joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0167.1
καθ' αὐτὸ τὸ πρᾶγμα ἐξετάζει , ὅπερ καὶ ἐπὶ τῆς σοφίας τῆς ἐξωθεν ἐν τοῖς ἐμπροσθεν ἐποίησε , καθαιρῶν αὐτὴν μεθ' ὑπερβολῆς . Ἄλλ' ἐκεῖ μὲν τοῦτο εἰκῶτως ἐποίησ · ὅλον γὰρ διόλου κατηγόρις ἀξίων ἦν καὶ πολλὴ ἡ εὐκολία · διόπερ οὐδὲ περιετὸν αὐτὸ δείκνυσθαι μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐναντίον τῷ κηρύγματι . Ἐνταῦθα δὲ οὐκ ἐνῆν τοῦτο ποιῆσαι · γνῶσις γὰρ ἦν τὸ τελούμενον , καὶ γνῶσις τελεία . Οὔτε οὖν αὐτὴν καταβαλεῖν ἀσφαλὲς ἦν , καὶ τὸν ἄλλον ἄλλως οὐκ ἐνῆν ἐκβαλεῖν τὸν ἐπὶ ταύτῃ . Τί οὖν ποιεῖ ; Πρῶτον τῷ δεῖξαι κοινὴν αὐτὴν οὔσαν , καταστῆλλει τὸ φύσωμα τὸ ἐκείνων . Οἱ γὰρ ἔχοντες τι μέγα καὶ καλόν , ὅταν μόνοι ἔχωσι , μᾶλλον ἐπαίρονται · ἂν δὲ μετὰ ἄλλων φανῶσιν αὐτὸ κακηνμένοι , οὐδεὶς ὁμοίως τοῦτο πάσχοι . Πρῶτον μὲν οὖν αὐτὸ κοινοιοῦται , ἐπειδὴ ἐκεῖνοι αὐτὸν αὐτὸ εἶναι ἐνέμιζον μόνοι · ἔπειτα ποιήσας κοινὴν , οὐ τίθησιν ἐαυτὸν ἐν τῇ κοινωνίᾳ μόνον , ἐπεὶ καὶ οὕτως ἂν μᾶλλον αὐτοὺς ἐπῆρεν . Ὡςπερ γὰρ τὸ μόνον ἔχειν ἐπαίρει , οὕτως κοινωνεῖν ἐνα ποὺ καὶ δεύτερον ἔχειν τῶν ὑπερυψόντων , οὐχ ἔλαττον τοῦτο ποιεῖ . Διὰ τοῦτο οὐχ ἑαυτὸν τίθησιν , ἀλλὰ πάντας . Οὐ γὰρ εἶπεν , ὅτι Καὶ ἐγὼ ἔχω γνῶσιν , ἀλλ' , Οἶδαμεν ὅτι πάντες γνῶσιν ἔχομεν . Ἐν μὲν οὖν τοῦτῷ πρώτῳ κατέβαλεν αὐτῶν τὸ φρόνημα , δευτέρῳ δὲ σφοδρότερος . Ποιῶ δὴ τοῦτο ; Τῷ δεῖξαι ὅτι οὐδ' αὐτὸ τὸ πρᾶγμα ἀπηρτισμένον ἐστιν , ἀλλὰ καὶ σφόδρα ἀτελές · καὶ οὐ μόνον ἀτελές , ἀλλὰ καὶ βλαβερὸν , ἐὰν μὴ ἡ συνεξευγμένον ἑτέραν αὐτῷ . Εἰπὼν γάρ , Ὅτι πάντες γνῶσιν ἔχομεν , ἐπήγαγεν Ἡ γνῶσις γυσιοῖ , ἡ δὲ ἀγάπη οἰκοδομεῖ . Ὅστις ὅταν χωρὶς ἀγάπης , ἢ καὶ εἰς ἀπόνοιαν αἴρει . Ἄλλ' οὐδ' ἡ ἀγάπη , φησὶ , χωρὶς γνώσεως κέρδος ἔχει τι . Ἄλλ' οὐχ εἶπε τοῦτο · ἀλλ' ὡς ὁμολογημένον ἀφεὶς , δείκνυσιν ὅτι σφόδρα δεῖται ἐκείνου τοῦτο . Ὁ μὲν γὰρ ἀγάπην , ἄτε ἐντολὴν πληρῶν τὴν πασῶν κριωτάραν , χἂν ἐλλείποντά τινα ἔχῃ , ταχέως [ 170 ] ἀπολαύσεται τῆς γνώσεως · διὰ τὴν ἀγάπην , ὡσπερ ὁ Κορνήλιος καὶ ἕτεροι πολλοί · ὁ δὲ γνῶσιν μὲν ἔχων , ἀγάπην δὲ μὴ ἔχων , οὐ μόνον οὐδὲν προσληφεται , ἀλλὰ καὶ αὐτὴς ἐκπεσεῖται ἣς ἔχει , πολλάκις εἰς ἀπόνοιαν ἐμπεσών . Ὥστε ἡ μὲν γνῶσις ἀγάπης οὐκ ἐστι ποιητική , ἀλλὰ καὶ τὸναντίον ἀποσχίζει τὸν μὴ προσέχοντα , φυσιῶσα καὶ ἐπαίρουσα . Καὶ γὰρ διατρεῖν εἰωθεν ἡ ἀλαζονεία ἡ δι' ἀγάπης καὶ συνάγειν καὶ πρὸς γνῶσιν ἄγειν . Ἔπερ οὖν καὶ δηλῶν ἔλεγεν · Εἰ δὲ τις ἀγαπᾷ τὸν Θεόν , οὗτος ἐγνωσται ὑπ' αὐτοῦ . Ὥστε οὐ τοῦτο κωλύω , φησὶ , τὸ τελείαν γνῶσιν ἔχειν , ἀλλὰ τὸ μετὰ ἀγάπης ταύτην ἔχειν , τοῦτο κελεύω · ἐπεὶ κέρδος οὐδέν , ἀλλὰ καὶ βλάβος .
Lemmas: κατά αὐτός ὁ πρᾶγμα ἐξετάζω , ὅσπερ καί ἐπί ὁ σοφία ὁ ἐξωθεν ἐν ὁ ἔμπροσθεν ποιέω , καθαιρέω αὐτός μετά ὑπερβολή . ἄλλος ἐκεῖ μέν οὗτος εἰκῶτως ποιέω · ὅλος γάρ διόλου κατηγορέω ἄξιος εἰμί καί πολύς ὁ Εὐκολία · διόπερ οὐδέ περίειμι αὐτός δείκνυμι μόνος , ἀλλά καί ἐναντίος ὁ κήρυγμα . ἐνταῦθα δέ οὐ ἐν-εἰμί οὗτος ποιέω · γνῶσις γάρ εἰμί ὁ τελέω , καί γνῶσις τέλειος . οὔτε οὖν αὐτός καταβάλλω ἀσφαλής εἰμί , καί ὁ ἄλλος ἄλλως οὐ ἐν-εἰμί ἐκβάλλω ὁ ἐπί οὗτος . τις οὖν ποιέω ; Πρῶτος ὁ δείκνυμι κοινός αὐτός εἰμί , καταστέλλω ὁ φύσωμα ὁ ἐκεῖνος . ὁ γάρ ἔχω τίς μέγας καί καλός , ὅταν μόνος ἔχω , μᾶλλον ἐπαίρω · εἄν δέ μετά ἄλλος φαίνω αὐτός κακηνμένοι , οὐδείς ὁμοίως οὗτος πάσχω . Πρῶτος μέν οὖν αὐτός κοινόω , ἐπεί ἐκεῖνος αὐτός αὐτός εἰμί ἐνέμιζον μόνος · ἔπειτα ποιέω κοινός , οὖον τίθημι ἑαυτοῦ ἐν ὁ κοινωνία μόνος , ἐπεί καί οὕτως εἄν μᾶλλον αὐτός ἐπαίρω . ὡς γάρ ὁ μόνος ἔχω ἐπαίρω , οὕτως κοινωνέω εἷς πού καί δύο ἔχω ὁ ὑπερυψόω , οὐ μικρός οὗτος ποιέω . Ζεύς οὗτος οὐ ἑαυτοῦ τίθημι , ἀλλά πᾶς . οὖον γάρ εἶπον , ὅτι καί ἐγώ ἔχω γνῶσις , ἀλλά , οἶδα ὅτι πᾶς γνῶσις ἔχω . ἐν μέν οὖν οὗτος πρῶτος καταβάλλω αὐτός ὁ φρόνημα , δύο δέ σφοδρός . ποιός δή οὗτος ; ὁ δείκνυμι ὅτι οὐδέ αὐτός ὁ πρᾶγμα ἀπαρτίζω εἰμί , ἀλλά καί σφόδρα ἀτελής · καί οὖον μόνος ἀτελής , ἀλλά καί βλαβερός , ἐάν μή ὁ συνεκφεύγω ἕτερος αὐτός . εἶπον γάρ , ὅτι2 πᾶς γνῶσις ἔχω , ἐπάγω ὁ γνῶσις γυθεος , ὁ δέ ἀγάπη οἰκοδομέω . ὅστις ὅταν Χωρὶς ἀγάπη , ἢ καί εἰς ἀπόνοια ἀείρω . ἄλλος οὐδέ ὁ ἀγάπη , φημί , Χωρὶς γνῶσις κέρδος ἔχω τίς . ἄλλος οὐ εἶπον οὗτος · ἀλλά ὡς ὁμολογέω ἀφίημι , δείκνυμι ὅτι σφόδρα δήω ἐκεῖνος οὗτος . ὁ μέν γάρ ἀγάπη , αὔγ-ασμα ἐντολή πληρόω ὁ πᾶς κριωτάραν , εἷς ελλείπων τις ἔχω , ταχέως [ 170 ] ἀπολαύω ὁ γνῶσις · διά ὁ ἀγάπη , ὡς ὁ Κορνήλιος καί ἕτερος πολύς · ὁ δέ γνῶσις μέν ἔχω , ἀγάπη δέ μή ἔχω , οὖον μόνος οὐδείς προσλαμβάνω , ἀλλά καί αὐτός ἐκπίπτω ἥς ἔχω , πολλάκις εἰς ἀπόνοια ἐμπίπτω . ὥστε ὁ μέν γνῶσις ἀγάπη οὐ εἰμί ποιητικός , ἀλλά καί τόνας αποσχίζω ὁ μή προσέχω , φυσιάω καί ἐπαίρω . καί γάρ διατρέω εἴωθα ὁ ἀλαζονεία ὁ διά ἀγάπη καί συνάγω καί πρός γνῶσις ἄγω . Ἔπερ οὖν καί δηλόω λέγω · εἰμί δέ τις ἀγαπάω ὁ Θεός , οὗτος γιγνώσκω ὑπό αὐτός . ὥστε οὖον οὗτος κωλύω , φημί , ὁ τέλειος γνῶσις ἔχω , ἀλλά ὁ μετά ἀγάπη οὗτος ἔχω , οὗτος κελεύω · ἐπεί κέρδος οὐδείς , ἀλλά καί βλάβη .