joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0110.1
θελεως , και χρηματα αναλισκεις , και εκ των δημοσιων αυτοις τρεφεις δαπανημάτων . 'Αλλ' ατιμου , φησιν , εισι . Τί ουν αυτοις παιδεύσεις ; ει ουν δια των ατιμων τους βασιλεας τιμας · τι δε τας πολεας εκτραγυλλξεις ; τι δε εις αυτοις τοσαυτα δαπανης ; ει γαρ ατιμοι εισιν , απελαινουσθαι εχρη τους ατιμους . Τινος δε εννεκα ατιμους ειργασαο ; ως επαινων , ή ως κατεγνωσας ; [ 104 ] Δηλουται ως κατεγνωσας . Ετεα ως μεν κατεγνωσας ατιμους ποιεις , ως δε αντιμους τρεχεις οφθμενος , και θαυμαζεις και επαινεις , και κροτεεις ; Και τι δει λεγειν τας μηχανιας τας εν ταις ιπποδρομιας , τας εν ταις των θηριων αμαλιας ; Πάσης γαρ και εκεινα παραπαλεις μεσα , παιδευσαι τον δημο συνεχεις ανηλθη τινα . Ιχειν και ωμων και ανθρωπων τροπον α , και γυμναζει ορθν ανθρωπους σπαρτοτομους , και αιμα καταρρεων και θηριων ωμότητα παντα συγγευσαν . Και ταυτα πάντα οι σοφοι νομιζοται εξ αρχης επεσχηγαγον τα νοσηματα , και χρηστοι αι πολεες και θαυμαζονται . 'Αλλ' , ει βουλει , ταυτα αφαντες , α φανερως μεν και ομολογουμενως , εστιν αποτα , τοις δε εξωθεν νομηταις ουκ εδοκεν , επι τα σιμνα προσηλθες ειδομεν , και δφει και ταυτα απο της των πολλων δοξης διαφθορμενα . 'Ο γαρ γαμος πραγμα τιμον ειναι δοκει · και ημιν τον τοις εξωθεν · και εστι σιμον · αλλα γαμων καλουμένων , τοσαυτα καταγλαστα γινεται πραγματα , οσα αυτεια ακουοσθε . " Υπο γαρ της συνηθειας οι πολλοι κατεχμενοι και παραλογιζομενοι , οδδε διαγνωσκοσιν αυτων το δτονον , αλλ' ετερων δονοται των διδασκοντων . Και γαρ χορεια και κυμβαλα και αιολοι και γοργμοι και βματα αιγρη και μβhai και κυμοι και πολυ δ του διαβλιου τότε επεσιζεται φορυσος . Και οδα μεν οτι δδωμ καταγλαστος ειναι τουτων επιλαβανμενος , και πολλην ορλθωμ παρα τοις πολλοις δνοαν , τους παλαιους νομους μετακινην · δπερ γαρ εφηθη ειπων , πολυς της συνηθειας δ παραλογισμος · αλλ' δμως ου παυσουμεν ταυτα λεγων . " Ωσως γαρ , Ιωυ , καν μη παντες , αλλ' ολιγοι τινες ημας αποδεξονται , και αιρησονται καταγλασθαι μαθ' ημων , η γελην ημας μετ' εκεινων γελωτα διαχρεων δξιν και πολλης κολακειας και τιμοριας . Πως γαρ ουκ ανεσι της εσχτης καταγλωσας εξιον , παροντων θαλαμειντων διδλου , και μαθουσιν αιδεισθαι απο της πρωτης ηλικιας , αδρων αναγκαιεν δπασαν εχεειν την αισδν , και εκ προομιων του γαμου την ανασιγνυαν παιδευσιν , και ασελγεις και ασεμνους ανδραςι και πορνους και μαλακους εις μεσον αυτην προεισθαι ; ποτον γαρ ου φυτευθησεται τη νυμφη κακον απο της ημερας εκεινης ; 'Ανασιγνυια , εατορθη , αναθεια , δοξης ερος αποπου · και γαρ εδελησουσι τας ημερας δς πασας τοιαυτας εχαιν . 'Εντευθεν πολυτελες αι γυνακες γινονται β και διαπανηραι , εντευθεν αναιδεις , εντευθεν αυταις τα μυρια κακα . Και μη μου λεγε την συνηθειαν . Ει μεν γαρ πονηρον , μηδε απαξ γινεσθω · ει δε αγαθον , αι γινεσθω . Ειπε γαρ μοι , το πορναιευει ου πονηρον ; δρα ουν συλλαβομεν καν απαξ τουτο γενεσθω ; Ουδαμως . Δια τι ; " Οτι καν απαξ γινται , πονηρον εστιν ὅμοιος . " Ωστε και το φαιδρυνεσθαι την νυμφην ουτως , ει μεν εστι πονηρον , μηδε απαξ γινεσθω · ει δε ου πονηρον , και αι γινεσθω . [ 105 ] Τι ουν , φησι , διαβαλλεις τον γαμον , ειπε μοι ; Μη γινωτο ουχ ουτω μαινομενοι , αλλα και κακως επισυρομενα τω γαμω , τα επιτριμματα , τας υπογραφας , την αλλην περιεργιαν απασαν . Καλ γαρ πολλους απο της ημερας εκεινης λεχεται τους εραστας και προ του μελλοντος αυτη συνοικειν . 'Αλλα πολλοι θαυμαζονται την γυνακα τας ωρας . Καλ τι τουτο ; " Αν μεν γαρ σωφρων η , μολις διαφευξεται την πονηραν δποψιν · ει δε ημελημενη , ταχως και αδιασεται , αφορμην ασλγειας λαβουσα την ημεραν εκεινην . 'Αλλ' δμως τοσούτων ὄντων κακων , δταν μη ταυτα γνηται , υδριν το πραγμα χαλουσιν οι βοσκμενοι ουδεν αμειλιους , και δεινον ποιουνται το μη πολλως φαινεσθαι την γυνακα , μηδε προκαθισθαι διατρον κοινων τοις δρωσι . Κατοι γε δδριν εχον νομίζειν τα γινόμενα και γελωτα και χωμβδων · επι και νυν οδα , οτι πολλην ανοιαν και γελωτα ημων καταγνώσονται · αλλ' οταν τον γελωτα , δταν τι γνηται αφρδος . Καλ γαρ αν εφη καταγλαστος , ει παραινουν της των πολλων δοξης καταφρονειν , αυτος προ των αλλων χειρωθην την παθιν . 'Ιδα δε εντεθεν λαιπον ουδ εν ημερα μονον , αλλ' και εν δσπερα μεθουσι ; δρθρας και κεκαρωμενους και πεπυρωμενους υπο της τρυφης , οι καλλος ἄξων ; ὥρην παρασκευευσαι παραδεικτης . Καλ ουδα επι της οικιας , αλλα και δια της αγρας εις επιδειξιν εκπομπευουσι , μετα λαμπδων αυτην παραμεπικυται εν δσπερα βαθεια , ως πασιν αυτην επιδεικνυσθαι , δι' δν ποιουσιν ουδεν ετερον παραινουντες , η δτι πασαν αποδουσαθαι χρη λοιπον την αισδν . Καλ ουδε μέχρι τουτων Ιστανται , αλλα μετα αισχρων ρημάτων αυτην αγουσι · και τουτο μους εστι παρ' τοις πολλοις . Καλ δραπται και μαστιγια μυριοι τινες και δπεθριοι μετα αδιας λοιπων επανατα φθιγονται , πειρ δν βουλωνται , εις τε εκεινην εις τε τον εκεινη συνοικειν μελλοντα · και σιμνον μεν ουδεν , παντα δε ασχμουςνης γενομενα . Καλην δε ουχ εξει διδασκαλιαν σωφρονης η νυμφη , τοιαυτα μη δρωσα , τοιαυτα δε ακουουσα ; Καλ δμιλλα τις εστι διαβολικη των δε τοιαυτα παραινουντων , υπερβαλλεσθαι θατερος τη των δνειδων και τη των αισχρων ρημάτων φιλοτιμια , δι' δν κατεσιχουνσι τους συνοντας , κακινειν νιχυσαντες απηλθον , δσοι πλειονα τη δνειδη και μειζονα τα αιγρη προσετρεψαν . Καλ οδα μεν οτι φορτικος ει εμι και επαχηθ και δυσκολος , ως ηδονην τινα περιωκουν του βιου . Δια γαρ τουτο πειθω , οτι τα αδη ηδονη τις ειναι νενομισται . Πως γαρ ουκ ανδλες , επι μοι , το υδριζεσθαι και λουδριζεσθαι , το παρ' παντων ατιμαζεσθαι μετα της νυμφης ; Καν μεν εις τις της αγρας την συνοικοισιν επιη κακως , μυρια κινεις πραγματα , και αδιωντον ειναι τον βιον νομίζεις της δε πολεως παρούσης απάσης ασχμονων μετα της συνοικειν μελλούσης , χαρεις και καλλωπιζεις ; και ποσης ταυτα μανιας ; 'Αλλα συνηθεια το πραγμα εστι , φησι . Δια γαρ τουτο θρηνην μάλιστα αξιον , [ 106 ] οτι εν συνηθεια το πραγμα κατεκλεισεν ο διαβολος . " Επειδη γαρ δ γαμος πραγμα εστι σιμον , χαρ το γενος ημων συγχροτον , και πολλων αιτιον αναδων , δανωμενος δ πονηρος εκεινος δ , και ειδως οτι κατα της πορνειας επιτετειχισται , ετερως πορνειαν επεσπαγεις πασαν . Πολλαι γουν εις τας τοιαυτας συνδοις και κατρηγυνθησαν παρθενοι · ει δε μη πανταχου , αλλ' αρκει τω δαιμονι τως εκεινα τα ρηματα και τα βματα εκεινα τα πονηρα , και παραδειγματισαι την νυμφην , και εκπομπευσαι την νυμφιον δια της αγρας . Εις επειδηπερ εν δσπερα ταυτα γινεται , Ινα μηδε το σκτος περιπαταιται η των κακων τουτων , επεσιζονται λαμπδες πολλαι ουχ εωσαι λαν -
Lemmas: θελεως , και χρῆμα ἀναλίσκω , και ἐκ ὁ δημόσιος αὐτός τρέφω δαπάνημα . Αλ ἄτιμος , φημί , εἰμί . τις οὖν αὐτός παιδεύω ; ει οὖν διά ὁ ἄτιμος ὁ βασιλεύς τιμή · τίς δέ ὅς πόλις εκτραγυλλξεις ; τίς δέ εἰς αὐτός τοσοῦτος δαπάνη ; ει γαρ ἄτιμος εἰμί , απελαινουω χράω ὁ ἄτιμος . τις δέ ἕνεκα ἄτιμος ἐργάζομαι ; ως ἐπαινέω , ή ως καταγιγνώσκω ; [ 104 ] δηλόω ως καταγιγνώσκω . ἔτος ως μέν καταγιγνώσκω ἄτιμος ποιέω , ως δέ αντιμους τρέχω ὁράω , και θαυμάζω και ἐπαινέω , και κροτέω ; και τίς δεῖ λέγω ὅς μηχανία ὅς εν ὅς ἱπποδρομία , ὅς εν ὅς ὁ θηρίον Αμαλία ; Πάσης γαρ και ἐκεῖνος παραπάλλω μέσος , παιδεύω ὁ δήμος συνεχής ἀνέρχομαι τις . Ιχειν και ὦμος και ἄνθρωπος τρόπος ὅς , και γυμνάζω ὀρθός ἄνθρωπος σπαρτοτομος , και αἷμα καταρρέω και θηρίον ωμότητα πᾶς συγγευσαω . και Ούτος πᾶς ὁ σοφός νομίζω ἕξ ἀρχή επεσχηγαγον ὁ νόσημα , και χρηστός ὁ πολύς και θαυμάζω . Αλ , ει βούλομαι , Ούτος άφαντος , ὅς φανερῶς μέν και ὁμολογουμένως , εἰμί Απότα , ὁ δέ ἔξωθεν νομηταις οὐ δοκέω , ἐπί ὁ σιμνα προσέρχομαι ὁράω , και δφει και Ούτος ἀπό ὁ ὁ πολύς δόξα διαφθείρω . 'Ο γαρ γάμος πρᾶγμα τῖμος εἰμί δοκέω · και ἡμεῖς ὁ ὁ ἔξωθεν · και εἰμί σιμός · ἀλλά γαμέω καλέω , τοσοῦτος καταγλαστα γίγνομαι πρᾶγμα , ὅσος αυτειο ἀκούω . " ὑπό γαρ ὁ συνήθεια ὁ πολύς κατέχω και παραλογίζομαι , οδδε διαγιγνώσκω αὐτός ὁ δίδωμι , ἀλλά ἕτερος δονέω ὁ διδάσκω . και γαρ χορεία και κύμβαλον και αἰόλος και γοργμοι και βματα αιγρη και μβhai και κυμοι και πολύς δ ὁ διαύλιον τότε επεσιζω φορυσος . και ὁδάω μέν ὅτι δδωμ καταγλαστος εἰμί οὗτος ἐπιλαμβάνω , και πολύς ορλθωμ παρά ὁ πολύς δνοαν , ὁ παλαιός νόμος μετακινέω · δπερ γαρ φημί εἶπον , πολύς ὁ συνήθεια δ παραλογισμός · ἀλλά δμώς ου παύω Ούτος λέγω . " Ωσως γαρ , Ιωυ , καν μη πᾶς , ἀλλά ὀλίγος τις ἡμεῖς ἀποδείκνυμι , και αἱρέω καταγελάω μά ἥμων , ὁ γεληνός ἡμεῖς μετά ἐκεῖνος γέλως διαχρεων δξιν και πολύς κολακεία και τιμορια . πως γαρ οὐ ἄνεσις ὁ εσχτης καταγλωσας ἔξειμι , πάρειμι θαλαμειντων διδλου , και μανθάνω αἰδέομαι ἀπό ὁ πρῶτος ἡλικία , ἁδρός ἀναγκαῖος δπασαν χέω ὁ αισδν , και ἐκ προομιων ὁ γαμέω ὁ ανασιγνυαν παίδευσις , και ἀσελγής και άσεμνος ανδραςι και πόρνος και μαλακός εἰς μέσος αὐτός προΐημι ; ποτός γαρ ου φυτεύω ὅς νύμφη κακός ἀπό ὁ ἡμέρα ἐκεῖνος ; 'Ανασιγνυια , εατορθη , ἀνατίθημι , δόξα Ἔρως αποπου · και γαρ εδελησους ὅς ἡμέρα ΔΣ πᾶς τοιοῦτος χαίνω . Εντεύθεν πολυτελής ὁ γυδουνακα γίγνομαι Β και διαπανηραι , ἐντεῦθεν ἀναιδής , ἐντεῦθεν αὐτός ὁ μυρίος κακός . και μη ἐγώ λέγω ὁ συνήθεια . ει μέν γαρ πονηρός , μηδέ ἅπαξ γίγνομαι · ει δέ ἀγαθός , ὁ γίγνομαι . εἶπον γαρ ἐγώ , ὁ πορναιευω ου πονηρός ; δράω οὖν συλλαβω καν ἅπαξ οὗτος γίγνομαι ; οὐδαμῶς . διά τίς ; " ὅτι καν ἅπαξ γιντ , πονηρός εἰμί ὅμοιος . " ὥστε και ὁ φαιδρύνω ὁ νύμφη οὕτως , ει μέν εἰμί πονηρός , μηδέ ἅπαξ γίγνομαι · ει δέ ου πονηρός , και ὁ γίγνομαι . [ 105 ] τις οὖν , φημί , διαβάλλω ὁ γάμος , εἶπον ἐγώ ; Μης γιναω οὐ οὗτος μαίνομαι , ἀλλά και κακῶς επισερνω ὁ γαμέω , ὁ ἐπίτριμμα , ὅς ὑπογραφή , ὁ ἄλλος περιεργία ἅπας . Καλ γαρ πολύς ἀπό ὁ ἡμέρα ἐκεῖνος λέχομαι ὁ ἐραστής και προ ὁ μέλλω ἀϋτή συνοικέω . 'Αλλα πολύς θαυμάζω ὁ γυνακη ὅς ὥρα . Καλ τίς οὗτος ; " Αν μέν γαρ σώφρων ὁ , μόλις διαφεύγω ὁ πονηρός δποψιν · ει δέ ἀμελέω , Τάχως και αδιαειδω , ἀφορμή ασλγειας λαμβάνω ὁ ἡμέρα ἐκεῖνος . Αλ δμώς τοσοῦτος εἰμί κακός , δ μη Ούτος γιγνώσκω , ὑδρίς ὁ πρᾶγμα χαλόω ὁ βόσκω οὐδείς αμειλιους , και δεινός ποιέω ὁ μη Πολλῶς φαίνω ὁ γυνακη , μηδέ προκαθίζω διατρέω κοινός ὁ δράω . κάτω γε δρίς ἔχω νομίζω ὁ γίγνομαι και γέλως και χωμβδων · ἐπί και νυν ὁδάω , ὅτι πολύς ἄνοια και γέλως ἥμων καταγνοέω · ἀλλά ὅταν ὁ γέλως , δ τίς γιγνώσκω αφρδος . Καλ γαρ αν φημί καταγλαστος , ει παραινέω ὁ ὁ πολύς δόξα καταφρονέω , αὐτός προ ὁ ἄλλος χειρόομαι ὁ παθ . 'Ιδα δέ ἐντίθημι λαιπως Ουδ εν ἡμέρα μόνος , ἀλλά και εν δσπερα μεθέω ; δρθρας και καρόω και πυρωμένος ὑπό ὁ τρυφή , ὁ κάλλος ἄγω ; ὥρα παρασκευάζω παραδεικτεινω . Καλ οὐδή ἐπί ὁ οἰκίον , ἀλλά και διά ὁ ἄγρα εἰς ἐπίδειξις ἐκπομπεύω , μετά λαμπδων αὐτός παραμεπικυος εν δσπερα βαθύς , ως πᾶς αὐτός ἐπιδείκνυμι , διά δν ποιέω οὐδείς ἕτερος παραινέω , ὁ δ πᾶς ἀποδίδωμι χρή λοιπός ὁ αισδν . Καλ οὐδέ μέχρι οὗτος ἵστημι , ἀλλά μετά αἰσχρός ῥῆμα αὐτός ἄγω · και οὗτος ξενότιμος εἰμί παρά ὁ πολύς . Καλ δράπτω και μαστιγίας μύριοι τις και δπεθριοι μετά αδιας λοιπός επανατα φθίω , πειρ δν βούλομαι , εἰς τε ἐκεῖνος εἰς τε ὁ ἐκεῖνος συνοικέω μέλλω · και σιμνον μέν οὐδείς , πᾶς δέ ασχμουςνης γίγνομαι . Καλός δέ οὐ ἔχω διδασκαλία σωφρονέω ὁ νύμφη , τοιοῦτος μη δράω , τοιοῦτος δέ ἀκούω ; Καλ δμιλλα τις εἰμί διαβολικός ὁ δέ τοιοῦτος παραινέω , ὑπερβάλλω θατερος ὅς ὁ δνειδηω και ὅς ὁ αἰσχρός ῥῆμα φιλοτιμία , διά δν κατέχω ὁ σύνειμι , κινέω νιχυατιμοω ἀπέρχομαι , δίδωμι πλείων ὅς δνειδη και μείζων ὁ αιγρη προστρέφω . Καλ ὁδάω μέν ὅτι φορτικός ει μι και ἐπάγω και δύσκολος , ως ἡδονή τις περιοικέω ὁ βίος . διά γαρ οὗτος πείθω , ὅτι ὁ ἀείδω ἡδονή τις εἰμί νομίζω . πως γαρ οὐ ανδλες , ἐπί ἐγώ , ὁ υδριζω και λουδριζω , ὁ παρά πᾶς ἀτιμάζω μετά ὁ νύμφη ; Καν μέν εἰς τις ὁ ἄγρα ὁ συνοικέω ἔπειμι κακῶς , μυρίος κινέω πρᾶγμα , και αδιωντον εἰμί ὁ βίος νομίζω ὁ δέ πόλις πάρειμι ἅπας ασχμοναω μετά ὁ συνοικέω μέλλω , χαίρω και καλλωπίζω ; και πόσος Ούτος μανία ; 'Αλλα συνήθεια ὁ πρᾶγμα εἰμί , φημί . διά γαρ οὗτος θρηνέω μάλιστα ἄξιος , [ 106 ] ὅτι εν συνήθεια ὁ πρᾶγμα κατακλείω ὁ διάβολος . " ἐπειδή γαρ δ γάμος πρᾶγμα εἰμί σιμός , χαρ ὁ γένος ἥμων συγχροος , και πολύς αἴτιος ἀναδέω , δανωμενος δ πονηρός ἐκεῖνος δ , και οἶδα ὅτι κατά ὁ πορνεία ἐπιτειχίζω , ἑτέρως πορνεία ἐπισπάω πᾶς . Πολύς γοῦν εἰς ὅς τοιοῦτος συνδέω και κατρηγυνθησαν παρθένος · ει δέ μη πανταχοῦ , ἀλλά ἀρκέω ὁ δαίμων ὅς ἐκεῖνος ὁ ῥῆμα και ὁ βματα ἐκεῖνος ὁ πονηρός , και παραδειγματίζω ὁ νύμφη , και ἐκπομπεύω ὁ νυμφίος διά ὁ ἄγρα . εἰς ἐπειδή εν δσπερα Ούτος γίγνομαι , ἵνα μηδέ ὁ σκτος περιπατέω ὁ ὁ κακός οὗτος , επεσιζοντ λαμπδες πολύς οὐ ἵημι λάω -