joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-titum-homiliae-1-6 pg062_0684.2
γ . Οὐκ ἄρα παρὰ τὴν οἰκείαν φύσιν καθαρά ἢ ἀκάθαρτα , ἀλλὰ παρὰ τὴν προαίρεσιν τῶν μεταλαμβανόντων . " Ἄλλὰ μεμιᾶσται αὐτῶν , φησίν , καὶ ὁ νοῦς καὶ [ 747 ] ἡ συνείδησις . Θεὸν ὁμολογοῦσιν εἰδέναι , τοῖς δὲ ἔργοις ἀρνοῦνται , βδελυκτοὶ ὄντες καὶ ἀπειθεῖς καὶ πρὸς πᾶν ἔργον ἀγαθὸν ἀδόκιμοι . Οὐκοῦν καὶ ὁ ἴς καθαρόν · τί οὖν ὡς ἀκάθαρτον ἀπηγόρευται ; Οὐ τῇ φύσει ἀκάθαρτον ἦν · πάντα γὰρ καθαρά · ἐπεὶ οὐδὲν ἰχνὸς ἀκαθαρτότερον , ὅπου γε καὶ ἀνθρωπίνων ἀπογυμνεῖται σωμάτων · ἀλλ' ἐπετέτραπτο , καὶ καθαρὸν εἶναι ἐδύκει . Πάλιν οὐδὲν ὁρμὸς ἀκαθαρτότερον · σκύληκας γὰρ ἐσθίει · οὐδὲν ἐλάφρων · καὶ γὰρ καὶ παρὰ τοῦτο φασιν αὐτὸν καλεῖσθαι ἐλάφρων διὰ τὸ ὀφεις ἐσθίειν · ἀλλὰ πάντα ταῦτα ἠσθέτο . Τίνος οὖν ἕνεκεν τὸν Ἰν καὶ ἕτερα τινὰ τοιαῦτα ἀπηγόρευσε ; Οὐχ ὡς ἀκάθαρτα , ἀλλὰ τὸ πλέον τῆς τρυφῆς περικόψαι . " Ἄλλ' εἰ μὲν τοῦτο εἶπεν , οὐκ ἂν ἐπεῖπε · νῦν δὲ τῷ φόβῳ τῆς ἀκαθαρσίας αὐτοὺς κατέσχε . Τί γάρ , εἴπé μοι , οἴνου ἀκαθαρτότερον , εἰ ταῦτα ἐξετάζειν χρή ; τί δὲ ὑδάτος , εἴπé μοι , ἢ μάλιστα ἐκκαθαίροντο ; νεκρῶν οὐχ ἦπτοντο , καὶ νεκρῷ καθηγνίζοντο · τὸ γὰρ σφαζόμενον νεκρόν , καὶ τούτῳ ἐκκαθαίροντο . Οὕτω παλίν ἦν ἡ διδασκαλία . Σκόπει δέ · " Ὁ οἶνος οὐχὶ ἀπὸ κήπου τὴν σύστασιν ἔχει ; ὥσπερ γὰρ ἀπὸ τῆς γῆς ἔλακε ἡ ἀμπελὸς τὴν νοτίδα , οὕτω καὶ ἀπὸ τῆς κήπου τῆς παρακειμένης . Καὶ ὅμως , εἰ βουλοίμθᾳ ἀκριβολογείσθαι , πάντα ἀκάθαρτα . " Ἄλλ' οὐδὲν , εἰ βουλοίμεθα μὴ ἀκριβολογεῖσθαι , ἀκάθαρτον , ἀλλὰ πάντα καθαρά · οὐδὲν ὁ Θεὸς ἀκάθαρτον ἐποίησεν · οὐδὲν γὰρ ἀκάθαρτον , εἰ μὴ ἡ ἁμαρτία μόνη · ψυχὴς γὰρ ἀπεται , καὶ ταύτην ῥύποι . Τοῦτο δὲ πρόληψίς ἐστιν ἀνθρωπίνη . Τοῖς δὲ μεμιαμμένοις , φησίν , καὶ ἀπίστοις οὐδὲν καθαρόν , ἀλλὰ μεμιᾶσται αὐτῶν καὶ ὁ νοῦς καὶ ἡ συνείδησις . Πῶς γὰρ ἐν τοῖς καθαροῖς ; ἀκάθαρτον ἂν εἴης ; " Ὁ ψυχὴν ἔχων ἀσθενῆ , πάντα ῥύποι . Εἰ δὲ ἐναπαρῆ τοιούτους λογισμοὺς τὸ καθαρὸν καὶ τὸ ἀκάθαρτον ζητῶν , οὐδὲνς αἰφεταί · οὐδὲ γὰρ ταῦτα καθαρά , ἰχνὸς λέγω , καὶ τὰ ἄλλα κατὰ τὸν αὐτῶν λογισμὸν ( Μεμιᾶσται αὐτῶν , φησίν , καὶ ὁ νοῦς καὶ ἡ συνείδησις ) , ἀλλὰ πάντα μιᾶρά . " Ἄλλ' οὐχ οὕτως οὕτως , ἀλλὰ εἰ ; Περίστρεψον εἰς αὐτοὺς τὸ πᾶν . Οὐδὲν γὰρ ἀκάθαρτον , φησίν , ἀλλ' αὐτοῖ , καὶ ὁ νοῦς ; καὶ ἡ συνείδησις αὐτῶν · τούτων οὐδὲν ἐστιν ἀκαθαρτότερον . Θεὸν ὁμολογοῦσιν εἰδέναι , τοῖς δὲ ἔργοις ἀρνοῦνται , βδελυκτοὶ ὄντες καὶ ἀπειθεῖς , καὶ πρὸς πᾶν ἔργον ἀγαθὸν ἀδόκιμοι . Σὺ δὲ λάλει δ πρέπει τῇ ὑγιαίνουσῃ διδασκαλίᾳ . Τοῦτο ἐστὶν ἀκαθαρσία · αὐτοὶ εἰσὶν ἀκάθαρτοι · ἀλλὰ μὴ τούτων ἕνεκεν αἰγῆται . Κἂν μὴ δέχωνται , φησίν , σὺ τὰ σαυτοῦ πρᾶτε · κἂν μὴ πείθωνται , σὺ παραίνε καὶ συμβούλευε . " Ενταῦθα πλέον αὐτοὺς διδάλλει . Καὶ γὰρ οἱ μαινόμενοι οὐδὲν νομίζουσιν ἐσθιέναι · ἀλλ' οὐ παρὰ τὰ ὁρώμενα τοῦτο γίνεται , ἀλλὰ παρὰ τοὺς ὁρώντας ὀφθαλμοὺς . " Επειδὴ δαστοὶ εἰσι καὶ ἰλιγγύνοντες , νομίζουσι περιστρέφεσθαι αὐτοῖς τὴν γῆν · ἀλλ' οὐ περιστρέφεται , ἀλλ' ἔστηκε παγία · τοῦ γὰρ πάθους αὐτῶν ἡ ἀπόνοια ε , οὐ τοῦ στοιχείου τὸ πάθος . Οὕτω καὶ [ 748 ] ἐνταῦθα · ὅταν ψυχὴ ἀκάθαρτος ἦ , πᾶντα ἀκάθαρτα νομίζει . " Ἄρα οὖν οὐ τὸ παρατηρηθῆναι καθαρότητος , ἀλλὰ καθαρότητος τὸ πάντων κατατολμᾶν · ὁ γὰρ φύσει καθαρός , πάντων κατατολμᾷ , οἱ δὲ ἐρρυθμισμένοι , οὐδενός . Τοῦτο καὶ πρὸς Μαρκίωνα ἐστὶν εἰπεῖν . " Ὅρᾶς ὅτι καθαρότητος τεκμήριον τίθεται τὸ παντὸς ῥύπου ἀνώτερον εἶναι , τὸ δὲ μηδὲνδὲς ἐπτεῖσθαι , ἀκαθαρσίας ; ( Οὕτω καὶ ἐπὶ Θεοῦ · ὅτι σάρκα ἀνέλαβε , τοῦτο καθαρότητος · ὁ δεδουκὼς δὲ οὐκ ἀνέλαβε , ῥύπου . " Ὁ τὰ δοκοῦντα εἶναι ἀκάθαρτα μὴ ἐσθίων , οὗτός ἐστιν ἀκάθαρτος καὶ ἀσθενής · ὁ δὲ ἐσθίων , οὐχί . Μὴ καθαροὺς τοίνυν καλοῦμεν τοὺς τοιούτους · αὐτοὶ εἰσὶν ὁ ἀκάθαρτοι · ὁ δὲ πάντων κατατολμῶν , καθαρός . Ταύτην τὴν εὐλάβειαν ἐπὶ τῶν ῥυπουμένων τὴν ψυχὴν ἐπιδείκνυσθαι χρή · ἐκεῖνο γὰρ ἀκαθαρσία , ἐκεῖνο ῥύπος · τοῦτο δὲ οὐδὲν τούτων . " Ἐπεὶ καὶ οἱ σῶμα ἔχοντες διεφθαρμένον νομίζουσι τὰ προσφερόμενα ἀκάθαρτα εἶναι , τοῦτο δὲ τοῦ πάθους ἐστίν . Χρὴ τοίνυν τῶν καθαρῶν σφόδρα εἰδέναι καὶ τῶν ἀκαθάρτων τὴν φύσιν .
Lemmas: γ . οὐ ἄρα παρά ὁ οἰκεῖος φύσις καθαρός ἢ ἀκάθαρτος , ἀλλά παρά ὁ προαίρεσις ὁ μεταλαμβάνω . " ἀλλά μισέω αὐτός , φημί , καί ὁ νόος καί [ 747 ] ὁ συνείδησις . θεός ὁμολογέω οἶδα , ὁ δέ ἔργον ἀρνέομαι , βδελυκτός εἰμί καί ἀπειθέω καί πρός πᾶς ἔργον ἀγαθός ἀδόκιμος . οὐκοῦν καί ὁ ἴς καθαρός · τίς οὖν ὡς ἀκάθαρτος ἀπαγορεύω ; οὖον ὁ φύσις ἀκάθαρτος εἰμί · πᾶς γάρ καθαρός · ἐπεί οὐδείς ἴχνος ἀκάθαρτος , ὅπου γε καί ἀνθρώπινος απογυμνειος σῶμα · ἀλλά ἐπιτρέπω , καί καθαρός εἰμί εδυκεω . πάλιν οὐδείς ὅρμος ἀκάθαρτος · σκυλάω γάρ ἐσθίω · οὐδείς ἐλαφρός · καί γάρ καί παρά οὗτος φημί αὐτός καλέω ἐλαφρός διά ὁ ὄφις ἐσθίω · ἀλλά πᾶς οὗτος αἰσθάνομαι . τίς οὖν ἕνεκα ὁ ἐν καί ἕτερος τις τοιοῦτος ἀπαγορεύω ; οὐχ ὡς ἀκάθαρτος , ἀλλά ὁ πλέω ὁ τρυφή περικόπτω . " ἄλλος εἰμί μέν οὗτος εἶπον , οὐ εἄν ἐπεῖπον · νῦν δέ ὁ φόβος ὁ ἀκαθαρσία αὐτός κατέχω . τις γάρ , εἶπον ἐγώ , οἶνος ἀκάθαρτος , εἰμί οὗτος ἐξετάζω χρή ; τίς δέ ὕδωρ , εἶπον ἐγώ , ἢ μάλιστα ἐκκαθαίρω ; νεκρός οὐ ἅπτω , καί νεκρός καθαγνίζω · ὁ γάρ σφάζω νεκρός , καί οὗτος ἐκκαθαίρω . οὕτως πάλιν εἰμί ὁ διδασκαλία . σκοπάω δέ · " ὁ οἶνος οὐ ἀπό κῆπος ὁ σύστασις ἔχω ; ὥσπερ γάρ ἀπό ὁ γῆ λάσκω ὁ ἀμπελός ὁ νοτίς , οὗτος καί ἀπό ὁ κῆπος ὁ παράκειμαι . καί ὅμως , εἰμί βουλοίμθᾳ ἀκριβολογέομαι , πᾶς ἀκάθαρτος . " ἄλλος οὐδείς , εἰμί βούλομαι μή ἀκριβολογέομαι , ἀκάθαρτος , ἀλλά πᾶς καθαρός · οὐδείς ὁ θεός ἀκάθαρτος ποιέω · οὐδείς γάρ ἀκάθαρτος , εἰμί μή ὁ ἁμαρτία μόνος · Ψυχή γάρ ἀποτείνω , καί οὗτος ῥύπος . οὗτος δέ πρόληψις εἰμί ἀνθρώπινος . ὁ δέ μιαίνω , φημί , καί ἄπιστος οὐδείς καθαρός , ἀλλά μισέω αὐτός καί ὁ νόος καί ὁ συνείδησις . Πῶς γάρ ἐν ὁ καθαρός ; ἀκάθαρτος εἄν εἰμί ; " ὁ ψυχή ἔχω ἀσθενής , πᾶς ῥύπος . εἰμί δέ ἐναπαρῆ τοιοῦτος λογισμός ὁ καθαρός καί ὁ ἀκάθαρτος ζητέω , οὐδὲνς αιφημι · οὐδέ γάρ οὗτος καθαρός , ἴχνος λέγω , καί ὁ ἄλλος κατά ὁ αὐτός λογισμός ( μεμιαστη αὐτός , φημί , καί ὁ νόος καί ὁ συνείδησις ) , ἀλλά πᾶς μιαρός . " ἄλλος οὐ οὕτως οὕτως , ἀλλά εἰμί ; περιστρεφω εἰς αὐτός ὁ πᾶς . οὐδείς γάρ ἀκάθαρτος , φημί , ἀλλά αὐτός , καί ὁ νόος ; καί ὁ συνείδησις αὐτός · οὗτος οὐδείς εἰμί ἀκάθαρτος . θεός ὁμολογέω οἶδα , ὁ δέ ἔργον ἀρνέομαι , βδελυκτός εἰμί καί ἀπειθέω , καί πρός πᾶς ἔργον ἀγαθός ἀδόκιμος . σύ δέ λαλέω δ πρέπω ὁ ὑγιαίνω διδασκαλία . οὗτος εἰμί ἀκαθαρσία · αὐτός εἰμί ἀκάθαρτος · ἀλλά μή οὗτος ἕνεκα οἴγω . κἀν μή δέχομαι , φημί , σύ ὁ σεαυτοῦ πρῶτος · κἀν μή πείθω , σύ παραινέω καί συμβουλεύω . " ἐνταῦθα πλέω αὐτός διδαλλω . καί γάρ ὁ μαίνομαι οὐδείς νομίζω ἐσθίω · ἀλλά οὖον παρά ὁ ὁράω οὗτος γίγνομαι , ἀλλά παρά ὁ ὁράω ὀφθαλμός . " ἐπειδή δαστός εἰμί καί ἰλιγγύνοντες , νομίζω περιστρέφω αὐτός ὁ γῆ · ἀλλά οὖον περιστρέφω , ἀλλά ἵστημι πάγιος · ὁ γάρ πάθος αὐτός ὁ ἀπόνοια ε , οὖον ὁ στοιχεῖον ὁ πάθος . οὕτως καί [ 748 ] ἐνταῦθα · ὅταν ψυχή ἀκάθαρτος εἰμί , λήγω ἀκάθαρτος νομίζω . " ἄρας οὖν οὖον ὁ παρατηρέω καθαρότης , ἀλλά καθαρότης ὁ πᾶς κατατολμάω · ὁ γάρ φύσις καθαρός , πᾶς κατατολμάω , ὁ δέ ῥυθμίζω , οὐδείς . οὗτος καί πρός Μαρκίων εἰμί εἶπον . " ὁράω ὅτι καθαρότης τεκμήριον τίθημι ὁ πᾶς ῥύπος ἀνώτερος εἰμί , ὁ δέ μηδὲνδὲς πτίσσω , ἀκαθαρσία ; ( οὕτως καί ἐπί Θεός · ὅτι σάρξ ἀναλαμβάνω , οὗτος καθαρότης · ὁ δίδωμι δέ οὐ ἀναλαμβάνω , ῥύπος . " ὁ ὁ δοκέω εἰμί ἀκάθαρτος μή ἐσθίω , οὗτος εἰμί ἀκάθαρτος καί ἀσθενής · ὁ δέ ἐσθίω , οὐ . μή καθαρός τοίνυν καλέω ὁ τοιοῦτος · αὐτός εἰμί ὁ ἀκάθαρτος · ὁ δέ πᾶς κατατολμάω , καθαρός . οὗτος ὁ εὐλάβεια ἐπί ὁ ῥύπτω ὁ ψυχή ἐπιδείκνυμι χρή · ἐκεῖνος γάρ ἀκαθαρσία , ἐκεῖνος ῥύπος · οὗτος δέ οὐδείς οὗτος . " ἐπεί καί ὁ σῶμα ἔχω διαφθείρω νομίζω ὁ προσφέρω ἀκάθαρτος εἰμί , οὗτος δέ ὁ πάθος εἰμί . χρή τοίνυν ὁ καθαρός σφόδρα οἶδα καί ὁ ἀκάθαρτος ὁ φύσις .