ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0207.1
[ 644-645 ] ΛΟΓΟΣ Δ´ .
Lemmas: [ 644-645 ] Λόγος ΔΔΔΔ .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0207.2
Δεχθείς ἐν ἀρχῇ τῆς τεσσαρακοστῆς εἰς τὸ , Ἐν ἀρχῇ ἐποίησεν ὁ Θεὸς τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν · καὶ περὶ ῥητορείας καὶ ἐλεημοσύνης .
Lemmas: δέχομαι ἐν ἀρχή ὁ τεσσαρακοστός εἰς ὁ , ἐν ἀρχή ποιέω ὁ θεός ὁ οὐρανός καί ὁ γῆ · καί περί ῥητορεία καί ἐλεημοσύνη .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0207.4
πρὸς σκότος ἐχρήσω . Εἰδὲς ὅσον ἀγαθὸν ἐστὶ τὸ εἰδεῖναι τοὺς περὶ κτίσεως λόγους ; Μὴ τοίνυν παραδράμης τὸ χεῖρος , ἀλλὰ μετὰ ἀκριβείας πρόσχεε τοῖς λεγομένοις · οὐ γὰρ δὴ περὶ οὐρανοῦ μόνον ἐροῦμεν , καὶ γῆς , καὶ θαλάσσης , ἀλλὰ καὶ περὶ τῆς γεννήσεως · τῆς ἡμετέρας , καὶ πῶθεν ὁ θάνατος , καὶ πῶθεν ἡ ἐπιμοχθὸς ζωὴ , καὶ πῶθεν αἱ ἀθροίαι καὶ φροντίδες . Καὶ γὰρ ὑπὲρ τούτων καὶ ὑπὲρ πλεόνων ἑτέρων ἀπολογίαν συνέθετο ὁ Θεός , τὸ βιβλίον τοῦτο πρὸς ἡμᾶς ἐπεμψεν · οὐδὲ γὰρ ἀπολογισθῆναι παραίνεται τοὺς ἀνθρώπους ὁ Θεός , ἀλλὰ βοᾷ διὰ τοῦ προφήτου λέγων · Δεῦτε , καὶ διαλεχθῶμεν , λέγει Κύριος . Οὐχ ἀπολογεῖται δὲ μόνον καὶ δικάζεται , ἀλλὰ καὶ ὅπως διαφύγωμεν τὴν καταδίκη διδάσκει · οὐ γὰρ ἀπλῶς εἶπε , Δεῦτε , καὶ διαλεχθῶμεν · ἀλλὰ πρῶτον διδάξας τί μὲν εἶπεν , τί δὲ ποιήσαι χρῆ , οὕτω πρὸς τὸ δικαστήριον εἴλκυσε . Ἀκούσον οὖν ἀνῦθεν τοῦ προφητικοῦ ῥήματος . Λούσασθε , καθαροὶ γίνεσθε , ἀφέλετε τὰς σκηνίας ἀπὸ τῶν ψυχῶν ὑμῶν · μάθετε καλὸν ποιεῖν , κήντατε ὀρφανῶ , καὶ δικαίωσατε χήραν · καὶ τότε φησὶ · Δεῦτε , καὶ διαλεχθῶμεν , λέγει Κύριος . Οὐ βούλομαι γυμνοὺς , φησὶ , καὶ ἐρήμους τῶν δικαιωμάτων λαβεῖν , ἀλλὰ καθοπλίσας ὑμᾶς ταῖς ἀπολογίαις , οὕτως ἐπὶ τὰς εὐθύναις καλῶ · καὶ γὰρ δικαζέσθαι βούλομαι πρὸς ὑμᾶς , οὐχ ὑπὲρ κατακρίνειν , ἀλλ’ ἵνα φείσωμαι . Οὕτω καὶ Ἀλλαγοῦ φησὶ · Λέγε σὺ πρῶτον · τὰς ἀνομίας σου , ἵνα δικαιωθῇς . Ἔχεις κατηγορὸν πικρὸν καὶ ἀνήμερον , προλαβὼν ἄρπασον ἐκείνου τὴν τάξιν , ἐμφράξον τὸ ἀναίσχυντον στόμα .
Lemmas: πρός σκότος χράω . ἀνάκλεις ὅσος ἀγαθός εἰμί ὁ οἶδα ὁ περί κτίσις λόγος ; μή τοίνυν παρατρέχω ὁ εὔχειρ , ἀλλά μετά ἀκρίβεια προσχέω ὁ λέγω · οὖον γάρ δή περί οὐρανός μόνος εἴρω , καί γῆ , καί θάλασσα , ἀλλά καί περί ὁ γέννησις · ὁ ἡμέτερος , καί πίνω ὁ θάνατος , καί πίνω ὁ ἐπίμοχθος ζωή , καί πίνω ὁ αθροια καί φροντίς . καί γάρ ὑπέρ οὗτος καί ὑπέρ πλέω ἕτερος ἀπολογία συντίθημι ὁ Θεός , ὁ βιβλίον οὗτος πρός ἐγώ πέμπω · οὐδέ γάρ ἀπολογίζομαι παραινέτης ὁ ἄνθρωπος ὁ Θεός , ἀλλά βοάω διά ὁ προφήτης λέγω · δεῦτε , καί διαλέγω , λέγω Κύριος . οὐχ ἀπολογέομαι δέ μόνος καί δικάζω , ἀλλά καί ὅπως διαφεύγω ὁ καταδίκη διδάσκω · οὖον γάρ ἀπλόος εἶπον , δεῦτε , καί διαλέγω · ἀλλά πρῶτος διδάσκω τίς μέν εἶπον , τίς δέ ποιέω χράω , οὗτος πρός ὁ δικαστήριον ἕλκω . ἀκούω οὖν ἀνύω ὁ προφητικός ῥῆμα . λούω , καθαρός γίγνομαι , ἀφαιρέω ὁ σκηνία ἀπό ὁ Ψυχή σύ · μανθάνω καλός ποιέω , κήντατε ὀρφανός , καί δικαιόω χήρα · καί τότε φημί · δεῦτε , καί διαλέγω , λέγω Κύριος . οὖον βούλομαι γυμνός , φημί , καί ἐρῆμος ὁ δικαίωμα λαμβάνω , ἀλλά καθοπλίζω σύ ὁ ἀπολογία , οὕτως ἐπί ὁ εὐθύνω καλέω · καί γάρ δικάζω βούλομαι πρός σύ , οὐ ὑπέρ κατακρίνω , ἀλλά ἵνα φείδομαι . οὕτως καί ἀλλάσσω φημί · λέγω σύ πρῶτος · ὁ ἀνομία σύ , ἵνα δικαιόω . ἔχω κατήγορος πικρός καί ἀνήμερος , προλαμβάνω ἁρπάζω ἐκεῖνος ὁ τάξις , ἐμφράσσω ὁ ἀναίσχυντος στόμα .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0207.5
β . Παρὰ μὲν οὖν τὴν ἀρχὴν δι’ ἑαυτοῦ τοὺς ἀνθρώπους ὁ Θεὸς ὠμίλει , ὡς ἀνθρώποις ἀκούσαι δυνατόν . Οὕτω πρὸς τὸν Ἄδαν ἦλθεν · οὕτως ἐπετέτραπε τῷ Κάιν · οὕτω διελέχθη τῷ Νῶε · οὕτως ἐπεξεφώνη τῷ Ἀβραάμ . Ἐπεὶ δὲ πρὸς κακίαν ἡ φύσις ἡμῶν ἀπἐκλινε , καὶ καθάπερ εἰς ὑπερορίαν τινὰ μακρὰν ἐαυτὴν διέστησε , τῇνικαῦτα λοιπὸν , καθάπερ ἐν μακρᾷ καθεστῶσιν ἀποδημίᾳ , γράμματα πέμπει , ὥσπερ διὰ τινὸς ἐπιστολῆς τὴν παλαιὰν πρὸς ἡμᾶς ἀνανεοῦμενος φιλίαν . Καὶ τὰ μὲν γράμματα ταῦτα ἐπεμψεν ὁ Θεός , ἐκόμισε δὲ ὁ Μωϋσῆς . Τί οὖν λέγει τὰ γράμματα ; Ἐν ἀρχῇ ἐποίησεν ὁ Θεὸς τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν . Τινὸς ἐνεκεν οὐ περὶ τῶν ἀγγέλων ἡμῖν διαλέγεται , οὐ περὶ τῶν ἀρχαγγέλων ; Εἰ γὰρ ἀπὸ τῶν κτισμάτων ὁ δημιουργὸς θεωρεῖται , πολλῷ μᾶλλον ἀπ’ ἐκείνων φαίνεται . Καλὸς ὁ οὐρανός , ἀλλ’ οὐ οὕτως καλός , ὡς ἄγγελος · φαῖδρος ὁ ἥλιος , ἀλλ’ οὐ οὕτω φαῖδρος , ὡς ὁ ἀρχάγγελος . Τινὸς οὖν ἐνεκεν τὴν ὑψηλοτέραν ἀφεῖς ὁδόν , διὰ τῆς ταπεινοτέρας ἡμᾶς ὁδηγεῖ ; Ὅτι Ἰουδαῖοι διαλέγεται , τοὺς ἀλογυτέρων διακειμένους , τοὺς πρὸς τὰ αἰσθητὰ ἐπιστημένους , τοὺς ἐξ Αἰγύπτου [ 647 ] νῦν ἐπανιοῦσιν , ἐνθὰ χρονοειδολοῦς καὶ κύνας καὶ πιθήκους ἐθεράπευσαν οἱ ἄνθρωποι · καὶ οὐχ ἐνθὶ διὰ τῆς ὑψηλοτέρας αὐτοὺς ὁδοῦ χειραγωγῆσαι πρὸς τὸν δημιουργόν . Ὑψηλοτέρα μὲν γὰρ ὁδὸς ἐστιν ἐκείνη , ἀλλὰ τραχυτέρα , καὶ προσάθλις , καὶ μᾶλλον ὀρθοῖς τοὺς ἀσθενεστέροις . Διὰ τοῦτο αὐτοὺς διὰ τῆς εὐκολωτέρας ἄγει , δι’ οὐρανοῦ καὶ γῆς καὶ θαλάσσης , καὶ τῆς ὀρωμένης κτίσεως ἀπάσης . Ὅτι μὲν γὰρ τοῦτο τὸ αἴτιον , ὅτε μικρὸν ἐπέβωκαν ,
Lemmas: Β . παρά μέν οὖν ὁ ἀρχή διά ἑαυτοῦ ὁ ἄνθρωπος ὁ θεός ὁμιλέω , ὡς ἄνθρωπος ἀκούω δυνατός . οὕτως πρός ὁ Ἄδα ἔρχομαι · οὕτως ἐπιτρέπω ὁ Κάϊς · οὗτος διαλέγω ὁ Νῶε · οὕτως ἐπεξεφώνη ὁ Ἀβραάμ . ἐπεί δέ πρός κακία ὁ φύσις ἐγώ ἐπικλίνω , καί καθάπερ εἰς ὑπερορία τις μακράν ἑαυτοῦ διΐστημι , τηνικαῦτα λοιπός , καθάπερ ἐν μακρός καθίστημι ἀποδημία , γράμμα πέμπω , ὥσπερ διά τις ἐπιστολή ὁ παλαιός πρός ἐγώ ἀνανεόομαι φίλιος . καί ὁ μέν γράμμα οὗτος πέμπω ὁ Θεός , κομίζω δέ ὁ Μωϋσῆς . τις οὖν λέγω ὁ γράμμα ; ἐν ἀρχή ποιέω ὁ θεός ὁ οὐρανός καί ὁ γῆ . τις ἕνεκα οὖον περί ὁ ἄγγελος ἐγώ διαλέγω , οὖον περί ὁ ἀρχάγγελος ; εἰμί γάρ ἀπό ὁ κτίσμα ὁ δημιουργός θεωρέω , πολύς μᾶλλον ἀπό ἐκεῖνος φαίνω . Καλός ὁ οὐρανός , ἀλλά οὖον οὕτως καλός , ὡς ἄγγελος · Φαῖδρος ὁ ἥλιος , ἀλλά οὖον οὗτος Φαῖδρος , ὡς ὁ ἀρχάγγελος . τις οὖν ἕνεκα ὁ ὑψηλός ἀφίημι ὁδός , διά ὁ ταπεινός ἐγώ ὁδηγέω ; ὅτι2 Ἰουδαῖος διαλέγω , ὁ αλογυτερας διάκειμαι , ὁ πρός ὁ αἰσθητός ἐφίστημι , ὁ ἐκ Αἴγυπτος [ 647 ] νῦν ἐπανέρχομαι , ἔνθα χρονοειδολος καί κύω καί πίθηκος θεραπεύω ὁ ἄνθρωπος · καί οὐ ἐντίθημι διά ὁ ὑψηλός αὐτός ὁδός χειραγωγέω πρός ὁ δημιουργός . ὑψηλός μέν γάρ ὁδός εἰμί ἐκεῖνος , ἀλλά τραχύς , καί προσάθλις , καί μᾶλλον ὀρθός ὁ ἀσθενής . Ζεύς οὗτος αὐτός διά ὁ εὔκολος ἄγω , διά οὐρανός καί γῆ καί θάλασσα , καί ὁ ὁράω κτίσις ἀπασάω . ὅτι2 μέν γάρ οὗτος ὁ αἴτιος , ὅτε μικρός ἐπιβοάω ,
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0211.2
δ . Ἐβουλήμην τοὺς περὶ ἐλεημοσύνης προσθεῖναι λόγους · ἀλλὰ περιττὸν μοι δοκεῖ εἶναι λόγῳ διδάσκειν ὑμᾶς , τοῦ διὰ τῶν ἔργων ὑμᾶς παιδεύειν δυναμένου νῦν ἐν μέσῳ καθημένου , τοῦ κοινοῦ πατρὸς ἡμῶν καὶ διδασκάλου , δὲ τὴν οἰκίαν τὴν πατρῴαν , ὡςπερ εἰς αὐτὸ τοῦτο παρὰ τῶν προγόνων δεξάμενος , ἵνα ταῖς τῶν ξένων αὐτὴν θεραπείαις παράσχῃ , οὕτω διαπαντὸς τοῖς πάντοθεν ἐλαυνομένοις ὑπὲρ τῆς ἀληθείας ἀνῆκε , καὶ ὑποδέχεται , καὶ θεραπεύει θεραπείας τρωτὴν παντοδαπὴν · ὥστε οὐχ οἷδα εἰ χρή τοῦτο μάλλον , ἢ τῶν ξένων καλεῖν τὴν οἰκίαν τὴν τοῦτο · μάλλον δὲ διὰ τοῦτο τοῦτο ἄ νομίζειν εἶναι αὐτὴν , ἐπειδὴ τῶν ξένων ἐστὶ . Καὶ γὰρ τὰ ἡμέτερα κτήματα τότε μάλιστα ἡμέτερα γίνεται , ὅταν μὴ ἡμῖν αὐτοῖς , ἀλλὰ
Lemmas: δ . εβουλημη ὁ περί ἐλεημοσύνη προστίθημι λόγος · ἀλλά περισσός ἐγώ δοκέω εἰμί λόγος διδάσκω σύ , ὁ διά ὁ ἔργον σύ παιδεύω δύναμαι νῦν ἐν μέσος κάθημαι , ὁ κοινός πατήρ ἐγώ καί διδάσκαλος , δέ ὁ οἰκίον ὁ πατρῷος , ὡς εἰς αὐτός οὗτος παρά ὁ πρόγονος δέχομαι , ἵνα ὁ ὁ ξένος αὐτός θεραπεία παρέχω , οὗτος διαπαντός ὁ πάντοθεν ἐλαύνω ὑπέρ ὁ ἀλήθεια ἀνίημι , καί ὑποδέχομαι , καί θεραπεύω θεραπεία τρωτός παντοδαπός · ὥστε οὐ οἶδα εἰμί χρή οὗτος μάλλον , ἢ ὁ ξένος καλέω ὁ οἰκίον ὁ οὗτος · μάλλον δέ διά οὗτος οὗτος ὅς νομίζω εἰμί αὐτός , ἐπεί ὁ ξένος εἰμί . καί γάρ ὁ ἡμέτερος κτῆμα τότε μάλιστα ἡμέτερος γίγνομαι , ὅταν μή ἐγώ αὐτός , ἀλλά
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0211.4
ΛΟΓΟΣ Β .
Lemmas: Λόγος Β .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0211.5
Τὶ δῆποτε ἐπὶ μὲν ἡλίου καὶ σελήνης καὶ οὐρανοῦ καὶ τῶν ἄλλων εἶπε , Γενέθητω · ἐπὶ δὲ τοῦ ἀνθρώπου , Ποίησωμεν ; καὶ τί ποτέ ἐστι τοῦ , Κατ᾽ εἰκόνα .
Lemmas: τίς δήποτε ἐπί μέν ἥλιος καί σελήνη καί οὐρανός καί ὁ ἄλλος εἶπον , Γενέθητω · ἐπί δέ ὁ ἄνθρωπος , ποιέω ; καί τίς ποτός εἰμί ὁ , κατά εἰκών .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0211.6
α . Ἄρα μέμνησθε τῶν ζητημάτων τῶν πρώην προτεθέντων ὑμῖν ; Εἰς τοσοῦτον γὰρ ἡμᾶς ἀπονοίας καὶ τόλμης ἐπήρτησε , ὡς καὶ ζητημάτων ἡδὲ κατακολουθῆν · μᾶλλον δὲ οὐχ ἂν εἴη τόλμης , οὐδὲ ἀπονοίας τοῦτο . Οὐ γὰρ οἰκεῖα δυνάμει θαρρήσαντες , ἀλλὰ ταῖς εὐχαῖς
Lemmas: ὅς . ἄρας μιμνήσκω ὁ ζήτημα ὁ πρώην προτίθημι σύ ; εἰς τοσοῦτος γάρ ἐγώ ἀπόνοια καί τόλμα ἐπαρτάω , ὡς καί ζήτημα ἡδύς κατακολουθέω · μᾶλλον δέ οὐ εἄν εἰμί τόλμα , οὐδέ ἀπόνοια οὗτος . οὖον γάρ οἰκεῖος δύναμις θαρσέω , ἀλλά ὁ εὐχή
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0214.2
Ἐν πρώτῳ τοῦτο δέξιο ζητῆσαι , τί δήποτε , ὅτε μὲν ὁ οὐρανὸς ἐγίνετο , οὐδαμοῦ τὸ , Ποιήσωμεν , εἴρηται , ἀλλὰ , Γενηθήτω οὐρανός , Γενηθήτω φῶς , καὶ καθ' ἕκαστον τῆς κτίσεως μέρος οὕτως · ἐνταῦθα δὲ τὸ , Ποιήσωμεν , πρόκειται μόνον , βουλὴ καὶ ἀξεφὶς καὶ πρὸς ἑτερὸν τινα ὁμοῖμον ἀνακλίνωσις ; Τίς ποτε ἄρα ἐστὶν ὁ δημιουργεῖσθαι μέλλων , ὅτε τοσαύτης ἀπολαύει τιμῆς ; Ἄνθρωπός ἐστι , τὸ μέγα ζῷον καὶ θαυμαστόν , καὶ τῆς κτίσεως ἄπασης τῷ Θεῷ τιμιώτερον , δι' ὃν οὐρανὸς καὶ γῆ καὶ θάλαττα καὶ τὸ λοιπὸν ἅπαν τῆς κτίσεως σῶμα · ἀνθρώπου , οὗ τῆς σωτηρίας οὕτως ὁ Θεὸς ἠράθη , ὡς μὴδε τοῦ Μονογενοῦς φείσασθαι δι' αὐτόν · οὗ γὰρ ἀπέστη πάντα ποιῶν καὶ πραγματεύμενος , ἕως αὐτὸν ἀναγαγὼν ἐκάθισεν
Lemmas: ἐν πρῶτος οὗτος δεξιός ζητέω , τίς δήποτε , ὅτε μέν ὁ οὐρανός γίγνομαι , οὐδαμοῦ ὁ , ποιέω , εἴρω , ἀλλά , γίγνομαι οὐρανός , γίγνομαι φάος , καί κατά ἕκαστος ὁ κτίσις μέρος οὕτως · ἐνταῦθα δέ ὁ , ποιέω , πρόκειμαι μόνος , βουλή καί ἀξεφὶς καί πρός ἕτερος τις ὁμός ανακλινοησις ; Τῖς ποτός ἄρα εἰμί ὁ δημιουργέω μέλλω , ὅτε τοσοῦτος ἀπολαύω τιμή ; Ἄνθρωπος εἰμί , ὁ μέγας ζῷον καί θαυμαστός , καί ὁ κτίσις ἅπας ὁ Θεός τίμιος , διά ὅς οὐρανός καί γῆ καί θάλασσα καί ὁ λοιπός ἅπας ὁ κτίσις σῶμα · ἄνθρωπος , ὅς ὁ σωτηρία οὕτως ὁ θεός ἐράω , ὡς Μῆδος ὁ Μονογενώ φείδομαι διά αὐτός · ὅς γάρ ἀφίστημι πᾶς ποιέω καί πραγματευμένος , ἠώς αὐτός ἀνάγω καθίζω
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0214.3
ἐν δεξιᾷ ἑαυτοῦ . Καὶ βοᾷ Παῦλος · λέγων · Συνήγειρε καὶ συνεκάθισεν ἡμᾶς ἐν δεξιᾷ ἑαυτοῦ ἐν τοῖς ἐπουρανίοις ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ . Διὰ τοῦτο βουλὴ καὶ ἀξεφὶς καὶ ἀνακλίνωσις , οὐχ ἐπειδὴ ὁ Θεὸς βουλῆς δεῖται · μὴ γένοιτο · ἀλλὰ τῷ σχήματι τῶν ῥημάτων τινι εἰς τὸν γεγόμενον ἡμῖν ἐνδείκνυται τιμὴν . Καὶ πῶς , φησίν , εἰ τοῦ κόσμου τιμιώτερός ἐστι παντὸς , ὑστερον τοῦ κόσμου ἀ παράγεται ; Δι' αὐτὸ τοῦτο , ἐπειδὴ τοῦ κόσμου τιμιώτερός ἐστιν . Ὥσπερ γὰρ βασιλέως εἰς τινα πόλιν ἐλαύνειν μέλλοντος , στρατηγοὶ καὶ ὑπαρχοὶ καὶ δορυφόροι καὶ πάντες οἱ δοῦλοι προφθάνουσι , ἵνα τὰ βασιλεῖα παρασκευάσαντες , καὶ πάσαν τὴν ἄλλην εὐτρεπίαςαντες θεραπείαν , μετὰ πολλῆς τῆς τιμῆς ὑποδέξωνται τὸν βασιλέα · οὕτω δὴ καὶ ἐνταῦθα , καθάπερ βασιλέως εἰσάγεσθαι μέλλοντος , προέφθασεν ὁ ἥλιος , προέφθασεν ὁ οὐρανός , προεἰσἦλθε τὸ φῶς , ἅπαντα γέγονε καὶ εὐτρεπίσθη , καὶ τότε ὁ ἄνθρωπος μετὰ πολλῆς ὑστερον εἰσάγεται τῆς τιμῆς .
Lemmas: ἐν δεξιός ἑαυτοῦ . καί βοάω Παῦλος · λέγω · συναγείρω καί συγκαθίζω ἐγώ ἐν δεξιός ἑαυτοῦ ἐν ὁ ἐπουράνιος ἐν Χριστός Ἰησοῦς . Ζεύς οὗτος βουλή καί ἀξεφὶς καί ανακλινοησις , οὐ ἐπεί ὁ θεός βουλή δήω · μή γίγνομαι · ἀλλά ὁ σχῆμα ὁ ῥῆμα τις εἰς ὁ γίγνομαι ἐγώ ἐνδείκνυμι τιμή . καί πῶς , φημί , εἰμί ὁ κόσμος τίμιος εἰμί πᾶς , ὕστερος ὁ κόσμος ὅς παράγω ; διά αὐτός οὗτος , ἐπεί ὁ κόσμος τίμιος εἰμί . ὥσπερ γάρ βασιλεύς εἰς τις πόλις ἐλαύνω μέλλω , στρατηγός καί ὑπάρχω καί δορυφόρος καί πᾶς ὁ δοῦλος προφθάνω , ἵνα ὁ βασιλεία παρασκευάζω , καί πᾶς ὁ ἄλλος εὐτρεπίαςαντες θεραπεία , μετά πολύς ὁ τιμή ὑποδείκνυμι ὁ βασιλεύς · οὗτος δή καί ἐνταῦθα , καθάπερ βασιλεύς εἰσάγω μέλλω , προφθάνω ὁ ἥλιος , προφθάνω ὁ οὐρανός , προέρχομαι ὁ φάος , ἅπας γίγνομαι καί εὐτρεπίζω , καί τότε ὁ ἄνθρωπος μετά πολύς ὕστερος εἰσάγω ὁ τιμή .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0215.2
μάτην καὶ εἰκῇ ἐνταῦθα συλλεγώμεθα . Κἂν γὰρ δο-γμάτων ὀρθότητα διατηρῶμεν , τῶς τῶν ἔργων ἀρετῆς μὴ προσοίωμεν , πάντως ἐκπεσόμεθα τῆς αἰωνίου ζωῆς . Οὐ πᾶς γάρ , φησίν , ὁ λέγων μοι , Κύριε , Κύ-ριε , εἰσελεύσεται εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν , ἀλλ' ὁ ποιῶν τὸ θέλημα τοῦ Πατρὸς μου τοῦ ἐν τοῖς οὐρανοῖς . Ποιῶμεν οὖν τὸ θέλημα τοῦ Θεοῦ μετὰ σπουδῆς ἀπάσης καὶ προθυμίας , ἵνα δυνήσωμεν εἰς τοὺς οὐρανοὺς εἰσελθεῖν , καὶ τῶν ἀποκειμένων ἀγα-θῶν τοῖς ἀγαπῶσι τὸν Θεὸν ἐπιτυχεῖν · ὧν γένοιτο πάντας ἡμᾶς ἐπιτυχεῖν , χάριτι καὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , μεθ' οὗ τῷ Πατρὶ , ἅμα τῷ ἁγίῳ Πνεύματι δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καὶ ἀεὶ , καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἄμήν .
Lemmas: μάτην καί εἰκῇ ἐνταῦθα συλλέγω . κἀν γάρ δόγμα ὀρθότης διατηρέω , Τῶς ὁ ἔργον ἀρετή μή προσφωνέω , πάντως ἐκπίπτω ὁ αἰώνιος ζωή . οὖον πᾶς γάρ , φημί , ὁ λέγω ἐγώ , κύριος , Κύριος , εἰσέρχομαι εἰς ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός , ἀλλά ὁ ποιέω ὁ θέλημα ὁ πατήρ ἐγώ ὁ ἐν ὁ οὐρανός . ποιέω οὖν ὁ θέλημα ὁ Θεός μετά σπουδή ἀπασάω καί προθυμία , ἵνα δύναμαι εἰς ὁ οὐρανός εἰσέρχομαι , καί ὁ ἀπόκειμαι ἀγαθός ὁ ἀγαπάω ὁ θεός ἐπιτυγχάνω · ὅς γίγνομαι πᾶς ἐγώ ἐπιτυγχάνω , χάρις καί φιλανθρωπία ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , μετά ὅς ὁ πατήρ , ἅμα ὁ ἅγιος πνεῦμα δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καί ἀεί , καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0215.3
[ 655 ] ΛΟΓΟΣ Γ' .
Lemmas: [ 655 ] Λόγος Γε .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0215.4
Τί ἐστι τὸ , Καθ' ὁμοίωσιν , καὶ τίνοι ; ἐνεκεν , τοῦ Θεοῦ εἰπόντος τῶν θηρίων ἡμᾶς ἀρχεῖν , οὐκ ἀρχομεν , καὶ ὅτι κηδεμονίας τοῦτο ποιεῖ .
Lemmas: τις εἰμί ὁ , κατά ὁμοίωσις , καί τίνω ; ἕνεκα , ὁ Θεός εἶπον ὁ θηρίον ἐγώ ἄρχω , οὐ ἄρχω , καί ὅτι κηδεμονία οὗτος ποιέω .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0218.2
β’ . Ἐνταῦθα Ἕλληνες ἡμῖν ἐπιφύονται , καὶ φασὶ τὸ λόγιον ψευδεσθαι · οὐ γὰρ ἡμεῖς ἀρχόμεν τῶν θηρίων · αὐτὰ ἡμῶν ἀρχει , καὶ πολλὴν ἡμῖν ἐμβαλάκει τὴν ἀγωνίαν . Μάλιστα μὲν οὖν τοῦτο οὐκ ἀληθές · ἀρχει γὰρ καὶ ἡμῖς ἀνθρωπίνη φανείσα ἐκποδὼν ποιήσει θηρίων · τοσούτος αὐτὸς ἐστι παρ’ ἡμῶν ὁ φόβος . Εἰ δὲ πού πρὸς ἀμυναν ὀρμῆσειν , ἢ λειοῦ καταγακάζοντος , ἢ ἡμῶν αὐτῶν στενοχωρούντων πολλάκις , καὶ πρὸς ἀνάγκην ἐκβαλλομένων · γ αὐτὰ , τοῦτο οὐν οὐκ ἂν εἴη ἀρχῆς ἀνθρωπίνης . Οὐδὲ γάρ , εἰ τις ἡμῶν ληστὰς ἐπώντας ὁρῶν ὀπλίζοιτο , καὶ πρὸς τὴν ἀμυναν χωροῖ , ἀρχῆς τὸ πρᾶγμα ἐστιν , ἀλλὰ τῆς οἰ
Lemmas: βε . ἐνταῦθα Ἕλλην ἐγώ ἐπιφύω , καί φημί ὁ λόγιος ψεύδω · οὖον γάρ ἐγώ ἄρχω ὁ θηρίον · αὐτός ἐγώ ἄρχω , καί πολύς ἐγώ ἐμβάλλω ὁ ἀγωνία . μάλιστα μέν οὖν οὗτος οὐ ἀληθής · ἄρχω γάρ καί ἡμεῖς ἀνθρώπινος φαίνω ἐκποδών ποιέω θηρίον · τοσούτος αὐτός εἰμί παρά ἐγώ ὁ φόβος . εἰμί δέ πού πρός ἀμύνω ὁρμάω , ἢ λεῖος καταγακάζοντος , ἢ ἐγώ αὐτός στενοχωρέω πολλάκις , καί πρός ἀνάγκη ἐκβάλλω · γ αὐτός , οὗτος ὀν οὐ εἄν εἰμί ἀρχή ἀνθρώπινος . οὐδέ γάρ , εἰμί τις ἐγώ ληστής ἐφίημι ὁράω ὁπλίζω , καί πρός ὁ ἀμύνω χωρέω , ἀρχή ὁ πρᾶγμα εἰμί , ἀλλά ὁ ὁ
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0218.4
Εἰ δὲ μετὰ ταῦτα εἰσῆλθεν ὁ φόβος , καὶ τοῦτο τῆς τοῦ Δεσπότου χρηστονίας . Εἰ γὰρ τῆς ἐντολῆς τῆς δοθείσης ὑπὸ τοῦ Θεοῦ τὸν ἄνθρωπον κινηθείσης καὶ λυθείσης , ἡ τιμὴ ἡ δοθεῖσα αὐτῷ παρὰ τοῦ Θεοῦ ἀκίνητος · ἔμεινεν , οὐκ ἂν ἀνέστη ῥάδιως . Ὅταν γὰρ καὶ παραχούσιντες οἱ ἄνθρωποι καὶ μὴ παραχούσιντες τῆς αὐτῆς ἀπολαύουσι τιμῆς , παιδοτριβούνται πρὸς πονηρίαν μᾶλλον , καὶ οὐκ εὐκόλως ἀρίστανται τῆς κακίας . Εἰ γὰρ νῦν φόβων καὶ τιμωριῶν καὶ κολάσεων ἐπιμεμμένων οὐκ ἀνέγονται σαφῶς , τίνες ἂν ἦσαν , εἰ μηδὲν ἐπαθον ὑπὲρ ὧν ἐπλημμέλου δεινῶν ; Ἵστε δὴλον ὅτι χρησίμως ἡμῶν καὶ φροντίζων ὁ Θεὸς , ἐξέδωκεν ἡμᾶς τῆς ἀρχῆς . Σὺ δὲ καὶ ἀνταῦθὰ μοι σπάπει τὴν ἄρατον αὐτοῦ φιλανθρωπίαν . Ὁ μὲν γὰρ Ἀδὰμ πᾶσαν ἀντέτρεψε τὴν ἐντολήν , καὶ παρέβη τὸν νόμον · ὁ δὲ Θεὸς οὐ πᾶσαν ἔλυσε τὴν τιμήν , οὐδὲ πάσης ἐξέδωκεν αὐτὸν τῆς ἐξουσίας · ἀλλ’ ἐκεῖνι μόνᾳ ἐξ τῆς ἀρχῆς ἀφῆκεν εἶναι τὰ ζῷα , ἢ μὴ σφόδρα αὐτῷ συνέλει πρὸς τὴν τῆς ζωῆς χρείαν · τὰ δὲ ἀναγκαῖα καὶ χρήσιμα καὶ πολλὰ εἰσφέρουσα λειτουργίαν εἰς τὴν ζωὴν τὴν ἡμετέραν , ταῦτα εἶασε μένειν ἐν τῇ δουλείᾳ . Ἄρξαι βοῶν ἀγέλας , ἵνα ἄροτρον ἐλκωμεν , ἵνα τὴν γῆν τέμνωμεν , ἵνα τὰ σπέρματα
Lemmas: εἰμί δέ μετά οὗτος εἰσέρχομαι ὁ φόβος , καί οὗτος ὁ ὁ δεσπότης χρηστονίας . εἰμί γάρ ὁ ἐντολή ὁ δίδωμι ὑπό ὁ Θεός ὁ ἄνθρωπος κινέω καί λύω , ὁ τιμή ὁ δίδωμι αὐτός παρά ὁ Θεός ἀκίνητος · μένω , οὐ εἄν ἀνίστημι ῥᾳδίως . ὅταν γάρ καί παραχούσιντες ὁ ἄνθρωπος καί μή παραχούσιντες ὁ αὐτός ἀπολαύω τιμή , παιδοτριβέω πρός πονηρία μᾶλλον , καί οὐ εὐκόλως ἀριστάω ὁ κακία . εἰμί γάρ νῦν φόβος καί τιμωρία καί κόλασις ἐπιμένω οὐ ἀναγιγνώσκω σαφῶς , τίς εἄν εἰμί , εἰμί μηδείς πάσχω ὑπέρ ὅς πλημμελέω δεινός ; οἶδα δῆλος ὅτι χρήσιμος ἐγώ καί φροντίζω ὁ θεός , ἐκδίδωμι ἐγώ ὁ ἀρχή . σύ δέ καί ἀνταῦθὰ ἐγώ σπάω ὁ ἀείρω αὐτός φιλανθρωπία . ὁ μέν γάρ Ἀδάμ πᾶς ἀντιτρέπω ὁ ἐντολή , καί παραβαίνω ὁ νόμος · ὁ δέ θεός οὖον πᾶς λύω ὁ τιμή , οὐδέ πᾶς ἐκδίδωμι αὐτός ὁ ἐξουσία · ἀλλά ἐκεῖνος μόνος ἐκ ὁ ἀρχή ἀφίημι εἰμί ὁ ζῷον , ἢ μή σφόδρα αὐτός συναιρέω πρός ὁ ὁ ζωή χρεία · ὁ δέ ἀναγκαῖος καί χρήσιμος καί πολύς εἰσφέρω λειτουργία εἰς ὁ ζωή ὁ ἡμέτερος , οὗτος ἐάω μένω ἐν ὁ δουλεία . ἄρχω βοῦς ἀγέλη , ἵνα ἄροτρον ἕλκω , ἵνα ὁ γῆ τέμνω , ἵνα ὁ σπέρμα
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0219.1
καταβάλλωμεν · ἀφῆκε τῶν ὑποζυγίων τὰ γένῃ , ἵνα πρὸς τὴν τῶν ἀγωγιμῶν μετακομιδὴν συναντιλαμβάνηται ἡμῖν τῶν πόνων · ἀφῆκε προθύτων ποίμνια , ἵνα ἔχωμεν εἰς περιβολὰς ἱματίων χορτὴν ἀρκοῦσαν · καὶ ἑτερα δὲ [ 658 ] γένῃ ζῴων εἴασε πολλὴν ἡμῖν ἑτέραν εἰσάγειν χρείαν . Ἐπειδὴ γὰρ καλῶν τῶν ἀνθρώπων ἔλεγον , Ἕν ἰδρώτι τοῦ προσώπου σου φάγῃ τὸν ἄρτον σου , ἵνα μὴ ὁ ἰδρώς οὗτος καὶ ὁ μόχθος καὶ ὁ πόνος ἀφόρητος ἦ , ἐπεκούφισε τὸ βαρύ καὶ φορτικὸν τοῦ ἰδρώτος τῷ πλήθει τῶν ἀλόγων τῶν συνεργαζομένων ἡμῖν τοῦ πόνου καὶ τῆς ταλαιπωρίας ταύτης . Καὶ καθάπερ δεσπότης φιλάνθρωπος , καὶ χηδεμονεύς τὸν οἰκέτην · τὸν ἑαυτοῦ μαστίζεις , θεραπεύειν τινὰ προσάγει ταῖς μάστιξιν · οὕτως καὶ ὁ Θεὸς καταδίκην ἐπιθείς , παντὶ τρόπῳ τὴν καταδίκην ταύτην κουφοτέραν βούλεται ποιῆσαι , ἰδρῶτι μὲν ἡμᾶς καταδικάζας καὶ πόνῳ διηνεκεῖ , τοῦ δὲ πόνου συνεφάπτεσθαι πολλὰ τῶν ἀλόγων γένῃ παρασκευεύας ἡμῖν . Ὑπὲρ δὲ τοῦτῶν ἀπάντων εὐχαριστήσωμεν αὐτῷ · καὶ γὰρ τὸ δοῦναι τὴν τιμὴν ἡμῖν , καὶ τὸ πάλιν ἀφελεῖν τὴν τιμὴν , καὶ τὸ μὴ πᾶσαν ἀφελεῖν αὐτήν , καὶ τὸ τὸν φόβον ἡμῖν ἐπιστῆσαι τῶν θηρίων , καὶ πάντα , ἐν τῇ ἐξετάζῃ , πολλῆς γέμει σοφίας , πολλῆς κηδεμονίας , πολλῆς φιλανθρωπίας · ἥς γένοιτο πάντας ἡμᾶς ἀπολαύειν εἰς διηνεκεῖς εἰς δόξαν τοῦ ταῦτα ἐργασαμένου Θεοῦ · αὐτῷ ἡ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων · Ἀμήν .
Lemmas: καταβάλλω · ἀφίημι ὁ ὑποζύγιον ὁ γίγνομαι , ἵνα πρός ὁ ὁ αγώγιμος μετακομιδή συναντιλαμβάνω ἐγώ ὁ πόνος · ἀφίημι προθύτης ποίμνιον , ἵνα ἔχω εἰς περιβολή ἱμάτιον κόρτη ἀρκέω · καί ἑς δέ [ 658 ] γίγνομαι ζῷον ἐάω πολύς ἐγώ ἕτερος εἰσάγω χρεία . ἐπεί γάρ καλός ὁ ἄνθρωπος λέγω , εἷς ἱδρώς ὁ πρόσωπον σύ ἐσθίω ὁ ἄρτος σύ , ἵνα μή ὁ ἱδρώς οὗτος καί ὁ μόχθος καί ὁ πόνος ἀφόρητος εἰμί , ἐπικουφίζω ὁ βαρύς καί φορτικός ὁ ἱδρώς ὁ πλῆθος ὁ ἄλογος ὁ συνεργάζομαι ἐγώ ὁ πόνος καί ὁ ταλαιπωρία οὗτος . καί καθάπερ δεσπότης φιλάνθρωπος , καί χηδεμονεύς ὁ οἰκέτης · ὁ ἑαυτοῦ μαστίζω , θεραπεύω τις προσάγω ὁ μάστιξ · οὕτως καί ὁ θεός δίκη ἐπιτίθημι , πᾶς τρόπος ὁ δίκη οὗτος κοῦφος βούλομαι ποιέω , ἱδρώς μέν ἐγώ καταδικάζω καί πόνος διηνεκής , ὁ δέ πόνος συνεφάπτομαι πολύς ὁ ἄλογος γίγνομαι παρασκευευα ἐγώ . ὑπέρ δέ οὗτος ἀπαντάω εὐχαριστέω αὐτός · καί γάρ ὁ δίδωμι ὁ τιμή ἐγώ , καί ὁ πάλιν ἀφαιρέω ὁ τιμή , καί ὁ μή πᾶς ἀφαιρέω αὐτός , καί ὁ ὁ φόβος ἐγώ ἐφίστημι ὁ θηρίον , καί πᾶς , ἐν ὁ ἐξετάζω , πολύς γέμω σοφία , πολύς κηδεμονία , πολύς φιλανθρωπία · ἥς γίγνομαι πᾶς ἐγώ ἀπολαύω εἰς διηνεκής εἰς δόξα ὁ οὗτος ἐργάζομαι Θεός · αὐτός ὁ δόξα εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών · ἀμήν .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0219.2
ΛΟΓΟΣ Δ' .
Lemmas: Λόγος δέ .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0219.3
Ὅτι δουλείας τρόπους τρεῖς εἰσήγαγεν ἡ ἁμαρτία · καὶ πρὸς τοὺς ῥαθυμῶς ἀκούοντας , καὶ μὴ τιμῶντας γονεῖς .
Lemmas: ὅτι2 δουλεία τρόπος τρεῖς εἰσάγω ὁ ἁμαρτία · καί πρός ὁ ῥᾴθυμος ἀκούω , καί μή τιμή γονεύς .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0219.4
α' . Τηκούσατε χθὲς , πῶς μὲν ἐποίησεν βασιλέα καὶ ἄρχοντα τῶν θηρίων τῶν ἀνθρώπων ὁ Θεός , πῶς δὲ αὐτὴν εὐδὺς τῆς βασιλείας ἐξέβαλε · μᾶλλον δὲ οὐχ ὁ Θεός , ἀλλ' αὐτό · ἐαυτὸν διὰ τῆς παρακοῆς ἐξέβαλε τῆς τιμῆς . Τὸ μὲν γὰρ τυχεῖν τῆς βασιλείας , τῆς τοῦ Θεοῦ φιλανθρωπίας ἐγένετο μόνης . Οὐ γὰρ κατορθωμάτεων αὐτῷ ταύτην ἔδωκε τὴν ἀμοιβὴν , ἀλλὰ αὐτὸ πρὶν ἢ γενέσθαι , ἐκδόμησεν τῇ τιμῇ . Ἵνα γὰρ μὴ λέγῃς , ὅτι μετὰ ταῦτα γενόμενος ὁ ἄνθρωπος , εἶτα πολλὰ κατορθώσας , οὕτως ἐπεσπάσατο τὸν Θεὸν εἰς τὸ δοῦναι αὐτῷ τὴν τῶν θηρίων ἄρχην , μέλλων αὐτὸν διαπλάττειν περὶ τῆς ἄρχης αὐτοῦ διαλέγεται οὕτως λέγων · Ποιήσωμεν ἄνθρωπον κατ' εἰκόνα καὶ καθ' ὁμοίωσιν ἡμετέραν , καὶ ἀρχέτωσαν τῶν θηρίων τῆς γῆς . Πρὸ τῆς ζωῆς ἡ τιμή , πρὸ τῆς δημιουργίας ὁ στέφανος , καὶ πρὶν ἢ γενέσθαι , ἐπὶ τὸν βασιλικὸν ἀνάγεται θρόνον . Ἄνθρωποι μὲν γὰρ τοὺς ὑποκειμένους αὐτοῖς ἐν ἑσχάτῳ γὰρ μετὰ πολλοὺς πόνους καὶ μύρους κινδύνους , τοὺς ἐν εἰρήνη , τοὺς ἐν πολέμῳ , τότε τιμῶσιν · ὁ δὲ Θεὸς οὐχ οὕτως , ἀλλ' εὐθὺς γενόμενον αὐτὸν ἐπὶ τὴν τιμὴν ταύτην ἤγαγε , δεῖκνὺς ὅτι οὐ κατορθωμάτων ἐστιν ἀμοιβὴ τὸ γινόμενον , ἀλλὰ θεία χάρις , καὶ οὐχ ὀφειλή . Τὸ μὲν οὖν λαβεῖν αὐτὸν τὴν ἄρχην , ἀπὸ τῆς τοῦ Θεοῦ φιλανθρωπίας ἐγένετο μόνης · τὸ δὲ ἐκπεσεῖν τῆς ἄρχης * , ἀπὸ τῆς αὐτοῦ ῥαθυμίας . Ὡςπερ γὰρ οἱ βασιλεῖς τοὺς οὐχ ὑπακούουτας · τοὺς αὐτῶν προστάγματι παραλύουσι τῆς ἄρχης · οὕτως καὶ ὁ Θεὸς ἐποίησεν ἐπὶ τοῦ ἀνθρώπου , τότε παραλύσας αὐτὸν τῇ ἄρχῃ . Ἄναγκαῖον δὲ [ 659 ] σήμερον εἰπεῖν , πόσῃ καὶ ἄλλῃ τιμῇ ἢ τῆς ἁμαρτίας παρεῖλετο φύσις , καὶ ὅσους δουλείας εἰσήγαγε
Lemmas: ὅς . τηκουω χθές , πῶς μέν ποιέω βασιλεύς καί ἄρχω ὁ θηρίον ὁ ἄνθρωπος ὁ Θεός , πῶς δέ αὐτός εὐδύω ὁ βασίλεια ἐκβάλλω · μᾶλλον δέ οὐ ὁ Θεός , ἀλλά αὐτός · ἑαυτοῦ διά ὁ παρακοή ἐκβάλλω ὁ τιμή . ὁ μέν γάρ τυγχάνω ὁ βασίλεια , ὁ ὁ Θεός φιλανθρωπία γίγνομαι μόνος . οὖον γάρ κατόρθωμα αὐτός οὗτος δίδωμι ὁ ἀμοιβή , ἀλλά αὐτός πρίν ἢ γίγνομαι , ἐκδομέω ὁ τιμή . ἵνα γάρ μή λέγω , ὅτι μετά οὗτος γίγνομαι ὁ ἄνθρωπος , εἶτα πολύς κατορθόω , οὕτως ἐπισπάω ὁ θεός εἰς ὁ δίδωμι αὐτός ὁ ὁ θηρίον ἀρχή , μέλλω αὐτός διαπλάσσω περί ὁ Ἄρχης αὐτός διαλέγω οὕτως λέγω · ποιέω ἄνθρωπος κατά εἰκών καί κατά ὁμοίωσις ἡμέτερος , καί ἄρχω ὁ θηρίον ὁ γῆ . πρό ὁ ζωή ὁ τιμή , πρό ὁ δημιουργία ὁ στέφανος , καί πρίν ἢ γίγνομαι , ἐπί ὁ βασιλικός ἀνάγω θρόνος . Ἄνθρωπος μέν γάρ ὁ ὑπόκειμαι αὐτός ἐν ἔσχατος γάρ μετά πολύς πόνος καί μῦρος κίνδυνος , ὁ ἐν εἰρήνη , ὁ ἐν πόλεμος , τότε τιμάω · ὁ δέ θεός οὐ οὕτως , ἀλλά εὐθύς γίγνομαι αὐτός ἐπί ὁ τιμή οὗτος ἄγω , δείκνυμι ὅτι οὖον κατόρθωμα εἰμί ἀμοιβή ὁ γίγνομαι , ἀλλά θεῖος χάρις , καί οὐ ὀφειλή . ὁ μέν οὖν λαμβάνω αὐτός ὁ ἀρχή , ἀπό ὁ ὁ Θεός φιλανθρωπία γίγνομαι μόνος · ὁ δέ ἐκπίπτω ὁ Ἄρχης * , ἀπό ὁ αὐτός ῥᾳθυμία . ὡς γάρ ὁ βασιλεύς ὁ οὐ ὑπακούω · ὁ αὐτός πρόσταγμα παραλύω ὁ Ἄρχης · οὕτως καί ὁ θεός ποιέω ἐπί ὁ ἄνθρωπος , τότε παραλύω αὐτός ὁ ἄρχω . ἀναγκαῖος δέ [ 659 ] σήμερον εἶπον , πόσος καί ἄλλος τιμή ἢ ὁ ἁμαρτία παραιρέω φύσις , καί ὅσος δουλεία εἰσάγω
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0222.1
Κοὶ γὰρ ἠθύνησεν ἐπὰς κακῶς . Ἄλλ᾽ εἶναι ἐν ἁσυχία . Ἄλλ᾽ εἴπ᾽ καὶ τὴν αἰτίαν . Ἄδῃμ γὰρ , φησίν , οὐκ ἠπατήθη , ἡ δὲ γυνὴ ἐπατηθεῖσα ἐν παραβώσει γέγονε . Διὰ τοῦτο αὐτὴν ἀπὸ τοῦ τῆς διδασκαλίας κατεδίδοτε θρόνου . Ὁ γὰρ διδάσκειν οὐκ εἰδώς , μανθάνετω , φησίν · εἰ δὲ μὴ βούλετο μανθάνειν , ἀλλὰ διδάσκειν ἐδύλοι , καὶ ἐαυτὴν καὶ τοὺς μανθάνοντας προσαπολεῖ · ὅπερ οὖν καὶ ἐπὶ τῆς γυναικὸς τότε γέγonen . Ἄλλ᾽ ὅτι μὲν ὑποτέτακται τῷ ἀνδρί , καὶ διὰ τὴν ἁμαρτίαν ὑπετάγη , δῆλον ἐντεῦθεν · βούλομαι δὲ ἐκεῖνο ἀκούσαι , τὸ , Πρὸς τὸν ἄνδρα σου ἡ ἀποστροφή σου , καὶ αὐτὸς σου κυριεύσει .
Lemmas: κοί γάρ ηθυνεος ΕΠΑΣ κακῶς . ἄλλος εἰμί ἐν ἡσυχία . ἄλλος εἶπον καί ὁ αἴτιος . Ἄδημος γάρ , φημί , οὐ ἀπατάω , ὁ δέ γυνή πατέω ἐν παραβαίνω γίγνομαι . Ζεύς οὗτος αὐτός ἀπό ὁ ὁ διδασκαλία καταδίδωμι θρόνος . ὁ γάρ διδάσκω οὐ οἶδα , μανθάνω , φημί · εἰμί δέ μή βούλομαι μανθάνω , ἀλλά διδάσκω ἐδύλοι , καί ἑαυτοῦ καί ὁ μανθάνω προσαπόλλυμι · ὅσπερ οὖν καί ἐπί ὁ γυνή τότε γέγonen . ἄλλος ὅτι μέν ὑποτάσσω ὁ ἀνήρ , καί διά ὁ ἁμαρτία ὑποτάσσω , δῆλος ἐντεῦθεν · βούλομαι δέ ἐκεῖνος ἀκούω , ὁ , πρός ὁ ἀνήρ σύ ὁ ἀποστροφή σύ , καί αὐτός σύ κυριεύω .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0226.1
ΛΟΓΟΣ Ε' .
Lemmas: Λόγος εἰ .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0226.2
" Ὅτι οὐ διὰ τὸν ᾿Αδὰμ κελαδύμεθα , καὶ ὅτι μελζόνα τῶν δι' ἐκείνου εἰσερχομένων λυπηρῶν τὰ χρηστὰ , ἂν ἑαυτοὺς προσσχήμεν · καὶ κατὰ τὴν παραιρεχθῆναι τοὺς σκόντους .
Lemmas: " ὅτι2 οὖον διά ὁ Αδάμ κελαδυμεθη , καί ὅτι μελζόνα ὁ διά ἐκεῖνος εἰσέρχομαι λυπηρός ὁ χρηστός , εἄν ἑαυτοῦ προσέχω · καί κατά ὁ παραλέγω ὁ σκόντος .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0226.3
α' . Ἡμεῖς μὲν ἰσως νομίζετε τὸν περὶ τῆς δεσποτείας ἡμῖν ἀπαντα ἀπηρεῖσθαι λόγον · ἐγὼ δὲ ἐπὶ πολὺν ὁρῶ τὸν καρπὸν ἐν αὐτῷ φαινομένον . Ἄλλὰ μὴ ἀποκάμψτε , παρακαλῶ , ἕως αὐτὸν ἀπαντα ἐκπερυγῶμεμεν . Καὶ γὰρ οἱ φιλόπονοι τῶν γεωργῶν ὅταν ἰδῶσιν ἄμπελον πολλοῖς μὲν τοὺς φύλλοις κομῶσαν , πολλῷ δὲ τῷ καρπῷ βριθομένην , οὐχὶ τοὺς ἔξωθεν δόρυας ἐκπερινοῦσι μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐνδότερον χωροῦσι · τὰ κλήματα ἀνακλῶντες , καὶ τὰ φύλλα ἀναστρέλλοντες , ὥστε μηδὲ μικρὰς σταφυλῆς ῥάγας ὑπὸ τῶν πετάλοις κρυπτομένας λαβεῖν . Μὴ τοίνυν ἐκείνων φανῆτε ῥαθυμότεροι , μηδὲ ἀποστῆτε , ἕως ἂν τὸν πᾶν λάβητε · καὶ μάλιστα , ὅτι ὁ μὲν πόνος · ἡμῶς , ὁ δὲ καρπὸς ὑμέτερος .
Lemmas: ὅς . ἐγώ μέν ἴσως νομίζω ὁ περί ὁ δεσποτεία ἐγώ ἅπας ἀπερείδω λόγος · ἐγώ δέ ἐπί πολύς ὁράω ὁ καρπός ἐν αὐτός φαίνω . ἀλλά μή ἀποκάμπτω , παρακαλέω , ἠώς αὐτός ἅπας ἐκπερυγῶμεμεν . καί γάρ ὁ φιλόπονος ὁ γεωργός ὅταν ὁράω ἄμπελος πολύς μέν ὁ φύλλον κομάω , πολύς δέ ὁ καρπός βρίθω , οὐ ὁ ἔξωθεν δόρυας εκπερινους μόνος , ἀλλά καί ἔνδος χωρέω · ὁ κλῆμα ἀνακλάω , καί ὁ φύλλον ἀναστρέλλοντες , ὥστε μηδέ μικρός σταφυλή ῥάξ ὑπό ὁ πέταλος κρύπτω λαμβάνω . μή τοίνυν ἐκεῖνος φαίνω ῥᾴθυμος , μηδέ ἀφίστημι , ἠώς εἄν ὁ πᾶς λαμβάνω · καί μάλιστα , ὅτι ὁ μέν πόνος · μου , ὁ δέ καρπός1 ὑμέτερος .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0226.6
β' . Βούλει καὶ ἐπὶ τῶν ἄρχοντων τοῦτο ἰδεῖν ; Βασιλεὺς ἦν ὁ Ναβουχοδονόσορ , καὶ τὴν κάμνον ἄνηφε μετὰ πολλῆς τῆς σφοδρότητος , καὶ τοὺς τρεῖς παῖδας εἰς μέσον παρήγαγε , νέους , ἑρμῶν , οὐδεμίαν ἔχοντας προστασίαν , δοῦλους , αἰχμαλώτους , ἀπόλιδας . Καὶ τί φησίν ; Εἰ ἀληθῶς , Σεδράχ , Μισάιχ , Ἄβδεναγὼν , τοῖς θεοῖς μου οὐ λατρεύετε , καὶ τῷ εἰκόνι
Lemmas: βε . βούλομαι καί ἐπί ὁ ἄρχω οὗτος ὁράω ; Βασιλεύς εἰμί ὁ Ναβουχοδονόσορ , καί ὁ κάμνω ἀνάπτω μετά πολύς ὁ σφοδρότης , καί ὁ τρεῖς παῖς εἰς μέσος παράγω , νέος , ἑρμάζω , οὐδείς ἔχω προστασία , δοῦλος , αἰχμάλωτος , ἄπολις . καί τίς φημί ; εἰμί ἀληθής , Σεδράχ , Μισάιχ , Ἄβδεναγὼν , ὁ θεός ἐγώ οὖον λατρεύω , καί ὁ εἰκών
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0227.2
Ἄλλ' ὅπερ ἔλεγον , κἂν αἰχμάλωτος ἡ τις , κἂν δοῦλος , κἂν ξένος , κἂν ἐπὶ τῆς ἀλλοτρίως διατριβῇ ἦ , καὶ τῇ ἀρετῇ ἔχῃ μεθ' ἑαυτοῦ , πάντων βασιλείων βασιλικώτερος ἔσται . Εἶδες καὶ τὴν τῶν γυναικῶν δουλείαν λυθεῖσαν , καὶ τὴν τῶν οἰκετῶν , καὶ τὴν τῶν ἀρχομένων ; Δεῦρό σοι δεῖξω λοιπὸν καὶ τὸν τῶν θηρίων φόβον ἐκβεβλημένον . Ἐνέβαλον τὸν Δανιὴλ εἰς τὸν λάκκον ἐπὶ τῆς αὐτῆς Βαβυλῶνός ποτε · ἀλλ' οὐκ ἐτόλμων θάψαι αὐτὸν ὡς λέοντας αὐτοῦ . Τὴν ἀρχαίαν γὰρ καὶ βασιλικὴν εἰκόνα διαλαμπουσαν εἶδον ἐν αὐτῷ , ἐκείνους τοὺς χαρακτῆρας ἰδόντες , οὓς ἔωραν ἐπὶ τοῦ Ἄδαμ πρὸ τῆς ἁμαρτίας . Καὶ γὰρ μετὰ τῆς αὐτῆς ὑποταγῆς ἐλθόντες πρὸς τὸν Ἄδαμ , τὰ ὀνόματα ἰδέξαντο τότε . Καὶ οὐκ ἐνταῦθα μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τοῦ μακαρίου Παύλου τοῦτο γέγονε . Καὶ γὰρ ἐκεῖνος εἰς τὴν βαρβάρων νῆσον ἀπεστρά , παρεχάθητο πυρᾷ ὀρμαινόμενος · εἶτα ἀπὸ τῶν φρυγάνων ἐκπηδήσασα ἔχῃ , καθίζει αὐτοῦ τῆς χειρός . Τί οὖν μετὰ ταῦτα ἐγένετο ; Ἐξέπεσε το θηρίων εὐθὺς . Ἐπεὶδὴ γὰρ ἁμαρτίαν οὐχ εὗρεν , οὐδὲ δακεῖν ἠξίωσεν · ἀλλ' ὡσπερ ἡμεῖς , ἐπειδὰν τινα σκόπειον λείον βουλομένω ἀναβῆναι , μηδαμῶν εὐρίσκοντες ἀντιλαβῆς , καταπατῶμεν εὐθὺς , κἂν πέλαγος ὑποκείμενον ἡ , κἂν βάραθρον · οὕτω καὶ τὸ θηρίων ἐκεῖνο , καὶ ταῦτα πυρὰς ὑποκειμένης , οὐχ εὐθὺν τῆς ἁμαρτίας τὴν ἀντιλαβὴν , οὐδὲ ὅπου τοὺς
Lemmas: ἄλλος ὅσπερ λέγω , κἀν αἰχμάλωτος ὁ τις , κἀν δοῦλος , κἀν ξένος , κἀν ἐπί ὁ ἀλλότριος διατριβή εἰμί , καί ὁ ἀρετή ἔχω μετά ἑαυτοῦ , πᾶς βασίλειος βασιλικός εἰμί . εἶδον καί ὁ ὁ γυνή δουλεία λύω , καί ὁ ὁ οἰκέτης , καί ὁ ὁ ἄρχω ; δεῦρο σύ δείκνυμι λοιπός καί ὁ ὁ θηρίον φόβος ἐκβάλλω . ἐμβάλλω ὁ Δανιήλ εἰς ὁ λάκκος ἐπί ὁ αὐτός Βαβυλών ποτός · ἀλλά οὐ τολμάω θάπτω αὐτός ὡς λέων αὐτός . ὁ ἀρχαῖος γάρ καί βασιλικός εἰκών διαλαμπουω εἶδον ἐν αὐτός , ἐκεῖνος ὁ χαρακτήρ ὁράω , ὅς ὥρα ἐπί ὁ Άδαμ πρό ὁ ἁμαρτία . καί γάρ μετά ὁ αὐτός ὑποταγή ἔρχομαι πρός ὁ Άδαμ , ὁ ὄνομα ὁράω τότε . καί οὐ ἐνταῦθα μόνος , ἀλλά καί ἐπί ὁ μακάριος Παῦλος οὗτος γίγνομαι . καί γάρ ἐκεῖνος εἰς ὁ βάρβαρος νῆσος ἀπεστρά , παρέχω πυρά ὁρμαίνω · εἶτα ἀπό ὁ φρύγανον ἐκπηδάω ἔχω , καθίζω αὐτός ὁ χείρ . τις οὖν μετά οὗτος γίγνομαι ; ἐκπίπτω ὁ θηρίον εὐθύς . ἐπειδή γάρ ἁμαρτία οὐ εὑρίσκω , οὐδέ δάκνω ἀξιόω · ἀλλά ὡς ἐγώ , ἐπειδάν τις σκοπεῖον λεῖος βούλομαι ἀναβαίνω , μηδαμοί εὐρίσκοντες ἀντιλαβεύς , καταπατέω εὐθύς , κἀν πέλαγος ὑπόκειμαι ὁ , κἀν βάραθρον · οὗτος καί ὁ θηρίον ἐκεῖνος , καί οὗτος πυρή ὑπόκειμαι , οὐ εὐθύς ὁ ἁμαρτία ὁ ἀντιλαβή , οὐδέ ὅπου ὁ
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0227.3
ὀδόντας ἀπερεῖση , κατέπεσεν εἰς τὴν πυράν , καὶ διεφθάρη . Βούλει καὶ τρίτον εἰπῶ σοι τρόπον ἀπολογίας ; Εἰς μὲν ἐστι , τὸ μὴ τοὺς προτέρους ἁμαρτηνέαις μόνον , ἀλλὰ καὶ τοὺς μετ' ἐκείνους · δεύτερος , τὸ τοὺς κατωρθωκότας , καὶ ταῦτα ἐν τῇ παρόντι διτρίζοντας βίῳ , κουφοτέρας πειραθῆναι τῆς δουλείας · μάλλον δὲ ὀλολήρου ταύτης ἀπαλλαγῆναι , καθόπερ οὖν καὶ ἐπὶ τῶν γυναικῶν , καὶ ἐπὶ τῶν ἀρχομένων , καὶ ἐπὶ τῶν θηρίων ἐδείξαμεν . Τρίτος μετ' ἐκείνους , τὸ μεῖζονα τῶν ἀγαθῶν , ὧν οἱ παρὰ τὴν ἀρχὴν ἁμαρτόντες ἡμᾶς ἐξέβαλον , παραγενόμενον ἡμῖν ὑποχέσθαι τὸν Χριστὸν ἀγαθὰ νῦν . Τί γὰρ ὀργινείς , εἴπέ μοι ; ὅτι σε ἁμαρτῶν ὁ Ἄδαμ ἐξέβαλε τοῦ παραδείσου ; Κατόρθωσον , καὶ ζηλώσον οὐ ἀρετὴν · καὶ οὐχὶ παράδεισον , ἀλλ' αὐτὴν ἀνοίγω σοι τὴν οὐρανόν , καὶ οὐδὲν ἐκ τῆς τοῦ πρωτοπλάστου παρακοῆς ἀφήσει σε παθεῖν δεινόν . Ὡρῆσεις ὅτι σε τῆς ἀρχῆς τῶν θηρίων παρέλυσεν ; Ἵδοῦ οἱ καὶ δαίμονας ὑποτάττω , ἐὰν προσέχης . Πασεῖτε γάρ , φησίν , ἐκάτω δρεῶν καὶ σκορπίων , καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν δύναμιν τοῦ ἐχθροῦ . [ 668 ] Οὐχ εἶπεν , ἄρχετε , καθἄπερ ἐπὶ τῶν θηρίων , ἀλλὰ , Πασεῖτε , ἐππεταμένην εἰσάγων τὴν ἀρχήν .
Lemmas: ὀδούς ἀπεῖπον , καταπίπτω εἰς ὁ πυρά , καί διαφθείρω . βούλομαι καί τρίτος εἶπον σύ τρόπος ἀπολογία ; εἰς μέν εἰμί , ὁ μή ὁ πρότερος ἁμαρτάνω μόνος , ἀλλά καί ὁ μετά ἐκεῖνος · δύο , ὁ ὁ κατορθόω , καί οὗτος ἐν ὁ πάρειμι διτριζω βίος , κοῦφος πειράω ὁ δουλεία · μάλλον δέ ὄλλυμι οὗτος ἀπαλλάσσω , καθόπερ οὖν καί ἐπί ὁ γυνή , καί ἐπί ὁ ἄρχω , καί ἐπί ὁ θηρίον δείκνυμι . Τρίτος μετά ἐκεῖνος , ὁ μείζων ὁ ἀγαθός , ὅς ὁ παρά ὁ ἀρχή ἁμαρτάνω ἐγώ ἐκβάλλω , παραγίγνομαι ἐγώ ὑποχέω ὁ Χριστός ἀγαθός νῦν . τις γάρ ὀργίζω , εἶπον ἐγώ ; ὅτι σύ ἁμαρτέω ὁ Άδαμ ἐκβάλλω ὁ παράδεισος ; κατορθόω , καί ζηλόω οὖον ἀρετή · καί οὐ παράδεισος , ἀλλά αὐτός ἀνοίγω σύ ὁ οὐρανός , καί οὐδείς ἐκ ὁ ὁ πρωτόπλαστος παρακοή ἀφίημι σύ πάσχω δεινός . Ὡρῆσεις ὅτι σύ ὁ ἀρχή ὁ θηρίον παραλύω ; ἰδού ὁ καί δαίμων ὑποτάσσω , ἐάν προσέχω . Πασεῖτε γάρ , φημί , ἕκατος δρεῶν καί σκορπίος , καί ἐπί πᾶς ὁ δύναμις ὁ ἐχθρός . [ 668 ] οὐχ εἶπον , ἄρχω , καθάπερ ἐπί ὁ θηρίον , ἀλλά , Πασεῖτε , πετάννυμι εἰσάγω ὁ ἀρχή .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0227.4
γ . Διὰ τοῦτο καὶ Παῦλος οὐκ εἶπεν , Ὁ Θεὸς ὑποτάξει τὸν Σατανᾶν ὑπὸ τοὺς πόδας ὑμῶν , ἀλλ' Ὁ Θεὸς συντήρει τὸν Σατανᾶν ὑπὸ τοὺς πόδας ὑμῶν . Οὐκέτι , καθάπερ πρότερον , Αὐτὸς σου τρήσει κεφαλήν , καὶ σὺ αὐτοῦ τηρήσεις πτέρυγαν · ἀλλ' ὀλολήρου ἡ νίκη , καθαρὸν τὸ τρόπαιον , παντελῆς ἀφανισμὸς τοῦ πολέμιου , καὶ συνεργία , καὶ ἀπαύλεια . Ὑπέταξέ σε τῷ ἀνδρὶ ἡ Εὐα · ἀλλ' ἐγὼ σε οὐκ ἀνθρὸς ὁμότροπον μόνον , ἀλλὰ καὶ αὐτὸν ποιῶ τῶν ἀγγέλων , ἔαν θέλῃς . Ἀπεστέρησέ σε τῆς παρούσης ζωῆς · ἐγὼ δέ σοι καὶ τὴν μέλλουσαν χαρίζομαι , τὴν ἀγήρω καὶ ἀθάνατον , καὶ μυρίων γέμουσαν ἀγαθῶν . Μηδεὶς τοίνυν διὰ τοὺς προτέρους ἐπηρεαδεται νομιζέτω · αὐτὸ γὰρ ἂν θελήσωμεν ἄπαισι , οἷς παρέχεται μελεῖν , ἐπεξελθεῖν , πολλῷ μεῖζονα τὰ δοθέντα , ὧν ἀπωλέσαμεν , εὐρήσομεν . Ἀπὸ δὲ τῶν εἰρημένων καὶ τὰ λοιπὰ ὅπλα . Βίον ἐπιμοχθον εἰσήγαγεν ὁ Ἄδαμ · ὁ Χριστὸς ὑπέσχέτο ζωὴν , ἔνθα ἀπὶδρα δόνη καὶ λύπη καὶ στεναγμός , καὶ τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν χαριεῖσθαι ἐπαγγέλλεται . Δεῦτε γάρ , φησίν , οἱ εὐλογημένοι τοῦ Πατρὸς μου , κληρονομήσατε τὴν ἡτοιμασμένην ὑμῖν βασιλείαν ἀπὸ καταβολῆς κόσμου . Ἐκεῖναισα γάρ , καὶ διδώκατέ μοι φαγεῖν · ἐδίψησα , καὶ ἐποτίσατέ με · ξένος ἤμην , καὶ συνήγατέ με · γυμνὸς ἤμην , καὶ περιεβάλετέ με · ἐν φυλακῇ , καὶ ἤλθετε πρὸς με .
Lemmas: γ . Ζεύς οὗτος καί Παῦλος οὐ εἶπον , ὁ θεός ὑπόταξις ὁ Σατανᾶς ὑπό ὁ πούς σύ , ἀλλά ὁ θεός συντηρέω ὁ Σατανᾶς ὑπό ὁ πούς σύ . οὐκέτι , καθάπερ πρότερος , αὐτός σύ τετραίνω κεφαλή , καί σύ αὐτός τηρέω πτερυγη · ἀλλά ὄλλυμι ὁ νίκη , καθαρός ὁ τρόπαιον , παντελής ἀφανισμός ὁ πολέμιος , καί συνεργία , καί απαυλειος . υποτάσσω σύ ὁ ἀνήρ ὁ Εὔα · ἀλλά ἐγώ σύ οὐ ἄνδρας ὁμότροπος μόνος , ἀλλά καί αὐτός ποιέω ὁ ἄγγελος , ἐάω ἐθέλω . ἀποστερέω σύ ὁ πάρειμι ζωή · ἐγώ δέ σύ καί ὁ μέλλω χαρίζομαι , ὁ ἀγήραος καί ἀθάνατος , καί μυρίος γέμω ἀγαθός . μηδείς τοίνυν διά ὁ πρότερος ἐπηρεαδεται νομίζω · αὐτός γάρ εἄν ἐθέλω ἄπαις , ὅς παρέχω ἀμελέω , ἐπεξέρχομαι , πολύς μείζων ὁ δίδωμι , ὅς ἀπόλλυμι , εὑρίσκω . ἀπό δέ ὁ εἴρω καί ὁ λοιπάς ὅπλον . Βίον ἐπιμοχθέω εἰσάγω ὁ Άδαμ · ὁ Χριστός ὑπισχνέομαι ζωή , ἔνθα απιδραω Δόνη καί λύπη καί στεναγμός , καί ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός χαρίζομαι ἐπαγγέλλω . δεῦτε γάρ , φημί , ὁ εὐλογέω ὁ πατήρ ἐγώ , κληρονομέω ὁ ἑτοιμάζω σύ βασίλειος ἀπό καταβολή κόσμος . Ἐκεῖναισα γάρ , καί δίδωμι ἐγώ ἐσθίω · διψάω , καί ποτίζω ἐγώ · ξένος εἰμί , καί συνάγω ἐγώ · γυμνός εἰμί , καί περιβάλλω ἐγώ · ἐν φυλακή , καί ἔρχομαι πρός ἐγώ .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0227.5
Ἄρα οὖν ἀκουσόμεθα καὶ ἡμεῖς τῆς μακαρίας ἐκείνης φωνῆς ; Οὐ σφόδρα ἂν ἰσχυρισάμην ἐγώ · πολλὴ γὰρ παρ' ἡμῖν τῶν πενήτων ἡ ὑπεροψία . Νηστείας καιρός , παραίνεσις τοσαύτη καὶ διδασκαλία σωτηρίων διδαγμάτων , εὐχὰς συνεχεῖς , σὺλλογοι καθημερινοί , καὶ τί μετὰ τὴν τοσαύτην ἐπιμέλειαν δρεῖς ; Οὐδέν . Ἀναχωροῦμεν γὰρ ἐντεῦθεν ὁρμαθὼς πενήτων ὁρώντες στοιχηδὸν ἐκατέρωθεν ἑστηκότων · καὶ ὡσπερ κίονας βλέποντες , ἀλλ' οὐκ ἀνθρώπινα σώματα , οὕτως ἀνηλεῶς παρατρέχομεν . Ὡσπερ οὖν ἀνδριάτας ἀγύους , ἀλλ' οὐκ ἐμψύχους
Lemmas: ἄρας οὖν ἀκούω καί ἐγώ ὁ μακάριος ἐκεῖνος φωνή ; οὖον σφόδρα εἄν ἰσχυρίζομαι ἐγώ · πολύς γάρ παρά ἐγώ ὁ πένης ὁ ὑπεροψία . νηστεία καιρός , παραίνεσις τοσοῦτος καί διδασκαλία Σωτηρίων δίδαγμα , εὐχή συνεχής , σύλλογος καθημερινός , καί τίς μετά ὁ τοσοῦτος ἐπιμέλεια δράω ; οὐδείς . ἀναχωρέω γάρ ἐντεῦθεν ὁρμάω πένης ὁράω στοιχηδόν ἑκατέρωθεν ἵστημι · καί ὡς κίων βλέπω , ἀλλά οὐ ἀνθρώπινος σῶμα , οὕτως ἀνηλεής παρατρέχω . ὡς οὖν ανδριατη ἀγύους , ἀλλά οὐ ἔμψυχος
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0230.1
ἀνθρώπους βλέποντες , οὕτως οἴκαδε ἐπειγόμεθα . Τὸ γὰρ πεινῆν καταναγκάζει , φησί . Καὶ μὴν τὸ πεινῆν πειθόμεν μένειν · αἱ μὲν γὰρ ἐμπεπλησμέναι γαστέρες , κατὰ τὴν παροιμίαν , τὰς πεινῶσας ἀγνοοῦσιν · αἱ δὲ πεινῶσαι ἐκ τῆς οἰκείας ἀνάγκης καὶ τῆν ἀλλοτρίαν ἐπιγιγνώσκουσι · μᾶλλον δὲ οὐδὲ οὕτω δυνατὸν πᾶσαν αὐτὴν κατιδεῖν . Σὺ μὲν γὰρ ἐπὶ παρεσκευασμένην τράπεζαν ἔρχῃ , καὶ οὐδὲ μικρὸν ἀναμεῖναι ἀνέχῃ · ὁ δὲ πεινῶν ἔστηκε μέχρι τῆς ἑσπέρας αὐτῆς , σπεύδων καὶ ἐπειγόμενος τὴν ἐρήμερον τροφὴν ἀπαρτίσαι · καὶ ὁρῶν τὴν μὲν ἡμέραν πληρωθεῖσαν , τὸ δὲ ἀργύριον οὐδέπω πληρωθὲν ἔπαν , τὸ πρὸς τροφὴν ἄρχου ἐφἡμέρον , δύναται καὶ ἐμπιπράσκει , καὶ μείζονα τῆς οἰκείας δυνάμεως τολμᾶν ἀναγκάζεται . Διὰ τοῦτο ἐν ἑσπέρᾳ σφοδρότερον ἡμῖν ἐπιτίθενται , ὁμνόντες , ὀρκοῦντες , θρηνοῦντες , ὀλοφυρόμενοι , τὰς χεῖρας ἐκτείνοντες , μυρία ἕτερα ἀνασιγχεῖν ἀναγκαζόμενοι . Δεδοικασι γὰρ μὴ , πάντων οἴκαδε ἀναχωρησάντων , 669 ὡς ἐν ἐρήμῳ , τῇ πόλει πλανᾶσθαι μέλλωσι . Καὶ καπιθέουσι οἱ ναυαγίῳ περιπεσόντες ἐν ἡμέρᾳ , ἐπειδὰν ἐπιλάδωνται · σανίδος , πρὸ τῆς ἑσπέρας τὸν λιμένα καταλαβεῖν ἐπειγόνται , μήποτε τῆς νυκτὸς ἐπελθοῦσης ἔξω μειναντες χαλεπωτέρῳ πειρασμῷ τοῦ ναυαγίου · οὕτω καὶ οἱ πέντητες , καθάπερ ναυάγιον δεδοικότες τὸν λιμὸν , σπεύδουσι πρὸ τῆς ἑσπέρας τὸ πρὸς τροφὴν αὐτοῖς ἀργύριον ἄρχουσι συναγαγεῖν , ἵνα μὴ , πάντων ἀποδημησάντων οἴκαδε , ἔξω τοῦ λιμένος μείνωσι . Λιμὴν γὰρ αὐτοῖς αἱ τῶν ἀντιλαμβανομένων χεῖρες εἰσιν .
Lemmas: ἄνθρωπος βλέπω , οὕτως οἴκαδε ἐπείγω . ὁ γάρ πεινάω καταναγκάζω , φημί . καί μήv ὁ πεινάω πείθω μένω · ὁ μέν γάρ ἐμπίμπλημι γαστήρ , κατά ὁ παροιμία , ὁ πεινάω ἀγνοέω · ὁ δέ πεινάω ἐκ ὁ οἰκεῖος ἀνάγκη καί ὁ ἀλλότριος ἐπιγιγνώσκω · μᾶλλον δέ οὐδέ οὗτος δυνατός πᾶς αὐτός καθοράω . σύ μέν γάρ ἐπί παρασκευάζω τράπεζα ἔρχομαι , καί οὐδέ μικρός ἀναμένω ἀνέχω · ὁ δέ πεινάω ἵστημι μέχρι ὁ ἑσπέρα αὐτός , σπεύδω καί ἐπείγω ὁ ἐρῆμος τροφή ἀπαρτίζω · καί ὁράω ὁ μέν ἡμέρα πληρόω , ὁ δέ ἀργύριον οὐδέπω πληρόω ἐπήν , ὁ πρός τροφή ἄρχω ἐφήμερος , δύναμαι καί ἐμπιπράσκω , καί μείζων ὁ οἰκεῖος δύναμις τολμάω ἀναγκάζω . Ζεύς οὗτος ἐν ἑσπέρα σφοδρός ἐγώ ἐπιτίθημι , ὁμνόντες , ὀρκοῦντες , θρηνέω , ὀλοφύρομαι , ὁ χείρ ἐκτείνω , μυρίος ἕτερος ἀνασιγχεῖν ἀναγκάζω . δείδω γάρ μή , πᾶς οἴκαδε ἀναχωρέω , 669 ὡς ἐν ἐρῆμος , ὁ πόλις πλανάω μέλλω . καί καπιθεω ὁ ναυάγιον περιπίπτω ἐν ἡμέρα , ἐπειδάν ἐπιλάδωνται · σανίς , πρό ὁ ἑσπέρα ὁ λιμήν καταλαμβάνω ἐπείγω , μήποτε ὁ νύξ ἐπέρχομαι ἔξω μένω χαλεπός πειρασμός ὁ ναυάγιον · οὗτος καί ὁ πέντητες , καθάπερ ναυάγιον δείδω ὁ λιμός , σπεύδω πρό ὁ ἑσπέρα ὁ πρός τροφή αὐτός ἀργύριον ἄρχω συνάγω , ἵνα μή , πᾶς ἀποδημέω οἴκαδε , ἔξω ὁ λιμήν μένω . Λιμήν γάρ αὐτός ὁ ὁ ἀντιλαμβάνω χείρ εἰμί .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0230.2
δ . Ἡμεῖς δὲ οὔτε ἐν ἀγορᾷ πρὸς τὰς ἐκείνων ἐκκαμπτόμεθα συμφοράς , οὔτε οἴκαδε ἀπελθόντες · ἀλλὰ καὶ τῆς τραπέζης ἡμῖν παρακειμένης , πολλάκις καὶ μυρίων γεμούσης ἀγαθῶν ( εἰγε ἀγαθὰ χρή καλεῖν , ἃ ἐπὶ κατακρίσει τῆς ἡμῶν ἀπανθρωπίας ἐσθίομεν ) , πλὴν ἀλλὰ καὶ τῆς τραπέζης παρακειμένης , ἀκούοντες κάτωθεν διὰ τῶν στενωπῶν βαδίζοντων ἐκείνων , καὶ μεγάλᾳ βοῶντων ἐν τοῖς ἀμφοτέροις , δυνωμένων ἐν βαθυτάτῳ σκότῳ , ἐν ἐρήμῳ ποίλῃ , οὐδὲ οὕτως ἐπικαμπτόμεθα · ἀλλὰ καὶ ἐμπλησθέντες , καὶ πρὸς ὕπνον βαδίζοντες , καὶ ἐν ἐκείνῳ πάλιν τῷ καιρῷ μεγάλᾳ κάτωθεν ὀδυρομένων ἀκούοντες , ὡσπερ κυνὸς λυττόντος , ἀλλ’ οὐχ ἀνθρωπίνης ἀκούοντες φωνῆς οὕτω παραπερχόμεν · καὶ οὔτε πρὸς τὸν καιρὸν ἐπιστρεφόμεθα , ὅτι ἄωρὶ λοιπὸν τῶν νυκτῶν καθεύδοντος ἀπάντων ἐκείνος ὀδύρεται μόνος , οὔτε πρὸς τὸ κοῦφον τῆς αἰτήσεως , ὅτι ἄρτου πλεῖον οὐδὲν ἡμᾶς ἀπαιτεῖ , ἢ ἀργύριον ὀλίγον , οὔτε πρὸς τὸ μέγεθος τῆς συμφορᾶς , ὅτι λιμῷ παλαιεῖ διηνεκῶς , οὔτε πρὸς τὴν ἐπείκειαν τοῦ ἰκέτου , ὅτι τοιαύτῃ κατεχόμενος ἀνάγκῃ , οὐ πρὸς τὰς θύρας ἦλθεν , οὐχ ἔγγυς γενέσθαι τολμᾷ , ἀλλὰ κάτωθεν ἐκ πολλοῦ τοῦ διαστήματος ποιεῖται τὴν ἰκετηρίαν . Κἂν μὲν λάβῃ , μυρίας δίδωσι τὰς εὐχάς · ἂν δὲ μὴ λάβῃ , οὐδὲ οὕτω πικρὸν ἐκβάλλει ῥῆμα , οὐδὲ λοιδορεῖται καὶ βλασφημεῖ τοὺς δυναμένους δοῦναι , καὶ μὴ παρέχοντας · ἀλλ’ ὡσπερ τις ὑπὸ δημίου τινὸς ἐπὶ κόλασιν ἀγόμενος ἀφόρητον , εἴτα τοὺς παρόντας ἅπαντας παρακαλῶν , ἰκετεύων , καὶ μηδεμιᾷς τυγχάνων ἀντιλήψεως , μετὰ πολλῆς
Lemmas: δ . ἐγώ δέ οὔτε ἐν ἀγορά πρός ὁ ἐκεῖνος ἐκκαμπτω συμφορά , οὔτε οἴκαδε ἀπέρχομαι · ἀλλά καί ὁ τράπεζα ἐγώ παράκειμαι , πολλάκις καί μυρίος γέμω ἀγαθός ( εἰ ἀγαθός χρή καλέω , ὁ ἐπί κατάκρισις ὁ ἐγώ ἀπανθρωπία ἐσθίω ) , πλήν ἀλλά καί ὁ τράπεζα παράκειμαι , ἀκούω κάτωθεν διά ὁ στενωπός βαδίζω ἐκεῖνος , καί μέγας βοῦς ἐν ὁ ἀμφότερος , δύω ἐν βαθύς σκότος , ἐν ἐρῆμος ποίλῃ , οὐδέ οὕτως ἐπικάμπτω · ἀλλά καί ἐμπίπλημι , καί πρός ὕπνος βαδίζω , καί ἐν ἐκεῖνος πάλιν ὁ καιρός μέγας κάτωθεν ὀδύρομαι ἀκούω , ὡς κύων λυσσόω , ἀλλά οὐ ἀνθρώπινος ἀκούω φωνή οὗτος παραπερχόμεν · καί οὔτε πρός ὁ καιρός ἐπιστρέφω , ὅτι ἄωρ λοιπός ὁ νύξ καθεύδω ἀπαντάω ἐκείνος ὀδύρομαι μόνος , οὔτε πρός ὁ κοῦφος ὁ αἴτησις , ὅτι ἄρτος πλείων οὐδείς ἐγώ ἀπαιτέω , ἢ ἀργύριον ὀλίγος , οὔτε πρός ὁ μέγεθος ὁ συμφορά , ὅτι λιμός παλαιόω διηνεκής , οὔτε πρός ὁ ἐπείκεια ὁ ἱκέτης , ὅτι τοιοῦτος κατέχω ἀνάγκη , οὖον πρός ὁ θύρα ἔρχομαι , οὐ ἐγγύς γίγνομαι τολμάω , ἀλλά κάτωθεν ἐκ πολύς ὁ διάστημα ποιέω ὁ ἰκετηρίαν . κἀν μέν λαμβάνω , μυρίος δίδωμι ὁ εὐχή · εἄν δέ μή λαμβάνω , οὐδέ οὗτος πικρός ἐκβάλλω ῥῆμα , οὐδέ λοιδορέω καί βλασφημέω ὁ δύναμαι δίδωμι , καί μή παρέχω · ἀλλά ὡς τις ὑπό δήμιος τις ἐπί κόλασις ἄγω ἀφόρητος , εἴτα̅ ὁ πάρειμι ἅπας παρακαλέω , ἱκετεύω , καί μηδείς τυγχάνω ἀντίληψις , μετά πολύς
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0230.4
ΛΟΓΟΣ Σ' .
Lemmas: Λόγος σύ .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0230.5
Περὶ τοῦ ἐλέου , εἰ δὲ ἐκείνου γέγονεν ἡ τρώσις τοῦ καλοῦ καὶ τοῦ συντροφοῦ τῷ Ἀδὰμ , ἢ καὶ πρὸ τῆς ἀρρώσεως εἶχε τὴν διάγνωσιν τῆς ἁμαρτῆς φῆ καὶ περὶ ἁρρωσίας , καὶ περὶ τοῦ δεῖν ἐν οἰκίᾳ μελετᾶν τὰ λεγόμενα ἐν ἐκκλησίᾳ .
Lemmas: περι ὁ ἔλεος , εἰμί δέ ἐκεῖνος γίγνομαι ὁ τρῶσις ὁ καλός καί ὁ συντροφέω ὁ Ἀδάμ , ἢ καί πρό ὁ ἄρωσις ἔχω ὁ διάγνωσις ὁ ἁμαρτάνω φημί καί περί ἁρρωσίας , καί περί ὁ δήω ἐν οἰκίον μελετάω ὁ λέγω ἐν ἐκκλησία .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0230.6
α . Φιλῶ μὲν τὴν νηστείαν , ὅτι μήτηρ σωφροσύνης ἐστιν , καὶ πηγὴ φιλοσοφίας ἀπάσης · φιλῶ δὲ αὐτὴν καὶ δι’ ὑμᾶς , καὶ διὰ τὴν ὑμετέραν ἀγάπην , ὅτι μοι ταύτην τὴν ἱερὰν καὶ τιμίαν ὑμῶν συνηγάγε συνόδον , καὶ τὰ ποθουμένα πρόσωπα δίδωσι πάλιν ἰδεῖν , καὶ παρέχει μετὰ ἀδείας ἐντρυφᾶσθαι τῇ καλῇ ταύτῃ παν-ηγύρει καὶ ἑορτῇ . Καὶ γὰρ καὶ πανήγυριν καὶ ἑορτὴν καὶ μυρία ἀγαθὰ οὐχ ἂν τις ἀμάρτοι τὴν ὑμετέραν σύνοδον προσειπών . Εἰ γὰρ εἰς ἀγορὰν τις ἐμβαλόν , καὶ ἐν συντυχίᾳ φίλων , πολλάκις πᾶσαν ἀθυμίαν ἀποτίθεσθαι · ἡμεῖς οὐχ εἰς ἀγορὰν , ἀλλ’ εἰς ἐκκλησίαν ἀπαντῶντες , καὶ οὐχ ἐν συντυχίᾳ φίλων , ἀλλὰ
Lemmas: ὅς . φιλέω μέν ὁ νηστεία , ὅτι μήτηρ σωφροσύνη εἰμί , καί πηγή φιλοσοφία ἀπασάω · φιλέω δέ αὐτός καί διά σύ , καί διά ὁ ὑμέτερος ἀγάπη , ὅτι ἐγώ οὗτος ὁ ἱερά καί τίμιος σύ συνάγω σύνοδος , καί ὁ ποθούμενος πρόσωπον δίδωμι πάλιν ὁράω , καί παρέχω μετά ἄδεια ἐντρυφάω ὁ καλός οὗτος πανηγυρίζω καί ἑορτή . καί γάρ καί πανήγυρις καί ἑορτή καί μυρίος ἀγαθός οὐ εἄν τις ἁμαρτάνω ὁ ὑμέτερος σύνοδος προσεῖπον . εἰμί γάρ εἰς ἀγορά τις ἐμβάλλω , καί ἐν συντυχία Φίλων , πολλάκις πᾶς ἀθυμία ἀποτίθημι · ἐγώ οὐ εἰς ἀγορά , ἀλλά εἰς ἐκκλησία ἀπαντάω , καί οὐ ἐν συντυχία Φίλων , ἀλλά
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0234.2
[ 674 ] ΛΟΓΟΣ Ζ .
Lemmas: [ 674 ] Λόγος Ζ .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0234.3
Διὰ τί ξύλον γνωστὸν καλοῦ καὶ πονηροῦ καλεῖται τὸ ξύλον . καὶ τί σοφὸ ἔστι , Σήμερον μετ’ ἐμοῦ ἔση ἐν τῷ παραδείσῳ .
Lemmas: Ζεύς τίς ξύλον γνωστός καλός καί πονηρός καλέω ὁ ξύλον . καί τίς σοφός εἰμί , σήμερον μετά ἐγώ σέω ἐν ὁ παράδεισος .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0234.4
α’ . Πολλὰ παρισχάλεσα χθὲς τὴν ὑμετᾶραν ἀγάπην μεμητῃστὶ τινὲς εἰρημένων , καὶ διπλὴν ἐν ἐστέρεα παρασχε -
Lemmas: ὅς . Πολύς παρισχάλεσα χθές ὁ ὑμετᾶραν ἀγάπη μεμητῃστὶ τις εἴρω , καί διπλός ἐν στερεός παρέχω -
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0234.5
ναι τὴν τράπεζαν , τὴν τῶν βρωμάτων , καὶ τὴν ἀπὸ τῶν λόγων προστιθέντας ἐστίασιν . Τί οὖν ; ἐποιήσατε τοῦτο , καὶ παρεθῆκατε διπλὴν τὴν τράπεζαν ; Οἶδα ὅτι ἐποιήσατε , καὶ οὐκ ἐκείνην μόνον , ἀλλὰ καὶ ταύτης μετοικήσατε . Οὐ γὰρ δὴ περὶ τὴν ἐλάττων σπουδάζαντες , τῆς βελτιόνος ἐμελέτε ἀμελεῖν . Καὶ γὰρ βελτίων ἐκεῖνης αὕτη . Τὴν μέν γὰρ μαγειρῶν συνῆλθον χεῖρες , ταύτην δὲ προφητῶν παρεσκεύασαν γλῶσσαι · καὶ ἡ μὲν τὰ ἀπὸ τῆς γῆς ἔχει βλαστήματα , ἡ δὲ τὸν καρπὸν τὸν ἀπὸ τοῦ Πνεύματος · καὶ ταύτης μὲν τῆς τραπέζης πρὸς φθορὰν ἐπεύγεται τὰ σιτία , τὰ δὲ ἐκείνης πρὸς ἀφθαρσίαν · καὶ αὕτη μὲν τὴν παροῦσαν ἡμῖν συγχρατεῖ ζωὴν , ἐκείνη δὲ πρὸς τὴν μέλλουσαν ἡμᾶς ὀδηγεῖ . Ὅτι μέν οὖν παρεθῆκατε μετ’ ἐκείνης καὶ ταύτην , οἶδα , οὐχ ἀκούουσα ὑμῶν ἐρωτήσας , οὐδ’ οἰκέτην , ἀλλὰ τὸν τοῦτον σαφέστερον ἄγγελον . Τίνα δὲ τοῦτον ; Τὸν χρόνον τῶν εἰρημένων , τὸν ἐπαίνον τὸν ἐπὶ τῇ διδασκαλία . Ἐπειδὴ γὰρ εἶπον χθὲς , ὅτι ἕκαστος ὑμῶν ποιησάτω τὴν οἰκίαν αὐτοῦ ἐκκλησίαν , μέγα ἀνακεχράγαστε , δηλοῦντες τὴν θοοὴν τὴν ἐπὶ τοῖς εἰρημένοις . Ὅ δὲ μεθ’ ἡδονῆς ἀκούων τῶν λεγομένων , οὕτως καὶ πρὸς τὴν τῶν ἔργων ἐπίδειξιν παροξεύσασθαι . Διὰ ταῦτα καὶ τήμερον προθυμότερον ἀπεδυσάμην πρὸς τὴν διδασκαλίαν .
Lemmas: ναι ὁ τράπεζα , ὁ ὁ βρῶμα , καί ὁ ἀπό ὁ λόγος προστίθημι ἑστίασις . τις οὖν ; ποιέω οὗτος , καί παρατίθημι διπλός ὁ τράπεζα ; οἶδα ὅτι ποιέω , καί οὐ ἐκεῖνος μόνος , ἀλλά καί οὗτος μετοικώ . οὖον γάρ δή περί ὁ μικρός σπουδάζω , ὁ ἀγαθός μέλω ἀμελέω . καί γάρ ἀγαθός ἐκεῖνος οὗτος . ὁ μέν γάρ μάγειρος συνέρχομαι χείρ , οὗτος δέ προφήτης παρασκευάζω γλῶσσα · καί ὁ μέν ὁ ἀπό ὁ γῆ ἔχω βλάστημα , ὁ δέ ὁ καρπός ὁ ἀπό ὁ πνεῦμα · καί οὗτος μέν ὁ τράπεζα πρός φθορά ἐπεύχομαι ὁ σιτίον , ὁ δέ ἐκεῖνος πρός ἀφθαρσία · καί οὗτος μέν ὁ πάρειμι ἐγώ συγκρατέω ζωή , ἐκεῖνος δέ πρός ὁ μέλλω ἐγώ ὁδηγέω . ὅτι2 μέν οὖν παρατίθημι μετά ἐκεῖνος καί οὗτος , οἶδα , οὐ ἀκούω σύ ἐρωτάω , οὐδέ οἰκέτης , ἀλλά ὁ οὗτος σαφής ἄγγελος . τίς δέ οὗτος ; ὁ χρόνος ὁ εἴρω , ὁ ἔπαινος ὁ ἐπί ὁ διδασκαλία . ἐπεί γάρ εἶπον χθές , ὅτι ἕκαστος σύ ποιέω ὁ οἰκίον αὐτός ἐκκλησία , μέγας ἀνακεχράγαστε , δηλόω ὁ θοός ὁ ἐπί ὁ εἴρω . ὅς δέ μετά ἡδονή ἀκούω ὁ λέγω , οὕτως καί πρός ὁ ὁ ἔργον ἐπίδειξις παροξευσαω . Ζεύς οὗτος καί σήμερον πρόθυμος ἀποδύω πρός ὁ διδασκαλία .
joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0234.6
Ἄλλὰ διεγερθῆτε καὶ νῦν . Οὐδὲ γὰρ τὸν λέγοντα διεγρηγερμένον εἶναι · χρὴ μόνον , ἀλλὰ καὶ τοὺς ἀκούουτας ἐγρηγορίους εἶναι χρὴ , καὶ τοὺς ἀκούοντας μᾶλλον , ἢ τὸν λέγοντα . Ἡμεῖς μέν γὰρ μίαν ἔχομεν σπουδήν , καταβαλεῖν τὰ δεσποτικὰ χρήματα · ὑμῖν δὲ πλείων ὁ πόνος , ὥστε καὶ ὑποδέξασθαι αὐτά , καὶ μετὰ πολλῆς τηρήσει τὰς ἀσφαλείας . Ἐπιθέτε ποῖον μετὰ τὴν ἀκρόασιν τὰ κλεῖθρα ταῖς θύραις , τοὺς μοχλοὺς · καὶ λογισμοὺς τοὺς φοβεροὺς , καθάπερ τινὰς φύλακας , πανταχόθεν περιστήσατε τῇ ψυχῇ . Καὶ γὰρ ἀναίσθητος ὁ κλέπτης ἐστι , καὶ διαπαντὸς ἀγρυπνεῖ , καὶ συνεχῶς ἐπιτίθεται , κἂν πολλάκις ἀποτυχῇ , πολλάκις ἐπιχειρεῖ . Ἐστωσαν τοίνυν φοβεροὶ οἱ φύλακες · κἂν ἴδωσι τὸν διάβολον ἐλθόντα καὶ βουλομένον ἀρπάσαι τι τῶν καταβληθέντων , μετὰ πολλῆς αὐτὸν ἀπελαινέτωσαν τῆς κραυγῆς · κἂν φροντίδες βιωτικαὶ ἐπιῶσι , χωλεύσωσαν · κἂν λῆθη παρὰ τῆς φύσεως διενυχλῇ , τὴν μελέτην τὴν μηρίην διεγερτέτωσαν . Οὐ γὰρ ἐστι μικρὸς ὁ κίνδυνος , ἀπολέσαι χρήματα δεσποτικά . Εἰ γὰρ οἱ ταῦτα τὰ [ 675 ] χρήματα ὑποδεχόμενοι , ἐπειδὰν διασκορπίσωσι τὰ πιστευθέντα , θανάτῳ κολάζονται πολλάκις · οἱ τὰ πολλῇ τιμιώτερα τούτων ὑποδεξάμενοι λόγια , εἰτα ἀπολέσαντες , ποίαν οὐχ ὑποστήσονται τιμωρίαν ; Ἐπὶ μέν τούτων τῶν χρημάτων φυλακῆς εἰσιν ὑπάθυνοι μόνον ὁ δεχόμενοι , ἕτεροι δὲ οὐδενές . Ὅσα γὰρ ὑπέδεξαντο , τοσαῦτα αὐτοὺς καταθεῖναι πᾶσα ἀνάγκη , καὶ πλέον οὐδὲς οὐδὲν ἀπαιτεῖται παρ’ αὐτῶν · ἐπὶ δὲ τῶν τοῦ Θεοῦ λόγων οὐχὶ φυλακῆς ὁμὲν ὑπεύθυνοι μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐργασίας πολλῆς . Οὐδὲ γὰρ ἀπερ ἐδέξαμεθα μόνον ἀποδοῦναι κελεύομεθα , ἀλλὰ καὶ δι’ αὐταῦτα τῷ Δεσπότῃ προσενεγκεῖν . Καὶ τοῦτο εἰ καὶ φυλαβαὶ προείκετο μόνον , πολλῆς ἀγωνίας καὶ σπουδῆς
Lemmas: ἀλλά διεγείρω καί νῦν . οὐδέ γάρ ὁ λέγω διεγείρω εἰμί · χρή μόνος , ἀλλά καί ὁ ἀκούω Γρηγόριος εἰμί χρή , καί ὁ ἀκούω μᾶλλον , ἢ ὁ λέγω . ἐγώ μέν γάρ εἷς ἔχω σπουδή , καταβάλλω ὁ δεσποτικός χρῆμα · σύ δέ πλείων ὁ πόνος , ὥστε καί ὑποδείκνυμι αὐτός , καί μετά πολύς τηρέω ὁ ἀσφάλεια . ἐπιτίθημι ποῖος μετά ὁ ἀκρόασις ὁ κλεῖθρον ὁ θύρα , ὁ μοχλός · καί λογισμός ὁ φοβερός , καθάπερ τις φύλαξ , πανταχόθεν περιίστημι ὁ Ψυχή . καί γάρ ἀναίσθητος ὁ κλέπτης εἰμί , καί διαπαντός ἀγρυπνέω , καί συνεχῶς ἐπιτίθημι , κἀν πολλάκις ἀποτυγχάνω , πολλάκις ἐπιχειρέω . εἰμί τοίνυν φοβερός ὁ φύλαξ · κἀν ὁράω ὁ διάβολος ἔρχομαι καί βούλομαι ἁρπάζω τίς ὁ καταβάλλω , μετά πολύς αὐτός ἀπελαινέτωσαν ὁ κραυγή · κἀν φροντίς βιωτικός ἔπειμι , χωλεύω · κἀν λήθη παρά ὁ φύσις διενυχλεω , ὁ μέλω ὁ μηρία διεγερτέτωσαν . οὖον γάρ εἰμί μικρός ὁ κίνδυνος , ἀπόλλυμι χρῆμα δεσποτικός . εἰμί γάρ ὁ οὗτος ὁ [ 675 ] χρῆμα ὑποδέχομαι , ἐπειδάν διασκορπίζω ὁ πιστεύω , θάνατος κολάζω πολλάκις · ὁ ὁ πολύς τίμιος οὗτος ὑποδέχομαι λόγιος , εἶτα ἀπόλλυμι , ποῖος οὐ ὑφίστημι τιμωρία ; ἐπί μέν οὗτος ὁ χρῆμα φυλακή εἰμί υπαθυνοος μόνος ὁ δέχομαι , ἕτερος δέ οὐδείς . ὅσα γάρ ὑποδείκνυμι , τοσοῦτος αὐτός κατατίθημι πᾶς ἀνάγκη , καί πλέω οὐδή οὐδείς ἀπαιτέω παρά αὐτός · ἐπί δέ ὁ ὁ Θεός λόγος οὐ φυλακή ἀρτύω ὑπεύθυνος μόνος , ἀλλά καί ἐργασία πολύς . οὐδέ γάρ ὅσπερ δέχομαι μόνος ἀποδίδωμι κελεύω , ἀλλά καί διά αυουτος ὁ δεσπότης προσφέρω . καί οὗτος εἰμί καί φυλαβη προΐημι μόνος , πολύς ἀγωνία καί σπουδή