joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0098.2
δυνάμεθα ἐγκλημάτων εἶναι καθαροί , καὶ ἐν οἷς ἀγαθὸν τι πράττομεν , οὐκ ἀπὸ ὀρθῆς θε γνώμης πράττομεν , τιμωρίας ὤμων ὀπεύδοντες , ἐνθόντων ποθὲ παρὰ ἀνθρώποις ἀπάτην περὶ τὰς χρείας . Πάντα γὰρ ταῦτα ἀνθρώποις μὲν οὐκ ἐστιν ἐφικτά , τῷ δὲ ἀκοιμήτῳ μόνῳ ὀρθάλμῳ · κἂν ἀνθρώπους ἀπατήσωμεν , ἐκεῖνον οὐδέποτε παραλογισόμεθα . Μὴ τοίνυν λέγε · Σκότος κύκλῳ μου καὶ τοῖχοι · τίς με ὀρᾷ ; ὁ γὰρ πλάσας καταμανίας τὰς καρδίας ἡμῶν , αὐτὸς πάντα ἐπίσταται , ὅτι σκότος οὐ σκοτισθήσεται παρ᾽ αὐτῷ . Καλῶς δὲ φησιν ὁ ἀμαρτάνων , ὅτι Σκότος κύκλῳ μου καὶ τοῖχοι . Εἰ μὴ γὰρ σκότος ἢν ἐν τῇ διανοίᾳ , οὐκ ἄν τὸν φόβον τοῦ Θεοῦ ἐκβαλὼν , μετὰ ἀδείας ἐπραττεν . Ἄν γὰρ μὴ πρῶτον σκοτισθῇ τὸ ἡγεμονικόν , ἐπιοαλθεῖν ἢ ἀμαρτία μετὰ ἀδείας οὐ δύναται . Μὴ τοίνυν λέγε · Τίς με ὀρᾷ ; ἔστι γὰρ ὁ δικαιοῦμενος μέχρι ψυχῆς καὶ πνεύματος , ἀρμῶν τε καὶ μυελῶν · ἀλλὰ οὐ σαυτὸν οὐχ ὀρᾷς , οὐδὲ σαυτὸν μὲν ὀν τὸ νέφος , ἀλλ᾽ ὥσπερ τιγὺν πάντοθεν ἔχον περιχεῖλμενον , οὕτως ἀναβλέψαι πρὸς τὸν οὐρανὸν οὐκ ἔχεις . δ᾽.Ποῖαν γὰρ βούλει πρῶτον ἀμαρτίαν ἐξετάσωμεν ; καὶ ἴδωμεν ὅτω γινομένην αὐτήν . Καθάπερ γὰρ λησταὶ καὶ τοιχορύχαι , ἐπειδὰν τὶ τῶν τιμίων λαβεῖν θελήσωσι , τὸν λύχνον κατασβέννυσιν τοῦτο πράττοντες · οὕτως καὶ ἐπὶ τῶν ἀμαρτανόντων ὁ διαφθαρεὺς ποιεῖ λογισμὸς . Καὶ γὰρ καὶ ἐν ἡμῖν ἐστὶν φῶς · τὸ λογικὸν διόλου καὶφάμενον . Ἄν δὲ τὸ πνεῦμα τῆς πορνείας σφοδρῶς ἐπειλὼν μετὰ πολλῆς τῆς ῥύμης κατασβέση τὴν φλόγα ἐκείνην , ἐκσβέσιεν εὐθέως τὴν ψυχὴν καὶ πασχηνοῦσιν , καὶ πάντα ἐσὺλυσεν εὐθέως τὰ ἐνἀποκείμενα . Ὅταν γὰρ ὑπὸ ἀσελγοὺς ἐπιθυμίας ἀλῷ ἢ ψυχή , καθάπερ νέφος καὶ χιλὶς τοῖς τοῦ σώματος ὀφθαλμοῖς , οὕτως τῆς διανοίας τὸ προορατικὸν προκαταλαβοῦσα ἐκείνη , οὐδὲνα ἀφήσιν ἰδεῖν [ 92 ] πειρατέρω , οὐ χρησμῶν , οὐ γένναν , οὐ φόβον , ἀλλ᾽ ὑπὸ τῆς ἐπιβουλῆς ἐκείνης τυραννηθεῖσα λοιπὸν , εὐκαταγώνιστος ὑπὸ τῆς ἀμαρτίας γίνεται · καὶ καθάπερ τοὺς ἀθυρβώτους πρὸ τῶν ὀφθαλμῶν ἔχοντες , οὐκ ἀφήσει τὴν ἀκτῖνα τῆς δικαιοσύνης ἀλλάγμαι τῇ διανοίᾳ , τῶν λογισμῶν τῶν ἀτόπων τῆς ἐπιθυμίας πάντουν αὐτὴν ἐπικεχυσάντων · καὶ ἀπαντὶ αὐτῇ τότε λοιπὸν ἢ πορνευομένη γυνή , πρὸ τῶν ὀφθαλμῶν , πρὸ τῆς διανοίας , πρὸ τῶν λογισμῶν ἐστίωσα καὶ φαινομένη · καὶ ὥσπερ ὁ πεπτηρωμένος , κἂν ἐν σταθερῇ μεσημβρίᾳ ὑπ᾽ αὐτοῦ τοῦ ἁ ὀράμου τοῦ μέσου ἑστηκότες ὦσιν , οὐ παραδέχονται τὸ φῶς , ἐγκυκλισμένοις αὐτοῖς τῶν ὀμμάτων · οὕτω δὴ καὶ οὗτοι , κἂν μυρία πάντοθεν αὐτοῖς ἐνηχῇ σωτήρια ῥήματα , τῷ πάθει τοῦτον προκατειλημμένοι τὴν ψυχήν , πᾶσι τοῖς τοιούτοις λόγοις ἀποφράττουσι τὴν ἀκοήν . Καὶ Ἰσαῖαν οἱ τὴν πείραν ἀληθῆς καλῶς · Ἄλλ᾽ ὑμεῖς μὴ γένοιντο ἀπὸ τῆς πείρας αὐτῆς εἰδέναι . Οὐχ αὐτὴ δὲ μόνον ἢ ἀμαρτία ταῦτα ποιεῖ , ἀλλὰ καὶ πᾶς ἕρος ἄτοπος . Μεταβῶμεν γὰρ , εἰ δοκεῖ , τὸν λόγον ἀπὸ τῆς πορνευομένης γυναικὸς ἐπὶ τὰ χρήματα , καὶ θαυμάσμεθα καὶ ἄνταῦθα πυκνὸν σκότος καὶ ἀνεχῆς . Ἐκεῖ μὲν γὰρ , ὅτε μὲς οὐδὲς τῆς ἐρωμένης καὶ εἰς ἕνα τόπον ἀπακλειεῖσμένην , οὐχ οὕτω σφοδροὺν τὸ πάθος · ἐπὶ δὲ τῶν χρημάτων ἀπανταχοῦ φαινομένων , ἐν ἀργυροκοπείοις , ἐν πανδοχείοις , ἐν χρυσοχοείοις , ἐν ταῖς τῶν πλουτουμένων οἰκίαις , σφοδρὸς ὁ ἕρος πνεῖ . Ὅταν γὰρ παῖδας σοφούντας ἐπὶ τῆς ἀγορᾶς , ἴππους χρυσοφοροῦντας , ἀνθρώπους καλλωπιζομένους πολυτελεσίν ἐσθήμασιν ἰδὴ μετ᾽ ἐπιθυμίας ὁ νοσῶν , πολὺς ὁ σκότος
Lemmas: δύναμαι ἔγκλημα εἰμί καθαρός , καί ἐν ὅς ἀγαθός τίς πράσσω , οὐ ἀπό ὀρθός ΘΕ γνώμη πράσσω , τιμωρία ὦμος οπευδιδωμι , ἔνθω πόθος παρά ἄνθρωπος ἀπάτη περί ὁ χρεία . πάν γάρ οὗτος ἄνθρωπος μέν οὐ εἰμί ἐφικτός , ὁ δέ ἀκοίμητος μόνος ὀρθάλμῳ · κἀν ἄνθρωπος ἀπατάω , ἐκεῖνος οὐδέποτε παραλογίζομαι . μή τοίνυν λέγω · Σκότος κύκλος ἐγώ καί τοῖχος · τίς ἐγώ ὁράω ; ὁ γάρ πλάσσω καταμανίας ὁ Καρδία ἐγώ , αὐτός πᾶς ἐπίσταμαι , ὅτι σκότος οὖον σκοτίζω παρά αὐτός . καλῶς δέ φημί ὁ ἁμαρτάνω , ὅτι Σκότος κύκλος ἐγώ καί τοῖχος . εἰμί μή γάρ σκότος εἄν ἐν ὁ διάνοια , οὐ ἄν ὁ φόβος ὁ Θεός ἐκβάλλω , μετά ἄδεια πράσσω . ἄν γάρ μή πρῶτος σκοτίζω ὁ ἡγεμονικός , επιοαλθεω ἢ ἁμαρτία μετά ἄδεια οὖον δύναμαι . μή τοίνυν λέγω · Τῖς ἐγώ ὁράω ; εἰμί γάρ ὁ δικαιόω μέχρι Ψυχή καί πνεῦμα , ἁρμός τε καί μυελός · ἀλλά οὖον σαυτοῦ οὐ ὁράω , οὐδέ σαυτοῦ μέν ἀνά ὁ νέφος , ἀλλά ὥσπερ τιγὺν πάντοθεν ἔχω περιχεῖλμενον , οὕτως ἀναβλέπω πρός ὁ οὐρανός οὐ ἔχω . Πῖος γάρ βούλομαι πρῶτος ἁμαρτία ἐξετάζω ; καί ὁράω ὅστις γίγνομαι αὐτός . καθά γάρ λῃστής καί τοιχορυχη , ἐπειδάν τίς ὁ τίμιος λαμβάνω ἐθέλω , ὁ λύχνος κατασβέννυμι οὗτος πράσσω · οὕτως καί ἐπί ὁ ἁμαρτάνω ὁ διαφθείρω ποιέω λογισμός . καί γάρ καί ἐν ἐγώ εἰμί φάος · ὁ λογικός διόλου κάπτω . ἄν δέ ὁ πνεῦμα ὁ πορνεία σφοδρός ἐπειλέω μετά πολύς ὁ ῥύμη κατάσβεση ὁ φλόξ ἐκεῖνος , ἐκσβέννυμι εὐθύς ὁ ψυχή καί πασχηνους , καί πᾶς συλλύω εὐθύς ὁ εναποκειμαι . ὅταν γάρ ὑπό ἀσελγής ἐπιθυμία ἀλέω ἢ ψυχή , καθάπερ νέφος καί χιλὶς ὁ ὁ σῶμα ὀφθαλμός , οὕτως ὁ διάνοια ὁ προορατικός προκαταλαμβάνω ἐκεῖνος , οὐδείς ἀφίημι ὁράω [ 92 ] πειράω , οὖον χρησμός , οὖον γέννα , οὖον φόβος , ἀλλά ὑπό ὁ ἐπιβουλή ἐκεῖνος τυραννέω λοιπός , εὐκαταγώνιστος ὑπό ὁ ἁμαρτία γίγνομαι · καί καθάπερ ὁ ἀθυρβώτους πρό ὁ ὀφθαλμός ἔχω , οὐ ἀφίημι ὁ ἀκτίς ὁ δικαιοσύνη ἀλλάσσω ὁ διάνοια , ὁ λογισμός ὁ ἄτοπος ὁ ἐπιθυμία πάντος αὐτός ἐπιχέω · καί ἅπας αὐτός τότε λοιπός ἢ πορνεύω γυνή , πρό ὁ ὀφθαλμός , πρό ὁ διάνοια , πρό ὁ λογισμός ἑστιάω καί φαίνω · καί ὥσπερ ὁ πεπτηρωμένος , κἀν ἐν σταθερός μεσημβρία ὑπό αὐτός ὁ ὅς ὀράμου ὁ μέσος ἵστημι εἰμί , οὖον παραδέχομαι ὁ φάος , ἐγκυκλίζω αὐτός ὁ ὄμμα · οὗτος δή καί οὗτος , κἀν μυρίος πάντοθεν αὐτός ἐνηχέω σωτήριος ῥῆμα , ὁ πάθος οὗτος προκαταλαμβάνω ὁ Ψυχή , πᾶς ὁ τοιοῦτος λόγος ἀποφράσσω ὁ ἀκοή . καί Ἰσαῖος ὁ ὁ πείρω ἀληθής καλῶς · ἄλλος σύ μή γίγνομαι ἀπό ὁ πείρω αὐτός οἶδα . οὐχ αὐτός δέ μόνος ἢ ἁμαρτία οὗτος ποιέω , ἀλλά καί πᾶς Ἔρως ἄτοπος . μεταβαίνω γάρ , εἰμί δοκέω , ὁ λόγος ἀπό ὁ πορνεύω γυνή ἐπί ὁ χρῆμα , καί θαυμάζω καί ἄνταῦθα πυκνός σκότος καί ἀνέχω . ἐκεῖ μέν γάρ , ὅτε μές οὐδή ὁ ἐράω καί εἰς εἷς τόπος ἀποκλείω , οὐ οὗτος σφοδρός ὁ πάθος · ἐπί δέ ὁ χρῆμα ἀπαντηχέω φαίνω , ἐν ἀργυροκοπεῖον , ἐν πανδοκεῖον , ἐν χρυσοχοεῖον , ἐν ὁ ὁ πλουτέω οἰκίον , σφοδρός ὁ Ἔρως πνέω . ὅταν γάρ παῖς σοφόω ἐπί ὁ ἀγορά , ἵππος χρυσοφορέω , ἄνθρωπος καταλωπίζω πολυτελής ἔσθημα ἴδη μετά ἐπιθυμία ὁ νοσέω , πολύς ὁ σκότος