joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0198.1
ἡρ ὁ Χριστός · ἀλλ’ οὐκ ἐν τοῖς πλεῖοσι ν ὑμῶν ἠδύσατο ὁ Θεός . Καὶ τίνος ἕνεκεν , φησίν , ταῦτα λέγει ; Ἵνα δείξῃ , ὅτι ὡσπερ ἐκεῖνους οὐκ ἤνυσεν τὸ τοιαύτης ἀπολαύσαι δωρεάς , οὕτως [ 205 ] οὐδὲ τούτους τὸ βαπτίσμασιν τυχεῖν καὶ μυστηρίων πνευματικῶν ἀπολαύσαι , εἰ μὴ μελλοῦν δέων τῆς χαριτος ἐπιδείκνυσθαι βίον . Διὸ καὶ τοὺς τοῦ βαπτισματος , καὶ τοὺς τῶν μυστηρίων παράγει τύπους . Τί δὲ ἐστιν . Εἰς τὸν Μωϋσῆν ὁπαξεῖσαρτο ; Καθἀπαρ ἡμεῖς τῷ Χριστῷ πιστεύσαντες καὶ τῇ ἀναστάσει αὐτοῦ , βαπτιζόμεθα , ὡς καὶ αὐτοὶ τῶν αὐτῶν μυστηρίων κοινωνήσαντες · Βαπτιζόμεθα γάρ , φησίν , ὑπὲρ τῶν νεκρῶν , τοῦτέστι , τῶν σωμάτων τῶν ἡμετέρων · οὕτω κάκεινοι θαρρήσαντες τῷ Μωϋσεῖ , τοῦτἐστιν , ἰδόντες αὐτὸν διαβαίνειν πρώτον , κατετάλμησαν καὶ αὐτοὶ τῶν ὑδάτων . Ἀλλ’ ἐπειδὴ βούλεται τὸν τύπον ἐγγὺς τῆς ἀληθείας ἀγαγεῖν , οὐ λέγει οὕτως , ἀλλὰ τοῖς τῆς ἀληθείας ὀνόμασι χήρηται καὶ ἐπὶ τοῦ τύπου . Καὶ τοῦτο μὲν τοῦ λουτροῦ σύμβολον · καὶ δὲ μετὰ ταῦτα , τῆς ἱερᾶς τραπέζης . Καθάπερ γὰρ σὺ τὸ σῶμα ἐσθίεις τὸ δεσποτικόν , οὕτως ἐκεῖνοι τὸ μάννα · καὶ ὡσπερ σὺ τὸ αἷμα πίνεις , οὕτω καὶ ἐκεῖνοι ὕδωρ ἐκ πέτρας . Εἰ γὰρ καὶ αἰσθητὰ ἦν τὰ γινόμενα , ἀλλὰ πνευματικῶς παρεῖχετο , οὐ κατὰ σῶσιν ἀκολουθίαν , ἀλλὰ κατὰ δωρεὰς χάριν , καὶ μετὰ τοῦ σώματος καὶ τὴν ψυχὴν ἔτρεφεν εἰς πίστιν ἐνάγων . Διὰ τοῦτο περὶ μὲν τῆς τροφῆς οὐδὲν εἶπεν · ἐξηλλαγμένην γὰρ ἦν , οὐ τῷ τρόπῳ μόνον , ἀλλὰ καὶ τῇ φύσει · μάννα γὰρ ἦν · ἐπὶ δὲ τοῦ ποτοῦ , ἐπειδὴ ὁ τρόπος τῆς χορηγίας μόνος ἦν ὁ παράδοξος , καὶ κατασκευῆς ἐδεῖθη · διόπερ εἶπὼν , ὅτι Τὸ αὐτὸ σῶμα πνευματικὸν ἔσθιον , ἐπήγαγεν · Ἐκίνον γὰρ ἐκ πνευματικῆς ἀκολουθοῦσης πέτρας · καὶ προσἔθηκεν , Ἡ δὲ πέτρα ἦν ὁ Χριστός . Οὐ γὰρ ἡ τῆς πέτρας φύσις τὸ ὕδωρ ἤρει , φησίν · ἡ γὰρ ἄν · καὶ πρὸ τοῦτο ἀνέβλυζεν · ἀλλ’ ἑτέρα τῆς πέτρας πνευματικὴ τὸ πᾶν εἰργάζετο , τοῦτέστιν , ὁ Χριστὸς ὁ παρὼν αὐτοῖς πανταχοῦ , καὶ πάντα θαυματουργῶν . Διὰ γὰρ τοῦτο εἶπεν , Ἀκολουθούσης . Εἰδὲ Παύλου σοφίαν , πῶς ἐκατέρων αὐτῶν δυνα χορηγὸν δείκνυσιν , καὶ ταύτην τὸν τύπον ἐγγὺς τῆς ἀληθείας ἄγων ; Ὁ γὰρ ἐκεῖνα παρασχὼν ἐκεῖνος , φησίν , οὕτως καὶ ταύτην κατεσκεύασε τὴν τράπεζαν · καὶ ὁ αὐτὸς κάκεινους διὰ τῆς θαλάσσης , καὶ αὐ διὰ τοῦ βαπτίσματος ἡμᾶς κάκεινους μάννα καὶ ὕδωρ , καὶ σοὶ σῶμα καὶ αἷμα παρέχεσ . Καὶ τὰ μὲν τῆς δωρεὰς αὐτοῦ τοιαῦτα · ὅμως δὲ καὶ τὰ ἐξῆς , καὶ σκοπήσωμεν , εἰ τῆς δωρεὰς ἀναξίων φανέντων τούτων ἐφείσατο . Ἀλλ’ οὐκ ἂν ἔχοις τοῦτο εἰπεῖν · διὸ καὶ ἐπήγαγεν , Ἀλλ’ οὐκ ἐν τοῖς πλεῖοσι ν αὐτῶν ἠδύσατο ὁ Θεός , καίτοι γε τιμήσας αὐτοὺς τοιαύτη τιμῇ . Ἀλλ’ οὐδὲν αὐτοῖς τοῦτο δυνήσε , ἀλλ’ ὁ πλεῖσιν ἀπόλλυντο . Καὶ μὴν πάντες ἀπώλοντο · Ἀλλ’ ἵνα μὴ δόξῃ καὶ τούτους πανωλεθρίαν προφητεύειν , διὰ τοῦτο εἶπεν , Οἱ πλεῖονες . Καίτοι γε ἄπειροι ἦσαν , ἀλλ’ οὐδὲν τὸ πλῆθος ὠφέλησε · καὶ πάντα ἐκείνᾳ ἀγάλλης τεκμήρια ἦν , ἀλλ’ οὐδὲ τοῦτο αὐτοὺς δυνήσε , ἐπεὶ μεθ’ αὐτῶ τὰ τῆς ἀγάπης ἐπεδείκνυντο . Ἐπειδὴ γὰρ τοῖς περὶ γεέννην [ 206 ] λόγοις οὐ πολλοὶ διαπιστοῦσιν , ὅτι μὴ παροῦσι μηδὲ φαινομένοις , ἀπὸ τῶν ἤδη γεγεννημένων δείκνυσιν , ὅτι καλῶς τοὺς ἀμαρτάνοντας ὁ Θεός , κἂν μυριάδας εὐεργετήσῃ αὐτοὺς μὴ μὴ πάντες ἀπόλλυνται . Ἀλλ’ ἵνα μὴ δόξῃ καὶ τούτους πανωλεθρίαν προφητεύειν , διὰ τοῦτο εἶπεν , Οἱ πλεῖονες . Καίτοι γε ἄπειροι ἦσαν , ἀλλ’ οὐδὲν τὸ πλῆθος ὠφέλησε · καὶ πάντα ἐκείνᾳ ἀγάλλης τεκμήρια ἦν , ἀλλ’ οὐδὲ τοῦτο αὐτοὺς δυνήσε , ἐπεὶ μεθ’ αὐτῶ τὰ τῆς ἀγάπ
Lemmas: ἔαρ ὁ Χριστός · ἀλλά οὐ ἐν ὁ πλείων Ν σύ ἡδύνω ὁ Θεός . καί τίς ἕνεκα , φημί , οὗτος λέγω ; ἵνα δείκνυμι , ὅτι ὡς ἐκεῖνος οὐ ἀνύω ὁ τοιοῦτος ἀπολαύω δωρεά , οὕτως [ 205 ] οὐδέ οὗτος ὁ βάπτισμα τυγχάνω καί μυστήριον πνευματικός ἀπολαύω , εἰμί μή μέλλω δήω ὁ χάρις ἐπιδείκνυμι βίος . Διὸ καί ὁ ὁ βάπτισμα , καί ὁ ὁ μυστήριον παράγω τύπος . τις δέ εἰμί . εἰς ὁ Μωϋσῆς ὁπαξεῖσαρτο ; Καθἀπαρ ἐγώ ὁ Χριστός πιστεύω καί ὁ ἀνάστασις αὐτός , βαπτίζω , ὡς καί αὐτός ὁ αὐτός μυστήριον κοινωνέω · βαπτίζω γάρ , φημί , ὑπέρ ὁ νεκρός , τουτέστι , ὁ σῶμα ὁ ἡμέτερος · οὗτος ἐκεῖνος θαρσέω ὁ Μωϋσῆς , τουτέστιν , ὁράω αὐτός διαβαίνω πρῶτος , κατετάλμησαν καί αὐτός ὁ ὕδωρ . ἀλλά ἐπεί βούλομαι ὁ τύπος ἐγγύς ὁ ἀλήθεια ἄγω , οὖον λέγω οὕτως , ἀλλά ὁ ὁ ἀλήθεια ὄνομα χαίρω καί ἐπί ὁ τύπος . καί οὗτος μέν ὁ λουτρόν σύμβολον · καί δέ μετά οὗτος , ὁ ἱερός τράπεζα . καθά γάρ σύ ὁ σῶμα ἐσθίω ὁ δεσποτικός , οὕτως ἐκεῖνος ὁ μάννα · καί ὡς σύ ὁ αἷμα πίνω , οὗτος καί ἐκεῖνος ὕδωρ ἐκ πέτρα . εἰμί γάρ καί αἰσθητός εἰμί ὁ γίγνομαι , ἀλλά πνευματικός παρέχω , οὖον κατά Σῶσις ἀκολουθία , ἀλλά κατά δωρεά χάρις , καί μετά ὁ σῶμα καί ὁ ψυχή τρέφω εἰς πίστις ἐνάγω . Ζεύς οὗτος περί μέν ὁ τροφή οὐδείς εἶπον · ἐξαλλάσσω γάρ εἰμί , οὖον ὁ τρόπος μόνος , ἀλλά καί ὁ φύσις · μάννα γάρ εἰμί · ἐπί δέ ὁ ποτός , ἐπεί ὁ τρόπος ὁ χορηγία μόνος εἰμί ὁ παράδοξος , καί κατασκευή ἐσθίω · διόπερ εἶπον , ὅτι ὁ αὐτός σῶμα πνευματικός ἐσθίω , ἐπάγω · ἐχῖνος γάρ ἐκ πνευματικός ἀκολουθέω πέτρα · καί προστίθημι , ὁ δέ πέτρα εἰμί ὁ Χριστός . οὖον γάρ ὁ ὁ πέτρα φύσις ὁ ὕδωρ αἱρέω , φημί · ὁ γάρ ἄν · καί πρό οὗτος ἀναβλύζω · ἀλλά ἕτερος ὁ πέτρα πνευματικός ὁ πᾶς ἐργάζομαι , τουτέστιν , ὁ Χριστός ὁ πάρειμι αὐτός πανταχοῦ , καί πᾶς θαυματουργός . Ζεύς γάρ οὗτος εἶπον , ἀκολουθέω . ἀνάκλεις Παῦλος σοφία , πῶς κατεράω αὐτός δυνα χορηγός δείκνυμι , καί οὗτος ὁ τύπος ἐγγύς ὁ ἀλήθεια ἄγω ; ὁ γάρ ἐκεῖνος παρέχω ἐκεῖνος , φημί , οὕτως καί οὗτος κατασκευάζω ὁ τράπεζα · καί ὁ αὐτός ἐκεῖνος διά ὁ θάλασσα , καί αὖος διά ὁ βάπτισμα ἐγώ ἐκεῖνος μάννα καί ὕδωρ , καί σύ σῶμα καί αἷμα παρέχω . καί ὁ μέν ὁ δωρεά αὐτός τοιοῦτος · ὅμως δέ καί ὁ ἑξῆς , καί σκοπέω , εἰμί ὁ δωρεά Ἀναξίων φαίνω οὗτος φείδομαι . ἀλλά οὐ εἄν ἔχω οὗτος εἶπον · διό καί ἐπάγω , ἀλλά οὐ ἐν ὁ πλείων Ν αὐτός ἡδύνω ὁ Θεός , καίτοι γε τιμάω αὐτός τοιοῦτος τιμή . ἀλλά οὐδείς αὐτός οὗτος δύναμαι , ἀλλά ὁ πλέω ἀπόλλυμι . καί μήv πᾶς ἀπόλλυμι · ἀλλά ἵνα μή δόξα καί οὗτος πανωλεθρία προφητεύω , διά οὗτος εἶπον , ὁ πλείων . καίτοι γε ἤπειρος εἰμί , ἀλλά οὐδείς ὁ πλῆθος ὠφελέω · καί πᾶς ἐκεῖνος Ἀγάλλης τεκμήριον εἰμί , ἀλλά οὐδέ οὗτος αὐτός δύναμαι , ἐπεί μετά αὐτός ὁ ὁ ἀγάπη ἐπιδείκνυμι . ἐπεί γάρ ὁ περί γέννη [ 206 ] λόγος οὖον πολύς διαπιστέω , ὅτι μή πάρειμι μηδέ φαίνω , ἀπό ὁ ἤδη γεννάω δείκνυμι , ὅτι καλῶς ὁ ἁμαρτάνω ὁ Θεός , κἀν μυριάς εὐεργετέω αὐτός μή μή πᾶς ἀπόλλυμι . ἀλλά ἵνα μή δόξα καί οὗτος πανωλεθρία προφητεύω , διά οὗτος εἶπον , ὁ πλείων . καίτοι γε ἤπειρος εἰμί , ἀλλά οὐδείς ὁ πλῆθος ὠφελέω · καί πᾶς ἐκεῖνος Ἀγάλλης τεκμήριον εἰμί , ἀλλά οὐδέ οὗτος αὐτός δύναμαι , ἐπεί μετά αὐτός ὁ ὁ Αγάπ