joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0214.4
Ποιήσωμεν ἄνθρωπον καθ' εἰκόνα . Ἀκούετε δ Ἰουδαῖοι . Πρὸς τινα φησὶν ὁ Θεός , Ποιήσωμεν ; Μωϋσέως ἐστὶ τὰ γράμματα , Μωϋσέως , ᾧ πιστεύειν λευδόμενοι εἶσιν . Καὶ ὅτι ψεύδονται καὶ οὐ πιστεύσουσιν , ἀκούει τοῦ Χριστοῦ διελέχοντος αὐτοὺς καὶ λέγοντος · Εἰ ἐπιστεύετε Μωϋσεῖ , ἐπίστευετε ἂν ἐμοί . Νῦν δὲ παρ' ἐκείνοις μὲν τὰ βιβλία , παρ' ἡμῖν δὲ τῶν βιβλίων ὁ θησαυρός · παρ' ἐκείνοις τὰ γράμματα , [ 653 ] παρ' ἡμῖν καὶ τὰ γράμματα καὶ τὰ νοήματα . Πρὸς τίνα οὖν , εἴπῃ , λέγει , Ποιήσωμεν ἄνθρωπον ; Πρὸς ἄγγελον , φησίν , ἢ πρὸς ἀρχάγγελον ἀπλῶς φθέγγεται . Καθάπερ γὰρ οἱ μαστιγία τῶν οἰκετῶν παρὰ τῶν δεσποτῶν ἐγκαλούμενοι , καὶ ἐξ εὐθείας οὐκ ἔχοντες ἀποκρινάσθαι , τὸ ἐπελθὸν ἅπαν προσφέρουσι · οὕτω δὴ καὶ ὑμεῖς , Πρὸς ἄγγελον , φατέ , καὶ ἀρχάγγελον εἴπε . Ποῖον ἄγγελον ; ποῖον ἀρχάγγελον ; Οὐ γὰρ ἀγγέλων ἐστὶ τὸ δημιουργεῖν , οὐδὲ ἀρχαγγέλων τὸ ἐργάζεσθαι ταῦτα . Τίνας δὲ ἔνεκεν , ὅτε μὲν τὸν οὐρανὸν ἐποίησεν , οὐκ εἶπεν ἀγγέλῳ τὸν ἀρχάγγελον , ἀλλὰ δι' ἑαυτοῦ παρήγαγεν ; ὅτε δὲ τὸ τιμιώτερον οὐρανοῦ καὶ παντὸς κόσμου παρήγαγε ζῶον , τὸν ἄνθρωπον , τότε τοὺς δούλους κοινωνοὺς λαμβάνει τῆς δημιουργίας ; β' . Οὐκ ἐστὶ ταῦτα , οὐκ ἐστὶ · ἀγγέλων γὰρ τὸ παρеса - τάναι , οὐ τὸ δημιουργεῖν · ἀρχαγγέλων τὸ λειτουργεῖν , οὐχὶ τὸ γνώμην κοινωνεῖν καὶ βουλῆς . Ἀκούσατε τὴ φησιν Ἡσαΐας περὶ τῶν Σεραφὶμ δυνάμεων , τῶν ἀνωτέρων τῶν ἀρχαγγέλων · Εἶδον τὸν Κύριον καθήμενον ἐπὶ θρόνου ὑψηλοῦ καὶ ἐπρημύρου , καὶ τὰ Σεραφὶμ παρεστηκέναι κύκλῳ αὐτοῦ · ἐξ πτέρυγες τῷ ἑνί , καὶ ἐξ πτέρυγες τῷ ἑνί · ταῖς μὲν δυσὶ πτέρυξι κατεκάλυπτο τὰ πρόσωπα αὐτῶν , ἀποτεῖχίζουσι θλινοῦντι τὰς ὀφείας , διὰ τὴν μὴ δύνασθαι τὴν ἐκ τοῦ θρόνου φερομένην ἀστραπὴν ἀντεῖναι . Τί λέγεις ; Τὰ μὲν Σεραφὶμ παρεστήκασιν , καὶ ἐν θαύματι τοσούτῳ εἰσὶ καὶ ἐκπλήξει , καὶ ταῦτα συγκατάδασιν Θεοῦ βλέποντα · Ἄγγελοι δὲ καὶ γνώμης κοινωνοῦσιν αὐτῷ , καὶ σκέψεως μετέχουσιν ; Ἄλλ' οὐκ ἂν ἔχοι λόγον . Ἄλλὰ τίς ἐστι πρὸς ὃν φησι , Ποιήσω -
Lemmas: ποιέω ἄνθρωπος κατά εἰκών . ἀκούω δ Ἰουδαῖος . πρός τις φημί ὁ Θεός , ποιέω ; Μωϋσῆς εἰμί ὁ γράμμα , Μωϋσῆς , ὅς πιστεύω λευδιδωμι εἶμι . καί ὅτι ψεύδω καί οὖον πιστεύω , ἀκούω ὁ Χριστός διαλέγω αὐτός καί λέγω · εἰμί πιστεύω Μωϋσῆς , πιστεύω εἄν ἐγώ . νῦν δέ παρά ἐκεῖνος μέν ὁ βιβλίον , παρά ἐγώ δέ ὁ βιβλίον ὁ θησαυρός · παρά ἐκεῖνος ὁ γράμμα , [ 653 ] παρά ἐγώ καί ὁ γράμμα καί ὁ νόημα . πρός τίς οὖν , εἶπον , λέγω , ποιέω ἄνθρωπος ; πρός ἄγγελος , φημί , ἢ πρός ἀρχάγγελος ἀπλόος φθέγγομαι . καθά γάρ ὁ μαστιγίας ὁ οἰκέτης παρά ὁ δεσπότης ἐγκαλέω , καί ἐκ εὐθύς οὐ ἔχω ἀποκρίνω , ὁ ἐπέρχομαι ἅπας προσφέρω · οὗτος δή καί σύ , πρός ἄγγελος , φημί , καί ἀρχάγγελος εἶπον . Ποῖον ἄγγελος ; ποῖος ἀρχάγγελος ; οὖον γάρ ἄγγελος εἰμί ὁ δημιουργέω , οὐδέ ἀρχάγγελος ὁ ἐργάζομαι οὗτος . τίς δέ ἐνέλκω , ὅτε μέν ὁ οὐρανός ποιέω , οὐ εἶπον ἄγγελος ὁ ἀρχάγγελος , ἀλλά διά ἑαυτοῦ παράγω ; ὅτε δέ ὁ τίμιος οὐρανός καί πᾶς κόσμος παράγω ζῷον , ὁ ἄνθρωπος , τότε ὁ δοῦλος κοινωνός λαμβάνω ὁ δημιουργία ; βε . οὐ εἰμί οὗτος , οὐ εἰμί · ἄγγελος γάρ ὁ παρеса - τάναι , οὖον ὁ δημιουργέω · ἀρχάγγελος ὁ λειτουργέω , οὐ ὁ γνώμη κοινωνέω καί βουλή . ἀκούω ὅς φημί Ἠσαΐας περί ὁ σεραφίμ δύναμις , ὁ ἀνώτερος ὁ ἀρχάγγελος · εἶδον ὁ κύριος κάθημαι ἐπί θρόνος ὑψηλός καί επρημυροος , καί ὁ σεραφίμ παρίστημι κύκλος αὐτός · ἐκ πτέρυξ ὁ εἷς , καί ἐκ πτέρυξ ὁ εἷς · ὁ μέν δύο πτέρυξ κατακαλύπτω ὁ πρόσωπον αὐτός , ἀποτειχίζω θλινοῦντι ὁ ὄφειος , διά ὁ μή δύναμαι ὁ ἐκ ὁ θρόνος φέρω ἀστραπή ἄντειμι . τις λέγω ; ὁ μέν σεραφίμ παρίστημι , καί ἐν θαῦμα τοσοῦτος εἰμί καί ἔκπληξις , καί οὗτος συγκατάδασιν Θεός βλέπω · Ἄγγελος δέ καί γνώμη κοινωνέω αὐτός , καί σκέψις μετέχω ; ἄλλος οὐ εἄν ἔχω λόγος . ἀλλά τίς εἰμί πρός ὅς φημί , ποιέω -