joannes-chrysostomus.in-epistulam-i-ad-corinthios-homiliae-1-44 pg061_0047.1
καὶ ἐνταῦθα πάλιν . Ὅπως μὴ καυχήσηται πᾶσα σάρξ ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ . Πάντα γὰρ ὁ Θεὸς διὰ τοῦτο ποιεῖ , [ ἵνα τὸν ὑπὸρ καὶ τὸ φρόνημα καταπατήσῃ , ἵνα τὸ καυχάσθαι καθελῇ · καὶ ὕμεῖς ἐπὶ τούτῳ , φησὶ , ἐνδιατρίβετε · πάντα ποιεῖ , ] ἵνα μηδὲν ταῦτοῖς ὀφραζόμεθα , ἵνα πάντα τῷ Θεῷ ἐπιγράψωμεν . Καὶ ὑμεῖς ἐπὶ τῷ δεῖν καὶ τῷ οὐκ ὑμᾶς αὐτοὺς προσενεῖμαι · Καὶ ποίας τεῦξοις συγγνώμην ; Καὶ γὰρ ἐδειξεν ὁ Θεός , ὅτι οὐ δυνατὸν δι’ ἑαυτῶν σωθῆναι μόνον , καὶ τοῦτο παρὰ τὴν ἀρχὴν ἐποίησεν . Οὐ γὰρ τότε δι’ ἑαυτῶν σωθῆναι · ἐνὴν , ἀλλ’ ἔδει κάλλος ὀφρανοῦ καὶ γῆς μέγεθος καὶ τῆς ἄλλης κτίσεως · τὸν σῶμα περιεχόντων , οὕτω χειραγωγείσθαι πρὸς τὸν τῶν ἔργων δημιουργόν . Ἐποίησε δὲ τοῦτο , προανατελλων τὴν μέλλουσαν οἰησιοφίαν α . Ὅς ἂν εἰ τις διδάσκαλος κελεύσει ἐπσεσθαι τῷ μαθητῇ ἢπερ ἀν γήγται , ἐπειδὰν ἴδῃ προλαβόντα καὶ βουλομένον ἀφ’ ἑαυτοῦ πάντα μαθεῖν , ἀφεῖς διαμαρτεῖν , καὶ δεῖξας ὅς οὐκ ἀρκεῖ πρὸς τὴν μάθησιν , οὕτως αὐτῷ τότε ἐπισασγοι τὰ παρ’ ἑαυτοῦ · οὕτω καὶ ὁ Θεὸς ἐκέλευσε παρὰ τὴν ἀρχὴν ἐπσεσθαι διὰ τῆς κατὰ τὴν κτίσιν καταλήψεως · ἐπειδὴ δὲ οὐκ ἐδύησαν , δεῖξας διὰ τῆς πείρας , ὅτι οὐκ ἀρκοῦσιν ἑαυτοῖς , τότε αὐτοὺς πρὸς ἑαυτὸν ἐτέρως πάλιν ἄγει . Ἔδωκεν ἀντὶ δέλτου τὸν κάσμον . Οὐδ’ ἐν τούτοις ἐμελέτησαν οἱ φιλόσοφοι , οὐδ’ αὐτῷ πεισθῆναι ἠθέλησαν , οὐδὲ ταύτην ἄλειν τὴν ὁδὸν πρὸς αὐτόν , ἣν αὐτὸς ἐκέλευσεν . Εἰσήγαγεν ἐτέρων ὁδὸν τῆς προτέρας σφατετέραν , πειθόμενος ὅτι οὐκ αὐτάρκης ἄνθρωπος αὐτὸς ἑαυτῷ μόνος . Τότε μὲν γὰρ καὶ λογισμοὺς ἦν ἀνακίνειν , καὶ τῇ ἐξωθεν χειροθῆσθαι σοφίᾳ διὰ τῆς κτίσεως · χειραγωγουμένου · νῦν δὲ ἂν μὴ τις γένηται · μωρὸς , τοῦτέστιν , ἂν μὴ πάντα λογισμὸν καὶ πᾶσαν κενώσῃ σοφίαν , καὶ τῇ πίστει ἑαυτὸν παραδῷ , ἀμήχανον σωθῆναι . Οὐ μικρὸν τοίνυν μετὰ τοῦ ποιῆσαι βαδίαν τὴν ὁδὸν , καὶ νόημα ἀνέσπασεν ἐνταῦθεν , τὸ μὴ καυχάσθαι μηδὲ μέγα φρονεῖν · Ὅπως μὴ καυχήσηται πᾶσα σάρξ . Ἀπὸ γὰρ τούτου ἡ ἁμαρτία , ὅτι σοφώτεροι τῶν τοῦ Θεοῦ νόμων εἶναι ἐφιλόνεικισαν , οὐ θέλοντες οὕτω μαθεῖν ὡς αὐτὸς ἐνομοθέτησεν . Διὰ τοῦτο οὐδὲ ὅλιγος ἐμαθόν . Οὕτω καὶ ἐξ ἀρχῆς ἐγένετο . Εἶπε τῷ Ἀδὰμ · Τόδε τι τρέξον , καὶ τόδε μὴ πράξῃς . Ἐκεῖνος ὡς πλεῖον τι νομίζων εὑρίσκων , παρήκουσε , καὶ ὅπερ εἶχεν , ἀπώλεσεν . Εἶπε τοῖς ἑξῆς · Μὴ ἐναπομείνετε τῇ κτίσει , ἀλλὰ διὰ ταύτης τὸν Δημιουργὸν θεωρεῖτε . Ἐκεῖνοι ὁρῶν , ὡς σοφώτερόν τι τῶν εἰρημένων εὑρίσκοντες , μυρίους ἐκίνησαν λαβυρίνθους . Διὰ τοῦτο καὶ ἑαυτοὺς καὶ ἀλλήλους συνερράγησαν , καὶ οὐτε τὸν Θεὸν εὕρον , οὔτε περὶ τῆς κτίσεως τι σαφὲς ἔγνωσαν , οὐδὲ προσήκουσαν καὶ ἀληθῆ περὶ αὐτῆς ὁδὸν ἔσχον . Διὰ τοῦτο πάλιν ἐν πολλοῖς τῷ περιόδῳ τῇν οἴησιν αὐτῶν καθαίρων , τοὺς ἰδιώτας πρῶτους εἰσἤγαγε , δεῖξας ὡς πάντες τῆς ἀνωθεν δόναται σοφίας . Οὐ μόνον δὲ ἐν τῷ περὶ γνώσεως λόγῳ , ἀλλὰ καὶ τοῖς ἄλλοις ἅπασιν ἀνθρώποις [ 38 ] καὶ τὰ ἄλλα πάντα κτίσματα ἐν πολλῇ χρείᾳ αὐτοῦ κατέστησεν , ἵνα μεγίστην ἀφορμὴν ἔχῃ καὶ ταύτην ὑποστάσης τῆς οἰκειώσεως , ἵνα μὴ ἀποπτήδοντα ἀπόληται b . Διὰ τοῦτο οὐκ ἀφήκεν αὐτάρκεις αὐτοὺς ἑαυτοῖς εἶναι . Εἰ γὰρ καὶ νῦν ἐν χρείᾳ δντες πολλοὶ καταφρονοῦσιν , εἰ μὴ τοῦτο ἦν , ποῦ οὐκ ἂν ἐξέλιθον ὑπεροφίας ; Ὅστε τὸ οὕτω καυχάσθαι οὐ φθονῶν αὐτοῖς ἀνείλεν , ἀλλ’ ἀφελκὼν αὐτοῖς τῆς ἀπωλείας · τῆς ἐντυχίας γινομένης . Ἐξ αὐτοῦ δὲ ὑμεῖς ὅστε ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ , ὃς ἐγενήθη ἡμῖν σοφία ἀπὸ Θεοῦ , καὶ δικαιοσύνη
Lemmas: καί ἐνταῦθα πάλιν . ὅπως μή καυχάομαι πᾶς σάρξ ἐνώπιος ὁ Θεός . Πάν γάρ ὁ θεός διά οὗτος ποιέω , [ ἵνα ὁ ὑπὸρ καί ὁ φρόνημα καταπατέω , ἵνα ὁ καυχάομαι καθαιρέω · καί ὑμεῖς ἐπί οὗτος , φημί , ἐνδιατρίβω · πᾶς ποιέω , ] ἵνα μηδείς αὐτός φράζω , ἵνα πᾶς ὁ Θεός ἐπιγράφω . καί σύ ἐπί ὁ δήω καί ὁ οὐ σύ αὐτός προσφέρω · καί Ποίας τεύχω συγγνώμη ; καί γάρ δείκνυμι ὁ Θεός , ὅτι οὖον δυνατός διά ἑαυτοῦ σῴζω μόνος , καί οὗτος παρά ὁ ἀρχή ποιέω . οὖον γάρ τότε διά ἑαυτοῦ σῴζω · ἕνος , ἀλλά ἐσθίω κάλλος ὀφρανοῦ καί γῆ μέγεθος καί ὁ ἄλλος κτίσις · ὁ σῶμα περιέχω , οὗτος χειραγωγέω πρός ὁ ὁ ἔργον δημιουργός . ποιέω δέ οὗτος , προανατέλλω ὁ μέλλω οἰησιοφίαν ὅς . ὅς εἄν εἰμί τις διδάσκαλος κελεύω ἐπισῴζω ὁ μαθητής ἤ εἰς γήτης , ἐπειδάν ὁράω προλαμβάνω καί βούλομαι ἀπό ἑαυτοῦ πᾶς μανθάνω , ἀφίημι διαμαρτάνω , καί δείκνυμι ὅς οὐ ἀρκέω πρός ὁ μάθησις , οὕτως αὐτός τότε ἐπισασγοι ὁ παρά ἑαυτοῦ · οὗτος καί ὁ θεός κελεύω παρά ὁ ἀρχή ἐπισῴζω διά ὁ κατά ὁ κτίσις κατάληψις · ἐπεί δέ οὐ δυάω , δείκνυμι διά ὁ πείρω , ὅτι οὐ ἀρκέω ἑαυτοῦ , τότε αὐτός πρός ἑαυτοῦ ἑτέρως πάλιν ἄγω . δίδωμι ἀντί δέλτος ὁ χασμός . οὐ ἐν οὗτος μελετάω ὁ φιλόσοφος , οὐδέ αὐτός πείθω ἐθέλω , οὐδέ οὗτος ἀλέω ὁ ὁδός πρός αὐτός , ὅς αὐτός κελεύω . εἰσάγω ἕτερος ὁδός ὁ πρότερος σφατετέραν , πείθω ὅτι οὐ αὐτάρκης ἄνθρωπος αὐτός ἑαυτοῦ μόνος . τότε μέν γάρ καί λογισμός εἰμί ἀνακινέω , καί ὁ ἐξωθεν χειρόομαι σοφία διά ὁ κτίσις · χειραγωγέω · νῦν δέ εἄν μή τις γίγνομαι · μωρός , τουτέστιν , εἄν μή πᾶς λογισμός καί πᾶς κενόω σοφία , καί ὁ πίστις ἑαυτοῦ παραδίδωμι , ἀμήχανος σῴζω . οὖον μικρός τοίνυν μετά ὁ ποιέω βάδια ὁ ὁδός , καί νόημα ἀνασπάω ἐνταῦθεν , ὁ μή καυχάομαι μηδέ μέγας φρονέω · ὅπως μή καυχάομαι πᾶς σάρξ . ἀπό γάρ οὗτος ὁ ἁμαρτία , ὅτι σοφός ὁ ὁ Θεός νόμος εἰμί εφιλονεικισαω , οὖον ἐθέλω οὗτος μανθάνω ὡς αὐτός νομοθετέω . Ζεύς οὗτος οὐδέ ὀλίγος μανθάνω . οὕτως καί ἐκ ἀρχή γίγνομαι . εἶπον ὁ Ἀδάμ · Τόδε τίς τρέχω , καί ὅδε μή πράσσω . ἐκεῖνος ὡς πλείων τίς νομίζω εὑρίσκω , παρακούω , καί ὅσπερ ἔχω , ἀπόλλυμι . εἶπον ὁ ἑξῆς · μή απομένω ὁ κτίζω , ἀλλά διά οὗτος ὁ Δημιουργός θεωρέω . ἐκεῖνος ὁράω , ὡς σοφός τίς ὁ εἴρω εὑρίσκω , μυρίος κινέω λαβύρινθος . Ζεύς οὗτος καί ἑαυτοῦ καί ἀλλήλων συρρήγνυμι , καί οὐ ὁ θεός εὑρίσκω , οὔτε περί ὁ κτίσις τίς σαφής γιγνώσκω , οὐδέ προσήκω καί ἀληθής περί αὐτός ὁδός ἔχω . Ζεύς οὗτος πάλιν ἐν πολύς ὁ περίοδος ὁ οἴησις αὐτός καθαίρω , ὁ ἰδιώτης πρῶτος εἰσάγω , δείκνυμι ὡς πᾶς ὁ ἄνωθεν δίδωμι σοφία . οὖον μόνος δέ ἐν ὁ περί γνῶσις λόγος , ἀλλά καί ὁ ἄλλος ἅπας ἄνθρωπος [ 38 ] καί ὁ ἄλλος πᾶς κτίσμα ἐν πολύς χρεία αὐτός καθίστημι , ἵνα μέγας ἀφορμή ἔχω καί οὗτος ὑφίστημι ὁ οἰκείωσις , ἵνα μή ἀποπτήσσω ἀπόλλυμι b . Ζεύς οὗτος οὐ ἀφίημι αὐτάρκης αὐτός ἑαυτοῦ εἰμί . εἰμί γάρ καί νῦν ἐν χρεία δντες πολύς καταφρονέω , εἰμί μή οὗτος εἰμί , ποῦ οὐ εἄν ἐξέρχομαι ὑπεροφίας ; ὅστε ὁ οὗτος καυχάομαι οὖον φθονέω αὐτός ἀναιρέω , ἀλλά ἀφέλκω αὐτός ὁ ἀπώλεια · ὁ ἐντυχία γίγνομαι . ἐς αὐτός δέ σύ ὅστε ἐν Χριστός Ἰησοῦς , ὅς γίγνομαι ἐγώ σοφία ἀπό Θεός , καί δικαιοσύνη