joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0126.2
Τί δὲ ἴδιον , δυνὰρ ἰδεῖν χρυσόν καὶ ἐν ἀλήθειᾳ κολάζεσθαι , ἢ χαλεπὸν δυνὰρ ἰδόντα ἐν ἀλήθειᾳ τρυφᾶν ; οὐχ ἐδηλον ὅτι τοῦτο ; Πῶς οὖν , εἴπέ μοι , τραχεῖαν καλεῖς τὴν ἀρετήν ; Τραχεῖα γὰρ ἐστι πρὸς τὴν ὀλιγωρίαν ἐξεταζομένη τὴν ἡμετέραν · ἀπλὸς δὲ γε βέβια καὶ εὐκολος , δίκαιον τῇ φροσιν ὁ Χριστός · Ὁ ζῶνς μοι χρηστέος , καὶ τὸ φορτίον μου ἐλαφρόν . Εἰ δὲ οὐκ αἰσθάνῃ τῆς κουφότητος , ὅηλον ὅτι προθυμίαν ἐφθαρμένην οὐκ ἔχεις . Ὦσπερ γὰρ ταύτης οὐσης καὶ τὰ βαρὶα κούφα , οὕτως οὐχ οὕσης καὶ τὰ κούφα βαρέα . Τί γὰρ , εἴπέ μοι , τῶς τοῦ μάννα τραπέζης ἴδιον καὶ ἀπονητέρον ; Ἄλλ’ ἐδυσχέρανον τοἾουδαῖοι τοιαύτης ἀπολαύοντες , τρυφῆς . Τί λιμοῦ πιχρότερον , καὶ τῶν ἄλλων τῶν ἐπιμήθων ὧν ὑπέμενε Παῦλος ; Ἄλλ’ ἐταῖρζε καὶ ἔχαρσε καὶ ἔλεγ · Νῦν χαίρω ἐν τοῖς παθήμασί μου . Τί οὖν τὸ αἴτιον ; Ἡ τῆς γνώμης διαφορά . Ἄν τοίνυν ταύτην , ὅταν εἶναι χρή , κατασκευάσῃς , ἔχει τὴν εὐκολίαν τῆς ἀρετῆς . Τί οὖν , ἀπὸ τῆς γνώμης τῶν μετιόντων τοιαύτη γίνεται , φησίν ; Οὐκ ἀπὸ τῆς γνώμης μόνον , ἀλλὰ καὶ φύσει τοιαύτη τις ἐστι . Καὶ γὰρ εἰ μὲν διδὼν ἐπίπονος ἦν ἐκείνη , καὶ αὕτη διδὼν ὁ ἐναντίον , εἰκότως ἂν τις τῶν ἀναπνευσοῦντων εἴπε ταύτην εὐκολώτεραν ἐκείνης · εἰ δὲ ἀρχὴν ἔχουσιν ἡ μὲν χαλεπὴν , ἡ δὲ ἡδεῖαν , τὰ δὲ τῆλὶ πάλιν ἀπανταίνειν αὐταῖς , ἀπειρα δὲ τὰ τελῆ , τῆς μὲν τοῦ ἴδου , τῆς δὲ τοῦ βαρύ , ποίαν , εἴπέ μοι , εὐκολώτερον ἐλέθοις ; Τί οὖν οὐχ αἰροῦνται πολλοὶ τὸ εὐχολον ; Ὅτι οἱ μὲν ἀπιστοῦσιν , οἱ δὲ καὶ πιστεύοντες , διεφθαρμένην τὴν γνώμην ἔχουσι , καὶ θέλουσιν ἂν τὴν πρόσκαιρον ἡδονὴν ἀντὶ τῆς αἰωνίας . Οὐκοῦν τοῦτο εὐχολον ; Οὐχ εὐχολον , ἀλλ’ ἀσθενεῖς τῆς ψυχῆς τοῦτο . Καὶ καθάπερ οἱ πυρετόντες , οὐκ ἐπαίδῃ ἴδιον τοῦ πρὸς βραχὺ τρυφᾶν τοῦ διώλου καλεσθαι , διὰ τοῦτο ψυχρωσίας ἐρώσιν , ἀλλ’ ἐπειδὴ κατασχεῖ οὐκ ἀνέχονται τῆς ἐπιθυμίας τῆς ἀτόπου · οὕτω καὶ οὗτοι · ὡς εἰ γε ἐπὶ τὴν χολασίν τις αὐτοὺς ἔχρεεν ὁμοῦ μετὰ τῆς ἡδονῆς , οὐκ ἂν ποτε ταύτην εἴλοντο . Εἰδὲς πῶς οὐχ εὐχολὴν ἡ χακία ; Εἰ δὲ βούλει , καὶ ἐπ’ αὐτῶν τῶν πραγμάτων ἐξετάσομεν τὸ αὐτὸ τοῦτο πάλιν . Τί γὰρ ἴδιον , εἴπέ μοι , καὶ εὐχολώτερον ; Ἄλλὰ μὴ πάλιν ἀπὸ τῆς ἐπιθυμίας τῶν πολλῶν καὶ πράγματα κρίνωμεν · οὐδὲ γὰρ ἀπὸ τῶν νοσοῦντων , ἀλλ’ ἀπὸ τῶν ὑγιαινόντων ψηφίζεσθαι χρή . Οὐδὲ γὰρ , ἂν μυρίους μοι δείξῃς πυρετόντας καὶ τὰ ἐναντία τῇ ὀρεῖφ ζητοῦντας , καὶ αἰρουμένους μετὰ ταῦτα χαλάζεσθαι , ἀποδείξομαι τὴν ἀρεσιν ταύτην . Τί τοίνυν εὐχολώτερον , εἴπέ μοι , ἐφίσθαι πολλῶν χρημάτων , ἢ μεῖζονα εἶναι τῆς ἐπιθυμίας ταύτης ; Ἐμοὶ μὲν γὰρ τοῦτο δοκεῖ · εἰ δὲ αὐτὸς ἀπίστεις , ἐπ’ αὐτὰ τὰ πράγματα τὸν λόγον ἀγάγωμεν . [ 123 ] Καὶ ἴστω ὁ μὲν πολλῶν ἐφεμέσος , ὁ δὲ μηδενός · τί τοῖνυν χρείττον , εἴπέ μοι , καὶ τί σεμνότερον ;
Lemmas: τις δέ ἴδιος , δυνὰρ ὁράω χρυσός καί ἐν ἀλήθεια κολάζω , ἢ χαλεπός δυνὰρ ὁράω ἐν ἀλήθεια τρυφάω ; οὐ δῆλος ὅτι οὗτος ; Πῶς οὖν , εἶπον ἐγώ , τραχύς καλέω ὁ ἀρετή ; τραχύς γάρ εἰμί πρός ὁ ὀλιγωρία ἐξετάζω ὁ ἡμέτερος · ἁπλόος δέ γε βέβιος καί Εὔκολος , Δίκαιος ὁ φροσιν ὁ Χριστός · ὁ ζῶνος ἐγώ χρηστός , καί ὁ φορτίον ἐγώ ἐλαφρός . εἰμί δέ οὐ αἰσθάνομαι ὁ κουφότης , ὅλος ὅτι προθυμία φθείρω οὐ ἔχω . ὥσπερ γάρ οὗτος εἰμί καί ὁ βαρίη κοῦφος , οὕτως οὐ ὗσις καί ὁ κοῦφος βαρύς . τις γάρ , εἶπον ἐγώ , Τῶς ὁ μάννα τράπεζα ἴδιος καί ἀπονητέρον ; ἄλλος δυσχεραίνω τοιουδαιος τοιοῦτος ἀπολαύω , τρυφή . τις λιμός πικρός , καί ὁ ἄλλος ὁ ἐπιμανθάνω ὅς ὑπομένω Παῦλος ; ἄλλος ἐταῖρζε καί Χαρσός καί λέγω · νῦν χαίρω ἐν ὁ πάθημα ἐγώ . τις οὖν ὁ αἴτιος ; ὁ ὁ γνώμη διαφορά . ἄν τοίνυν οὗτος , ὅταν εἰμί χρή , κατασκευάζω , ἔχω ὁ εὐκολία ὁ ἀρετή . τις οὖν , ἀπό ὁ γνώμη ὁ μέτειμι τοιοῦτος γίγνομαι , φημί ; οὐ ἀπό ὁ γνώμη μόνος , ἀλλά καί φύσις τοιοῦτος τις εἰμί . καί γάρ εἰμί μέν δίδωμι ἐπίπονος εἰμί ἐκεῖνος , καί οὗτος δίδωμι ὁ ἐναντίος , εἰκότως εἄν τις ὁ ἀναπνέω εἶπον οὗτος εὔκολος ἐκεῖνος · εἰμί δέ ἀρχή ἔχω ὁ μέν χαλεπός , ὁ δέ ἡδύς , ὁ δέ τῆλις πάλιν ἀπαντάω αὐτός , ἤπειρος δέ ὁ τέλεος , ὁ μέν ὁ ὁράω , ὁ δέ ὁ βαρύς , ποῖος , εἶπον ἐγώ , εὔκολος ἔρχομαι ; τις οὖν οὐ αἱρέω πολύς ὁ ευχολος ; ὅτι2 ὁ μέν ἀπιστέω , ὁ δέ καί πιστεύω , διαφθείρω ὁ γνώμη ἔχω , καί ἐθέλω εἄν ὁ πρόσκαιρος ἡδονά ἀντί ὁ αἰώνιος . οὐκοῦν οὗτος ευχολος ; οὐχ ευχολος , ἀλλά ἀσθενής ὁ Ψυχή οὗτος . καί καθάπερ ὁ πυρέσσω , οὐ ἐφανδάνω ἴδιος ὁ πρός βραχύς τρυφάω ὁ διόλλυμι κάλημι , διά οὗτος ψυχρωσίας ἐράω , ἀλλά ἐπεί κατάσχω οὐ ἀνέχω ὁ ἐπιθυμία ὁ ἄτοπος · οὗτος καί οὗτος · ὡς εἰμί γε ἐπί ὁ χολάς τις αὐτός χράω ὁμοῦ μετά ὁ ἡδονή , οὐ εἄν ποτός οὗτος εἴλω . ἀνάκλεις πῶς οὐ ευχολη ὁ χάκι ; εἰμί δέ βούλομαι , καί ἐπί αὐτός ὁ πρᾶγμα ἐξετάζω ὁ αὐτός οὗτος πάλιν . τις γάρ ἴδιος , εἶπον ἐγώ , καί εὔκολος ; ἀλλά μή πάλιν ἀπό ὁ ἐπιθυμία ὁ πολύς καί πρᾶγμα κρίνω · οὐδέ γάρ ἀπό ὁ νοσέω , ἀλλά ἀπό ὁ ὑγιαίνω ψηφίζω χρή . οὐδέ γάρ , εἄν μυρίος ἐγώ δείκνυμι πυρέσσω καί ὁ ἐναντίος ὁ ὀρεῖφ ζητέω , καί αἱρέω μετά οὗτος χαλάω , ἀποδείκνυμι ὁ ἄρεσις οὗτος . τις τοίνυν εὔκολος , εἶπον ἐγώ , ἐφίημι πολύς χρῆμα , ἢ μείζων εἰμί ὁ ἐπιθυμία οὗτος ; ἐμός μέν γάρ οὗτος δοκέω · εἰμί δέ αὐτός ἀπιστέω , ἐπί αὐτός ὁ πρᾶγμα ὁ λόγος ἄγω . [ 123 ] καί οἶδα ὁ μέν πολύς ἐφίημι , ὁ δέ μηδείς · τίς τοίνυν χρίω , εἶπον ἐγώ , καί τίς σεμνός ;