joannes-chrysostomus.in-isaiam pg056_0077.2
ε’ . Καὶ γὰρ ἐνεργοῦν καὶ αἰσθητὸν πῦρ σώμασιν ὁμιλήσας , τὸ τοῦ πυρὸς οὐκ ἐπείλειτο . Εἰ δὲ ἔνθα χλματίδες καὶ πίσοι , τῆς οἰκείας ἐπιλάθετο φύσεως ἡ φλὸξ , τί θαυμάζεις , εἰ νῦν τοσαύτης παραδοξοποιίας γενομένης ἐκάθηνεν , ἀλλ’ οὐκ ἔκαυσε τοῦτὶ τὸ πῦρ ; Καὶ ἤκουσα τῆς φωνῆς Κυρίου λέγοντος · Τίνα ἀποστελῶ , καὶ τὶς πορεύσεται πρὸς τὸν λαὸν τοῦτον ; Ὅρᾶς πῶσον ἤνυσεν ἡ ἡδὶς , πῶσον κατώρθωσεν ὁ φόβος ; [ 70 ] Καίτοι γε καὶ ἐπὶ Μωϋσέως τοιούτων τι γέγονεν · εἰ γὰρ μὴ Σεραφὶμ ἐράν , μηδ’ αὐτὸς ἐπὶ θρόνου καθήμενος , ἀλλ’ ὁμῶς ἕτερον παράδοξον θέαμα τότε ἐδείξθη τῷ προφήτῃ , καὶ τοιούτον , ὡς μηδὲν ἀνειδίζειν δυνήσθαι τῷ φαινομένῳ . Ἡ γὰρ βάσις ἐκαίστο , φησὶ καὶ οὐ κατεκαίστο . Ἄλλ’ ὅμως καὶ μετ’ ἐκείνᾳ καὶ τὴν πολλὴν τοῦ Θεοῦ παραίνεσιν ὁ μέγας ἀναδύεται Μωϋσῆς , καὶ σκίπτεται , καὶ μυρίας ἐπινοεῖ προφάσεις παραίτησεως , λέγων · Ἰσχνόφωνός εἰμι καὶ βραδύγλωσσος · καὶ , Προχείρισαί σὺ ἄλλον , ὃν ἐξαποστελεῖς . Καὶ Ἱερεμίας δὲ τὴν ἡλικίαν προβάλλεται . Καὶ Ἰεζεκιὴλ δὲ μετὰ τὸ κελεύσθηναί , ἐπὶ διατριβὴν περὶ τὸν ποταμὸν ἡμέρας , ἀναδύμενος καὶ ὀκνῶν . Διὸ καὶ τὴν παραβολὴν ἐκείνην προσέθηκεν ὁ Θεὸς λέγων · Ἐκποδὸν δέδωκά σε τῷ οἴκῳ Ἰσραήλ · καὶ , ὅτι Τὴν ψυχὴν αὐτῶν ἐκ χειρὸς σου ἐκζητήσω . Ἰωνᾶς δὲ οὐ μόνον παρητήσατο , ἀλλὰ καὶ ἐδραπέτευσε . Τί οὖν ; τολμηρότερος πάντων ὁ Ἠσαΐας , καὶ Μωϋσέως τοῦ μεγάλου ; Καὶ τίς ἐν τοῦτο εἶποι ; Ἡδὲν οὖν κελαιούμενος ἐκεῖνος ἀνέδειτο , οὕτως δὲ μὴ φανερῶς ; ἐπιταγεὶς εἰσεπήδησεν ; Οὐδὲ γὰρ εἶπεν , Ἀπαλθι · ἀλλὰ τοῦ Θεοῦ λέγοντος , Τίνα ἀποστελῶ ; ἠρτασε τὸ ἐπίταγμα . Τινὲς μὲν οὖν φασιν , ὅτι ἐπειδὴ ἡμέρας , τὸν Ὀζίαν οὐκ ἐλέγχας καταπελώμνεται τῶν ἀδύτων , ὑπὲρ ἐκείνης βουλόμενος ἀπολογήσασθαι τῆς ἁμαρτίας , τῇ μετὰ ταῦτα προθυμίᾳ τῆς ὑπακοῆς ἐπαπήθησε ταῦτω , ὥστε ἐξιλουσάσθαι τὸν Θεόν . Διὰ γὰρ τοῦτο καὶ ἀκάθαρτα τὰ χεῖλη αὐτοῦ ἔλεγεν εἶναι , διὰ τὸ ἀπαρρήσιαστον . Ἄλλ’ οὐχ ἄν ἀνασχοίμην τῶν ταῦτα λεγόντων · ἀξιπιστότερος γὰρ αὐτῶν ὁ Παῦλος , ὁ τολμηρὸν αὐτὸν καλῶν παρ’ λέγων · Ἡσπάλαι δὲ ἀποστέλλω καὶ λέγει . Διὰ τοῦν τοῦτο οὐδὲ τῶν κοινῶν , ὡς φασί , νόμων τὴν ζωὴν κατέλυσεν , ἀλλὰ γαλακτάτην ὑπέστη τιμωρίαν , τῶν Ἰουδαίων οὐκ ἐνεγκόντων αὐτοῦ τὴν παρρησίαν . Χωρὶς δὲ τούτων οὐδὲ φησιν ἡ Γραφὴ πού , ὅτι παρὴν , ἡνίκα τὰ κατὰ τὸν Ὀζίαν ἐγένετο , καὶ παρὼν εἶπεν , ἀλλ’ οὐχὲν καὶ παρ’ ἐαυτῷ ταῦτα οἱ λέγοντες στοχάζονται . Τί οὖν ἔστιν εἰπεῖν ; Ὅτι : οὐχ ἥν ἰσον τοῦ Μωϋσέως καὶ τοῦτο . Ὁ μὲν γὰρ εἰς ἀλλοτρίαν ἐπέμπετο καὶ εἰς βάρβαρον χώραν , καὶ πρὸς τύραννον , καὶ μαινόμενον , καὶ λυτευόντα · οὗτος δὲ πρὸς τοὺς οἰκείους , καὶ πολλάκις ἀπηχότας , καὶ ἐν πολλῇ παιδεύσεως χρόνῳ · καὶ οὐ τῆς αὐτῆς ἀνδρείας ἦν τὸ ὑπακοῦσαι ἐκεῖ καὶ ταῖ ἐνθάδε . Τινὲς δὲ φασιν , ὅτι καὶ ἕτερόν τι αὐτῷ τὴν προθυμίαν ἐποίησε ταύτην . Ἐπειδὴ γὰρ ὑπὲρ τε ἑαυτοῦ καὶ τοῦ λαοῦ ἐξομολογήσατο , καὶ τὰ Σεραφὶμ εἶδεν ἀποσταλμένα , καὶ ἐκκαθάραντα αὐτοῦ τὰ χεῖλη , προσδόκῃς , ὅτι καὶ τῷ λαῷ ταῦτα συμβήσεται , καὶ ταῦτα ἀπελείψεται ἀπαγγέλλων , προθύμως ἠρτασε τὸ λεχθέν . Ὡσπερ γὰρ [ 71 ] ἦσαν φιλόδοξοι , οὕτω καὶ φιλοδόνητοι μάλιστα πάντων ἀνθρώπων οἱ ἔθνη . Ἐλπίσας οὖν λύσιν τινὰ τῶν κακῶν ἀπαγγελείν , ἐπαθόσε ταχέως , καὶ φησιν · Ἰδοὺ ἐγώ εἰμι , ἀπόστειλόν με . Ἄλλως δὲ καὶ ψυχὴν σφῆρα πρὸς κινδύνους παρατεταγμένην εἶχε · καὶ δήλον αὐτοῦ τοῦτο τὸ ἦθος διὰ πάσης τῆς προφητείας ἐστίν . Ἐπεὶ οὖν ἀποστέλλεται ἀπαγγεῖλαι , καὶ οὐκ ἐκάλυλοιπὸν ἀνανεῦσαι , τότε ἀκούει τὰ λυπηρά . Καὶ γὰρ καὶ ὁ Θεὸς αὐτὸν σοφῶς μεταχειρίσεν . Οὐ γὰρ ἐξ ἀρχῆς εἶπε , Πορεύσθητι , καὶ εἶπέ · ἀλλὰ πρότερον μετέωρον ποιήσας τὸ ἐπίταγμα , καὶ ἀδηλον τὴν ἀποστολὴν τὸν τρόπον . Ἐπειδὴ δὲ βάδιος ὑπήκουσε , λέγει τὰ καταληφόμενα τοὺς Ἰουδαίους κακὰ . Τίνα δὲ ταῦτα ἦν ; Προσέσθητι , φησὶ , καὶ εἶπέ τῷ λαῷ τούτῳ · Ἀκούῃ ἀκούσετε , καὶ οὐ μὴ συνῆτε · καὶ βλέποντες βλέψετε , καὶ οὐ μὴ ἴδητε . Ἐπαχύνθη γὰρ ἡ καρδία τοῦ λαοῦ τούτου , καὶ τοῖς ὠσὶν αὐτῶν βαρέως ἤκουσαν , καὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτῶν ἐκάμμυσαν , μήποτε ἴδωσι τοῖς ὀφθαλμοῖς , καὶ τοῖς ὠσὶν ἀκούσωσι , καὶ τῇ καρδίᾳ συνῶσι , καὶ ἐπιστρέψωσι , καὶ ἰάσομαι αὐτούς . Ταῦτα οὐδὲ ἑρμηνείας οἶμαι δεῖσθαι , τῶν ἀκριβῶς ταῦτα ἐπισταμένων , προλαβόντων καὶ ἐξηγησαμένων αὐτά , Ἰωάννου τε τοῦ υἱοῦ τῆς βροντῆς , καὶ Παύλου τοῦ ἀπὸ παιδὸς καὶ παινὰ μὲτ’ ἀκριβείας εἰδὸτος . Ὁ μὲν γὰρ ἐν τῇ Ῥώμῃ πρὸς τοὺς συνελθόντας μὲν , ἀπονηδήσαντες δέ , καὶ οὐκ ἀνασχομένους τῶν λεγομένων , δημηγορῶν ἔλεγε · Καλῶς εἶπε τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον · Ἀκοὴ ἀκούσετε , καὶ οὐ μὴ συνῆτε . Ὁ δὲ τῆς βροντῆς υἱός , ἐπειδὴ θαυμάζω ἐώρων , καὶ οὐκ ἐπίστευον , καὶ δογμάτων ἤκουον , καὶ οὐ προσείχον ( ἀνἔστησε γὰρ Λάζαρον ὁ Χριστός , καὶ ἀνελεῖν αὐτὸν ἐπ -
Lemmas: εἰ . καί γάρ ἐνεργέω καί αἰσθητός πῦρ σῶμα ὁμιλέω , ὁ ὁ πυρός οὐ ἐπιλείπω . εἰμί δέ ἔνθα χλματίδες καί πῖσος , ὁ οἰκεῖος ἐπιλανθάνομαι φύσις ὁ φλόξ , τίς θαυμάζω , εἰμί νῦν τοσοῦτος παραδοξοποιία γίγνομαι καταθνῄσκω , ἀλλά οὐ καίω τοῦτος ὁ πῦρ ; καί ἀκούω ὁ φωνή κύριος λέγω · τίς ἀποστέλλω , καί τις πορεύω πρός ὁ λαός οὗτος ; ὁράω πίπτω ἀνύω ὁ ἡδύς , πίπτω κατορθόω ὁ φόβος ; [ 70 ] καίτοι γε καί ἐπί Μωϋσῆς τοιοῦτος τίς γίγνομαι · εἰμί γάρ μή σεραφίμ ἐράω , μηδέ αὐτός ἐπί θρόνος κάθημαι , ἀλλά ὁμῶς ἕτερος παράδοξος θέαμα τότε δείκνυμι ὁ προφήτης , καί τοιοῦτος , ὡς μηδείς ανειδιζω δύναμαι ὁ φαίνω . ὁ γάρ βάσις καίω , φημί καί οὖον κατακαίω . ἄλλος ὅμως καί μετά ἐκεῖνος καί ὁ πολύς ὁ Θεός παραίνεσις ὁ μέγας ἀναδύνω Μωϋσῆς , καί σκίπτω , καί μυρίος ἐπινοέω πρόφασις παραίτησις , λέγω · ἰσχνόφωνος εἰμί καί βραδύγλωσσος · καί , Προχείριση σύ ἄλλος , ὅς ἐξαποστέλλω . καί Ἱερεμίας δέ ὁ ἡλικία προβάλλω . καί Ἰεζεκιήλ δέ μετά ὁ κελεύω , ἐπί διατριβή περί ὁ ποταμός ἡμέρα , ἀναδύνω καί ὀκνέω . Διὸ καί ὁ παραβολή ἐκεῖνος προστίθημι ὁ θεός λέγω · Ἐκποδός δίδωμι σύ ὁ οἶκος Ἰσραήλ · καί , ὅτι ὁ ψυχή αὐτός ἐκ χείρ σύ ἐκζητέω . Ἰωνᾶς δέ οὖον μόνος παραιτέομαι , ἀλλά καί δραπετεύω . τις οὖν ; τολμηρός πᾶς ὁ Ἠσαΐας , καί Μωϋσῆς ὁ μέγας ; καί τίς ἐν οὗτος εἶπος ; ἀείδω οὖν κελαιουμην ἐκεῖνος ἀναδέω , οὕτως δέ μή φανερῶς ; ἐπιτάσσω εἰσπηδάω ; οὐδέ γάρ εἶπον , Ἀπαλθι · ἀλλά ὁ Θεός λέγω , τίς ἀποστέλλω ; ἀρτάω ὁ ἐπίταγμα . Τινές μέν οὖν φημί , ὅτι ἐπεί ἡμέρα , ὁ Ὀζίας οὐ ἐλέγχω καταπλέω ὁ ἄδυτος , ὑπέρ ἐκεῖνος βούλομαι ἀπολογέομαι ὁ ἁμαρτία , ὁ μετά οὗτος προθυμία ὁ ὑπακοή παπάω εῦτω , ὥστε εξιλουω ὁ Θεός . Ζεύς γάρ οὗτος καί ἀκάθαρτος ὁ χεῖλος αὐτός λέγω εἰμί , διά ὁ απαρρησιαστος . ἄλλος οὐ ἄν ἀνέχω ὁ οὗτος λέγω · αξιπιστος γάρ αὐτός ὁ Παῦλος , ὁ τολμηρός αὐτός καλός παρά λέγω · Ἡσπάλαι δέ ἀποστέλλω καί λέγω . Ζεύς τοῦν οὗτος οὐδέ ὁ κοινός , ὡς φημί , νόμος ὁ ζωή καταλύω , ἀλλά γαλακτάτην ὑφίστημι τιμωρία , ὁ Ἰουδαῖος οὐ φέρω αὐτός ὁ παρρησία . Χωρὶς δέ οὗτος οὐδέ φημί ὁ γραφή πού , ὅτι πηρός , ἡνίκα ὁ κατά ὁ Ὀζίας γίγνομαι , καί πάρειμι εἶπον , ἀλλά οὐχὲν καί παρά αὐτός οὗτος ὁ λέγω στοχάζομαι . τις οὖν εἰμί εἶπον ; ὅτι2 : οὐ ὅς ἴσος ὁ Μωϋσῆς καί οὗτος . ὁ μέν γάρ εἰς ἀλλότριος πέμπω καί εἰς βάρβαρος χώρα , καί πρός τύραννος , καί μαίνομαι , καί λυτευειμι · οὗτος δέ πρός ὁ οἰκεῖος , καί πολλάκις ἀπάγω , καί ἐν πολύς παίδευσις χρόνος · καί οὖον ὁ αὐτός ἀνδρεῖος εἰμί ὁ ὑπακούω ἐκεῖ καί ὅς ἐνθάδε . Τινές δέ φημί , ὅτι καί ἕτερος τίς αὐτός ὁ προθυμία ποιέω οὗτος . ἐπεί γάρ ὑπέρ τε ἑαυτοῦ καί ὁ λαός ἐξομολογέομαι , καί ὁ σεραφίμ ὁράω αποστέλλω , καί ἐκκαθαίρω αὐτός ὁ χεῖλος , προσδοκέω , ὅτι καί ὁ λαός οὗτος συμβαίνω , καί οὗτος ἀπολείπω ἀπαγγέλλω , προθύμως ἀρτάω ὁ λέγω . ὡς γάρ [ 71 ] εἰμί φιλόδοξος , οὗτος καί φιλοδονητος μάλιστα πᾶς ἄνθρωπος ὁ ἔθνος . ἐλπίζω οὖν λύσις τις ὁ κακός ἀπαγγέλλω , παθέω ταχέως , καί φημί · ἰδέ ἐγώ εἰμί , ἀποστέλλω ἐγώ . ἄλλος δέ καί ψυχή σφῆρος πρός κίνδυνος παρατάσσω ἔχω · καί δῆλος αὐτός οὗτος ὁ ἦθος διά πᾶς ὁ προφητεία εἰμί . ἐπεί οὖν ἀποστέλλω ἀπαγγέλλω , καί οὐ εκαλυλοιπος ἀνανεύω , τότε ἀκούω ὁ λυπηρός . καί γάρ καί ὁ θεός αὐτός σοφός μεταχειρίζω . οὖον γάρ ἐκ ἀρχή εἶπον , Πορεύω , καί εἶπον · ἀλλά πρότερος μετέωρος ποιέω ὁ ἐπίταγμα , καί ἄδηλος ὁ ἀποστολή ὁ τρόπος . ἐπεί δέ βάδιος ὑπακούω , λέγω ὁ καταλαμβάνω ὁ Ἰουδαῖος κακός . τίς δέ οὗτος εἰμί ; Προσέσθητι , φημί , καί εἶπον ὁ λαός οὗτος · ἀκούω ἀκούω , καί οὖον μή συνίημι · καί βλέπω βλέπω , καί οὖον μή ὁράω . παχύνω γάρ ὁ καρδία ὁ λαός οὗτος , καί ὁ οὖς αὐτός βαρύς ἀκούω , καί ὁ ὀφθαλμός αὐτός καμμύω , μήποτε ὁράω ὁ ὀφθαλμός , καί ὁ οὖς ἀκούω , καί ὁ Καρδία συνίημι , καί ἐπιστρέφω , καί ἰάομαι αὐτός . οὗτος οὐδέ ἑρμηνεία οἴομαι δήω , ὁ ἀκριβῶς οὗτος ἐφίστημι , προλαμβάνω καί ἐξηγέομαι αὐτός , Ἰωάννης τε ὁ υἱός ὁ βροντή , καί Παῦλος ὁ ἀπό παῖς καί Πάινας μετά ἀκρίβεια οἶδα . ὁ μέν γάρ ἐν ὁ Ῥώμη πρός ὁ συνέρχομαι μέν , ἀπονηδήσαντες δέ , καί οὐ ἀνέχω ὁ λέγω , δημηγορέω λέγω · καλῶς εἶπον ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος · ἀκοή ἀκούω , καί οὖον μή συνίημι . ὁ δέ ὁ βροντή υἱός , ἐπεί θαυμάζω ὁράω , καί οὐ πιστεύω , καί δόγμα ἀκούω , καί οὖον προσέχω ( ἀνίστημι γάρ Λάζαρος ὁ Χριστός , καί ἀναιρέω αὐτός ἔπος -