joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-romanos-homiliae-1-32 pg060_0451.4
Γ’ . Εἶδες πρὸς πόσα ὑπηρέτησεν ὁ φόβος ; πῶς τὴν ἀκόρεστον τοῦ διαβόλου γνῶμην ἐνέπλησε , καὶ τοσαύτην αὐτῷ παρέθηκε τράπεζαν , ὡς ἰδεῖν ἐπεθυμοῦντες ἐκείνους ; Φεύγωμεν τοίνυν τὸ νόσημα . Οὐ γὰρ ἐστιν , οὐχ ἕστι τὸ πῦρ ἐκεῖνο διαφυγεῖν τὸ ἡτοιμασμένον τῷ διαβόλῳ , μὴ ταύτης ἀπαλλαγέντας τῆς ἀθεμωσίας · ἀπαλλαγούμεθα δὲ , ἂν ἐννοήσωμεν πῶς τε ἡμᾶς ἠγάπησε , καὶ ἀλλήλους ἐκέλευσεν ἀγαπᾶν ὁ Χριστός . Πῶς οὖν ἡμᾶς ἠγάπησε ; Τὸ αἷμα τὸ τίμιον ἕδωκεν ὑπὲρ ἡμῶν ἐχθρῶν ὄντων καὶ τὰ μέγιστα ἡδικηκότων . Τοῦτο καὶ σὺ ποιήσῃ ἐπὶ τοῦ ἀδελφοῦ · διὰ γὰρ τοῦτο , φησίν , Ἐντολὴν καινὴν δίδωμι ὑμῖν , ἵνα σὺν ἀγαπᾶτε ἀλλήλους , καθὼς ἐγὼ ἠγάπησα ὑμᾶς . Μῆλον δὲ οὐδὲ οὕτω τὸ μέτρον ἵσταται · αὐτὸς γὰρ ὑπὲρ τῶν ἐχθρῶν τοῦτο ἐποίησεν . Ἄλλ’ οὐ βούλεται τὸ αἷμα δοῦναι τὸ σαυτοῦ ὑπὲρ τοῦ ἀδελφοῦ ; Τί οὖν καὶ τὸ ἐκείνου ἐχέχεις , ἐκ διαμέτρου παραχωρῶν τῇ ἐντολῇ ; Καίτοι αὐτὸς μὲν ὑπὲρ ἐποίησεν , οὐχ ἐξ ὀφειλῆς · σὺ δὲ , καὶ ποιήσῃς , ὀφειλὴν λοιπὸν πληροῖς · ἐπεὶ καὶ ἐκεῖνος ὅ τὰ μύρια τάλαντα λαβὼν , καὶ τὰ ἐκατὸν δηνάρια ἀπαίτων , οὐ διὰ τοῦτο ἐχολάζετο μόνον , ὅτι ἀπητεῖ , ἀλλ’ ὅτι οὐδὲ τῇ εὐεργεσίᾳ γέγονε βελτίων , οὐδὲ ἀρξάμενος τοῦ δεσπότου κατηκολούθησε , καὶ τὸ χρεὸς ἀπέδωκεν · καὶ γὰρ χρεὸς ἦν λοιπὸν τὴν παρὰ τοῦ δούλου γενομένων , εἰ γε ἐγένετο . Καὶ γὰρ ἅπαντα ἅπερ ποιοῦμεν , ὀφειλὴν πληροῦντες ποιοῦμεν δ . Διὸ καὶ αὐτὸς ἔλεγεν · Ὅταν πάντα ποιήσητε , λέγετε , ὅτι Ἀχρεῖοι δοῦλοι ἐσμεν · ἃ γὰρ ὀφείλομεν ποιῆσαι , ἐποιήσαμεν . Κἂν ἀγάπην τοίνυν ἐπιδείξωμεθα , χῶν χρήματα δώμεν τοῖς δεομένοις , ὀφειλὴν πληροῦμεν · οὐχ οὕτω κατήρξεν αὐτὸς εὐεργεσιῶν μόνον , ἀλλ’ ὅτι καὶ τὰ αὐτοῦ διανέμομεν , ἂν ποτε δώμεν . Τί τοίνυν ἀποστέρεῖς σέαυτὸν ὧν αὐτὸς σε βούλεται κύριον εἶναι ; Διὰ τοῦτο γὰρ σοι ἐκέλευσεν αὐτὰ δοῦναι ἐτέρῳ , ἵνα σὺ αὐτὰ ἔχῃς . Ἐως μὲν γὰρ μόνος κατέχεις , οὐδὲ αὐτὸς ἔχεις · ὅταν δὲ ἐτέρῳ δῷς , τότε καὶ αὐτὸς ἔχεις . Ἄρα τι τοῦτο τοῦ φιλήρου γένους ἂν ἦσον ; Αὐτὸς ἐξέχεε τὸ αἷμα ὑπὲρ τῶν ἐχθρῶν , ἡμεῖς δὲ οὐδὲ χρήματα ὑπὲρ τοῦ εὐεργέτου · αὐτὸς τὸ αἷμα τὸ ἑαυτοῦ , ἡμεῖς δὲ οὐδὲ χρήματα τὰ οὐχ ἡμῶν · αὐτὸς πρὸ ἡμῶν , ἡμεῖς δὲ οὐδὲ μετ’ αὐτόν · αὐτὸς ὑπὲρ τῆς ἡμετέρας σωτηρίας , ἡμεῖς δὲ οὐδὲ ὑπὲρ τῆς ἡμετέρας ωφελείας · οὐδὲ γὰρ αὐτῷ τι γίνεται πλέον ἐκ τῆς ἡμετέρας φιλανθρωπίας , ἀλλὰ τὸ πᾶν εἰς ἡμᾶς περιίσταται κέρδος . Διὰ γὰρ τοῦτο καὶ μελεώμεθα αὐτὰ δοῦναι , ἵνα μὴ αὐτῶν ἐκπέσωμεν ἡμεῖς . Ὦστερ γὰρ εἰ παιδίῳ τις ἀργύριον δὴ μικρῷ , κελεύει κατέχειν σφονδύους , ἢ καὶ τὸ οἰκεῖον δοῦναι φυλάττειν , ὥστε μὴ ἐξεῖναι [ 493 ] ἀρπάζει τῷ βουλομένῳ · οὕτω δὴ καὶ ὁ Θεὸς ποιεῖ . Διὸ γὰρ τῷ δεομένῳ , φησίν , ἵνα μὴ ἀρπάγῃ τις αὐτὰ ἀπὸ σοῦ , οἷον ἢ συνοικότης , ἢ διάβολος , ἢ κλέπτης , ἢ μετὰ πάντας ὁ θάνατος . Ἐως μὲν γὰρ ἂν αὐτὰ κατέχῃς , οὐκ ἀσφαλῶς κατέχεις · ἐὰν δὲ ἑμὶ αὐτὰ δῷς διὰ τῶν πεντῶν , ἐγὼ σοι φυλάττω μετὰ ἀκρίβειας ἅπαντα , καὶ ἐν καιρῷ τῷ προσήκοντι μετὰ
Lemmas: Γε . εἶδον πρός πόσος ὑπηρετέω ὁ φόβος ; πῶς ὁ ἀκόρεστος ὁ διάβολος γνώμη ἐμπίμπλημι , καί τοσοῦτος αὐτός παρατίθημι τράπεζα , ὡς ὁράω ἐπιθυμέω ἐκεῖνος ; φεύγω τοίνυν ὁ νόσημα . οὖον γάρ εἰμί , οὐ εἰμί ὁ πῦρ ἐκεῖνος διαφεύγω ὁ ἑτοιμάζω ὁ διάβολος , μή οὗτος ἀπαλλάσσω ὁ ἀθεμωσίας · ἀπαλλάσσω δέ , εἄν ἐννοέω πῶς τε ἐγώ ἀγαπάω , καί ἀλλήλων κελεύω ἀγαπάω ὁ Χριστός . Πῶς οὖν ἐγώ ἀγαπάω ; ὁ αἷμα ὁ τίμιος δίδωμι ὑπέρ ἐγώ ἐχθρός εἰμί καί ὁ μέγας ηδικηκοος . οὗτος καί σύ ποιέω ἐπί ὁ ἀδελφός · διά γάρ οὗτος , φημί , ἐντολή καινός δίδωμι σύ , ἵνα σύν ἀγαπάω ἀλλήλων , καθώς ἐγώ ἀγαπάω σύ . Μῆλος δέ οὐδέ οὗτος ὁ μέτρον ἵστημι · αὐτός γάρ ὑπέρ ὁ ἐχθρός οὗτος ποιέω . ἄλλος οὖον βούλομαι ὁ αἷμα δίδωμι ὁ σεαυτοῦ ὑπέρ ὁ ἀδελφός ; τις οὖν καί ὁ ἐκεῖνος χέω , ἐκ διάμετρος παραχωρέω ὁ ἐντολή ; καίτοι αὐτός μέν ὑπέρ ποιέω , οὐ ἐκ ὀφειλή · σύ δέ , καί ποιέω , ὀφειλή λοιπός πληρόω · ἐπεί καί ἐκεῖνος ὅς ὁ μύριοι τάλαντον λαμβάνω , καί ὁ ἑκατόν δηνάριον ἀπαιτέω , οὖον διά οὗτος χολάω μόνος , ὅτι ἀπαιτέω , ἀλλά ὅτι οὐδέ ὁ εὐεργεσία γίγνομαι ἀγαθός , οὐδέ ἄρχω ὁ δεσπότης κατακολουθέω , καί ὁ χρέος ἀποδίδωμι · καί γάρ χρέος εἰμί λοιπός ὁ παρά ὁ δοῦλος γίγνομαι , εἰμί γε γίγνομαι . καί γάρ ἅπας ὅσπερ ποιέω , ὀφειλή πληρόω ποιέω δ . Διὸ καί αὐτός λέγω · ὅταν πᾶς ποιέω , λέγω , ὅτι ἀχρεῖος δοῦλος εἰμί · ὁ γάρ ὀφείλω ποιέω , ποιέω . κἀν ἀγάπη τοίνυν ἐπιδείκνυμι , χόω χρῆμα δήω ὁ δήω , ὀφειλή πληρόω · οὐ οὗτος κατάρχω αὐτός εὐεργεσία μόνος , ἀλλά ὅτι καί ὁ αὐτός διανέμω , εἄν ποτός δήω . τις τοίνυν ἀποστερέω σεαυτοῦ ὅς αὐτός σύ βούλομαι κύριος εἰμί ; Ζεύς οὗτος γάρ σύ κελεύω αὐτός δίδωμι ἔς , ἵνα σύ αὐτός ἔχω . ἠώς μέν γάρ μόνος καταχέω , οὐδέ αὐτός ἔχω · ὅταν δέ ἔς δίδωμι , τότε καί αὐτός ἔχω . ἄρας τίς οὗτος ὁ φιληρος γένος εἄν εἶμαι ; αὐτός ἐκχέω ὁ αἷμα ὑπέρ ὁ ἐχθρός , ἐγώ δέ οὐδέ χρῆμα ὑπέρ ὁ εὐεργέτης · αὐτός ὁ αἷμα ὁ ἑαυτοῦ , ἐγώ δέ οὐδέ χρῆμα ὁ οὐ ἐγώ · αὐτός πρό ἐγώ , ἐγώ δέ οὐδέ μετά αὐτός · αὐτός ὑπέρ ὁ ἡμέτερος σωτηρία , ἐγώ δέ οὐδέ ὑπέρ ὁ ἡμέτερος ὠφέλεια · οὐδέ γάρ αὐτός τίς γίγνομαι πλέω ἐκ ὁ ἡμέτερος φιλανθρωπία , ἀλλά ὁ πᾶς εἰς ἐγώ περιίστημι κέρδος . Ζεύς γάρ οὗτος καί μέλω αὐτός δίδωμι , ἵνα μή αὐτός ἐκπίπτω ἐγώ . Ὅστερ γάρ εἰμί παιδίον τις ἀργύριον δή μικρός , κελεύω καταχέω σφονδύους , ἢ καί ὁ οἰκέω δίδωμι φυλάσσω , ὥστε μή ἔξεστι [ 493 ] ἁρπάζω ὁ βούλομαι · οὗτος δή καί ὁ θεός ποιέω . Διὸ γάρ ὁ δήω , φημί , ἵνα μή ἁρπάγη τις αὐτός ἀπό σύ , οἷος ἢ σύνοικος , ἢ διάβολος , ἢ κλέπτης , ἢ μετά πᾶς ὁ θάνατος . ἠώς μέν γάρ εἄν αὐτός κατέχω , οὐ ἀσφαλῶς καταχέω · ἐάν δέ ἑ αὐτός δίδωμι διά ὁ πέντη , ἐγώ σύ φυλάσσω μετά ακρίβεια ἅπας , καί ἐν καιρός ὁ προσήκω μετά