joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-timotheum-homiliae-1-18 pg062_0609.1
γὰρ τῆς πέτρας · τῆς δικείας τοῦτο κρίνει . Οἷον , ὁ παῖδας οὐχ ἔχων , οὐδὲν οὕτω δεινὸν νομίζει , ὡς ἀπαίδαν · ὁ πολὺς · [ 662 ] ἔχων πάλιν μετὰ παιδῶν , οὐδὲν οὕτως ἄς πολυπαιδίαν αἰτιᾶται · ὁ ἕνα ἔχων , οὐδὲν χειρόν τοῦ ἕνα ἔχειν νομίζει . Ἐντεῦθεν γάρ , φησί , καὶ βέβημάς γίνεται , καὶ ἐν αὐτῇ τῷ πατέρα καθἑστηκὼς ἀλλ περικοπθὲν αὐτὴ τυγχάνων , καὶ οὐδεμίαν ἐπιστροφὴν δεχόμενος . Ὁ καλὴν ἔχων γυναῖκα , οὐδὲν χειρόν φησι τοῦ καλὴν ἔχειν γυναῖκα · ὑποψίας γὰρ τὸ πράγμα γέμει καὶ ἐπιβουλῆς · ὁ δυσειδῆ , οὐδὲν χειρόν φησι τοῦ ὁμορφὸν ἔχειν γυναῖκα · ἀηδίας γὰρ τὸ πράγμα ἐμπεπλήσθαι . Ὁ ἰδιώτης οὐδὲν ἀχρηστότερον τοῦ βίου τοῦτου φησιν οὐδὲ εὐτέλεστερον · ὁ στρατιώτης οὐδὲν μαχθρότερον φησιν , οὐδὲ ἐπικαλέστερον τῆς στρατείας · βέλτιον γάρ . ἄρτιν κεχρήσθαι μὲν καὶ ἄδει , ἢ τοσαύτας φέρειν ἐπαγγελίας . Ὁ ἐν ἀρχῇ ὡν οὐδὲν ἐπιπονώτερον φησι τοῦ τῶν ἄλλων τὰς ἀνάγκας θεραπεύειν · ὁ ἀρχόμενος οὐδὲν δουλικώτερον φησιν ἑτέρων ἔχουσα ὑποκείσθαι . Ὁ γεγαμηκὼς οὐδὲν χειρόν φησι γυναικὸς καὶ φροντίδος · ὁ μὴ γεγαμηκὼς οὐδὲν ἀνελυσθεμιτερόν φησι τοῦ μὴ γαμεῖν , καὶ οἰκίας ἀπεστηθῆναι καὶ ἀναπασθεῖν . Ὁ ἐμπορος τὸν γεωργὸν μακαρίζει τῆς ἀσφαλείας · ὁ γεωργὸς τὸν ἐμπορον τοῦ πλούτου . Καὶ δὴς δυσάρεστόν πως τὸ γένος τὸ ἀνθρώπινον , μεμφιμόρον καὶ βαρύθυμόν ἐστιν . Ὅτε πάντων τῶν ἀνθρώπων καταγιγνώσκει , τότε φησιν , Οὐδὲν ἀνθρώπος , τὴν πᾶσαν λέγοντες φύσιν ἐπιμυχὸν ζῴων καὶ ταλαιπώρων . Πόσοι τὸ γῆρας θαυμάζουσι ; πόσοι τὴν νεότητα μακαρίζουσι ; Οὕτω καὶ ταῖς ἡλικίαις πολλὴ ἡ ἀθυμία . Ὅταν ἴδωμεν κατηγορούμενους ἡμᾶς διὰ ἡλικίαν , φαμέν , Διὰ τί μὴ ἡμεν γέροντες ; ὅταν λευκίνηται ἡ κεφαλὴ , πάλιν , Που ἡ νεότης ; Καὶ δὴς μυρίας ἔχομεν ἀφορμὰς τοῦ λυπεῖσθαι . Μία μόνη ἐστὶν ὁδὸς ταύτης ἀπηλλαγμένη τῆς ἀνωμαλίας , ἡ κατὰ ἀρετὴν · μᾶλλον δὲ καὶ αὐτὴ λύπην ἔχει , ἀλλὰ λύπην οὐκ ἀνόντων , ἀλλὰ κέρδος καὶ ὠφέλειαν ἔχουσαν . Ἡ γὰρ ἡμαρτὲς τις , καὶ διὰ τῆς λύπης · κατανεῦγες , ἀπενίκατο τὰ ἀμαρτήματα · ἢ ἀδελφῷ πεπτωκότι συνηλῆψε , καὶ ἐνταῦθα πάλιν ἔχει τὸν μισθὸν οὐ μικρόν · τὸ γὰρ συναλγεῖν τοῖς ἐν συμφοραῖς οὕσι , πολλὴν ἡμῖν πρὸς Θεὸν δίδωσι τὴν παράρησιν .
Lemmas: γάρ ὁ πέτρα · ὁ δικαιω οὗτος κρίνω . Οἷος , ὁ παῖς οὐ ἔχω , οὐδείς οὗτος δεινός νομίζω , ὡς ἀφοράω · ὁ πολύς · [ 662 ] ἔχω πάλιν μετά παῖς , οὐδείς οὕτως ἄς πολυπαιδία αἰτιάομαι · ὁ εἷς ἔχω , οὐδείς χείρων ὁ εἷς ἔχω νομίζω . ἐντεῦθεν γάρ , φημί , καί βαίνω γίγνομαι , καί ἐν αὐτός ὁ πατήρ καθίστημι ἀλλ' περικόπτω αὐτός τυγχάνω , καί οὐδείς ἐπιστροφή δέχομαι . ὁ καλός ἔχω γυνή , οὐδείς χείρων φημί ὁ καλός ἔχω γυνή · ὑποψία γάρ ὁ πράγμα γέμω καί ἐπιβουλή · ὁ δυσειδής , οὐδείς χείρων φημί ὁ ὁμορφὸν ἔχω γυνή · ἀηδία γάρ ὁ πράγμα ἐμπίμπλημι . ὁ ἰδιώτης οὐδείς ἄχρηστος ὁ βίος οὗτος φημί οὐδέ ευτελέστερος · ὁ στρατιώτης οὐδείς μαχθροτερος φημί , οὐδέ ἐπίκαλος ὁ στρατεία · ἀγαθός γάρ . Άρτιν χράομαι μέν καί ἄδεια , ἢ τοσοῦτος φέρω ἐπαγγελία . ὁ ἐν ἀρχή ὡς οὐδείς ἐπίπονος φημί ὁ ὁ ἄλλος ὁ ἀνάγκη θεραπεύω · ὁ ἄρχω οὐδείς δουλικός φημί ἕτερος ἔχω ὑπόκειμαι . ὁ γαμέω οὐδείς χείρων φημί γυνή καί φροντίς · ὁ μή γαμέω οὐδείς ανελυσθεμιτερος φημί ὁ μή γαμέω , καί οἰκίον ἀφίστημι καί ἀναπάσσω . ὁ ἔμπορος ὁ γεωργός μακαρίζω ὁ ἀσφάλεια · ὁ γεωργός ὁ ἔμπορος ὁ πλοῦτος . καί δήω δυσάρεστος πως ὁ γένος ὁ ἀνθρώπινος , μεμφιμόρον καί βαρύθυμος εἰμί . ὅτε πᾶς ὁ ἄνθρωπος καταγιγνώσκω , τότε φημί , οὐδείς ἄνθρωπος , ὁ πᾶς λέγω φύσις επιμυχος ζῷον καί ταλαίπωρος . πόσος ὁ γῆρας θαυμάζω ; πόσος ὁ νεότης μακαρίζω ; οὕτως καί ὁ ἡλικία πολύς ὁ ἀθυμία . ὅταν ὁράω κατηγορούμενος ἐγώ διά ἡλικία , φημί , Ζεύς τίς μή ἠμέν γέρων ; ὅταν λευκινεω ὁ κεφαλή , πάλιν , Που ὁ νεότης ; καί δήω μυρίος ἔχω ἀφορμή ὁ λυπέω . Μία μόνος εἰμί ὁδός οὗτος ἀπαλλάσσω ὁ ἀνωμαλία , ὁ κατά ἀρετή · μᾶλλον δέ καί αὐτός λύπη ἔχω , ἀλλά λύπη οὐ ἄνειμι , ἀλλά κέρδος καί ὠφέλεια ἔχω . ὁ γάρ ἁμαρτάνω τις , καί διά ὁ λύπη · κατανεῦγες , ἀποφέρω ὁ ἁμάρτημα · ἢ ἀδελφός πίπτω συνηλῆψε , καί ἐνταῦθα πάλιν ἔχω ὁ μισθός οὖον μικρός · ὁ γάρ συναλγέω ὁ ἐν συμφορά εἰμί , πολύς ἐγώ πρός θεός δίδωμι ὁ παράρρησις .