joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0163.1
ἐλευθέρων · ἑλευθερώτερος ἦν . Τῇ δεσποίνῃ γοῦν οὐκ ἔζεν , εἰς ἃπερ ἠθέλησεν ἡ κεκτημένη . Πάλιν ἐλευθέρα ἦν ἐκείνη , καὶ πάντων ἦν δουλικωτέρα , τὸν θεράποντα χολακεύουσα καὶ παρακαλοῦσα · ἀλλ’ οὐκ ἔπασχε τὸν ἐλεύθερον , δ μὴ θέλησε , ποιῆσαι . Οὐχ ἄρα δουλεία τὸ πράγμα ἦν , ἀλλ’ ἐλευθερία ἡ ἀνωτία . Τί γὰρ ἐνεπολίσθη πρὸς ἀρετὴν ἑκεῖνος ἀπὸ τῆς δουλίας ; Ἄκουσάτωσαν δούλοι · καὶ ἐλεύθεροι · Τὴς ἐδούλευσεν · ὁ ἀξιοῦμενος , ἢ ἡ ἀξιοῦσα ; ἢ παρακαλοῦσα , 165 ἢ ὁ καταφρονῶν ἑκείνου ; Καὶ γὰρ εἰσὶν ὅροι δούλων παρὰ τοῦ Θεοῦ χειμένοι · καὶ μέχρι ποῦ δεῖ φυλάττειν αὐτούς , καὶ τοῦτο νενομίσθαι , καὶ ὑποσθᾶινεν αὐτοῖς οὐ χρή . Ὅταν γὰρ μηδὲν ὁ δεσπότης ἐπιτάττῃ τῶν μὴ δοκούντων τῷ Θεῷ , ἐπεσθαι δεῖ καὶ πειθῆσθαι · παραιτεῖσθαι δὲ μηκέτι · οὕτω γὰρ ὁ δοῦλος ἐλεύθερος γίνεται . Ἄν δὲ παραιτεῖσθαι πρῶτη , χἂν ἐλεύθερος ἦς , ἐγένοιτο δοῦλος . Τοῦτο γοῦν ἀνιττεται λέγων · Μὴ γίνεσθε δοῦλοι ἀνθρώπων . Εἰ δὲ μὴ τοῦτο , ἀλλ’ ἐκλέυσιν καταλιμπάνεν δεσπότας , καὶ ἐλευθέρους φιλονειχεῖν γίνεσθαι , πῶς παρἡνει λέγων · Ἕκαστος ἐν τούτῳ μανθάνει , ἐν ᾧ ἐκλήθη ; καὶ ἀλλοχοῦ , Ὅσοι εἰσὶν ὑπὸ ζυγῷ δουλοι , τοὺς ἰδίους δεσπότας πάσης τιμῆς ἀξίους ἡγεῖσθωσαν , καὶ μὴ καταφρονεῖτωσιν οἱ αὐτοὺς ἔχοντες δεσπότας , ὅτι ἀδελφοί εἰσιν οἱ τῆς εὐεργειας ἀντιλαμβανόμενοι ; Καὶ Ἕφesiοις δὲ καὶ Κολασσαεὺσιν ἐπιστέλλων , τὰ αὐτὰ διατάττει · καὶ νομοθετεῖ . Ὅθεν δῆλον , ὅτι οὐ ταύτην ἀναιρεῖ τὴν δουλείαν , ἀλλὰ τὴν ἀπὸ τῆς κακίας καὶ ἐλευθεροῖς ἠγυμένην , ἧπερ ἐστὶ χολεπυτία , χἂν ἐλευθερίᾳ τις ὡν αὐτῇ δουλεύῃ . Τί γὰρ ἀπίθανον οὐ τοῦ Ἰωσὴφ ἀδελφοὶ ἐλεύθεροι ὄντες ; οὐχὶ πάντων ἦσαν τῶν δουλῶν ζυλικώτεροι , καὶ πρὸς τὸν πατέρα ψευδόμενοι , καὶ πρὸς τοὺς ἐμπόρους τὰ μὴ δυνα λέγοντες , καὶ πρὸς τὸν ἀδελφόν ; Ἄλλ’ οὐχ ὁ ἐλεύθερος τοιοῦτος , ἀλλὰ πανταχοῦ καὶ ἐν πᾶσιν ἀληθής · καὶ δυντος αὐτὸν δουλώσασθαι ἱδυνήθη , οὐ δεσμὸς , οὐ δουλεία , οὐ δεσποινὴς ἔργος , οὐ τὸ ἐν ἀλλοτρίᾳ εἶναι · ἀλλ’ ἔμεινεν ἐλεύθερος πανταχοῦ . Τοῦτο γὰρ μάλιστα ἐστὶν ἐλευθερία , ὅταν καὶ ἐν δουλείᾳ διαλαμπῃ .
Lemmas: ἐλεύθερος · ἐλεύθερος εἰμί . ὁ δέσποινα γοῦν οὐ Εζέν , εἰς ὅσπερ ἐθέλω ὁ κτάομαι . πάλιν ἐλεύθερος εἰμί ἐκεῖνος , καί πᾶς εἰμί δουλικός , ὁ θεράπων χολακευειμι καί παρακαλέω · ἀλλά οὐ πάσχω ὁ ἐλεύθερος , δ μή θέλω , ποιέω . οὐχ ἄρα δουλεία ὁ πράγμα εἰμί , ἀλλά ἐλευθερία ὁ ἀνωτία . τις γάρ ἐμπολίζω πρός ἀρετή ἐκεῖνος ἀπό ὁ δούλιος ; Ἄκουσάτωσαν δοῦλος · καί ἐλεύθερος · σής δουλεύω · ὁ ἀξιόω , ἢ ὁ ἀξιόω ; ἢ παρακαλέω , 165 ἢ ὁ καταφρονέω ἑκεῖνος ; καί γάρ εἰμί ὅρος δοῦλος παρά ὁ Θεός χέω · καί μέχρι ποῦ δεῖ φυλάσσω αὐτός , καί οὗτος νομίζω , καί ὑποσθᾶινεν αὐτός οὖον χρή . ὅταν γάρ μηδείς ὁ δεσπότης ἐπιτάσσω ὁ μή δοκέω ὁ Θεός , ἕπω δεῖ καί πείθω · παραιτέομαι δέ μηκέτι · οὗτος γάρ ὁ δοῦλος ἐλεύθερος γίγνομαι . ἄν δέ παραιτέομαι πρῶτος , εἷς ἐλεύθερος εἰμί , γίγνομαι δοῦλος . οὗτος γοῦν ἀνιττεται λέγω · μή γίγνομαι δοῦλος ἄνθρωπος . εἰμί δέ μή οὗτος , ἀλλά ἐκλύω καταλιμπάνω δεσπότης , καί ἐλεύθερος φιλονειχεω γίγνομαι , πῶς παραινέω λέγω · ἕκαστος ἐν οὗτος μανθάνω , ἐν ὅς καλέω ; καί αλλοχοω , ὅσος εἰμί ὑπό ζυγόν δοῦλος , ὁ ἴδιος δεσπότης πᾶς τιμή ἄξιος ἡγέομαι , καί μή καταφρονέω ὁ αὐτός ἔχω δεσπότης , ὅτι ἀδελφός εἰμί ὁ ὁ εὐέργεια ἀντιλαμβάνω ; καί Ἕφesiοις δέ καί Κολασσαεὺσιν ἐπιστέλλω , ὁ αὐτός διατάσσω · καί νομοθετέω . ὅθεν δῆλος , ὅτι οὖον οὗτος ἀναιρέω ὁ δουλεία , ἀλλά ὁ ἀπό ὁ κακία καί ἐλευθερόω ἄγω , ὁ εἰμί χολεπυτία , εἷς ἐλευθερία τις ὡς αὐτός δουλεύω . τις γάρ ἀπίθανος οὖον ὁ Ἰωσήφ ἀδελφός ἐλεύθερος εἰμί ; οὐ πᾶς εἰμί ὁ δοῦλος ζυλικώτεροι , καί πρός ὁ πατήρ ψεύδω , καί πρός ὁ ἔμπορος ὁ μή δυνα λέγω , καί πρός ὁ ἀδελφός ; ἄλλος οὐ ὁ ἐλεύθερος τοιοῦτος , ἀλλά πανταχοῦ καί ἐν πᾶς ἀληθής · καί Δύντος αὐτός δουλόω ιδυνηθω , οὖον δεσμός , οὖον δουλεία , οὖον δέσποινα ἔργος , οὖον ὁ ἐν ἀλλότριος εἰμί · ἀλλά μένω ἐλεύθερος πανταχοῦ . οὗτος γάρ μάλιστα εἰμί ἐλευθερία , ὅταν καί ἐν δουλεία διαλάμπω .