτόντων τοὺς ἐπιδοὺλεύσων τὸν πόνον , καὶ ἀπαλλάττων ταλαιπωρίας αὐτοῦς ἀπάτης , καὶ δείκνυσι τοὺς μαθητὰς ὅτι ἑκὼν ἐπὶ τὸ πρᾶγμα ἔρχεται · ὅπερ ἰκανὸν αὐτοὺς μάλιστα παραμυθήσασθαι ἦν · καὶ καθίστησιν ἑαυτὸν ὡσπερ ἐν δεσμοκληρῷ ἐν τῷ κήπῳ . Ταῦτα ἐλάλησεν αὐτοῖς . Τί λέγεις ; Καὶ μὴ τῷ Πατρὶ διελέγχει · καὶ μὴν ἠθέτο . Διατὶ οὖν μὴ λέγεις , ὅτι παυσάμενος τῆς εὐχῆς ἦλθεν ἐκεῖ ; Ὅτι οὐκ εὐχὴ ἦν , ἀλλὰ λαλιὰ διὰ τοὺς μαθητὰς γινομένη . Καὶ εἰσῆλθον οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ εἰς τὸν κῆπον . Οὕτως αὐτοὺς τοῦ δέους ἀπηλλάξεν , ὡς μὴ ἀντεῖναι λοιπὸν , ἀλλὰ καὶ εἰς τὸν κῆπον εἰσέλθειν . Πῶς δὲ ὁ Ἰούδας ἐκεῖ ἠρετο ; ἢ πᾶσων μαθὼν ἐκεῖ ἦλθεν ; Ἐντεῦθεν δῆλον , ὅτι τὰ πολλὰ ἔξω διενυκτέρουν . Οὐ γὰρ ἂν , εἰ τὴν οἴκοι διήγην , ἐπὶ τὴν ἑρημον τὸ Ἰούδας ἦλθεν , ἀλλ' ἐπὶ τὴν οἰκίαν , ἐκεῖ προσδοκίαν αὐτὸν εὑρήσειν καθεύδοντα . Ἵνα δὴ μὴ ἀκούσας κήπον , κρύπτεσθαι νομίση , ἐπήγαγεν , ὅτι Ἡδεὶ καὶ Ἰούδας τὸν τόπον · καὶ οὐχ ἀπλῶς , ἀλλ' ὅτι καὶ πολλάκις συνῆλθεν ἐκεῖ μετὰ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ . Καὶ γὰρ πολλάκις αὐτοὺς συνέγεγετο ἰδίᾳ , περὶ ἀναγκαίων διαλεγόμενος , καὶ ὧν οὐ ὀέμες ἑτέρους ἀκούσαι . Ποιεῖ δὲ τοῦτο καὶ ἐν δρεσι καὶ ἐν κήποις μάλιστα , καθαρὸν θορύβων ἐπιζητῶν ἀει χωρίον , ὥστε μὴ τὴν διάνοιαν ἐκτροχέσθαι τῆς ἀκροάσεως . Ὁ δὲ Ἰούδας , παραλαβὼν τὴν σπεῖραν , καὶ ἐκ τῶν ἄρχιερέων καὶ Φαρισαίων ὑπηρέτας , ἔρχεται ἐκεῖ . Καὶ οὗτοι πολλάκις καὶ ἄλλοτε [ 490 ] ἐπεμψαν συλλαβεῖν αὐτὸν , ἀλλ' οὐχ ἵσχυσαν . Ὦθεν δῆλον , ὅτι καὶ τότε ἑκὼν ἑαυτὸν ἐδίδου . Καὶ πῶς τὴν σπεῖραν ἐπεῖσαν ; Ἄνδρες ἦσαν στρατιῶται , χρημάτων ποιεῖν πάντα μεμελετηκότες . Ἰησοῦς δέ , εἰδὼς πάντα τὰ ἐρχόμενα ἐπ' αὐτόν , ἐξῆλθεν , καὶ λέγει αὐτοῖς · Τίνα ζητεῖτε ; Τοῦνεστιν , εὖν ἀπὸ τῆς παραυσίας οὕτω περιέμενον αὐτὰ μαθεῖν , ἀλλ' ἀπαράγωγος ὡς πάντα εἰδὼς ταῦτα , οὕτω καὶ ἔλεγε καὶ ἐποίησεν . Διατὶ δὲ μετὰ ὀπλῶν ἐπέρχονται μέλλοντες συλλαμβάνειν ; Ἐδοδοῦξαν τοὺς ἐπομένους · καὶ διὰ τοῦτο καὶ ἀφρὶ τῶν νυκτῶν ἐπέστησαν . Καὶ δεξιώθλεῖται αὐτοῖς · Τίνα ζητεῖτε ; Οἱ δὲ λέγουσιν , Ἰησοῦν τὸν Ναζωραῖον . Εἰδὲς δύναμιν ἄμαχον , πῶς ἐν μέσῳ ὧν ἐπέρχοντο αὐτὸν τοὺς ὀφθαλμούς ; Ὅτι γὰρ οὐ τὸ σκότος αἴτιον ἦν , ἐδήλωσεν ὁ εὐαγγελιστής , εἰπὼν , ὅτι καὶ λαμπάδας εἶχον . Εἰ δὲ μὴ λαμπάδες ἦσαν , ἀπὸ τῆς φωνῆς γοῦν εἶεν γνωρίσαι · εἰ δὲ καὶ ἐκεῖνοι ἠγνῶν , πῶς ὁ Ἰούδας ἠγνῶσεν , ὁ συνὼν αὐτῷ διηνεκῶς ; Καὶ γὰρ καὶ αὐτὸς εἰστήκει μετ' αὐτῶν , καὶ οὐδὲν ἦδε πλέον , ἀλλὰ καὶ ἔπεισε μετ' αὐτῶν ὑπτιος . Ἐποίησε δὲ τοῦτο ὁ Ἰησοῦς , δῆλον , ὅτι οὐ μόνον συλλαβεῖν αὐτὸν οὐ δύνανται , ἀλλ' οὐδὲ ἰδεῖν ἐν μέσῳ ὄντα , εἰ μὴ αὐτὸς ἐνδοίη . Πάλιν λέγει αὐτοῖς , Τίνα ζητεῖτε ; Ὦ τῆς ἀνοίας ! τὸ ῥῆμα αὐτοῦ ἐδάλεν αὐτοὺς ὑπτίους , καὶ οὐδὲ οὕτως ἐπέστρεψαν τοσαύτῃν μαθόντες δύναμιν , ἀλλὰ πάλιν ἐπιτίθενται τοῖς αὐτοῖς . Ἐπεὶ οὖν τὰ αὐτοῦ πάντα ἐπλήρωσε , τότε λοιπὸν ἑαυτὸν παραδίδωσι , καὶ λέγει αὐτοῖς · Εἴσω ὑμῖν , ὅτι ἐγὼ εἰμί . Γινώσκει δὲ καὶ Ἰούδας ὁ παραδιδὼν αὐτόν . Ὧρα τὸ ἀνεπαχθὲς τοῦ εὐαγγελιστοῦ , πῶς οὐχ ὑβρίζει τὸν προδότην , ἀλλὰ δηγεῖται τὸ γεγονός , ἐν μόνον δεῖξαι σπουδάζων , ὅτι τὸ πᾶν τῆς αὐτοῦ συγχωρήσεως γέγονεν . Εἶτα ἵνα μὴ τις λέγῃ , ὅτι αὐτὸς αὐτοὺς εἰς τοῦτο ἤγαγεν , ἑαυτὸν ἐγχειρίσας καὶ δῆλον καταστὰς αὐτοῖς , ἐπιδειξάμενος ἅπαντα , ὅπερ ἰκανὰ ἦν αὐτοὺς ἀνακρούσασθαι , ἐπειδὴ ἐπέμενον τῇ κακίᾳ , καὶ οὐδεμίαν εἶχον ἀπολογίαν , τότε ἑαυτὸν ἐγχειρίσας , λέγων · Εἰ σὺν ἐμὲ ζητεῖτε , ἀφέστε τούτους ἐκπέμψαι , μέχρι τῆς ἑσχάτης ὥρας τὴν εἰς αὐτοὺς φιλανθρωπίαν ἐνδεικνύμενος . Εἰ γὰρ ἐμοῦ δεῖσθε , φησίν , μηδὲν ὑμῖν ἐστιν πρὸς τούτους κοινόν . Ἴδου γὰρ ἐμαυτὸν παραδίδωμι . Ἵνα πληρωθῇ ὁ λόγος , ὃν εἶπεν , ὅτι Οὐκ ἀπώλεσα ἐξ αὐτῶν οὐδένα . Ἀπώλειαν δὲ ταύτην οὐ τὴν τῷ φροῖ τὴν τοῦ θανάτου , ἀλλ' ἐκείνην τὴν αἰώνιον . Ὁ δὲ εὐαγγελιστης καὶ ἐπὶ τοῦ παρόντος αὐτὸ παρέλαβε . Θαυμάσειε δ' ἂν τις , πῶς καὶ αὐτοὺς οὐ συνέλαβον μετ' αὐτοῦ καὶ κατέκοψαν , καὶ μάλιστα τοῦ Πέτρου παροῦντος αὐτοὺς δι' ὧν εἰς τὸν δοῦλον ἐποίησεν . Τὸς οὖν αὐτοὺς κατεῖχεν ; Ἄλλος μὲν οὐδεὶς , ἢ δὲ βίαια αὐτοὺς δύναμις ὑπτίους . Ὦπερ οὖν καὶ ὁ εὐαγγελιστὴς δῆλων , ὅτι οὐ τῆς ἐκείνων γνώμης ἦν , ἀλλὰ τῆς τοῦ συλληφθέντος δυνάμεώς τε καὶ ἀποφάσεως , ἐπήγαγεν · Ἵνα ὁ λόγος πληρωθῇ , ὃν εἶπεν , ὅτι Οὐδεὶς ἐξ αὐτῶν ἀπώλετο . β' . [ 491 ] Ὁ γοῦν Πέτρος βαρυσας ταύτῃ τῇ φωνῇ καὶ
Lemmas: ὅς . φρικτός ὁ θάνατος καί φόβος γέμω πολύς · ἀλλά οὖον παρά ὁ ὁ ἄνω φιλοσοφία οἶδα . ὁ μέν γάρ μηδείς περί ὁ μέλλω σαφῶς ἐπίσταμαι , ἀλλά διάλυσις τις καί τελευτή ζῶ ὁ πρᾶγμα νομίζω , ἵημι φρίσσω καί δείδω ὡς εἰς ὁ μή εἰμί χωρίον . ἐγώ δέ ὁ ὁ Θεός χάρις ὁ ἄδηλος καί ὁ κρύφιος ὁ σοφία γιγνώσκω , καί ἀποδημία ὁ πρᾶγμα εἰμί νομίζω , οὐ εἄν εἰμί Δίκαιος τρέω , ἀλλά καί χαίρω καί εὐθυμέω , ὅτι ὁ ἐπίχροος οὗτος βίος ἀφίημι , ἐπί ἕτερος ἔρχομαι ἀμείνων πολύς καί λαμπρός , καί τέλος οὐ ἔχω . ὅσπερ οὖν καί ὁ Χριστός διδάσκω διά ὁ ἔργον , οὖον βία καί ἀνάγκη , ἀλλά ἑκών ἐπί ὁ πάθος ἔρχομαι . οὗτος , φημί , λαλέω ὁ Ἰησοῦς , καί ἀπέρχομαι πέραν ὁ χειμάρρους ὁ Κέδρων , ὅπου εἰμί κῆπος , εἰς ὅς εἰσέρχομαι αὐτός καί ὁ μαθητής αὐτός . Ἡδύς δέ καί ὁ Ἰούδας ὁ παραδιδέω αὐτός ὁ τόπος , ὅτι πολλάκις συνέρχομαι ἐκεῖ μετά ὁ μαθητής αὐτός . Μεσονύκτης δέ ιδουπορευς , καί ποταμός διαβαίνω , καί ἐπείγω πρός ὁ ὁ προδότης γνώριμος τόπος ἔρχομαι , ἐκπέτομαι ὁ ἐπιδουλεύω ὁ πόνος , καί ἀπαλλάσσω ταλαιπωρία αὔτεος ἀπάτη , καί δείκνυμι ὁ μαθητής ὅτι ἑκών ἐπί ὁ πρᾶγμα ἔρχομαι · ὅσπερ ἱκανός αὐτός μάλιστα παραμυθέομαι εἰμί · καί καθίστημι ἑαυτοῦ ὡς ἐν δεσμοκληρος ἐν ὁ κῆπος . οὗτος λαλέω αὐτός . τις λέγω ; καί μή ὁ πατήρ διελέγχω · καί μήv αἴθω . διατί οὖν μή λέγω , ὅτι παύω ὁ εὐχή ἔρχομαι ἐκεῖ ; ὅτι2 οὐ εὐχή εἰμί , ἀλλά λαλιά διά ὁ μαθητής γίγνομαι . καί εἰσέρχομαι ὁ μαθητής αὐτός εἰς ὁ κῆπος . οὕτως αὐτός ὁ δέος ἀπαλλάσσω , ὡς μή ἄντειμι λοιπός , ἀλλά καί εἰς ὁ κῆπος εἰσέρχομαι . Πῶς δέ ὁ Ἰούδας ἐκεῖ ἀείρω ; ἢ πάσσω μανθάνω ἐκεῖ ἔρχομαι ; ἐντεῦθεν δῆλος , ὅτι ὁ πολύς ἔξω διενυκτέρουν . οὖον γάρ εἄν , εἰμί ὁ οἴκοι διάγω , ἐπί ὁ ἐρῆμος ὁ Ἰούδας ἔρχομαι , ἀλλά ἐπί ὁ οἰκίον , ἐκεῖ προσδοκία αὐτός εὑρίσκω καθεύδω . ἵνα δή μή ἀκούω κῆπος , κρύπτω νομίζω , ἐπάγω , ὅτι Ἡδύς καί Ἰούδας ὁ τόπος · καί οὐ ἀπλόος , ἀλλά ὅτι καί πολλάκις συνέρχομαι ἐκεῖ μετά ὁ μαθητής αὐτός . καί γάρ πολλάκις αὐτός συγγίγνομαι ἴδιος , περί ἀναγκαῖος διαλέγω , καί ὅς οὖον ὄμνυμι ἕτερος ἀκούω . ποιός δέ οὗτος καί ἐν δρες καί ἐν κῆπος μάλιστα , καθαρός θόρυβος ἐπιζητέω ἀει χωρίον , ὥστε μή ὁ διάνοια ἐκτρέχω ὁ ἀκρόασις . ὁ δέ Ἰούδας , παραλαμβάνω ὁ σπείρω , καί ἐκ ὁ ἀρχιερεύς καί Φαρισαῖος ὑπηρέτης , ἔρχομαι ἐκεῖ . καί οὗτος πολλάκις καί ἄλλοτε [ 490 ] πέμπω συλλαμβάνω αὐτός , ἀλλά οὐ ἰσχύω . ὤθω δῆλος , ὅτι καί τότε ἑκών ἑαυτοῦ δίδωμι . καί πῶς ὁ σπείρω πείθω ; ἀνήρ εἰμί στρατιώτης , χρῆμα ποιέω πᾶς μελετάω . Ἰησοῦς δέ , εἰδοί πᾶς ὁ ἐρχόμενος ἐπί αὐτός , ἐξέρχομαι , καί λέγω αὐτός · τίς ζητέω ; Τοῦνεστιν , ἐΰς ἀπό ὁ παραυσίας οὗτος περιμένω αὐτός μανθάνω , ἀλλά ἀπαράγωγος ὡς πᾶς εἰδοί οὗτος , οὗτος καί λέγω καί ποιέω . διατί δέ μετά ὁπλή ἐπέρχομαι μέλλω συλλαμβάνω ; Ἐδοδοῦξαν ὁ επόμενος · καί διά οὗτος καί ἀφρίς ὁ νύξ ἐφίστημι . καί δεξιωθλειος αὐτός · τίς ζητέω ; ὁ δέ λέγω , Ἰησοῦς ὁ Ναζωραῖος . ἀνάκλεις δύναμις ἄμαχος , πῶς ἐν μέσος ὅς ἐπέρχομαι αὐτός ὁ ὀφθαλμός ; ὅτι2 γάρ οὖον ὁ σκότος αἴτιος εἰμί , δηλόω ὁ εὐαγγελιστής , εἶπον , ὅτι καί λαμπάς ἔχω . εἰμί δέ μή λαμπάς εἰμί , ἀπό ὁ φωνή γοῦν ἄγω γνωρίζω · εἰμί δέ καί ἐκεῖνος γιγνώσκω , πῶς ὁ Ἰούδας ἠγνῶσεν , ὁ σύνειμι αὐτός διηνεκής ; καί γάρ καί αὐτός εἰστήκω μετά αὐτός , καί οὐδείς ἀείδω πλέω , ἀλλά καί πείθω μετά αὐτός ὕπτιος . ποιέω δέ οὗτος ὁ Ἰησοῦς , δῆλος , ὅτι οὖον μόνος συλλαμβάνω αὐτός οὖον δύναμαι , ἀλλά οὐδέ ὁράω ἐν μέσος εἰμί , εἰμί μή αὐτός ἐνδέω . πάλιν λέγω αὐτός , τίς ζητέω ; ὦ ὁ ἄνοια ! ὁ ῥῆμα αὐτός ἐδάλεν αὐτός ὕπτιος , καί οὐδέ οὕτως ἐπιστρέφω τοσοῦτος μανθάνω δύναμις , ἀλλά πάλιν ἐπιτίθημι ὁ αὐτός . ἐπεί οὖν ὁ αὐτός πᾶς πληρόω , τότε λοιπός ἑαυτοῦ παραδίδωμι , καί λέγω αὐτός · εἴδομαι σύ , ὅτι ἐγώ εἰμί . γιγνώσκω δέ καί Ἰούδας ὁ παραδιδέω αὐτός . ὤρα ὁ ἀνεπαχθής ὁ εὐαγγελιστής , πῶς οὐ ὑβρίζω ὁ προδότης , ἀλλά δηγειος ὁ γίγνομαι , ἐν μόνος δείκνυμι σπουδάζω , ὅτι ὁ πᾶς ὁ αὐτός συγχώρησις γίγνομαι . εἶτα ἵνα μή τις λέγω , ὅτι αὐτός αὐτός εἰς οὗτος ἄγω , ἑαυτοῦ ἐγχειρίζω καί δῆλος καθίστημι αὐτός , ἐπιδείκνυμι ἅπας , ὅσπερ ἱκανός εἰμί αὐτός ἀνακρούω , ἐπεί ἐπιμένω ὁ κακία , καί οὐδείς ἔχω ἀπολογία , τότε ἑαυτοῦ ἐγχειρίζω , λέγω · εἰμί σύν ἐγώ ζητέω , ἀφίστημι οὗτος ἐκπέμπω , μέχρι ὁ ἔσχατος ὥρα ὁ εἰς αὐτός φιλανθρωπία ἐνδείκνυμι . εἰμί γάρ ἐγώ δήω , φημί , μηδείς σύ εἰμί πρός οὗτος κοινός . ὁράω γάρ ἐμαυτοῦ παραδίδωμι . ἵνα πληρόω ὁ λόγος , ὅς εἶπον , ὅτι οὐ ἀπόλλυμι ἐκ αὐτός οὐδείς . ἀπώλεια δέ οὗτος οὖον ὁ ὁ φρέω ὁ ὁ θάνατος , ἀλλά ἐκεῖνος ὁ αἰώνιος . ὁ δέ εὐαγγελιστής καί ἐπί ὁ πάρειμι αὐτός παραλαμβάνω . θαυμάζω δέ εἄν τις , πῶς καί αὐτός οὖον συλλαμβάνω μετά αὐτός καί κατακόπτω , καί μάλιστα ὁ Πέτρος παρόω αὐτός διά ὅς εἰς ὁ δοῦλος ποιέω . τός οὖν αὐτός κατέχω ; ἄλλος μέν οὐδείς , ἢ δέ βίαιος αὐτός δύναμις ὕπτιος . ὅσπερ οὖν καί ὁ εὐαγγελιστής δῆλω , ὅτι οὖον ὁ ἐκεῖνος γνώμη εἰμί , ἀλλά ὁ ὁ συλλαμβάνω δύναμις τε καί ἀπόφασις , ἐπάγω · ἵνα ὁ λόγος πληρόω , ὅς εἶπον , ὅτι οὐδείς ἐκ αὐτός ἀπόλλυμι . βε . [ 491 ] ὁ γοῦν Πέτρος βαρυσος οὗτος ὁ φωνή καί