joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-romanos-homiliae-1-32 pg060_0458.1
πάντας , ἐπὶ τοῦτον ἀνάγει τὸν λόγον . Πατέρα δὲ αὐτὸν κατὰ σάρκα ἐκάλεσεν , ἐκβάλλων αὐτοὺς τῆς πρὸς αὐτὸν γνησίας συγγενείας , καὶ προσδοποῦν τοις ἔθνεσι τὴν πρὸς αὐτὸν ἀγάπην . Εἶτα φησιν · Εἰ γὰρ Ἀβραὰμ ἐξ ἔργων ἐδικαιώθη , ἔχει καύχημα , ἀλλ’ οὐ πρὸς τὸν Θεόν . Εἰπὼν οὖν , ὅτι δικαιοῖ περιτομὴν ἐκ πίστεως ὁ Θεός , καὶ ἀπορρήσθαι διὰ τῆς πίστεως , καὶ κατασκευάσας αὐτὸ ἰκανῶς ἐν τοῖς ἐμπροσθεν , καὶ διὰ τοῦ Ἀβραὰμ μειζόνως αὐτὸ δεῖξαι τὴν ἑαυτοῦ ἐπιγνώσιν , καὶ ποιεῖ τὴν μάχην τῇ πίστει πρὸς τὰ ἔργα , καὶ τὸν ἀγῶνα ὅλον περὶ τὸν δίκαιον ἵστησι · καὶ οὐχ ἀπλῶς . Διὸ καὶ πρόφρα σεμνύνει προπλάττορα καλῶν , καὶ ἀνάγκην αὐτοῖς ἐπιτιθεῖς τοῦ πειθεσθαι ἐν πᾶσιν αὐτῷ . Μὴ γὰρ μοι τὸν Ἰουδαῖον εἴπης , φησί , μηδὲ τὸν δεῖνα καὶ τὸν δεῖνα ἀγάπης εἰς μέσον · ἐγὼ γὰρ ἐπὶ τὴν χορὴν ἀπάντων , καὶ ὅθεν ἡ περιτομὴ τὴν [ 498 ] ἀρχὴν ἔλαβεν , ἀνειμι . Εἰ γὰρ Ἀβραὰμ ἐξ ἔργων ἐδικαιώθη , φησίν , ἔχει καύχημα , ἀλλ’ οὐ πρὸς τὸν Θεόν . Ἀσαφῶς τὸ εἰρημένον · οὐχὸν ἀναγκαῖον αὐτὸ ποιήσαι σαφέστερον . Αὐτὸ γὰρ ἐστι καύχημα , τὸ μὲν ἀπὸ τῶν ἔργων , τὸ δὲ ἀπὸ τῆς πίστεως . Εἰπὼν τοίνυν , Εἰ ἐξ ἔργων ἐδικαιώθη , ἔχει καύχημα , ἀλλ’ οὐ πρὸς τὸν Θεόν , ἔδειξεν , ὅτι καὶ ἀπὸ πίστεως δύναιτ’ ἂν ἔχειν καύχημα , καὶ πολλῷ μείζον . Ἡ γὰρ πολλὴ τοῦ Παύλου δύναμις ἐν τούτῳ μάλιστα δεῖκνυται , ὅτι εἰς τοῦναντίον περιέστρεφε τὸ προκειμένον , καὶ ὅπερ εἶχεν ἡ διὰ τῶν ἔργων σωτηρία , τὸ καυχάσθαι καὶ παρρησιάζεσθαι , τοῦτο ἔδειξε πολλῷ πλεῖον τῆς πίστεως ἔχειν . Ὁ μὲν γὰρ ἐν τοῖς ἔργοις καυχώμενος , τοὺς οἰκείους ἔχει προβαλλεῖν πόνους · ὁ δὲ ἐπὶ τῇ πίστει τῷ Θεῷ καλλωπιζόμενος , πολλῷ μείζονα καυχήσεως ἀφορμὴν ἐπιδείκνυσιν , ὅτι δοξάσας καὶ μεγαλυνὰς τὸν Κύριον . Ἡ γὰρ οὐχ ὑπῆρξε τὴν φύσιν τῶν ὁρωμένων , ταῦτα ἀπὸ τῆς πίστεως καταδεξάμενος τῆς εἰς αὐτόν , καὶ τὴν γνῶσιν ἀγάπην τὴν περὶ αὐτὸν ἐπεδείξατο , καὶ τὴν δύναμιν αὐτοῦ λαμπρῶς ἀνεκήρυξε . Τοῦτο δὲ γενναιοτάτης ψυχῆς καὶ φιλοσόφου γνώμης καὶ ὑψηλῆς διανοίας . Τὸ μὲν γὰρ μὴ κλαθεῖν · μηδὲ φονεύσαι , καὶ τῶν τυγχόντων ἐστι · τὸ δὲ πιστεύσαι , ὅτι τὰ ἀδύνατα δύναται Θεός , μεγαλοφροσύνην τινος δεῖται ψυχῆς , καὶ σφρόδα περὶ αὐτὸν διακειμένης · καὶ γὰρ ἀγάπης γνώρισμα τοῦτο σημείων ἐστι . Τιμᾷ μὲν γὰρ τὸν Θεὸν καὶ ὁ τὰς ἐντολὰς πληρῶν , πολλῷ δὲ μειζόνως οὗτος ὁ διὰ τῆς πίστεως φιλοσοφῶν · ἐκεῖνος μὲν γὰρ ὑπῆκουσεν αὐτῷ , οὗτος δὲ τὴν προαποχάραν ἔλαβε περὶ αὐτοῦ δόξαν , καὶ τῆς διὰ τῶν ἔργων ἐπιδείξεως μειζόνως ἐδόξασε καὶ ἐθαύμασεν . Ἐκεῖνο μὲν οὖν τὸ καύχημα τοῦ κατορθούντος ἐστι , τοῦτο δὲ τοῦ Θεοῦ δοξάζει , καὶ ὅλον ἐστὶν αὐτοῦ · καυχᾶται γὰρ ἐπὶ τῷ περὶ αὐτοῦ μεγάλα φαντάζεσθαι , ἄπερ εἰς τὴν ἐκεῖνου διαβαίνει δόξαν . Διὰ τοῦτο φησί , πρὸς τὸν Θεὸν ἔχειν αὐτὸν τὸ καύχημα · οὐ διὰ τοῦτο δὲ μόνον , ἀλλὰ καὶ δι’ ἑτέρου . Καυχᾶται γὰρ πάλιν ὁ πιστός , οὐχ ὅτι τὸν Θεὸν ἐρήλασε μόνον γνησίως , ἀλλ’ ὅτι καὶ πολλῆς παρ’ αὐτοῦ τιμῆς ἀπήλαυσεν καὶ ἀγάπης . Ὡςπερ γὰρ αὐτὸς αὐτὸν ἠγάπησε μεγάλα περὶ αὐτοῦ φαντασάμενος · τοῦτο γὰρ ἀγάπης δείγμα · οὕτως καὶ ὁ Θεὸς αὐτὸν ἐρήλασε μυρίως ὑπακούοντα ὄντα , οὐχὶ κολάσεως ἀπαλλάξας μόνον , ἀλλὰ καὶ δίκαιον ἐργασάμενος . Ἔχει τοίνυν καυχάσθαι ὡς μεγάλης καταξιωθείς ἀγάπης . Τὴν γὰρ ἡ Γραφὴ λέγει , Ἐπίστευσεν Ἀβραὰμ τῷ Θεῷ καὶ ἐλογίσθη αὐτῷ εἰς δικαιοσύνην . Τῷ δὲ ἐργαζομένῳ ὁ μισθὸς οὐ λογίζεται κατὰ χάριν , ἀλλὰ κατὰ ὀφείλημα . Οὐχὸν τοῦτο μείζον , φησίν ; Οὐδαμῶς · καὶ γὰρ τῷ πιστεύοντι
Lemmas: πᾶς , ἐπί οὗτος ἀνάγω ὁ λόγος . πατήρ δέ αὐτός κατά σάρξ καλέω , ἐκβάλλω αὐτός ὁ πρός αὐτός Γνησίας συγγένεια , καί προσδοποω ὁ ἔθνος ὁ πρός αὐτός ἀγάπη . εἶτα φημί · εἰμί γάρ Ἀβραάμ ἐκ ἔργον δικαιόω , ἔχω καύχημα , ἀλλά οὖον πρός ὁ Θεός . εἶπον οὖν , ὅτι δικαιόω περιτομή ἐκ πίστις ὁ Θεός , καί ἀπορρέω διά ὁ πίστις , καί κατασκευάζω αὐτός ἱκανῶς ἐν ὁ ἔμπροσθεν , καί διά ὁ Ἀβραάμ μέγας αὐτός δείκνυμι ὁ ἑαυτοῦ ἐπιγιγνώσκω , καί ποιέω ὁ μάχη ὁ πίστις πρός ὁ ἔργον , καί ὁ ἀγών ὅλος περί ὁ Δίκαιος ἵστημι · καί οὐ ἀπλόος . Διὸ καί πρόφρων σεμνύνω προπλάσσω καλός , καί ἀνάγκη αὐτός ἐπιτίθημι ὁ πείθω ἐν πᾶς αὐτός . μή γάρ ἐγώ ὁ Ἰουδαῖος εἶπον , φημί , μηδέ ὁ Δεῖνα καί ὁ Δεῖνα ἀγάπη εἰς μέσος · ἐγώ γάρ ἐπί ὁ χορός ἀπαντάω , καί ὅθεν ὁ περιτομή ὁ [ 498 ] ἀρχή λαμβάνω , ἀνέρχομαι . εἰμί γάρ Ἀβραάμ ἐκ ἔργον δικαιόω , φημί , ἔχω καύχημα , ἀλλά οὖον πρός ὁ Θεός . ἀσαφής ὁ εἴρω · οὐχὸν ἀναγκαῖος αὐτός ποιέω σαφής . αὐτός γάρ εἰμί καύχημα , ὁ μέν ἀπό ὁ ἔργον , ὁ δέ ἀπό ὁ πίστις . εἶπον τοίνυν , εἰμί ἐκ ἔργον δικαιόω , ἔχω καύχημα , ἀλλά οὖον πρός ὁ Θεός , δείκνυμι , ὅτι καί ἀπό πίστις δύο εἄν ἔχω καύχημα , καί πολύς μείζων . ὁ γάρ πολύς ὁ Παῦλος δύναμις ἐν οὗτος μάλιστα δείκνυμι , ὅτι εἰς τουναντίον περιστρέφω ὁ πρόκειμαι , καί ὅσπερ ἔχω ὁ διά ὁ ἔργον σωτηρία , ὁ καυχάομαι καί παρρησιάζομαι , οὗτος δείκνυμι πολύς πλείων ὁ πίστις ἔχω . ὁ μέν γάρ ἐν ὁ ἔργον καυχάομαι , ὁ οἰκεῖος ἔχω προβάλλω πόνος · ὁ δέ ἐπί ὁ πίστις ὁ Θεός καλλωπίζω , πολύς μείζων καύχησις ἀφορμή ἐπιδείκνυμι , ὅτι δοξάζω καί μεγαλυνός ὁ κύριος . ὁ γάρ οὐ ὑπάρχω ὁ φύσις ὁ ὁράω , οὗτος ἀπό ὁ πίστις καταδέχομαι ὁ εἰς αὐτός , καί ὁ γνῶσις ἀγάπη ὁ περί αὐτός ἐπιδείκνυμι , καί ὁ δύναμις αὐτός λαμπρῶς ἀνακηρύσσω . οὗτος δέ γενναῖος Ψυχή καί φιλόσοφος γνώμη καί ὑψηλός διάνοια . ὁ μέν γάρ μή κλέω · μηδέ φονεύω , καί ὁ τυγχάνω εἰμί · ὁ δέ πιστεύω , ὅτι ὁ ἀδύνατος δύναμαι Θεός , μεγαλοφροσύνη τις δήω Ψυχή , καί σφρόδα περί αὐτός διάκειμαι · καί γάρ ἀγάπη γνώρισμα οὗτος σημεῖον εἰμί . τιμάω μέν γάρ ὁ θεός καί ὁ ὁ ἐντολή πληρόω , πολύς δέ μέγας οὗτος ὁ διά ὁ πίστις φιλοσοφέω · ἐκεῖνος μέν γάρ ὑπακούω αὐτός , οὗτος δέ ὁ προαποχαρα λαμβάνω περί αὐτός δόξα , καί ὁ διά ὁ ἔργον ἐπίδειξις μέγας δοξάζω καί θαυμάζω . ἐκεῖνος μέν οὖν ὁ καύχημα ὁ κατορθόω εἰμί , οὗτος δέ ὁ Θεός δοξάζω , καί ὅλος εἰμί αὐτός · καυχάομαι γάρ ἐπί ὁ περί αὐτός μέγας φαντάζω , Ἄπερ εἰς ὁ ἐκεῖνος διαβαίνω δόξα . Ζεύς οὗτος φημί , πρός ὁ θεός ἔχω αὐτός ὁ καύχημα · οὖον διά οὗτος δέ μόνος , ἀλλά καί διά ἕτερος . καυχάομαι γάρ πάλιν ὁ πιστός , οὐ ὅτι ὁ θεός ἐρήλασε μόνος γνήσιος , ἀλλά ὅτι καί πολύς παρά αὐτός τιμή ἀπαλαύω καί ἀγάπη . ὡς γάρ αὐτός αὐτός ἀγαπάω μέγας περί αὐτός φαντάζω · οὗτος γάρ ἀγάπη δείγμα · οὕτως καί ὁ θεός αὐτός ἐρήλασε μυρίος ὑπακούω εἰμί , οὐ κόλασις ἀπαλλάσσω μόνος , ἀλλά καί Δίκαιος ἐργάζομαι . ἔχις τοίνυν καυχάομαι ὡς μέγας καταξιόω ἀγάπη . ὁ γάρ ὁ γραφή λέγω , πιστεύω Ἀβραάμ ὁ Θεός καί λογίζομαι αὐτός εἰς δικαιοσύνη . ὁ δέ ἐργάζομαι ὁ μισθός οὖον λογίζομαι κατά χάρις , ἀλλά κατά ὀφείλημα . Οὐχὸν οὗτος μείζων , φημί ; οὐδαμός · καί γάρ ὁ πιστεύω