joannes-chrysostomus.in-illud-isaiae-ego-dominus-deus-feci-lumen pg056_0149.1
ἐτέραν πλεονεκτεῖ · οὕτω δὲ καὶ νὺς καὶ ἡμέρα τὸν χρόνον ἀπαντα διελόμεναι , τοσαύτην διατηροῦσιν ἰσότητα , οὐδὲ τὸ τυχὸν ἀλλήλας πλεονεκτοῦσι , ὅσην ἴστε διὰ τῆς πείρας αὐτῆς μαθόντες . Ἀκούστωσαν οἱ πλεονεκταί , καὶ τοὺς ἀδελφοὺς ἐκθουμένοι τοῦ κλῆρου · αἰδεσθῶσιν τῶν καιρῶν τὴν εὐεξίαν , νυκτὸς καὶ ἡμέρας τὴν ἰσηγορίαν , καὶ καταλαβέσθωσαν τὸ ἰσωτῶν νόημα . Οὕτω τοίνυν ἡμέρα τῇ ἡμέρᾳ ἐρεύγεται ῥῆμα , καὶ νὺς νυκτὶ ἀναγγέλλει γνῶσιν , οὐ φωνὴν ἀφιεῖσαι , ἀλλὰ διὰ τῆς εὐεξίας , καὶ τοῦ ρυθμοῦ , καὶ τῆς ἰσότητος , καὶ τῶν ἀπαρεμποδίστων μέτρων , σάλπιγγος λαμπρότερον τὸν Δημιουργὸν ἀνακηρύττουσαι , οὐκ ἐν μιᾷ τῆς οἰκουμένης γωνίᾳ , ἀλλ’ ὅπου ὁ ἥλιος ἐφορᾷ γῆν . Ἀδται γὰρ αἱ φωναὶ πανταχοῦ τῆς οἰκουμένης φέρονται , ἐπειδὴ πανταχοῦ ὁ οὐρανὸς , καὶ πανταχοῦ ἡμέρα , καὶ πανταχοῦ νὺς , καὶ τὴν διδασκαλίαν αὐτῶν ἐκτείνουσι καὶ ἐν γῇ , καὶ ἐν θαλάττῃ . Διὰ τοῦτο ὁ Προφήτης οὐκ εἶπεν ἀπλῶς , ὅτι οἱ οὐρανοὶ φθέγγονται δόξαν Θεοῦ , ἀλλὰ , Δηγοῦνται , τοὔστι , καὶ ἑτέρους παιδεύουσι , καὶ μαθητὰς ἔχουσι τῶν ἀνθρώπων γένος , καὶ διδασκαλείων μέγιστον εἰς τὸ μέσον εἰσὶ προβαλλόμενοι , ἀντὶ βιβλίων , καὶ γραμμάτων , τῆς οἰκίας φύσεως τὸ κάλλος καὶ ἰδιώταις , καὶ σοφοῖς , καὶ πᾶσι παρὄντες ἐπίκαινα , καθάπερ ἐν βιβλίῳ τῇ ἑχευμένῃ αὐτοῖς περὶ τῆς τοῦ Θεοῦ σοφίας καὶ δυνάμεως διδασκαλίαν . Οὕτω καὶ ἄνθρωποι οὐχὶ φθεγόμενοι , ἀλλὰ καὶ σιγῶντες δι’ ἑτέρων δοξάζουσι τὸν Θεόν · διὸ καὶ ὁ Χριστὸς ἔλεγε · Λαμπάδις τὸ φῶς ὑμῶν ἐμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων , ὅπως ἴδωσι τὰ καλά ἔργα ὑμῶν , καὶ δοξάσωσι τὸν Πατέρα ὑμῶν , τὸν ἐν τοῖς οὐρανοῖς . Ὥσπερ οὖν τὶς ὀφίων βίον λάμπων , καὶ σιγῶντος τοῦ βίου , δόξαν ἀναφέρει τῷ Θεῷ · οὕτω δὲ καὶ τὸ κάλλος ὁρῶν τοῦ οὐρανοῦ , δοξάζει τὸν ποιήσαντα . Διὰ τοῦτο ἔλεγε · Οἱ οὐρανοὶ δηγοῦνται δόξαν Θεοῦ , διὰ τῶν θεατῶν . Ἡμέρα τῇ ἡμέρᾳ ἐρεύγεται ῥῆμα , καὶ νὺς νυκτὶ ἀναγγέλλει γνῶσιν . Γνῶσιν · ποίαν ; Τὴν περὶ τοῦ ποιήσαντος . Ὥσπερ γὰρ ἡ ἡμέρα εἰς ἐργασίας ἐξάγει τὸν ἄνθρωπον , οὕτως ἡ νὺς διαδεχομένη , διὰ τῶν μυρίων ἀναπαύει μάχων , καὶ τῶν φροντίδων ἀφί.σι , καὶ κάμνουσαν τὴν κόρην κοιμίζουσα , καὶ τὰ βλέφαρα καταστέλλουσα , ἀκμαζούσης τῆς δυνάμεως παρασκευάζει τὴν ἀκτῖνα δέχεσθαι πάλιν . Ὥστε καὶ ταύτης οὐκ ὀλίγον τὸ χρήσιμον , ἀλλὰ καὶ σφόδρα πολὺ . Εἰ γὰρ μὴ διανέπαυσεν τὸν ἄνθρωπον ἀπὸ τῶν μυρίων μάχων ὑποδεχομένη , οὐδὲν ἂν ἦν τῆς ἡμέρας εἰς ἐργασίαν αὐτὸν εἰσαγαγούσης · τῆς γὰρ φύσεως ἀπαγορευούσης τῷ διηνεκεῖ πόνῳ , διεφθάρη ἂν , καὶ ἀπώλετο τὸ ζῶν , καὶ οὐδὲν αὐτῷ πλέον ἐκ τῆς ἀκτῖνος ἐγένετο . Ἡ τοίνυν ποιούσα τὴν ἡμέραν χρήσιμον τῷ ἄνθρώπῳ , αὕτη μάλιστα ἐστιν ἡ διὰ τῆς οἰκείας διακονίας τὸν ἀπολαύοντα τῆς χορείας αὐτῆς πρὸς τὴν τοῦ Θεοῦ γνῶσιν χ:ραγωγοῦσα . Ὅταν γὰρ ἄνωσῃ τις , πόσον μὲν τὸ χρήσιμον τῆς ἡμέρας , πόσον δὲ τὸ τῆς [ 149 ] νυκτός , καὶ πῶς αὕτη διαδέχεται ἐκεῖνην , καὶ ἐναλλάξ , ὥσπερ ἐν τινὶ χορῷ , τὸ γένος ἡμῶν ἀμοιβαδὸν διαδεχόμεναι διατηροῦσι , κἂν ἀπάντων ἀνθρώπων νωθέστερος ᾖ , δυνησεται τὸν οἰκεῖον λογισμόν ἀνακινδὺν εἰδεῖν , τοῦ ἀριστοτέχνου Θεοῦ τὴν σοφίαν , ἣν διὰ τῆς ἡμέρας καὶ τῆς νυκτὸς ἐπεδείξατο , ἐκείνην μὲν εἰς ἐργασίαν , ταύτην δὲ εἰς ἀνεσιν τῶν πόνων ἀποκληρώσας ἡμῖν .
Lemmas: ἕτερος πλεονεκτέω · οὗτος δέ καί ὗς καί ἡμέρα ὁ χρόνος ἅπας διαιρέω , τοσοῦτος διατηρέω ἰσότης , οὐδέ ὁ τυγχάνω ἀλλήλων πλεονεκτέω , ὅσος οἶδα διά ὁ πείρω αὐτός μανθάνω . Ἀκούστωσαν ὁ πλεονέκτης , καί ὁ ἀδελφός ἐκθέω ὁ κλῆρος · αἰδέομαι ὁ καιρός ὁ εὐεξία , νύξ καί ἡμέρα ὁ ἰσηγορία , καί καταλαμβάνω ὁ ἰσωτῶν νόημα . οὕτως τοίνυν ἡμέρα ὁ ἡμέρα ἐρεύγομαι ῥῆμα , καί ὗς νύξ ἀναγγέλλω γνῶσις , οὖον φωνή ἀφίημι , ἀλλά διά ὁ εὐεξία , καί ὁ ρυθμός , καί ὁ ἰσότης , καί ὁ απαρεμπόδιστος μέτρον , σάλπιγξ λαμπρός ὁ Δημιουργός ἀνακηρύσσω , οὐ ἐν εἷς ὁ οἰκέω γωνία , ἀλλά ὅπου ὁ ἥλιος ἐφοράω γῆ . Ἀδται γάρ ὁ φωνή πανταχοῦ ὁ οἰκέω φέρω , ἐπεί πανταχοῦ ὁ οὐρανός , καί πανταχοῦ ἡμέρα , καί πανταχοῦ ὗς , καί ὁ διδασκαλία αὐτός ἐκτείνω καί ἐν γῆ , καί ἐν θάλασσα . Ζεύς οὗτος ὁ Προφήτης οὐ εἶπον ἀπλόος , ὅτι ὁ οὐρανός φθέγγομαι δόξα Θεός , ἀλλά , δηγουντ , ἔτος , καί ἕτερος παιδεύω , καί μαθητής ἔχω ὁ ἄνθρωπος γένος , καί διδασκαλεῖον μέγας εἰς ὁ μέσος εἰμί προβάλλω , ἀντί βιβλίον , καί γράμμα , ὁ οἰκίον φύσις ὁ κάλλος καί ἰδιώτης , καί σοφός , καί πᾶς πάρειμι ἐπικαίνω , καθάπερ ἐν βιβλίον ὁ ἔχω αὐτός περί ὁ ὁ Θεός σοφία καί δύναμις διδασκαλία . οὕτως καί ἄνθρωπος οὐ φθέγγομαι , ἀλλά καί σιγάω διά ἕτερος δοξάζω ὁ Θεός · διό καί ὁ Χριστός λέγω · Λαμπάδις ὁ φάος σύ ἔμπροσθεν ὁ ἄνθρωπος , ὅπως ὁράω ὁ καλός ἔργον σύ , καί δοξάζω ὁ πατήρ σύ , ὁ ἐν ὁ οὐρανός . ὥσπερ οὖν τις ὄφις βίος λάμπω , καί σιγάω ὁ βίος , δόξα ἀναφέρω ὁ Θεός · οὗτος δέ καί ὁ κάλλος ὁράω ὁ οὐρανός , δοξάζω ὁ ποιέω . Ζεύς οὗτος λέγω · ὁ οὐρανός δηγουντ δόξα Θεός , διά ὁ θεατής . Ἡμέρα ὁ ἡμέρα ἐρεύγομαι ῥῆμα , καί ὗς νύξ ἀναγγέλλω γνῶσις . γιγνώσκω · ποῖος ; ὁ περί ὁ ποιέω . ὥσπερ γάρ ὁ ἡμέρα εἰς ἐργασία ἐξάγω ὁ ἄνθρωπος , οὕτως ὁ ὗς διαδέχομαι , διά ὁ μυρίος ἀναπαύω Μάχων , καί ὁ φροντίς ἀφίημι , καί κάμνω ὁ κόρη κοιμίζω , καί ὁ βλέφαρον καταστέλλω , ἀκμάζω ὁ δύναμις παρασκευάζω ὁ ἀκτίς δέχομαι πάλιν . ὥστε καί οὗτος οὐ ὀλίγος ὁ χρήσιμος , ἀλλά καί σφόδρα πολύς . εἰμί γάρ μή διαναπαύω ὁ ἄνθρωπος ἀπό ὁ μυρίος Μάχων ὑποδέχομαι , οὐδείς εἄν εἰμί ὁ ἡμέρα εἰς ἐργασία αὐτός εἰσάγω · ὁ γάρ φύσις ἀπαγορεύω ὁ διηνεκής πόνος , διαφθείρω εἄν , καί ἀπόλλυμι ὁ ζῶ , καί οὐδείς αὐτός πλέω ἐκ ὁ ἀκτίς γίγνομαι . ὁ τοίνυν ποιέω ὁ ἡμέρα χρήσιμος ὁ ἄνθρωπος , οὗτος μάλιστα εἰμί ὁ διά ὁ οἰκεῖος διακονία ὁ ἀπολαύω ὁ χορεία αὐτός πρός ὁ ὁ Θεός γνῶσις χ:ραγωγουω . ὅταν γάρ άνωση τις , πόσος μέν ὁ χρήσιμος ὁ ἡμέρα , πόσος δέ ὁ ὁ [ 149 ] νύξ , καί πῶς οὗτος διαδέχομαι ἐκεῖνος , καί ἐναλλάξ , ὥσπερ ἐν τις χορός , ὁ γένος ἐγώ ἀμοιβηδόν διαδέχομαι διατηρέω , κἀν ἀπαντάω ἄνθρωπος νωθής εἰμί , δύναμαι ὁ οἰκέω λογισμός ἀνακινδὺν εἴδω , ὁ ἀριστοτέχνης Θεός ὁ σοφία , ὅς διά ὁ ἡμέρα καί ὁ νύξ ἐπιδείκνυμι , ἐκεῖνος μέν εἰς ἐργασία , οὗτος δέ εἰς ἄνεσις ὁ πόνος ἀποκληρόω ἐγώ .