ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0143.4
Ὅρῃς παρὰ τὸ δεῖν τὴν οἰκίαν τοῦ πένητος ; Δάχρυσον , μὴ τὸν ἀπατεορήμενον , ἀλλὰ τὸν εἰληφότα · οὐ γὰρ ἐδωκεν , ἀλλ᾽ ἔλαβε κακῶν . Ἐκεῖνον μὲν γὰρ τῶν παρόντων ἀπεστέρησεν , ἐαυτὸν δὲ τῶν ἀφάτων ἀγαθῶν ἐξέβαλεν . Εἰ γὰρ ὁ μὴ θεὸς τοὺς δεομένους , εἰς γένναν ἀπεῖσιν , ὁ λεμβάνων τὰ τῶν δεομένων , τί πεῖσεται ; Καὶ τί τὸ κέρδος , φησίν , ὅταν ἐγὼ πάθω κακῶς ; Μέγα μὲν οὖν τὸ κέρδος . Οὐ γὰρ τῇ τιμωρίᾳ τοῦ κακῶς πεποιηκότος ἰστησὶ σοι τὴν ἀντίδοσιν ὁ Θεός · ἐπεὶ οὐδὲν ἂν ἦν μέγα . Τί γὰρ δρῶσις , ὅταν αἰ τῶν πάθων κακῶν , κακείνως πάσχῃ κακῶς ; καίτοι γε πολλοὺς οἶδα μεγίστην παραμυθίαν ταύτην ἠγουμενους , καὶ τὸ πᾶν ἀπελψάμενοι νομιζόμεν , ὅταν ποὺς ἐπηρεάσαντες ἴδωσι κολαζομένους . Ἄλλ᾽ ὅμως ὁ Θεὸς οὐκ ἐν τούτοις ἰστησὶ τὴν ἀμοιβήν . Ἄλλὰ βούλει μαθεῖν ὅσα τὰ ἀγαθὰ σε διαδέχεται ; Τὸν οὐρανὸν σοι πάντα ἀνοίγει , τῶν ἀγίων ποιεῖ συμπόλην , εἰς τὸν αὐτὸν χορὸν τελεῖν σε παρασκευάζει , ἁμαρτημάτων ἀπολύει , δικαιοσύνην στέφανον . Εἰ γὰρ οἱ τοὺς ἠμαρτηκόσιν ἀφίεντες τυγχάνουσι ἀφέσεως , οἱ μὴ μόνον ἀφίεντες , ἀλλὰ καὶ ἐπιδαιλεύμενοι , τίνος οὐ τεύξονται εὐλογίας ἡ ; Μὴ τοίνυν ἀγεννῶς ἀνέχῃς , ἀλλὰ καὶ εὐξαι ὑπὲρ τοῦ ἠδικηκότος · ὑπὲρ γὰρ εαυτοῦ
Lemmas: ὄρνυμι παρά ὁ δήω ὁ οἰκίον ὁ πένης ; δαχρυσος , μή ὁ ἀπατεορήμενον , ἀλλά ὁ λαμβάνω · οὖον γάρ δίδωμι , ἀλλά λαμβάνω κακός . ἐκεῖνος μέν γάρ ὁ πάρειμι ἀποστερέω , ἑαυτοῦ δέ ὁ ἄφατος ἀγαθός ἐκβάλλω . εἰμί γάρ ὁ μή θεός ὁ δήω , εἰς γέννα ἄπειμι , ὁ λεμβάνων ὁ ὁ δήω , τίς πείθω ; καί τίς ὁ κέρδος , φημί , ὅταν ἐγώ πάσχω κακῶς ; Μέγης μέν οὖν ὁ κέρδος . οὖον γάρ ὁ τιμωρία ὁ κακῶς ποιέω ἵστημι σύ ὁ ἀντίδοσις ὁ Θεός · ἐπεί οὐδείς εἄν εἰμί μέγας . τις γάρ δράω , ὅταν ὁ ὁ Πάθων κακός , ἐκεῖνος πάσχω κακῶς ; καίτοι γε πολύς οἶδα μέγας παραμυθία οὗτος ἡγέομαι , καί ὁ πᾶς ἀπολαμβάνω νομίζω , ὅταν πούς ἐπηρεάζω ὁράω κολάζω . ἄλλος ὅμως ὁ θεός οὐ ἐν οὗτος ἵστημι ὁ ἀμοιβή . ἀλλά βούλομαι μανθάνω ὅσος ὁ ἀγαθός σύ διαδέχομαι ; ὁ οὐρανός σύ πᾶς ἀνοίγω , ὁ Ἀγίων ποιέω συμπολέω , εἰς ὁ αὐτός χορός τελέω σύ παρασκευάζω , ἁμάρτημα ἀπολύω , δικαιοσύνη στέφανος . εἰμί γάρ ὁ ὁ ἁμαρτάνω ἀφίημι τυγχάνω ἄφεσις , ὁ μή μόνος ἀφίημι , ἀλλά καί επιδαιλευμενω , τίς οὖον τυγχάνω εὐλογία ὁ ; μή τοίνυν ἀγεννής ἀνέχω , ἀλλά καί εὔχομαι ὑπέρ ὁ ἀδικέω · ὑπέρ γάρ ἑαυτοῦ
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0146.1
τοῦτο ποιεῖς . Ἐλαβὲ σου χρήματα · ἀλλὰ καὶ ἁμαρτίας · ὅσπρ καὶ ἐπὶ τοῦ Ναυμὰν καὶ τοῦ Γαβρ γέγονε . Ἰδεσιν οὐχ ἂν ἠθέλησας δοῦναι πλούτον ὥστε ἀφεθηναι σα τὰς ἁμαρτίας ; Τοῦτο τοῦνυν γίνεται νῦν · ἂν γὰρ ἐνέγκῃς γενναίας καὶ μὴ καταρπῆς , λαμπρὸν ἀνέθηκες τὸν στέφανον . Οὐχ ἕκως ὁ λόγος , ἀλλὰ τοῦ Χριστοῦ λέγοντος · Ἡκοῦσθε ὅσπερ τῶν ἐπαθόντων ὑμῖν . Καὶ τὸ ἐπαθὼν ὑπὸσῶν ἡλκων Ὦσπερ γένησθε ὁμοιοι τοῦ Πατρὸς ὑμῶν τοῦ ἐν τοῖς οὐρανοῖς . Ὦστε οὐδὲν ἀπεστέρησαι , ἀλλὰ καὶ προσέλαβες · οὐχ ἠλέησας , ἀλλὰ καὶ ἐσσεφάνω -
Lemmas: οὗτος ποιέω . λαμβάνω σύ χρῆμα · ἀλλά καί ἁμαρτία · ὅς καί ἐπί ὁ ναυμεις καί ὁ Γαβρ γίγνομαι . ἶδος οὐ εἄν ἐθέλω δίδωμι πλοῦτος ὥστε ἀφίημι σός ὁ ἁμαρτία ; οὗτος τοῦνυν γίγνομαι νῦν · εἄν γάρ φέρω γενναῖος καί μή καταρπῆς , λαμπρός ἀνατίθημι ὁ στέφανος . οὐχ ἵημι ὁ λόγος , ἀλλά ὁ Χριστός λέγω · ἀκούω ὅσπερ ὁ πάσχω σύ . καί ὁ πάσχω ὑφίημι ἕλκω ὥσπερ γίγνομαι ὁμοιόω ὁ πατήρ σύ ὁ ἐν ὁ οὐρανός . ὥστε οὐδείς ἀποστερέω , ἀλλά καί προσλαμβάνω · οὐ ἐλεέω , ἀλλά καί ἐσσεφάνω -
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0146.2
θης , φιλοσοφώτερος γενόμενος τὴν ψυχὴν , ὁμοιὸς τῷ Θεῷ καταστάς , τῆς τρονίδος τῶν χρημάτων ἀπαλλαγείς , τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν κτησάμενος . Ταῦτα οὖν ἅπαντα ἀναλαβάνεσθαι , φιλοσοφούμεν ἐν ταῖς ἀδεισίαις , ἀγαπητοί , ἵνα καὶ τῆς τοῦ παρόντος βίου ταραχῆς ἀπαλλαγώμεν καὶ τὴν ἀνόνουν ἐκβάλωμεν ἀθυμίαν , καὶ τῆς μελλούσης χαρᾶς ἐπιτύχωμεν , χάριν καὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , μεθ’ οὗ τῷ Πατρὶ ὁμὰ τῷ ἁγίῳ Πνεύματι δόξα , κράτος , τιμὴ , νῦν καὶ δεῖ , καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: τίθημι , φιλόσοφος γίγνομαι ὁ ψυχή , ὅμοιος ὁ Θεός καθίστημι , ὁ τρονίδος ὁ χρῆμα ἀπαλλάσσω , ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός κτάομαι . οὗτος οὖν ἅπας ἀναλαμβάνω , φιλοσοφέω ἐν ὁ ἀδεισία , ἀγαπητός , ἵνα καί ὁ ὁ πάρειμι βίος ταραχή ἀπαλλάσσω καί ὁ ἄνονος ἐκβάλλω ἀθυμία , καί ὁ μέλλω χαρά ἐπιτυγχάνω , χάρις καί φιλανθρωπία ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , μετά ὅς ὁ πατήρ ὁμός ὁ ἅγιος πνεῦμα δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καί δεῖ , καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0146.3
145 ΟΜΙΑΔΙΑ ΙΖ .
Lemmas: 145 ΑΔ ΙΖ .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0146.4
ἔλεῖν μοι ἔξεστιν , ἀλλ’ οὐ πάντα συμφέρει · πάντα μοι ἔξεστιν , ἀλλ’ οὐκ ἐγὼ ἔξουσιασθήσομαι ὑπὸ τινός .
Lemmas: αἱρέω ἐγώ ἔξεστι , ἀλλά οὖον πᾶς συμφέρω · πᾶς ἐγώ ἔξεστι , ἀλλά οὐ ἐγώ ἐξουσιάζω ὑπό τις .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0146.7
β’ . Εἶδες πάλιν σοφίαν ἀποστολικήν ; τὸ γὰρ ἀξιόστον αἰ τῆς ἀναστάσεως ἀπὸ τοῦ Χριστοῦ κατα -
Lemmas: βε . εἶδον πάλιν σοφία ἀποστολικός ; ὁ γάρ ἀξιόστον ὁ ὁ ἀνάστασις ἀπό ὁ Χριστός κατά -
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0147.2
Μηδεὶς τοίνυν διαπιστεῖτω τῇ ἀναστάσει · εἰ δὲ τις ἀπιστεῖ , ἐννοεῖτω πόσα ἐξ οὐκ ὄντων ἐποίησε , καὶ δεχέσθω καὶ περὶ ἐκείνης ἀποδείξειν . Τὰ γὰρ ἤδη γεγόμἐνα παραδοξέτερα πολὺ , καὶ θαῦμα ἀμήχανον ἔχοντα . Σκόπει δὲ · Γῆν λαβὼν ἐφυρε , καὶ ἐποίησεν ἄνθρωπον , γῆν οὐκ ὄσαν πρὸ τούτου . Πῶς οὖν ἡ γῆ γέγονεν ἄνθρωπος ; πῶς δὲ αὕτη οὐχ οὕσα παρήγετο ; πῶς δὲ τὰ ἐξ αὐτῆς ἄπαντα , τὰ τῶν ἀλόγων ἄπειρα γένε , τὰ τῶν σπερμάτων , τὰ τῶν φυτῶν , οὐκ ωδίνων ἐπ’ ἐκείνων ἠγασμένων , οὐχ ὑστὸν κατενεχθέντων ἐπὶ τούτων , οὐχὶ γεωργίας φανείσης , οὐ βοῶν , οὐχ ἀρό·ρου , οὐχ ἄλλου οὐδενὸς συντελούντος εἰς τὴν γένεσιν τούτων ; Διὰ τοῦτο γὰρ ἐκ γῆς ἀψύχου καὶ ἀνα·σιῦτου τοσαῦτα ἐν ἀρχῇ γένε καὶ φυτὸν καὶ ἄλλων ζῴων ἀνῆκεν , ἵνα ἀνωδὲν σε παιδεύσῃ τὸν τῆς ἀναστάσεως λόγον . Τοῦτο γὰρ τῆς ἀναστάσεως ἀπορῶν τερον . Οὐ γὰρ ἐστιν Ἰσὸν σκευθῆναι ἀνάψει λῦγον , καὶ μηδαμῶς φαινόμενον δεῖξαι πῦρ · οὐκ ἐστιν Ἰσὸν κατενεχθεῖσαν οἰκίαν ἀναστήσαι , καὶ μηδὲ ὅπως ὑρεσθῶσιν παραγαγεῖν . Ἐνταῦθα μὲν γὰρ , εἰ καὶ μηδὲν ἄλλο , ἀλλ’ ἡ ὕλη ὑπέκειτο · ἐκεῖ δὲ οὐδὲ ἡ οὐσία ἐφαίνετο . Διὰ τοῦτο τὸ δυσκολώτερον εἶναι δοκοῦν ἐποίησε πρότερον , ἵνα ἐκ τούτου τὸ εὐκολώτερον παραδῇ . Δυσκολώτερον δὲ εἶπον , οὐχὶ τῷ Θεῷ , ἀλλὰ κατὰ τὴν τῶν ἡμετέρων λογισμῶν ἀκολουθίαν · Θεῷ γὰρ δυσκολον οὐδέν · ἀλλ’ ὡσπερ ζωγράφος ὁ μίαν ποιῶν εἰκόνα , μυρίας εὐκόλως ποιήσει , οὕτω καὶ Θεῷ ράδιον μυρίους ποιῆσαι κόσμους καὶ ἀπεῖρους ·
Lemmas: μηδείς τοίνυν διαπιστέω ὁ ἀνάστασις · εἰμί δέ τις ἀπιστέω , ἐννοέω πόσος ἐκ οὐ εἰμί ποιέω , καί δέχομαι καί περί ἐκεῖνος ἀποδείκνυμι . ὁ γάρ ἤδη γίγνομαι παραδοξέτερα πολύς , καί θαῦμα ἀμήχανος ἔχω . σκοπάω δέ · Γῆ λαμβάνω φύρω , καί ποιέω ἄνθρωπος , γῆ οὐ ὄζω πρό οὗτος . Πῶς οὖν ὁ γῆ γίγνομαι ἄνθρωπος ; πῶς δέ οὗτος οὐ εἰμί παράγω ; πῶς δέ ὁ ἐκ αὐτός ἅπας , ὁ ὁ ἄλογος ἤπειρος γένος , ὁ ὁ σπέρμα , ὁ ὁ φυτός , οὐ ὠδίς ἐπί ἐκεῖνος ἄγαμαι , οὐ ὑστὸν καταφέρω ἐπί οὗτος , οὐ γεωργία φαίνω , οὖον βοῦς , οὐ ἄρορος , οὐ ἄλλος οὐδείς συντελέω εἰς ὁ γένεσις οὗτος ; Ζεύς οὗτος γάρ ἐκ γῆ ἄψυχος καί ανα·σιυος τοσοῦτος ἐν ἀρχή γένος καί φυτόν καί ἄλλος ζῷον ἀνίημι , ἵνα ἀνωδὲν σύ παιδεύω ὁ ὁ ἀνάστασις λόγος . οὗτος γάρ ὁ ἀνάστασις ἀπορέω τέρος . οὖον γάρ εἰμί Ἴσος σκευθῆναι ἀνάπτω λύγος , καί μηδαμῶς φαίνω δείκνυμι πῦρ · οὐ εἰμί Ἴσος καταφέρω οἰκίον ἀνίστημι , καί μηδέ ὅπως ὑρεσθῶσιν παράγω . ἐνταῦθα μέν γάρ , εἰμί καί μηδείς ἄλλος , ἀλλά ὁ ὕλη ὑπόκειμαι · ἐκεῖ δέ οὐδέ ὁ οὐσία φαίνω . Ζεύς οὗτος ὁ δύσκολος εἰμί δοκέω ποιέω πρότερος , ἵνα ἐκ οὗτος ὁ εὔκολος παραδέω . δύσκολος δέ εἶπον , οὐ ὁ Θεός , ἀλλά κατά ὁ ὁ ἡμέτερος λογισμός ἀκολουθία · Θεός γάρ δύσκολος οὐδείς · ἀλλά ὡς ζωγράφος ὁ εἷς ποιέω εἰκών , μυρίος εὐκόλως ποιέω , οὗτος καί Θεός ῥᾴδιος μυρίος ποιέω κόσμος καί ἤπειρος ·
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0147.4
γ . Ταῦτα πρὸς Ἕλληνας λέγωμεν καὶ τὰ τοιαῦτα · πρὸς γὰρ τοὺς ταῖς Γραφαῖς πειθομένους οὐδὲ λόγου μοι δεῖ . Εἰ γὰρ μέλλοι περιεργάζεσθαι πάντα τὰ ἐκείνου , τί πλέον ἔξει τῶν ἀνθρώπων ὁ Θεός ; καὶτοῦ γε καὶ ἀνθρώπους πολλοὺς οὐ περιεργαζόμεθα . Εἰ δὲ b ἐκ’ ἀνθρώπων τοῦτο ποιούμεν , καὶ οὐ περιεργαζόμεθα , πολλῷ οὖν μᾶλλον τὴν τοῦ Θεοῦ σοφίαν πολυπραγμαίνειν οὐ χρὴ οὐδὲ λογισμοὺς ἀπαιτεῖν · πρῶτον μὲν , ὅτι ἀδιόπιστος ὁ ἀποφαίνων , δεύτερον δὲ , ὅτι οὐ δέχεται λογισμὸν ἐρευνᾶν τὰ πράγματα . Οὐ γὰρ οὕτω πτωχός , ὁ Θεός , ὡς τοιαῦτα ἐργάζεσθαι μόνα , ἂ τῇ τῶν λογισμῶν ἀσθενεῖ περιληφθῆναι δύναται τῶν πλῶν . Εἰ γὰρ τέκτους ἔργον οὐ καταλαμβάνεις , πολλῷ μᾶλλον τοῦ ἀριστοτέχνοῦ Θεοῦ . Μὴ ἀπιοτεῖς τοίνυν τὴν ἀναστάσει · ἐπεὶ πολλῷ μακρὸν τῆς ἐλπίδος · ἔσεσθ τῆς μελλούσης . Ἄλλα τί τὸ σοφὸν τῶν ἀντιλεγόντων , μᾶλλον δὲ τὸ σφόδρα ἀνόητον ; Καὶ πῶς , ὅταν ἀναμιχθῇ τὸ σῶμα τῇ γῇ καὶ γέννηται γῇ , καὶ [ 149 ] αὕτη πάλιν ἐτέρως μετανεχθῇ , ἀναστήσεται , φησί ; Σοὶ τοῦτο ἀπορον ε’ αἱνα δοκεῖ , ἀλλ’
Lemmas: γ . οὗτος πρός Ἕλλην λέγω καί ὁ τοιοῦτος · πρός γάρ ὁ ὁ γραφή πείθω οὐδέ λόγος ἐγώ δεῖ . εἰμί γάρ μέλλω περιεργάζομαι πᾶς ὁ ἐκεῖνος , τίς πλέω ἔξειμι ὁ ἄνθρωπος ὁ Θεός ; καΐτης γε καί ἄνθρωπος πολύς οὖον περιεργάζομαι . εἰμί δέ b ἐπίτεξ ἄνθρωπος οὗτος ποιέω , καί οὖον περιεργάζομαι , πολύς οὖν μᾶλλον ὁ ὁ Θεός σοφία πολυπραγμαινεος οὖον χρή οὐδέ λογισμός ἀπαιτέω · πρῶτος μέν , ὅτι ἀδιόπιστος ὁ ἀποφαίνω , δύο δέ , ὅτι οὖον δέχομαι λογισμός ἐρευνάω ὁ πρᾶγμα . οὖον γάρ οὗτος πτωχός , ὁ Θεός , ὡς τοιοῦτος ἐργάζομαι μόνος , ὅς ὁ ὁ λογισμός ἀσθενής περιλαμβάνω δύναμαι ὁ πλόος . εἰμί γάρ τέκτους ἔργον οὖον καταλαμβάνω , πολύς μᾶλλον ὁ ἀριστοτέχνης Θεός . μή απιοτω τοίνυν ὁ ἀνάστασις · ἐπεί πολύς μακρός ὁ ἐλπίς · εἰμί ὁ μέλλω . ἄλλος τίς ὁ σοφός ὁ ἀντιλέγω , μᾶλλον δέ ὁ σφόδρα ἀνόητος ; καί πῶς , ὅταν ἀναμίσγω ὁ σῶμα ὁ γῆ καί γεννητής γῆ , καί [ 149 ] οὗτος πάλιν ἑτέρως μεταφέρω , ἀνίστημι , φημί ; σοί οὗτος ἄπορος εἰ αἰνός δοκέω , ἀλλά
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0151.1
δε ἀφῆς αὐτάς , ἡφάνισας καὶ ἀπώλεσας ἅπαντα . Σωφρονώμεν τοίνυν , καὶ μὴ κατηγορώμεν τοῦ σώματος , ἀλλὰ τῆς πονηρᾶς διανοίας . Καὶ γὰρ τοῦ διαβόλου ἔργον τοῦτο . πάντων μᾶλλον ποιεῖν τοὺς ἀνόητους κατηγορεῖν , καὶ σώματος καὶ τοῦ Θεοῦ καὶ τοῦ πλησίου , ἢ τῆς διεφθαρμένης γνώμης · ἵνα μὴ τὴν αἰτίαν εὑρόντες ἀπαλλαγῶσι τῆς ῥίζης τῶν κακῶν . Ἄλλ' ὑμᾶς τὴν ἐπιβουλὴν συνειδότες , τὸν ὑμῶν κατ' αὐτοῦ στρέψατε , καὶ τὸν ἡλίοχον ἐπιστήσαντες τῷ ζεῦγει ,
Lemmas: δέ ἀφῆς αὐτός , ἀφανίζω καί ἀπόλλυμι ἅπας . σωφρονέω τοίνυν , καί μή κατηγορέω ὁ σῶμα , ἀλλά ὁ πονηρός διάνοια . καί γάρ ὁ διάβολος ἔργον οὗτος . πᾶς μᾶλλον ποιέω ὁ ανόητος κατηγορέω , καί σῶμα καί ὁ Θεός καί ὁ πλησίος , ἢ ὁ διαφθείρω γνώμη · ἵνα μή ὁ αἴτιος εὑρίσκω ἀπαλλάσσω ὁ ῥίζα ὁ κακός . ἄλλος σύ ὁ ἐπιβουλή σύνοιδα , ὁ σύ κατά αὐτός στρέφω , καί ὁ ηλιοχος ἐφίστημι ὁ ζεῦγος ,
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0151.2
πρὸς τὸν Θεὸν τὸ ὅμμα τῆς διανοίας τείνατε . Ἐν μὲν γὰρ τοῖς ἄλλοις οὐδὲν ὁ τὸν ἄγῶνα θεὸς εἰσφέρει , ἀλλ' ἀναμένει τὸ τέλος · ἐνταῦθα δὲ τὸ πᾶν ὁ ἀγωνοθέτης ἐστὶ Θεός . Τοῦτον τοίνυν ἔχωμεν Ὀπῶν , καὶ πάντως ἐπιτευξόμεθα τῶν μελλόντων ἀγαθῶν , χάριτι καὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , μὲθ' οὗ τῷ Πατρὶ δμα τῷ ἁγίῳ Πνεύματι δόξα , κράτος , τιμὴ , νῦν καὶ ἀεὶ , καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: πρός ὁ θεός ὁ ὄμμα ὁ διάνοια τείνω . ἐν μέν γάρ ὁ ἄλλος οὐδείς ὁ ὁ ἀγών θεός εἰσφέρω , ἀλλά ἀναμένω ὁ τέλος · ἐνταῦθα δέ ὁ πᾶς ὁ ἀγωνοθέτης εἰμί Θεός . οὗτος τοίνυν ἔχω ὄψ , καί πάντως ἐπιτυγχάνω ὁ μέλλω ἀγαθός , χάρις καί φιλανθρωπία ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , μετά ὅς ὁ πατήρ ΔΜΑ ὁ ἅγιος πνεῦμα δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καί ἀεί , καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0151.3
146 ΟΜΙΛΙΑ ΙΗ' .
Lemmas: 146 Ὁμιλία ΙΗΥ .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0151.4
Οὐχ οἴδατε ὅτι τὰ σώματα ὑμῶν μέλη τοῦ Χριστοῦ εἰσιν ; ἆρα οὖν τὰ μὴλὰ τοῦ Χριστοῦ , ποιήσω πόρνης μέλη ; Μὴ γένοιτο .
Lemmas: οὐχ οἶδα ὅτι ὁ σῶμα σύ μέλος ὁ Χριστός εἰμί ; ἆρα οὖν ὁ μῆλον ὁ Χριστός , ποιέω πόρνη μέλος ; μή γίγνομαι .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0151.6
β' . Οὐχ ἀπλῶς εἶπε , Τοῦ Πνεύματος , ἀλλὰ , Τοῦ ἐν ὑμῖν , ὅπερ ἦν καὶ παραμυθούμενον · καὶ πάλιν ἐπαγγυοῦμενος ἐπηγγύησεν · Οὐχ ἐχετε ἀπὸ τοῦ Θεοῦ . Καὶ τὸν δεδεωτάτα τέθεικεν , ὀψήλῳ τε ὁμοῦ ποιῶν τὸν ἀκρατήν , καὶ φοβῶν καὶ τῷ μεγέθει τῆς παρακαταθήκης καὶ τῇ φιλοτιμίᾳ τοῦ παρακαταθεμένου . Καὶ οὐχ ἐστὶ δαντῶν . Τοῦτο οὐχ ἐντρέποντος μόνον ἐστίν , ἀλλὰ καὶ βιαζομένου πρὸς ἀρετὴν . Τί γάρ ; πράττετε ἃ θέλετε , φησίν · οὐχ ἐκ λαυτοῦ κύριος . Ταῦτα δὲ ἔλεγεν , οὐχὶ τὸ αὐτεξούσιον ἀναιρῶν · καὶ γὰρ εἰπών , Πάντα μοι δέεστιν , ἀλλ' οὐ πάντα συμφέρει , οὐχὶ τὴν ἐλευθερίαν ἡμῶν ἀνείλε · καὶ
Lemmas: βε . οὐχ ἀπλόος εἶπον , ὁ πνεῦμα , ἀλλά , ὁ ἐν σύ , ὅσπερ εἰμί καί παραμυθέομαι · καί πάλιν επαγγυουμην ἐπάγω · οὐχ ἔχω ἀπό ὁ Θεός . καί ὁ δεδεωτάτα τίθημι , ὀψήλῳ τε ὁμοῦ ποιέω ὁ ἀκρατής , καί φοβέω καί ὁ μέγεθος ὁ παρακαταθήκη καί ὁ φιλοτιμία ὁ παρακατατίθεμαι . καί οὐ εἰμί Δαντών . οὗτος οὐ ἐντρέπω μόνος εἰμί , ἀλλά καί βιάζομαι πρός ἀρετή . τις γάρ ; πράσσω ὁ ἐθέλω , φημί · οὐ ἐκ λαυος κύριος . οὗτος δέ λέγω , οὐ ὁ αὐτεξούσιος ἀναιρέω · καί γάρ εἶπον , Πάν ἐγώ δέος , ἀλλά οὖον πᾶς συμφέρω , οὐ ὁ ἐλευθερία ἐγώ ἀναιρέω · καί
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0154.1
ἐνεαυθά παλίν γράφων , ὅτι Οὐκ ἄντὲ ζαντῶν , ὡς τῇ προαιρέσει λυμαινεῖται , ἀλλὰ τῆς κακίας ἀπέχει , καὶ τοῦ Δεσπότου τὴν κηδεμονίαν ἐνδείκνυται . Διὸ καὶ ἐπῆγαγεν · Ὑποδύσθητε γὰρ τὴν ἁμαρτίαν . Εἰ δὲ οὐκ αἱρὶ ἑμαυτοῦ , πῶς κα ἀπαντεῖν τὰ πρακτικά ; πῶς δὲ προῖων λέγεις παλίν , Δοξάσατε δὴ τὸν Θεοῦν τῷ σώματι ὑμῶν καὶ ἐν τῷ πνεύματι ὑμῶν , ἀτινὰ ἄντὶ τοῦ Θεοῦ ;
Lemmas: ἐνεαυθά πάλιν γράφω , ὅτι οὐ Αἴας ζάντα , ὡς ὁ προαίρεσις λυμαίνω , ἀλλά ὁ κακία ἀπέχω , καί ὁ δεσπότης ὁ κηδεμονία ἐνδείκνυμι . Διὸ καί ἐπάγω · Ὑποδύω γάρ ὁ ἁμαρτία . εἰμί δέ οὐ αἱρὶ ἐμαυτοῦ , πῶς ἄν ἀπαντέω ὁ πρακτικός ; πῶς δέ πρόειμι λέγω πάλιν , δοξάζω δή ὁ Θέουν ὁ σῶμα σύ καί ἐν ὁ πνεῦμα σύ , ατινὰ ἀντί ὁ Θεός ;
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0154.3
ἄγειν αὐτὴν ἐπὶ τὸ παρ’ ἑαυτῷ · ὅπως γὰρ ἑαυτὸς καὶ ἐπιλέγεται . Τοιούτων δὲ καὶ τὸ ἡμέτερον · ἐξῆμε-σωθώμεν τὴν σάρκα τὴν ἑαυτῶν τῷ διαβόλῳ , τῷ χαλεπῷ πορνοδόχῳ · ἰδὼν ὁ Χριστός , ἐξήλωσε αὐ-τὴν καὶ ἀπέλλαβε τῆς πορνῆς τυραννίδος ἐκείνης · οὐ τοίνυν ἔστιν ἡμέτερα λοιπὸν , ἀλλὰ τοῦ ρυσαμένου . Ἐὰν εἴδημεν ὡς νύμφη βασιλέως · χαριζόμεναι , οὐδεὶς ὁ καλῶν·ν · ἐὰν δὲ καὶ πρότερα ἀγάπης , παῖδε τὰ αὐτὰ , ἂ τοὺς τοιαῦτα ὑβρίζοντας εἰκός . Διὸ μᾶλλον αὐτὴν κατασκοπεῖν χρή , οὐχὶ καταισχύνειν . Οὐ γὰρ ἔχει · ἐξουσίαν τῆς σαρκὸς ἐν ταῖς πορνῆς ἐπιθυμίαις , ἀλλ’ ἐν οἷς ἂν ὁ Θεὸς ἐπιτάξῃ μόνους . Ἐννόησον γοῦν ἡλίκας αὐτὴν ὑβρεῖς ἀπέλλαξεν ὁ Θεός · καὶ γὰρ πάσης πόρνης αἰχμάλωτον προει-στήκει ἡ φύσις · ἡ ἡμέτερα πρὸ τοῦτου . Καὶ γὰρ ληστειὰς καὶ ἀνδροφονίας , καὶ ἑκατὸς παράνομος λογισμὸς πρὸς αὐτὴν εἰσιών , συγκατεκλίνετο τῇ ψυχῇ , καὶ μυθώματος ὀλίγου καὶ τοῦ τυχοῦτος , τῆς παρουσίας ἠδονῆς . Ἡ γὰρ ψυχὴ φυρομένη μετὰ τῶν πονηρῶν ἐννοιῶν καὶ πράξεων , τοῦτον ἐχαρ-ποῦτο μόνον τὸν μισθόν .
Lemmas: ἄγω αὐτός ἐπί ὁ παρά ἑαυτοῦ · ὅπως γάρ εαυτός καί ἐπιλέγω . τοιοῦτος δέ καί ὁ ἡμέτερος · ἐξῆμε-σωθώμεν ὁ σάρξ ὁ ἑαυτοῦ ὁ διάβολος , ὁ χαλεπός πορνοδόχῳ · εἶδον ὁ Χριστός , ξηλώνω αὐ-τός καί ἀπολαμβάνω ὁ πόρνη τυραννίς ἐκεῖνος · οὖον τοίνυν εἰμί ἡμέτερος λοιπός , ἀλλά ὁ ρύω . ἐάν οἶδα ὡς νύμφη βασιλεύς · χαρίζομαι , οὐδείς ὁ καλός · ἐάν δέ καί πρότερος ἀγάπη , παῖς ὁ αὐτός , ὅς ὁ τοιοῦτος ὑβρίζω εἰκός . Διὸ μᾶλλον αὐτός κατασκοπέω χρή , οὐ καταισχύνω . οὖον γάρ ἔχω · ἐξουσία ὁ σάρξ ἐν ὁ πόρνη ἐπιθυμία , ἀλλά ἐν ὅς εἄν ὁ θεός ἐπιτάσσω μόνος . ἐννοέω γοῦν ἡλίκος αὐτός ὕβρις ἀπολαγχάνω ὁ Θεός · καί γάρ πᾶς πόρνη αἰχμάλωτος προΐστημι ὁ φύσις · ὁ ἡμέτερος πρό οὗτος . καί γάρ λῃστεία καί ἀνδροφονία , καί ἕκατος παράνομος λογισμός πρός αὐτός εἴσειμι , συγκατακλίνω ὁ Ψυχή , καί μῦθος ὀλίγος καί ὁ τυγχάνω , ὁ παρουσία ἡδονή . ὁ γάρ ψυχή φύρω μετά ὁ πονηρός ἔννοια καί πρᾶξις , οὗτος χαρῳπός μόνος ὁ μισθός .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0155.2
δ . Τοῦτο καὶ ἐφ’ ἡμῶν γίνεται . Καὶ νῦν ἐστιν ὁ τῆς Βαβυλωνίας καμίνου βασιλεύς , καὶ νῦν φλόγα ἀνάπτε χαλεπωτέραν ἐκείνης · Ἔστι καὶ νῦν ὁ τοιαύτην εἰκόνα καλεῖων θαυμάζειν · πάρεισιν αὐτῷ καὶ σατράπαι καὶ στρατιῶται · καὶ γοητεύουσι μουσική · καὶ πολλοὶ θαυμάζουσι ταύτην τὴν εἰκόνα , τὴν ποιηλὴν , τὴν μεγάλην . Τοιοῦτον γὰρ τί ἐστιν ἡ πλεονεξία , οἷον ἡ εἰκὼν ἐκείνη , οὐδὲ σκέψιν καταφρονεῖ , ἀλλ’ ἐξ ἀνομολίων μὲν συγκειμένην πραγμάτων , πάντα
Lemmas: δ . οὗτος καί ἐπί ἐγώ γίγνομαι . καί νῦν εἰμί ὁ ὁ Βαβυλώνιος κάμινος βασιλεύς , καί νῦν φλόξ ἀνάπτω χαλεπός ἐκεῖνος · εἰμί καί νῦν ὁ τοιοῦτος εἰκών καλέω θαυμάζω · πάρειμι αὐτός καί σατράπης καί στρατιώτης · καί γοητεύω μουσικός · καί πολύς θαυμάζω οὗτος ὁ εἰκών , ὁ ποιηλὴν , ὁ μέγας . τοιοῦτος γάρ τίς εἰμί ὁ πλεονεξία , οἷος ὁ εἰκών ἐκεῖνος , οὐδέ σκέψις καταφρονέω , ἀλλά ἐκ ἀνομολίων μέν σύγκειμαι πρᾶγμα , πᾶς
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0158.1
οὐν αὐτός , φησί , ἡ ἀμφιβολία καὶ τὸ μὴ θαρρεῖν ὅτι πάντες σωθήσονται · διὰ τὸ [ 158 ] πάντας ἑαυτοὺς εὐσελεστούρους εἶναι νομίζεις , καὶ ἀναλίσκεις τοιαύτης εὐεργεσίας . Καὶ ὅτι οὐ στοιχάζομενος τοῦτο λέγω , εἰς τὴν κάμψιν ἐμπεσόντες , τοιαῦτα ἀκωλύοντο λέγοντες · “ Ἡμέροταμε , ἡρομίσταμε , οὐχ ὅστιν ἡμῖν ἀνοίξαι τὸ στόμα . Διὰ ταῦτα ἔλεγεν · Καὶ ἐὰν μή . Εἰ δὲ μὴ φανερῶς · εἶπον τοῦτο , οἶον , ὅτι Ἀναστάς μὲν ἔστιν ὁ Θεὸς ἐξελεῖσθαι ἡμᾶς , ἐὰν δὲ μὴ ἐλέληται , διὰ τὰς ἁμαρτίας οὐκ ἐξελεῖται , μὴ θαυμάσης · καὶ γὰρ ἔδοξεν ἂν παρὰ τοῖς βαρβάροις τοῦ Θεοῦ τὴν ἀσθένειαν τῇ τῶν οἰκείων ἁμαρτημάτων συσχιάζειν προφάσει . Διὰ τοῦτο περὶ τοῦ δυνατοῦ μόνον διαλαχθέντες , τὴν αἰτίαν οὐ τίθεσαι . Καὶ ἄλλως δὲ παπαιδευμένοι καλῶς ἦσαν μὴ πολυπραγμονεῖν τοῦ Θεοῦ τὰς κρίσεις . Ταῦτα τοίνυν εἰπόντες ἐνέβησαν εἰς τὸ πῦρ , καὶ οὐτε εὐθὺς εἰς τὴν βασιλεία , οὔτε κατέστρεψαν τὴν εἰκόνα . Τὸν γὰρ ἀνδρείαν τοιούτων εἶναι χρή , σώφρονα καὶ ἐπιεικῆ , καὶ μάλιστα ἐν τοῖς κινδύνοις · ἵνα μὴ δι’ ὀργὴν καὶ νενοξέβια πρὸς τοιούτους ἀγῶνας ἴναι , ἀλλὰ ἀνδρεία καὶ σωφροσύνη . Ὁ μὲν γὰρ ὀβριζὼν , ἐκείνων τῶν ἐγκλημάτων ὑπομένει τὴν ὑπόνοιαν · ὁ δὲ ὑπομένων καὶ ἐλκόμενος
Lemmas: ὀν αὐτός , φημί , ὁ ἀμφιβολία καί ὁ μή θαρσέω ὅτι πᾶς σῴζω · διά ὁ [ 158 ] πᾶς ἑαυτοῦ ευσελεστουροος εἰμί νομίζω , καί ἀναλίσκω τοιοῦτος εὐεργεσία . καί ὅτι οὖον στοιχαζομαι οὗτος λέγω , εἰς ὁ κάμψις ἐμπίτνω , τοιοῦτος ακωλυαρτυω λέγω · “ ημεροτεμνω , ηρομισταμος , οὐ Όστιν ἐγώ ἀνοίγω ὁ στόμα . Ζεύς οὗτος λέγω · καί ἐάν μή . εἰμί δέ μή φανερῶς · εἶπον οὗτος , οἶος , ὅτι ἀνίστημι μέν εἰμί ὁ θεός ἐξελαύνω ἐγώ , ἐάν δέ μή λάπτω , διά ὁ ἁμαρτία οὐ ἐξελαύνω , μή θαυμάζω · καί γάρ δοκέω εἄν παρά ὁ βάρβαρος ὁ Θεός ὁ ἀσθένεια ὁ ὁ οἰκέω ἁμάρτημα συσχίζω πρόφασις . Ζεύς οὗτος περί ὁ δυνατός μόνος διαλαγχάνω , ὁ αἴτιος οὖον τίθημι . καί ἄλλως δέ παπαιδευμενω καλῶς εἰμί μή πολυπραγμονέω ὁ Θεός ὁ κρίσις . οὗτος τοίνυν εἶπον ἐμβαίνω εἰς ὁ πῦρ , καί οὐ εὐθύς εἰς ὁ βασίλειος , οὔτε καταστρέφω ὁ εἰκών . ὁ γάρ ἀνδρεῖος τοιοῦτος εἰμί χρή , σώφρων καί ἐπιεικής , καί μάλιστα ἐν ὁ κίνδυνος · ἵνα μή διά ὀργή καί νενοξέβια πρός τοιοῦτος ἀγών εἶμι , ἀλλά ἀνδρεία καί σωφροσύνη . ὁ μέν γάρ οβριζω , ἐκεῖνος ὁ ἔγκλημα ὑπομένω ὁ ὑπόνοια · ὁ δέ ὑπομένω καί ἕλκω
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0158.2
καὶ μετ’ ἐπιεικείας ἀγωνιζόμενος , οὐχ ὡς ἀνδρείας θαυμάζεται μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῇ σωφροσύνῃ καὶ τῇ ἐπιεικείᾳ οὐχ ἧττον ἀνακηρύττεται · ὅσαρ καὶ αὐτοὶ τότε ἐποίησαν , τὴν τε ἀνδρείαν ἐπιδεικνύμενοι καὶ τὴν ἐπιεικείαν ἀπασαν , καὶ οὐδὲν ἐπὶ μισθῷ πρᾶττοντες οὐδὲ ἀντιδίδοντες ἀντιἀμοιβῇ . Εἰ γὰρ μὴ δελήση , φησίν , ἡμᾶς ἐξελεῖσθαι , τοῖς θεοῖς σου οὐ λατρεύομεν · ἔχομεν γὰρ ἤδη τὰς ἀμοιβὰς , καταξιῶθέντες ἀπαλλαγῆναι τῆς ἀσθενείας , καὶ διὰ τοῦτο καταπαύσει τὰ σώματα . Καὶ ἡμεῖς τοίνυν ἔχοντες ἤδη τὴν ἀντίδοσιν ( καὶ γὰρ ἔχομεν , καταξιωθέντες αὐτὸν ἐπιγνῶναι , καταξιωθέντες γενέσθαι μέλη Χριστοῦ ) , μὴ ποιήσωμεν αὐτὴ μέλη πόρνης . Ἐν γὰρ τῷ φρικωδεστάτῳ τούτῳ χρή καταλύσαι τὸν λόγον , ἵνα ἀκμάζοντα ἔχοντες τῆς ἀπειλῆς τὸν φόβον , μᾶλλον τοῦ χρυσίου καθαρώτεροι τοῦ φόβου τούτου γινώμενοι . Οὕτω γὰρ δυσνόσους πορνείας ἀπαλλαγέντες τὸν Χριστὸν ἴδειν · ὃν γένοιτο πάντας ἡμᾶς μετὰ παρθενίας θεάσασθαι κατὰ τὴν ἡμέραν ἐκείνην , χάριτι καὶ φιλαδρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , μὴ’ οὐ τῷ Πατρὶ ἅμα τῷ ἁγίῳ Πνεύματι δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καὶ δεῖ , καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: καί μετά ἐπιείκεια ἀγωνίζομαι , οὐ ὡς ἀνδρεῖος θαυμάζω μόνος , ἀλλά καί ἐπί ὁ σωφροσύνη καί ὁ ἐπιείκεια οὐ κακός ἀνακηρύσσω · Οσάρ καί αὐτός τότε ποιέω , ὁ τε ἀνδρεῖος ἐπιδείκνυμι καί ὁ ἐπιείκεια ἅπας , καί οὐδείς ἐπί μισθός πράσσω οὐδέ ἀντιδίδωμι ἀντιἀμοιβῇ . εἰμί γάρ μή δελήση , φημί , ἐγώ ἐξελαύνω , ὁ θεός σύ οὖον λατρεύω · ἔχω γάρ ἤδη ὁ ἀμοιβή , καταξιόω ἀπαλλάσσω ὁ ἀσθένεια , καί διά οὗτος κατάπαυσις ὁ σῶμα . καί ἐγώ τοίνυν ἔχω ἤδη ὁ ἀντίδοσις ( καί γάρ ἔχω , καταξιόω αὐτός ἐπιγιγνώσκω , καταξιόω γίγνομαι μέλος Χριστός ) , μή ποιέω αὐτός μέλος πόρνη . ἐν γάρ ὁ φρικώδης οὗτος χρή καταλύω ὁ λόγος , ἵνα ἀκμάζω ἔχω ὁ ἀπειλή ὁ φόβος , μᾶλλον ὁ χρυσίον καθαρός ὁ φόβος οὗτος γινωμένος . οὕτως γάρ δυσνοσος πορνεία ἀπαλλάσσω ὁ Χριστός ὁράω · ὅς γίγνομαι πᾶς ἐγώ μετά παρθενίη θεάομαι κατά ὁ ἡμέρα ἐκεῖνος , χάρις καί φιλαδρωπίᾳ ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , μής οὖον ὁ πατήρ ἅμα ὁ ἅγιος πνεῦμα δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καί δεῖ , καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0158.3
19 ΟΜΙΛΙΑ 19 .
Lemmas: 19 Ὁμιλία 19 .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0158.4
Περὶ δὲ ὃν ἐπράξατέ μοι · καλὸν ἀνθρώπῳ γυναικὸς μὴ ἅπτεσθαι · διὰ δὲ τὰς πορνείας ἕκαστος τὴν ἑαυτοῦ γυναῖκα ἔχετω , καὶ ἕκαστη τὸν ἴδιον ἄνδρα .
Lemmas: περι δέ ὅς πράσσω ἐγώ · καλός ἄνθρωπος γυνή μή ἅπτω · διά δέ ὁ πορνεία ἕκαστος ὁ ἑαυτοῦ γυνή ἔχω , καί έκαστος ὁ ἴδιος ἀνήρ .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0158.6
διὰ τὰς πορνείας ἕκαστος τὴν ἑαυτοῦ γυναῖκα ἔχετω , αὐτῇ τῇ αἰτίᾳ τῆς συγχωρήσεως εἰς ἐγκράτειαν ἤγαγε . Τῇ γυναικὶ ὁ ἄνηρ τὴν ὀφειλομένην τιμὴν ἀποδιδοὺς ὁμοίως καὶ ἡ γυνὴ τῷ ἀνδρὶ . Τί δὲ ἔστιν ἡ ὀφειλομένη τιμή ; Ἡ γυνὴ τοῦ ἰδίου σώματος οὐχ ἔξουσίαν ἔχει , ἀλλὰ καὶ δοῦλη καὶ δεσποινὴ ἔστι τοῦ ἀνδρός . Κἂν ἀποστῆς τῆς δουλείας τῆς προσήκουσης , προστάξουσαι τῷ Θεῷ · εἰ δὲ ἀποστήναι βούλει , ὅταν ὁ ἄνηρ ἐπιτρέπῃ , κἂν πρὸς βραχὺ τοῦτο γίνηται . Διὰ γὰρ τοῦτο καὶ ὀφειλὴν τὸ πρᾶγμα ἐκάλεσεν , ἵνα δείξῃ μηδὲνα κύριον ὄντα ἑαυτοῦ , ἀλλ’ ἀλλήλων δούλους . Ὅταν οὖν ἴδῃς πόρνην περιωσᾶν σου , εἶπέ · Οὐχ ἔστι τὸ σῶμα ἐμόν , ἀλλὰ τῆς γυναικός . Ταῦτα καὶ ἡ γυνὴ λέγετω πρὸς τοὺς βουλομένους αὐτῆς διορθίζειν τὴν σωφροσύνην · Οὐχ ἔστιν ἐμὸν τὸ σῶμα τοῦ ἐμοῦ , ἀλλὰ τοῦ ἀνδρός . Εἰ δὲ σώματος οὐκ ἔξουσιάζει ὁ ἄνηρ ἢ ἡ γυνή , πολλῷ μᾶλλον χρημάτων . Ἀκούσατε ὅσαι ἄνδρας ἔχετε , καὶ ὅσοι γυναῖκας . Εἰ γὰρ σώμα ἔχειν ἴδιον οὐ χρή , πολλῷ μᾶλλον χρήματα . Ἀλλοῦ γὰρ οὐν πολλὴν εἴδωσι τῷ ἀνδρὶ τὴν προαίρεσιν καὶ ἐν τῇ Καινῇ καὶ ἐν τῇ Παλαιᾷ λέγει · Πρὸς τὸν ἄνδρα σου ἡ ἀποστροφή σου , καὶ αὐτὸς σου κυριεύσει · ὅ δὲ Παῦλος διαιρῶν οὕτως καὶ γράφων · Ὁ ἄνηρ , ἡγαπάτω τὰς γυναῖκας , ἡ δὲ γυνὴ ἵνα φοβῆται τὸν ἄνδρα · ἐνταῦθα δὲ οὐκ ἔστι τὸ μεικτὸν καὶ τὸ Πλατων , ἀλλὰ μία ἡ [ 160 ] ἔξουσία . Τί δόποτε ; Ἐπειδὴ περὶ σωφροσύνης ὁ λόγος ἐν αὐτῷ . Ἐν μὲν γὰρ ἔξης ἄλλοις πλεονεκτεῖτω , φησίν , ὁ ἄνηρ · ἔνθα δὲ σωφροσύνης λόγος , οὐκ ἔστι . Ὁ ἄνηρ τοῦ ἰδίου σώματος οὐκ ἔξουσιάζει , οὐδὲ ἡ γυνή . Πολλὴ ἡ ἰσοτιμία , καὶ οὐδεμία πλεονεξία .
Lemmas: διά ὁ πορνεία ἕκαστος ὁ ἑαυτοῦ γυνή ἔχω , αὐτός ὁ αἴτιος ὁ συγχώρησις εἰς ἐγκράτεια ἄγω . ὁ γυνή ὁ ἀνήρ ὁ ὀφείλω τιμή ἀποδίδωμι ὁμοίως καί ὁ γυνή ὁ ἀνήρ . τις δέ εἰμί ὁ ὀφείλω τιμή ; ὁ γυνή ὁ ἴδιος σῶμα οὐ ἐξουσία ἔχω , ἀλλά καί δοῦλος καί δέσποινα εἰμί ὁ ἀνήρ . κἀν ἀφίστημι ὁ δουλεία ὁ προσήκω , προστάσσω ὁ Θεός · εἰμί δέ ἀφίστημι βούλομαι , ὅταν ὁ ἀνήρ ἐπιτρέπω , κἀν πρός βραχύς οὗτος γίγνομαι . Ζεύς γάρ οὗτος καί ὀφειλή ὁ πρᾶγμα καλέω , ἵνα δείκνυμι μηδείς κύριος εἰμί ἑαυτοῦ , ἀλλά ἀλλήλων δοῦλος . ὅταν οὖν ὁράω πόρνη περιωθέω σύ , εἶπον · οὐχ εἰμί ὁ σῶμα ἐμός , ἀλλά ὁ γυνή . οὗτος καί ὁ γυνή λέγεω πρός ὁ βούλομαι αὐτός διορθιζω ὁ σωφροσύνη · οὐχ εἰμί ἐμός ὁ σῶμα ὁ ἐγώ , ἀλλά ὁ ἀνήρ . εἰμί δέ σῶμα οὐ ἐξουσιάζω ὁ ἀνήρ ἢ ὁ γυνή , πολύς μᾶλλον χρῆμα . ἀκούω ὅσος ἀνήρ ἔχω , καί ὅσος γυνή . εἰμί γάρ σώμα ἔχω ἴδιος οὖον χρή , πολύς μᾶλλον χρῆμα . αλλού γάρ ὀν πολύς οἶδα ὁ ἀνήρ ὁ προαίρεσις καί ἐν ὁ Καινεύς καί ἐν ὁ Παλαιή λέγω · πρός ὁ ἀνήρ σύ ὁ ἀποστροφή σύ , καί αὐτός σύ κυριεύω · ὅς δέ Παῦλος διαιρέω οὕτως καί γράφω · ὁ ἀνήρ , ἀγαπάω ὁ γυνή , ὁ δέ γυνή ἵνα φοβέω ὁ ἀνήρ · ἐνταῦθα δέ οὐ εἰμί ὁ μικτός καί ὁ Πλάτων , ἀλλά εἷς ὁ [ 160 ] ἐξουσία . τις δοποτος ; ἐπεί περί σωφροσύνη ὁ λόγος ἐν αὐτός . ἐν μέν γάρ ἔξειμι ἄλλος πλεονεκτέω , φημί , ὁ ἀνήρ · ἔνθα δέ σωφροσύνη λόγος , οὐ εἰμί . ὁ ἀνήρ ὁ ἴδιος σῶμα οὐ ἐξουσιάζω , οὐδέ ὁ γυνή . Πολύς ὁ ἰσοτιμία , καί οὐδείς πλεονεξία .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0158.7
Μὴ ἀποστερεῖτε ἀλλήλους , εἰ μὴ ἐν ἑν ἑκ συμφώνου . Τί δὲ τοῦτο ἐστι ; Μὴ ἐγκρατεύεσθε , φησίν , ἢ γυνή , τοῦ ἀνδρὸς ἀκούτος , μήτε ὁ ἄνηρ , τῆς γυναικὸς μὴ βουλομένης . Τί δόποτε ; Ὅτι μεγάλα ἐκ τῆς ἐγκρατείας ταύτης τίθεται κακὰ · καὶ γὰρ καὶ μοιχεῖαι καὶ πορνείαι καὶ οἰκίων ἀνατροπαὶ πολλάκις ἐντεῦθεν ἐγένοντο . Εἰ γὰρ ἔχοντες τὰς ἑαυτῶν γυναικας , πορνεύσουσι , πολλῷ μᾶλλον , ἂν αὐτοὺς τῆς πα -
Lemmas: μή ἀποστερέω ἀλλήλων , εἰμί μή ἐν ἑν ἐκ σύμφωνος . τις δέ οὗτος εἰμί ; μή ἐγκρατεύομαι , φημί , ἢ γυνή , ὁ ἀνήρ Ἀκοῦτος , μήτε ὁ ἀνήρ , ὁ γυνή μή βούλομαι . τις δοποτος ; ὅτι2 μέγας ἐκ ὁ ἐγκράτεια οὗτος τίθημι κακός · καί γάρ καί μοιχεία καί πορνεία καί οἰκίον ἀνατροπή πολλάκις ἐντεῦθεν γίγνομαι . εἰμί γάρ ἔχω ὁ ἑαυτοῦ γυνή , πορνεύω , πολύς μᾶλλον , εἄν αὐτός ὁ πῃ -
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0159.1
ραμβίας ταύτης ἀποστερήσης . Καὶ καλῶς εἶπε , Μὴ ἀποστερεῖτε , ἀποστερήσιν ἐνταῦθα καὶ ἀσφαλῆ ἀνωτέρω εἰπὼν ἄ , ἵνα δεῖξῃ τῆς δεσποτείας τὴν ἐπίτασιν . Τὸ γὰρ ἄκοντος θατέρου ἐγκρατεῦσθαι θατέρου , ἀποστερεῖν ἐστι · τὸ δὲ ἐκόντος , οὐχί . Οὐδὲ γὰρ , εἰ πεῖσας με λάβοις τὶ τῶν ἐμῶν , ἀποστερεῖσαί με . Ὁ γὰρ ἄκοντος καὶ βιαζομένου λαβὼν , ἀποστερεῖδπερ ποιοῦσι πολλαὶ γυναῖκες , μειῶνα τῆς δικαιοσύνης ἁμαρτίαν ἐργαζόμεναι , καὶ τῆς ἀσελγείας τοῦ ἀνδρὸς ὑπεύθυνον γινόμεναι ταύτῃ , καὶ διασπῶσαι πάντα . Δεῖ δὲ πάντων προτιμᾶν τὴν ὁμόνοιαν , ἐπειδὴ καὶ πάντων τοῦτο κυριώτερον , καὶ εἰ βούλει , καὶ ἐπὶ τῶν πραγμάτων αὐτῷ ἐξετάσωμεν . Ἔστιν γὰρ γυνὴ καὶ ἀνήρ , καὶ ἐγκρατευσάτω ἡ γυνὴ μὴ βουλομένου τοῦ ἀνδρός · τὶ οὖν , ἂν ἐκεῖνος ἐντεύσῃ πορνεύῃ , ἢ μὴ πορνεύσῃ μὲν , ἀλλ’ ἴδ καὶ θορυβήσῃ καὶ πυρωθῇ καὶ μάχηται , καὶ μυρία τὰ γυναικὶ πράγματα παρέχῃ ; τὶ τὸ κέρδος τῆς νηστείας καὶ τῆς ἐγκρατείας , ἀγάπης διεφθαρμένης ; Οὐδέν . Πόσας γὰρ ἂνθαν λοιδορίας , πόσα πράγματα , πόσον ἀνάγκη γίνεσθαι πόλεμον ;
Lemmas: ραμβίας οὗτος ἀποστερέω . καί καλῶς εἶπον , μή ἀποστερέω , ἀποστέρησις ἐνταῦθα καί ἀσφαλής ἀνωτέρω εἶπον ὅς , ἵνα δείκνυμι ὁ δεσποτεία ὁ ἐπίτασις . ὁ γάρ ἄκων θατέρου ἐγκρατεύομαι θατέρου , ἀποστερέω εἰμί · ὁ δέ ἑκών , οὐ . οὐδέ γάρ , εἰμί πείθω ἐγώ λαμβάνω τίς ὁ ἐμέω , αποστερώ ἐγώ . ὁ γάρ ἄκων καί βιάζομαι λαμβάνω , ἀποστερεῖδπερ ποιέω πολύς γυνή , μειώνω ὁ δικαιοσύνη ἁμαρτία ἐργάζομαι , καί ὁ ἀσέλγεια ὁ ἀνήρ ὑπεύθυνος γίγνομαι οὗτος , καί διασπάω πᾶς . Δεύς δέ πᾶς προτιμάω ὁ ὁμόνοια , ἐπεί καί πᾶς οὗτος κύριος , καί εἰμί βούλομαι , καί ἐπί ὁ πρᾶγμα αὐτός ἐξετάζω . ἔρτις γάρ γυνή καί ἀνήρ , καί ἐγκρατεύω ὁ γυνή μή βούλομαι ὁ ἀνήρ · τίς οὖν , εἄν ἐκεῖνος ἐντεύσῃ πορνεύω , ἢ μή πορνεύω μέν , ἀλλά εἶδον καί θορυβέω καί πυρόω καί μάχομαι , καί μυρίος ὁ γυνή πρᾶγμα παρέχω ; τίς ὁ κέρδος ὁ νηστεία καί ὁ ἐγκράτεια , ἀγάπη διαφθείρω ; οὐδείς . πόσος γάρ ἄνθα λοιδορία , πόσος πρᾶγμα , πόσος ἀνάγκη γίγνομαι πόλεμος ;
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0159.4
γ’ . Πῶς οὖν ἐνταῦθα μὲν νενικᾶται τὸ ἀκάθαρτον , διὸ καὶ ἐπιτρέπεται ἡ συνοικία ; ἐπὶ δὲ τῆς πορνευομένης γυναικὸς οὐ κατηγορεῖται ἐκβάλλων αὐτὴν ὁ ἀνήρ ; Ὅτι ἐνταῦθα μὲν ἐπὶς σώζεσθαι τὸ ἀπόλωλὸς μέρος διὰ τοῦ γάμου , ἐκεῖ δὲ ὁ γάμος ἤδη διαλελυται · κάκει μὲν ἀμφότεροι διαφθείρονται , ἐνταῦθα δὲ θατέρου τὸ ἐγγύλιον . Οὐδὲν λέγω · Ἔστιν ἡ πορνευθεῖσα καθάπαξ , μιᾶρά . Εἰ τοίνυν ὁ κολλώμενος τῇ πόρνῃ ἐν σώμα ἐστι , καὶ αὐτὸς γίνεται μιᾶρὸς πορνευοῦση μιγνύμενος , διὰ τοῦτο ἀφίσταθαι τὴν καθαρὸτης ἔπασα . Ἐνταῦθα δὲ οὐχ οὕτως · ἀλλὰ πῶς ; Ἔστιν ἀκάθαρτος ὁ εἰδωλόλατρης , ἀλλ’ ἡ γυνὴ οὐκ ἐστιν ἀκάθαρτος . Εἰ μὲν γὰρ ἐκονοῦν αὐτῷ κατὰ τοῦτο , καθ’ ἀκάθαρτος ἦν , λέγω δὲ κατὰ τὴν ἀσέβειαν , ἐμελλε καὶ αὕτη ἀκάθαρτος γίνεσθαι · νυνὶ δὲ ἕτερος μὲν ἐστιν ἀκάθαρτος · ὁ εἰδωλόλατρης , ἐντέρω
Lemmas: γε . Πῶς οὖν ἐνταῦθα μέν νικάω ὁ ἀκάθαρτος , διό καί ἐπιτρέπω ὁ συνοικία ; ἐπί δέ ὁ πορνεύω γυνή οὖον κατηγορέω ἐκβάλλω αὐτός ὁ ἀνήρ ; ὅτι2 ἐνταῦθα μέν επ σῴζω ὁ ἀπόλλυμι μέρος διά ὁ γάμος , ἐκεῖ δέ ὁ γάμος ἤδη διαλύω · κέω μέν ἀμφότερος διαφθείρω , ἐνταῦθα δέ θατέρου ὁ ἐγγύλιον . οὐδείς λέγω · ἔρτις ὁ πορνεύω καθάπαξ , μιαρός . εἰμί τοίνυν ὁ κολλάω ὁ πόρνη ἐν σώμα εἰμί , καί αὐτός γίγνομαι μιαρός πορνεύω μίγνυμι , διά οὗτος ἀφίστημι ὁ καθαρότης πάσσω . ἐνταῦθα δέ οὐ οὕτως · ἀλλά πῶς ; ἔρτις ἀκάθαρτος ὁ εἰδωλολάτρης , ἀλλά ὁ γυνή οὐ εἰμί ἀκάθαρτος . εἰμί μέν γάρ κονέω αὐτός κατά οὗτος , κατά ἀκάθαρτος εἰμί , λέγω δέ κατά ὁ ἀσέβεια , μέλλω καί οὗτος ἀκάθαρτος γίγνομαι · νυνί δέ ἕτερος μέν εἰμί ἀκάθαρτος · ὁ εἰδωλολάτρης , ἔντερον
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0162.2
ἀκροβυστία τις ἐκλήθη ; μὴ περιτεμνέσθω . Περιτομὴ οὐδὲν ἐστι , καὶ ἡ ἀκροβυστία οὐδὲν ἐστιν , ἀλλὰ τῆρησις ἐντολῶν θεοῦ . Ἕκαστος ἐν τῇ κλήσει ᾧ ἐκλήθη , ἐν ταύτῃ μενέτω . Δοῦλος ἐκλήθη ; μὴ σοι μελέτω . Ταῦτα εἰς τὴν πίστιν οὐδὲν συντελεῖ , φησίν · μὴ τοίνυν φιλονεικεῖς μηδὲ θορυβοῦ · ἡ γὰρ πίστις πάντα ἐξέβαλε ταῦτα . Ἕκαστος ἐν τῇ κλήσει ᾧ ἐκλήθη , ἐν ταύτῃ μενέτω . Γυναῖκα ἔχων ἐπίστον ἐκλήθη ; μένε ἔχων · μὴ διὰ τὴν πίστιν ἐκβάλλῃς τὴν γυναῖκα . Δοῦλος ἄν ἐκλήθη ; μὴ σοι μελέτω · μένε δουλεύων . Ἀκροβυστος ἄν ἐκλήθη ; μένε ἀκροβυστος . Ἐμπερίτομος ἄν ἐπιτέμνεσαι ; μένε ἐμπερίτομος . Τοῦτο γὰρ ἐστιν , Ἕκαστος ὡς ἐμέρισεν ὁ θεός . Ταῦτα γὰρ οὐκ ἔστι καλλῶνται εἰς εὐσέβειαν . Σὺ δοῦλος ἄν ἐκλήθη , ἄλλος γυναῖκα ἔχων ἐπίστον , ἄλλος περιτετμημένος .
Lemmas: ἀκροβυστία τις καλέω ; μή περιτέμνω . περιτομή οὐδείς εἰμί , καί ὁ ἀκροβυστία οὐδείς εἰμί , ἀλλά τήρησις ἐντολή θεός . ἕκαστος ἐν ὁ κλῆσις ὅς καλέω , ἐν οὗτος μένω . Δοῦλος καλέω ; μή σύ μέλω . οὗτος εἰς ὁ πίστις οὐδείς συντελής , φημί · μή τοίνυν φιλονεικέω μηδέ θόρυβος · ὁ γάρ πίστις πᾶς ἐκβάλλω οὗτος . ἕκαστος ἐν ὁ κλῆσις ὅς καλέω , ἐν οὗτος μένω . γυνή ἔχω πιστός καλέω ; μένω ἔχω · μή διά ὁ πίστις ἐκβάλλω ὁ γυνή . Δοῦλος ἄν καλέω ; μή σύ μέλω · μένω δουλεύω . Ἀκροβυστος ἄν καλέω ; μένω ἀκρόβυστος . ἐμπερίτομος ἄν ἐπιτέμνω ; μένω ἐμπερίτομος . οὗτος γάρ εἰμί , ἕκαστος ὡς μερίζω ὁ θεός . οὗτος γάρ οὐ εἰμί καλέω εἰς εὐσέβεια . σύ δοῦλος ἄν καλέω , ἄλλος γυνή ἔχω πιστός , ἄλλος περιτέμνω .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0162.3
8 Βαβα ! πού τὴν δουλείαν ἐθεμεν ! Ἀσπερ οὐδὲν ὠφελεί ἡ περιτομή , οὐδὲ βλάπτει ἡ ἀκροβυστία , οὕτως [ 164 ] οὔτε ἡ δουλεία οὔτε ἡ ἐλευθερία . Καὶ ἵνα δεῖξῃ τοῦτο σαφέστερον ἐκ περιουσίας , φησίν · Ἄλλ’ εἰ καὶ δύνασαι ἐλευθερος γενέσθαι , μᾶλλον χρήσιμος · τοῦτο ἐστίν , μᾶλλον δοῦλε . Καὶ τί ἤκοτε τὸν δυνάμενον ἐλευθερωθῆναι καλεῖ με μένειν δοῦλον ; Θέλωμεν δεῖξαι , ὅτι οὐδὲν βλέπει τὴν δουλείαν , ἀλλὰ καὶ ὠφελεί . Καὶ οὐκ ἀγνοῶ μὴν ὅτι τινὲς τῷ Μᾶλλον χρήσιμος , περὶ ἐλευθερίας φαίνε εἰρήσθαι , λέγοντες , ὅτι Εἰ δύνασαι ἐλευθερωθῆναι , ἐλευθερώθητι · πολλὴ δὲ ἀπανταίς τῷ τρόπῳ τοῦ Παύλου τὸ ῥῆμα , εἰ τοῦτο αἰνίττεται . Οὐ γὰρ ἄν παραμυθούμενος τὸν δοῦλον , καὶ δεινὸς οὐδὲν ἡπιστάμενος , ἐκέλευσε γενέσθαι ἐλεύθερον . Εἶπε γὰρ ἄν τις ἔσως · Τί οὖν ; ἄν μὴ δύναμαι , ἴδριζμαι καὶ λήπτωμαι ;
Lemmas: 8 Βάβα ! πού ὁ δουλεία τίθημι ! ὅσπερ οὐδείς ὠφελέω ὁ περιτομή , οὐδέ βλάπτω ὁ ἀκροβυστία , οὕτως [ 164 ] οὔτε ὁ δουλεία οὔτε ὁ ἐλευθερία . καί ἵνα δείκνυμι οὗτος σαφής ἐκ περιουσία , φημί · ἄλλος εἰμί καί δύναμαι ἐλεύθερος γίγνομαι , μᾶλλον χρήσιμος · οὗτος εἰμί , μᾶλλον δοῦλος . καί τίς ἀκούω ὁ δύναμαι ἐλευθερόω καλέω ἐγώ μένω δοῦλος ; ἐθέλω δείκνυμι , ὅτι οὐδείς βλέπω ὁ δουλεία , ἀλλά καί ὠφελέω . καί οὐ ἀγνοέω μήv ὅτι τις ὁ μᾶλλος χρήσιμος , περί ἐλευθερία φαίνω εἴρω , λέγω , ὅτι εἰμί δύναμαι ἐλευθερόω , ἐλευθερόω · πολύς δέ ἀπαντή ὁ τρόπος ὁ Παῦλος ὁ ῥῆμα , εἰμί οὗτος αἰνίσσομαι . οὖον γάρ ἄν παραμυθέομαι ὁ δοῦλος , καί δεινός οὐδείς ἐφίστημι , κελεύω γίγνομαι ἐλεύθερος . εἶπον γάρ ἄν τις εἰσωθέω · τις οὖν ; ἄν μή δύναμαι , ὁρίζω καί λαμβάνω ;
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0162.4
Οὐ τοίνυν τοῦτο φησίν , ἀλλ’ ὅπερ ἔφην , θέλων δεῖξαι ὅτι οὐδὲν πλὸν γίνεται τῷ ἐλευθερῷ γενόμενῳ , φησίν · Κἄν κύριός ἦς τοῦ ἐλευθερωθέντος , μένε δουλεύων μᾶλλον . Εἶτα καὶ τὴν αἰτίαν ἐπάγει · Ὁ γὰρ ἐν Κυρίῳ κληθεὶς δοῦλος , ἀπελεύθερος Κυρίου ἐστίν · ὁμοίως καὶ ὁ ἐλεύθερος κληθεὶς , δοῦλός ἐστι τοῦ Χριστοῦ . Ἐν γὰρ τοῖς κατὰ Χριστὸν , φησίν , ἀμφοτέροι ἴσοι · ὁμοίως γὰρ καὶ σὺ τοῦ Χριστοῦ δοῦλος , ὁμοίως καὶ ὁ δεσπότης ὁ σός . Πῶς οὖν ὁ δοῦλος ἀπελεύθερος ; Ὅτι ἡλευθερώθης οὐ τῆς ἁμαρτίας μόνον , ἀλλὰ καὶ τῆς ἑωθὲν δουλείας μένοντα δοῦλον . Οὐ γὰρ ἀφήσειν εἶναι δοῦλον τὸν δοῦλον , οὐδὲ ἀνθρώπων μένοντα ἐν δουλείᾳ · τοῦτο γὰρ ἐστὶ τὸ θαυμαστόν . Καὶ πῶς ἐλεύθερός ἐστιν ὁ δοῦλος , μένων δοῦλος ; Ὅταν παθῶν ἀπηλλαγμένος · ἢ καὶ τῶν τῆς ψυχῆς νοσημάτων , ὅταν χρημάτων καταφρονῇ καὶ ὀργῆς καὶ τῶν ἄλλων τῶν τοιούτων παθῶν . Τιμὴς ἠγοράσθης , μὴ γίνου δοῦλοι ἀνθρώπων . Οὕτως ὁ λόγος οὐ πρὸς οἰκέτας · μόνον , ἀλλὰ καὶ πρὸς ἐλευθέρους εἰρήται . Ἔστι γὰρ καὶ δοῦλον ὄντα μὴ εἶναι δοῦλον , καὶ ἐλεύθερον ὄντα δοῦλον εἶναι . Καὶ πῶς ὁ δοῦλος ; ὅν , οὐχ ἔστι δοῦλος ; Ὅταν διὰ τὸν θεὸν πάντων ποιή , ὅταν μὴ ὑποκρίνηται μηδὲ κατ’ ὀφθαλμοδουλείαν ἀνθρώπων τι πράττῃ · τοῦτο ἐστίν , δουλεύοντα ἀνθρώποις ἐλεύθερον εἶναι . Ἡ πῶς πάλιν ἐλεύθερός τις ὤν , γίνεται δοῦλος ; Ὅταν διακονῇται ἀνθρώποις πονηρῶν τινα διακονίαν ἢ διὰ γαστρομαργίαν , ἢ διὰ χρημάτων ἐπιθυμίαν , ἢ διὰ δυσνασίας . Ὡ γὰρ τοιούτος πάντων ἐστι δουλικώτερος , κἂν ἐλεύθερος ἦ . Ἐχέτω δὲ ταῦτα ἀμφοτέρως · δοῦλος ἦν ὁ Ἰωσήφ , ἀλλ’ οὐκ ἀνθρώπων δοῦλος · διὰ καὶ ἐν τῇ δουλείᾳ πάντων
Lemmas: οὖον τοίνυν οὗτος φημί , ἀλλά ὅσπερ φημί , ἐθέλω δείκνυμι ὅτι οὐδείς πλός γίγνομαι ὁ ἐλευθερόω γίγνομαι , φημί · κἀν κύριος εἰμί ὁ ἐλευθερόω , μένω δουλεύω μᾶλλον . εἶτα καί ὁ αἴτιος ἐπάγω · ὁ γάρ ἐν κύριος καλέω δοῦλος , ἀπελεύθερος κύριος εἰμί · ὁμοίως καί ὁ ἐλεύθερος καλέω , δοῦλος εἰμί ὁ Χριστός . ἐν γάρ ὁ κατά Χριστός , φημί , ἀμφότερος ἴσος · ὁμοίως γάρ καί σύ ὁ Χριστός δοῦλος , ὁμοίως καί ὁ δεσπότης ὁ σός . Πῶς οὖν ὁ δοῦλος ἀπελεύθερος ; ὅτι2 ἐλευθερόω οὖον ὁ ἁμαρτία μόνος , ἀλλά καί ὁ ἕωθεν δουλεία Μένων δοῦλος . οὖον γάρ ἀφίημι εἰμί δοῦλος ὁ δοῦλος , οὐδέ ἄνθρωπος Μένων ἐν δουλεία · οὗτος γάρ εἰμί ὁ θαυμαστός . καί πῶς ἐλεύθερος εἰμί ὁ δοῦλος , Μένων δοῦλος ; ὅταν πάθος ἀπαλλάσσω · ἢ καί ὁ ὁ Ψυχή νόσημα , ὅταν χρῆμα καταφρονέω καί ὀργή καί ὁ ἄλλος ὁ τοιοῦτος πάθος . τιμή ἀγοράζω , μή γίγνομαι δοῦλος ἄνθρωπος . οὕτως ὁ λόγος οὖον πρός οἰκέτης · μόνος , ἀλλά καί πρός ἐλεύθερος εἴρω . εἰμί γάρ καί δοῦλος εἰμί μή εἰμί δοῦλος , καί ἐλεύθερος εἰμί δοῦλος εἰμί . καί πῶς ὁ δοῦλος ; ὅς , οὐ εἰμί δοῦλος ; ὅταν διά ὁ θεός πᾶς ποιέω , ὅταν μή ὑποκρίνομαι μηδέ κατά ὀφθαλμοδουλεία ἄνθρωπος τίς πράσσω · οὗτος εἰμί , δουλεύω ἄνθρωπος ἐλεύθερος εἰμί . ὁ πῶς πάλιν ἐλεύθερος τις εἰμί , γίγνομαι δοῦλος ; ὅταν διακονέω ἄνθρωπος πονηρός τις διακονία ἢ διά γαστρομαργίαν , ἢ διά χρῆμα ἐπιθυμία , ἢ διά δυσνασίας . εἰμί γάρ τοιούτος πᾶς εἰμί δουλικός , κἀν ἐλεύθερος εἰμί . Ἔχετος δέ οὗτος ἀμφοτέρως · δοῦλος εἰμί ὁ Ἰωσήφ , ἀλλά οὐ ἄνθρωπος δοῦλος · διά καί ἐν ὁ δουλεία πᾶς
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0163.2
ε’ . Τοιούτον δὲ Χριστιανισμὸν · ἐν δουλείᾳ ἐλευθερίαν χαρίζεται · b . Καὶ καθάπερ τὸ φύσει ἀπρωτον σῶμα , τότε δεῖνται ἀπρωτον , ὅταν δεξαμενον βέλο · μηδὲν πάθῃ δεινόν · οὕτω καὶ ὁ ἀχριδῶς ἐλεύθερος τότε φαίνεται , ὅταν καὶ δεσπότης ἔχων μὴ δουλωθῇ . Διὰ τοῦτο κελεύει δοῦλον μένειν . Εἰ δ’ οὐ δυνατὸν δοῦλον δυνα εἶναι Χριστιανόν , οὐν χρή , πολλὴν τῆς εὐσέβειας ἀσθένειαν κατηγοροῦσιν Ἕλληνες · ὥστερ , ἂν μάθωσιν , ὅτι τὴν εὐσέβειαν οὐδὲν βλάπτει δουλεία , θαυμάσονται τὸ χῆρυγμα . Εἰ γὰρ θάνατος ἡμᾶς οὐ βλάπτει οὐδὲ μάστιγες οὐδὲ δεσμά , πολλῷ μᾶλλον δουλεία , πῦρ καὶ σίδηρος καὶ ταρανδίες μυρίαι καὶ νόσοι καὶ πενίαι · καὶ θηρία , καὶ μυρία τούτων χαλεπώτερα , οὐχ ἐδίαξαν τοὺς πιστούς , ἀλλὰ δυνατωτέρους ἐποίησαν . Καὶ πῶς δουλεία βλάψει δυνητέρι , φησίν ; Οὐχ αὐτὴ βλάπτει ἡ δουλεία , ἀγαπητέ , ἀλλ’ ἡ φύσει δουλεία ἡ τῆς ἁμαρτίας . Κἂν ταύτην μὴ ἦς τὴν δουλείαν δοῦλος , θάρσει καὶ εὐφραίνου · οὐδὲς σε οὐδὲν ἀδύχησαι δυνησεται , ἀδούλωτον ἔχοντα τὸ ἥθος · ἂν δὲ ταύτης ἦς δοῦλος , χἂν μυριάκις ἐλεύθερος ἦς , οὐδὲν ἐφέλξεις σοι τῆς ἐλευθερίας . Τί γὰρ δράσεις , εἴπέ μοι , ὅταν ἀνθρώπῳ μὲν μὴ δουλεύης , τοῖς δὲ πάθεις
Lemmas: εἰ . τοιοῦτος δέ χριστιανισμός · ἐν δουλεία ἐλευθερία χαρίζομαι · b . καί καθάπερ ὁ φύσις ἀπρωτον σῶμα , τότε δείδω ἀπρωτον , ὅταν δέχομαι βέλο · μηδείς πάσχω δεινός · οὗτος καί ὁ ἀχριδῶς ἐλεύθερος τότε φαίνω , ὅταν καί δεσπότης ἔχω μή δουλόω . Ζεύς οὗτος κελεύω δοῦλος μένω . εἰμί δέ οὖον δυνατός δοῦλος δυνα εἰμί Χριστιανός , ὀν χρή , πολύς ὁ ευσέβεια ἀσθένεια κατηγορέω Ἕλλην · ὥστερ , εἄν μανθάνω , ὅτι ὁ εὐσέβεια οὐδείς βλάπτω δουλεία , θαυμάζω ὁ χῆρυγμα . εἰμί γάρ θάνατος ἐγώ οὖον βλάπτω οὐδέ μάστιξ οὐδέ δεσμός , πολύς μᾶλλον δουλεία , πῦρ καί σίδηρος καί ταρανδίες μυρίος καί νόσος καί πενία · καί θηρίον , καί μυρίος οὗτος χαλεπός , οὐ διάγω ὁ πιστός , ἀλλά δυνατός ποιέω . καί πῶς δουλεία βλάπτω δυνητέρι , φημί ; οὐχ αὐτός βλάπτω ὁ δουλεία , ἀγαπητός , ἀλλά ὁ φύσις δουλεία ὁ ὁ ἁμαρτία . κἀν οὗτος μή εἰμί ὁ δουλεία δοῦλος , θάρσος καί εὐφραίνω · οὐδή σύ οὐδείς ἀδύχησαι δύναμαι , ἀδούλωτος ἔχω ὁ ἦθος · εἄν δέ οὗτος εἰμί δοῦλος , εἷς μυριάκις ἐλεύθερος εἰμί , οὐδείς ἐφέλκω σύ ὁ ἐλευθερία . τις γάρ δράω , εἶπον ἐγώ , ὅταν ἄνθρωπος μέν μή δουλεύω , ὁ δέ παθαίνω
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0163.4
Ἐννόησον τὸν Καὶν , ὅσα ὑπὸ τῆς βασκανίας ἐπετάγη . Ἐπέταξεν ἐκείνη σφάξαι τὸν ἀδελφόν , ψευσασθαι τὸν Θεόν , λυπήσαι τὸν πατέρα , ἀναίγυνυτῆσαι , καὶ πάντα ἐποίησε , καὶ οὐδὲν παρέκρουσεν . Καὶ τί θαυμάζεις ; εἰ ἐφ’ ἑνὸς τοιαύτην ἔχει ἰσχὺν αὐτὴ ἡ δεσποῖνα ; Ὁλοκλήρους πολλάκις δήμους ἀπωλεῖ . Τοὺς γοῦν Ἰουδαίους αἱ γυναῖκες τῶν Μαθητηνῶν δεδεμένους σχεδὸν αἰχμαλώτους ἐλαβον , τῇ τῆς οἰκείας εὐμορφίας ἐπιθυμίᾳ τούτους χειρωσάμεναι πάντας . Ταύτην τοίνυν τὴν δουλείαν ἐκδείλιων ὁ Παῦλος , Ἕλεγε · Μὴ γίνεσθε δοῦλοι ἀνθρώπων · τοὔτεστι , Μὴ πειθεσθε ἀνθρώποις ἄτοπα ἐπιτάττουσιν , ἀλλὰ μηδὲ ἑαυτοῖς . Εἴτα ἀνενεγχὼν τὴν διάνοιαν , καὶ ποιήσας ὑψηλήν , φησίν · Περὶ δὲ τῶν παρόντων ἐπιταγῶν Κυρίῳ οὐκ ἔχω · γνώμην δὲ δίδωμι , ὡς ἠλεημένοι ὑπὸ Κυρίου σπουδὲς εἰσιν . Ὡδὼ καὶ τάξει προβαίνων καὶ τῆς παρόντος μνημονεύει λοιπόν . Ἐπειδὴ γὰρ τοῖς περὶ ἐγκρατείας αὐτοὺς ἐνεγυμνάσκει τε καὶ ἐρρύθμιζε λόγῳις , ἐκδυναῖ καὶ πρὸς τὸ μεῖζον , Ἐπιταγὴν οὐκ ἔχω , λέγων , ἀλλὰ νομίζω χαλὸν εἶναι . Διὰ τί ; Διὰ τὴν αὐτὴν αἰτίαν , ἣν περὶ τῆς ἐγκρατείας εἴδεισε . Δέδεσαι γυναικί ; μὴ ζητεῖ λύσιν . Ἀλεύσιον ἀπὸ γυναικός ; μὴ ζητεῖ γυναῖκα . Ταῦτα οὐχ ἐναντιούμενον ἐστὶ τοῖς προτέρους , ἀλλὰ καὶ σφόδρα συμφόνους . 167 Καὶ γὰρ καὶ ἐκεῖ φησίν · Εἰ μὴ τί ἂν ἐκ συμφόρου · καὶ ἐνταῦθα πάλιν , Δέδεσαι γυναικί ; μὴ ζητεῖ λύσιν . Τοῦτο δὲ οὐχ ἔστιν ἐναντίον · τὸ γὰρ παρὰ γνώμην , λύσις ἐστίν · εἰ δὲ κατὰ γνώμην ἀμφοτέροι ἐγκρατεύοντο , οὐχ ἔστι λύσις .
Lemmas: ἐννοέω ὁ Καινίς , ὅσος ὑπό ὁ βασκανία ἐπιτάσσω . ἐπιτάσσω ἐκεῖνος σφάζω ὁ ἀδελφός , ψεύδω ὁ Θεός , λυπέω ὁ πατήρ , ἀναίγυνυτῆσαι , καί πᾶς ποιέω , καί οὐδείς παρακρούω . καί τίς θαυμάζω ; εἰμί ἐπί εἷς τοιοῦτος ἔχω ἰσχύς αὐτός ὁ δέσποινα ; ὁλόκληρος πολλάκις δῆμος ἀπόλλυμι . ὁ γοῦν Ἰουδαῖος ὁ γυνή ὁ Μαθητηνῶν δέω σχεδόν αἰχμάλωτος λαμβάνω , ὁ ὁ οἰκεῖος εὐμορφία ἐπιθυμία οὗτος χειρόομαι πᾶς . οὗτος τοίνυν ὁ δουλεία ἐκδείλιων ὁ Παῦλος , λέγω · μή γίγνομαι δοῦλος ἄνθρωπος · τουτέστι , μή πείθω ἄνθρωπος ἄτοπος ἐπιτάσσω , ἀλλά μηδέ ἑαυτοῦ . εἴτα̅ ἀναφέρω ὁ διάνοια , καί ποιέω ὑψηλός , φημί · περι δέ ὁ πάρειμι ἐπιταγή κύριος οὐ ἔχω · γνώμη δέ δίδωμι , ὡς ἐλεέω ὑπό κύριος σπουδή εἰμί . Ὡδὼ καί τάξις προβαίνω καί ὁ πάρειμι μνημονεύω λοιπός . ἐπεί γάρ ὁ περί ἐγκράτεια αὐτός ἐγγυμνάζω τε καί ῥυθμίζω λόγιος , ἐκδύω καί πρός ὁ μείζων , ἐπιταγή οὐ ἔχω , λέγω , ἀλλά νομίζω χαλός εἰμί . Ζεύς τίς ; Ζεύς ὁ αὐτός αἴτιος , ὅς περί ὁ ἐγκράτεια δείδω . δήω γυνή ; μή ζητέω λύσις . Ἀλεύσιον ἀπό γυνή ; μή ζητέω γυνή . οὗτος οὐ ἐναντιόομαι εἰμί ὁ πρότερος , ἀλλά καί σφόδρα συμφονοος . 167 καί γάρ καί ἐκεῖ φημί · εἰμί μή τίς εἄν ἐκ σύμφορος · καί ἐνταῦθα πάλιν , δήω γυνή ; μή ζητέω λύσις . οὗτος δέ οὐ εἰμί ἐναντίος · ὁ γάρ παρά γνώμη , λύσις εἰμί · εἰμί δέ κατά γνώμη ἀμφότερος ἐγκρατεύομαι , οὐ εἰμί λύσις .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0166.2
OMIΛΙΑ Κ' .
Lemmas: OMIΛΙΑ καί .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0166.3
Περὶ δὲ τῶν εἰδωλοθύτων οἴδαμεν ὅτι πᾶντες γνῶσιν ἔχομεν . Ἡ γνῶσις φυσῶσι , ἡ δὲ ἀγάπη οἰκοδομεῖ .
Lemmas: περι δέ ὁ εἰδωλόθυτος οἶδα ὅτι πᾶς γνῶσις ἔχω . ὁ γνῶσις φυσάω , ὁ δέ ἀγάπη οἰκοδομέω .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0166.4
α' Ἀναγκαῖον πρῶτον εἰπεῖν τί βούλεται αὐτῷ τούτῳ τὸ χωρίον · οὕτω γὰρ εὐληπτος ἔσται ὁ λόγος ἡμῖν . Ὁ γὰρ ἐγκαλοῦμέν τινὰ ὁρῶν , ἂν μὴ πρότερον ἰδῇ τοῦ ἁμαρτήματος τὴν φύσιν , οὐκ εἰσεται τίνα ἐστὶ τὰ λεγόμενα . Τί ποτ' οὖν ἐστιν ὅπερ ἐνκελεῖ τὸτε Κορινθίοις ; Ἐγκλημα μέγα καὶ πολλῶν αἴτιον καθῆν . Ποῖον δὲ τοῦτο ; Πολλοὶ παρ' αὐτοὺς μαθόντες , ὅτι οὐδ' ὁ εἰσερχόμενος ποιοῦν τὸν ἄνθρωπον , ἀλλὰ τὰ ἀκροφεύμενα , καὶ ὅτι τὰ εἰδῶλα , εἴλα καὶ λίθοι καὶ δαιμόνες , οὐδε βλάψει οὐδε ὠφελήσει δυναμένα , ἀμέτρεως τῇ τελειότητι τῆς γνῶσεως ταύτης ἐκχρενην , καὶ εἰς τὴν ἑτέραν καὶ εἰς τὴν καυτὴν βλάθην . Καὶ γὰρ εἰς εἰδῶλα εἰσῆλθον , καὶ τῶν αὐτῶν μετασχόν τραπέζων , καὶ μέγαν ἐνεῖθεν τὸν θλεθρον ἐκτίκτον . Οὐ τε γὰρ ἐκ τῶν εἰδώλων ἔχοντες φόβον , καὶ οὐκ εἰδότες αὐτῶν καταφρονεῖν , μετεῖχον τῶν δειπνῶν ἐκείνων , ἐπειδὴ τοὺς τελειοτέρους εἰώρων τοῦτο ποιούντας , καὶ τὰ μέγιστα ἐνεῖθεν ὀδλάπτοντο ( οὐδὲ γὰρ μετὰ τῆς αὐτῆς ἐκείνοις γνῶμης τῶν προκειμένων ἤσποντο , ἀλλ' ὡς ἐπ' εἰδωλοθύτων , καὶ οὐδὲ ἐπὶ εἰδωλολατρείαν τὸ πρᾶγμα ἐγίνετο ) · αὐτοὶ τε οὕτοι πάλιν οἱ ὁρθὲν τελειώτεροι , οὐχ ὡς ἐτυχον ἡδικοῦντο , δαιμονικοὺς ἀπολαύνοντες τραπέζων .
Lemmas: ὅς ἀναγκαῖος πρῶτος εἶπον τίς βούλομαι αὐτός οὗτος ὁ χωρίον · οὗτος γάρ εύληπτος εἰμί ὁ λόγος ἐγώ . ὁ γάρ ἐγκαλέω τις ὁράω , εἄν μή πρότερος οἶδα ὁ ἁμάρτημα ὁ φύσις , οὐ εἶμι τίς εἰμί ὁ λέγω . τις πρός οὖν εἰμί ὅσπερ ἐγκαλέω τότε Κορίνθιος ; ἔγκλημα μέγας καί πολύς αἴτιος καθίημι . Ποῖον δέ οὗτος ; πολλός παρά αὐτός μανθάνω , ὅτι οὐδέ ὁ εἰσέρχομαι ποιέω ὁ ἄνθρωπος , ἀλλά ὁ ἀκροφεύμενα , καί ὅτι ὁ εἴδωλον , εἴλα καί λίθος καί δαίμων , οὐ βλάπτω οὐ ὠφελέω δύναμαι , ἄμετρος ὁ τελειότης ὁ γνῶσις οὗτος ἐκχρενην , καί εἰς ὁ ἕτερος καί εἰς ὁ καυτής βάλλω . καί γάρ εἰς εἴδωλον εἰσέρχομαι , καί ὁ αὐτός μετέχω τράπεζα , καί μέγας ἐνίημι ὁ θλεθρον ἐκτίκτω . οὖον τε γάρ ἐκ ὁ εἴδωλον ἔχω φόβος , καί οὐ οἶδα αὐτός καταφρονέω , μετέχω ὁ δειπνέω ἐκεῖνος , ἐπεί ὁ τέλειος ἰωρός οὗτος ποιέω , καί ὁ μέγας ἐνίημι ὀδλάπτοντο ( οὐδέ γάρ μετά ὁ αὐτός ἐκεῖνος γνώμη ὁ πρόκειμαι ἕπω , ἀλλά ὡς ἐπί εἰδωλόθυτος , καί οὐδέ ἐπί εἰδωλολατρεία ὁ πρᾶγμα γίγνομαι ) · αὐτός τε οὕτος πάλιν ὁ ὄρνυμι τέλειος , οὐ ὡς τυγχάνω ἀδικέω , δαιμονικός ἀπολαύω τράπεζα .
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0166.5
Τὸ μὲν οὖν ἐγκλημα τοῦτο ἦν · ὁ δὲ μακάριος οὕτος , μᾶλλον αὐτὸ διορθοῦν , οὐχ εὐθέως καταφορικῶς · κέχρῃται τῷ λόγῳ · καὶ γὰρ ἀνοίας μᾶλλον ἢ κακίας ἦν τὸ γινόμενον . Διὸ καὶ παραπείσας ἐν ἀρχῇ μᾶλλον ἰδεῖτο [ 169 ] , ἡ ἐπιπλήξας σφοδρῶς καὶ ὀργῆς . Σκόπει τοίνυν αὐτοῦ τὴν σύνεσιν , πῶς εἰδὼς ἄρχεται τῆς νοουσίας . Περὶ δὲ τῶν εἰδωλοθύτων , οἴδαμεν ὅτι πάντες γνῶσιν ἔχομεν . Τοὺς ἀσθενεῖς ἄφες , ὅπερ δεῖ ποιεῖν , τοὺς ἰσχυρούς διαλέγεται πρῶτος . Τοῦτο γὰρ καὶ ἐν τῇ πρὸς Ῥωμαίους ἐποίησεν εἰπών · Σὺ δὲ τί κρίνεις τὸν ἀδελφόν σου ; οὕτως γὰρ ἐστὶν ὁ καὶ ἐπιτίμησον εὐκόλως δέξασθαι δυνάμενος . Ὁ δὲ ἡμῖν ἐνταῦθα ποιεῖ · καὶ κενοὶ τὸν τύφον αὐτῶν πρῶτον , ὅπερ ἐνόμιζον αὐτῶν εἶναι ἐξαιρετον τὴν γνῶσιν ἔχειν τελείαν , τοῦτο κοινὸν ἀποφήμιστ · Οἴδαμεν γὰρ , φησίν , ὅτι πάντες γνῶσιν ἔχομεν . Καὶ γὰρ εἰ ἀφεὶς αὐτοὺς μέγα φρονεῖν , πρῶτον ἔδειξεν ἐπιπλαδὲς ἄν τὸ πρᾶγμα ἑτέρως , οὐδὲν ἂν τοσοῦτον ὠφελήσεν , ὅσον ἐδλάφεν . Ἡ γὰρ φιλότιμος ψυχή , ὅταν ἐπὶ τινὶ καλλωπισθῇ , χἂν ἑτέρους βλάπτῃ τοῦτο , σφόδρα αὐτοῦ ἄγεται διὰ τὴν τῆς κενοδοξίας τυραννίδα . Διὰ τοῦτο Παῦλος πρῶτον αὐτὸ
Lemmas: ὁ μέν οὖν ἔγκλημα οὗτος εἰμί · ὁ δέ μακάριος οὗτος , μᾶλλον αὐτός διορθόω , οὐ εὐθύς καταφορικός · χράομαι ὁ λόγος · καί γάρ ἄνοια μᾶλλον ἢ κακία εἰμί ὁ γίγνομαι . Διὸ καί παραπείθω ἐν ἀρχή μᾶλλον ὁράω [ 169 ] , ὁ ἐπιπλήσσω σφοδρός καί ὀργή . σκοπάω τοίνυν αὐτός ὁ σύνεσις , πῶς εἰδοί ἄρχω ὁ νοουσια . περι δέ ὁ εἰδωλόθυτος , οἶδα ὅτι πᾶς γνῶσις ἔχω . ὁ ἀσθενής ἀφίημι , ὅσπερ δεῖ ποιέω , ὁ ἰσχυρός διαλέγω πρῶτος . οὗτος γάρ καί ἐν ὁ πρός Ῥωμαῖος ποιέω εἶπον · σύ δέ τίς κρίνω ὁ ἀδελφός σύ ; οὕτως γάρ εἰμί ὁ καί ἐπιτιμάω εὐκόλως δέχομαι δύναμαι . ὁ δέ ἐγώ ἐνταῦθα ποιέω · καί κενός ὁ τύφω αὐτός πρῶτος , ὅσπερ νομίζω αὐτός εἰμί ἐξαίρω ὁ γνῶσις ἔχω τέλειος , οὗτος κοινός ἀπόφημι · οἶδα γάρ , φημί , ὅτι πᾶς γνῶσις ἔχω . καί γάρ εἰμί ἀφίημι αὐτός μέγας φρονέω , πρῶτος δείκνυμι επιπλάς ἄν ὁ πρᾶγμα ἑτέρως , οὐδείς εἄν τοσοῦτος ὠφελέω , ὅσος ἐδλάφεν . ὁ γάρ φιλότιμος ψυχή , ὅταν ἐπί τις καλλωπίζω , εἷς ἕτερος βλάπτω οὗτος , σφόδρα αὐτός ἄγω διά ὁ ὁ κενοδοξία τυραννίς . Ζεύς οὗτος Παῦλος πρῶτος αὐτός
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0167.2
β' . Ὅρᾶς ὅπως ἤδη προαναχρῶσται τὸν περὶ ἀγάπης λόγον ; Ἐπειδὴ γὰρ ταῦτα πάντα ἀπὸ τοῦτοῦ συνἐβαινε τὰ κακά , καὶ οὐκ ἀπὸ τελείας γνώσεως , ἀλλ' ἀπὸ τοῦ μὴ σφόδρα φιλεῖν μηδὲ φειδὼς τῶν πλησίων , διὸν καὶ τὸ διαπασθῆναι αὐτοὺς γέγονε καὶ τὸ ἐπαίρεσθαι , καὶ τὰ ἄλλα πάντα ἃπερ αὐτοῖς ἐνεκάλει , καὶ πρὸ τοῦτο καὶ μετὰ ταῦτα , συνεχῶς αὐτὴς ἐπιμελεῖται , τὴν πηγὴν τῶν ἀγαθῶν διορθούμενος . Τί τοίνυν περιῦσθεν , φησιν , ἐπὶ τῇ γνώσει ; Ἄν γὰρ τὴν ἀγάπην μὴ ἔχνητε , καὶ βλαβήσεσθε ἐντεῦθεν · τί
Lemmas: βε . ὁράω ὅπως ἤδη προαναχρῶσται ὁ περί ἀγάπη λόγος ; ἐπεί γάρ οὗτος πᾶς ἀπό οὗτος συμβαίνω ὁ κακός , καί οὐ ἀπό τέλειος γνῶσις , ἀλλά ἀπό ὁ μή σφόδρα φιλέω μηδέ φειδός ὁ πλησίος , δείδω καί ὁ διαπάσσω αὐτός γίγνομαι καί ὁ ἐπαίρω , καί ὁ ἄλλος πᾶς ὅσπερ αὐτός ἐγκαλέω , καί πρό οὗτος καί μετά οὗτος , συνεχῶς αὐτός ἐπιμελέομαι , ὁ πηγή ὁ ἀγαθός διορθόω . τις τοίνυν περιυω , φημί , ἐπί ὁ γνῶσις ; ἄν γάρ ὁ ἀγάπη μή ἐκνέω , καί βλάπτω ἐντεῦθεν · τίς
joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0170.1
οὐν ἔχει βλάβην , ὡς ἀδιαφόρους ἠμελλον ἐπιτρέχειν καλυθόντες δι' αὐτὸν ἀπτεσθαι , παλιν ὑπόπτεινον ὅτι ὡς ἰσχὺν ἔχοντων εἰς τὸ βλάπτειν ἐκωλύθησαν . Διὰ δὴ τοῦτο καθελὼν τὴν τῶν εἰδώλων ὑπόνοιαν , αἰτὶν πρῶτην τίθησι τῶν ἀχρέων , τὰ σκάνδαλα τῶν ἀδελφῶν , οὕτω λέγει · Περὶ τῆς βρώσεως οὖν τῶν εἰδωλοθύτων , οἴδαμεν ὅτι οὐδὲν εἴδωλον ἐν κόσμῳ . Πάλιν κοινὸν αὐτὸ ποιεῖ , καὶ οὐ συγχωρεῖ μόνον ἐκτείνειν γενόμενος τοῦτο , ἀλλ' ἐκταίνει τὴν γνώμην πανταχοῦ τῆς οἰκουμένης . Οὐδὲ γὰρ παρ' ἡμῖν μόνον , φησίν , ἀλλὰ πανταχοῦ τῆς γῆς τοῦτο κρατεῖ τὸ δόγμα · Μοῖον δὴ τούτο , Ὅτι οὐδὲν εἴδωλον ἐν κόσμῳ , καὶ ὅτι οὐδεὶς θεὸς ἕτερος , εἰ μὴ εἰς · Οὐχ ἔστιν οὖν εἴδωλα · οὐκ ἔστι ἕνα · Ἔστι μὲν , ἀλλ' οὐχ ἔχει τινα ἰσχὺν , οὐδὲ θεοὶ εἰσιν , ἀλλὰ λίθοι καὶ δαιμόνες . Πρὸς γὰρ ἀμφοτέρους ἀποκτείνεται · νῦν , καὶ τοὺς παγχειροὺς αὐτῶν καὶ τοὺς δοκοῦντας φιλοσοφεῖν . Ἐπειδὴ γὰρ οἱ μὲν οὐδὲν πλὴν τῶν λίθων ἔασιν , οἱ δὲ λέγουσι καὶ δυνάμεις τινὰς οἰκεῖν ἐν αὐτοῖς , ἔκ καὶ θεοὺς καλοῦσι , πρὸς μὲν οὖν ἐκείνους φησίν , ὅτι Οὐδὲν εἴδωλον ἐν κόσμῳ · πρὸς δὲ τούτους , ὅτι Οὐδεὶς θεὸς ἕτερος , εἰ μὴ εἰς .
Lemmas: ὀν ἔχω βλάβη , ὡς ἀδιάφορος μέλλω ἐπιτρέχω καλέω διά αὐτός ἅπτω , πάλιν ὑπόπτεινον ὅτι ὡς ἰσχύς ἔχω εἰς ὁ βλάπτω κωλύω . Ζεύς δή οὗτος καθαιρέω ὁ ὁ εἴδωλον ὑπόνοια , Αϊτίν πρῶτος τίθημι ὁ ἄχρεος , ὁ σκάνδαλον ὁ ἀδελφός , οὗτος λέγω · περι ὁ βρῶσις οὖν ὁ εἰδωλόθυτος , οἶδα ὅτι οὐδείς εἴδωλον ἐν κόσμος . πάλιν κοινός αὐτός ποιέω , καί οὖον συγχωρέω μόνος ἐκτείνω γίγνομαι οὗτος , ἀλλά ἐκτείνω ὁ γνώμη πανταχοῦ ὁ οἰκέω . οὐδέ γάρ παρά ἐγώ μόνος , φημί , ἀλλά πανταχοῦ ὁ γῆ οὗτος κρατέω ὁ δόγμα · μοιόν δή οὗτος , ὅτι2 οὐδείς εἴδωλον ἐν κόσμος , καί ὅτι οὐδείς θεός ἕτερος , εἰμί μή εἰς · οὐχ εἰμί οὖν εἴδωλον · οὐ εἰμί εἷς · εἰμί μέν , ἀλλά οὐ ἔχω τις ἰσχύς , οὐδέ θεός εἰμί , ἀλλά λίθος καί δαίμων . πρός γάρ ἀμφότερος ἀποκτείνω · νῦν , καί ὁ παγχειροος αὐτός καί ὁ δοκέω φιλοσοφέω . ἐπεί γάρ ὁ μέν οὐδείς πλήν ὁ λίθος εἰμί , ὁ δέ λέγω καί δύναμις τις οἰκέω ἐν αὐτός , ἐκ καί θεός καλέω , πρός μέν οὖν ἐκεῖνος φημί , ὅτι οὐδείς εἴδωλον ἐν κόσμος · πρός δέ οὗτος , ὅτι οὐδείς θεός ἕτερος , εἰμί μή εἰς .