joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-romanos-homiliae-1-32 pg060_0559.3
τινὸς συναρπαγεῖς , οὐκ ἀπὸ μελέτης τῆς κατὰ τὴν πονηρίαν ταῦτα εἰργάσατο , ταχέως αὐτὰ ἀπενίψατο · ὁ μέντοι Φαρισαῖος , οὐδὲν τούτων τοιμησας , ἀλλὰ καὶ ἐν ἄλλοις κοινῶν ἀγαθῶς , τῇ πονηρᾷ προαιρέσει πάντα ἀπώλεσε . Τί οὖν ἐροῦμεν ; μὴ ἀδικία παρὰ τῷ Θεῷ ; Μὴ γένοιτο . Οὐκοῦν οὐδὲ ἐφ' ἡμῶν καὶ τῶν Ἰουδαίων . Εἶτα ἐπάγει ἕτερον τοῦτο ἀσφαλέστερον . Καὶ ποίον ; Τῷ γὰρ Μωϋσῇ λέγει · Ἐλεήσω ὃν ἂν ἐλέω , καὶ οἰκτειρήσω ὃν ἂν οἰκτειρῶ . Καὶ πάλιν αὐξὶ τὴν ἀντίθεσιν διὰ μέσου διακόπτων αὐτήν , καὶ λύων , καὶ ἑτέραν πάλιν ἀπορίαν ποιῶν . Ἵνα δὲ σαφέστερον γένηται τὸ λεγόμενον , ἐρμηνεύσαι αὐτὸ ἀναγκαῖον . Εἶπε , φησίν , ὁ Θεός , ὅτι Ὁ μείζων δουλεύσει τῷ ἐλάσσονι πρὸ τῆς ὀδόντος . Τί οὖν ; μὴ ἀδίκος ὁ Θεός ; Οὐδαμῶς . [ 616 ] Οὐκοῦν ἄκουε καὶ τὸν ἐξῆς · ἔχει μὲν γὰρ κλὴν ἡ ἀρετή , κλὴν ἡ κακία διέκρινεν · ἐνταῦθα δὲ ἐν τῷ ἀμάρτημα ἐν ἀπάντων Ἰουδαίων , τῆς μεσοπολίτης , καὶ ὅμως οἱ μὲν ἐκολάσθησαν , οἱ δὲ οὐκ ἐκολάσθησαν · διὸ λέγει · Ἐλεήσω ὃν ἂν ἐλέω , καὶ οἰκτειρήσω ὃν ἂν οἰκτείρω . Οὐ γὰρ σὺν ἐστιν εἰδέναι , ὦ Μωϋσῆ , τίνες ἄξιον φιλανθρωπίας , ἀλλ' ἐμοὶ παραχῶρει τοῦτο . Εἰ δὲ Μωϋσέως οὐκ ἦν εἰδέναι , πολλῷ μᾶλλον ἡμῶν . Διὰ γὰρ τοῦτο οὐδὲ ἀπλῶς τέθεικε τὸ εἰρημένον , ἀλλὰ καὶ πρὸς τὶνα εἴπεν , ἐμηνύσας · Τῷ γὰρ Μωϋσῇ , φησὶ λέγει · Ἵνα καὶ τῷ ἀξιώματι τοῦ προσώπου τὸν ἀνελίγοντα ἐντρέψῃ . Εἰτοῦν τοίνυν τὴν λύσιν τῶν ἀπορουμένων , διὰ μέσου διακόπτει , πάλιν ἑτέραν ἀνείλεσιν εἰσάγων , καὶ λέγων · Ἄρα οὖτος τοῦ θέλοντος οὐδὲ τοῦ τρέχοντος , ἀλλὰ τοῦ ἐλεούντος Θεοῦ . Λέγει γὰρ ἡ Γραφὴ τῷ Φαραῷ , ὅτι Εἰς αὐτὸ τοῦτο δεήσῃ σε , ὅπως ἐνδείξωμαι ἐν σοὶ τὴν δύναμιν μου , καὶ ὅπως διαγγελῇ τὸ ὄνομά μου ἐν πάσῃ τῇ γῇ . Ὅπερ γὰρ ἔχει , φησίν , οἱ μὲν ἐσώθησαν , οἱ δὲ ἐκολάσθησαν · οὕτω καὶ ἐνταῦθα οὗτος εἰς τοῦτο ἐπῆρτο . Εἶτα πάλιν ἀντίθεσιν ἐπάγει · Ἄρα οὖν ὃν θέλει ἐλεεῖ , ὃν δὲ θέλει σκληρύνει . Ἔρεις οὖν μοι · Τί ἐτι μέμψεται ; τῷ γὰρ θελήματι αὐτοῦ τις ἀνθίσταται ; Ὀρθῶς πῶς ἰσπουδᾶσαι αὐτὸ ποιῆσαι πᾶν πάντων ἀπορον ; Καὶ οὐδὲ τὴν λύσιν εὐθέως ἐπάγει , συμφερόντως καὶ τοῦτο ποιῶν , ἀλλ' ἐπιστομίζεῖ πρῶτον τὸν ζητοῦντα , λέγων οὕτω · Μενοῦντε , ὦ ἄνθρωπε , σὺ τίς εἶ ὁ ἀνταποκρινόμενος τῷ Θεῷ ; Ποιεῖ δὲ τοῦτο , τὴν ἀκαιρον αὐτοῦ περιεργίαν ἀναστελλόν , καὶ τὴν παλλὴν πολυπραγμοσύνην , καὶ χαλινὸν περιτιθεῖς , καὶ παιδεύων εἰδέναι τί μὲν Θεός , τί δὲ ἄνθρωπος , καὶ πῶς ἀκατάληπτος αὐτοῦ ἡ πρόνοια , καὶ πῶς ὑπεράνωνουσα τῶν ἡμετέρων λογισμῶν , καὶ πῶς ἅπαντα αὐτὸ παιδεῖσθαι δεῖ · ἐν ὅταν τοῦτο κατασκευασθῇ παρὰ τῷ ἀκροατῇ , καὶ κατασταλῇ καὶ λειφῇ τὴν γνώμην , τότε μετὰ πολλῆς τῆς εὐκολίας ἐπάγων τὴν λύσιν , εὐπαραδέκτον αὐτῷ ποιήσῃ τὸ λεγόμενον . Καὶ οὐ λέγει , ὅτι ἀδύνατον τὸ τοιαῦτα λῦσαι , ἀλλὰ εἰ ; Παράμον τοῦ τοιαῦτα ζητεῖν ; Δεῖ γὰρ παιδεῖσθαι τοὺς ὑπὸ τῷ Θεῷ λεγομένοις , οὐ περιεργάζεσθαι . κἂν τὸν λόγον αὐτὸν ἀγνοῶμεν διὸ φησι · Σὺ τίς εἶ ὁ ἀνταποκρινόμενος τῷ Θεῷ ; Εἰδὲς πῶς ἐξητυπόθης , πῶς κατέγνετο τὸ φύσημα ; Σὺ τίς εἶ ; Κοινωνὸς εἰ τῇ ἀρχῇ ; ἀλλὰ δικαστὴς ἐκδίκος τῷ Θεῷ ; Πρὸς γὰρ τὸν ἕνα σύγκρισις οὐδὲ εἶναι τὶ δυνατὴ , οὐ πρὸς τὸ θάδε , ἀλλ' οὐδὲ εἶναι τι . Τοῦ γὰρ εἰπῆν , Οὐδὲν εἰ , πολὺ τὸ εἰπῆν , Τίς εἰ , οὐδανώστερον . Καὶ ἄλλως πλείονα τὴν ἀγανάκτησιν ἐνδιδύκασιν τῇ ἐρωτῇ . Καὶ οὐκ εἶπε , Σὺ τίς εἶ ὁ ἀποκρινόμενος τῷ Θεῷ ; ἀλλ' Ὁ ἀνταποκρινόμενος , τοῦτ' ἐστιν , ὁ ἀντιλέγων , ὁ ἐναντιούμενος ; Τὸ γὰρ εἰπεῖν , ὅτι Οὕτως ἐκεῖ , καὶ
Lemmas: τις συναρπάζω , οὐ ἀπό μελέτη ὁ κατά ὁ πονηρία οὗτος ἐργάζομαι , ταχέως αὐτός ἀπονίζω · ὁ μέντοι Φαρισαῖος , οὐδείς οὗτος ἑτοιμάζω , ἀλλά καί ἐν ἄλλος κοινός ἀγαθός , ὁ πονηρός προαίρεσις πᾶς ἀπόλλυμι . τις οὖν εἴρω ; μή ἀδικία παρά ὁ Θεός ; μή γίγνομαι . οὐκοῦν οὐδέ ἐπί ἐγώ καί ὁ Ἰουδαῖος . εἶτα ἐπάγω ἕτερος οὗτος ἀσφαλής . καί ποῖος ; ὁ γάρ Μωϋσῆς λέγω · ἐλεάω ὅς εἄν ἔλεος , καί οἰκτίρω ὅς εἄν οἰκτειρέω . καί πάλιν αὖξις ὁ ἀντίθεσις διά μέσος διακόπτω αὐτός , καί λύω , καί ἕτερος πάλιν ἀπορία ποιέω . ἵνα δέ σαφής γίγνομαι ὁ λέγω , ἐρμηνεύω αὐτός ἀναγκαῖος . εἶπον , φημί , ὁ Θεός , ὅτι ὁ μείζων δουλεύω ὁ μικρός πρό ὁ ὀδούς . τις οὖν ; μή ἄδικος ὁ Θεός ; οὐδαμός . [ 616 ] οὐκοῦν ἀκούω καί ὁ ἑξῆς · ἔχω μέν γάρ κλῆς ὁ ἀρετή , κλῆς ὁ κακία διακρίνω · ἐνταῦθα δέ ἐν ὁ ἁμάρτημα ἐν ἀπαντάω Ἰουδαῖος , ὁ μεσόπολις , καί ὅμως ὁ μέν κολάζω , ὁ δέ οὐ κολάζω · διό λέγω · ἐλεάω ὅς εἄν ἔλεος , καί οἰκτίρω ὅς εἄν οἰκτείρω . οὖον γάρ σύν εἰμί οἶδα , εἰμί Μωϋσῆς , τίς ἄξιος φιλανθρωπία , ἀλλά ἐγώ παραχωρέω οὗτος . εἰμί δέ Μωϋσῆς οὐ εἰμί οἶδα , πολύς μᾶλλον ἐγώ . Ζεύς γάρ οὗτος οὐδέ ἀπλόος τίθημι ὁ εἴρω , ἀλλά καί πρός τίς εἶπον , μηνύω · ὁ γάρ Μωϋσῆς , φημί λέγω · ἵνα καί ὁ ἀξίωμα ὁ πρόσωπον ὁ ἀνελίσσω ἐντρέπω . ειος τοίνυν ὁ λύσις ὁ ἀπορέω , διά μέσος διακόπτω , πάλιν ἕτερος ἀναιρέω εἰσάγω , καί λέγω · ἄρας οὗτος ὁ ἐθέλω οὐδέ ὁ τρέχω , ἀλλά ὁ ἐλεέω Θεός . λέγος γάρ ὁ γραφή ὁ Φαραός , ὅτι εἰς αὐτός οὗτος δήω σύ , ὅπως ἐνδείκνυμι ἐν σύ ὁ δύναμις ἐγώ , καί ὅπως διαγγέλλω ὁ ὄνομα ἐγώ ἐν πᾶς ὁ γῆ . ὅπερ γάρ ἔχω , φημί , ὁ μέν σῴζω , ὁ δέ κολάζω · οὗτος καί ἐνταῦθα οὗτος εἰς οὗτος ἐπαίρω . εἶτα πάλιν ἀντίθεσις ἐπάγω · ἄρας οὖν ὅς ἐθέλω ἐλεέω , ὅς δέ ἐθέλω σκληρύνω . εἴρω οὖν ἐγώ · τις ἔτι μέμφομαι ; ὁ γάρ θέλημα αὐτός τις ἀνθίστημι ; ὀρθῶς πῶς ἰσπουδᾶσαι αὐτός ποιέω πᾶς πᾶς ἄπορος ; καί οὐδέ ὁ λύσις εὐθύς ἐπάγω , συμφέρω καί οὗτος ποιέω , ἀλλά ἐπιστομίζω πρῶτος ὁ ζητέω , λέγω οὗτος · Μενοῦντε , εἰμί ἄνθρωπος , σύ τίς εἰμί ὁ ἀνταποκρίνομαι ὁ Θεός ; ποιός δέ οὗτος , ὁ ἀκαιρέω αὐτός περιεργία ἀναστέλλω , καί ὁ παλλή πολυπραγμοσύνη , καί χαλινός περιτίθημι , καί παιδεύω οἶδα τίς μέν Θεός , τίς δέ ἄνθρωπος , καί πῶς ἀκατάληπτος αὐτός ὁ πρόνοια , καί πῶς υπερανωνουω ὁ ἡμέτερος λογισμός , καί πῶς ἅπας αὐτός παιδεύω δεῖ · ἐν ὅταν οὗτος κατασκευάζω παρά ὁ ἀκροατής , καί καταστέλλω καί λείπω ὁ γνώμη , τότε μετά πολύς ὁ εὐκολία ἐπάγω ὁ λύσις , εὐπαράδεκτος αὐτός ποιέω ὁ λέγω . καί οὖον λέγω , ὅτι ἀδύνατος ὁ τοιοῦτος λύω , ἀλλά εἰμί ; Παράμων ὁ τοιοῦτος ζητέω ; Δεύς γάρ παιδεύω ὁ ὑπό ὁ Θεός λέγω , οὖον περιεργάζομαι . κἀν ὁ λόγος αὐτός ἀγνοέω διό φημί · σύ τίς εἰμί ὁ ἀνταποκρίνομαι ὁ Θεός ; ἀνάκλεις πῶς εξητυπινω , πῶς καταγιγνώσκω ὁ φύσημα ; σύ τίς εἰμί ; κοινωνός εἰμί ὁ ἀρχή ; ἀλλά δικαστής ἔκδικος ὁ Θεός ; πρός γάρ ὁ εἷς σύγκρισις οὐδέ εἰμί τίς δυνατός , οὖον πρός ὁ ἀνταπόλλυμι , ἀλλά οὐδέ εἰμί τίς . ὁ γάρ λέγω , οὐδείς εἰμί , πολύς ὁ λέγω , Τῖς εἰμί , οὐδανώστερον . καί ἄλλως πλείων ὁ ἀγανάκτησις ἐνδιδύω ὁ ἐρωτάω . καί οὐ εἶπον , σύ τίς εἰμί ὁ ἀποκρίνω ὁ Θεός ; ἀλλά ὁ ἀνταποκρίνομαι , οὗτος εἰμί , ὁ ἀντιλέγω , ὁ ἐναντιόομαι ; ὁ γάρ εἶπον , ὅτι οὕτως ἐκεῖ , καί