joannes-chrysostomus.in-genesim-homiliae-1-67 pg054_0110.3
αὐτῆς ἡμῖν ἐγγιγνόμενον κέρδος , προθύμως αὐτὴν μετελθώμεν . Τάχα γὰρ τοσαύτην αὐτῆς ἡ παρουσία , ὡς μὴ μόνον ἁμαρτήματα ἐκκαθαίρειν , ἀλλὰ καὶ αὐτὸν τὸν θάνατον φυρανεύειν . Καὶ λέγω τὸν τρόπον . Καὶ τίς , φησίν , ἐλεημοσύνην ἐπιδειξάμενος , τοῦ θανάτου κρείττον γέγονε ; Καὶ μὴν ἅπαντας ὁρῶμεν ὑπὸ τὴν τυραννίδα τοῦ θανάτου γιγνομένους . Μὴ θορυβηθῆς , ἀγαπητέ , ἀλλὰ μάθε δι’ αὐτῶν τῶν πραγμάτων , ὅπως · ἡ τῆς ἐλεημοσύνης δύναμις ἐνίκησε καὶ τοῦτο τὸ τυραννίδος . Ταβιδὰ τις ἐγένετο γυνή , ἥτις διεργηνομένη λέγεται Δορκὰς · αὕτη ἔργον ἐποιεῖτο καθ’ ἑκάστην ἡμέραν τὴν ἀπὸ τῆς ἐλεημοσύνης · εὐπρίαν συλλέγειν ἐαυτῇ · καὶ ἐνεδίδου , φησί , τὰς χήρας , καὶ τὴν ἄλλην ἅπαντα εὐπορίαν αὐταῖς παρέχειν . Ἐγένετο δὲ ἀσθενήσασαν αὐτὴν ἀποθανεῖν . Ἄλλὰ βλέπει μοι ἐνταῦθα , ἀγαπητέ , πῶς αἱ τῆς θεραπείας ἀπολαύουσαι , καὶ τὰ σώματα σκεπτόμενοι ἀπ’ αὐτῆς , ἐν καιρῷ τὴν εὐεργετὴν ἀμειβόμενοι , περιεστάσι τὸν ἀπόστολον , ἐπεδείκνυτο , φησί , τὰ ἱμάτια , καὶ ὅσα ἐποίει μετ’ αὐτῶν οὖσα ἡ Δορκὰς , καὶ τὴν τροφὴν ἐπιζήτων , καὶ δάκρυα ἰσως προσέχετο , καὶ εἰς πολὺν οἰκτον τὸν Ἀπόστολον περιέκοντο . Τί οὖν ὁ μακάριος Πέτρος ; Τὰ γόνατα θεῖς , φησί , προσευχάτο , καὶ ἐπιστρέψας πρὸς τὸ σῶμα , εἶπε · Ταβιδὰ , ἀνάστηθι . Ἡ δὴ ἀνοῖξε τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτῆς , καὶ ἰδοῦσα τὸν Πέτρον , ἀνέκθισε . Δὼς δὲ αὐτῇ χεῖρα , ἀνέστησεν αὐτήν , καὶ φωνήσας τοὺς ἀδελφοὺς καὶ τὰς χήρας , παρέστησεν αὐτὴν ζῶσαν . Εἶδες δύναμιν τοῦ ἀποστόλου , μᾶλλον δὲ τοῦ ἐνεργούντος ἐν αὐτῷ Δεσπότου ; εἶδες δὴ τὴς εἰς τὰς χήρας εὐποιίας ἀμοιβὴν καὶ ἐν τῷ παρόντι καιρῷ γέγονε ; Τί γὰρ τοσοῦτον , εἴπε μοι , παρέσχεν αὐτῇ ταῖς χήραις , ὅσον αὐτὰς αὐτὴν ἡμεῖναντο ; Ἱμάτια παρέχε καὶ τροφὰς αὐταῖς , ἀλλ’ αὐταὶ πρὸς ζῶν αὐτὴν ἐπανήγαγον , καὶ τὸν θάνατον ἐξ αὐτῆς δραπετεύσαι ἐποίησαν · μᾶλλον δὲ οὐχ αὐταῖς , ἀλλὰ διὰ τὴν εἰς ταύτας θεραπείαν ὁ φιλάνθρωπος ἡμῶν Δεσπότης . Εἶδες φαρμάκου δύναμιν , ἀγαπητοί ; Τοῦτο πάντες ἑαυτοὺς κατασκευάσωμεν · οὐδὲ γὰρ πολυτελὲς ἐστίν , καίτοι γε τοσαύτην ἔχον τὴν δύναμιν , ἀλλὰ καὶ σφόδρα εὐχων , καὶ οὔτε δαπάνης δεῖται πολλῆς . Τὸ γὰρ τῆς ἐλεημοσύνης μέγεθος οὐκ ἐν τῷ πλήθει τῶν χρημάτων κρίνεται , ἀλλ’ ἐν τῇ προθυμίᾳ τοῦ διδόντος . Διὰ τοῦτο καὶ ὁ ποτὴριον ψυχροῦ δὸς ἀπόδεικτος γέγονε , καὶ ἡ τὰ δύο λεπτά καταβαλοῦσα , ἵνα μάθωμεν ὅτι πανταχοῦ γνώμην ὀρθὴν ἐπιζητεῖ ὁ τῶν ἀπάντων Δεσπότης . Ἔστι πολλάκις καὶ ὀλίγα ἔχοντα πολλὴν τὴν διαψίλειαν τῆς ἐλεημοσύνης ἐπιδείξασθαι , ὅταν ἡ ἡ προθυμία ἐρρωμένη · καὶ παλὶν τὸ ἐναντίον , ἕστι καὶ πολλὰ κακτημένον ἐλάττονα ὀφθῆναι τῶν ὀλίγα ἔχοντων διὰ τὴν ἰδίαν γνώμην μικρολογίαν . [ 537 ] Ἐκχέωμεν οὖν , παρακαλῶ , τὰ ὄντα με τοὺς ἐν χρείᾳ ὄντας μετὰ διαψιλῶς γνώμης , ἐξ ὧν ὁ Δεσπότης ἡμῖν κεχάρισται , καὶ αὐτὰ τὰ παρ’ αὐτοῦ ἡμῖν δοθέντα αὐτῷ πάλιν δώμεν , ἵνα οὕτω πάλιν μετὰ πολλῆς προσθήκης ἡμέτερα γένηται . Τοσαύτη γὰρ αὐτοῦ ἡ φιλοτιμία , ὅτι καὶ ἀφ’ ὧν ἔδωκε λαμβάνων , οὐχ ἡγεῖται τὰ ἴδια λαμβάνειν , ἀλλὰ μετὰ πολλῆς ἡμῖν αὐτὰ τῆς φιλοτιμίας ἀποδιδόναι ὑπισχνεῖται · μόνον ἐὰν ἡμεῖς τὰ παρ’ ἑαυτῶν ἐπιδειξάμεθα βουληθῶμεν , καὶ καθάπερ τῇ τοῦ Θεοῦ χειρὶ ταῦτα παρακατιθέμενοι , οὕτως αὐτὰ τοῖς πένει χορηγῶμεν , εἰδότες ὅτι ἄπερ ἂν ἡ χειρ ἐκείνη δέξηται , οὐκ ἐκεῖνα μόνον ἀποδιδώσειν , ἀλλὰ πολλὰ πλάσιον τὰ δοθέντα οὕτως ἡμῖν αὐτὰ πάλιν χαρίζειν , τὴν οἰκείαν φιλοτιμίαν διὰ πάντων ἐπιδεικνυμένης . Καὶ τί λέγω , ὅτι αὐτὴ πάλιν πολυπλασιάζει ; Ἡ χειρ ἐκείνη διώσεν
Lemmas: αὐτός ἐγώ ἐγγίγνομαι κέρδος , προθύμως αὐτός μετέρχομαι . Τάχα γάρ τοσοῦτος αὐτός ὁ παρουσία , ὡς μή μόνος ἁμάρτημα ἐκκαθαίρω , ἀλλά καί αὐτός ὁ θάνατος φυραίνω . καί λέγω ὁ τρόπος . καί τίς , φημί , ἐλεημοσύνη ἐπιδείκνυμι , ὁ θάνατος ἀγαθός γίγνομαι ; καί μήv ἅπας ὁράω ὑπό ὁ τυραννίς ὁ θάνατος γίγνομαι . μή θορυβέω , ἀγαπητός , ἀλλά μανθάνω διά αὐτός ὁ πρᾶγμα , ὅπως · ὁ ὁ ἐλεημοσύνη δύναμις νικάω καί οὗτος ὁ τυραννίς . Ταβιδὰ τις γίγνομαι γυνή , ὅστις διεργηνομενω λέγω Δορκάς · οὗτος ἔργον ποιέω κατά ἕκαστος ἡμέρα ὁ ἀπό ὁ ἐλεημοσύνη · εὐπρίαν συλλέγω ἑαυτοῦ · καί ἐνδίδωμι , φημί , ὁ χήρα , καί ὁ ἄλλος ἅπας εὐπορία αὐτός παρέχω . γίγνομαι δέ ἀσθενέω αὐτός ἀποθνῄσκω . ἀλλά βλέπω ἐγώ ἐνταῦθα , ἀγαπητός , πῶς ὁ ὁ θεραπεία ἀπολαύω , καί ὁ σῶμα σκοπέω ἀπό αὐτός , ἐν καιρός ὁ εὐεργέτης ἀμείβω , περιίστημι ὁ ἀπόστολος , ἐπιδείκνυμι , φημί , ὁ ἱμάτιον , καί ὅσος ποιέω μετά αὐτός εἰμί ὁ Δορκάς , καί ὁ τροφή ἐπιζητέω , καί δάκρυ ἴσως προσέχω , καί εἰς πολύς οἶκτος ὁ ἀπόστολος περιέχω . τις οὖν ὁ μακάριος Πέτρος ; ὁ γόνυ θέω , φημί , προσεύχομαι , καί ἐπιστρέφω πρός ὁ σῶμα , εἶπον · Ταβιδὰ , ἀνίστημι . ὁ δή ανοίγω ὁ ὀφθαλμός αὐτός , καί ὁράω ὁ Πέτρος , ἀνακτίζω . Δώς δέ αὐτός χείρ , ἀνίστημι αὐτός , καί φωνέω ὁ ἀδελφός καί ὁ χήρα , παρίστημι αὐτός ζώννυμι . εἶδον δύναμις ὁ ἀπόστολος , μᾶλλον δέ ὁ ἐνεργέω ἐν αὐτός δεσπότης ; ὁράω δή σής εἰς ὁ χήρα εὐποιία ἀμοιβή καί ἐν ὁ πάρειμι καιρός γίγνομαι ; τις γάρ τοσοῦτος , εἶπον ἐγώ , παρέχω αὐτός ὁ χήρα , ὅσος αὐτός αὐτός μένω ; ἱμάτιον παρέχω καί τροφή αὐτός , ἀλλά αὐτός πρός ζῶ αὐτός ἐπανάγω , καί ὁ θάνατος ἐκ αὐτός δραπετεύω ποιέω · μᾶλλον δέ οὐ αὐτός , ἀλλά διά ὁ εἰς οὗτος θεραπεία ὁ φιλάνθρωπος ἐγώ Δεσπότης . εἶδον φάρμακον δύναμις , ἀγαπητός ; οὗτος πᾶς ἑαυτοῦ κατασκευάζω · οὐδέ γάρ πολυτελής εἰμί , καίτοι γε τοσοῦτος ἔχω ὁ δύναμις , ἀλλά καί σφόδρα εὖχος , καί οὔτε δαπάνη δήω πολύς . ὁ γάρ ὁ ἐλεημοσύνη μέγεθος οὐ ἐν ὁ πλῆθος ὁ χρῆμα κρίνω , ἀλλά ἐν ὁ προθυμία ὁ δίδωμι . Ζεύς οὗτος καί ὁ ποτήριον ψυχρός δίδωμι αποδεικτός γίγνομαι , καί ὁ ὁ δύο λεπτός καταβάλλω , ἵνα μανθάνω ὅτι πανταχοῦ γνώμη ὀρθός ἐπιζητέω ὁ ὁ ἀπαντάω Δεσπότης . εἰμί πολλάκις καί ὀλίγος ἔχω πολύς ὁ διαψιλειος ὁ ἐλεημοσύνη ἐπιδείκνυμι , ὅταν ὁ ὁ προθυμία ῥώννυμι · καί πάλιν ὁ ἐναντίος , εἰμί καί πολύς κακτημένον μικρός ὁράω ὁ ὀλίγος ἔχω διά ὁ ἴδιος γνώμη μικρολογία . [ 537 ] ἐκχέω οὖν , παρακαλέω , ὁ εἰμί ἐγώ ὁ ἐν χρεία εἰμί μετά διάψιλος γνώμη , ἐκ ὅς ὁ Δεσπότης ἐγώ χαρίζομαι , καί αὐτός ὁ παρά αὐτός ἐγώ δίδωμι αὐτός πάλιν δήω , ἵνα οὗτος πάλιν μετά πολύς προσθήκη ἡμέτερος γίγνομαι . τοσοῦτος γάρ αὐτός ὁ φιλοτιμία , ὅτι καί ἀπό ὅς δίδωμι λαμβάνω , οὐ ἡγέομαι ὁ ἴδιος λαμβάνω , ἀλλά μετά πολύς ἐγώ αὐτός ὁ φιλοτιμία ἀποδίδωμι ὑπισχνέομαι · μόνος ἐάν ἐγώ ὁ παρά ἑαυτοῦ ἐπιδείκνυμι βούλομαι , καί καθάπερ ὁ ὁ Θεός χείρ οὗτος παρακατιτιθημι , οὕτως αὐτός ὁ πένομαι χορηγέω , οἶδα ὅτι Ἄπερ εἄν ὁ χείρ ἐκεῖνος δέχομαι , οὐ ἐκεῖνος μόνος ἀποδίδωμι , ἀλλά πολύς πλάσις ὁ δίδωμι οὕτως ἐγώ αὐτός πάλιν χαρίζω , ὁ οἰκεῖος φιλοτιμία διά πᾶς ἐπιδείκνυμι . καί τίς λέγω , ὅτι αὐτός πάλιν πολυπλασιάζω ; ὁ χείρ ἐκεῖνος διώδης