joannes-chrysostomus.in-illud-isaiae-ego-dominus-deus-feci-lumen pg056_0193.2
πρότερον ἐκινουν , τί καθαρώτερον ἦν ; Καὶ γὰρ εἰ καὶ τινὰς ἦσαν ἁμαρτίας πεποιηκότες , πᾶσας ἀπἐσμησεν τῆς φιλογίας ἐκείνης ἡ φύσις . “ Αλλ’ οὐ πρὸς τὰ κατορθώματα κώρων τὰ οἰκεῖα , ἀλλὰ τὰ ἁμαρτήματα ἀναλεγίζοντο . Οὕτω καὶ Δανιὴλ μετὰ τὸν λάκκον τῶν λέοντων , μετὰ τὰς μυρίας τιμωρίας , ἃς ὑπέμεινε , καὶ αὐτὸς ἑαυτοῦ κατηγορεῖ , τοῦ δὲ πλησίου οὐδεὶς . Τί δὴ ποτε ; “ Ὅτι οἱ μὲν ἕτερους λέγων κακῶς , παροξύνει τὸν Δεσπότην . “ Ὁ δὲ ἑαυτὸν λέγων κακῶς , ἐξίλεοί καὶ καταλλάττει · καὶ τὸν δίκαιον δικαιότερον ἀπεργάζεται , καὶ τὸν ἁμαρτωλὸν ἐξαρπάζει τῶν ἐγκλημάτων , καὶ συγγνώμης ἀξίον ποιεῖ . Ταῦτ’ οὖν εἰδότες , μὴ τὰ ἀλλότρια , ἀλλὰ οἰκεῖα πολυπραγμονούμεν κακὰ · ἀναπελώμεν ἡμῶν τὸ συνειδὸς , ἀναμνησθῶμεν ἡμῶν τὴν ζωὴν ἅπασαν b . Ἐκαστον τῶν ἁμαρτημῶν ἡμῖν περιεργασώμεθα , καὶ μὴ μόνον μὴ λέγωμεν κακῶς ἕτερους , ἀλλὰ μηδὲ ἀκούωμεν ἕτερων λεγόντων κακῶς . Καὶ γὰρ καὶ τούτου ἐγκλημα κεῖται καὶ τιμωρία μεγίστη . “ Ἀκοῦν γὰρ , φησίν , ματαίων μὴ παραδεδέξῃ . Οὐχ εἶπεν , “ Ἀκοῦ ματαία · μὴ πιστεύσης , ἀλλὰ , Μὴδὲ δέξῃ αὐτὴν · ἀπόφρασον τὰ ὦτα , ἀποστείχισον τὴν κατηγορίαν τὴν εἰσοδόν , δείξον ὅτι τοῦ κατηγορουμένου οὐχ ἑλαττον αὐτὸς ὁ ἀκούσων ἐχθρὸς εἰ καὶ πολέμιος τῷ κακῶς λέγοντι . Μίμησαι τὸν [ 197 ] προφήτην οὕτω λέγοντα · Τὰν καταλαλοῦντὰ λαβὼν τὸν πλησίον αὐτοῦ , τοῦτον ἐξεδίωξον . Οὐχ εἶπεν , ὅτι Οὐχ ἐπίστευσον , οὐδὲ δτι Οὐ παρεδέχόμην τὰ λεγόμενα , ἀλλὰ καὶ ἀπήλαυσον , ὡς ἐχθρὸν καὶ πολέμιον . ε’ . “ Αλλ’ εἰσὶ τινες , οἱ ψυχρῇ παραμυθίᾳ ἑαυτοὺς παραμυθοῦνται , οὕτωσι λέγοντες · Κύριε , μὴ στήσῃς μοι τὴν ἁμαρτίαν ταύτην , ὅτι ἀχοῦς λόγον ὀφείλω . Τίς χρεια τῆς ἀπολογίας ; τίς χρεια τῆς συγγνώμης ταύτης ; Σίγησον , καὶ ἀπῆλαξε τῶν ἐγκλημάτων · μηδὲν εἴπης , καὶ καθαρός εἶ τῆς ἀγωνίας . Τί σαυτῷ πράγματα πλέκεις , καὶ παρὰ Θεῷ , καὶ παρὰ ἀνθρώποις ; Τί ποιεῖς ὑπεύθυνον ἑαυτὸν ἐγκλημάτων ; εἰ τὸ φορτίον βαρύτερον δεσμεῖς ; Οὐχ ἀρκεῖ σοι περὶ τῶν οἰκείων κακῶν εὐθὺς ὑποστῆναι , ἀλλὰ καὶ ἕτερας ἁμαρτίας ἐπισπουδεῖς σαυτῷ ; Περιττὴ αὕτη ἡ ἀπολογία · οὐχ ἀχοῦς λόγον ὀφείλεις , ἀλλὰ κατηγορίας , οὐ λόγον χρεῖωστες . “ Ὅταν γὰρ ἀκούσῃς , οὐ σιγήσης , οὐ τῆς ἀχοῦς λόγον μόνον ὀφείλεις , ἀλλὰ καὶ κατηγορίας . “ Ἐκ γὰρ τῶν λόγων σου δικαιωθήση , φησίν , καὶ ἐκ τῶν λόγων σου κατακριθήση . Ταῦτα οὐχ ὑπὲρ τῶν κακῶς ἀκουόντων , ἀλλ’ ὑπὲρ τῶν κακῶς λεγόντων δεδωκὼς λέγω καὶ διαμαρτύρομαι . “ Ὁ μὲν γὰρ κακῶς ἀκούσων , οὐδὲν ἐπηρεάσεται , οὐδὲ ἐδλάλη · ἀλλ’ ἂν μὲν ψευδὴ ἢ περὶ αὐτοῦ λεγόμενα , καὶ μισθὸν ἕχει · ἂν δὲ ἀληθῆ , οὐδὲν οὕτως ἐπηρεάσεται παρὰ τὴν ταύτην κατηγορίαν . Οὐδὲ γὰρ ἀπὸ τῆς σῆς λολορίας οἶσει τότε τὴν ψῆφον αὐτῷ ὁ δικάζων . Εἰ δὲ χρή τι καὶ θαυμαστὸν εἰπεῖν , καὶ τὰ μέγιστα κερδαίνει γενναίας φέρων τὴν βλασφημίαν , ὡσπερ σὺν καὶ ὁ τελώνης · ὁ δὲ κακῶς λέγων , ἂν τε ἀληθῆ κακῶς εἴ · τὴν πίησιον , τὰ μέγιστα τδικνεται . Καὶ δτι μὲν ὁ συκοφαντὴν ἀπολιπὼν , οὐδὲ ἀποδείξεις χρεια · δτι δὲ , κἂν ἀληθῆ λέγῃ , φορτικώτερον ἑαυτῷ ποιεῖ τὸ δικαστήριον , ἐκπομπεύων τὰς τοῦ πλησίου συμφοράς , καὶ σκανδαλὸν αὐτὸς γινόμενος , δ κρύπτειν δλον , ἐκκαλύπτων ἅπασι , καὶ κτρύπτων τὰ ἁμαρτήματα b Colb . τῆς ζωῆς ἀπόσης .
Lemmas: πρότερος κινέω , τίς καθαρός εἰμί ; καί γάρ εἰμί καί τις εἰμί ἁμαρτία ποιέω , πᾶος ἀποσμάω ὁ φίλογος ἐκεῖνος ὁ φύσις . “ ἀλλά οὖον πρός ὁ κατόρθωμα κώρα ὁ οἰκεῖος , ἀλλά ὁ ἁμάρτημα ἀναλέγω . οὕτως καί Δανιήλ μετά ὁ λάκκος ὁ λέων , μετά ὁ μυρίος τιμωρία , ὅς ὑπομένω , καί αὐτός ἑαυτοῦ κατηγορέω , ὁ δέ πλησίος οὐδείς . τις δή ποτός ; “ ὅτι2 ὁ μέν έτερος λέγω κακῶς , παροξύνω ὁ δεσπότης . “ ὁ δέ ἑαυτοῦ λέγω κακῶς , ἐξιλεόω καί καταλλάσσω · καί ὁ Δίκαιος Δίκαιος ἀπεργάζομαι , καί ὁ ἁμαρτωλός ἐξαρπάζω ὁ ἔγκλημα , καί συγγνώμη ἄξιος ποιέω . ταῦτα οὖν οἶδα , μή ὁ ἀλλότριος , ἀλλά οἰκεῖος πολυπραγμονέω κακός · ἀναπάλλω ἐγώ ὁ σύνοιδα , ἀναμιμνήσκω ἐγώ ὁ ζωή ἅπας b . ἕκαστος ὁ ἁμαρτάνω ἐγώ περιεργάζομαι , καί μή μόνος μή λέγω κακῶς έτερος , ἀλλά μηδέ ἀκούω έτερος λέγω κακῶς . καί γάρ καί οὗτος ἔγκλημα κεῖμαι καί τιμωρία μέγας . “ ακούω γάρ , φημί , μάταιος μή παραδέχομαι . οὐχ εἶπον , “ ἀκέομαι μάταιος · μή πιστεύω , ἀλλά , μηδέ δέχομαι αὐτός · ἀποφράζω ὁ οὖς , ἀποστείχω ὁ κατηγορία ὁ εἴσοδος , δείκνυμι ὅτι ὁ κατηγορέω οὐ μικρός αὐτός ὁ ἀκούω ἐχθρός εἰμί καί πολέμιος ὁ κακῶς λέγω . μιμέομαι ὁ [ 197 ] προφήτης οὗτος λέγω · ὁ καταλαλέω λαμβάνω ὁ πλησίος αὐτός , οὗτος ἐκδιώκω . οὐχ εἶπον , ὅτι οὐχ πιστεύω , οὐδέ δ οὖον παραδέχομαι ὁ λέγω , ἀλλά καί ἀπελαύνω , ὡς ἐχθρός καί πολέμιος . εἰ . “ ἀλλά εἰμί τις , ὁ ψυχρός παραμυθία ἑαυτοῦ παραμυθέομαι , οὕτως λέγω · κύριος , μή ἵστημι ἐγώ ὁ ἁμαρτία οὗτος , ὅτι ἠχώ λόγος ὀφείλω . Τῖς χρεία ὁ ἀπολογία ; τίς χρεία ὁ συγγνώμη οὗτος ; σιγάω , καί ἀπολαγχάνω ὁ ἔγκλημα · μηδείς εἶπον , καί καθαρός εἰμί ὁ ἀγωνία . τις σεαυτοῦ πρᾶγμα πλέκω , καί παρά Θεός , καί παρά ἄνθρωπος ; τις ποιέω ὑπεύθυνος ἑαυτοῦ ἔγκλημα ; εἰμί ὁ φορτίον βαρύς δεσμέω ; οὐχ ἀρκέω σύ περί ὁ οἰκέω κακός εὐθύς ὑφίστημι , ἀλλά καί ἕτερος ἁμαρτία επισπουδεω σεαυτοῦ ; περισσός οὗτος ὁ ἀπολογία · οὐ ἠχώ λόγος ὀφείλω , ἀλλά κατηγορία , οὖον λόγος χρεωστέω . “ ὅταν γάρ ἀκούω , οὖον σιγάω , οὖον ὁ ἠχώ λόγος μόνος ὀφείλω , ἀλλά καί κατηγορία . “ ἐκ γάρ ὁ λόγος σύ δικαιόω , φημί , καί ἐκ ὁ λόγος σύ κατακρίνω . οὗτος οὐ ὑπέρ ὁ κακῶς ἀκούω , ἀλλά ὑπέρ ὁ κακῶς λέγω δίδωμι λέγω καί διαμαρτύρομαι . “ ὁ μέν γάρ κακῶς ἀκούω , οὐδείς ἐπηρεάζω , οὐδέ ἐδλάλη · ἀλλά εἄν μέν ψευδής ἢ περί αὐτός λέγω , καί μισθός ἕχω · εἄν δέ ἀληθής , οὐδείς οὕτως ἐπηρεάζω παρά ὁ οὗτος κατηγορία . οὐδέ γάρ ἀπό ὁ σός λολορίας φέρω τότε ὁ ψῆφος αὐτός ὁ δικάζω . εἰμί δέ χρή τίς καί θαυμαστός εἶπον , καί ὁ μέγας κερδαίνω γενναῖος φέρω ὁ βλασφημία , ὡς σύν καί ὁ τελώνης · ὁ δέ κακῶς λέγω , εἄν τε ἀληθής κακῶς εἰμί · ὁ πίνω , ὁ μέγας τδικνεται . καί δ μέν ὁ συκοφάντης ἀπολείπω , οὐδέ ἀποδείκνυμι χρεία · δ δέ , κἀν ἀληθής λέγω , φορτικός ἑαυτοῦ ποιέω ὁ δικαστήριον , ἐκπομπεύω ὁ ὁ πλησίος συμφορά , καί σκάνδαλον αὐτός γίγνομαι , δ κρύπτω δλον , ἐκκαλύπτω ἅπας , καί κτρύπτων ὁ ἁμάρτημα b Colb . ὁ ζωή ἀφίημι .