joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0234.2
γ' . Εἶτα ἐρμηνεύει πῶς οὐκ ἔστι Κυριακὸν δεῖπνον φαγεῖν . " Ἕκαστος γὰρ τὸ ἴδιον δεῖπνον προλαμβάνει , φησίν , ἐν τῷ φαγεῖν · καὶ ὁς μὲν πεινᾷ , ὁς δὲ μεθυσθαι . Εἰδές · πῶς ἐδείξεν αὐτοὺς καταισχύνοντας ἑαυτοὺς μᾶλλον ; Τὸ γὰρ Κυριακὸν , ἰδιωτικὸν ποιούσιν , ὥστε αὐτοὶ πρῶτοί εἰσιν οἱ καθυβριζόμενοι , οἱ τῇ ἑαυτῶν τραπέζῃ τὸ μέγιστον ἀφαιρούτες δέξμα . Πῶς καὶ τὴν τρόπην ; Ὅτι τὸ Κυριακὸν δεῖπνον , τουτέστι , τὸ Δεσποτικὸν , ὀφείλει κοινὸν εἶναι . Τὰ γὰρ σοῦ δεσπότου οὐχὶ τοῦδε μὲν ἐστι τοῦ οἴκτου , τοῦδε δὲ οὐκ ἐστιν , ἀλλὰ κοινὴ πάντων . Τὸ οὖν Κυριακὸν τοῦτο φησι τὸ κοινόν . Εἰ γὰρ τοῦ Δεσπότου σοῦ ἐστιν , ὅσπερ οὖν καὶ ἐστιν , οὐχ ὀφελεις ὡς ἴδια ἀποσπᾶν , ἀλλ' ὡς τοῦ Κυρίου τοῦ σοῦ Δεσπότου ὄντα , κοινὴ πάσι προτιθέναι . Τοῦτο γὰρ ἐστι Κυριακόν . Νῦν δὲ οὐκ ἀφῆς αὐτὸ εἶναι Κυριακόν , μὴ ἀφείς εἶναι κοινόν , ἀλλὰ καθ' ἑαυτὸν ἐστιώμενος . Διὸ καὶ ἐπάγει λέγων · " Ἕκαστος γὰρ τὸ ἴδιον δεῖπνον προλαμβάνει . Καὶ οὐκ εἶπεν , Ἀποσχίζει , ἀλλὰ , Προλαμβάνει , ἥρεμα καὶ εἰς λαιμαργίαν αὐτοὺς καὶ εἰς προπέτειαν διαβάλλων . Τοῦτο γοῦν καὶ ὁ ἐξῆς δηλοῖ · εἰπὼν γὰρ τοῦτο , ἐπήγαγε πάλιν · Καὶ ὁς μὲν πεινᾷ , ὁς δὲ μεθυσθαι · ἄπερ ἐκάτερα ἀμετρίας ἦν , καὶ ἡ ἔνδεια καὶ ἡ ὑπερβολή . Ἰδοὺ καὶ δεύτερον ἔγκλημα πάλιν αὐτοὺς ἐκείνους καταβαλλπτον . Πρῶτον μὲν , ὅτι τὸ δεῖπνον αὐτῶν ἀτιμάζουσι · δεύτερον δέ , ὅτι γαστρικότων καὶ μεθυσίου · καὶ τὸ δὴ χαλεπώτερον , ὅτι καὶ τῶν πενθόντων ἐκνῶντων . Ἄ γὰρ ἔμελλε κοινὴ πᾶσι προκείσθαι , ταῦτα οὕτοι μόνοι σιτοῦμενοι , καὶ εἰς ἀπληστίαν καὶ εἰς μέθην ἐξέβαινον . Διὸ οὐδὲ εἶπεν , Ὅς μὲν πεινᾷ , ὁς δὲ χορτύνεται , ἀλλὰ , Μεθυσθαι . Τούτων δὲ ἕκαστον καὶ καθ' ἑαυτὸ μὲν κατηγορίας ἄξιον · καὶ γὰρ τὸ μεθύειν χωρὶς τοῦ παρορᾶν πέντηας ἔγκλημα , καὶ τὸ παρορᾶν πέντηας χωρὶς τοῦ μεθύειν κατηγορία · ὅταν δὲ καὶ ὁμοῦ συνημμένα ἦ , ἐννόουν δὴ τὴν ὑπερβολὴν τῆς παρανομίας . Εἶτα δείξας τὴν ἀσπίαν , μετὰ πολλοῦ λοιποῦ πρὸ θυμοῦ τὴν ἐπίπληξιν ἐπάγει , λέγων · Μὴ γὰρ οἰκίας οὐκ ἔχετε εἰς τὸ ἐσθίειν καὶ πίνειν ; ἢ τῆς Ἐκκλησίας εἰν Θεοῦ καταφρονεῖτε , καὶ καταισχύνετε τοὺς μὴ ἔχοντας ; Ὅρᾳς πῶς ἀπὸ τῆς τῶν πέντηων ὀδύρεως ἐπὶ τὴν Ἐκκλησίαν μετήγαγε τὸ ἔγκλημα , ἵνα φορτικώτερον ποιήσῃ τὸν λόγον ; Ἰδοὺ τοίνυν καὶ τετάρτη κατηγορία , ὅταν μὴ πέντης · μόνον , ἀλλὰ καὶ ἡ Ἐκκλησία ὑβρίζηται . Ὡσπερ γὰρ τὸ Κυριακὸν δεῖπνον ἰδιωτικὸν ποιεῖς , οὕτω καὶ τὸν τόπον πάλιν , ὡς οἰκία [ 245 ] τῇ Ἐκκλησίᾳ χειριζόμενος . Ἐκκλησία γὰρ γένοιτο , οὐχ ἵνα διηρημένοι ὦμεν οἱ συνελθόντες , ἀλλ' ἵνα οἱ διηρημένοι συνημμένοι · καὶ τοῦτο ἡ σύνοδος · δείκνυσιν . Καὶ καταισχύνετε τοὺς μὴ ἔχοντας . Οὐχ εἶπε , Καὶ λιμοκτονεῖτε τοὺς μὴ ἔχοντας , ἀλλὰ πολὺ ἐντρεπτικώτερον , Καταισχύνετε , ἵνα δείξῃ ὅτι οὐ τρεφῆς αὐτοὺς τοσούτου μέλει , ὅσον τῆς ὀδύνης τῆς εἰς αὐτοὺς γινομένης . Ἰδοὺ καὶ πέμπτη κατηγορία , τὸ μὴ μόνον πεινῶντας παρορᾶν , ἀλλὰ καὶ καταισχύνειν αὐτούς . Τοῦτο δὲ ἔλεγεν , ὁμοῦ μὲν σεμνοποιῶν τὰ κατὰ τοὺς πέντηας , καὶ δείκνυς ὅτι οὐχ οὕτως ὑπὲρ τῆς γαστροῦς , ὡς ὑπὲρ τῆς αἰσχύνης ἀλγοῦσιν , ὁμοῦ δὲ καὶ εἰς ἔλεον ἐπισπώμενος τὸν ἀκροατήν . Τοσαῦτα τοίνυν δείξας τὰ ἄτοπα , ὕδριν εἰς τὸ δεῖπνον , ὕδριν εἰς τὴν Ἐκκλησίαν , τὴν εἰς τοὺς πέντηας γινομένην ὑπόφασιν , χαλᾷ πάλιν τῆς ἐπιτιμήσεως τὸν τόνον ἀθρόων λόγων · Ἐπαινέσω ὑμᾶς · ἄν τοῦτο οὐκ ἐπαίνω . Ὁ καὶ μάλιστα ἄν τις αὐτοῦ θαυμάσειεν , ὅτι ἐπιπλήξαι διὸν σφοδρότερον μετὰ τὴν ἀπόδειξιν τῶν τοσούτων ἀμαρτημάτων καὶ καθάψασθαι , ὁ δὲ τοὐναντίον ποιεῖ μᾶλλον , ἀνθίσαι καὶ ἀναπνεῦσαι δίδωσι . Τί ποτ' οὖν ἐστι τὸ αἴτιον ; Φορτικώτερον αὐτῶν καθῆματο τὴν κατηγορίαν αὐξήσας , καὶ ἱατρὸς ἄν ἀρίστος καταληφθῆ τοὺς τραῦμασι τὴν τομὴν ἐπάγει , οὔτε τὰ βάθει δεόμενα πληγῆς ἐξ ἐπιπολῆς τέμνων · ( ἤκουσας γὰρ αὐτοῦ πῶς τὸν παρορνευκότα παρ' αὐτοὺς τούτους ἀπέκωφεν ) , οὔτε τὰ προσνηστεύειν χρήζοντα τῶν φαρμάκων εὐθὺς παραδίδους . Διὰ δὲ τοῦτο καὶ ἐνταῦθα πρᾶότερον τῷ λόγῳ χέχρηται · καὶ ἄλλως δὲ ἐνμεῖς αὐτοὺς μάλιστα ἐσπουδάκε καταστήσαι τοὺς πέντησι διὸ καὶ ἀφεῖκμενος διαλέγεσθαι μᾶλλον αὐτοῖς . Εἶτα θλιβὼν αὐτοὺς καὶ ἑτέρωθεν ἀντράπει μεῖζονα , ἀπὸ τῶν κυριωτέρων τὸν λόγον ὑφαίνει πάλιν · Ἐγὼ γὰρ παρέλαβον ἀπὸ τοῦ Κυρίου , φησίν , ὁ καὶ παρἔδωκα ὑμῖν · ὅτι ὁ Κύριος Ἰησοῦς ἐν τῇ νυκτί , ἧ παρεδόθητο , ἔλαβεν ἄρτον , καὶ εὐχαριστήσας ἔκλασε καὶ εἶπε , Λάβετε , φάγετε · τοῦτο μοῦ ἐστι τὸ σῶμα τὸ ὑπὲρ ὑμῶν κλῶμενον · τοῦτο ποιεῖτε εἰς τὴν ἐμὴν ἀνάμνησιν . Τίνοι ; Ἐννεακὲν ἐνταῦθα τῶν μυστηρίων μέμνηται ; Ὅτι σφόδρα ἀναγκαῖος εἰς τὴν παροῦσαν ὑπόθεσιν ὁ λόγος ἦν οὕτως αὐτῷ .
Lemmas: γε . εἶτα ἑρμηνεύω πῶς οὐ εἰμί κυριακός δεῖπνον ἐσθίω . " ἕκαστος γάρ ὁ ἴδιος δεῖπνον προλαμβάνω , φημί , ἐν ὁ ἐσθίω · καί ὅς μέν πεινάω , ὅς δέ μεθύσκω . ἀνάκλεις · πῶς δείκνυμι αὐτός καταισχύνω ἑαυτοῦ μᾶλλον ; ὁ γάρ κυριακός , ἰδιωτικός ποιέω , ὥστε αὐτός πρότερος εἰμί ὁ καθυβρίζω , ὁ ὁ ἑαυτοῦ τράπεζα ὁ μέγας ἀφαιρέω δέκμα . Πῶς καί ὁ τροπή ; ὅτι2 ὁ κυριακός δεῖπνον , τουτέστι , ὁ δεσποτικός , ὀφείλω κοινός εἰμί . ὁ γάρ σύ δεσπότης οὐ ὅδε μέν εἰμί ὁ οἶκτος , ὅδε δέ οὐ εἰμί , ἀλλά κοινός πᾶς . ὁ οὖν κυριακός οὗτος φημί ὁ κοινός . εἰμί γάρ ὁ δεσπότης σύ εἰμί , ὅσπερ οὖν καί εἰμί , οὐ ὀφείλω ὡς ἴδιος ἀποσπάω , ἀλλά ὡς ὁ κύριος ὁ σύ δεσπότης εἰμί , κοινός πᾶς προτίθημι . οὗτος γάρ εἰμί κυριακός . νῦν δέ οὐ ἀφῆς αὐτός εἰμί Κυριακός , μή ἀφίημι εἰμί κοινός , ἀλλά κατά ἑαυτοῦ ἑστιάω . Διὸ καί ἐπάγω λέγω · " ἕκαστος γάρ ὁ ἴδιος δεῖπνον προλαμβάνω . καί οὐ εἶπον , αποσχίζω , ἀλλά , προλαμβάνω , ἤρεμος καί εἰς λαιμαργία αὐτός καί εἰς προπέτεια διαβάλλω . οὗτος γοῦν καί ὁ ἑξῆς δηλόω · εἶπον γάρ οὗτος , ἐπάγω πάλιν · καί ὅς μέν πεινάω , ὅς δέ μεθύσκω · Ἄπερ ἑκάτερος ἀμετρία εἰμί , καί ὁ ἔνδεια καί ὁ ὑπερβολή . ἰδέ καί δύο ἔγκλημα πάλιν αὐτός ἐκεῖνος καταβάλλω . Πρῶτος μέν , ὅτι ὁ δεῖπνον αὐτός ἀτιμάζω · δύο δέ , ὅτι γαστρίζω καί μεθύσι · καί ὁ δή χαλεπός , ὅτι καί ὁ πενθῶ ἐκνάω . ὅς γάρ μέλλω κοινός πᾶς πρόκειμαι , οὗτος οὕτος μόνος σιτέομαι , καί εἰς ἀπληστία καί εἰς μέθη ἐκβαίνω . Διὸ οὐδέ εἶπον , ὅς μέν πεινάω , ὅς δέ χορταίνω , ἀλλά , μεθυεπομαι . οὗτος δέ ἕκαστος καί κατά ἑαυτοῦ μέν κατηγορία ἄξιος · καί γάρ ὁ μεθύω Χωρὶς ὁ παροράω πέντη ἔγκλημα , καί ὁ παροράω πέντη Χωρὶς ὁ μεθύω κατηγορία · ὅταν δέ καί ὁμοῦ συνάπτω εἰμί , ἐννοέω δή ὁ ὑπερβολή ὁ παρανομία . εἶτα δείκνυμι ὁ ἀσπίας , μετά πολύς λοιπός πρό θυμός ὁ ἐπίπληξις ἐπάγω , λέγω · μή γάρ οἰκίον οὐ ἔχω εἰς ὁ ἐσθίω καί πίνω ; ἢ ὁ ἐκκλησία ἐν Θεός καταφρονέω , καί καταισχύνω ὁ μή ἔχω ; ὁράω πῶς ἀπό ὁ ὁ πέντη ὀδύρεως ἐπί ὁ ἐκκλησία μετάγω ὁ ἔγκλημα , ἵνα φορτικός ποιέω ὁ λόγος ; ἰδέ τοίνυν καί τέταρτος κατηγορία , ὅταν μή πέντη · μόνος , ἀλλά καί ὁ ἐκκλησία ὑβρίζω . ὡς γάρ ὁ κυριακός δεῖπνον ἰδιωτικός ποιέω , οὗτος καί ὁ τόπος πάλιν , ὡς οἰκίον [ 245 ] ὁ ἐκκλησία χειρίζω . ἐκκλησία γάρ γίγνομαι , οὐ ἵνα διαιρεμένος εἰμί ὁ συνέρχομαι , ἀλλά ἵνα ὁ διαιρεμένος συνάπτω · καί οὗτος ὁ σύνοδος · δείκνυμι . καί καταισχύνω ὁ μή ἔχω . οὐχ εἶπον , καί λιμοκτονέω ὁ μή ἔχω , ἀλλά πολύς ἐντρεπτικός , καταισχύνω , ἵνα δείκνυμι ὅτι οὖον τρέφω αὐτός τοσοῦτος μέλος , ὅσος ὁ ὀδύνη ὁ εἰς αὐτός γίγνομαι . ἰδέ καί πέμπτος κατηγορία , ὁ μή μόνος πεινάω παροράω , ἀλλά καί καταισχύνω αὐτός . οὗτος δέ λέγω , ὁμοῦ μέν σεμνοποιέω ὁ κατά ὁ πέντη , καί δείκνυμι ὅτι οὐ οὕτως ὑπέρ ὁ γαστροῦς , ὡς ὑπέρ ὁ αἰσχύνη ἀλγέω , ὁμοῦ δέ καί εἰς ἔλεος ἐπισπάω ὁ ἀκροατής . τοσοῦτος τοίνυν δείκνυμι ὁ ἄτοπος , ὕδριος εἰς ὁ δεῖπνον , ὕδριος εἰς ὁ ἐκκλησία , ὁ εἰς ὁ πέντη γίγνομαι ὑπόφασις , χαλάω πάλιν ὁ ἐπιτίμησις ὁ τόνος ἀθρόος λόγος · ἐπαινέω σύ · ἄν οὗτος οὐ ἔπαινος . ὁ καί μάλιστα ἄν τις αὐτός θαυμάζω , ὅτι ἐπιπλήσσω δείδω σφοδρός μετά ὁ ἀπόδειξις ὁ τοσοῦτος ἁμάρτημα καί καθάπτω , ὁ δέ ἐναντίος ποιέω μᾶλλον , ἀνθίζω καί ἀναπνέω δίδωμι . τις πρός οὖν εἰμί ὁ αἴτιος ; φορτικός αὐτός κάθημα ὁ κατηγορία αὐξάνω , καί ἰατρός ἄν Αρίστος καταλαμβάνω ὁ τραῦμα ὁ τομή ἐπάγω , οὔτε ὁ βάθος δήω πληγή ἐκ ἐπιπολή τέμνω · ( ἀκούω γάρ αὐτός πῶς ὁ παρορνευκότα παρά αὐτός οὗτος ἀποκόπτω ) , οὔτε ὁ προσνηστευεν χρήζω ὁ φάρμακον εὐθύς παραδίδωμι . Ζεύς δέ οὗτος καί ἐνταῦθα πρᾶος ὁ λόγος χράω · καί ἄλλως δέ ἐνμεῖς αὐτός μάλιστα σπουδάζω καθίστημι ὁ πέντη διό καί ἀφίημι διαλέγω μᾶλλον αὐτός . εἶτα θλίβω αὐτός καί ἑτέρωθεν ἀντρέπω μείζων , ἀπό ὁ κύριος ὁ λόγος ὑφαίνω πάλιν · ἐγώ γάρ παραλαμβάνω ἀπό ὁ κύριος , φημί , ὁ καί παραδίδωμι σύ · ὅτι ὁ Κύριος Ἰησοῦς ἐν ὁ νύξ , ἧ παραδίδωμι , λαμβάνω ἄρτος , καί εὐχαριστέω κλάω καί εἶπον , λαμβάνω , ἐσθίω · οὗτος ἐγώ εἰμί ὁ σῶμα ὁ ὑπέρ σύ κλάω · οὗτος ποιέω εἰς ὁ ἐμός ἀνάμνησις . τίνω ; Ἐννεακὲν ἐνταῦθα ὁ μυστήριον μιμνήσκω ; ὅτι2 σφόδρα ἀναγκαῖος εἰς ὁ πάρειμι ὑπόθεσις ὁ λόγος εἰμί οὕτως αὐτός .