joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-romanos-homiliae-1-32 pg060_0622.3
φίλον τὰ ῥήματα μᾶλλον , ἢ δεσπότου ; φίλου καταφρονουμένου , καὶ οὐδὲ οὕτως ἀφισταμένου ; Μιμησώμεθα τοίνυν αὐτόν , καὶ ὅταν ἐπιτιμῶμεν , ταύτην τηρῶμεν τὴν ἐπιεικείαν . Καὶ γὰρ καὶ τῇ γυναικὶ μετὰ τῆς αὐτῆς πάλιν ἡμερότητος ἐπιτίθηται · μᾶλλον δὲ οὐδὲ ἐπιτίθηται , ἀλλὰ νοῦθεσία καὶ διόρθωσις τὰ λεγόμενα ἦν , καὶ πρὸς τὸ μέλλον ἀσφάλεια . Διὰ δὴ τοῦτο πρὸς τὸν ὀφλιν οὐδὲν φησίν · αὐτὸς γὰρ ἦν ὁ τῶν κακῶν ἀρχιτέκτων , καὶ οὐκ εἶχεν ἐφ’ ἑτέρου μεταθεῖναι τὴν αἰτίαν · διὸ καὶ σφόδρως αὐτὸν ἐκόλαζεν . Καὶ οὐδὲ ἐνταῦθα ἱσταται , ἀλλὰ καὶ τὴν γῆν κοινωνῆσαι ποιεῖ τῆς ἀρᾶς . Εἰ δὲ ἐξέβαλεν παραδείσου , καὶ κατεδίκαζεν πόνων , καὶ διὰ τοῦτο μάλιστα προσκυνεῖν αὐτὸν καὶ θαυμάζειν χρή . Ἐπειδὴ γὰρ εἰς ῥαθυμίαν ἐξήγαγεν ἡ τρυφή , περικόπτει τὴν εὐφροσύνην , λύπην [ 692 ] ἐπικειζῶν τῇ ῥαθυμίᾳ . Ἴνα πρὸς τὴν ἀγάπην ἐπανέλθωμεν τῆς αὐτοῦ . Τὸ δὲ ἐπὶ τοῦ Κάιν ; οὐ τῷ αὐτῷ χέχρηται τῆς ἡμερότητος τρόπῳ ; Καὶ γὰρ παρ’ ἐκεῖνον πάλιν ὑδρισθεὶς , οὐχ ἀνθυδρίζει , ἀλλὰ παρακαλεῖ καὶ φησιν · Ἴνα τί συνέθεκας τὸ πρόσωπόν σου ; Καίτοι γε τὸ γενομένον συγγνώμης ἑστέρεται πάσης · καὶ δείκνυσιν ὁ νεώτερος ἀδελφός . Ἄλλ’ οὐδὲ οὕτως ἐπιτίθηται , ἀλλὰ τί φησιν ; Ἡμαρτες ; Ἡσύχασον , μὴ προσθῆς ἐπὶ πρὸς σὲ ἡ ἀποστροφή αὐτοῦ , καὶ σὺ αὐτοῦ ἀρξείς , τοῦ ἀποστροφῶν λέγων . Ἡ γὰρ δέδοικας , φησίν , μὴποτε διὰ τὴν θυσίαν ταύτην τὴν τοῦ πρωτοτόκου σε προσεδρίαν ἀφέλωμαι , θάρσει · καὶ γὰρ τὴν ἀρχὴν αὐτοῦ πᾶσαν εἰς τὰς σὰς τίθημι χεῖρας · μόνον γενου βελτίων , καὶ φιλεῖ τὸν οὐδὲν ἡδικηκότα · καὶ γὰρ ἀμφοτέρων κήδομαι . Καὶ τοῦτο με μάλιστα εὐφραίνει τὸ μὴ στασιάζειν ὑμᾶς πρὸς ἀλλήλους . Καθάπερ γὰρ μήτηρ φιλόστοργος , οὕτω καὶ ὁ Θεὸς πάντα ποιεῖ καὶ μηχανᾶται ὥστε μηδὲνα ἀπορραγηνάι θατέρου .
Lemmas: φίλος ὁ ῥῆμα μᾶλλον , ἢ δεσπότης ; φίλος καταφρονέω , καί οὐδέ οὕτως ἀφίστημι ; μιμέομαι τοίνυν αὐτός , καί ὅταν ἐπιτιμάω , οὗτος τηρέω ὁ ἐπιείκεια . καί γάρ καί ὁ γυνή μετά ὁ αὐτός πάλιν ἡμερότης ἐπιτίθημι · μᾶλλον δέ οὐδέ ἐπιτίθημι , ἀλλά νουθεσία καί διόρθωσις ὁ λέγω εἰμί , καί πρός ὁ μέλλω ἀσφάλεια . Ζεύς δή οὗτος πρός ὁ ὀφλιν οὐδείς φημί · αὐτός γάρ εἰμί ὁ ὁ κακός ἀρχιτέκτων , καί οὐ ἔχω ἐπί ἕτερος μετατίθημι ὁ αἴτιος · διό καί σφοδρός αὐτός κολάζω . καί οὐδέ ἐνταῦθα ἵστημι , ἀλλά καί ὁ γῆ κοινωνέω ποιέω ὁ ἀρά . εἰμί δέ ἐκβάλλω παράδεισος , καί καταδικάζω πόνος , καί διά οὗτος μάλιστα προσκυνέω αὐτός καί θαυμάζω χρή . ἐπεί γάρ εἰς ῥᾳθυμία ἐξάγω ὁ τρυφή , περικόπτω ὁ Εὐφρόσυνος , λύπη [ 692 ] επικειζω ὁ ῥᾳθυμία . ἵνα πρός ὁ ἀγάπη ἐπανέρχομαι ὁ αὐτός . ὁ δέ ἐπί ὁ Κάϊς ; οὖον ὁ αὐτός χράω ὁ ἡμερότης τρόπος ; καί γάρ παρά ἐκεῖνος πάλιν ὑδρισθεὶς , οὐ ανθυδριζεω , ἀλλά παρακαλέω καί φημί · ἵνα τίς συντίθημι ὁ πρόσωπον σύ ; καίτοι γε ὁ γίγνομαι συγγνώμη στέρομαι πᾶς · καί δείκνυμι ὁ νέος ἀδελφός . ἄλλος οὐδέ οὕτως ἐπιτίθημι , ἀλλά τίς φημί ; ἁμαρτάνω ; ἡσυχάζω , μή προστίθημι ἐπί πρός σύ ὁ ἀποστροφή αὐτός , καί σύ αὐτός ἄρχω , ὁ ἀποστροφή λέγω . ὁ γάρ δείδω , φημί , μήποτε διά ὁ θυσία οὗτος ὁ ὁ πρωτοτόκος σύ προσεδρία ἀφαιρέω , θάρσος · καί γάρ ὁ ἀρχή αὐτός πᾶς εἰς ὁ σός τίθημι χείρ · μόνος γίγνομαι ἀγαθός , καί φιλέω ὁ οὐδείς ἡδικηκότα · καί γάρ ἀμφότερος κήδω . καί οὗτος ἐγώ μάλιστα εὐφραίνω ὁ μή στασιάζω σύ πρός ἀλλήλων . καθά γάρ μήτηρ φιλόστοργος , οὗτος καί ὁ θεός πᾶς ποιέω καί μηχανάομαι ὥστε μηδείς ἀπορραγηνάι θατέρου .