joannes-chrysostomus.in-epistulam-ii-ad-corinthios-homiliae-1-30 pg061_0446.2
ψυχῆς ἔργων οὐδὲν ἐπραττεν , ὁσδὲ δὲ καὶ ἐπίνει καὶ ἐτρώφε μόνον . 5 . Τοιούτου εἰσι καὶ νῦν οἱ ἀνελεήμονες καὶ ὀψοι · νεκρὰν γὰρ ἔχουσι καὶ αὐτοὶ ψυχήν , ὥσπερ ἐκεῖνος . Τὸ γὰρ θερμὸν αὐτῆς ἤπαν τὸ ἀπὸ τῆς ψυχίας τῆς εἰς τὸν πλεῖστον ἀνθρώπων , καὶ ἔστιν ἀψύχου σώματος νεκρώτερα . Ὁ δὲ πᾶν ὁ τοιοῦτος , Ἄλλ' ἐν αὐτῇ τῇ ἀρχῇ τῆς φιλοσοφίας ἑτοῖς διέλαμπε · καὶ λιμὼν παλαίων διηνεκεῖ . καὶ οὐδὲ τῆς ἀναγκαίας εὐπορῶν τροφῆς , οὐδὲ οὕτως εἴπ τι βλάψαιμεν εἰς τὸν Θεόν , ἀλλ' ἐφερον ἅπαντα γενναίως . Οὐ μικρὸν τὸ τοῦτο ψυχῆς ἔργον , ἀλλὰ καὶ τῆς εὐτονίας καὶ τῆς ὑγιείας τεκμήριον μέγιστον . Ὅταν δὲ ταῦτα μὴ ἦ , δῆλον ὅτι παρὰ τὸ νεκρωθῆναι ἀπόλλυται . Ἡ οὐ νεκρὸν ἐκεῖνον εἶναι φήσομεν , εἴπε μοι , ἢ ἐπιστὶ μὲν ὁ διάβολος πλήττων , κεντῶν , δάκνων , λακτίζων , αἰσθάνεται δὲ ἐκείνη οὐδὲν [ 478 ] τούτων , ἀλλὰ κείται νεκρωμένη , καὶ τῆς περιουσίας αὐτῆς ἀφαιρουμένης οὐκ αἰσθῆ , ἀλλ' ἐφάλλεται μὲν ἐκείνῳ , μένει δὲ αὐτὴ ἀκίνητος , ὥσπερ σῶμα ψυχῆς ἀπελούσης , οὐδὲ αἰσθανομένη ; Ὅταν γὰρ ὁ τοῦ Θεοῦ φόβος μὴ παρῇ μετὰ ἀκριβείας , τοιαύτη αὐτὴν εἶναι ἀνάγκη , καὶ νεκρῶν ἀθλιωτέραν Οὐδὲ γὰρ εἰς ἰχώρα διαλύεται καὶ σέφραν καὶ κόπριν ἡ ψυχή , καθάπερ τὸ σῶμα , ἀλλ' εἰς τὰ τοιούτων δυσωδέστερα , εἰς μέθην καὶ θυμὸν καὶ πλεονεξίαν , εἰς ἀτόπους ἐρωτάς καὶ ἀκαίρους ἐπιθυμίας . Εἰ δὲ βούλει αὐτῆς ἀκριβέστερον ἰδεῖν τὴν δυσωδίαν , δός μοι ψυχὴν καθαράν , καὶ τότε ὄψει σαφῶς πῶς ἐστι δυσώδης ἡ αἰσχρὰ αὕτη καὶ ἀκάθαρτος . Νῦν μὲν γὰρ οὐ δυνήσῃ συνιδεῖν · ἔως γὰρ ἂν ὤμην ἐν συνήθεια δυσωδίας , οὐκ αἰσθανομένη · ὅταν δὲ πνευματικοῖς τρεφόμεθα βήμασι , τότε εἰσάμαθα ἔχειν τὸ κακὸν · καίτοι πολλοῖς ἀδιάφορον τοῦτο εἶναι δοκεῖ . Καὶ οὐδὲν λέγω περὶ γεύσεως · ἀλλ' , εἰ βούλεσθε , τὰ παρόντα ἐξετάσωμεν , καὶ μὴ τὴν αἰσθητὴν πράττοντα , ἀλλὰ τὴν αἰσχρὰ φθεγγομένον , πῶς ἐστι καταγελάστος , πῶς ἐαυτὸν καθυβρίζει πρῶτον · καθάπερ τις βόρβορον τινα ἀπὸ τοῦ στόματος ἀφείς , οὕτως ἐαυτὸν μολύνει . Εἰ γὰρ τὸ ρεῖθρον οὕτως ἀκάθαρτον , ἔνδηλον ὅσα ἡ πηγὴ τοῦ βορβόρου τούτου · Ἐκ γὰρ τοῦ περισσεύματος τῆς καρδίας τὸ στόμα λαλεῖ . Ἐγὼ δὲ οὐ διὰ τοῦτο πενθῶ μόνον , ἀλλ' ὅτι οὐδὲ εἶναι δοκεῖ τῶν ἀτόπων τοῦτο παράτισιν . Ἐντεῦθεν ἅπαντα αἰξεται καὶ κακὰ , ὅταν καὶ ἁμαρτάνωμεν , καὶ μηδὲ πλημμελεῖν νομίζωμεν . Βούλει οὖν μαθεῖν ὅσον κακὸν τὸ αἰσχρὰ φθεγγεσθαι ; Ἐννόησον τοὺς ἀκούοντας , πῶς ἐρωθῶσιν ἐν τῇ ἀσχημοσύνῃ τῇ σῇ . Τί γὰρ εὐσελδέστερον ἀνδρὸς αἰσχρολόγου ; τί ἀτιμώτερον ; Εἰς γὰρ τὴν τῶν μίμων ὁδοὺς ἐαυτὸς οἱ τοιοῦτο τάξει , καὶ εἰς τὴν τῶν πεπορνευμένων γυναικῶν · μᾶλλον δέ , ἐκεῖναι ἐρυθριῶσι μᾶλλον , ἢ ὑμεῖς . Πῶς δυνάσαι διδάξαι γυαἰκα σωφρονεῖν , παιδεύων αὐτὴν εἰς ἀσελγείαν διὰ τούτων ἐκβαίνον τῶν ῥημάτων ; Βεβαίον σημεῖον ἀπὸ τοῦ στόματος ἀριέναι , ἢ ῥήμα αἰσχρόν . Νῦν δὲ , ἂν μὲν δῆ τὸ στόμα , οὐδὲ τῶν κοινῶν μεταξὺ σιτισιῶν · τοιαύτης δὲ δυσωδίας ; οὐσὲν ἐν τῇ ψυχῇ , μιστηρίων τολμῇς κοινωνεῖν , εἴπε μοι ; Καὶ εἰ μὲν σκεῦος ἀκάθαρτον τις λαβὼν , ἐπὶ τῆς τραπέζης κατἔθετο
Lemmas: Ψυχή ἔργον οὐδείς πράσσω , ὄζω δέ καί ἐπινέω καί τρέφω μόνος . 5 . τοιοῦτος εἰμί καί νῦν ὁ ἀνελεήμων καί ὀψέω · νεκρός γάρ ἔχω καί αὐτός Ψυχή , ὥσπερ ἐκεῖνος . ὁ γάρ θερμός αὐτός ἠπάω ὁ ἀπό ὁ Ψυχιάς ὁ εἰς ὁ πλεῖστος ἄνθρωπος , καί εἰμί ἄψυχος σῶμα νεκρός . ὁ δέ πᾶς ὁ τοιοῦτος , ἄλλος ἐν αὐτός ὁ ἀρχή ὁ φιλοσοφία ἐτός διαλάμπω · καί λιμός Παλαίων διηνεκής . καί οὐδέ ὁ ἀναγκαῖος εὐπορέω τροφή , οὐδέ οὕτως εἶπον τίς βλάπτω εἰς ὁ Θεός , ἀλλά φέρω ἅπας γενναῖος . οὖον μικρός ὁ οὗτος Ψυχή ἔργον , ἀλλά καί ὁ εὐτονία καί ὁ ὑγίεια τεκμήριον μέγας . ὅταν δέ οὗτος μή εἰμί , δῆλος ὅτι παρά ὁ νεκρόω ἀπόλλυμι . ὁ οὖον νεκρός ἐκεῖνος εἰμί φημί , εἶπον ἐγώ , ἢ πίστις μέν ὁ διάβολος πλήσσω , κεντέω , δάκνω , λακτίζω , αἰσθάνομαι δέ ἐκεῖνος οὐδείς [ 478 ] οὗτος , ἀλλά κεῖμαι νεκρωμένος , καί ὁ περιουσία αὐτός ἀφαιρέω οὐ αἰσθάνομαι , ἀλλά ἐφάλλομαι μέν ἐκεῖνος , μένω δέ αὐτός ἀκίνητος , ὥσπερ σῶμα Ψυχή ἀπέρχομαι , οὐδέ αἰσθάνομαι ; ὅταν γάρ ὁ ὁ Θεός φόβος μή πείρω μετά ἀκρίβεια , τοιοῦτος αὐτός εἰμί ἀνάγκη , καί νεκρός ἄθλιος οὐδέ γάρ εἰς ἰχώρ διαλύω καί σέφραν καί κόπρις ὁ ψυχή , καθάπερ ὁ σῶμα , ἀλλά εἰς ὁ τοιοῦτος δυσώδης , εἰς μέθη καί θυμός καί πλεονεξία , εἰς ἄτοπος ἐρωτάω καί ἄκαιρος ἐπιθυμία . εἰμί δέ βούλομαι αὐτός ἀκριβής ὁράω ὁ δυσωδία , δίδωμι ἐγώ ψυχή καθαρός , καί τότε ὁράω σαφῶς πῶς εἰμί δυσώδης ὁ αἰσχρός οὗτος καί ἀκάθαρτος . νῦν μέν γάρ οὖον δύναμαι συνοράω · ἔως γάρ εἄν ἄμη ἐν συνήθεια δυσωδία , οὐ αἰσθάνομαι · ὅταν δέ πνευματικός τρέφω βῆμα , τότε εἰσάμαθα ἔχω ὁ κακός · καίτοι πολύς ἀδιάφορος οὗτος εἰμί δοκέω . καί οὐδείς λέγω περί γεῦσις · ἀλλά , εἰμί βούλομαι , ὁ πάρειμι ἐξετάζω , καί μή ὁ αἰσθητός πράσσω , ἀλλά ὁ αἰσχρός φθέγγομαι , πῶς εἰμί καταγέλαστος , πῶς ἑαυτοῦ καθυβρίζω πρῶτος · καθάπερ τις βόρβορος τις ἀπό ὁ στόμα ἀφίημι , οὕτως ἑαυτοῦ μολύνω . εἰμί γάρ ὁ ῥεῖθρον οὕτως ἀκάθαρτος , ἔνδηλος ὅσος ὁ πηγή ὁ βόρβορος οὗτος · ἐκ γάρ ὁ περίσσευμα ὁ Καρδία ὁ στόμα λαλέω . ἐγώ δέ οὖον διά οὗτος πενθέω μόνος , ἀλλά ὅτι οὐδέ εἰμί δοκέω ὁ ἄτοπος οὗτος παράτισιν . ἐντεῦθεν ἅπας ἀΐσσω καί κακός , ὅταν καί ἁμαρτάνω , καί μηδέ πλημμελέω νομίζω . βούλομαι οὖν μανθάνω ὅσος κακός ὁ αἰσχρός φθέγγομαι ; ἐννοέω ὁ ἀκούω , πῶς ῥώθων ἐν ὁ ἀσχημοσύνη ὁ σός . τις γάρ εὐσελδέστερον ἀνήρ αἰσχρολόγος ; τίς ἄτιμος ; εἰς γάρ ὁ ὁ μῖμος ὁδός ἐαυτός ὁ τοιοῦτος τάξις , καί εἰς ὁ ὁ πορνεύω γυνή · μᾶλλον δέ , ἐκεῖνος ἐρυθριάω μᾶλλον , ἢ σύ . Πῶς δύναμαι διδάσκω γυαικη σωφρονέω , παιδεύω αὐτός εἰς ἀσέλγεια διά οὗτος ἐκβαίνω ὁ ῥῆμα ; Βέβαιος σημεῖον ἀπό ὁ στόμα ἀριέναι , ἢ ῥῆμα αἰσχρός . νῦν δέ , εἄν μέν δῆ ὁ στόμα , οὐδέ ὁ κοινός μεταξύ σιτίζω · τοιοῦτος δέ δυσωδία ; οὐσὲ ἐν ὁ Ψυχή , μιστηριζω τολμάω κοινωνέω , εἶπον ἐγώ ; καί εἰμί μέν σκεῦος ἀκάθαρτος τις λαμβάνω , ἐπί ὁ τράπεζα κατατίθημι