joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-philemonem-homiliae-1-3 pg062_0765.2
ἐμπέσῃς . Οὕτω γὰρ σκελίζει ἡμᾶς τὸ πονηρὸν θηρίον ὁ διάβολος , καὶ θέλει ἡμᾶς ἐμβαλεῖν εἰς τὴν γένναν διὰ πολυτρόπων αὐτοῦ μηχανημάτων . Γέγραπται ἐν τῷ νόμῳ , Ἄρχοντα τοῦ λαοῦ σου οὐχ ἐροῖς κακῶς . Εἰ οὖν ἄρχοντα τοῦ δεδούκε τὸν ἱερέα ὁ βασιλεὺς τῶν βασιλευόντων , τὶ ἀποδάλεις αὐτὴν καὶ ταλαιπείεις ; μὴ δὲνασαι τῷ ἐπίγειῳ βασιλεῖ παριστάμενος δοδύναι ἀξίαν ἄρχοντι , κωλύσαι καὶ εἰπεῖν αὐτῷ · Οὐχ ἐστιν ἀξίος τῆς ἀρχῆς ταύτης γενέσθαι ; Κι οὐν ἐκεῖνον οὐ δύνασαι κωλύσαι , καὶ θέλει καὶ ἄν βούλεται δοξάζαι , πῶς τολμῇς τὸ δεσποτικὸν κέλευσμα κωλύθησαι ἐπὶ τοῦ ἱερεῦς , ὅτι ἀκαρτωλός ἐστιν ; οὐχὶ Δαυὶδ ὁ προφήτης μοιχεῖα καὶ φόνῳ περιέπεσεν , ὡς προεῖπον ; οὐχὶ Πέτρος ἀρνητὰμενος τὸν διδάσκαλον τρὶς , ἁμαρτὶ καὶ ἀρνῆσαι ὑπέπεσεν ; οὐχὶ Παῦλος ἐδίωξε τὴν Ἐκκλησίαν τοῦ Θεοῦ , ὡς οὐδεὶς ἄλλος ; Ἄλλ’ ὁ φιλάνθρωπος Δεσπότης τοῦτους ἐλεήσας καὶ ἐδόξασεν , ἵνα σοι τὶνα τῶν τῆς Ἐκκλησίας ἀρχόντων μὴ ἐξουδυνώσῃς μηδὲ κρίνῃς . “ Ὁ γὰρ ἱερεὺς βαπτίζειν καὶ προσφέρειν τὴν ἀναλαμκτον θυσίαν , τὰς χειρὰς κηρῶ πρὸς τὸ προκείμενον καὶ τὸ ἅγιον Πνεῦμα ταῦτα ἀγίζειν καὶ μεγαλύνειν . Διὸ καὶ ἄνταῦτα μετανοήσας σου καὶ ἐξομολογούμενον , οὐδὲν ἔτερον , ἢ τὴν γλώτταν κηρῶ , καὶ ὁ Θεὸς τὴν σωτηρίαν σοι καὶ τὴν ἁρεσίν παραχέει . Καὶ ταῦτα τοῦτον ἔχει τὸν τρόπον , καὶ εἰ οὐν τὲ ἐστι μετὰ τὰ βάπτισμα διὰ ἁμαρτῶνς σωθῆναι , διὰ τὶ ὁ ἀπόστολος Πέτρος τὸν Ἄνανιαν καὶ τὴν Σαπφείραν παρανεῖ ἀθανάτους , καὶ οὐχὶ διὰ μετανοίας αὐτοὺς ἀνεκαλέσατο ; Πρόσεχε ἀκριβῶς . Οὐχὶ ὁ μακάριος Πέτρος ἀπέκρυψε τὴν Ἐμμαστρον τὴς μετανοίας ; ἀλλ’ αὐτοὶ οἱ τῇ τοιούτῳ πομπᾳτὶ περιπεσόντες , οὐκ ἐπεζήτησαν τὴν μετανοητικὴν πράσφορον Ἐμπλαστον · ἀλλὰ τῇ τοῦ διαβόλου παρανείαντι συναυωλοντο καὶ τοῖς χρήμασι . Τότε γὰρ μετάνοια , οὐχ ἑτὶ φωνῇ τιμᾶται , ἀλλ’ ὅτε τὴς πράξει γνωρίζεται . Ἐπεὶ γὰρ μετάνοια ἀπὸ ψυχῆς προβαλλομένη , καὶ [ 856 ] ἐστὶ μετάνοια ἐπιπολαὶς γινομένη · ὅταν οὐ μὴν σώζονται , οἱ δὲ κατακρίνονται . Μετενόησεν ὁ μακάριος Πέτρος , καὶ ὁ δῖλος · Ἰούδας · ἀλλ’ ὁ μὲν Πέτρος · γνησίως μετανόησας καὶ δακρύσας καὶ τὴν ἀρνησιν διὰ τῶν δακρύων ἀπολύσας , εἰς τὴν προτέραν τιμὴν πάλιν ἐπανήλθεν · ὁ δὲ Ἰούδας , πείργον ἐργάσατο τῆς μετανοίας . Εἰ γὰρ καὶ τὰ ἀργύρια προεῖρξεν τοῖς Ἰουδαίοις , καὶ εἶπεν , Ἡμαρτον παραδούς αἷμα ἀθῶον , ἀλλ’ ὅμως οὐκ ἐπενάγεν , οὐκ ἐδάκρυσεν , οὐκ ἀξία τῆς μετανοίας ἐπραξεν , ἀλλὰ μόνον ἄγχοντι πλέξας , τὸν διάβολον ἐπληροφόρησε . Τὶ οὖν Σίμων ὁ μάγος ; βαπτίστηκες καὶ σκελιωθείς , καὶ ὑπὸ Πέτρου κατακριθείς , ὡς χρήματα προσενέγκας , ἵνα τὴν ἀκατάκλειτον δωρεὰν πραγματεύσῃται , οὐ τὴν μετανοίαν ἠτήσεν ; οὐχὶ ὁ μακάριος Πέτρος ἀπεκρίνατο λέγων · Μετανοήσῃ ἀπὸ τῆς κακίας σου ταύτης , καὶ δεήσῃ τοῦ Κυρίου ; Διὰ τὶ , φησὶ , τῷ Ἄνανιᾳ καὶ τῇ Σαπφείρᾳ οὐκ εἶπε τὰ ῥήματα ταῦτα , Μετανοήσατε ἀπὸ τῆς κακίας ὑμῶν ; Πρόσεχε ἀκριβῶς . Οὐ παίζειται ἡ τοῦ Πνεύματος χάρις . “ Ὁ Ἄνανια , γὰρ καὶ ἡ Σαπφειρα ἐλεγχόμενοι ὑπὸ τοῦ Πέτρου , καὶ ἀκούοντες παρ’ αὐτοῦ , Τί δὲ συνεργησῆτε ὑμῖν πειράσαι τὸ Πνεῦμα Κυρίου ; οὐχ ὡμολόγησαν τὴν ἑαυτῶν ἁμαρτίαν , οὐ προσέπεσαν , οὐκ ἐδοξήσαν , οὐκ εἶπον , ὅτι Ἡμῖς ἀνθρώποι ἐσφαλόμεν , ἀλλὰ τὶ ; Ἐλεγχόμενοι ὑπ’ αὐτοῦ ἀντεῖδον τοῖς αὐτοῦ ῥήμασι , περιψύχον αὐτὸν κρυπτεῖν , μὴ συνιέντες ὡς οὐ παίζειται τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον . “ Ὅτε παρανεῖ ὁ μακάριος Πέτρος παραξύνθεις , ἀρρώδυσαν αὐτοὺς ἐξέψυχον τῆς ἀπόφασιν . “ Ὁ δὲ γε Σίμων ἀκούσας παρὰ τοῦ ἀποστόλου Πέτρου , Τὸ ἀργύριόν σου σύν σοι εἴη εἰς ἀπώλειαν , ἐπὶ τῇ δωρεᾷ ἐνδύσας διὰ χρημάτων κτᾶσθαι , οὐκ ἠγανακτήσεν , οὐκ ἀργηλάσεν , οὐκ ἀπεκρίνατο , καὶτοῦ πονηροῦ ὄν · ἀλλὰ τὰς ὄψεις καὶ τὰς ἐπιψυχίας , ὡς ἀντιδότους αἰτίας , δεδόμενος , ὁ μόνον τῷ Πέτρῳ , ἀλλὰ καὶ πᾶσι τοῖς ἀποστόλοις προσευχὴν ἔλεγε · Δεήθητε ὑμεῖς πρὸς ἐμοῦ πρὸς τὸν Θεόν , ὅπως μηδὲν ἐπέλθῃ ἐπ’ ἐμέ , ὡν εἴρηκατε κακόν . Μεγάλως , φησίν , ἡμαρτον · οὐ τολμῶ δι’ ἑαυτοῦ τὸν Θεὸν ἐξιλασάσθαι · ὑμεῖς εἰ μεσιταὶ ὑπὲρ ἐμοῦ πρεσβευσατε . Καλῶς οὖν ἐλεγεὸν Ἐκκλησιαστῆς , Καὶρὸς τοῦ κλαίειν , καὶ καιρὸς τοῦ γελάσαι · καιρὸς τοῦ κλαῖσαι τοὺς τὰ ἄντα νοσοῦντας , καὶ καιρὸς τοῦ γελάσαι τοὺς τὴν μετάνοιαν ἀγαπῶντας . Οὕτω γὰρ ἐκλαυσεν ὁ μέγας Ἰωσὴφ , οὐοὶ τὸν προφήτην βλέμματι προσπεσὼν τῷ μακαρίῳ Δαυὶδ τῷ λέγοντι · Οἱ σπεύδοντες ἐν δάκρυσιν , ἐν ἀγαλλιάσει ὑπριούσιν . Ἐπεὶ εἰν
Lemmas: ἐμπίπτω . οὕτως γάρ σκελίζω ἐγώ ὁ πονηρός θηρίον ὁ διάβολος , καί ἐθέλω ἐγώ ἐμβάλλω εἰς ὁ γέννα διά πολύτροπος αὐτός μηχάνημα . γράφω ἐν ὁ νόμος , Ἄρχων ὁ λαός σύ οὐ εἴρω κακῶς . εἰμί οὖν ἄρχω ὁ δούξ ὁ ἱερεύς ὁ βασιλεύς ὁ βασιλεύω , τίς ἀποδάλεις αὐτός καί ταλαιπείεις ; μή δὲνασαι ὁ ἐπίγειος βασιλεύς παρίστημι δίδωμι ἄξιος ἄρχω , κωλύω καί εἶπον αὐτός · οὐχ εἰμί Ἀξιός ὁ ἀρχή οὗτος γίγνομαι ; Κι ὀν ἐκεῖνος οὖον δύναμαι κωλύω , καί ἐθέλω καί ἄν βούλομαι δοξάζω , πῶς τολμάω ὁ δεσποτικός κέλευσμα κωλύω ἐπί ὁ ἱερεύς , ὅτι ἀκαρτωλός εἰμί ; οὐ Δαυίδ ὁ προφήτης μοιχεία καί φόνος περιπίπτω , ὡς προεῖπον ; οὐ Πέτρος ἀρνητὰμενος ὁ διδάσκαλος τρίς , ἁμαρτής καί ἀρνέομαι ὑποπίπτω ; οὐ Παῦλος διώκω ὁ ἐκκλησία ὁ Θεός , ὡς οὐδείς ἄλλος ; ἄλλος ὁ φιλάνθρωπος Δεσπότης οὗτος ἐλεέω καί δοξάζω , ἵνα σύ τίς ὁ ὁ ἐκκλησία ἄρχω μή εξουδυνοεω μηδέ κρίνω . “ ὁ γάρ ἱερεύς βαπτίζω καί προσφέρω ὁ ἀναλαμκτον θυσία , ὁ χειράς κηρός πρός ὁ πρόκειμαι καί ὁ ἅγιος πνεῦμα οὗτος ἁγίζω καί μεγαλύνω . Διὸ καί ἄνταῦτα μετανοέω σύ καί ἐξομολογέομαι , οὐδείς ἕτερος , ἢ ὁ γλῶσσα κηρός , καί ὁ θεός ὁ σωτηρία σύ καί ὁ ἄρεσις παραχέω . καί οὗτος οὗτος ἔχω ὁ τρόπος , καί εἰμί ὀν τε εἰμί μετά ὁ βάπτισμα διά ἁμαρτάνω σῴζω , διά τίς ὁ ἀπόστολος Πέτρος ὁ Ἀνανίας καί ὁ Σαπφείραν παρανέω ἀθάνατος , καί οὐ διά μετάνοια αὐτός ἀνακαλέω ; προσέχω ἀκριβῶς . οὐ ὁ μακάριος Πέτρος ἀποκρύπτω ὁ Ἐμμαστρον σής μετάνοια ; ἀλλά αὐτός ὁ ὁ τοιοῦτος πομπᾳτὶ περιπίπτω , οὐ ἐπιζητέω ὁ μετανοητικός πράσφορον ἔμπλαστον · ἀλλά ὁ ὁ διάβολος παρανίημι συναυολλυμι καί ὁ χρῆμα . τότε γάρ μετάνοια , οὐ ἔτι φωνή τιμάω , ἀλλά ὅτε σής πρᾶξις γνωρίζω . ἐπεί γάρ μετάνοια ἀπό Ψυχή προβάλλω , καί [ 856 ] εἰμί μετάνοια Ἐπιπολαί γίγνομαι · ὅταν οὖον μήv σῴζω , ὁ δέ κατακρίνω . μετανοέω ὁ μακάριος Πέτρος , καί ὁ δῖλος · Ἰούδας · ἀλλά ὁ μέν Πέτρος · γνήσιος μετανοέω καί δάκρυ καί ὁ ἄρνησις διά ὁ δάκρυ ἀπολύω , εἰς ὁ πρότερος τιμή πάλιν επανέρχομαι · ὁ δέ Ἰούδας , πείργον ἐργάζομαι ὁ μετάνοια . εἰμί γάρ καί ὁ ἀργύριον προείρξω ὁ Ἰουδαῖος , καί εἶπον , ἁμαρτάνω παραδίδωμι αἷμα ἀθῶος , ἀλλά ὅμως οὐ ἐπιφέρω , οὐ δάκρυ , οὐ ἄξιος ὁ μετάνοια πράσσω , ἀλλά μόνος ἄγχω πλέκω , ὁ διάβολος πληροφορέω . τίς οὖν Σίμων ὁ μάγος ; βαπτίζω καί σκελιωθεω , καί ὑπό Πέτρος κατακρίνω , ὡς χρῆμα προσφέρω , ἵνα ὁ ακατακλειος δωρεά πραγματεύομαι , οὖον ὁ μετάνοια αἰτέω ; οὐ ὁ μακάριος Πέτρος ἀποκρίνω λέγω · μετανοέω ἀπό ὁ κακία σύ οὗτος , καί δήω ὁ κύριος ; Ζεύς τίς , φημί , ὁ Ἀνανίας καί ὁ Σαπφείρᾳ οὐ εἶπον ὁ ῥῆμα οὗτος , μετανοέω ἀπό ὁ κακία σύ ; προσέχω ἀκριβῶς . οὖον παίζω ὁ ὁ πνεῦμα χάρις . “ ὁ Ἀνανίας , γάρ καί ὁ Σαπφειρα ἐλέγχω ὑπό ὁ Πέτρος , καί ἀκούω παρά αὐτός , τις δέ συνεργέω σύ πειράζω ὁ πνεῦμα κύριος ; οὐ ὁμολογέω ὁ ἑαυτοῦ ἁμαρτία , οὖον προσπίπτω , οὐ δοξάζω , οὐ εἶπον , ὅτι Ἡμῖς ἄνθρωπος σφάλλω , ἀλλά τίς ; ἐλέγχω ὑπό αὐτός ἀντιδίδωμι ὁ αὐτός ῥῆμα , περιψύχω αὐτός κρύπτω , μή συνίημι ὡς οὖον παίζω ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος . “ ὅτε παρανέω ὁ μακάριος Πέτρος παραξύνθεις , αρρωδυσαω αὐτός ἐκψύχω ὁ ἀπόφασις . “ ὁ δέ γε Σίμων ἀκούω παρά ὁ ἀπόστολος Πέτρος , ὁ ἀργύριον σύ σῦς σύ εἰμί εἰς ἀπώλεια , ἐπί ὁ δωρεά ἐνδύω διά χρῆμα κτάομαι , οὐ ἀγανακτέω , οὐ ἀργηλάσεν , οὐ ἀποκρίνω , καΐτης πονηρός εἰμί · ἀλλά ὁ ὄψις καί ὁ επιψυχιος , ὡς ἀντίδοτος αἴτιος , δίδωμι , ὁ μόνος ὁ Πέτρος , ἀλλά καί πᾶς ὁ ἀπόστολος προσευχή λέγω · δέω σύ πρός ἐγώ πρός ὁ Θεός , ὅπως μηδείς ἐπέρχομαι ἐπί ἐγώ , ὡς εἴρω κακός . μέγας , φημί , ἁμαρτάνω · οὖον τολμάω διά ἑαυτοῦ ὁ θεός ἐξιλάσκομαι · σύ εἰμί μεσίτης ὑπέρ ἐγώ πρεσβεύω . καλῶς οὖν ἐλεγεὸν Εκκλησιαστής , Καιρός ὁ καλέω , καί καιρός ὁ γελάω · καιρός ὁ κλάω ὁ ὁ ἄντα νοσέω , καί καιρός ὁ γελάω ὁ ὁ μετάνοια ἀγάπη . οὕτως γάρ καλέω ὁ μέγας Ἰωσήφ , οὐ ὁ προφήτης βλέμμα προσπίτνω ὁ μακάριος Δαυίδ ὁ λέγω · ὁ σπεύδω ἐν δάκρυ , ἐν ἀγαλλιάω υπριειμι . ἐπεί ἐν