joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-titum-homiliae-1-6 pg062_0672.3
αὐτὴν ἐμβαλεῖν τὴν γένναν . Ἵνα γὰρ τὰ ἄλλα πάντο παρὼ τὰ καθ’ ἑκάστην ἡμέραν συμπέποντα , ἂν τύχῃ ποτὲ τινὰ ἢ διὰ φίλαν , ἢ δι’ ἄλλην τινὰ αἰτίαν ἀνάξιον εἰς ἐπισκοπὴν παραγαγεῖν , καὶ πόλεως ἐπιτρέψας μεγάλης · ἀρχὴν , ὅρα πόσῳ πυρὸς ἑαυτὸν καθἵστησιν ἑαυτὸν . Οὐ γὰρ τῶν ψυχῶν τῶν ἀπολλυμένων μόνον ( ἀπολλύει γὰρ αὐτὰς ἀνευλαβῆς ὤν ) , ἀλλὰ καὶ πάντων τῶν ὑπ’ ἐκείνου πραττομένων αὐτὸς δώσει [ 754 ] τὰς εὐθύνας . Ὁ γὰρ ἐν τάξει ἰδιώτου ὤν ἀνευλαβῆς , πολλῷ μᾶλλον , ὅταν ἐπιλάβοιτο τῆς ἀρχῆς · ἀγαπητὸν γὰρ τὸν εὐλαβῆ μεῖναι τοιούτον ἐπιλαβόμενον τῆς ἀρχῆς . Καὶ γὰρ κενοδοξία τότε σφοδρότερον ἐπιτίθεται , καὶ χρημάτων ἔρως , καὶ αὐθαδσία , τῆς ἀρχῆς τὴν ἐξουσίαν παροχούσης , καὶ προσκρούσματα καὶ ὑβρεῖς καὶ λοιδορίαι καὶ μυρία ἕτερα . Ἄν οὖν τις ἀνευλαβὴς ἦ , μάλλον ἔσται ἀνευλαβέστερος τοιούτου γενόμενος . Ὅταν οὖν τοιούτον ἐπιστήσῃ ἄρχοντα , πάντων τῶν ἀμαρτανόντων ὑπ’ ἐκείνου , καὶ δήμων ὀλοκληρῶν ὑπεύθυνος ἔσται . Εἰ δὲ ὁ μὲν ψυχὴν ἀσκανδαλίζων , συμφέρει αὐτῷ ἵνα μῦλος ὀνυχὴς κρεμασθῇ εἰς τὸν τράγυλον αὐτοῦ , καὶ καταποντισθῇ ἐν τῇ πελάγει τῆς θαλάσσης , ὅ τὰς τοσαύτας ψυχὰς σκανδαλίζων , πολεῖς ὀλοκληροὺς καὶ δήμους καὶ μυρίας ψυχὰς ἄ , ἄνδρας , γυναῖκας , παῖδας , πολίτας , γεωργούς , τοὺς ἐν αὐτῇ τῇ πόλει , τοὺς ἐν ἐξαρῆς ταῖς ὑπ’ ἐκείνην τῇ πόλιν , τί ὀποστήσεται ; Κἂν γὰρ τριπλασίονα ἑτέραν εἴπης , οὐδὲν ἔρεις · τοσαύτης ἔσται ὑπεύθυνος · κολάσεως καὶ τιμωρίας . Ἄστε μάλιστα οὕτος · δεῖται τῆς χάριτος τοῦ Θεοῦ καὶ τῆς εἰρήνης · ἂν γὰρ μὴ μετὰ ταύτης κυβερνᾷ τὸν λαόν , πάντα οἴγεται καὶ ἀπόλυτος , τῶν οἰάκων αὐτῷ οὐκ ὄντων . Κἂν γὰρ ἔμπειρος ἦ τῆς κυβερνητικῆς , ἂν μὴ τοὺς ὀταν τοῦτους ἔχῃ , τὴν χάριν καὶ τὴν εἰρήνην τὴν παρὰ τοῦ Θεοῦ , καταδύσει τὸ σκάφος καὶ τοὺς ἐμπλέοντας . Ὑδεν ἔμοιγε θαυμαστὸν ἐπεσοι τοὺς ἐπιεικῶνους ὄγκου τοσούτου . Ἄλλιε ἄνθρωπε καὶ ταλαιπώρε , οὐχ ὁρᾷς τινὸς ἐρίσεως ; Κατὰ σαυτὸν ἂν ἦς καὶ ἀτυχὴς καὶ ἀσμητός , μὲν μυρία ἀμάρτης , ἀλλὰ κἂν ψυχῆς δώσεως λόγον , καὶ ταύτης εὐθύνᾳς ὑφέξεις μόνον · ὅταν δὲ εἰς τὴν ἀρχὴν ταύτην ἀχθῆς , ἐννόησον ὅσων κεφαλῶν ὑπεύθυνος εἰ τιμωρίας . Ἄκουε γὰρ Παύλου λέγοντος · Πειθεσθε τοῖς ἡγουμένοις ὑμῶν καὶ ὑπείκετε , ὅτι αὐτοὶ ἀγρυπνοῦσιν ὑπὲρ τῶν ψυχῶν ὑμῶν , ὡς λόγον δόσοντες . Ἄλλὰ τιμὴς ἔρεσαι καὶ ἀρχῆς ; Καὶ τίς ἡ θδονὴ ταύτης τῆς τιμῆς ; οὐ γὰρ δὴ οὐδὲ τοῦτο ὁρᾷ · οὐ γὰρ ἐστι δυνατὸν ἄρχοντα εἶναι ἀληθῶς . Πῶς ; Ὅτι ἐν τῇ ἐξουσίᾳ κεῖται τὸν ἄρχομένων τὸ ὀπακούειν . Καὶ εἰ τις ἀκριβῶς ἐξετάσειε τὸ πράγμα , οὐχ ἐπὶ ἀρχὴν ἔρχεται ὁ τοιούτος , ἀλλὰ δουλεύει μυρίους δεσπότας ἐναντία καὶ ἐπιθυμοῦσι καὶ λέγουσιν . Ὅπερ γὰρ ἐγχειμάζεις εἰς , μέμψεται ἕτερος · ὅπερ φέγγει οὕτος , θαυμάζει ἄλλος . Τινὸς οὖν ἀκούσαι χρή , τίνι πεισθῆναι ; Οὐκ ἔστι δ . Καὶ ὁ μὲν ἀργυρώνητος , κἂν ἐναντία ὁ δεσπότης αὐτοῦ προστάξῃ , καὶ δυσχεραίνει · σὺ δέ , ἂν τοσούτων δεσποτῶν ἐναντία ἐπιταττόντων ἀλήσῃς , καὶ τοῦτο δίδως δίκην , τὰ πάντων ἐπὶ σὲ στόματα ἀνοίγων . Τοῦτο σὺν , εἴπέ μοι , τιμή ; τοῦτο ἀρχή ; τοῦτο ἐξουσία ;
Lemmas: αὐτός ἐμβάλλω ὁ γέννα . ἵνα γάρ ὁ ἄλλος Πάντο πείρω ὁ κατά ἕκαστος ἡμέρα συμπίπτω , εἄν τυγχάνω ποτέ τις ἢ διά φίλος , ἢ διά ἄλλος τις αἴτιος ἀνάξιος εἰς ἐπισκοπή παράγω , καί πόλις ἐπιτρέπω μέγας · ἀρχή , ὁράω πόσος πυρός ἑαυτοῦ καθίστημι ἑαυτοῦ . οὖον γάρ ὁ Ψυχή ὁ ἀπόλλυμι μόνος ( ἀπόλλυμι γάρ αὐτός ανευλαβής εἰμί ) , ἀλλά καί πᾶς ὁ ὑπό ἐκεῖνος πράσσω αὐτός δίδωμι [ 754 ] ὁ εὐθύνω . ὁ γάρ ἐν τάξις ἰδιώτης εἰμί ανευλαβής , πολύς μᾶλλον , ὅταν ἐπιλαμβάνω ὁ ἀρχή · ἀγαπητός γάρ ὁ εὐλαβής μένω τοιοῦτος ἐπιλαμβάνω ὁ ἀρχή . καί γάρ κενοδοξία τότε σφοδρός ἐπιτίθημι , καί χρῆμα Ἔρως , καί αὐθαδής , ὁ ἀρχή ὁ ἐξουσία παρέχω , καί πρόσκρουσμα καί ὕβρις καί λοιδορία καί μυρίος ἕτερος . ἄν οὖν τις ἀνευλαβής εἰμί , μάλλον εἰμί ἀνευλαβής τοιοῦτος γίγνομαι . ὅταν οὖν τοιοῦτος ἐφίστημι ἄρχω , πᾶς ὁ ἁμαρτάνω ὑπό ἐκεῖνος , καί δῆμος ὁλοκληρέω ὑπεύθυνος εἰμί . εἰμί δέ ὁ μέν ψυχή ασκανδαλιζω , συμφέρω αὐτός ἵνα μύλλος ονυχεω κρεμάννυμι εἰς ὁ τράγυλον αὐτός , καί καταποντίζω ἐν ὁ πέλαγος ὁ θάλασσα , ὅς ὁ τοσοῦτος ψυχή σκανδαλίζω , πολύς ολόκληρος καί δῆμος καί μυρίος ψυχή ὅς , ἀνήρ , γυνή , παῖς , πολίτης , γεωργός , ὁ ἐν αὐτός ὁ πόλις , ὁ ἐν ἐξαίρω ὁ ὑπό ἐκεῖνος ὁ πόλις , τίς οποιστημι ; κἀν γάρ τριπλασίων ἕτερος εἶπον , οὐδείς εἴρω · τοσοῦτος εἰμί ὑπεύθυνος · κόλασις καί τιμωρία . Ἄστυ μάλιστα οὗτος · δήω ὁ χάρις ὁ Θεός καί ὁ εἰρήνη · εἄν γάρ μή μετά οὗτος κυβερνάω ὁ λαός , πᾶς οἴγω καί ἀπόλυτος , ὁ Οἴαξ αὐτός οὐ εἰμί . κἀν γάρ ἔμπειρος εἰμί ὁ κυβερνητικός , εἄν μή ὁ ὅταν οὗτος ἔχω , ὁ χάρις καί ὁ εἰρήνη ὁ παρά ὁ Θεός , κατάδυσις ὁ σκάφος καί ὁ ἐμπλέω . ἀνδρό-θηλυς ἐγώ θαυμαστός πίπτω ὁ επιεικωνος ὄγκος τοσοῦτος . Ἄλλιος ἄνθρωπος καί ταλαίπωρος , οὐ ὁράω τις ἔρισις ; κατά σαυτοῦ εἄν εἰμί καί ἀτυχής καί ἀσμητός , μέν μυρίος ἁμαρτάνω , ἀλλά κἀν Ψυχή δῶσις λόγος , καί οὗτος εὐθύνω ὕφεξις μόνος · ὅταν δέ εἰς ὁ ἀρχή οὗτος ἄγω , ἐννοέω ὅσος κεφαλή ὑπεύθυνος εἰμί τιμωρία . Ἄκουος γάρ Παῦλος λέγω · πείθω ὁ ἡγέομαι σύ καί ὑπείκω , ὅτι αὐτός ἀγρυπνέω ὑπέρ ὁ Ψυχή σύ , ὡς λόγος δίδωμι . ἀλλά τιμή ἐρέσσω καί ἀρχή ; καί τίς ὁ θδονὴ οὗτος ὁ τιμή ; οὖον γάρ δή οὐδέ οὗτος ὁράω · οὖον γάρ εἰμί δυνατός ἄρχω εἰμί ἀληθής . Πῶς ; ὅτι2 ἐν ὁ ἐξουσία κεῖμαι ὁ ἄρχω ὁ ὀπάζω . καί εἰμί τις ἀκριβῶς ἐξετάζω ὁ πράγμα , οὐ ἐπί ἀρχή ἔρχομαι ὁ τοιούτος , ἀλλά δουλεύω μυρίος δεσπότης ἐναντίος καί ἐπιθυμέω καί λέγω . ὅπερ γάρ ἐγχειμάζω εἰς , μέμφομαι ἕτερος · ὅσπερ φέγγος οὗτος , θαυμάζω ἄλλος . τις οὖν ἀκούω χρή , τίς πείθω ; οὐ εἰμί δ . καί ὁ μέν ἀργυρώνητος , κἀν ἐναντίος ὁ δεσπότης αὐτός προστάσσω , καί δυσχεραίνω · σύ δέ , εἄν τοσοῦτος δεσπότης ἐναντίος ἐπιτάσσω ἀλέω , καί οὗτος δίδωμι δίκη , ὁ πᾶς ἐπί σύ στόμα ἀνοίγω . οὗτος σύν , εἶπον ἐγώ , τιμή ; οὗτος ἀρχή ; οὗτος ἐξουσία ;