joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0067.3
5 Τὸν γὰρ νοῦν , ὃν ἔχομεν περὶ τούτων , τοῦ Χριστοῦ ἔχομεν · τοῦτοῦτι , τὴν γνώσιν , ἣν ἔχομεν περὶ τῶν κατὰ τὴν πίστιν πραγμάτων , πνευματικὴν ἔχομεν , ὡστε εἰσεῖναι · οὐκ οὖνεν ἀνακρινόμεθα . Οὐδὲ γὰρ οὐδὲν τὰ τὰ θεὰ εἰδέναι ἄνθρωπον ψυχικὸν · διὸ καὶ ἔλεγε · Τίς γὰρ ἔγνω τοῦν Κυρίου ; τὸν ἡμέτερον νοῦν τὸν περὶ τούτων , ἐκείνου λέγων εἶναι νοῦν . Καὶ τὸ , “ Ὡς συμβιδοῦσι αὐτόν , οὐχ ἀπλῶς προσέθηκεν , ἀλλὰ πρὸς τὸ εἶπεν ἤδη , ὅτι Τὸν πνευματικὸν οὐδεὶς ἀνακρίνει . Εἰ γὰρ εἰδέναι οὐδεὶς δύναται τοῦ Θεοῦ τὸν νοῦν , πολλῷ μᾶλλον διαβλέπειν καὶ διορθοῦσθαι · τοῦτο γὰρ ἐστιν , “ Ὡς συμβιδοῦσι αὐτόν . Ὅρᾳ ὡς πανταχόθεν ἐξωθεῖ τὴν σοφίαν τὴν ἔξωθεν , καὶ πλείονα εἰδέναι καὶ μείζονα δείκνυσι τὸν πνευματικόν · Ἐπειδὴ γὰρ ἐκτείνει αἰτίας ( οἷον δὲ , Ἴνα μὴ καυχήσηται πᾶσα σάρξ · καὶ ὅτι διὰ τοῦτο , Ἐξελέξατο τὰ μωρὰ , ἵνα κατασχόνην τοὺς σοφοὺς · καὶ , Ἴνα μὴ καυχήσῃ ὁ σταυρὸν τοῦ Χριστοῦ ) , οὐ σφόδρα τοῖς ἀπίστοις ἀξιόπιστον εἶναι ἐδόκει , οὐδὲ ἐπαγγύη καὶ ἀναγκαῖα καὶ χρήσιμα , ἐξῆς λοιπὸν τίθησι τὴν κυριωτάτην αἰτίαν , ὅτι τοῦτῳ μάλιστα τῷ τρόπῳ δύναμεθα ἰδεῖν , ἔξ οὐ καὶ τὰ ὑψηλὰ καὶ τὰ ἀπόρρητα , καὶ τὰ ὑπὲρ ἡμᾶς μαθεῖν ἔχομεν . Καὶ γὰρ ἐκνεῦτο ὁ λόγος τῷ μὴ δύνασθαι ἡμᾶς καταλαβεῖν διὰ τῆς ἔξωθεν σοφίας τὰ ὑπὲρ ἡμᾶς . Ὅρᾳ δτι καὶ συνέφερεν οὕτω μᾶλλον μαθεῖν παρὰ τοῦ Πνεύματος ; καὶ γὰρ καὶ εὐκολωτάτη καὶ ἀσφαλέστατη ἡ διδασκαλία . Ἡμεῖς δὲ τοῦν Χριστοῦ ἔχομεν . Τούτῃστι , πνευματικὴν , δεῖλον , οὐδὲν ἀνθρώπινον ἔχοντα . Οὐ γὰρ Πλάτωνος οὐδὲ Πυθαγόρου , ἀλλ’ ὁ Χριστὸς ὁ ἐκ ταυτοῦ τῆς ἡμετέρας ἐνέθηκε διανοίας . Τοῦτο γοῦν εἰρηγνώμεν , ἀγαπητοί , καὶ βίον ἐπιδειξάμεθα ἀριστον · ἐπεὶ καὶ αὐτὸς τοῦτο ποιεῖται πολλῆς φιλίας τεκμήριον , τὸ τὰ ἀπόρρητα ἡμῖν ἀποκαλύπτειν , λέγων · Οὐκἐτι ὑμᾶς λέγω δοῦλους · πάντες γὰρ ὑμεῖς φίλοι μοι ἐστε , ὅτι πάντα ὁ ἤκουσα παρὰ τοῦ Πατρὸς [ 59 ] ἀπήγγειλα ὑμῖν · τούτῃστιν , Ἐθάρρησα ὑμῖν . Εἰ δὲ τοῦτο μόνον φιλίας τεκμήριον , τὸ θαρρῆσαι · ὅταν φαίνηται μὲ θαρρῆσαι μόνον τὰ διὰ ῥημάτων μυστήρια , ἀλλὰ καὶ αὐτὰ ταῦτα διὰ τῶν ἔργων ἡμῖν χαρισάμενος , ἐννόησον πόσης ἀγάπης ἐστὶ τὸ γινώμενον ! Τοῦτο γοῦν εἰρηγνώμεν · καὶ εἰ μηδεὶς γενένης τοσούτος λόγος ἔσται ἡμῖν , ἀλλ’ ἔστω γενένης φοβερώτερον τὸ περὶ τὸν οὕτω φίλον καὶ εὐεργέτην ἀγνώμονας γενέσθαι καὶ ἀχαρίστους · μηδὲ ὡς μισθωτοὶ οἰκέται , ἀλλ’ ὡς υἱοὶ καὶ ἐλεύθεροι πάντα πράττωμεν διὰ τὴν τοῦ Πατρὸς φιλίαν , καὶ παυσώμεθα ποτε τῆς κόσμου προσλήψεως , ἵνα καὶ Ἕλληνας καταισχύνωμεν . Ἐπεὶ καὶ νῦν βουλόμενος πρὸς αὐτοὺς ἀνατεῖναι , ἀναβιῶμαι , μὴποτε τοὺς λόγους αὐτοὺς νικῶντες καὶ τὴν τῶν δογμάτων ἀληθείαν , πολλὸν τὸν καταγέλως ἀπὸ τῆς τοῦ βίου συγκρίσεως ἡμῖν ἐνέγκωσι · ὅταν οἱ μὲν τῇ πλάνῃ προσέχοντες καὶ μηδὲν τοιούτο πεπιστευμένοι , φιλοσοφίας ἐγνωται , ἡμεῖς δὲ τοῦναντίον ἄπαν . Πλὴν ὅμως ἐρῶ · Ἰσως γὰρ , Ἰσως μελετῶντες πρὸς αὐτοὺς μάχεσθαι , φιλονεϊκώτερον βελτίους αὐτῶν γενέσθαι καὶ κατὰ τὸν βίον αὐτόν . Πρῶην μὲν ἔλεγον , ὅτι οὐκ ἂν ἐπὶλθε κηρύξαι τοῖς ἀποστόλοις ἄπερ ἐκήρυξεν , εἰ μὴ θεῖας ἀπελάμβαν χάρητος · καὶ ὅτι οὐ μόνον οὐ κατηύθωσαν , ἀλλ’ οὐδ’ ἂν ἐβουλεύσαντο τι τοιούτον · φέρε δὴ
Lemmas: 5 ὁ γάρ νόος , ὅς ἔχω περί οὗτος , ὁ Χριστός ἔχω · τοῦτος , ὁ γνῶσις , ὅς ἔχω περί ὁ κατά ὁ πίστις πρᾶγμα , πνευματικός ἔχω , ὡστε εἴσειμι · οὐ σαλπάρω ἀνακρίνω . οὐδέ γάρ οὐδείς ὁ ὁ θεά οἶδα ἄνθρωπος ψυχικός · διό καί λέγω · Τῖς γάρ γιγνώσκω τοῦν κύριος ; ὁ ἡμέτερος νόος ὁ περί οὗτος , ἐκεῖνος λέγω εἰμί νόος . καί ὁ , “ ὡς συμβιδηω αὐτός , οὐ ἀπλόος προστίθημι , ἀλλά πρός ὁ εἶπον ἤδη , ὅτι ὁ πνευματικός οὐδείς ἀνακρίνω . εἰμί γάρ οἶδα οὐδείς δύναμαι ὁ Θεός ὁ νόος , πολύς μᾶλλον διαβλέπω καί διορθόω · οὗτος γάρ εἰμί , “ ὡς συμβιδηω αὐτός . ὁράω ὡς πανταχόθεν ἐξωθέω ὁ σοφία ὁ ἔξωθεν , καί πλείων οἶδα καί μείζων δείκνυμι ὁ πνευματικός · ἐπεί γάρ ἐκτείνω αἴτιος ( οἷος δέ , ἵνα μή καυχάομαι πᾶς σάρξ · καί ὅτι διά οὗτος , ἐκλέγω ὁ μωρός , ἵνα κατέχω ὁ σοφός · καί , ἵνα μή καυχάομαι ὁ σταυρός ὁ Χριστός ) , οὖον σφόδρα ὁ ἄπιστος ἀξιόπιστος εἰμί δοκέω , οὐδέ ἐπάγω καί ἀναγκαῖος καί χρήσιμος , ἑξῆς λοιπός τίθημι ὁ κύριος αἴτιος , ὅτι τοῦτῳ μάλιστα ὁ τρόπος δύναμαι ὁράω , ἐκ οὖον καί ὁ ὑψηλός καί ὁ ἀπόρρητος , καί ὁ ὑπέρ ἐγώ μανθάνω ἔχω . καί γάρ ἐκνεῦτο ὁ λόγος ὁ μή δύναμαι ἐγώ καταλαμβάνω διά ὁ ἔξωθεν σοφία ὁ ὑπέρ ἐγώ . ὁράω δ καί συμφέρω οὗτος μᾶλλον μανθάνω παρά ὁ πνεῦμα ; καί γάρ καί εὔκολος καί ασφαλής ὁ διδασκαλία . ἐγώ δέ τοῦν Χριστός ἔχω . Τούτσης , πνευματικός , δεῖλος , οὐδείς ἀνθρώπινος ἔχω . οὖον γάρ Πλάτων οὐδέ Πυθαγόρας , ἀλλά ὁ Χριστός ὁ ἐκ ταυτός ὁ ἡμέτερος ἐντίθημι διάνοια . οὗτος γοῦν λέγω , ἀγαπητός , καί βίος ἐπιδείκνυμι ἀγαθός · ἐπεί καί αὐτός οὗτος ποιέω πολύς φίλιος τεκμήριον , ὁ ὁ ἀπόρρητος ἐγώ ἀποκαλύπτω , λέγω · οὐκέτι σύ λέγω δοῦλος · πᾶς γάρ σύ φίλος ἐγώ εἰμί , ὅτι πᾶς ὁ ἀκούω παρά ὁ πατήρ [ 59 ] ἀπαγγέλλω σύ · τοῦτος , θαρσέω σύ . εἰμί δέ οὗτος μόνος φίλιος τεκμήριον , ὁ θαρσέω · ὅταν φαίνω ἐγώ θαρσέω μόνος ὁ διά ῥῆμα μυστήριον , ἀλλά καί αὐτός οὗτος διά ὁ ἔργον ἐγώ χαρίζομαι , ἐννοέω πόσος ἀγάπη εἰμί ὁ γίγνομαι ! οὗτος γοῦν λέγω · καί εἰμί μηδείς γίγνομαι τοσούτος λόγος εἰμί ἐγώ , ἀλλά ἵστημι γίγνομαι φοβερός ὁ περί ὁ οὗτος φίλος καί εὐεργέτης ἀγνώμων γίγνομαι καί ἀχάριστος · μηδέ ὡς μισθωτός οἰκέτης , ἀλλά ὡς υἱός καί ἐλεύθερος πᾶς πράσσω διά ὁ ὁ πατήρ φίλιος , καί παύω ποτός ὁ κόσμος πρόσληψις , ἵνα καί Ἕλλην καταισχύνω . ἐπεί καί νῦν βούλομαι πρός αὐτός ἀνατείνω , ἀναβιόω , μήποτε ὁ λόγος αὐτός Νίκη καί ὁ ὁ δόγμα ἀλήθεια , πολύς ὁ καταγελάω ἀπό ὁ ὁ βίος σύγκρισις ἐγώ φέρω · ὅταν ὁ μέν ὁ πλάνη προσέχω καί μηδείς τοιοῦτος πιστεύω , φιλοσοφία γνωτός , ἐγώ δέ τουναντίον ἅπας . πλήν ὅμως εἴρω · ἴσως γάρ , ἴσως μελέτη πρός αὐτός μάχομαι , φιλόνεικος ἀγαθός αὐτός γίγνομαι καί κατά ὁ βίος αὐτός . πρώην μέν λέγω , ὅτι οὐ εἄν ἐπέρχομαι κηρύσσω ὁ ἀπόστολος Ἄπερ κηρύσσω , εἰμί μή θεῖος ἀπολαμβάνω Χάρης · καί ὅτι οὖον μόνος οὖον κατηύθωσαν , ἀλλά οὐδέ εἄν βουλεύω τίς τοιοῦτος · φέρω δή