joannes-chrysostomus.in-genesim-homiliae-1-67 pg054_0086.3
συμμαχίας . Ταῦτα γὰρ , ὡς εἴπειν , τὰ συμβαίνοντα γυμνασία τις ἦν τῆς τοῦ δικαίου ἀρετῆς . Ἄσάρας γὰρ , φησίν , ἐκεῖθεν , ὁρῶς γρῆφον ἕτερον , καὶ οὐκ ἐμαχέσαντο περὶ αὐτοῦ · καὶ ἐπωνόμασε τὸ ὄνομα αὐτοῦ , Εὐρυχωρία , λέγων , Διότι νῦν ἐπλάτυνε Κύριος ἡμῖν , καὶ ηὔξησεν ἡμᾶς ἐπὶ τῆς γῆς . Ἡ . Ὅρα εὐγνωμοσύνην τοῦ δικαίου . Ἡνίκα μὲν τὰ πρότερα φρέατα ἐκεῖνοι παρασπάσασθαι ἐπεχείρουν , οὐχ ἐδυσχέραν , οὐχ ἀντεῖσιν , ἀλλὰ μόνον τῇ προσγραφᾷ τῶν φρέατων ἀνεβάλλεσιν τὴν μνημὴν τῆς ἐκείνων κακίας ἐναπετίθει . Ἐνταῦθα δὲ πάλιν , ἐπειδὴ οὐδὲς ἐμποδὸν γέγονεν , ἀλλὰ μετὰ ἀδείας πάσης τῶν οἰκείων πόνων ἀπήλαυσε , τὸ πᾶν ἀνατίθησι τῷ Θεῷ . Ἐκάλεσε γὰρ αὐτό , Εὐρυχωρίαν . Ἐτα ἐρμηνεύει αὐτὴν τὴν προσηγορίαν διὰ τοῦτο , φησίν , Εὐρυχωρίαν , τοῦτο καλῶν , Ὅτι ἐπλάτυνε Κύριος ἡμῖν , καὶ ηὔξησεν ἡμᾶς ἐπὶ τῆς γῆς . Εἶδες γνώμην φιλόθεον , πῶς τῶν ἐν μέσῳ δυσχερῶν οὐδεμίαν μνημὴν ποιησάμενος , τῶν χρηστῶν μόνον μεμνημένος , ὑπὲρ ἐκείνου τὴν εὐχαριστίαν ἀναφέρει , καὶ φησίν , Ὅτι ἐπλάτυνε Κύριος ἡμῖν , καὶ ηὔξησεν ἡμᾶς ἐπὶ τῆς γῆς . Οὐδὲν γὰρ οὕτως ὁ Θεὸς ἀποδέχεται , ὡς ψυχὴν εὐγνώμονα καὶ εὐχάριστον · καὶ μυρία καθ᾽ ἑκάστην ἡμέραν ἀπαντάς ἡμᾶς εὐεργετῶν καὶ ἐκόντας καὶ ἄκοντας , καὶ εἰδότας καὶ ἀγνοοῦντας , οὐδὲν ἕτερον παρ᾽ ἡμῶν ἐπιζητεῖ , ἢ τὸ χάριτας εἰδέναι αὐτῷ ὑπὲρ τῶν εἰς ἡμᾶς γεγενημένων , ἵνα καὶ ὑπὲρ τούτου αὐτοῦ πάλιν πλείονα τὴν ἀμοιβὴν ἡμῖν παράχῃ . Καὶ ἵνα μάθης , ὅρα τὸν δικαῖον τοῦτον διὰ τὴν πολλὴν αὐτοῦ εὐγνωμοσύνην πάλιν τῆς ἄνωθεν ἐπιφανείας ἀξιοῦμενον . Ἐπειδὴ γὰρ ἀρχοῦσαν βάζαντος τῆς οἰκείας ἀρετῆς ἐπεδείξατο ἐπὶ τε τῶν ἐν Γεράροις , ἐπὶ τε τοῦ βασιλέως ἀπωθουμένου αὐτόν , ἐπὶ τε τῶν ποιμένων παρασπώντων τὰ φρέατα , ὡσπερ νευροῖσι βουλομένος αὐτοῦ τὴν προθυμίαν ὁ φιλάνθρωπος Δεσπότης , καὶ τῆς ἐπιεικείας αὐτὸν ἀποδοχόμενος τῆς πολλῆς , ἐπειδὴ Ἀπέθηκεν ἐπὶ τὸ φρέαρ τοῦ ὀρχου , ὡφθη αὐτῷ Κύριος ἐν τῇ νυκτὶ ἐκείνῃ , καὶ εἶπε · Ἐγὼ εἰμὶ ὁ Θεὸς Ἀβραὰμ τοῦ πατρὸς σου · μὴ φοβοῦ · μετὰ σοῦ γὰρ εἰμὶ καὶ εὐλογήσω σε , καὶ πληθυνῶ τὸ σπέρμα σου διὰ Ἀβραὰμ τὸν πατέρα σου . Ὁρῶν αὐτῷ , φησίν , ἐν τῇ νυκτὶ ἐκείνῃ . Σχῶπει Θεοῦ χρηδεῖν . Ἴνα γὰρ αὐτὸν ἀνακτίσῃ , καὶ καὶ θαρρεῖν παρασκευάσῃ , ἐπιφαίνεται αὐτῷ , καὶ φησίν · Ἐγὼ εἰμὶ ὁ Θεὸς Ἀβραὰμ τοῦ πατρὸς σου , ὁ τὸν πατέρα τὸν σὸν ἐπίδοκον πεποιηκώς , καὶ ἐν τοαὐτῇ περιφανείᾳ καταστήσας , καὶ ξένον ὄντα περιφανεστέρον τῶν ἐγχωρίων ἀπεργασάμενος . Ἐγὼ εἰμὶ ἐκεῖνος ὁ ἐκεῖνον οὕτως αὐξηθῆναι παρασκευάσας , καὶ μεγάλην διὰ πάντων τὴν περὶ αὐτὸν πρόνοιαν ἐπιδείξας . Ἐγὼ εἰμὶ · Μὴ τοίνυν φοβοῦ . Τί ἐστι , Μὴ φοβοῦ ; Μὴ σε ταῦτα ξενίζει , τὸ παρὰ τοῦ Ἀβιμέλεχ ἐλαθῆναι , τὸ παρὰ τῶν ποιμένων ἀδικηθῆναι . Πολλὰ τοιαῦτα καὶ ὁ πατὴρ ὁ σὸς πέπονθε , καὶ διὰ τούτων λαμπρότερος ἀνεδείχθη . Μὴ τοίνυν ταῦτά σε φοβεῖτω · Μετὰ σοῦ γὰρ [ 510 ] εἰμὶ . Διὰ τοῦτο ταῦτα γίνεται συγχωροῦ , ὅμω καὶ ὁ βουλλμενος διὰ τῆς ἐπιεικείας ἐνδείξασθαι τὴν οἰκείαν ἀρετὴν , κάκεινον τῆς γνώμης τὴν μοχθρίαν καταδῆλον ἀπασὶ γενέσθαι , ἵνα σὲ καὶ ὑπὲρ τούτων στεφάνωσω . Μετὰ σοῦ γὰρ εἰμὶ . Δι᾽ ὁ καὶ ἀχείρωτος ἦσ , καὶ τῶν πολεμούντων δυνατώτερος , καὶ τῶν ἐπηρεάζοντων · ἰσχυρότερος . Καὶ ἡ μὲν παρ᾽ ἐμοῦ πρόνοια καὶ ἐπιζοδὸν σε ἐργάζεται · Μετὰ σοῦ γὰρ εἰμὶ , καὶ εὐλογήσω σε , καὶ πληθυνῶ τὸ σπέρμα σου διὰ Ἀβραὰμ τὸν πατέρα σου . Σκόπει Θεοῦ φιλανθρωπίαν . Εἴπων , Ἐγὼ εἰμὶ ὁ Θεὸς
Lemmas: συμμαχία . οὗτος γάρ , ὡς εἶπον , ὁ συμβαίνω γυμνασία τις εἰμί ὁ ὁ Δίκαιος ἀρετή . Ἄσαρος γάρ , φημί , ἐκεῖθεν , ὁράω γράφω ἕτερος , καί οὐ μάχομαι περί αὐτός · καί ἐπονομάζω ὁ ὄνομα αὐτός , εὐρυχωρία , λέγω , διότι νῦν πλατύνω Κύριος ἐγώ , καί αὐξάνω ἐγώ ἐπί ὁ γῆ . ὁ . Ὅρας εὐγνωμοσύνη ὁ Δίκαιος . ἡνίκα μέν ὁ πρότερος φρέαρ ἐκεῖνος παρασπάω ἐπιχειρέω , οὐ δυσχερός , οὐ ἀντείνω , ἀλλά μόνος ὁ προσγραφή ὁ φρέαρ ἀναβάλλω ὁ μνήμη ὁ ἐκεῖνος κακία ἐναποτίθημι . ἐνταῦθα δέ πάλιν , ἐπεί οὐδή ἔμποδος γίγνομαι , ἀλλά μετά ἄδεια πᾶς ὁ οἰκέω πόνος ἀπαλαύω , ὁ πᾶς ἀνατίθημι ὁ Θεός . καλέω γάρ αὐτός , εὐρυχωρία . ἔτης ἑρμηνεύω αὐτός ὁ προσηγορία διά οὗτος , φημί , εὐρυχωρία , οὗτος καλός , ὅτι2 πλατύνω Κύριος ἐγώ , καί αὐξάνω ἐγώ ἐπί ὁ γῆ . εἶδον γνώμη φιλόθεος , πῶς ὁ ἐν μέσος δυσχερής οὐδείς μνήμη ποιέω , ὁ χρηστός μόνος μιμνήσκω , ὑπέρ ἐκεῖνος ὁ εὐχαριστία ἀναφέρω , καί φημί , ὅτι2 πλατύνω Κύριος ἐγώ , καί αὐξάνω ἐγώ ἐπί ὁ γῆ . οὐδείς γάρ οὕτως ὁ θεός ἀποδέχομαι , ὡς ψυχή εὐγνώμων καί εὐχάριστος · καί μυρίος κατά ἕκαστος ἡμέρα ἀπαντάω ἐγώ εὐεργέτης καί ἑκών καί ἄκων , καί οἶδα καί ἀγνοέω , οὐδείς ἕτερος παρά ἐγώ ἐπιζητέω , ἢ ὁ χάρις οἶδα αὐτός ὑπέρ ὁ εἰς ἐγώ γίγνομαι , ἵνα καί ὑπέρ οὗτος αὐτός πάλιν πλείων ὁ ἀμοιβή ἐγώ παραχέω . καί ἵνα μανθάνω , ὁράω ὁ Δίκαιος οὗτος διά ὁ πολύς αὐτός εὐγνωμοσύνη πάλιν ὁ ἄνωθεν ἐπιφάνεια ἀξιόω . ἐπεί γάρ ἄρχω βάζω ὁ οἰκεῖος ἀρετή ἐπιδείκνυμι ἐπί τε ὁ ἐν Γέραρα , ἐπί τε ὁ βασιλεύς ἀπωθέω αὐτός , ἐπί τε ὁ ποιμήν παρασπάω ὁ φρέαρ , ὡς νευρόω Βουλομένος αὐτός ὁ προθυμία ὁ φιλάνθρωπος Δεσπότης , καί ὁ ἐπιείκεια αὐτός ἀποδέχομαι ὁ πολύς , ἐπεί ἀποτίθημι ἐπί ὁ φρέαρ ὁ ὀρχέομαι , ὁράω αὐτός Κύριος ἐν ὁ νύξ ἐκεῖνος , καί εἶπον · ἐγώ εἰμί ὁ θεός Ἀβραάμ ὁ πατήρ σύ · μή φοβέω · μετά σύ γάρ εἰμί καί εὐλογέω σύ , καί πληθύνω ὁ σπέρμα σύ διά Ἀβραάμ ὁ πατήρ σύ . ὁρῶν αὐτός , φημί , ἐν ὁ νύξ ἐκεῖνος . Σχῶπει Θεός χρή . ἵνα γάρ αὐτός ἀνακτίζω , καί καί θαρσέω παρασκευάζω , ἐπιφαίνω αὐτός , καί φημί · ἐγώ εἰμί ὁ θεός Ἀβραάμ ὁ πατήρ σύ , ὁ ὁ πατήρ ὁ σός ἐπίδοκος ποιέω , καί ἐν τοαὐτῇ περιφάνεια καθίστημι , καί ξένος εἰμί περιφανής ὁ ἐγχώριος ἀπεργάζομαι . ἐγώ εἰμί ἐκεῖνος ὁ ἐκεῖνος οὕτως αὐξάνω παρασκευάζω , καί μέγας διά πᾶς ὁ περί αὐτός πρόνοια ἐπιδείκνυμι . ἐγώ εἰμί · μή τοίνυν φοβέω . τις εἰμί , μή φοβέω ; μή σύ οὗτος ξενίζω , ὁ παρά ὁ Ἀβιμέλεχ ἐλαύνω , ὁ παρά ὁ ποιμήν ἀδικέω . Πολύς τοιοῦτος καί ὁ πατήρ ὁ σός πάσχω , καί διά οὗτος λαμπρός ἀναδείκνυμι . μή τοίνυν οὗτος σύ φοβέω · μετά σύ γάρ [ 510 ] εἰμί . Ζεύς οὗτος οὗτος γίγνομαι συγχωρέω , ὁμός καί ὁ βουλλμενος διά ὁ ἐπιείκεια ἐνδείκνυμι ὁ οἰκεῖος ἀρετή , ἐκεῖνος ὁ γνώμη ὁ μοχθρίαν καταδηλόω ἅπας γίγνομαι , ἵνα σύ καί ὑπέρ οὗτος στεφανόω . μετά σύ γάρ εἰμί . διά ὁ καί ἀχείρωτος εἰμί , καί ὁ πολεμέω δυνατός , καί ὁ ἐπηρεάζω · ἰσχυρός . καί ὁ μέν παρά ἐγώ πρόνοια καί ἐπιζοδὸν σύ ἐργάζομαι · μετά σύ γάρ εἰμί , καί εὐλογέω σύ , καί πληθύνω ὁ σπέρμα σύ διά Ἀβραάμ ὁ πατήρ σύ . σκοπάω Θεός φιλανθρωπία . εἶπον , ἐγώ εἰμί ὁ θεός