joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-romanos-homiliae-1-32 pg060_0767.3
Στεφάνῳ χρυσοκόμῳ ἀνθεσί παπλεγμένῳ τὰς τῶν φιληχόνων κεφαλὰς δοξάζει βουλόμενοι , ἐκ τῶν ἀχράτων λειμῶνων Χριστοῦ δακτύλιος ἄνθεα περικαλλᾶ τρυγῶντες , ἀγγέλους ἡμῖν συνεργεῖν Πνεύματι Θεοῦ προσταχθέντας ἐρωτῶμεν . Ἄξιος γὰρ εἰ τοῦ Θεοῦ λάθος , μέλλον δὲ νάθος , τοιούτῳ στεφάνῳ δεδοξάσθαι , ὅσοι μάλιστα ἀσπίλον καὶ ἀμόλυντον τὸν ναὸν τοῦ Θεοῦ ἐφυλάξατε , πορφυρέους στόματι καὶ τῷ ἐφευρετῇ μαργαρίτῃ τὰς ἐν τῷ σκότει ψυχὰς περιλάμπαντες , τοῦτο τὸ φέγγος τῆς εὐσεβείας ἀστράφαι . Καλῶσθε αὐτοῖς χείρας ἀγάπης , καὶ καθάπερ ἐκ βάθους τῆς ἀγνωσίας ἐπὶ τὸ θαυμαστὸν φῶς τῆς ἐλπίδος αὐτοὺς ἀνέζετε . Ὦσοι δὲ ἐξ ἀπροσεξίας ταῖς θρυπταίαις τὸν ναὸν τοῦ Θεοῦ διεφθείρατε , μὴ εἰς τέλος ἑαυτοὺς ἀπελπίζατε , ἀλλὰ διὰ τῆς μετανοίας τοῦτον πάλιν ἀνακαινίσατε . Ὦσπερ γὰρ ἄνθρωπος φρόνιμος τὸν ἐξ ἀμελείας ἐπανοῦ οἶκον σαθρωθέντα καὶ διαφθαρέντα σπουδαίως ἐπανορθώσας ἀνακτίζει , ὡς οὐδὲν αὐτὸν ἀπολιμπάνεσθαι τὸν ἐξ ἀρχῆς ἀνοικοδομηθέντα οἶκον · ὡσαύτως καὶ ὁ ἐνοικῶν τῆς ψυχῆς ἡμῶν νοῦς τὴν ταῖς ἀρπαταῖς διολισθησάντα καὶ πεπτωκυῖαν ψυχὴν τῇ μετανοίᾳ πάλιν ἀνακαινίζει . Μετάνοια γὰρ τὴν πεπτωκυῖαν ψυχὴν ἀνιστᾷ , τὸν ἀπαλλοτριωθέντα Θεοῦ πάλιν φίλον καθιστᾷ · μετάνοια τὴν ἐπισμυδάσαν τῇ ψυχῇ σκοτομανίαν ἀποσβέζει , καὶ τὴν νέκρωσιν ἀπελαύνει · μετάνοια τὴν κατηραμένην ψυχὴν ἀνεγείρει , τὴν χωλεῦσαν ἀνορθοῖ , τὴν συντετριμμένην ἰάται , τὴν τετραυματισμένην ὑγιαίνει . Δραμὼμεν πρὸς τὴν μετάνοιαν , τὴν τῆς βασιλείας πρόδρομον , τὴν τῶν ἁμαρτιῶν ἐξαιρετήριον , τὴν τῆς σωτηρίας μητέρα . Μετάνοια , διαβόλου διωγμὸς , δαιμόνων σκελισμὸς . Ὦ μετάνοια , δι' ἣν Ἰωαδὲς ὁ προφήτης ἐφυγεν ἐκ προσώπου τοῦ Θεοῦ , ὡρισμένην ψυχὴν Θεοῦ ἄναστασιν ἀνατρέψαισα , καὶ τὸν χιρῶνα τοῦ θανάτου ψευδῆ ἀναδείξαισα · οὐ γὰρ ὑπενέχθη τῷ τοῦ Θεοῦ βουλή · κατὰ τὸν Νινευιτῶν ἀπορρίσει , αὐτὴν μὲν ἐνεπείσας , τοῖς δὲ Νινευιταῖς πηγάς ζωῆς ἀθρόους ἐξωρύξας . Μετάνοια μετὰ δακρύων προστεποιούσα Θεῷ , Ἐξέχισα τῷ βασιλεῖ ἀντὶ θανάτου ζωὴν ἐχαρίσατο . Ὦ μετάνοια ἀπὸ γῆς εἰς οὐρανούς ἀνατρέχουσα , καὶ ἀγγελικὰς δυνάμεις ὑπερβαίνουσα , καὶ τῷ Θεῷ Πνεύματι Κυρίῳ προσεγγίζουσα θρόνῳ , καὶ Θεῷ συνύμνος γινομένη , καὶ καθάπερ ἐξ οἴκων ὀπαδούσης τῶν τοῦ Θεοῦ θησαυρῶν τὸ ζῆν λαμβάνουσα , καὶ τοῖς ἔχουσι σε μετὰ παρρησίας δωρουμένη . Ὦ μετάνοια τῶν παθῶν ἰατρὴ , ἢ τὰς ἀπειλὰς πραΰνουσα , καὶ τὸ πῦρ κατασβεννύουσα τοῦ θυμοῦ , καὶ τὰς ὀργὰς κοιμίζουσα , καὶ φιλίας λαμπάδας ἀσβέστους πρυτανεύουσα . Ὦ μετάνοια ἐν καρδίᾳ ἀνθρώπου τικτομένη , καὶ παραχρῆμα εἰς οὐρανούς αὐλιζομένη · σὲ εὐηχοῦς ὁ μακάριος Δαυὶδ , τὴν ἐπὶ τοῖς δυσὶν ἁμαρτήμασι , φόνῳ λέγων καὶ μοιχείᾳ , αἰωνίας τιμωρίας ἐξέφυγε δίψην . Ὦ μετάνοια , τὰ δεσμὰ τῶν ἁμαρτημάτων διὰλῦουσα , καὶ ἱσραλισμένη · ψυχὰς διασώζουσα . Μετάνοια ἐκ μέσης καρδίας στεναγμὸν ἀναπέμπουσα Θεῷ δυσώπῃ · μετάνοια δάκρυον θερμὸν ἀπὸ ὀφθαλμῶν δροσίζουσα , τὰς ἐσπιλωμένας ψυχὰς τῷ βαπτίσματι ἐκλαμπρύνει . Ὦ μετάνοια , ἐκ θνητοῦ ἀνθρώπου γενόμενος φάρμακον ἀθανασίας · παρεκτικόν · σὲ ἔχουσα ψυχὴ λέγει · Μέλειρά ἐμι , καλὴ δὲ · μελέαινα διὰ τὸ τὰς ἁμαρτίας πάνθους σκιμυρῶν , καλὴ δὲ διὰ τὴν τῆς μετανοίας φέγγος ἀγάθων . Ὦ μετάνοια Πέτρου συνήγορος , καὶ Μαθίου ὑπέρογκα καὶ συνέδικος · σὲ ἐὰν εὕρῃ ὁ χριστοκτόνος Φαρισαῖος , χριστοφόρος Γαλλαῖος γίνεται . Μετάνοια τὴν κατεράμενην ψυχὴν μεταλλεύουσα , τὴν ἀκανθοφόρον καρδίαν εὐθὺς μεταβάλλει . Φασὶ τινες τὸν δεῦν γραφάσαντα , εἰς ὕψος μετάρσιον ἐπαρθέντα , εἰς διεδοσμένην πηγὴν ἐαυτὸν χαλάσαντα ἀνακαλεῖσθαι . Τοιαύτη ἐστὶν ἡ μετάνοια · τὴν γὰρ ἔχουσαν αὐτὴν καρδίαν εἰς ὕψος μετάρσιον [ 853 ] ἐπάρεται , τὴν πηγὴν τῶν δακρύων τὴν μὲν παλαιότητα τῶν ἁμαρτημάτων ἀποσχήγει , τὴν δὲ καινότητα τοῦ Πνεύματος ἐπεκίνει . Διὸ καὶ τὸ Πνεῦμα πρὸς τὴν ἐν μετανοίᾳ οὖσαν ψυχὴν λέγει τῷ , Ἀνακαινισθήσεται ὡς ἀετοῦ ἡ νεότης σου . Ταύτην εἴδω · ὁ μέγας τῶν ψυχῶν ἡμῶν ἰατρὸς πᾶσιν τῶν ἀζευτῶν εἶναι ἐνεργετέραν , συμβουλεύει λέγων · Μετανοεῖτε · ἤγγικε γὰρ ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν . Προσἐλθετε
Lemmas: Στέφανος χρυσοκομέω ἄνθος πλέκω ὁ ὁ φιληχοναω κεφαλή δοξάζω βούλομαι , ἐκ ὁ ἀχράτης λειμών Χριστός δακτύλιος ἄνθος περικαλέω τρυγάω , ἄγγελος ἐγώ συνεργέω πνεῦμα Θεός προσστάζω ἐρωτάω . Ἄξιος γάρ εἰμί ὁ Θεός λάθος , μέλλω δέ νήθω , τοιοῦτος στέφανος δοξάζω , ὅσος μάλιστα ἄσπιλος καί ἀμόλυντος ὁ ναός ὁ Θεός φυλάσσω , πορφύρεος στόμα καί ὁ ἐφευρετής μαργαρίτης ὁ ἐν ὁ σκότος ψυχή περιλάμπω , οὗτος ὁ φέγγος ὁ εὐσέβεια ἀστραπή . χαλάω αὐτός χείρ ἀγάπη , καί καθάπερ ἐκ βάθος ὁ ἀγνωσία ἐπί ὁ θαυμαστός φάος ὁ ἐλπίς αὐτός ἀνέζω . ὠθέω δέ ἐκ ἀπροσεξία ὁ θρυπτή ὁ ναός ὁ Θεός διαφθείρω , μή εἰς τέλος ἑαυτοῦ απελπίζω , ἀλλά διά ὁ μετάνοια οὗτος πάλιν ανακαινίζω . ὥσπερ γάρ ἄνθρωπος φρόνιμος ὁ ἐκ ἀμέλεια ἐπάνω οἶκος σαθρόω καί διαφθείρω σπουδαῖος ἐπανορθόω ἀνακτίζω , ὡς οὐδείς αὐτός ἀπολείπω ὁ ἐκ ἀρχή ἀνοικοδομέω οἶκος · ὡσαύτως καί ὁ ἐνοικέω ὁ Ψυχή ἐγώ νόος ὁ ὁ ἀρπαταῖς διολισθάνω καί πίπτω ψυχή ὁ μετάνοια πάλιν ανακαινίζω . Μετάνοια γάρ ὁ πίπτω ψυχή ἀνίστημι , ὁ ἀπαλλοτριόω Θεός πάλιν φίλος καθιστάω · μετάνοια ὁ ἐπισμυδάσαν ὁ Ψυχή σκοτομανια ἀποσβέννυμι , καί ὁ νέκρωσις ἀπελαύνω · μετάνοια ὁ κατερέω ψυχή ἀνεγείρω , ὁ χωλεύω ἀνορθόω , ὁ συντρίβω ἰάομαι , ὁ τραυματίζω ὑγιαίνω . τρέχω πρός ὁ μετάνοια , ὁ ὁ βασίλεια πρόδρομος , ὁ ὁ ἁμαρτία ἐξαιρετήριον , ὁ ὁ σωτηρία μήτηρ . Μετάνοια , διάβολος διωγμός , δαίμων σκελισμός . ὦ μετάνοια , διά ὅς Ἰωαδὲς ὁ προφήτης φυγι ἐκ πρόσωπον ὁ Θεός , ὁρίζω ψυχή Θεός ἀνάστασις ἀνατρέπω , καί ὁ Χείρων ὁ θάνατος ψευδής ἀναδείκνυμι · οὖον γάρ ὑποφέρω ὁ ὁ Θεός βουλή · κατά ὁ Νινευίτης απορρισεω , αὐτός μέν ἐμπίπτω , ὁ δέ νινευιτης πηγή ζωή ἀθρόος ἐξορύσσω . Μετάνοια μετά δάκρυ προστεποειμι Θεός , εγχέω ὁ βασιλεύς ἀντί θάνατος ζωή χαρίζομαι . ὦ μετάνοια ἀπό γῆ εἰς οὐρανός ἀνατρέχω , καί ἀγγελικός δύναμις ὑπερβαίνω , καί ὁ Θεός πνεῦμα κύριος προσεγγίζω θρόνος , καί Θεός σύνυμνος γίγνομαι , καί καθάπερ ἐκ οἶκος ὀπάζω ὁ ὁ Θεός θησαυρός ὁ ζῶ λαμβάνω , καί ὁ ἔχω σύ μετά παρρησία δωρέω . ὦ μετάνοια ὁ πάθος ἰατρός , ἢ ὁ ἀπειλή πραΰνω , καί ὁ πῦρ κατασβέννυμι ὁ θυμός , καί ὁ ὀργή κοιμίζω , καί φίλιος λαμπάς ἄσβεστος πρυτανεύω . ὦ μετάνοια ἐν Καρδία ἄνθρωπος τίκτω , καί παραχρῆμα εἰς οὐρανός αὐλίζω · σύ εύηχος ὁ μακάριος Δαυίδ , ὁ ἐπί ὁ δύο ἁμάρτημα , φόνος λέγω καί μοιχεία , αἰώνιος τιμωρία ἐκφεύγω δίψος . ὦ μετάνοια , ὁ δεσμός ὁ ἁμάρτημα διαλύω , καί ἱσραλισμένη · ψυχή διασῴζω . Μετάνοια ἐκ μέσος Καρδία στεναγμός ἀναπέμπω Θεός δυσωπέω · μετάνοια δάκρυ θερμός ἀπό ὀφθαλμός δροσίζω , ὁ σπιλόω ψυχή ὁ βάπτισμα ἐκλαμπρύνω . ὦ μετάνοια , ἐκ θνητός ἄνθρωπος γίγνομαι φάρμακον ἀθανασία · παρεκτικός · σύ ἔχω ψυχή λέγω · Μέλειρά μι , κάλως δέ · μελέαινα διά ὁ ὁ ἁμαρτία Πάνθοος σκιμυροος , κάλως δέ διά ὁ ὁ μετάνοια φέγγος Ἀγάθων . ὦ μετάνοια Πέτρος συνήγορος , καί Μαθίου ὑπέρογκος καί συνέδικος · σύ ἐάν εὑρίσκω ὁ χριστοκτόνος Φαρισαῖος , Χριστοφόρος Γαλλαῖος γίγνομαι . Μετάνοια ὁ καταίρω ψυχή μεταλλεύω , ὁ ἀκανθοφόρος Καρδία εὐθύς μεταβάλλω . φημί τις ὁ δεῦν γράφω , εἰς ὕψος μετάρσιος ἐπαίρω , εἰς διαδίδωμι πηγή ἑαυτοῦ χαλάω ἀνακαλέω . τοιοῦτος εἰμί ὁ μετάνοια · ὁ γάρ ἔχω αὐτός Καρδία εἰς ὕψος μετάρσιος [ 853 ] ἐπαίρω , ὁ πηγή ὁ δάκρυ ὁ μέν παλαιότης ὁ ἁμάρτημα ἀπέχω , ὁ δέ καινότης ὁ πνεῦμα ἐπικινέω . Διὸ καί ὁ πνεῦμα πρός ὁ ἐν μετάνοια εἰμί ψυχή λέγω ὁ , ἀνακαινίζω ὡς ἀετός ὁ νεότης σύ . οὗτος εἴδω · ὁ μέγας ὁ Ψυχή ἐγώ ἰατρός πᾶς ὁ άζευτος εἰμί ἐνεργής , συμβουλεύω λέγω · μετανοέω · ἐγγίζω γάρ ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός . προσέρχομαι