joannes-chrysostomus.in-genesim-homiliae-1-67 pg054_0130.1
διὰ τῆς μάχης τῆς οἰκείας ψυχῆς ἐκκαλύπτει τὴν ἀρετὴν . Τί τὸ ἀδίκημά μου , φησίν · ἢ τί τὸ ἀμάρτημά μου , ὅτι κατεδίωξας ὀπίσω μου ; Τίνος ἐνεκεν , φησί , μετὰ τοσαύτης ὁρμῆς κατεδίωξάς με ; ποιοῦν ἀδίκημα ἐγχαλεῖν ἔχων ; ποιοῦν ἀμάρτημα ; Καὶ οὐ μόνον τοῦτο , ἀλλὰ καὶ τοσαύτην ὑβριν ἡμῖν ἐπηύξησας , ὥστε καὶ ἐρευνησαὶ πάντα τὰ ἐν τῷ οἴκῳ μου . Τί εὕρες ἀπὸ πάντων σκευῶν τοῦ οἴκου σου ; Θεὸς ὧδε ἐναντίον τῶν ἀδελφῶν σου καὶ τῶν ἀδελφῶν μου , καὶ ἐλεηξάμενος ἀπὸ μέσου τῶν δύο ἡμῶν . Τοσαύτης , φησίν , ἐρευνας ποιησάμενος , ἆρα τὸν ὑβρίζειν τε εὑρεῖν τῶν μὴ προσήκοντων μοι ; ἢ τῶν σοι διαφερόντων ; Εἰ εὕρες , ἐν τῷ μέτρῳ παράγαγε , 558 ἵνα οἱ συνόντες μοι καὶ οἱ μετὰ σοῦ παραγενόμενοι τὴν διάκρισιν ποιήσωνται . Ἐπειδὴ εἰδὲν ἀνεῦθουν ἐαυτὸν ἐν ἅπασι γεγενημένον , πολλὴν λοιπὸν παρρησίαν προσλαβὼν ἀπαριθμεῖται τῇ εἰῶναι , ἥν περὶ αὐτὸν ἐν παντὶ τῷ χρόνῳ ἐπἐδειξάτο , καὶ φησι · Ταῦτά μοι εἴκοσιν ἔτη . Μετὰ τὴν κάματον τῶν τοσούτων ἐτῶν τούτων , ἥκην ἄξιος ταύτης τῆς ὑβρεως ; Ταῦτά μοι εἴκοσιν ἔτη . Σήμερον εἴκοσιν ἐτῶν ἀριθμὸν ἔχω ἐν τῷ οἴκῳ τῷ σῷ . Τὰ πρόσθαυτά σου καὶ αἰγῆς σου οὐκ ἠσπεκώθησαν · κριοὺς τῶν προβάτων σου οὐ κατέφαγον · θηριάλωτον οὐκ ἐνῆρχα σοι . Ἐγὼ ἀπετίννυον παρ’ ἐμαυτοῦ , κλέμματα ἡμέρας καὶ κλέμματα νυκτός . Ἐγενόμην τῆς ἡμέρας συγκαίμενος τῷ καύματι , καὶ τῷ παγετῷ τῆς νυκτός , καὶ ἀρίστατο ὁ ὕπνος ἀπὸ τῶν ὀφθαλμῶν μου . Ἐπελάθου , φησι , τῶν καμάτων τῶν ἐμῶν , ὧν ἐπεδείξαμην ποιμαίνων τὰ πρόβατά σου καὶ τὰς αἰγας ; Μὴ ἔχεις ἐγχαλεῖσαι ὅτι ποτὲ τὰ πρόβατα , ἢ αἱ αἰγες τῆκνύθησαν ; Ὅρα πόσων δείκνυσι τὴν παρὰ τοῦ Θεοῦ δύναμιν γεγεννημένην εἰς τὸν οἶκον τοῦ Λάβαν διὰ τὴν αὐτοῦ παρουσίαν . Τοῦτο γὰρ ἔστιν ὅπερ καὶ Ἄνν ἔλεγεν · Εὐλόγησέ σε ὁ Θεὸς ἐκ τῆς σοῦ κοιλίας . Τοῦτο γὰρ οὐδεὶς ἂν παρὰ ποιμένας ἀπαιτήσειεν . Οὐδὲ γὰρ τῆς ποιμαντικῆς τοῦτο ἔργον φύσεως γὰρ ἐστι . Διὰ τοῦτο πρὸ πάντων τοῦτο προτίθησι , καὶ πολλὴν δείκνυσι τὴν ἀνωθεν γεγεννημένην πρόνοιαν περὶ τὰ ποίμνια . Κριοὺς τῶν προβάτων σου οὐ κατέφαγον . Μὴ δύνασαι εἰπεῖν ὅτι ποτὲ κατέφαγον κριὸν ἐκ τῶν προβάτων σου , ὁ πολλοὺς ἀ τῶν ποιμένων ποιεῖν ἔθος ; Θηριάλωτον οὐκ ἐνἠρχοά σοι . Οὐτὲ αὐτὸς , φησι , ποτὲ κατέφαγον , οὔτε Θηρίον ἠρχαὶ ποτε ἀφελέσθαι . Μὴ ἐνῆρχοά σοι θηριάλωτον ; Ἡ οὐχὶ καθ’ ἑκάστην ἡμέραν τοὺς τὰ ποίμνια ἐγχειρισκομένους ὁρᾷς θηριάλωτα τοῖς δεσπόταις προσάγοντας ; Ἄλλα σὺ οὐδὲν τοιούτων ἐγχαλεῖσαι δυνήση , ἢ δείξαι γεγεννημένον ἐν τοῖς εἴκοσιν ἔτεσι . Καὶ τί λέγω θηριάλωτον ; Ἄλλ’ οὐδὲ εἰ ἐκλάθη ποτὲ , οἷα συμβαλεῖν εἴκός , εἰς τὴν τῶν γυναικῶν τοῦτο πεποίθασιν , ἀλλ’ ἐγὼ καὶ κλέμματα κλεπτόμενα ἀπετίννυον , τὰ τε ἐν ἡμέρᾳ , τὰ τε ἐν νυκτὶ γινόμενα . Καὶ διηνεκῶς καὶ τὸν τοῦ καύματος καύσωνα ἔφερον γενναίως , καὶ τὸν χρυμὸν τὸν ἀπὸ τῆς νυκτός , ὑπὲρ τοῦ ἀδλαβῆ σοι τὰ πολυνὶα διασαφισθαι · καὶ οὐ τοῦτο μόνον , ἀλλὰ καὶ αὐτὸς ὁ ὕπνος διὰ τὴν πολλὴν φροντίδα ἀρίστατο ἀπ’ ἐμοῦ . Εἶδες ποιμένος ἀγρυπνίαν ; εἶδες σπουδὴν ἐπιτεταμένην ; Ποίαν ἂν ἔχοιεν ἀπολογίαν οἱ τὰ λογικὰ ποίμνια ἐγχειρισμένοι , καὶ πολλὴν τὴν ῥάθυμiam ἐπιδεικνύμενοι , καὶ καθ’ ἑκάστην ἡμέραν , κατὰ τὸν προφήτην , τὰ μὲν καταφαττόντες , τὰ δὲ ὁρῶντες θηριόθρυτα γινόμενα , τὰ δὲ ὑπ’ ἐτέρων συλλίμενα , καὶ οὐδεμίαν κηδεμονίαν αὐτῶν ποιεῖσθαι βουλομένοι ; καίτοι γε ἐνταῦθα ἐλάττων ὁ πόνος , καὶ εὐχολος ἡ ἐπιμέλεια . Ψυχὴ γὰρ ἔστιν ἡ παιδευομένη · ἐκεῖ δὲ πολὺς καὶ τῷ σώματι καὶ τῇ ψυχῇ ὁ πόνος . Ἡ Ὅρα γὰρ τί φησιν · Ἐγενόμην τῆς ἡμέρας συγκαιόμενος
Lemmas: διά ὁ μάχη ὁ οἰκεῖος Ψυχή ἐκκαλύπτω ὁ ἀρετή . τις ὁ ἀδίκημα ἐγώ , φημί · ἢ τίς ὁ ἁμάρτημα ἐγώ , ὅτι καταδιώκω ὀπίσω ἐγώ ; τίς ἕνεκα , φημί , μετά τοσοῦτος ὁρμή καταδιώκω ἐγώ ; ποιέω ἀδίκημα ἐγχαλεῖν ἔχω ; ποιέω ἁμάρτημα ; καί οὖον μόνος οὗτος , ἀλλά καί τοσοῦτος ὕβρις ἐγώ ἐπαυξάνω , ὥστε καί ἐρευνάω πᾶς ὁ ἐν ὁ οἶκος ἐγώ . τις εὑρίσκω ἀπό πᾶς σκεῦος ὁ οἶκος σύ ; θεός ὧδε ἐναντίος ὁ ἀδελφός σύ καί ὁ ἀδελφός ἐγώ , καί λέγω ἀπό μέσος ὁ δύο ἐγώ . τοσοῦτος , φημί , ἔρευνα ποιέω , ἆρα ὁ ὑβρίζω τε εὑρίσκω ὁ μή προσήκω ἐγώ ; ἢ ὁ σύ διαφέρω ; εἰμί εὑρίσκω , ἐν ὁ μέτρον παράγω , 558 ἵνα ὁ σύνειμι ἐγώ καί ὁ μετά σύ παραγίγνομαι ὁ διάκρισις ποιέω . ἐπεί ὁράω ανευθεω ἑαυτοῦ ἐν ἅπας γίγνομαι , πολύς λοιπός παρρησία προσλαμβάνω απαριθμώ ὁ ειωνη , ὅς περί αὐτός ἐν πᾶς ὁ χρόνος ἐπιδείκνυμι , καί φημί · ταῦτα ἐγώ εἴκοσι ἔτος . μετά ὁ κάματος ὁ τοσοῦτος ἔτος οὗτος , ἠκή ἄξιος οὗτος ὁ ὕβρις ; ταῦτα ἐγώ εἴκοσι ἔτος . σήμερον εἴκοσι ἔτος ἀριθμός ἔχω ἐν ὁ οἶκος ὁ σός . ὁ πρόσθαυτά σύ καί αἰγή σύ οὐ ἠσπεκώθησαν · κριός ὁ πρόβατον σύ οὖον κατεσθίω · θηριάλωτος οὐ ἐνάρχομαι σύ . ἐγώ ἀποτιννύω παρά ἐμαυτοῦ , κλέμμα ἡμέρα καί κλέμμα νύξ . γίγνομαι ὁ ἡμέρα συγκαίω ὁ καῦμα , καί ὁ παγετός ὁ νύξ , καί ἀριστάω ὁ ὕπνος ἀπό ὁ ὀφθαλμός ἐγώ . ἐπιλανθάνομαι , φημί , ὁ κάματος ὁ ἐμέω , ὅς ἐπιδείκνυμι ποιμαίνω ὁ πρόβατον σύ καί ὁ αἴξ ; μή ἔχω ἐγχαλάω ὅτι ποτέ ὁ πρόβατον , ἢ ὁ αἴξ τήκω ; Ὅρας πόσος δείκνυμι ὁ παρά ὁ Θεός δύναμις γεννάω εἰς ὁ οἶκος ὁ Λάβαν διά ὁ αὐτός παρουσία . οὗτος γάρ εἰμί ὅσπερ καί ἄν λέγω · εὐλογέω σύ ὁ θεός ἐκ ὁ σύ κοιλία . οὗτος γάρ οὐδείς εἄν παρά ποιμήν ἀπαιτέω . οὐδέ γάρ ὁ ποιμαντορικός οὗτος ἔργον φύσις γάρ εἰμί . Ζεύς οὗτος πρό πᾶς οὗτος προτίθημι , καί πολύς δείκνυμι ὁ ἄνωθεν γεννάω πρόνοια περί ὁ ποίμνιον . Κριός ὁ πρόβατον σύ οὖον κατεσθίω . μή δύναμαι εἶπον ὅτι ποτέ κατεσθίω κριός ἐκ ὁ πρόβατον σύ , ὁ πολύς ὅς ὁ ποιμήν ποιέω ἔθος ; θηριάλωτος οὐ ἐνἠρχοά σύ . οὔτε αὐτός , φημί , ποτέ κατεσθίω , οὔτε θηρίον ἀρχή ποτός ἀφαιρέω . μή ἐνάρχομαι σύ θηριάλωτος ; ὁ οὐ κατά ἕκαστος ἡμέρα ὁ ὁ ποίμνιον ἐγχειρίζω ὁράω θηριάλωτος ὁ δεσπότης προσάγω ; ἄλλος σύ οὐδείς τοιοῦτος ἐγχαλάω δύναμαι , ἢ δείκνυμι γεννάω ἐν ὁ εἴκοσι ἔτος . καί τίς λέγω θηριάλωτος ; ἄλλος οὐδέ εἰμί ἐκλανθάνω ποτέ , οἷος συμβάλλω εἰκός , εἰς ὁ ὁ γυνή οὗτος πείθω , ἀλλά ἐγώ καί κλέμμα κλέπτω ἀποτιννύω , ὁ τε ἐν ἡμέρα , ὁ τε ἐν νύξ γίγνομαι . καί διηνεκής καί ὁ ὁ καῦμα καύσων φέρω γενναῖος , καί ὁ κρυμός ὁ ἀπό ὁ νύξ , ὑπέρ ὁ ἀδλαβῆ σύ ὁ πολύνα διασαφίζω · καί οὖον οὗτος μόνος , ἀλλά καί αὐτός ὁ ὕπνος διά ὁ πολύς φροντίς ἀριστάω ἀπό ἐγώ . εἶδον ποιμήν ἀγρυπνία ; ὁράω σπουδή ἐπιτείνω ; Ποίας εἄν ἔχω ἀπολογία ὁ ὁ λογικός ποίμνιον ἐγχειρίζω , καί πολύς ὁ ἄθυμος ἐπιδείκνυμι , καί κατά ἕκαστος ἡμέρα , κατά ὁ προφήτης , ὁ μέν καταφαττόντες , ὁ δέ ὁράω θηριόθρυτα γίγνομαι , ὁ δέ ὑπό ἕτερος συλλίμενα , καί οὐδείς κηδεμονία αὐτός ποιέω βούλομαι ; καίτοι γε ἐνταῦθα μικρός ὁ πόνος , καί εὐχολος ὁ ἐπιμέλεια . Ψυχή γάρ εἰμί ὁ παιδεύω · ἐκεῖ δέ πολύς καί ὁ σῶμα καί ὁ Ψυχή ὁ πόνος . ὁ Ὅρας γάρ τίς φημί · γίγνομαι ὁ ἡμέρα συγκαίω