joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-romanos-homiliae-1-32 pg060_0742.3
ὑποδόντες βασάνους καὶ κολάσεις · καὶ ὡς ἐνώμισαν χρόνον κλέπτεσθαι βραχύν , ὅλην οὐκ ἐνόησαν τὴν σωτηρίαν κλεπτόμενοι , ἐξαίρετον ἀνθρώποις καὶ πρὸ τοῦ γένους γενόμενοι . Διὰ τοῦτο ὁ Δεσπότης Χριστὸς κλῆτην ὁνόμασε τοῦ ἀνθρώπου τὸν θάνατον · Ὡς κλῆσις γὰρ , φησίν , ἐν γυνεῖ , οὕτως ἔρχεται · ἐν ἡμέρᾳ πρὸς τὸ ἀρίστου τῆς ἐπιδοῦλης ταραττόμενοι , τὴν προθεσμίαν τοῦ πλείονος χρόνου μὴ ἐπελπίζωμεν . Οὐ γὰρ ἐξουσιάζομεν τῆς χρονικῆς ὑπερθέσεως , οὐ κυριεύομεν τοῦ ἔχειν καιρὸν ὅσον ἐθέλομεν . Τοῦτο γὰρ χάριν τῇ γνῶσιν οὐκ ἐπιστεύθημεν τῆς ἑαυτῶν μεταστάσεως , ἵνα τὴν ἀμετρίαν τῶν ἁμαρτιῶν ἐλαττώσωμεν , τῇ δειλῇ τοῦ θανάτου σωφρονεῖν παιδευόμενοι . Ἀριθμούμενοι τοὺς καθ' ἑκάστην ἡμέραν προπεμπόμενους ἐπὶ τὰ μνήματα , σκοπῶμεν ὡς τοῖς γεγραμμένοι πολὺ τὸ πλήθος τῶν νεανίσκων ἐνεμέλκτο . Διὰ τί τοίνυν , ὦ κατηχούμενε , παρορᾷς τῆς ἑαυτοῦ ψυχῆς τὴν ἀσφάλειαν , καὶ τὸν φόβον τοῦ θανάτου παραπεμφάμενος , τὸν χρόνον ὡς ἰσχυρὸν ἀγωνιστὴν ἐπαγγέλλει μοι ; πόσοι τῶν ἀνθρώπων ἐπιτετράχθην ταῖς τοῦ βίου ἡδοναῖς , καὶ ἐπὶ τῆς σαρκὸς γεναιότητι , ὡς ἀμετάληπτος θυσιαστήριον , καὶ χῶμα , καθάπερ ἡμεῖς ὑπὸ λαίλαπος , ἀφρόνως ἐπὶ τὴν ταφὴν ἀνηρπάσθησαν ; Οὐκοῦν ἐπειδὴ τὸν χρόνον ἑαυτοῖς ὁρίσει τῆς ζωῆς οὐκ ἔσχον , τὸν φόβον τῆς τελευτῆς μὴ ἐλκύσωμεν . Πόσους ραθυμήσαντας , καὶ μακροχρόνιον ζωὴν προσδοκήσαντας , ἐξαίφνης ἐμπρησμός κατετέφρωσε ; πόσοι σεισμῷ κατεχύθησαν ; πόσους πλῶνας ἐκάλυψε θάλασσα ; πόσους αἰφνιδίως τῆς γῆς ὑπέδεξα χάσμα ; πόσους ὁδοιποροῦντας ἄθροον παρέσχεσαν ποταμοὶ πλημμυρίζοντες ; πόσοι θηρίοις καὶ λιποῦσι περιπεσόντες ἀπώλοντο ; πόσους τῶν πολέμων ἐδέριασεν μάχαιρα ; πόσους ἐδαπάνησαν ἔρδοι νοσημάτων αἰφνιδίων ; πόσοι τῆς ἑαυτῶν γοησθέντες πατρίδος τὸ τοῦ θανάτου ἐδέξαντο σύνθημα , καὶ οὐδὲ τῆς κοινῆς ταφῆς ἠξιώθησαν ; Οὐκ ἀκούεις συνεχῶς τοῦ Δεσπότου βοῶντος , καὶ τὴν ἐγγύτητα τοῦ τέλους ἠμύνοντος ; Ἡ δέξιν πρὸς τὴν ῥίζαν τῶν δένδρων κεῖται ; Τίς ἡ δέξιν ; Ὁ θάνατος . Τίς ἡ ρίζα ; Ἡ ζωὴ τοῦ ἀνθρώπου . Τίς ὁ κόπτης ; Ἡ τοῦ Δεσπότου ἀπόφασις , ἥτις ἐν τῷ κόπτειν βοᾷ · Γῆ εἶ , καὶ εἰς γῆν ἀπελεύσῃ . Οὐκοῦν ταύτης ἀρισταμένου προσέσθωμεν τῷ καλοῦντι Χριστῷ · δρώμενοι ἐν τῷ σκότῳ πρὸς τὸ φῶς μεταγίνοντες , δρώμενοι πρὸς τὸν ἀναπαύοντα Κύριον , ὑποτάξαντες τὴν σάρκα τῷ πνεύματι · δρώμενοι , ἐπειγόμενοι τοῦ θανάτου ταχύτερον , προλαβόντες ἀγελῶσαι ἐπὶ τὴν ἡμέτεραν ἔρχομένην παράστασιν . Ὡς λόγος ἐστὶν ὁ παρὼν βίος , καὶ ὡς σκιά παραρέχει [ 825 ] τῆς ζωῆς τῆς διδάσκουσι . Ὁ χρόνος δαπανᾶται , ὁ τρόπος οὐ βελτιοῦται · αἱ πράξεις προτρέχουσι , ὁ κριτὴς περιμένει , κατεπεῖγει τὸ πρόσταγμα , παριστῶσιν οἱ ἄγγελοι , κατηγορεῖ ἡ συνείδησις , καὶ τὸ δράσασθαι πρὸς κρίσιν καλοῦμενοι ; Οὐκοῦν πολιτεία ἀγαθῆς ἐπαξίως , μισήσωμεν τὴν τοῦ ἁμαρτιῶν συνήθειαν , τῆς μελλούσης ἀπολογίας φροντίσωμεν , κτισώμεθα καθαρότητα βίου · οἱ γὰρ καθαροὶ τῇ καρδίᾳ , αὐτοὶ τὸν Θεὸν ὄψονται . Τῶν Δεσποτικῶν ἐραστῶν στεφανῶν · σὺν προθυμίᾳ πολλῇ τοῦ βίου τὸ στάδιον δρώμενοι , αὐτὸν ἔχοντες συνεργόντα πρὸς τὸν ἀγῶνα τὸν ἀγνώσθητον Χριστόν . Τοῖς γὰρ ἀγαπῶσι , φησὶ , τὸν Θεὸν πάντα συνεργεῖ εἰς τὸ ἀγαθόν . Καὶ τὸ θαυμαστώμεν ἀκούομεν · Ἐν τῷ καιρῷ τοῦ ἀγῶνος ὁ Δεσπότης συναλεῖ τοῖς παισίν , καὶ ἐν τῇ ὥρᾳ τῆς νίκης βραβεύει · προκαλέσεται , πρὸς πᾶν γὰρ ἀσθεῖ , καὶ μετ' ὀλίγον τοὺς στεφανοῦς αὐτὸς ἐπιτίθησι · συμπλαλεῖ , τῷ κάμνοντι χαριζόμενος δύναμιν , παρέχει τῆς νίκης τὰς ἀφορμὰς , καὶ μετ' ὀλίγον ὡς νικητὴς τοὺς μισθοὺς ἀποδίδωσι . Πόθεν τοῦτο ὅλῳ ; Ἄκουσον τοῦ Δαυὶδ κεκραγότος · Μετ' αὐτοῦ εἰμὲ ἐν ὀλίγοις , ἐξελοῦμαι αὐτὸν καὶ δοξάσω αὐτόν . Ὁ φιλανθρωπίας ἀφράστων · ὡ τῆς ὑπὲρ πάντα λόγον χρηστότητος ; Ἰδεῖτε γὰρ ὅπερ λέγει ὁ Δεσπότης · Ἐν τῷ καιρῷ , φησὶ , τῆς ὀλιγίας μετ' αὐτοῦ εἰμὶ , τὴν ἀνάγκην συμμερίζομαι , ἐραπτάζω τοῦ κινδύνου . Ταῦτα πάντα ποῖω συναγωνιζόμενος . Ἐτὰ λοιπὸν ὡς βραβεύσει καὶ Δεσπότης τῆς φιλοτιμίας προτιμῶ με λέγων · Δοξάσω αὐτόν , μακρότητι ἡμερῶν ἐπαληθῶ αὐτόν . Τοῦτο ποιεῖν εἰώθεν ὁ Δεσπότης καὶ ἐπὶ τὸν εὐμετάδοτον κοιλαίνει
Lemmas: ὑποδίδωμι βάσανος καί κολάζω · καί ὡς ενωμισαω χρόνος κλέπτω βραχύς , ὅλος οὐ νοέω ὁ σωτηρία κλέπτω , ἐξαίρω ἄνθρωπος καί πρό ὁ γένος γίγνομαι . Ζεύς οὗτος ὁ Δεσπότης Χριστός κλητός ονομάζω ὁ ἄνθρωπος ὁ θάνατος · ὡς κλῆσις γάρ , φημί , ἐν γυνεῖ , οὕτως ἔρχομαι · ἐν ἡμέρα πρός ὁ ἀγαθός ὁ επιδουλος ταράσσω , ὁ προθεσμία ὁ πλείων χρόνος μή ἐπελπίζω . οὖον γάρ ἐξουσιάζω ὁ χρονικός ὑπέρθεσις , οὖον κυριεύω ὁ ἔχω καιρός ὅσος ἐθέλω . οὗτος γάρ χάρις ὁ γνῶσις οὐ πιστεύω ὁ ἑαυτοῦ μετάστασις , ἵνα ὁ ἀμετρία ὁ ἁμαρτία ἐλασσόω , ὁ δειλός ὁ θάνατος σωφρονέω παιδεύω . ἀριθμέω ὁ κατά ἕκαστος ἡμέρα προπέμπω ἐπί ὁ μνῆμα , σκοπέω ὡς ὁ γράφω πολύς ὁ πλήθος ὁ νεανίσκος μέλω . Ζεύς τίς τοίνυν , εἰμί κατηχέω , παροράω ὁ ἑαυτοῦ Ψυχή ὁ ἀσφάλεια , καί ὁ φόβος ὁ θάνατος παραπέμπω , ὁ χρόνος ὡς ἰσχυρός ἀγωνιστής ἐπαγγέλλω ἐγώ ; πόσος ὁ ἄνθρωπος ἐπιτρέχω ὁ ὁ βίος ἡδονή , καί ἐπί ὁ σάρξ γενναιότης , ὡς ἀμετάληπτος θυσιαστήριον , καί χῶμα , καθάπερ ἐγώ ὑπό λαῖλαψ , ἄφρων ἐπί ὁ ταφή ἀναρπάζω ; οὐκοῦν ἐπεί ὁ χρόνος ἑαυτοῦ ὅρισις ὁ ζωή οὐ ἔχω , ὁ φόβος ὁ τελευτή μή ἕλκω . πόσος ῥαθυμέω , καί μακροχρόνιος ζωή προσδοκέω , ἐξαπίνης ἐμπρησμός κατατεφρόω ; πόσος σεισμός καταχέω ; πόσος πλῶνας καλύπτω θάλασσα ; πόσος αἰφνίδιος ὁ γῆ ὑποδείκνυμι χάσμα ; πόσος ὁδοιπορέω ἀθρόος παρέχω ποταμός πλημμυρίζω ; πόσος θηρίον καί λίπος περιπίπτω ἀπόλλυμι ; πόσος ὁ Πολέμων δέρω μάχαιρα ; πόσος δαπανάω ἔρδω νόσημα ἀφνίδιος ; πόσος ὁ ἑαυτοῦ γοάω πατρίς ὁ ὁ θάνατος δέχομαι σύνθημα , καί οὐδέ ὁ κοινός ταφή ἀξιόω ; οὐ ἀκούω συνεχῶς ὁ δεσπότης βοῦς , καί ὁ ἐγγύτης ὁ τέλος ἀμύνω ; ὁ δέξις πρός ὁ ῥίζα ὁ δένδρον κεῖμαι ; Τῖς ὁ δέξις ; ὁ θάνατος . Τῖς ὁ ρίζα ; ὁ ζωή ὁ ἄνθρωπος . Τῖς ὁ κόπτω ; ὁ ὁ δεσπότης ἀπόφασις , ὅστις ἐν ὁ κόπτω βοάω · Γῆ εἰμί , καί εἰς γῆ ἀπέρχομαι . οὐκοῦν οὗτος ἀριστάω προσίημι ὁ καλέω Χριστός · δράω ἐν ὁ σκότος πρός ὁ φάος μεταγίγνομαι , δράω πρός ὁ ἀναπαύω κύριος , ὑποτάσσω ὁ σάρξ ὁ πνεῦμα · δράω , ἐπείγω ὁ θάνατος ταχύς , προλαμβάνω ἀγελῶσαι ἐπί ὁ ἡμέτερος ἐρχόμενος παράστασις . ὡς λόγος εἰμί ὁ πάρειμι βίος , καί ὡς σκιά παρέρχομαι [ 825 ] ὁ ζωή ὁ διδάσκω . ὁ χρόνος δαπανάω , ὁ τρόπος οὖον βελτιόω · ὁ πρᾶξις προτρέχω , ὁ κριτής περιμένω , κατεπείγω ὁ πρόσταγμα , παρίστημι ὁ ἄγγελος , κατηγορέω ὁ συνείδησις , καί ὁ δράω πρός κρίσις καλέω ; οὐκοῦν πολιτεία ἀγαθός ἐπάξιος , μισέω ὁ ὁ ἁμαρτία συνήθεια , ὁ μέλλω ἀπολογία φροντίζω , κτίζω καθαρότης βίος · ὁ γάρ καθαρός ὁ Καρδία , αὐτός ὁ θεός ὁράω . ὁ δεσποτικός ἐραστής στεφανόω · σύν προθυμία πολύς ὁ βίος ὁ στάδιον δράω , αὐτός ἔχω συνεργέω πρός ὁ ἀγών ὁ ἄγω Χριστός . ὁ γάρ ἀγαπάω , φημί , ὁ θεός πᾶς συνεργέω εἰς ὁ ἀγαθός . καί ὁ θαυμαστόω ἀκούω · ἐν ὁ καιρός ὁ ἀγών ὁ Δεσπότης συναλέω ὁ παῖς , καί ἐν ὁ ὥρα ὁ Νίκη βραβεύω · προκαλέω , πρός πᾶς γάρ ἀείδω , καί μετά ὀλίγος ὁ Στεφανοῦς αὐτός ἐπιτίθημι · συμπλέω , ὁ κάμνω χαρίζομαι δύναμις , παρέχω ὁ Νίκη ὁ ἀφορμή , καί μετά ὀλίγος ὡς νικητής ὁ μισθός ἀποδίδωμι . πόθεν οὗτος ὅλος ; ἀκούω ὁ Δαυίδ κράζω · μετά αὐτός εἰμί ἐν ὀλίγος , ἐξελαύνω αὐτός καί δοξάζω αὐτός . ὁ φιλανθρωπία ἄφραστος · εἰμί ὁ ὑπέρ πᾶς λόγος χρηστότης ; βλέπω γάρ ὅσπερ λέγω ὁ Δεσπότης · ἐν ὁ καιρός , φημί , ὁ ὀλιγίας μετά αὐτός εἰμί , ὁ ἀνάγκη συμμερίζομαι , ἐραπτάζω ὁ κίνδυνος . οὗτος πᾶς ποῖος συναγωνίζομαι . Ἐτά λοιπός ὡς βραβεύω καί Δεσπότης ὁ φιλοτιμία προτιμάω ἐγώ λέγω · δοξάζω αὐτός , μακρότης ἡμέρα ἐπαλήθω αὐτός . οὗτος ποιέω εἴωθα ὁ Δεσπότης καί ἐπί ὁ εὐμετάδοτος κοιλαίνω