joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-romanos-homiliae-1-32 pg060_0626.2
ἡ ἀρετὴ τὸν ἔχοντα αὐτήν , καὶ ἐν πάσῃ λαμπρότητι . Καὶ οὐδὲ ἐνταῦθα ἐστιν , ἀλλ’ ἐπὶ τὸ μεῖζον ἄγων τὸν λόγον , ὁ πολλῇ φρικωδέστερον ἦν , αὐτὸν τὸν Δεσπότην δίδωσι ἡμῖν ἱμάτιον , αὐτὸν τὸν βασιλέα . Ὁ γὰρ τοῦτον περιβεβλημένος , ἅπασαν ἔχει καθόλου τὴν ἀρετήν . Ὅταν δὲ εἴπῃ , Ἐνδύσασθε , πάντοθεν ἡμᾶς αὐτὸν περιβεβλημένον κελύει · ὥσπερ ἄλλοχῃ φησίν , Εἰ δὲ Χριστὸς ἐν ὑμῖν · καὶ πάλιν , Εἰς τὸν ἴδιον ἤλθεν ἄνθρωπον καὶ οἰκείους τὸν Χριστόν . Καὶ γὰρ οἰκία αὐτοῦ βασιλεία εἶναι τὴν ψυχὴν τὴν ἡμετέραν , καὶ ὡς ἱμάτιον ἡμῖν αὐτὸν περιεχεῖσθαι , ἵνα πάντα αὐτὸς ἡμῖν ἡ ἐσωθεν καὶ ἐξωθεν . Καὶ τὴν πληρώματι ἡμῶν αὐτὸς ( καὶ γὰρ Πλήρωμα τοῦ τὰ πάντα ἐν πάσῃ πληρουμένου ) · καὶ ἔδδε καὶ ἄνθρωπος καὶ νυμφίος · ( Ἡρμοσάμην γὰρ ὑμῖν , ἐπὶ ἀποδὶ μωρόν ἀνθρώπῳ ) · καὶ βίβα καὶ ποτὶς καὶ τροφή καὶ ζωή ( Ζωὴ γὰρ , φησίν , οὐκέτι ἐγώ , ζῇ δὲ ἐν ἐμοὶ Χριστός ) · καὶ ἀπόστολος · καὶ ἀρχιερεὺς · καὶ διδάσκαλος · καὶ πατὴρ καὶ ἀδελφὸς καὶ συγγενής · καὶ τάφου κοινωνὸς καὶ σταυροῦ ( Συνετάφημεν γὰρ αὐτῷ , φησίν , καὶ σύμφορον τεθνηκότες τῷ θανάτῳ αὐτοῦ · καὶ ἰκέτης · ( ὑπὲρ γὰρ Χριστοῦ πρεσβεύομεν ) · καὶ πρὸς τὸν Πατέρα συγγόρος ( καὶ γὰρ Ἐντυγχάνει , φησίν , ὑπὲρ ἡμῶν ) · καὶ οἶκος καὶ εἰκὼς ( Ὁ γὰρ ἐν ἐμοὶ μένων , κατὰ ἐν αὐτῷ ) , καὶ φίλος ( Ἡμεῖς γὰρ φίλοι μου ἐστε ) · καὶ θεμέλιος καὶ λίθος · ἀρχογονιαῖος · καὶ ἡμεῖς αὐτοῦ καὶ μέλη καὶ γεωργία · καὶ οἰκοδομή · καὶ κλήματα · καὶ συνεργός . Τί γὰρ οὐ βούλεται ἡμῶν εἶναι , παντὶ τρόπῳ συγχωλῶν καὶ συνοῦσα ἡμῖν ; ὅπερ τοῦ σφόδρα φιλοῦντος ἐστι . Πειθὼ τοίνυν , καὶ ἀναστὰς ἐξ ὕπνων ἐνδύσαι αὐτόν , καὶ ἐνδυσάμενος εὐήνιον αὐτῷ πᾶρεχε τὴν σάρκα · τοῦτο γὰρ ἡλίκον εἴπιν . Τῆς σαρκὸς πράττειν μὴ ποιεῖσθε εἰς ἐπιθυμίας . Ὡσπερ γὰρ οὐ τὸ πίνειν ἐκώλυσεν , ἀλλὰ τὸ μεθυσθῆναι , οὐδὲ τὸ γαμεῖν , ἀλλὰ τὸ ἀσελγεῖν · οὕτω οὐδὲ τὸ προνοεῖν τὰς σάρκας , ἀλλὰ τὸ εἰς ἐπιθυμίας , οἷον τὴν χρῆσιν ὑπερβαίνειν · ἐπεὶ , ὅτι γε προνοεῖν αὐτὰς κελύει , ἀκούσον τῇ γράφῃ Τιμοθέῳ · Οὐκὲν ἀλλήγων χρῶ διὰ τὸν στόμαχόν σου καὶ τὰς σάρκας σου ἀσθενείας . Οὕτω δὴ καὶ ἐνταῦθα προνοεῖ μὲν , ἀλλὰ πρὸς ὑγίειαν , μὴ πρὸς ἀσέλγειαν . Οὐδὲ γὰρ ἐν τοῦτο πρόνοιαν λοιπόν , ὅταν τὴν φύλαξιν ἀνάπτη , ὅταν χαλεπὴν τὴν χάριν ποιήσῃ . Ἴνα δὲ καὶ σαφέστερον μάθητε , τί ποτὲ ἐστι τὸ προνοεῖν αὐτὰς εἰς ἐπιθυμίας , καὶ πῶς τὴν τοιαύτην πρόνοιαν , τοὺς μεθυστάς , τοὺς γαστριμοργούς , τοὺς ἐν ἱματίοις καλλωπιζομένους , τοὺς δρυπτομένους , τοὺς τὸν ὕπνον καὶ διαρρέοντα ζῶντας βίον ἐννοήσατε , καὶ εἰσεσθε τὸ εἰρημένον . Ἐκεῖνοι γὰρ πάντα ποιοῦσιν , οὐχ ἵνα ὑγιαίνωσιν , ἀλλ’ ἵνα σκιρτῶσιν , ἵνα τὴν [ 697 ] ἐπιθυμίαν ἀνάπτωσιν . Ἀλλ’ ὁ τὸν Χριστὸν ἐνδεδυμένος σὺ , πάντα ἐκεῖνα οὐ περιεχόμης , ἐν ζήτει μόνον , ὅπως ὑγιαίνουσαν ἔχῃς τὴν σάρκα · καὶ μέχρι τοσούτου προνοεῖ ταύτην , περαιτέρω δὲ μηκέτι , ἀλλὰ πᾶσαν τὴν σπουδὴν εἰς τὴν τῶν πνευματικῶν ἀνάληψιν ἐπιμελῶν . Οὕτω γὰρ καὶ ἀναστήσει ἐκ σοῦ ὕπνου τοῦτο δυνήση , μὴ βαρούμενος ταῖς ποικίλαις ταύταις ἐπιθυμίαις . Καὶ γὰρ ὕπνος ὁ παρὼν βίος , καὶ ὑπενάτων οὐδὲν τὰ ἐν αὐτῷ διενήνοχεν . Καὶ καθάπερ οἱ καθυπνῶντες καὶ παραφθεγγόμενοι , καὶ ὀρώσι πολλὰς οὐδὲν ὑγιεῖς , οὕτω καὶ ἡμεῖς · μᾶλλον δὲ καὶ πολλῷ χειρόν . Ὁ μὲν γὰρ αἰσχρὰ τινὰ πράξας ἢ εἰπὼν ὕπνον , ἀπαλλαγὴν τοῦ ὕπνου , καὶ τῆς αἰσχύνης ἀπηλλαγμένος , καὶ δίκην οὐ διδῶσιν · ἐνταῦθα δὲ οὐχ οὕτως , ἀλλὰ καὶ ἡ αἰσχύνη καὶ ἡ τιμωρία ἀθά -
Lemmas: ὁ ἀρετή ὁ ἔχω αὐτός , καί ἐν πᾶς λαμπρότης . καί οὐδέ ἐνταῦθα εἰμί , ἀλλά ἐπί ὁ μείζων ἄγω ὁ λόγος , ὁ πολύς φρικώδης εἰμί , αὐτός ὁ δεσπότης δίδωμι ἐγώ ἱμάτιον , αὐτός ὁ βασιλεύς . ὁ γάρ οὗτος περιβεβλημένος , ἅπας ἔχω καθόλου ὁ ἀρετή . ὅταν δέ εἶπον , ἐνδύω , πάντοθεν ἐγώ αὐτός περιβάλλω κελεύω · ὥσπερ ἄλλοχῃ φημί , εἰμί δέ Χριστός ἐν σύ · καί πάλιν , εἰς ὁ ἴδιος ἔρχομαι ἄνθρωπος καί οἰκεῖος ὁ Χριστός . καί γάρ οἰκίον αὐτός βασίλειος εἰμί ὁ ψυχή ὁ ἡμέτερος , καί ὡς ἱμάτιον ἐγώ αὐτός περιέχω , ἵνα πᾶς αὐτός ἐγώ ὁ ἔσωθεν καί ἐξωθεν . καί ὁ πλήρωμα ἐγώ αὐτός ( καί γάρ πλήρωμα ὁ ὁ πᾶς ἐν πᾶς πληρόω ) · καί ΕΔ καί ἄνθρωπος καί νυμφίος · ( ἁρμόζω γάρ σύ , ἐπί ἄπους μωρός ἄνθρωπος ) · καί εβίβα καί πότις καί τροφή καί ζωή ( Ζωή γάρ , φημί , οὐκέτι ἐγώ , ζῶ δέ ἐν ἐγώ Χριστός ) · καί ἀπόστολος · καί ἀρχιερεύς · καί διδάσκαλος · καί πατήρ καί ἀδελφός καί συγγενής · καί τάφος κοινωνός καί σταυρός ( συνθάπτω γάρ αὐτός , φημί , καί σύμφορος θνῄσκω ὁ θάνατος αὐτός · καί ἱκέτης · ( ὑπέρ γάρ Χριστός πρεσβεύω ) · καί πρός ὁ πατήρ συγγόρος ( καί γάρ ἐντυγχάνω , φημί , ὑπέρ ἐγώ ) · καί οἶκος καί ἔοικα ( ὁ γάρ ἐν ἐγώ Μένων , κατά ἐν αὐτός ) , καί φίλος ( ἐγώ γάρ φίλος ἐγώ εἰμί ) · καί θεμέλιος καί λίθος · ἀρχογονιαῖος · καί ἐγώ αὐτός καί μέλος καί γεωργία · καί οἰκοδομή · καί κλῆμα · καί συνεργός . τις γάρ οὖον βούλομαι ἐγώ εἰμί , πᾶς τρόπος συγχολάω καί σύνειμι ἐγώ ; ὅσπερ ὁ σφόδρα φιλέω εἰμί . Πειθώ τοίνυν , καί ἀνίστημι ἐκ ὕπνος ἐνδύω αὐτός , καί ἐνδύω εὐήνιος αὐτός παρέχω ὁ σάρξ · οὗτος γάρ ἡλίκος εἶπον . ὁ σάρξ πράσσω μή ποιέω εἰς ἐπιθυμία . ὡς γάρ οὖον ὁ πίνω κωλύω , ἀλλά ὁ μεθύσκω , οὐδέ ὁ γαμέω , ἀλλά ὁ ἀσελγέω · οὗτος οὐδέ ὁ προνοέω ὁ σάρξ , ἀλλά ὁ εἰς ἐπιθυμία , οἷος ὁ χρῆσις ὑπερβαίνω · ἐπεί , ὅτι γε προνοέω αὐτός κελεύω , ἀκούω ὁ γράφω Τιμόθεος · οὔκω ἀλλάσσω χράω διά ὁ στόμαχος σύ καί ὁ σάρξ σύ ἀσθένεια . οὕτως δή καί ἐνταῦθα προνοέω μέν , ἀλλά πρός ὑγίεια , μή πρός ἀσέλγεια . οὐδέ γάρ ἐν οὗτος πρόνοια λοιπός , ὅταν ὁ φύλαξ Ἀνάπτη , ὅταν χαλεπός ὁ χάρις ποιέω . ἵνα δέ καί σαφής μανθάνω , τίς ποτέ εἰμί ὁ προνοέω αὐτός εἰς ἐπιθυμία , καί πῶς ὁ τοιοῦτος πρόνοια , ὁ μεθυστάς , ὁ γαστριμαργος , ὁ ἐν ἱμάτιον καταλωπίζω , ὁ δρύπτω , ὁ ὁ ὕπνος καί διαρρέω ζῶ βίος ἐννοέω , καί εἶμι ὁ εἴρω . ἐκεῖνος γάρ πᾶς ποιέω , οὐ ἵνα ὑγιαίνω , ἀλλά ἵνα σκιρτάω , ἵνα ὁ [ 697 ] ἐπιθυμία ἀνάπτω . ἀλλά ὁ ὁ Χριστός ἐνδύω σύ , πᾶς ἐκεῖνος οὖον περιέχω , ἐν ζητέω μόνος , ὅπως ὑγιαίνω ἔχω ὁ σάρξ · καί μέχρι τοσοῦτος προνοέω οὗτος , περαιτέρω δέ μηκέτι , ἀλλά πᾶς ὁ σπουδή εἰς ὁ ὁ πνευματικός ἀνάληψις ἐπιμελής . οὕτως γάρ καί ἀνίστημι ἐκ σύ ὕπνος οὗτος δύναμαι , μή βαρέω ὁ ποικίλος οὗτος ἐπιθυμία . καί γάρ ὕπνος ὁ πάρειμι βίος , καί ὑπενάτων οὐδείς ὁ ἐν αὐτός διαφέρω . καί καθάπερ ὁ καθυπνόω καί παραφθέγγομαι , καί ὁράω πολύς οὐδείς ὑγιής , οὗτος καί ἐγώ · μᾶλλον δέ καί πολύς χείρων . ὁ μέν γάρ αἰσχρός τις πράσσω ἢ εἶπον ὕπνος , ἀπαλλαγή ὁ ὕπνος , καί ὁ αἰσχύνη ἀπαλλάσσω , καί δίκη οὖον δίδωμι · ἐνταῦθα δέ οὐ οὕτως , ἀλλά καί ὁ αἰσχύνη καί ὁ τιμωρία ἀθά -