joannes-chrysostomus.in-illud-ne-timueritis-cum-dives-factus-fuerit-homo pg055_0508.1
καὶ μετὰ πόρνην · διελέγετο , καὶ μετὰ ληστῶν ἐσταυροῦτο , καὶ τοῖς ἀνθρώποις συναναμελγνύτο · ἀλλὰ τῷ τύφῳ καὶ τῇ ἀπονία τυραννουμένου , ἀπολλύεις καὶ τὸ ἀνθρώπινος εἶναι ; Ἐντεῦθεν γὰρ ἡ πολλῇ τῆς ἐλεημοσῦνης ὑπερβολά , ἐντεῦθεν ὁ τῆς πλεονεξίας ἔρως , ἐντεῦθεν ἡ ὠμότης καὶ ἀπαιδευτωσία . Ὅταν γὰρ καὶ χαλινὸν χρυσοῦν τῷ ἵππῳ περιβῇ , καὶ μανιάκων χρυσοῦν τῷ οἰκέτῃ , καὶ πέταλα χρυσὰ τῷ λύθρῳ , καὶ θέρματα χρυσὰ παρὰ σοί , καὶ ἱμάτια χρυσά , καὶ ζωμ[ν ] χρυσή[ν ] , καὶ ὀποδήματα , καὶ τοσαύτας τῆς πονηρίας ταύτης σαυτῷ περιβῆς ἀνάγκας , βουλόμενος τὴν ἀχόρεστον ἐπιθυμίαν πληροῦν , καὶ τροφήν , τῷ πᾶντων ὠμοτάτῳ θηρίῳ παρέχειν , τῇ φιλαργυρίᾳ λέγω · τότε καὶ δράκοντος ἀποδίεις , καὶ χήρας γυμνῶς , καὶ κοινὸς περιέρχῃ πολέμιος ἅπασί , μαιαίντινα ἀναλείτων πόνων , καὶ δρόμων οὐδὲν ἔχοντα πέρας χρηστῶν . Τί γὰρ σοὶ βούλεται τὸ τὸν οἰκέτην σου τὸν βάρβαρον χρυσοφορεῖν ; τί τὸ χέριδος ; τίς ἡ ἀφύλειά τῆς ψυχῆς ; τίς δυνάσις αὐτοῦ ; ποία πρόσδος ; οἰκίας ; Τοῦναντίον μὲν ἅπαν , ἀκαίρος δαπάνη , ἀνάλωμα ἀλογὸς γέμον , ἀσελγείας ὑποθέσις , διδασκαλεῖον κακίας , βαναύσου βίου καὶ διαφθέρουτος ἀφορμή , φθορὰ ψυχῆς , ὄδος ἐπὶ μυρία φέρουσα κακά . Αἱ δὲ κλίναι αἱ δριμυρότατοι , αἱ χρυσοῦσται , καὶ τὰ ὑποπόδια , καὶ οἱ λέβητες οἱ ἐντεῦθεν κατεσκευασμένοι , καὶ ὁ πολὺς γέλως , τί σοι τὸν βίον ὀρθοῦσαι δύναιται ; τί δὲ ἀμείνω σε ἐποίησεν , ἢ τὴν σύνοικον , ἢ ἄλλον τινὰ τῶν κατὰ τὴν οἰκίαν ; Οὐχ ἐντεῦθεν λησταὶ αἱ τοιχωρύχοι πολλοί ; οὐχ ἐντεῦθεν οἰκέται δραπέτευσουσιν ; Ὅταν γὰρ πανταχοῦ βλέποντες ἄργυρον ἴδωσι στιλβόντα , [ 522 ] τρέφεται ἐν αὐτοῖς τὸ νόσημα τῆς κλοπῆς . Εἰ γὰρ οἱ τὸν ἐλευθέριον , καὶ ἐπ' εὐγενείᾳ μέγα φρονούντα , ἄργυρος ἐν ἀγορᾷ λάμπων ἐφέλκεται πρὸς τὴν ἐπιθυμίαν , πόλῳ μᾶλλον τὸν οἰκέτην . Καὶ ταῦτα λέγω οὐχ ἀπαλλάττων ἐγκλημάτων τοὺς δραπετάς τῶν οἰκετῶν , καὶ τοὺς τὰ τοιαῦτα κακουργοῦντας , ἀλλὰ παρατιθεὶς ὑμῖν μὴ παρανεῖναι τῶν τοιούτων νοσημάτων αὐτοῖς τὴν τροφήν . Ἄλλὰ ποῦ καταθώμεθα αὐτά ; φησίν · εἰ γὰρ κατοργώσωμεν ; Ἄπαγε · ἀλλ' εἰ βούλει τῆς ἐχθὸς ἀναλεχθᾶσαι συμβολῆν , ἐρῶ σοι τρόπον , δι' οὗ τὸν δραπετὴν εὐγνώμονα δυνηθῇ ποιήσαι .
Lemmas: καί μετά πόρνη · διαλέγω , καί μετά λῃστής σταυρόω , καί ὁ ἄνθρωπος συναναμελγνύτο · ἀλλά ὁ τῦφος καί ὁ ἀπονία τυραννέω , ἀπόλλυμι καί ὁ ἀνθρώπινος ἔρχομαι ; ἐντεῦθεν γάρ ὁ πολύς ὁ ἐλεημοσύνη ὑπερβολή , ἐντεῦθεν ὁ ὁ πλεονεξία ἔρως , ἐντεῦθεν ὁ ὠμότης καί ἀπαιδευτωσία . ὅταν γάρ καί χαλινός χρύσεος ὁ ἵππος περιβαίνω , καί μανιάκης χρύσεος ὁ οἰκέτης , καί πέταλος χρύσεος ὁ λύθρον , καί θέρμα χρυσός παρά σύ , καί ἱμάτιον χρυσός , καί ζωμ[ν ] χρυσή[ν ] , καί ὀποδήματα , καί τοσοῦτος ὁ πονηρία οὗτος σεαυτοῦ περιβαίνω ἀνάγκη , βούλομαι ὁ ἄχορος ἐπιθυμία πληρόω , καί τροφή , ὁ πᾶς ὠμός θηρίον παρέχω , ὁ φιλαργυρία λέγω · τότε καί δράκων ἀποδίδωμι , καί χῆρος γυμνός , καί κοινός περιέρχομαι πολέμιος ἅπας , μαιαίντινα αναλειος πόνος , καί δρόμος οὐδείς ἔχω πέρας χρηστός . τις γάρ σύ βούλομαι ὁ ὁ οἰκέτης σύ ὁ βάρβαρος χρυσοφορέω ; τίς ὁ χέριδος ; τίς ὁ ἄφυλος ὁ ψυχή ; τίς δύνασις αὐτός ; ποῖος προσδίδωμι ; οἰκία ; τουναντίον μέν ἅπας , άκαιρος δαπάνη , ἀνάλωμα ἄλογος γέμω , ἀσέλγεια ὑπόθεσις , διδασκαλεῖον κακία , βάναυσος βίος καί διαφθείρω ἀφορμή , φθορά ψυχή , οὐδός ἐπί μύριοι φέρω κακός . ὁ δέ κλίνη ὁ δριμυρότατοι , ὁ χρυσόω , καί ὁ ὑποπόδιον , καί ὁ λέβης ὁ ἐντεῦθεν κατασκευάζω , καί ὁ πολύς γέλως , τίς σύ ὁ βίος ὀρθόω δύναμαι ; τίς δέ ἀγαθός σύ ποιέω , ἢ ὁ σύνοικος , ἢ ἄλλος τις ὁ κατά ὁ οἰκία ; οὐχ ἐντεῦθεν λῃστής ὁ τοιχωρύχος πολύς ; οὐ ἐντεῦθεν οἰκέτης δραπετεύω ; ὅταν γάρ πανταχοῦ βλέπω ἄργυρος ὁράω στίλβων , [ 522 ] τρέφω ἐν αὐτός ὁ νόσημα ὁ κλοπεύς . εἰμί γάρ ὁ ὁ ἐλευθέριος , καί ἐπί εὐγένεια μέγας φρονέω , ἄργυρος ἐν ἀγορά λάμπω ἐφέλκω πρός ὁ ἐπιθυμία , πόλος μᾶλλον ὁ οἰκέτης . καί οὗτος λέγω οὐ ἀπαλλάσσω ἔγκλημα ὁ δραπέτης ὁ οἰκέτης , καί ὁ ὁ τοιοῦτος κακουργέω , ἀλλά παρατίθημι σύ μή παρανίημι ὁ τοιοῦτος νόσημα αὐτός ὁ τροφή . ἀλλά ποῦ κατατίθημι αὐτός ; φημί · εἰμί γάρ κατοργόω ; ἄπαγε · ἀλλά εἰμί βούλομαι ὁ ἐκτός ἀναλέγω συμβολή , λέγω σύ τρόπος , διά ὅς ὁ δραπέτης εὐγνώμων δύναμαι ποιέω .