joannes-chrysostomus.in-epistulam-ii-ad-corinthios-homiliae-1-30 pg061_0387.2
Ταῦτα οὖν ἐννοοῦντες , ἐπιμελόμεθα τῶν με-λόντων ἡμετέρων , καὶ μὴ κατ’ ἀλλήλων τὴν γλῶτταν ἀκονῶμεν , μηδὲ λαλῶμεν ῥήματα καταποντισμοῦ , τὴν δόξαν τοῦ πλησίου ὑπορύττοντες , καὶ καθάπερ ἐν [ 415 ] πολέμῳ καὶ μάχῃ βάλλοντες καὶ βαλλόμενοι . Τί γὰρ ὀφελος νηστείας ἢ ἀγρυπνίας λοιπόν , ὅταν γλῶττα μεθῇ , καὶ κυνεὺν κρεῶν ἀκαθαρτοτέρον σιτῆτράπεζαν , αἱμοδόρος γενωμένη , καὶ προχέουσα βόρδορον , καὶ ἀμάρας ὀχετὸν τὸ στόμα ποιῇ , μᾶλλον δὲ καὶ πολὺ ταύτης βδελυρώτερον ; Τὸ μὲν γὰρ ἐκεῖθεν προῆν , σῶμα ἐμῴλυνε · τὸ δὲ ἐντεῦθεν , ψυχὴν πολλάκις ἀπέπνιγε . Ταῦτα οὖ τῶν κακῶς ἀκούοντων μάτην κηδόμενος λέγω ( ἐκεῖνοι γὰρ καὶ στεφάνων εἰσὶν ἀξιοι , ὅταν φέρωσι γενναίως τὰ λεγόμενα ) , ἀλλ’ ἡμῶν τῶν λεγόντων . Τὸν μὲν γὰρ κακῶς ἀκούοντα μάτην μακαρίζουσιν αἱ Γραφαί , τὸν δὲ κακῶς λέγοντα ἐκβάλλουσι τῶν ἱερῶν μυστηρίων , μᾶλλον δὲ καὶ αὐτῶν τῶν περιβόλων · Τὸν γὰρ καταλαλοῦντα , φησί , λάθρα τοῦ πλησίου αὐτοῦ , τοῦτον ἐξέδιωχον καὶ τῆς τῶν ἱερῶν δὲ βίβλων τῶν τοιούτων ἀνάξιον εἶναι φησιν ἀναγνώσεως . Ἴνα τί γὰρ , φησίν , ἐκδηγή σὺ τὰ δικαιώματά μου , καὶ ἀναλαμβάνεις τὴν διαθήκην μου διὰ στόματός σου ; εἶτα τὴν αἰτίαν τιθεὶς φησι · Καθήμενος κατὰ τοῦ ἀδελφοῦ σου κατελάλεις . Καὶ ἐνταῦθα μὲν οὐ διώρισεν , εἴτε ἀλήθῃ , εἴτε ψευδῆ · ἀλλοχού δὲ καὶ τοῦτο ἀπηγόρευσε , δείκνυς ὅτι · κἂν ἀληθῆ λέγῃς , οὐ σοι ταῦτα ῥητέα . Μὴ κρίνετε γὰρ , φησίν , ἵνα μὴ κριθῆτε · ἐπεὶ καὶ ὁ τῶν τελῶνων κακηγορὸν κατἐδικάζετο , καίτοι γε ἀληθῆ κατηγορῶν ἐκείνου . Τί οὖν , ἂν ἡ τις θρασύς καὶ μιαρὸς , φησίν , οὐ διορθωτέον αὐτόν , οὐδὲ ἐλεγκτέον ἡμῖν ; Ἐλεγχτέον καὶ διορθωτέον , οὕτως δὲ ὡς ἐμπροσθεν εἶπον · ἐὰν δὲ ὀνειδίζων τοῦτο ποιῇς , ὅρα μὴ τὸν Φαρισαῖον ἐκείνον μιμούμενος , τὰ ἐκείνου πάθῃς . Οὐδὲν γὰρ ἐντεῦθεν γίνεται κέρδος , οὐ σοὶ τῷ λέγοντι , οὐκ ἐκείνῳ τῷ ἀκούοντι οὕτω κατηγοουμένῳ · ἄλλ’ ὁ μὲν ἀναίσχυνότερος γίνεται ( ἔως μὲν γὰρ λανθάνει , καὶ αἰδ-ζσθαι οἶδεν · ἐπειδὰν δὲ γένηται δήλος καὶ κατάφανος , καὶ τὸν ἐντεῦθεν ἐκβάλλει χαλινόν ) · ὁ δὲ ἀκούων , πάλιν μειζόνως βλαβήσεται . Ἄν τε γὰρ κατορθώματα συνἰδῇ ἑαυτῷ , φυσαίται ταῖς ἑτέρου κατηγορίαις ὀγκούμενος · ἂν τε ἀμαρτήματα , προθυμότερος εἰς πονηρίαν καθίσταται . Αὐτὸς τε ὁ λέγων πάλιν καὶ παρὰ τῷ ἀκούοντι πονηρὰν λήψεται δόξαν , καὶ τὸν θεὸν μειζόνως καθ’ ἑαυτοῦ παροξύνει . Διό , παρακαλῶ , πᾶν δυσχὲς ἐκβάλωμεν ῥῆμα · εἰ τὶ ἀγαθὸν πρὸς οἰκονόμους , τοῦτο λέγωμεν . Ἄλλ’ ἀμύναισθαι ἐκείνων ἐπιθυμεῖς ; Τί οὖν ἀντ’ ἐκείνου σαυτὸν ἀμύνῃ ; Ὁ γὰρ τοῦς λεληθότας ἀμύναισθαι σπουδάζων , ὀδτως ὡς ὁ Παῦλος ἀμύναισθαι ἐκδιδάσκει , ἀμύνου · Ἐὰν πεινῇ ὁ ἐχθρός σου , ψώμιζε αὐτόν · ἐὰν διψῇ , πότισέ αὐτόν . Ἐὰν δὲ τούτο μὴ ποιῇς , ἐπιδουλεῖς δὲ μόνον , κατὰ σαυτοῦ τὸ ξίφος ὀβείς . Διόπερ ἂν κακῶς ἐκεῖνος λέγῃ , ἐγχωρίως αὐτὸν ἀμείβου καὶ ἐπαινοῖς · οὕτω γὰρ χάζεινον ἀμύναισθαι δυνήση , καὶ σαυτὸν ἀπαλλάξεις πονηρὰς ὑποψίας . Ὁ μὲν γὰρ ἐπὶ τῷ [ 416 ] κακῶς ἀκούειν ἀλγῶν , ἀπὸ συνειδότος δοκεῖ τοῦτο πάσχειν πονηροῦ · ὁ δὲ καταγελῶν τῶν λεγομένων , μέγιστον ἐκφέρει τεκμήριον τοῦ μηδὲν ἑαυτῷ συνειδέναι πονηρόν . Ἐπεὶ οὖν οὔτε τὸν ἀκούοντα , οὔτε ἑαυτόν , οὔτε τὸν διαβαλλόμενον ὤφελεις , καὶ κατὰ σαυτοῦ τὸ ξίφος ὀβείς , κλὴν ἐντεῦθεν γενοῦ σωφρονέστερος . Ἐχρὴν μὲν γὰρ ἀπὸ τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν καὶ τῶν τῷ θεῷ δοκουμένων πεῖθεσθαι · ἐπεὶδὴ δὲ παχύτερον διάκεισαι , καὶ ὡςπερ θηρίον δάκνεις , κλὴν ἐντεῦθεν παιδευθῆτι , ἵνα τοῖς λόγοις τούτοις σωφρονισθεὶς , δυνήσῃς ἀπὸ τῶν τῷ θεῷ δοκουμένων μόνον βεβηλικέσθαι , καὶ γενόμενος παντὸς πάθους ἀνώτερος · ἐπιτύχοις τῶν οὐρανίων ἀγαθῶν · ὧν γενοῖτο πάντας ἡμᾶς ἐπιτυχεῖν , χάριτι καὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , μεθ’ οὗ τῷ Πατρὶ σὺν τῷ ἁγίῳ Πνεύματι δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καὶ ἀεὶ , καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: οὗτος οὖν ἐννοέω , ἐπιμελέομαι ὁ μέλω ἡμέτερος , καί μή κατά ἀλλήλων ὁ γλῶσσα ἀκονάω , μηδέ λαλέω ῥῆμα καταποντισμός , ὁ δόξα ὁ πλησίος ὑπορύσσω , καί καθάπερ ἐν [ 415 ] πόλεμος καί μάχομαι βάλλω καί βάλλω . τις γάρ ὄφελος νηστεία ἢ ἀγρυπνία λοιπός , ὅταν γλῶσσα μεθίημι , καί κυνέω κρέας ἀκάθαρτος σιτῆτράπεζαν , αἱμοδόρος γίγνομαι , καί προχέω βόρδορον , καί ἀμάρα ὀχετός ὁ στόμα ποιέω , μᾶλλον δέ καί πολύς οὗτος βδελυρός ; ὁ μέν γάρ ἐκεῖθεν προέρχομαι , σῶμα μωλύνω · ὁ δέ ἐντεῦθεν , ψυχή πολλάκις αποπνίγω . οὗτος οὖον ὁ κακῶς ἀκούω μάτην κήδω λέγω ( ἐκεῖνος γάρ καί στέφανος εἰμί ἄξιος , ὅταν φέρω γενναῖος ὁ λέγω ) , ἀλλά ἐγώ ὁ λέγω . ὁ μέν γάρ κακῶς ἀκούω μάτην μακαρίζω ὁ γραφή , ὁ δέ κακῶς λέγω ἐκβάλλω ὁ ἱερός μυστήριον , μᾶλλον δέ καί αὐτός ὁ περίβολος · ὁ γάρ καταλαλέω , φημί , λάθρῃ ὁ πλησίος αὐτός , οὗτος ἐκδιώκω καί ὁ ὁ ἱερός δέ Βίβλος ὁ τοιοῦτος ἀνάξιος εἰμί φημί ἀνάγνωσις . ἵνα τίς γάρ , φημί , ἐκδέω σύ ὁ δικαίωμα ἐγώ , καί ἀναλαμβάνω ὁ διαθήκη ἐγώ διά στόμα σύ ; εἶτα ὁ αἴτιος τίθημι φημί · κάθημαι κατά ὁ ἀδελφός σύ καταλαλέω . καί ἐνταῦθα μέν οὖον διά-ὁρίζω , εἴτε ἀλάομαι , εἴτε ψευδής · αλλοχοω δέ καί οὗτος ἀπαγορεύω , δείκνυμι ὅτι · κἀν ἀληθής λέγω , οὖον σύ οὗτος ῥητέος . μή κρίνω γάρ , φημί , ἵνα μή κρίνω · ἐπεί καί ὁ ὁ τελώνης κακηγορέω καταδικάζω , καίτοι γε ἀληθής κατηγορέω ἐκεῖνος . τις οὖν , εἄν ὁ τις θρασύς καί μιαρός , φημί , οὖον διορθωτέος αὐτός , οὐδέ ἐλεγκτέον ἐγώ ; Ἐλεγχτέον καί διορθωτέος , οὕτως δέ ὡς ἔμπροσθεν εἶπον · ἐάν δέ ὀνειδίζω οὗτος ποιέω , ὁράω μή ὁ Φαρισαῖος ἐκεῖνος μιμέομαι , ὁ ἐκεῖνος πάσχω . οὐδείς γάρ ἐντεῦθεν γίγνομαι κέρδος , οὖον σύ ὁ λέγω , οὐ ἐκεῖνος ὁ ἀκούω οὗτος κατηγέομαι · ἄλλος ὁ μέν ἀναίσχυντος γίγνομαι ( ἔως μέν γάρ λανθάνω , καί αἰδ-ζσθαι οἶδα · ἐπειδάν δέ γίγνομαι δήλος καί καταφαίνω , καί ὁ ἐντεῦθεν ἐκβάλλω χαλινός ) · ὁ δέ ἀκούω , πάλιν μέγας βλάπτω . ἄν τε γάρ κατόρθωμα συνδέω ἑαυτοῦ , φυσάω ὁ ἕτερος κατηγορία ὀγκόω · εἄν τε ἁμάρτημα , πρόθυμος εἰς πονηρία καθίστημι . αὐτός τε ὁ λέγω πάλιν καί παρά ὁ ἀκούω πονηρός λαμβάνω δόξα , καί ὁ θεός μέγας κατά ἑαυτοῦ παροξύνω . διό , παρακαλέω , πᾶς δυεχω ἐκβάλλω ῥῆμα · εἰμί τίς ἀγαθός πρός οἰκονόμος , οὗτος λέγω . ἄλλος ἀμύνω ἐκεῖνος ἐπιθυμέω ; τις οὖν ἀντί ἐκεῖνος σαυτοῦ ἀμύνω ; ὁ γάρ ὁ λανθάνω ἀμύνω σπουδάζω , ὀδτως ὡς ὁ Παῦλος ἀμύνω ἐκδιδάσκω , ἀμύνω · ἐάν πεινάω ὁ ἐχθρός σύ , ψωμίζω αὐτός · ἐάν διψάω , ποτίζω αὐτός . ἐάν δέ οὗτος μή ποιέω , ἐπιδουλεύω δέ μόνος , κατά σεαυτοῦ ὁ ξίφος ὀβείς . διόπερ εἄν κακῶς ἐκεῖνος λέγω , ἐγχώριος αὐτός ἀμείβω καί ἐπαινέω · οὗτος γάρ χάζω ἀμύνω δύναμαι , καί σαυτοῦ ἀπαλλάσσω πονηρός ὑποψία . ὁ μέν γάρ ἐπί ὁ [ 416 ] κακῶς ἀκούω ἄλγος , ἀπό σύνοιδα δοκέω οὗτος πάσχω πονηρός · ὁ δέ καταγελάω ὁ λέγω , μέγας ἐκφέρω τεκμήριον ὁ μηδείς ἑαυτοῦ σύνοιδα πονηρός . ἐπεί οὖν οὔτε ὁ ἀκούω , οὔτε ἑαυτοῦ , οὔτε ὁ διαβάλλω ὀνίνημι , καί κατά σεαυτοῦ ὁ ξίφος ὀβείς , κλῆς ἐντεῦθεν γίγνομαι σώφρων . χρή μέν γάρ ἀπό ὁ βασίλεια ὁ οὐρανός καί ὁ ὁ θεός δοκέω πείθω · ἐπειδή δέ παχύς διάκειμαι , καί ὡς θηρίον δάκνω , κλῆς ἐντεῦθεν παιδεύω , ἵνα ὁ λόγος οὗτος σωφρονίζω , δύναμαι ἀπό ὁ ὁ θεός δοκέω μόνος βάλλω , καί γίγνομαι πᾶς πάθος ἀνώτερος · ἐπιτυγχάνω ὁ οὐράνιος ἀγαθός · ὅς γίγνομαι πᾶς ἐγώ ἐπιτυγχάνω , χάρις καί φιλανθρωπία ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , μετά ὅς ὁ πατήρ σύν ὁ ἅγιος πνεῦμα δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καί ἀεί , καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .