joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-philemonem-homiliae-1-3 pg062_0761.1
Μαρίας ἀνθρώπων , τῇ δυνάμει διὰ τὴν θεότητα μεῖζων πάντων ἀνεδείχθη · ἴσος γὰρ ἀνθρώπῳ σχήματι , οὐχ ἴσος τῇ ὑπερχοσμῷ δόξῃ . Ἐκεῖνοι ἀμελεῖα καὶ ἀσπλαγχνία χρησάμενοι , ἀνελείς παρῆλθον τὸν τετραυματισμένον · ὁ δὲ Σαμαρεῖτης εὐσπλαγχνότερος καὶ εὐσεβέστερος καὶ ἐλεήμων ἐφάνη . Οὕτω καὶ ὁ Χριστός , πατριαρχῶν καὶ προφητῶν ὑπερίδων τὸν διὰ παρακοπῆς ἐκπεσόντα ἄνθρωπον , μόνος οἰκτίρμων καὶ ἐλεήμων ἐφάνη , κατὰ τὴν προφητὴν τὸν λέγοντα · Οἰκτίρμων καὶ ἐλεήμων ὁ Κύριος , μακροθύμως καὶ πολυέλεμος · οὐ σὺν ὀργῇ , Κύριε , ἐδοξάσθησας , καὶ ὡσπερ ὁ Σαμαρεῖτης οὐκ ἦν τοῦ ἔθνους τῶν Ἰουδαίων , ἀλλ' ἐξ ἄλλης γένεως ὡράτω , οὕτω καὶ ὁ Χριστὸς οὐκ ἦν ἀπὸ κόσμου , ἀλλ' ἐξ οὐρανοῦ . Ἦλθεν ἐπὶ τῆς γῆς · Θεὸς ὢν , ἄνθρωπος γέγονεν δι' ἡμᾶς · Δεσπότης ὢν , τὴν τοῦ δούλου μορφὴν ἐνεδύσατο . Ἐσπλαγχνίσθη περὶ ἡμῶν , κατέβλεψεν ἐξ οὐρανοῦ ἐπὶ τῆς γῆς , εἶδε τὸν ἄνθρωπον ἐρριμμένον , ἐσκυλμένον , τετραυματισμένον ἐν πορνείαις , ἐδωλολατρείαις , μοιχείαις , φόνοις · εἶδε , καὶ ἐσπλαγχνίσθη ἐπὶ τῷ ἰδίῳ παιδίῳ , καὶ ἐπέβαλεν οἴνον σὺν ἐλαίῳ · τοῦτέστι , καὶ μέζας ἀμφοτέραις ἐποίησε βροχήν , καὶ ἐπέθηκε τῷ ἀνθρώπῳ . Τί ἐστι , μέζας οἴνον σὺν ἐλαίῳ ; Τοῦτέστι , μέζας τὴν θεότητα μετὰ τῆς ἀνθρωπότητος , μέζας τὴν εὐσπλαγχνίαν μετὰ τῆς σωτηρίας , ἔωσε τὸν ἄνθρωπον . Μέζας οἴνον σὺν ἐλαίῳ , τοῦτέστι , μέζας Πνεῦμα ἅγιον τῷ αἵματι αὐτοῦ , ἐζωοποίησε τὸν ἄνθρωπον . Τοῦ γὰρ αἵματος τοῦ Κυρίου στάξαντος ἀπὸ τῆς πλευρᾶς ἐπὶ τὴν γῆν , ἀπέλυσεν ἡμῶν τὸ χειρόγραφον ἀπὸ τῶν ἁμαρτιῶν . Τί δὲ ἐστι , Κατέθηκε τὰ τραύματα αὐτοῦ ; Τοῦτέστιν , ἔθηκε τὸν διάβολον , καὶ ἔλυσε τὸν ἄνθρωπον · ἔθηκε τὸ σκάφος , καὶ ἐζωοποίησε τὸ ναναγήσαν πλοῖον · κατέθηκε καὶ ἐδούλωσε τὰς δυνάμεις τοῦ πονηροῦ , καὶ ἤλευθέρωσε τὸν ἄνθρωπον . Εἰ δὲ θέλεις καὶ ἕτερος νοεῖν , ἀκούε . Μέζας οἴνον σὺν ἐλαίῳ · Ἐλαῖον ἐπάγει τὴν παρακλητικὴν λόγον , οἴνον δὲ τὴν στυπτικὴν καταδεικνύειν , τὴν διδασκαλίαν τὴν συνάγουσαν τὴν διεσκορπισμένην διάνοιαν , κατὰ τὸ εἱρημένον ὑπὸ τοῦ Ἀποστόλου · Ἐλεήσον , ἐπιτίμησον , παρακάλεσον . Ἔθηκε δὲ αὐτὸν ἐπὶ τῷ ἰδίῳ κτήνῳ · τοῦτέστι , λαβὼν ὁ Χριστὸς τὴν σάρκα ἐπὶ τοὺς ἰδίους ὠμοὺς τῆς θεότητος , ἀνῆγεκε τὸν Πατρὶ εἰς οὐρανοὺς . Οὐ γὰρ χρυσόν , ἢ ἀργυρον , ἢ λίθους τιμίους ἀνῆνεγκεν , ἀλλὰ τὸν κατ' εἰκόνα ἄνθρωπον ἀνῆνεγκεν ἀπὸ γῆς εἰς οὐρανοὺς , εἰς τὸ μέγα καὶ θαυμαστὸν καὶ εὐρύχωρον πανδοχεῖον , εἰς ταύτην τὴν καλλοῖκην Ἐκκλησίαν . Καὶ παρέδωκε τὸ πανδοχεῖ , τῷ μαχαρίῳ Παύλῳ , τῷ στίλῳ τῶν Χριστιανῶν , τῷ γνησίῳ πανδοχῇ , δοὺς αὐτῷ δύο δηνάρια · διὰ δὲ Παύλου τοῖς καθ' ἑκάστην Ἐκκλησίαν ἀρχιερεῦσι καὶ διδασκάλοις καὶ λειτουργοῖς · δύο δηνάρια , Παλαιάν τε καὶ Καινὴν Διαθήκην , ἐπίμνησιν . Ἐπιμνήσθη τοῦ ἀνθρώπου τούτου , καὶ εἶτι δ' ἂν προσοικονομήσῃ , ἐγὼ ἐλθὼν ἀποδώσω σοι . Ὁ δὲ λέγει , τοῦτο ἐστιν · Ἐπιμέλησαι , φησί , τοῦ λαοῦ
Lemmas: Μαρία ἄνθρωπος , ὁ δύναμις διά ὁ θεότης μείζων πᾶς ἀναδείκνυμι · ἴσος γάρ ἄνθρωπος σχῆμα , οὐ ἴσος ὁ υπερχοσμαω δόξα . ἐκεῖνος ἀμέλεια καί ἀσπλαγχνία χράω , ἀναιρέω παρέρχομαι ὁ τραυματίζω · ὁ δέ Σαμαρείτης εὔσπλαγχνος καί εὐσεβής καί ἐλεήμων φαίνω . οὕτως καί ὁ Χριστός , πατριάρχης καί προφήτης υπεριδηω ὁ διά παρακοπή ἐκπίτνω ἄνθρωπος , μόνος οἰκτίρμων καί ἐλεήμων φαίνω , κατά ὁ προφήτης ὁ λέγω · οἰκτίρμων καί ἐλεήμων ὁ Κύριος , μακροθύμως καί πολυέλεμος · οὖον σύν ὀργή , κύριος , δοξάζω , καί ὡς ὁ Σαμαρείτης οὐ εἰμί ὁ ἔθνος ὁ Ἰουδαῖος , ἀλλά ἐκ ἄλλος γένης ὁράω , οὗτος καί ὁ Χριστός οὐ εἰμί ἀπό κόσμος , ἀλλά ἐκ οὐρανός . ἔρχομαι ἐπί ὁ γῆ · θεός εἰμί , ἄνθρωπος γίγνομαι διά ἐγώ · Δεσπότης εἰμί , ὁ ὁ δοῦλος μορφή ἐνδύω . σπλαγχνίζομαι περί ἐγώ , καταβλέπω ἐκ οὐρανός ἐπί ὁ γῆ , ὁράω ὁ ἄνθρωπος ῥίπτω , σκύλλω , τραυματίζω ἐν πορνεία , εδωλολατρεια , μοιχεία , φόνος · ὁράω , καί σπλαγχνίζομαι ἐπί ὁ ἴδιος παιδίον , καί ἐπιβάλλω ὄνος σύν ἔλαιον · τουτέστι , καί μέζα ἀμφότερος ποιέω βροχή , καί ἐπιτίθημι ὁ ἄνθρωπος . τις εἰμί , μέζα ὄνος σύν ἔλαιον ; τουτέστι , μέζα ὁ θεότης μετά ὁ ἀνθρωπότης , μέζα ὁ εὐσπλαγχνία μετά ὁ σωτηρία , ὠθέω ὁ ἄνθρωπος . Μέζα ὄνος σύν ἔλαιον , τουτέστι , μέζα πνεῦμα ἅγιος ὁ αἷμα αὐτός , ζῳοποιέω ὁ ἄνθρωπος . ὁ γάρ αἷμα ὁ κύριος στάζω ἀπό ὁ πλευρά ἐπί ὁ γῆ , ἀπολύω ἐγώ ὁ χειρόγραφον ἀπό ὁ ἁμαρτία . τις δέ εἰμί , κατατίθημι ὁ τραῦμα αὐτός ; τουτέστιν , τίθημι ὁ διάβολος , καί λύω ὁ ἄνθρωπος · τίθημι ὁ σκάφος , καί ζῳοποιέω ὁ ναναγήσαν πλοῖον · κατατίθημι καί δουλόω ὁ δύναμις ὁ πονηρός , καί ἐλευθερόω ὁ ἄνθρωπος . εἰμί δέ ἐθέλω καί ἕτερος νοέω , ἀκούω . Μέζα ὄνος σύν ἔλαιον · ἔλαιον ἐπάγω ὁ παρακλητικός λόγος , ὄνος δέ ὁ στυπτικός καταδείκνυμι , ὁ διδασκαλία ὁ συνάγω ὁ διασκορπίζω διάνοια , κατά ὁ εἴρω ὑπό ὁ ἀπόστολος · ἐλεέω , ἐπιτιμάω , παρακαλέω . τίθημι δέ αὐτός ἐπί ὁ ἴδιος κτῆνον · τουτέστι , λαμβάνω ὁ Χριστός ὁ σάρξ ἐπί ὁ ἴδιος ὠμός ὁ θεότης , ἀνάγω ὁ πατήρ εἰς οὐρανός . οὖον γάρ χρυσός , ἢ ἄργυρος , ἢ λίθος τίμιος ἀναφέρω , ἀλλά ὁ κατά εἰκών ἄνθρωπος ἀναφέρω ἀπό γῆ εἰς οὐρανός , εἰς ὁ μέγας καί θαυμαστός καί εὐρύχωρος πανδοκεῖον , εἰς οὗτος ὁ καλλοῖκην ἐκκλησία . καί παραδίδωμι ὁ πανδοχεύς , ὁ μαχάριος Παῦλος , ὁ στίλος ὁ Χριστιανός , ὁ γνήσιος πανδοχεύς , δίδωμι αὐτός δύο δηνάριον · διά δέ Παῦλος ὁ κατά ἕκαστος ἐκκλησία ἀρχιερεύς καί διδάσκαλος καί λειτουργός · δύο δηνάριον , Παλαιός τε καί Καινός διαθήκη , ἐπίμνησις . ἐπιμιμνήσκομαι ὁ ἄνθρωπος οὗτος , καί ἄθεμ-ις δέ εἄν προσοικονομέω , ἐγώ ἔρχομαι ἀποδίδωμι σύ . ὁ δέ λέγω , οὗτος εἰμί · ἐπιμελέομαι , φημί , ὁ λαός