joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-romanos-homiliae-1-32 pg060_0754.1
νουν ἔχοντα , πάντα αἰρούμενον παθεῖν , ἢ ἕνα δοῦλον ἀπολέσαι , δρχους μυρίους ἀπάγων κατὰ τὴν ψυχήν , ὥστε μὴ προσδοκᾶν τι τῶν ἰδίων . Ἄλλ' ὁ τοιοῦτος ἀπήνη καὶ περίφθονος ἐν ὥρᾳ ἀνάγκης , ὅταν σφοδροῖς χειμάζηται καὶ κινδυνεύῃ ἐν τῇ θαλάσσῃ · ἐξετάσται γὰρ ὁ κλῦδων , ἐγείρει τρικυμίαν ἡ θάλασσα , ὑφίσταται μέχρι τοῦ οὐρανοῦ καὶ τὰ κύματα · [ 856 ] εὐθὺς τότε ἡ φιλαργυρία μαράννεται , καὶ ὁ πάντα κάματον ὑπομείνας , ἵνα συνάδῃ τὰ χρήματα , ἐκβολὰς ποιεῖται ταῖς ἰδίαις χειρὶ πάντων ὧν ἔχει , καὶ χαρίζεται τὸν πλοῦτον τῇ θαλάσσῃ . Ἄλλ' ἐρωτήσων αὐτὸν εὐθὺς , Τί ποιεῖς , ὦ ἄνθρωπε ; τί μαίνῃ ; τί ῥίπτεις τὰ χρήματα ἀχρήστως ; οὐ παρακαυλάττει σου τὰς παρακαταθήκας ἡ θάλασσα ; οὐκ ἔστιν ὡς ἡ γῆ δεχομένη τὰ σπέρματα , καὶ διδοῦσι σοι πολυπλασίονα ; οὐ γὰρ λαμβάνει σπέρματα , καὶ δίδωσι δράγματα . Τί οὖν δανείζεις ἀχρήστως ἀγαρίστῳ στοιχεῖῳ ; τί πιστεύεις ἀπίστοις κύμασι ; τί δίδως τὴν ἐνθύηνην σου εἰς παρακαταθήκην τῇ μὴ ἀποδοούσῃ θαλάσσῃ ; Θεῷ οὐκ ἠθέλησας δανεῖσαι , καὶ τῇ ἄτριχ θαλάσσῃ ῥίπτεις τὰ χρήματα ; Τί οὖν εὐθὺς ἐκεῖνος ἀποκρίνεται ; Θέλω τὴν ψυχήν μου σῶσαι , ὃ λον τὸν κόσμον κερδήσων . Νῦν ἔγνω , Τί δώσει ἄνθρωπος ἀντάλλαγμα τῆς ψυχῆς αὐτοῦ ; νῦν ἔμαθες τὸ ῥῆμα τοῦ Χριστοῦ , ὅπου παρακαλῶν ἔλεγεν , Τί ὠφελησεται ἄνθρωπον , εἰν ὅλον τὸν κόσμον κερδήσῃ , τὴν δὲ ψυχὴν αὐτοῦ ζημιωθῇ ; Ἄλλ' οὐκ ἐπαίδευσε σε ὁ νόμος ; Παίδευσε σε κἂν ὁ φόβος . Οὐκ ἐπαίδευσε σε ἡ τοῦ Θεοῦ ἀσπικαλία ; Παίδευσε σε ὁ τῆς θαλάσσης ἡ μανία . Ἡ τῆς ἀνακολουθοῦ πράξεως ὡ τῆς πάντα παιδεύουσης ἀνάγκης ; ἡ θάλασσα βιαζομένη λαμβάνει ὅλα , ὁ Θεὸς δὲ προτρεπόμενος εἰς βασιλείαν οὐρανῶν , οὐδὲ μέρος τι λαμβάνει ; τῇ θαλάσσῃ πιστεύεις μηδὲν σοι χρήστων ἐπαγγελιομένη , καὶ τῷ Θεῷ οὐ πείθεις ἐκατονταπλασίονά σοι ἐπαγγελιομένην καὶ χαριζομένη ; Βούλει καὶ ἑτέραν εἰκόνα τῆς τοιαύτης ἀνάγκης ὑποψιάσαι σοι ; χρή γὰρ καὶ διὰ τῶν φοβερώων καὶ διὰ τῶν ἀγαθῶν πανταχόθεν ὠφελεῖσθαι τὴν σὴν ψυχὴν . Ἐνθόνησον οὖν καὶ τοὺς ἐν τῇ γῇ πραγματευομένους , τοὺς πάντα ποιούντας καὶ πράττοντας ὑπὲρ τοῦ κερδαίνει τι , τοὺς δρχους τολμῶντας , καὶ πᾶσης ἐπιποθίας γέμοντας ὑπὲρ τοῦ ἕνα δοῦλον λαβεῖν πλείον , ὅτι οὐ τοῦτο τοὺς τοῦ θεοῦ νόμους παραχωροῦνται . Προσέχοντι κηρύττουσι , κάκεινοι τὰ ὑστὰ ἀποκλείουσι · διδάσκοντες βούσαι , κάκεινοι τὴν νοῦθεσίαν μυκτηρίζουσι . Καὶ τί λοιπὸν ἐπὶ τοῦτον γίνεται ; οὐ γὰρ ἐπὶ πάντων , ἀλλ' ἐπὶ τούτων . Περιπίπτει γὰρ πολλὰκις ὁ τοιοῦτος ἐμπορος λησταῖς · καὶ ὁ πρὸς τὸν πλοῦτον κεχυμένος , καὶ ἀπηλυσμένος τοῦ τῆς φιλοχρηματίας πάθους ἐνδοῦμενος , εὐθὺς ἀποδύεται τῆς τοιαύτης νόσου , καὶ γίνεται δαφιλὴς εἰς τὸ χαρίσασθαι · βλέπει γὰρ τὸ εἴρος , ὁ ἐπιφέρεται ὁ ληστής , καὶ φαῦς τὸ πάθος · ἐπέρχεται ὁ ληστής , καὶ εὑρίσκεται λειπὴν ἔχοντος , ὡσπερ τις φιλότιμος , τὰ ἑαυτοῦ παρέχων μετὰ ἰκεσίας . Τί οὖν λέγει τῷ ληστῇ τότε ; Πάντα λάβε , καὶ μόνον τὴν ψυχὴν μου χάρισαι . Ἀκούετω καὶ οὗτος · Νῦν ἔγνω ὅτι δώσει ἄνθρωπος ἀντάλλαγμα τῆς ψυχῆς αὐτοῦ . Ληστή πάντα βουλομένῳ λαβεῖν δίδω ; μετὰ πάσης παρακλησέως , τοῦ βλέποντος σε εἰς πάντα . Θεῷ δὲ μέρος τι βουλομένῳ λαβεῖν οὐ δανείζεις ; τὸ πάντα πλουσιῶν παρέχειν σοι λαβείν , ἐπιζέαι τε καὶ οὐράνῳ ; Ἄλλ' οὐδὲ τοσοῦτον φοβῇ τὸν Θεόν , ὅσον τὸν ληστήν ; Καὶ εἴρος μὲν γυμνούμενον φοβῇ , γένην δὲ πῦρ ἀπείλουμένον καταφρονεῖς . Μὴ , παρακαλῶ , μὴ τοιοῦτο ; τινες ὑμῶν γινέσθωσαν · οὐ γὰρ ἐστε , μάλιστα φιλόχριστοι ὄντες · οἱ γὰρ γὰρ πάντα τὰ ἀποθρόσμενα τοῖς ἀνθρώποις . Τὰς ψυχὰς ὑμῶν ἀσφαλίσασθε πρὸ τῆς ἐντεῦθεν ἀποδημίας , καὶ ἐπιγνώσκετε τὸν ἐν τοῖς ἁγίοις Εὐαγγελίοις εἰρηκότα · Μακάριοι οἱ ἐλεήμονες , ὅτι αὐτοὶ ἐλεηθήσονται . Λύσοι οὖν τὸ ἐλεοῦνι καὶ τρέφεσθαι καὶ μὴ ἀνεύζονται θεῖς δόξαν ἀναπέψωμεν , σὺν τῷ Πατρὶ καὶ τῷ παναγίῳ καὶ ζωοποιῷ Πνεύματι , νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: νόος ἔχω , πᾶς αἱρέω πάσχω , ἢ εἷς δοῦλος ἀπόλλυμι , δρχους μυρίος ἀπάγω κατά ὁ Ψυχή , ὥστε μή προσδοκάω τίς ὁ ἴδιος . ἄλλος ὁ τοιοῦτος ἀπήνη καί περίφθονος ἐν ὥρα ἀνάγκη , ὅταν σφοδρός χειμάζω καί κινδυνεύω ἐν ὁ θάλασσα · ἐξεταστής γάρ ὁ κλύδων , ἐγείρω τρικυμία ὁ θάλασσα , ὑφίστημι μέχρι ὁ οὐρανός καί ὁ κῦμα · [ 856 ] εὐθύς τότε ὁ φιλαργυρία μαραίνω , καί ὁ πᾶς κάματος ὑπομένω , ἵνα Συνάδη ὁ χρῆμα , ἐκβολή ποιέω ὁ ἴδιος χείρ πᾶς ὅς ἔχω , καί χαρίζομαι ὁ πλοῦτος ὁ θάλασσα . ἄλλος ἐρωτάω αὐτός εὐθύς , τις ποιέω , εἰμί ἄνθρωπος ; τίς μαίνομαι ; τίς ῥίπτω ὁ χρῆμα ἄχρηστος ; οὖον παρακαυλάττει σύ ὁ παρακαταθήκη ὁ θάλασσα ; οὐ εἰμί ὡς ὁ γῆ δέχομαι ὁ σπέρμα , καί δίδωμι σύ πολυπλασίων ; οὖον γάρ λαμβάνω σπέρμα , καί δίδωμι δράγμα . τις οὖν δανείζω ἄχρηστος ἀγάριστος στοιχεῖον ; τίς πιστεύω ἄπιστος κῦμα ; τίς δίδωμι ὁ ἐνθύηνην σύ εἰς παρακαταθήκη ὁ μή ἀποδίδωμι θάλασσα ; Θεός οὐ ἐθέλω δανείζω , καί ὁ ἄτριχος θάλασσα ῥίπτω ὁ χρῆμα ; τις οὖν εὐθύς ἐκεῖνος ἀποκρίνω ; ἐθέλω ὁ Ψυχή ἐγώ σῴζω , ὅς λος ὁ κόσμος κερδαίνω . νῦν γιγνώσκω , τις δίδωμι ἄνθρωπος ἀντάλλαγμα ὁ Ψυχή αὐτός ; νῦν μανθάνω ὁ ῥῆμα ὁ Χριστός , ὅπου παρακαλέω λέγω , τις ὠφελέω ἄνθρωπος , ἐν ὅλος ὁ κόσμος κερδαίνω , ὁ δέ ψυχή αὐτός ζημιόω ; ἄλλος οὐ παιδεύω σύ ὁ νόμος ; Παιδεύω σύ κἀν ὁ φόβος . οὐ παιδεύω σύ ὁ ὁ Θεός ἀσπικαλία ; Παιδεύω σύ ὁ ὁ θάλασσα ὁ μανία . ὁ ὁ ἀνακόλουθος πρᾶξις εἰμί ὁ πᾶς παιδεύω ἀνάγκη ; ὁ θάλασσα βιάζομαι λαμβάνω ὅλος , ὁ θεός δέ προτρέπω εἰς βασίλειος οὐρανός , οὐδέ μέρος τίς λαμβάνω ; ὁ θάλασσα πιστεύω μηδείς σύ Χρήστων ἐπαγγέλλω , καί ὁ Θεός οὖον πείθω ἐκατονταπλασιάζω σύ ἐπαγγέλλω καί χαρίζομαι ; βούλομαι καί ἕτερος εἰκών ὁ τοιοῦτος ἀνάγκη ὑποψιάζω σύ ; χρή γάρ καί διά ὁ φοβερόω καί διά ὁ ἀγαθός πανταχόθεν ὠφελέω ὁ σός ψυχή . ενθονησος οὖν καί ὁ ἐν ὁ γῆ πραγματεύομαι , ὁ πᾶς ποιέω καί πράσσω ὑπέρ ὁ κερδαίνω τίς , ὁ δρχους τολμάω , καί πᾶς ἐπιποθία γέμω ὑπέρ ὁ εἷς δοῦλος λαμβάνω πλείων , ὅτι οὖον οὗτος ὁ ὁ θεός νόμος παραχωρώ . προσέχω κηρύσσω , ἐκεῖνος ὁ ὑστὰ ἀποκλείω · διδάσκω Βοῦσαι , ἐκεῖνος ὁ νουθεσία μυκτηρίζω . καί τίς λοιπός ἐπί οὗτος γίγνομαι ; οὖον γάρ ἐπί πᾶς , ἀλλά ἐπί οὗτος . περιπίπτω γάρ πολλάκις ὁ τοιοῦτος ἔμπορος λῃστής · καί ὁ πρός ὁ πλοῦτος χέω , καί ἀπαλύνω ὁ ὁ φιλοχρηματία πάθος ἐνδέω , εὐθύς ἀποδύω ὁ τοιοῦτος νόσος , καί γίγνομαι Δαφίλης εἰς ὁ χαρίζομαι · βλέπω γάρ ὁ εἶρος , ὁ ἐπιφέρω ὁ ληστής , καί φημί ὁ πάθος · ἐπέρχομαι ὁ ληστής , καί εὑρίσκω λοιπός ἔχω , ὡς τις φιλότιμος , ὁ ἑαυτοῦ παρέχω μετά Ἱκεσία . τις οὖν λέγω ὁ λῃστής τότε ; Πάν λαμβάνω , καί μόνος ὁ ψυχή ἐγώ χαρίζομαι . ἀκούω καί οὗτος · νῦν γιγνώσκω ὅτι δίδωμι ἄνθρωπος ἀντάλλαγμα ὁ Ψυχή αὐτός . Ληστή πᾶς βούλομαι λαμβάνω δίδωμι ; μετά πᾶς παράκλησις , ὁ βλέπω σύ εἰς πᾶς . Θεός δέ μέρος τίς βούλομαι λαμβάνω οὖον δανείζω ; ὁ πᾶς πλουσιάω παρέχω σύ λαμβάνω , ἐπιζέω τε καί οὐρανός ; ἄλλος οὐδέ τοσοῦτος φοβέω ὁ Θεός , ὅσος ὁ λῃστής ; καί εἶρος μέν γυμνόω φοβέω , γενή δέ πῦρ ἀπειλέω καταφρονέω . μή , παρακαλέω , μή τοιοῦτος ; τις σύ γίγνομαι · οὖον γάρ εἰμί , μάλιστα φιλόχριστος εἰμί · ὁ γάρ γάρ πᾶς ὁ ἀποθρῴσκω ὁ ἄνθρωπος . ὁ ψυχή σύ ἀσφαλίζω πρό ὁ ἐντεῦθεν ἀποδημία , καί ἐπιγιγνώσκω ὁ ἐν ὁ ἅγιος Εὐαγγέλιος ἐρῶ · Μακάριος ὁ ἐλεήμων , ὅτι αὐτός ἐλεέω . λύω οὖν ὁ ἐλεέω καί τρέφω καί μή ανευζοντ θέω δόξα ἀναπέσσω , σύν ὁ πατήρ καί ὁ πανάγιος καί ζωοποιός πνεῦμα , νῦν καί ἀεί καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .