joannes-chrysostomus.in-illud-filius-ex-se-nihil-facit pg063_0452.4
ἀναλαβοῦσαν τὰ ἡμέτερα . Τὸ γὰρ , Λόγος σὰρξ ἐγένετο , οὐ μεταπτώσιν τῆς φύσεως μηνύει , ἀλλὰ τὴν ἀνάλψιν τῆς ἡμετέρας ἀσθενείας . Εἰ γὰρ τῷ , Ἐγένετο , μεταδολην νομίζεις , δὴν ἀκούσης τοῦ Παύλου λέγοντος , Χριστὸς ἡμῶς ἐξηνίσωσεν ἐκ τῆς κατάρας τοῦ νόμου , γεγόμενος ὑπὲρ ἡμῶν κατάρα , κατάραν εἰς φύσιν καὶ μετατροπὴν κατάρας ἐλαμψάνεις τὴν λέξιν . Ὅσπερ γοῦν τῷ , Γεγώνας κατάρα , οὐδὲν ἕτερον σημαίνει , ἢ ὅτι τὴν καθ’ ἡμῶν κατάραν εἰς ἑαυτὸν ἀνέλαβεν · οὕτως καὶ τῷ , Ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο , καὶ ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν , οὐδὲν ἄλλο παριστῆσιν ἢ τῆς σαρκὸς τὴν ἀνάλψιν . Ἔχεις εἰκόνα παρὰ σωτῆρ , ὁ λόγος ὁ σὸς παιδεύσει σε περὶ τοῦ Θεοῦ Λόγου , οὐχ ὡς παντελῆ φέρων τὴν ὁμοιότητα , ἀλλ’ ὡς ἔχων ἴχνος καὶ ἔμφασιν τῆς θείας ἀξίας ὁ λόγος . Ἐνταῦθα δὲ μοι πρόσχε τὸν νοῦν ἀκριβῶς , ἵνα μὴ διακενῆς · λέγεται τὰ ῥήματα , καὶ ἀφανίζεται τὰ θεῖα νοήματα . Ὁ λόγος ὁ τῶν ἀνθρώπων ( ἀχώρος δὲ ἐστιν ἡ εἰκών , οὐχ ὅλον παριστῶσα τὸ ἀξίωμα · μὴν ἐκ τῶν καθ’ ἡμᾶς τὰ ὑπὲρ ἡμᾶς διδάσκουσα ) · ὁ λόγος ὁ ἡμέτερος ἀσώματος ἐστιν , ἀόρατος , ἀκράτητος , ἀκοῇ μόνῃ παραδεδομένος . Οὐδεὶς οὖν δύει λόγον , οὐδεὶς κατέχει χειρί , ἀλλ’ ἐστιν ἀόρατος , ἀκράτητος , ὑπὸ μιᾶς αἰσθήσεως κρατούμενος τῆς ἀκοῆς , καὶ τοῦτο ἀόρατως . Οὐ γὰρ χείρας ἐκτείνασα ἡ ἀκοὴ κατέχει , ἀλλ’ αὐτὸς ὁ λόγος ἐκτελθὼν κρατεῖται . Ὁ λόγος αὐτὸς γέννημα μὲν ἐστὶ τοῦ νοῦ , γεννᾶται δὲ οὐ πάθει , οὐχ ὕψει ε , οὐ διαιρέσει , οὐ μερίζεται τοῦ νοῦ γεννησαντος , οὐ χωρίζεται , οὐχ ἀποσχύεται . Ἐνταῦθα μοι χρήσθω τῇ ἀκοῇ , αἰρετικῇ , νόησον πρῶτον τὰ σά , καὶ τότε φαντάζου τὰ ὑπὲρ σέ · γεννᾷ ὁ νοῦς , προέρχεται ὁ λόγος , προέρχεται ἐκ τοῦ γεννησαντος , καὶ πάντας πληροῖ τοὺς ἀκούοντας , καὶ τοῦ γεννησαντος αὐτὸν οὐχ ἀρίσταται · προέρχεται λόγος εἰς πάντας μεριζόμενος , καὶ οὐδαμοῦ σχιζόμενος . Ἐκαστος γὰρ δέχεται ὁλόκληρον τὸν λόγον , καὶ ἐστιν ἐν ἑκάστῳ · καὶ ἐν τοσοῦτοις μεριζόμενος , ἀλλ’ ὁλόκληρος εἰσερχόμενος . Ὁ οὖν ἡμέτερος λόγος δείκνυσι ἐν ἑαυτῇ τὴν γεννησαίνα νοῦν · ἀπὸ γὰρ τοῦ λόγου καταλαμβάνεται ἡ διάνοια . Σχότει δὲ μοι καθεῖνε · τούτῳ τῷ λόγῳ τῷ ἡμετέρῳ προαναγραφῶν τὴν οἰκονομίαν τοῦ Θεοῦ Λόγου , εἰκόνα τινὰ θαυμαστὴν προανελήφθαι γητίους μὲν ἀνθεσιν ὡραιζομένην , πρέσπουσαν δὲ τῇ τοῦ λόγου προθεωρίᾳ . Τί οὖν ; Τὸν λόγον τὸν ἡμέτερον ἀόρατον [ 414 ] δυνα , καὶ σῶμα μὴ ἔχοντα , καὶ κρατεῖσθαι μὴ δυνάμενον , ἐτέρᾳ τινὶ σοφίᾳ ὁ Θεὸς μεταρρυθμίσας , καὶ δράσται πεποίηκε , καὶ κρατεῖσθαι . Τί γὰρ ποιεῖ ; Ἐπειδὴ οὐχ ὥρατο ὕψει , ἐνδύει αὐτὸν ὁ σῶμα , τὸ γράμμα , καὶ ὥσπερ τινὰ σάρκα αὐτῷ περιέθηκε τὴν τῶν γραμμάτων ὁψιν · καὶ ἐν ποτὲ ἀκούων οὐχ ὥρας , ἀναγινώσκων ὁρᾷς · ψ · ὑψομεν οὐχ ἐδύνω , διὰ τῆς βιβλίου βυστάζει . Ἄλλα συμμετοῦται · ἀλλ’ ὁ λόγος διὰ τοῦ γράμματος , οὐ περιχλείεται δὲ τῷ γράμματι , ἀλλ’ ἐστι παρὰ τῷ λέγοντι , καὶ παρὰ τῷ ἀναγινώσκοντι · κἄν τις λαβὼν , ἀδελφοί , βιβλίον σχίσῃ , τὸ σῶμα τοῦ λόγου ἔσχισεν , οὐ τὸν λόγον ἐτμε . Καὶ ἵνα μάθῃς ὅτι οὐ συναναλίσκεται γράμματι λόγος , λέγει ὁ Θεὸς τῷ Ἱερεμίᾳ , Καθίσας γράψον ἐκὶ βιβλίον πάντα τοὺς λόγους , καὶ ἐπίδοσον Ἰωακεὶμ τῷ Βασιλεῖ . Ἠν διὰ τὸ λόγος μεστὸς ἐλεγμοῦ . Ἐπεὶ οὖν οἱ δυνάσται τοὺς ἐλέγχους οὐ
Lemmas: ἀναλαμβάνω ὁ ἡμέτερος . ὁ γάρ , Λόγος σάρξ γίγνομαι , οὖον μετάπτωσις ὁ φύσις μηνύω , ἀλλά ὁ ἀνάλψιν ὁ ἡμέτερος ἀσθένεια . εἰμί γάρ ὁ , γίγνομαι , μεταδολην νομίζω , δήν ἄκων ὁ Παῦλος λέγω , Χριστός μου εξηνισσυμι ἐκ ὁ κατάρα ὁ νόμος , γίγνομαι ὑπέρ ἐγώ κατάρα , καταίρω εἰς φύσις καί μετατροπή κατάρα λάμπω ὁ λέξις . ὅσπερ γοῦν ὁ , γέγωνα κατάρα , οὐδείς ἕτερος σημαίνω , ἢ ὅτι ὁ κατά ἐγώ καταίρω εἰς ἑαυτοῦ ἀναλαμβάνω · οὕτως καί ὁ , ὁ Λόγος σάρξ γίγνομαι , καί σκηνόω ἐν ἐγώ , οὐδείς ἄλλος παρίστημι ἢ ὁ σάρξ ὁ ἀνάλψιν . ἔχω εἰκών παρά σωτήρ , ὁ λόγος ὁ σός παιδεύω σύ περί ὁ Θεός Λόγος , οὐ ὡς παντελής φέρω ὁ ὁμοιότης , ἀλλά ὡς ἔχω ἴχνος καί ἔμφασις ὁ θεῖος ἄξιος ὁ λόγος . ἐνταῦθα δέ ἐγώ προέχω ὁ νόος ἀκριβῶς , ἵνα μή διακενῆς · λέγω ὁ ῥῆμα , καί ἀφανίζω ὁ θεῖον νόημα . ὁ λόγος ὁ ὁ ἄνθρωπος ( ἄχωρος δέ εἰμί ὁ εἰκών , οὐ ὅλος παρίστημι ὁ ἀξίωμα · μήv ἐκ ὁ κατά ἐγώ ὁ ὑπέρ ἐγώ διδάσκω ) · ὁ λόγος ὁ ἡμέτερος ἀσώματος εἰμί , ἀόρατος , Ἀκράτητος , ἀκοή μόνος παραδίδωμι . οὐδείς οὖν δύο λόγος , οὐδείς κατέχω χείρ , ἀλλά εἰμί ἀόρατος , Ἀκράτητος , ὑπό εἷς αἴσθησις κρατέω ὁ ἀκοή , καί οὗτος ἀόρατος . οὖον γάρ χείρ ἐκτείνω ὁ ἀκοή κατέχω , ἀλλά αὐτός ὁ λόγος ἐκτελέω κρατέω . ὁ λόγος αὐτός γέννημα μέν εἰμί ὁ νόος , γεννάω δέ οὖον πάθος , οὐ ὕψος ε , οὖον διαίρεσις , οὖον μερίζω ὁ νόος γεννάω , οὖον χωρίζω , οὐ ἀπέχω . ἐνταῦθα ἐγώ χράω ὁ ἀκοή , αἱρετικός , νοέω πρῶτος ὁ σός , καί τότε φαντάζω ὁ ὑπέρ σός · γεννάω ὁ νόος , προέρχομαι ὁ λόγος , προέρχομαι ἐκ ὁ γεννάω , καί πᾶς πληρόω ὁ ἀκούω , καί ὁ γεννάω αὐτός οὐ ἀριστάω · προέρχομαι λόγος εἰς πᾶς μερίζω , καί οὐδαμοῦ σχίζω . ἕκαστος γάρ δέχομαι ὁλόκληρος ὁ λόγος , καί εἰμί ἐν ἕκαστος · καί ἐν τοσοῦτος μερίζω , ἀλλά ὁλόκληρος εἰσέρχομαι . ὁ οὖν ἡμέτερος λόγος δείκνυμι ἐν ἑαυτοῦ ὁ γεννησαίνα νόος · ἀπό γάρ ὁ λόγος καταλαμβάνω ὁ διάνοια . σχοτεω δέ ἐγώ καθίημι · οὗτος ὁ λόγος ὁ ἡμέτερος προαναγράφω ὁ οἰκονομία ὁ Θεός Λόγος , εἰκών τις θαυμαστός προαναλαμβάνω γήτιον μέν ἄνθος ὁράω , πέρθω δέ ὁ ὁ λόγος προθεωρία . τις οὖν ; ὁ λόγος ὁ ἡμέτερος ἀόρατος [ 414 ] δυνα , καί σῶμα μή ἔχω , καί κρατέω μή δύναμαι , ἕτερος τις σοφία ὁ θεός μεταρρυθμίζω , καί δράστης ποιέω , καί κρατέω . τις γάρ ποιέω ; ἐπεί οὐ ὁράω ὕψος , ἐνδύω αὐτός ὁ σῶμα , ὁ γράμμα , καί ὥσπερ τις σάρξ αὐτός περιτίθημι ὁ ὁ γράμμα ὄψις · καί ἐν ποτέ ἀκούω οὐ ὥρα , ἀναγιγνώσκω ὁράω · ψ · ὑψόω οὐ δύναμαι , διά ὁ βιβλίον βυσταζω . ἄλλος συμμετουος · ἀλλά ὁ λόγος διά ὁ γράμμα , οὖον περιχλειω δέ ὁ γράμμα , ἀλλά εἰμί παρά ὁ λέγω , καί παρά ὁ ἀναγιγνώσκω · ἄν τις λαμβάνω , ἀδελφός , βιβλίον σχίζω , ὁ σῶμα ὁ λόγος σχίζω , οὖον ὁ λόγος τέμνω . καί ἵνα μανθάνω ὅτι οὖον συναναλίσκω γράμμα λόγος , λέγω ὁ θεός ὁ Ἱερεμίας , καθίζω γράφω ἐπίτεξ βιβλίον πᾶς ὁ λόγος , καί ἐπιδίδωμι Ιωακιμ ὁ Βασιλίς . ἐάν διά ὁ λόγος μεστός ἐλεγμός . ἐπεί οὖν ὁ δυνάστης ὁ ἔλεγχος οὖον