joannes-chrysostomus.in-genesim-homiliae-1-67 pg054_0058.3
λέξεως συγκατάδασιν . Τί οὖν ; πρὸ τούτου ἠγνῶσ τού δικαίου τὴν ἀρετήν , καὶ νῦν ἐγνῶ ὁ τῶν ὅλων Δεσπότης ; Οὐ τοῦτο φησιν , ὅτι αὐτὸς νῦν ἔγνω . Ἀλλὰ τί ; Νῦν , φησίν , ἀπασι τὴν ἐγνώρισον , ὅπως ἐκλαλαλῇ τὸν φόβον ἔχεις τὸν πρὸς τὸν Θεόν . Ἐγὼ μὲν γὰρ ἤδειν τὸν ἐμὸν θεράποντα · τὰ δὲ σὺν παρὰ σοῦ γενομένα τοῖς τὲ νῦν οὖσι , ταῖς τὲ μετὰ ταῦτα γενεαῖς διδασκαλία ὑπόθεσις γενήσεται . Ἐγνώρισας γὰρ νῦν ἀπασι ὅπως φοβῇ τὸν Θεόν , καὶ τὰ προσταττόμενα εἰς ἔργον ἀγαγεῖν σπουδεῖς . Καὶ οὐκ ἀφεῖσιν τοῦ υἱοῦ σου τοῦ ἀγαπητοῦ δι’ ἐμέ · τοῦ σφόδρα σοι περιποθῆτου καὶ γνησίου ὑπὸ σοῦ ἀγαπημένου οὐκ ἐρῆσεις δι’ ἐμέ , διὰ τὸ πρόσταγμα τὸ ἐμόν , διὰ τὸ ἐπίταγμα τὸ παρ’ ἐμοῦ · ἀλλὰ προσετίμησας τὸ παρ’ ἐμοῦ καλεῖσθαι τοῦ παιδὸς τοῦ σοῦ . Διὰ τοῦτο καὶ τὸν παῖδα δέχομαι τὸν σόν . Διὰ τοῦτο γὰρ σοι ἐπηγγείλαμην τὸ σπέρμα τὸ σὸν ἐκταθεῖσθαι · καὶ τὸν ἐπὶ τῇ ὑπακοῇ στερῶσαν ἀναδοχάμενος ἀπείθ . Ἐγὼ γὰρ τὴν προαίρεσιν οὐδὲ στεφανοῦν , καὶ ἀπὸ τῆς γνώμης τὰ βραδεῖα παρέχειν . Εἰς ἔργον γὰρ ἐκθύναι προσήκει τὰ παρὰ σοῦ θηθέντα καὶ τοῖς παισὶ σοῖς σοῖς , καὶ τῷ Ἰσαὰκ · ἐκεῖνος γὰρ ἐπηγγείλω , ὅτι Προσκυνήσαντες ἀναστρέψομεν · καὶ τοῦτο ἤδη ἐστιν · καὶ τῷ παιδὶ πυθόμενοι , ἵδω δεῖ τὸ πρόβατον τὸ εἰς ὀλοκαυτῶσαι ; Ὁ Θεὸς δύναται ἀναστῆ κρῶσασθαι εἰς ὀλοκαυτῶσαι , εἶπας . Ἴδου σὺν ἀναβλέψας [ 478 ] τοῖς ὀφθαλμοῖς σου ὅρα τὸ προβληθὲν παρὰ σοῦ πρόβατον , ὅτιρ ἀντὶ τοῦ παιδὸς ὀλοκαυτωθήσεται . Ἀναβλέψας δὲ τοῖς ὀφθαλμοῖς εἶδε , καὶ ἰδοὺ κριὸς εἰς κατεσχημένος τῶν κερδέων ἐν φυτῷ Σαδέκ . Καὶ ἐπορεύθη Ἀβραὰμ , καὶ ἔλαβε τὸν κριόν , καὶ ἀνῆγεγκεν αὐτὸν εἰς ὀλοκαυτῶσαι ἀντὶ Ἰσαὰκ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ . Εἰδὼν σου , φησίν , τὴς γνώμης τὸ φιλόθεον , ἰδοὺ ὅπερ προλαλῶν εἶπας τῷ παιδὶ , τοῦτό σοι παρεσκεύασα . Καὶ ἔλαβε , καὶ ἀνῆγεγκεν εἰς ὀλοκαυτῶσαι ἀντὶ Ἰσαὰκ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ . Εἶδες Θεοῦ φιλανθρωπίαν ; Καὶ ἡ θυσία ἀπηρτίσθη , καὶ ὁ πατριάρχης τὸ φιλόθεον αὐτοῦ τῆς γνώμης ἐπδείξατο , καὶ ἀπὸ τῆς προαιρέσεως τὸν στέφανον ἐκομίσατο , καὶ τὸν Ἰσαὰκ λαβὼν ἐπάνεισι μετὰ μυρίων στεφάνων . Ταῦτα δὲ πάντα τύπος ἐγένετο τοῦ σταυροῦ . Αὐτὸ τοῦτο καὶ ὁ Χριστὸς τοῖς Ἰουδαίοις λέγειν · Ἀβραὰμ ὁ πατὴρ ἐμῶν ἡγαλλιάσατο , ἵνα ἴδῃ τὴν ἡμέραν τὴν ἐμήν · καὶ εἶδε , καὶ ἠγάπη . Πῶς εἶδε ; ὁ πρὸ τοσούτων γεγεννημένος χρόνων ; Διὰ τοῦ τύπου , διὰ τῆς σκιάς . Καθάπερ γὰρ ἐνταῦθα τὸ πρόβατον προσηνέχθη ἀντὶ τοῦ Ἰσαὰκ , οὕτως ἐ λογικὸς ἄνθρωπος προσηνέχθη ὑπὲρ τῆς οἰκουμένης . Ἔδει γὰρ ἐν τῇ σκιά προδιαγραφῆναι τὴν ἀλήθειαν . Ὅρα μοι γὰρ , ἀγαπητέ , πῶς ἀπαντα διὰ τῆς σκιάς προετυπώθη · μονογενὴς ἐκεῖ , καὶ μονογενὴς ἐνταῦθα · ἀγαπητὸς ἐκεῖ καὶ γνησίως , ἀγαπητὸς καὶ ἐνταῦθα καὶ γνησίως . Οὗτος γὰρ ἐστὶν ὁ Ἰάκ μου ὁ ἀγαπητός , φησίν , ἐν ᾧ ἠδόκησα . Ὑπὸ τοῦ πατρὸς ἐκείνου εἰς θυσιαστήριον ἀνεφέρετο , καὶ τοῦτον ὁ Πατὴρ ἔθεσεν . Καὶ βοᾷ Παῦλος λέγων · Ὡς τὸ τοῦ ἰδίου Υἱοῦ οὐκ ἐφείσατο , ἀλλ’ ὑπὲρ ἡμῶν πάντων παρέδωκεν αὐτόν , πῶς οὐχὶ καὶ σὺν αὐτῷ τὰ πάντα ἡμῖν χαριστήσεται ; Μέγισ τούτου ἡ σκιά · λοιπὸν δὲ τῶν πραγμάτων ἡ ἀλήθεια πολὺ τὸ ὑπερέχον ἐπιδείκνυται . Ὁ γὰρ ἄνθρωπος οὗτος ὁ λογικὸς ὑπὲρ ἀπάσης τῆς οἰκουμένης προσεφέρετο , οὗτος τὴν οἰκουμένην ἀπασαν ἐξἐκάθηρεν · οὗτος τοὺς ἀνθρώπους τῆς πλάνης ἐλυθέρωσε ,
Lemmas: λέξις συγκατάδασιν . τις οὖν ; πρό οὗτος γιγνώσκω ὅς Δίκαιος ὁ ἀρετή , καί νῦν γιγνώσκω ὁ ὁ ὅλος Δεσπότης ; οὖον οὗτος φημί , ὅτι αὐτός νῦν γιγνώσκω . ἀλλά τίς ; νῦν , φημί , ἅπας ὁ γνωρίζω , ὅπως ἐκλαλέω ὁ φόβος ἔχω ὁ πρός ὁ Θεός . ἐγώ μέν γάρ ἀδέω ὁ ἐμός θεράπων · ὁ δέ σύν παρά σύ γίγνομαι ὁ τε νῦν εἰμί , ὁ τε μετά οὗτος γενεά διδασκαλία ὑπόθεσις γίγνομαι . γνωρίζω γάρ νῦν ἅπας ὅπως φοβέω ὁ Θεός , καί ὁ προστάσσω εἰς ἔργον ἄγω σπουδεύω . καί οὐ ἀφίημι ὁ υἱός σύ ὁ ἀγαπητός διά ἐγώ · ὁ σφόδρα σύ περιπόθητος καί γνήσιος ὑπό σύ αγαπημένος οὐ ῥῆσις διά ἐγώ , διά ὁ πρόσταγμα ὁ ἐμός , διά ὁ ἐπίταγμα ὁ παρά ἐγώ · ἀλλά προστιμάω ὁ παρά ἐγώ καλέω ὁ παῖς ὁ σύ . Ζεύς οὗτος καί ὁ παῖς δέχομαι ὁ σός . Ζεύς οὗτος γάρ σύ ἐπαγγέλλω ὁ σπέρμα ὁ σός ἐκτείνω · καί ὁ ἐπί ὁ ὑπακοή στερέω ἀναδέχομαι ἀπεῖπον . ἐγώ γάρ ὁ προαίρεσις οὐδέ στεφανόω , καί ἀπό ὁ γνώμη ὁ βραδύς παρέχω . εἰς ἔργον γάρ ἐκθύω προσήκω ὁ παρά σύ θεάομαι καί ὁ παῖς σός σός , καί ὁ ἰσαάκ · ἐκεῖνος γάρ ἐπαγγέλλω , ὅτι προσκυνέω ἀναστρέφω · καί οὗτος ἤδη εἰμί · καί ὁ παῖς πυνθάνομαι , ὁράω δεῖ ὁ πρόβατον ὁ εἰς ὀλοκαυτῶσαι ; ὁ θεός δύναμαι ἀνίστημι χρῴζω εἰς ὀλοκαυτῶσαι , εἶπον . ὁράω σύν ἀναβλέπω [ 478 ] ὁ ὀφθαλμός σύ ὁράω ὁ προβάλλω παρά σύ πρόβατον , ὅτιρ ἀντί ὁ παῖς ὀλοκαυτωθήσεται . ἀναβλέπω δέ ὁ ὀφθαλμός ὁράω , καί ἰδού κριός εἰς κατέχω ὁ κέρδος ἐν φυτός Σαδέκ . καί πορεύω Ἀβραάμ , καί λαμβάνω ὁ κριός , καί ἀνάγω αὐτός εἰς ὀλοκαυτῶσαι ἀντί Ἰσαάκ ὁ υἱός αὐτός . ἀνάκλεις σύ , φημί , σής γνώμη ὁ φιλόθεος , ἰδού ὅσπερ προλαλέω εἶπον ὁ παῖς , οὗτος σύ παρασκευάζω . καί λαμβάνω , καί ἀνάγω εἰς ὀλοκαυτῶσαι ἀντί Ἰσαάκ ὁ υἱός αὐτός . εἶδον Θεός φιλανθρωπία ; καί ὁ θυσία ἀπαρτίζω , καί ὁ πατριάρχης ὁ φιλόθεος αὐτός ὁ γνώμη ἐπιδείκνυμι , καί ἀπό ὁ προαίρεσις ὁ στέφανος κομίζω , καί ὁ Ἰσαάκ λαμβάνω ἐπάνειμι μετά μυρίος στέφανος . οὗτος δέ πᾶς τύπος γίγνομαι ὁ σταυρός . αὐτός οὗτος καί ὁ Χριστός ὁ Ἰουδαῖος λέγω · Ἀβραάμ ὁ πατήρ ἐμέω ἀγαλλιάω , ἵνα ὁράω ὁ ἡμέρα ὁ ἐμός · καί ὁράω , καί ἀγάπη . Πῶς ὁράω ; ὁ πρό τοσοῦτος γεννάω χρόνος ; Ζεύς ὁ τύπος , διά ὁ σκιά . καθά γάρ ἐνταῦθα ὁ πρόβατον προσφέρω ἀντί ὁ Ἰσαάκ , οὕτως εἰ λογικός ἄνθρωπος προσφέρω ὑπέρ ὁ οἰκέω . δέω γάρ ἐν ὁ σκιά προδιαγράφω ὁ ἀλήθεια . Ὅρας ἐγώ γάρ , ἀγαπητός , πῶς ἅπας διά ὁ σκιά προτυπόω · μονογενής ἐκεῖ , καί μονογενής ἐνταῦθα · ἀγαπητός ἐκεῖ καί γνήσιος , ἀγαπητός καί ἐνταῦθα καί γνήσιος . οὗτος γάρ εἰμί ὁ Ἰάκ ἐγώ ὁ ἀγαπητός , φημί , ἐν ὅς δοκέω . ὑπό ὁ πατήρ ἐκεῖνος εἰς θυσιαστήριον ἀναφέρω , καί οὗτος ὁ πατήρ θέτω . καί βοάω Παῦλος λέγω · ὡς ὁ ὁ ἴδιος υἱός οὐ φείδομαι , ἀλλά ὑπέρ ἐγώ πᾶς παραδίδωμι αὐτός , πῶς οὐ καί σύν αὐτός ὁ πᾶς ἐγώ χαριστέω ; Μέγις οὗτος ὁ σκιά · λοιπός δέ ὁ πρᾶγμα ὁ ἀλήθεια πολύς ὁ ὑπερέχω ἐπιδείκνυμι . ὁ γάρ ἄνθρωπος οὗτος ὁ λογικός ὑπέρ ἀπασάω ὁ οἰκέω προσφέρω , οὗτος ὁ οἰκέω ἅπας ἐκκαθαίρω · οὗτος ὁ ἄνθρωπος ὁ πλάνης ἐλυθέρωσε ,