joannes-chrysostomus.in-illud-vidi-dominum-homiliae-1-6 pg056_0144.1
θυσιαστηρίου . Ἐκεῖνο τὸ θυσιαστήριον τοῦ θυσια-στηρίου τούτου τύπος ἐστὶ καὶ εἰκών · ἔκεινο τὸ πῦρ , τούτου τοῦ πυρὸς τοῦ πνευματικοῦ . Ἄλλ’ οὐχ ἐτόλ-μησεν ἀψασθαι τῇ χειρὶ τὰ Σεραφείμ , ἀλλὰ τῇ λαβί-δι · εἰ δὲ τῇ χειρὶ λαβείαντες . Ἄν μὲν οὖν a πρὸς τὴν ἀξίαν ἴδης τῶν προκειμένων , καὶ τῆς τῶν Σεραφείμ ἀφῆς ταῦτα μεῖζω πολλῷ · ἄν δὲ τῷ τοῦ Δεσπότου σου φιλανθρωπίαν ἐννοήσῃς , οὐδὲ πρὸς τὴν ἡμετέραν ἐν-τέλειαν ἐπαρρύγνεται · καταλεῖψιν τῶν προκειμένων ἡ χάρις . Ταῦτ’ οὖν ἐννοῶν , ἄνθρωπε , καὶ τὸ μέγεθος τῆς δωρεὰς λογιζόμενος , ἀνάστηθι ποτε , καὶ τῆς τῆς ἀποστάς , πρὸς b τὸν οὐρανὸν ἀνάβηθι . Ἄλλ’ ἔλκει τὸ σῶμα καὶ βιάζεται · κάτω ; Ἄλλ’ ἰδοὺ προσελαύνουσι νηστεῖαι , κοῦφα μὲν τῆς ψυχῆς ἐργαζόμεναι τὰ πτα-ρά , κοῦφον δὲ τῆς σαρκὸς κατασκαυδύσονται τὸ φορ-τίον , κἂν μολύβδου παντὸς βαρύτερον λάβῃς σῶμα . [ 142 ] Ἄλλ’ ὁ μὲν τῆς νηστείας ἀναμείνω λόγος , ὁ δὲ τῶν μυστηρίων ἤδη κινεῖσθω , δι’ ἧ καὶ αἱ νηστεῖαι . Καθάπερ γὰρ τῶν ἐν τοῖς Ὀλυμπιακοῖς ἀγῶσι πα-λαιμαχῶν τέλος ὁ στέφανος , οὕτω καὶ τῆς νηστείας τέλος ἡ καθαρὰ κοινωνία · ὡς ἐὰν μὴ τοῦτο κατορ-θώσωμεν διὰ τῶν ἡμερῶν τούτων , εἰκὴ καὶ μάρτυν κατακάθαντες ἐξυτοῦς , ἀστεφάνωτοι καὶ χωρὶς βρα-δείων ἀπὸ τοῦ σκάμματος τῆς νηστείας ἀναχωρήσο-μεν . Διὰ τοῦτο καὶ οἱ πατέρες ἐξέτειναν τῆς νηστείας τὸ στάδιον , προθεσμὶαν μετανοίας διδόντες ἡμῖν , ἵνα καθαρῶμεν καὶ ἀποσυμψάμενοι ἑαυτούς , οὕτω προσ-ιώμεν . Διὰ τοῦτο καὶ αὐτὸ · ἐντεῦθεν ἤδη βοῶ λαμπρῇ τῇ φωνῇ , καὶ διαμαρτύρομαι καὶ ἰκετεύω καὶ ἀντι-βολῶ , μὴ μετὰ χιλῖδος , μηδὲ μετὰ πονηροῦ συνειδό-τος τῇ ἱερᾷ ταύτῃ προσίεναι τραπέζῃ · οὔ γὰρ ἂν εἴη τοῦτο πρόσδοος , οὐδὲ ἡ κοινωνία , κἂν μυριάδας ἀψώ-μεθα τοῦ ἁγίου σώματος ἐκείνου , ἀλλὰ κατάδικον καὶ χολάσαι , καὶ τιμωρίας προσθήκη . Μηδεὶς τοίνυν ἄμαρτωλὸς προσίτω , μᾶλλον δὲ οὐ λέγω , μηδεὶς ἄμαρτωλός , ἐπεὶ πρότερον ἐμαυτὸν ἀπαίτηγὼ τῆς θείας τραπέζης · ἀλλὰ μηδεὶς μένων ἄμαρτωλὸς προσίτω . Διὰ τοῦτο ἐντεῦθεν ἤδη προλέγω , ἵνα μὴ τῶν βασι-λικῶν καταλαβόντων δείπνων , καὶ τῆς ἱερὰς στέρας παραγενομένης · ἐκεῖνη , ἔχῃ τις λέγειν , ἀπαρασκευά-στος εἰσῆλθον καὶ ἔρρημος , καὶ ὅτι πάλαι ταῦτα προ-εῖπιν ἔχρην . Εἰ γὰρ πάλαι ταῦτα ἤκουσα , πάντως ἂν μετεδόλην , πάντως ἂν ἐμαυτὸν καθαράς , οὕτω προσελθὼν . Ἴν’ οὖν μηδεὶς ταῦτα προφασιζέσθαι ἔχῃ , ἐντεῦθεν ἤδη προδιαμαρτύρομαι καὶ παρακαλῶ πολ-λὴν ἐπιδείξασθαι τὴν μετάνοιαν . Οἶδα ὅτι πάντες ἐσμὲν ἐν ἐπιτιμίοις , καὶ ὅτι · οὐδεὶς καυχάσεται ἀγνὴν ἔχειν τὴν καρδίαν · ἀλλ’ οὐ τοῦτό ἐστι · τὸ δεῖνιν , ὅτι ἀγνὴν καρδίαν οὐχ ἔχομεν , ἀλλ’ ὅτι μὴ ἔχοντες καρ-δίαν ἀγνὴν , οὐδὲ τῇ δυναμένῃ ποιήσει ταύτην ἀγνὴν προσερχόμεθα . Δύναται γάρ , ἐὰν θέλῃ · μᾶλλον δὲ καὶ πλέον ἡμῶν καθαροὺς ἡμᾶς εἶναι θέλει d , ἀλλὰ ἀναμένει · μικρὰν παρ’ ἡμῶν ἀφορμὴν λαβεῖν , ἵνα μετὰ παρόρθησιν ἡμᾶς στεφανώσῃ . Τίς τοῦ τελώνου γέγονεν ἄμαρτωλότερος ; Ἄλλ’ ἵνα μόνον εἴπη , Ὁ Θεός , λιδοῦντί μοι τῷ ἄμαρτωλῷ , κατήλθεν ὑπὲρ τοῦ Φαρισαίου · δεδικαιώμενος . Καλοῦ πόσῃν δύναμιν εἶχεν ἡ λέξις ἐκείνη ; Ἄλλ’ οὐχ ἡ λέξις αὐτὸν ἐκάθη-ρεν , ἀλλ’ ἡ διάθεσις , μεθ’ ἧς καὶ τὴν λέξιν ἐκείνην
Lemmas: θυσιαστήριον . ἐκεῖνος ὁ θυσιαστήριον ὁ θυσιαστήριο οὗτος τύπος εἰμί καί εἰκών · ἐκεῖνος ὁ πῦρ , οὗτος ὁ πυρός ὁ πνευματικός . ἄλλος οὐ τολμάω ἅπτω ὁ χείρ ὁ Σεραφείμ , ἀλλά ὁ λαβίς · εἰμί δέ ὁ χείρ λαβεία . ἄν μέν οὖν a πρός ὁ ἄξιος ἴδη ὁ πρόκειμαι , καί ὁ ὁ Σεραφείμ ἀφῆς οὗτος μείζων πολύς · ἄν δέ ὁ ὁ δεσπότης σύ φιλανθρωπία ἐννοέω , οὐδέ πρός ὁ ἡμέτερος ἐντέλλω ἐπαρρύγνεται · καταλείπω ὁ πρόκειμαι ὁ χάρις . ταῦτα οὖν ἐννοέω , ἄνθρωπος , καί ὁ μέγεθος ὁ δωρεά λογίζομαι , ἀνίστημι ποτός , καί ὁ ὁ ἀφίστημι , πρός b ὁ οὐρανός ἀναβαίνω . ἄλλος ἕλκω ὁ σῶμα καί βιάζομαι · κάτω ; ἄλλος ἰδού προσελαύνω νηστεία , κοῦφος μέν ὁ Ψυχή ἐργάζομαι ὁ πτα-ρά , κοῦφος δέ ὁ σάρξ κατασκαυδυο ὁ φορτίον , κἀν μόλυβδος πᾶς βαρύς λαμβάνω σῶμα . [ 142 ] ἄλλος ὁ μέν ὁ νηστεία ἀναμένω λόγος , ὁ δέ ὁ μυστήριον ἤδη κινέω , διά ἧ καί ὁ νηστεία . καθά γάρ ὁ ἐν ὁ ὀλυμπιακός ἀγών παλαίμαχος τέλος ὁ στέφανος , οὗτος καί ὁ νηστεία τέλος ὁ καθαρός κοινωνία · ὡς ἐάν μή οὗτος κατορθόω διά ὁ ἡμέρα οὗτος , εἰκῇ καί μάρτυς κατακαίω εξυος , ἀστεφάνωτος καί Χωρὶς βραδύς ἀπό ὁ σκάμμα ὁ νηστεία ἀναχωρέω . Ζεύς οὗτος καί ὁ πατήρ ἐκτείνω ὁ νηστεία ὁ στάδιον , προθεσμία μετάνοια δίδωμι ἐγώ , ἵνα καθαίρω καί ἀποσυμψάμενοι ἑαυτοῦ , οὗτος προσαγορεύω . Ζεύς οὗτος καί αὐτός · ἐντεῦθεν ἤδη βοάω Λαμπρή ὁ φωνή , καί διαμαρτύρομαι καί ἱκετεύω καί ἀντιβολέω , μή μετά χιλῖδος , μηδέ μετά πονηρός συλλέγω ὁ ἱερός οὗτος πρόσειμι τράπεζα · οὖον γάρ εἄν εἰμί οὗτος προσδίδωμι , οὐδέ ὁ κοινωνία , κἀν μυριάς ἅπτω ὁ ἅγιος σῶμα ἐκεῖνος , ἀλλά κατάδικος καί χολάω , καί τιμωρία προσθήκη . μηδείς τοίνυν ἁμαρτωλός πρόσειμι , μᾶλλον δέ οὖον λέγω , μηδείς ἁμαρτωλός , ἐπεί πρότερος ἐμαυτοῦ ἀπαίτηγὼ ὁ θεῖος τράπεζα · ἀλλά μηδείς Μένων ἁμαρτωλός πρόσειμι . Ζεύς οὗτος ἐντεῦθεν ἤδη προλέγω , ἵνα μή ὁ βασιλικός καταλαμβάνω δεῖπνον , καί ὁ ἱερή στέρα παραγίγνομαι · ἐκεῖνος , ἔχω τις λέγω , ἀπαρασκεύαστος εἰσέρχομαι καί ῥήγνυμι , καί ὅτι πάλαι οὗτος προεῖπον χρή . εἰμί γάρ πάλαι οὗτος ἀκούω , πάντως εἄν μετεδόλην , πάντως εἄν ἐμαυτοῦ καθαρός , οὗτος προσέρχομαι . ἵνα οὖν μηδείς οὗτος προφασίζομαι ἔχω , ἐντεῦθεν ἤδη προδιαμαρτύρομαι καί παρακαλέω πολύς ἐπιδείκνυμι ὁ μετάνοια . οἶδα ὅτι πᾶς εἰμί ἐν ἐπιτίμιον , καί ὅτι · οὐδείς καυχάομαι ἁγνός ἔχω ὁ Καρδία · ἀλλά οὖον οὗτος εἰμί · ὁ δεῖνα , ὅτι ἁγνός Καρδία οὐ ἔχω , ἀλλά ὅτι μή ἔχω καρδία ἁγνός , οὐδέ ὁ δύναμαι ποιέω οὗτος ἁγνός προσέρχομαι . δύναμαι γάρ , ἐάν ἐθέλω · μᾶλλον δέ καί πλέω ἐγώ καθαρός ἐγώ εἰμί ἐθέλω d , ἀλλά ἀναμένω · μικρός παρά ἐγώ ἀφορμή λαμβάνω , ἵνα μετά πάρορθος ἐγώ στεφανόω . Τῖς ὁ τελώνης γίγνομαι ἁμαρτωλός ; ἄλλος ἵνα μόνος εἶπον , ὁ Θεός , λιδοῦντί ἐγώ ὁ ἁμαρτωλός , κατέρχομαι ὑπέρ ὁ Φαρισαῖος · δικαιόω . Καλός πόσος δύναμις ἔχω ὁ λέξις ἐκεῖνος ; ἄλλος οὐ ὁ λέξις αὐτός καθαίρω , ἀλλά ὁ διάθεσις , μετά ὅς καί ὁ λέξις ἐκεῖνος