joannes-chrysostomus.in-illud-si-esurierit-inimicus pg051_0173.1
μῶνοι . " Ὁ τῆς ῥοῆς ὁμῶν ἔπαινος ἐνταῦθα τὸν λέγοντα ποιεῖ λαμπρόν , ἡ δὲ τῆς ψυχῆς ὑμῶν εὐλάβεια πολλῇ ἐπὶ τοῦ ῥήματος τοῦ Χριστοῦ δύνατι παρῆσταν τῷ διδάξαντι . " Ὅτε , εἰ τις τῶν λεγόντων εἴη , μὴ τῶν κρότων , ἀλλὰ τῆς ἀφελείας τῶν ἀκούοντων ἐράται . Οὐχ ἔστι τὸ τυχὼν κακὸν ἀδελφὸν ἀμελεῖν , ἀλλ' ἀγχάτη κόλασις , καὶ ἀπαραίτητος τιμωρία · καὶ τοῦτο ὁ τὸ τάλαντον κατακώσας ἰδήσωσεν . Οὐδὲν γοῦν ὑπὲρ τῆς οἰκίας ἀνεκάλειτο ζωῆς · οὐδὲ γὰρ ἐγένετο κακῶς περὶ τὴν καταθήκην · διόλιρον γὰρ αὐτὴν ἀπέδωκεν · ἀλλ' ὁμως ἐγένετο κακῶς καὶ περὶ τὴν ἐργασίαν τῆς παρακαταθήκης . Οὐ γὰρ διπλασίασε τὸ πιστευθὲν διό καὶ ἐκολάσθη . " Ὅθεν ὁφλον , ὅτι κλὲν ἡμᾶς σπουδαίως ὧμεν καὶ συγχακροτημένοι , κλὲν πολλὴν ἐπιθυμίαν ἔχωμεν περὶ τὴν ἀρχαίαν τῶν θείων Γραφῶν , οὐχ ἀρκεῖ πρὸς σωτηρίαν ἡμῶν . Διπλασίασαι γὰρ χρή τὴν παρακαταθήκην , διπλὴ δὲ γίνεται , ἔταν μετὰ τῆς ἐαυτῶν σωτηρίας , καὶ τῆς ἑτέρων ἀντιλαμβάνώμεθα προνοίας . Ἐπεὶ κἀκεῖνο , εἶπεν , " Ἰδε ἔχεις τὸ σὸν σῶον · ἀλλ' οὐκ ἠρκεσεν αὐτῷ τοῦτο πρὸς ἀπολογίαν . " Ἔδει [ 150 ] γὰρ , φησὶ , καταβαλεῖν ἐπὶ τοὺς τραπεζίτας τὸ κατακεληθὲν . Καὶ μοι σκόπει , πῶς κούρα τοῦ Δεσπότου τὰ ἐπιτάγματα . " Ἀνθρώπου μὲν τοῦς δανεῖζοντας χρήματα δεσποτικὰ καὶ τῆς ἀπαιτήσεως ὑπευθύνους ποιοῦσι . Σὺ κατέβαλες , σὺ , φησίν , ἀπαίτησον · ἐμοὶ λόγος οὐδὲς πρὸς τὸν δεσπόταν . " Ὁ δὲ Θεὸς οὐχ οὕτως , ἀλλὰ καταβαλεῖν κελεύει μόνον , οὐκἂτι δὲ καὶ τῆς ἀπαιτήσεως ἡμᾶς ὑπευθύνους ποιεῖ . Τοῦ συμβουλεύσαι γὰρ , οὐ τοῦ πείσαι κῦριος ὁ λέγων ἐστὶ . Διὸ τῆς καταβολῆς ὑπεύθυνόν σε ποιοῦ μὲνον , φησὶ , τῆς δὲ ἀπαιτήσεως οὐκέτι . Τί τοῦτο κουφότερον ; " Ἀλλ' ὁμως σκληρὸν ἐκάλει τὸν οὕτως ἡμερὸν καὶ φιλάνθρωπον δεσπότην ὁ δοῦλος . Τοιαῦται γὰρ τῶν ἀγνωμόνων καὶ ῥαθύμων οἰκείως αὐ συνήθεις · τῶν οἰκείων ἀμαρτημάτων εἰς τοὺς δεσπότας ἀεὶ μετατιθέναι τὰς αἰτίας . Διὰ τοῦτο στρεβλούμενος καὶ δεσμούμενος ἐκεῖνος εἰς τὸ σκότος ἐξῆχθη το τὸ ἐξώτερον . " Ὅπερ ἵνα μὴ ἡμεῖς πάθωμεν , καταβάλλωμεν τὴν διδασκαλίαν ἐπὶ τοὺς ἀδελφούς , κλὲν πειθωνται , κλὲν μὴ πειθωνται . Πειθόμενοι μὲν γὰρ , καὶ ἐαυτοὺς καὶ ἡμᾶς ὑψώσουσι · μὴ · πειθόμενοι δὲ , αὐτοὶ μὲν ἀπαραίτητον ἐπισπώνται κώλασιν , ἡμᾶς δὲ οὐδὲ τὸ τυχὼν παραβαλεῖν δύνανται · ἀν . Τὸ γὰρ ἡμεῖτερον ἐποιήσαμεν , συμβουλεύσαντες · εἰ δὲ μὴ πειθωνται , οὐδὲν ἡμῖν ἐκ τούτου γένοιτ' ἂν βλάβος . " Ἐγκλημα γὰρ , οὐ τὸ μὴ πείσαι , ἀλλὰ τὸ μὴ συμβουλεῦσαι · μετὰ δὲ τὴν παραίνεσιν καὶ τὴν συμβουλήν , τὴν διηνεχὴ καὶ τὴν συνεχῆ , οὐκέτι πρὸς ἡμᾶς , ἀλλὰ πρὸς ἐκεῖνους · ἔσται ὁ λόγος τῷ Θεῷ . " Ἐδουλόμεν γοῦν αἰδεῖν σαφῶς , ὅτι παραίνουσις αὐτοὺς διατελεῖτε , καὶ εἰ διαπαντὸς μίμνησιν ἐπὶ τῆς ῥαθυμίας ἔχειν , καὶ οὐκ ἂν ὑμῖν οὐδέποτε ἠγώλησα · νῦν δέδοικα , μὴ ποτε ἐκ τῆς ὑμετέρας ὑπερολίας καὶ ἀφελείας μένωσιν ἀδιόρθωτοι . Καὶ γὰρ ἀμήχανον ἀνθρώπων συνεχῶς ἀπολαύσον παραίνεσεως καὶ διδασκαλίας , μὴ γενέσθαι βελτίω καὶ σπουδαιότερον . Καὶ δημῶδες μὲν ἐστιν ἡ παροιμία , ἣν ἐραίν μέλλω · πλὴν ἀλλ' αὐτὸ τοῦτο συν[ίστησι . Πέτραν γὰρ κοιλαίνει ,
Lemmas: μόνος . " ὁ ὁ ῥοή ὄμνυμι ἔπαινος ἐνταῦθα ὁ λέγω ποιέω λαμπρός , ὁ δέ ὁ ψυχή σύ εὐλάβεια πολύς ἐπί ὁ ῥῆμα ὁ Χριστός δύω παρίστημι ὁ διδάσκω . " Ὅτε , εἰμί τις ὁ λέγω εἰμί , μή ὁ κρότων , ἀλλά ὁ ἀφέλεια ὁ ἀκούω ἐράτης . οὐχ εἰμί ὁ τυγχάνω κακός ἀδελφός ἀμελέω , ἀλλά ἀγχάτη κόλασις , καί ἀπαραίτητος τιμωρία · καί οὗτος ὁ ὁ τάλαντον κατακούω ἰδέω . οὐδείς γοῦν ὑπέρ ὁ οἰκία ἀνακαλέω ζωή · οὐδέ γάρ γίνομαι κακῶς περί ὁ καταθήκη · διόλιρον γάρ αὐτός ἀποδίδωμι · ἀλλά ὁμῶς γίνομαι κακῶς καί περί ὁ ἐργασία ὁ παρακαταθήκη . οὐ γάρ διπλασιάζω ὁ πιστεύω διό καί κολάζω . " ὅθεν ὄφλω , ὅτι κλέω ἐγώ σπουδαῖος ἵημι καί συγχακροτημένοι , κλέω πολύς ἐπιθυμία ἔχω περί ὁ ἀρχαῖος ὁ θεῖος Γραφής , οὐ ἀρκέω πρός σωτηρία ἐγώ . διπλασιαειδω γάρ χράω ὁ παρακαταθήκη , διπλός δέ γίγνομαι , ἔτης μετά ὁ ἑαυτοῦ σωτηρία , καί ὁ ἕτερος ἀντιλαμβάνω πρόνοια . Ἐπεί ἐͅκεῖνο , λέγω , " μάργηλις ἔχω ὁ σός σῶς · ἀλλά οὐ ἀρκέω αὐτός οὗτος πρός ἀπολογία . " δέω [ 150 ] γάρ , φημί , καταβάλλω ἐπί ὁ τραπεζίτης ὁ κατακαλέω . καί ἐγώ σκοπέω , πῶς κόρη ὁ Δεσπότου ὁ ἐπίταγμα . " Ἄνθρωπος μέν τού δανείζω χρῆμα δεσποτικός καί ὁ ἀπαίτησις ὑπεύθυνος ποιέω . σύ καταβάλλω , σύ , φημί , ἀπαιτέω · ἐγώ λόγος οὐδή πρός ὁ δεσπότης . " ὁ δέ θεός οὐ οὕτως , ἀλλά καταβάλλω κελεύω μόνος , οὐκέτι δέ καί ὁ ἀπαίτησις ἐγώ ὑπεύθυνος ποιέω . Τώς συμβουλεύω γάρ , οὐ ὁ πείθω κύριος ὁ λέγω εἰμί . Διὸ ὁ καταβολή ὑπεύθυνος σύ ποιέω μένω , φημί , ὁ δέ ἀπαίτησις οὐκέτι . τις οὗτος κοῦφος ; " ἀλλά ὁμῶς σκληρός καλέω ὁ οὕτως ἥμερος καί φιλάνθρωπος δεσπότης ὁ δοῦλος . τοιοῦτος γάρ ὁ ἀγνώμων καί ῥᾴθυμος οἰκεῖος αὖος συνήθης · ὁ οἰκεῖος ἁμάρτημα εἰς ὁ δέσποτας ἀεί μετατίθημι ὁ αἰτία . Ζεύς οὗτος στρεβλόω καί δεσμέω ἐκεῖνος εἰς ὁ σκότος ἐξάγω το ὁ ἐξώτερος . " ὅπερ ἵνα μή ἐγώ πάσχω , καταβάλλω ὁ διδασκαλία ἐπί ὁ ἀδελφός , κλέω πείθω , κλέω μή πείθω . πείθω μέν γάρ , καί ἑαυτοῦ καί ἐγώ ὑψόω · μή · πείθω δέ , αὐτός μέν ἀπαραίτητος ἐπισπάω κῶλος , ἐγώ δέ οὐδέ ὁ τυγχάνω παραβάλλω δύναμαι · ἐν . Τέ γάρ ἡμέτερος ποιέω , συμβουλεύω · εἰμί δέ μή πείθω , οὐδείς ἐγώ ἐκ οὗτος γίγνομαι ἄν βλάβος . " ἔγκλημα γάρ , οὐ ὁ μή πείθω , ἀλλά ὁ μή συμβουλεύω · μετά δέ ὁ παραίνεσις καί ὁ συμβουλή , ὁ διηνεκής καί ὁ συνεχής , οὐκέτι πρός ἐγώ , ἀλλά πρός ἐκεῖνος · εἰμί ὁ λόγος ὁ θεός . " εδουμελλω γοῦν αἰδέω σαφής , ὅτι παραινουτις αὐτός διατελέω , καί εἰμί διαπαντός μίμνω ἐπί ὁ ῥᾳθυμία ἔχω , καί οὐ ἄν σύ οὐδέποτε ἠγώλησα · νῦν δείδω , μή ποτέ ἐκ ὁ ὑμέτερος ὑπερολίας καί ἀφέλεια μένω αδιόρθωτος . καί γάρ ἀμήχανος ἄνθρωπος συνεχής ἀπολαύω παραίνεσις καί διδασκαλία , μή γίγνομαι ἀγαθός καί σπουδαῖος . καί δημώδης μέν εἰμί ὁ παροιμία , ὅς ἔρα μέλλω · πλήν ἀλλά αὐτός οὗτος συνίστημι . Πέτρη γάρ κοιλαίνω ,