joannes-chrysostomus.in-genesim-sermones-1-9 pg054_0211.3
τοῖς πέντησι αὐτὰ κεκτημένοι διαπαντὸς ὡμεν ἑ . Καὶ πῶς , ἐγὼ λέγω . Ἄν εἰς δεξιὰν τοῦ πέντητος ἀποθῇς τὸ ἀργύριον , οὐ συκοφάντης ἐπιτίθεται , οὐ βάσκωνος ὀφθαλμὸς ὀρᾷ , οὐ ληστὴς θρασύτεται , οὐ τοιχοῦχος διορύσας , οὐκ οἰκέτης ἀφελμένος ἀποδιδράσκει · καὶ γὰρ ἐστιν ὁσιὸν ἐκεῖνο τῷ ταμείῳ . Ἄν δὲ οἴκωι κατορμήσης , καὶ ληστὴ καὶ τοιχοῦχος καὶ βασκανία καὶ συκοφαντία καὶ οἰκέτης καὶ πᾶση βλάβῃ ποιεῖς ὑπεύθυνον τὸν χρυσίον . Πολλάκις γὰρ μετὰ θύρας μυρίας καὶ μοχλοὺς τὰς μὲν ἐξωθεν ἐπιπρεῖας διέφυγε , τοὺς δὲ φύλακας οὐ διέφυγεν , ἀλλ᾽ οἱ τηροῦντες αὐτὸ λαβόντες ἀπέδρασαν . Ὅρᾷς ὅτι τότε μᾶλλον κύριοι τῶν κτημάτων ἐσμέν , ὅταν τοῖς πέντησι αὐτὰ παρακαταθώμεθα . Οὐ φυλακὴς δὲ ἕνεκα μόνον ἐκεῖνο ἀσφαλέστερον τοῦ χωρίου , ἀλλὰ καὶ κέρδους καὶ προσόδου πλειονὸς ἐστιν ὑπόθεσις . Ἄν μὲν γὰρ ἀνθρώπῳ δανεῖσης , ἑκατοστήν ἐλαβες · Ἄν δὲ Θεῷ δανείσης διὰ τοῦ πέντητος , οὐχ ἑκατοστήν , ἀλλ᾽ ἑκατονταπλασίονα λήψη . Κἂν μὲν σπείρης εὐφορον ἄρουραν , ὅταν πολλὴν ἐνέργη τὴν φορὰν , δκαπλασίονα οὐσὴ τὰ σπέρματα ἱ · Ἄν δὲ εἰς τὸν οὐρανὸν σπείρης , μετὰ τὸ γενέσθαι ἑκατονταπλασίονα , καὶ ζωὴν αἰώνιον καὶ ἀγήρωκαὶ ἀθάνατον ἀπολήψη . Καὶ ἐνταῦθα μὲν πολὺς ὁ πόνος τοῖς τὰ σπέρματα καταβάλλουσι · ἐκεῖ δὲ χωρὶς ἄρότρου καὶ βοῦν καὶ γηπώνων καὶ τῆς ἄλλης ταλαιπωρίας ἀπάσης ἡ τῶν καταβληθέντων φορὰ φύεται , καὶ οὐχ ἀκύβων θ , οὐχ ἐπομβρίας , οὐχ ἐρυσιβῆν , οὐ χάλασιν , οὐχ ἀχριβὸς στρατοπέδον , οὐ ποταμῶν ἐπιχύσεως , οὐχ ἄλλο τι οὐδὲν ἐκεῖ σπείροντας ἐστι φοβηθῆναι ποτε · Ἄλλὰ πᾶσης ἀνωτέρω βλάβης ἔστηκε τὰ ἐκεῖ καταβαλλόμενα σπέρματα . Ὅταν οὖν μήτε πόνος , μήτε κίνδυνος , μήτε ὑποψία , μήτε ὑποτυχία τις ἡ , καὶ πολλῷ πλείονα τῶν καταβαλλομένων γέννησε τὰ φύομενα , καὶ τοσαῦτα βλαστάνη ἀγαθά , ὅσα οὔτε ὀφθαλμὸς εἶδεν , οὔτε οὖς ἤκουσεν , οὔτε ἐπὶ καρδίαν ἀνθρώπου ἀνέβη , πῶς οὐχ ἂν εἴη ραθυμία ἐτχάτης . [ 651 ] τὸ πλέον ἀφέντας , τὸ ἐλαττον διώκεις , καὶ τὸ ἀσφαλὲς καταλιπόντας , τὸ ἀπιστον καὶ κινδύνων γέμον καὶ πολλὰς ἔχον ἀποτυχίας μετιέναι ; Τίς γὰρ ἡμῖν ἐστι συγγνώμη τοῦτο ποιούσι ; ποία δὲ ἀπολογία ; Πεινίαν προβαλλόμεθα πάντως · ἀλλ᾽ οὐχ ἐφ᾽ ἡμῖν τῆς χήρας ἐκείνης πενέστεροι , ἡ δύο λεπτά ἄ ἔχουσα μόνα , καὶ ταῦτα κατέβαλετο . Σηλώσωμεν τοίνυν ἐκείνης τὸν πλοῦτον , μιμησώμεθα τῆς προαιρέσεως τὴν μεγαλοψυχίαν , Ἵνα καὶ τῶν ἐκείνην ἀποκειμένων ἀγαθῶν ἐπιτύχωμεν · Ὦν γένοιτο πάντας ἡμᾶς καταξιωθῆναι · χάριτι καὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , μεθ᾽ οὗ τῷ Πατρὶ , ἅμα τῷ ἀγίῳ Πνεύματι , δόξα , κράτος , τιμὴ , νῦν καὶ ἀεὶ , καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: ὁ πέντη αὐτός κτάομαι διαπαντός εἰμί ὅς . καί πῶς , ἐγώ λέγω . ἄν εἰς δεξιά ὁ πέντη ἀποτίθημι ὁ ἀργύριον , οὖον συκοφάντης ἐπιτίθημι , οὖον βάσκων ὀφθαλμός ὁράω , οὖον λῃστής θρασύνω , οὖον τοίχος διορύσσω , οὐ οἰκέτης ἀφαιρέω ἀποδιδράσκω · καί γάρ εἰμί ὅσιος ἐκεῖνος ὁ ταμεῖον . ἄν δέ οἶκος κατορμήσης , καί λῃστής καί τοίχος καί βασκανία καί συκοφαντία καί οἰκέτης καί πᾶς βλάβη ποιέω ὑπεύθυνος ὁ χρυσίον . πολλάκις γάρ μετά θύρα μυρίος καί μοχλός ὁ μέν ἐξωθεν ἐπιπρεῖας διαφεύγω , ὁ δέ φύλαξ οὖον διαφεύγω , ἀλλά ὁ τηρέω αὐτός λαμβάνω ἀποδιδράσκω . ὁράω ὅτι τότε μᾶλλον κύριος ὁ κτῆμα εἰμί , ὅταν ὁ πέντη αὐτός παρακαταθέω . οὖον φυλακή δέ ἕνεκα μόνος ἐκεῖνος ἀσφαλής ὁ χωρίον , ἀλλά καί κέρδος καί πρόσοδος πλείων εἰμί ὑπόθεσις . ἄν μέν γάρ ἄνθρωπος δανείζω , ἑκατοστός λαμβάνω · ἄν δέ Θεός δανείζω διά ὁ πέντη , οὐ ἑκατοστός , ἀλλά ἑκατονταπλασίων λαμβάνω . κἀν μέν σπείρω εὔφορος ἄρουρα , ὅταν πολύς ἐνεργέω ὁ φορά , δκαπλασιαδων εἰμί ὁ σπέρμα Ι · ἄν δέ εἰς ὁ οὐρανός σπείρω , μετά ὁ γίγνομαι ἑκατονταπλασίων , καί ζωή αἰώνιος καί ἀγείρω ἀθάνατος ἀπολαμβάνω . καί ἐνταῦθα μέν πολύς ὁ πόνος ὁ ὁ σπέρμα καταβάλλω · ἐκεῖ δέ Χωρὶς ἄροτρον καί βοῦς καί γηπώνων καί ὁ ἄλλος ταλαιπωρία ἀπασάω ὁ ὁ καταβάλλω φορά φύω , καί οὐ ακυβους θ , οὐ ἐπομβρία , οὐ ἐρυσίβη , οὖον χάλασις , οὐ ἀχριβὸς στρατόπεδον , οὖον ποταμός ἐπίχυσις , οὐ ἄλλος τίς οὐδείς ἐκεῖ σπείρω εἰμί φοβέω ποτός · ἀλλά πᾶς ἀνωτέρω βλάβη ἵστημι ὁ ἐκεῖ καταβάλλω σπέρμα . ὅταν οὖν μήτε πόνος , μήτε κίνδυνος , μήτε ὑποψία , μήτε υποτυχιος τις ὁ , καί πολύς πλείων ὁ καταβάλλω γεννάω ὁ φύω , καί τοσοῦτος βλαστάνω ἀγαθός , ὅσος οὔτε ὀφθαλμός ὁράω , οὔτε οὖς ἀκούω , οὔτε ἐπί Καρδία ἄνθρωπος ἀναβαίνω , πῶς οὐ εἄν εἰμί ραθυμία τάσσω . [ 651 ] ὁ πλέω ἀφίημι , ὁ μικρός διώκω , καί ὁ ἀσφαλής καταλιμπάνω , ὁ ἄπιστος καί κίνδυνος γέμω καί πολύς ἔχω ἀποτυχία μέτειμι ; Τῖς γάρ ἐγώ εἰμί συγγνώμη οὗτος ποιέω ; ποῖος δέ ἀπολογία ; πηνιάω προβάλλω πάντως · ἀλλά οὐ ἐπί ἐγώ ὁ χήρα ἐκεῖνος πένης , ὁ δύο λεπτός ὅς ἔχω μόνος , καί οὗτος καταβάλλω . Σηλώσωμεν τοίνυν ἐκεῖνος ὁ πλοῦτος , μιμέομαι ὁ προαίρεσις ὁ μεγαλοψυχία , ἵνα καί ὁ ἐκεῖνος ἀπόκειμαι ἀγαθός ἐπιτυγχάνω · ὦς γίγνομαι πᾶς ἐγώ καταξιόω · χάρις καί φιλανθρωπία ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , μετά ὅς ὁ πατήρ , ἅμα ὁ ἅγιος πνεῦμα , δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καί ἀεί , καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .