joannes-chrysostomus.in-illud-salutate-priscillam-et-aquilam-sermones-1-2 pg051_0201.3
τῶν κυμάτων ἀπήλλαξεν · οὕτω καὶ οἱ τὸν διδάσκαλον τῆς οἰκουμένης διασώσαντες , καὶ τὸ αἷμα τὸ ἑαυτῶν ἐκχέαντες ὑπὲρ τῆς ἐκείνου σωτηρίας , κοινὴν τὴς οἰκουμένης ἦσαν εὐεργεσία , ἐν τῷ παρὶ τὸν διδάσκαλον προνοία τοὺς μαθητὰς ἅπαντας διασώσαντες . Ἴνα δὲ μάθῃ , ὅτι οὐ περὶ τὸν διδάσκαλον ἦσαν τοιούτου μόνον , ἀλλὰ καὶ περὶ τὸν ἀδελφὸν τὴν αὐτὴν ἐπεδείκνυντο πρόνοιαν , ἀκούσον τῶν ἐξῆς . Εἰπὼν γάρ , Οἱ τινες ὅπερ τῆς ψυχῆς μου τὸν ἑαυτῶν τράχηλον ὑπέθηκαν , ἐπήγαγε λέγων · Οὐ οὐδὲ ἐγὼ μόνος εὐχαριστῶ , ἀλλὰ καὶ πᾶσαι αἱ Ἐκκλησίαι τῶν ἑθνῶν . [ 187 ] Τί λέγεις ; σχηντοποιεῖς , πτωχοὶς χειροτέχνας , οὐδὲν πλείον τῆς ἀναγκαίας ἔχουσι τροφῆς , πῶσαι αἱ Ἐκκλησίαι τῶν ἑθνῶν εὐχαριστοῦσι ; καὶ τί τοσοῦτον ὁ δύο οὗτοι Ἐκκλησίας τοσαύτας ὠφέλησαν ; Ἱσχυσαν ; πολὺν χρημάτων ἔχουν περιουσίαν ; πολὺν δυναστείας μέγεθος ; τὶνα παρὰ ἄρχουσι παρρησίαν ; Χρημάτων μὲν παρουσίαν καὶ δυναστείαν παρὰ τοῖς κρατοῦσιν οὐκ ἐπέκτησαν · ὁ δὲ τούτων ἀπάντων μεῖζον ἦν , προθυμίαν γενναίαν καὶ ψυχὴν πρὸς κινδύνους παρατεταγμένην μετὰ πολλῆς τῆς παρουσίας εἶχον . Διὰ τοῦτο πολλὴν εὐεργεσία ἐγένοτο καὶ σωτήριος . Οὐ γὰρ οὕτως οἱ πλουτοῦντες καὶ πλουτοῦντες ὡς οἱ παντὰ συζῶντες καὶ μεγαλόψυχοι τὰς Ἐκκλησίας ὠφελεῖν δύνανται · ἄν . Καὶ μηδὲς παρισδῶν εἶναι νομιζέτω τὸ λεγόμενον · ἄληθὴς γὰρ ἐστι , καὶ ἀπ' αὐτῶν δείκνυται τῶν πραγμάτων . Ὁ μὲν γὰρ πλούσιος πολλάς ἔχει τοῦ παραβλάπτεσθαι τὰς λαβὰς . Δεδοῦκεν ὑπὲρ οἰκίας , ὑπὲρ οἰκείων , ὑπὲρ ἀγρῶν , ὑπὲρ χρημάτων , μὴ τις αὐτὸν τι τοιούτων ἀφελήται . Καὶ τὸ πολλὸν εἶναι κύριον , πολλὸν εἶναι δοῦλον ποιεῖ . Ὁ μέντοι πένης , εἰδὼς τις ὤν καὶ πᾶσας ταύτας ἀποθέμενος τὰς λαβὰς , λέγων ὅστι πλὴν πνέων , αὐ ψυχὴν ἔχει γενναίαν , καὶ πάντων ἐξανιστάμενος ῥάδιως ἅπαντα πράττει τὰ δυνάμενα τὰς Ἐκκλησίας ὠφελεῖν , χἄν ἐλέγχει δέη , χἄν ἐπιτιμήσαι , χἄν μυρίας διὰ τὸν Χριστὸν ἀναδέξασθαι ἐπαγγελίας · καὶ ἐπειδὴ ἅπαξ τῆς ζωῆς ὑπερῆδε τῆς παρούσης , πάντα ῥάδιως καὶ μετὰ πολυτελῆ ποιεῖ εὐχέλαις . Τί γὰρ καὶ δεδοῦκεν , εἰπε μοι ; Μὴ τις αὐτοῦ τὰ χρήματα ἀφελήται ; Ἄλλ' οὐκ ἔστι τοῦτο εἰπεῖν . Ἄλλὰ μὴ τῆς πατρίδος ἐκπίπτει ; Ἄλλὰ τέσσα ἡ οὐτ' οὐρανὸν πάλιν αὐτῷ ἐστιν · Ἄλλὰ μὴ τῆς τρυφῆς αὐτὸν τις περιελήφει καὶ τῆς δορυφορίας ; Ἄλλὰ καὶ τούτοις ἅπασιν χαίρειν εἰπὼν , ἐν οὐρανῷ πολιτεύεται , καὶ πρὸς τὴν μέλλουσαν ἐπαιγεται ζωήν . Κἄν αὐτὴν ἐπιδούωσι δὴ τὴν ψυχήν , καὶ τὸ αἷμα εἰσενεγκεῖν , οὐ παραιτήσεται . Ἐντεύθεν δ τοιούτος καὶ τυράννων , καὶ βασιλέων , καὶ δήμων , καὶ πάντων ἄστι δυνατωτέρους τε καὶ εὐπορώτερους . Καὶ ἰσὼ μάθῃ ὅτι οὐ καλακεία τὸ λεγόμενον , ἀλλ' ἀλήθως , εἰ μηδὲν κεκτημένοι , οὕτω μάλιστα πάντων ἐλευθερεστομενὶ δυνάμιν · ἄν , πόσοι πλούσιοι κατὰ τὸν καιρὸν ἦσαν Ἡρώδου ; πόσοι δυνασταί ; τὶς παρῆλθεν εἰς μέσον ; τὶς ἐπετίμησε τῷ τυράννῳ ; τὶς ἡμυνεν ἀδικουμένοις τοῖς τοῦ Θεοῦ νόμοις ; Τὸν μὲν εὐτόρπων οὐδεὶς · ὁ δὲ τίνης καὶ πτωχός , ὁ μὴ κλίνην , μήτε τράπεζαν , μήτε στέγην ἔχων , ὁ τῆς ἑρήμου πολίτης Ἰωάννης , οὗτος μόνος καὶ πρῶτος , μετὰ παρρησίας ἀπάσης τὸν τύραννον ἠλέγχε , καὶ τοὺς μοιχάλους ἐξεκάλυπτε γάμους , καὶ παρόντων ἁπάντων καὶ ἀκούοντων , τὴν καταδικάζουσαν αὐτὸν ἐξέφερε ψῆφον . Καὶ πρὸ τούτου δὲ πάλιν ὁ μέγας Ἠλίας , τῆς μηλωτῆς μηδὲν κεκτημένος πλέον , τὸν ἀσεβὴ καὶ παράνομον
Lemmas: ὁ κῦμα ἀπαλλάσσω · οὕτως καί ὁ ὁ διδάσκαλος ὁ οἰκουμένη διασῴζω , καί ὁ αἷμα ὁ ἑαυτοῦ ἐκχέω ὑπέρ ὁ ἐκεῖνος σωτηρία , κοινός σής οἰκουμένη ἥδω εὐεργεσία , ἐν ὁ Παρί ὁ διδάσκαλος πρόνοια ὁ μαθητής ἅπας διασῴζω . ἵνα δέ μανθάνω , ὅτι οὐ περί ὁ διδάσκαλος ἥδω τοιοῦτος μόνος , ἀλλά καί περί ὁ ἀδελφός ὁ αὐτός ἐπιδείκνυμι πρόνοια , ἀκούω ὁ ἑξῆς . εἶπον γάρ , ὁ τις ὅς ὁ ψυχή ἐγώ ὁ ἑαυτοῦ τράχηλος ὑποτίθημι , ἐπάγω λέγω · οὐ οὐδέ ἐγώ μόνος εὐχαριστέω , ἀλλά καί πᾶς ὁ ἐκκλησία ὁ ἔθνος . [ 187 ] τις λέγω ; σχηντοποιεω , πτωχός χειροτέχνης , οὐδείς πλέως ὁ ἀναγκαῖος ἔχω τροφή , πίνω ὁ ἐκκλησία ὁ ἔθνος εὐχαριστέω ; καί τίς τοσοῦτος ὁ δύο οὗτος ἐκκλησία τοσοῦτος ὠφελέω ; ἰσχύω ; πολύς χρῆμα χάω περιουσία ; πολύς δυναστεία μέγεθος ; τίς παρά ἄρχων παρρησία ; χρῆμα μέν παρουσία καί δυναστεία παρά ὁ κρατέω οὐ ἐπικτάομαι · ὁ δέ οὗτος ἀπαντάω μέγας εἰμί , προθυμία γενναῖος καί ψυχή πρός κίνδυνος παρατάσσω μετά πολύς ὁ παρουσία ἔχω . Ζεύς οὗτος πολύς εὐεργεσία γίγνομαι καί σωτήριος . οὐ γάρ οὕτως ὁ πλουτέω καί πλουτέω ὡς ὁ πατά συζάω καί μεγαλόψυχος ὁ ἐκκλησία ὠφελέω δύναμαι · ἄν . καί μηδὲς παρισδῶν ἔρχομαι νομίζω ὁ λέγω · ἀληθής γάρ εἰμί , καί ἀπό αὐτός δείκνυμι ὁ πρᾶγμα . ὁ μέν γάρ πλούσιος πολύς ἔχω ὁ παραβλάπτω ὁ λαβή . Δεδοῦκος ὑπέρ οἰκία , ὑπέρ οἰκεῖος , ὑπέρ ἀγρός , ὑπέρ χρῆμα , μή τις αὐτός τίς τοιοῦτος ἀφαιρέω . καί ὁ πολύς ἔρχομαι κύριος , πολύς ἔρχομαι δοῦλος ποιέω . ὁ μέντοι πένης , οἶδα τις εἰμί καί πᾶς αὐτός ἀποτίθημι ὁ λαβή , λέγω ὅστις πλήν πνέω , αὖος ψυχή ἔχω γενναῖος , καί πᾶς ἐξανίστημι ῥᾳδίως ἅπας πράσσω ὁ δύναμαι ὁ ἐκκλησία ὠφελέω , χἄν ἔλεγχος δέος , χἄν ἐπιτιμάω , χἄν μυρίος διά ὁ Χριστός ἀναδέχομαι ἐπαγγελία · καί ἐπεί ἅπαξ ὁ ζωή ὑπεῖπον ὁ παρών , πᾶς ῥᾳδίως καί μετά πολυτελής ποιέω εὐχέλαις . Τι γάρ καί δίδωμι , εἶπον ἐγώ ; μή τις αὐτός ὁ χρῆμα ἀφαιρέω ; ἄλλος οὐ εἰμί οὗτος λέγω . ἀλλά μή ὁ πατρίς ἐκπίπτω ; ἀλλά Τέσσα ὁ οὐ οὐρανός πάλιν αὐτός εἰμί · ἀλλά μή ὁ τρυφή αὐτός τις περιλαμβάνω καί ὁ δορυφορία ; ἀλλά καί οὗτος ἅπας χαίρω λέγω , ἐν οὐρανός πολιτεύω , καί πρός ὁ μέλλω επαιγετης ζωή . κἀν αὐτός ἐπιδέω δή ὁ ψυχή , καί ὁ αἷμα εἰσφέρω , οὐ παραιτέομαι . ἐντεῦθεν δ τοιούτος καί τύραννος , καί βασιλεύς , καί δῆμος , καί πᾶς Άστι δυνατός τε καί εὔπορος . καί ἴσος μανθάνω ὅτι οὐ καλακεία ὁ λέγω , ἀλλά ἀληθής , εἰμί μηδείς κτάομαι , οὕτως μάλιστα πᾶς ἐλευθερεστομενὶ δυνάμις · ἄν , πόσος πλούσιος κατά ὁ καιρός ἥδω Ἡρώδης ; πόσος δυνάστης ; τις παρέρχομαι εἰς μέσος ; τις ἐπιτιμάω ὁ τύραννος ; τις ἀμύνω ἀδικέω ὁ ὁ θεός νόμος ; ὁ μέν εὐτόρπων οὐδείς · ὁ δέ τίνω καί πτωχός , ὁ μή κλίνη , μήτε τράπεζα , μήτε στέγη ἔχω , ὁ ὁ ἐρῆμος πολίτης Ἰωάννης , οὗτος μόνος καί πρῶτος , μετά παρρησία ἀπασάω ὁ τύραννος ἐλέγχω , καί ὁ μοιχάλους ἐκκαλύπτω γάμος , καί πάρειμι ἅπας καί ἀκούω , ὁ καταδικάζω αὐτός ἐκφέρω ψῆφος . καί πρό οὗτος δέ πάλιν ὁ μέγας Ἠλίας , ὁ μηλωτή μηδείς κτάομαι πλείων , ὁ ἀσεβής καί παράνομος