joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-hebraeos-homiliae-1-34 pg063_0072.4
δ . Καὶ γὰρ τὴν πολίαν τιμῶμεν , οὐχ ἐπειδὴ τὸ λευκὸν χρῶμα τοῦ μέλανος προτιμῶμεν , ἀλλ᾿ ὅτι τεκμηρίον ἐστι τῆς ἐναρετῶς ζωῆς , καὶ ὁρῶντες ἀπὸ τούτου στοχαζόμεθα τὴν ἔνδον πολιάν · ἂν δὲ τάναντία τῇ πολίᾳ διαπράττονται , καταγελαστοὶ γενήσονται διὰ τοῦτο μᾶλλον . Ἐπεὶ καὶ τὸν βασιλέα τιμῶμεν , καὶ τὴν ἀλουργίδα καὶ τὸ διάδημα , ἐπειδὴ σύμβολα ἐστὶ τῆς ἀρχῆς · ἐὰν δὲ ἴδωμεν αὐτὸν μετὰ τῆς ἀλουργίδος ἐμπτιμωμένον , ὑπὸ τῶν δορυφόρων καταπατοῦμενον , ἀγχόμενον , εἰς σωφροσύνης ἐμβαλλόμενον , σπαρραζόμενον , ἄρα αἰδίσθησομεν τὴν ἀλουργίδα , ἡ τὸ διάδημα , εἴτ᾿ μοι , ἀλλ᾿ οὐχὶ αὐτὸ τὸ σχῆμα ἐκχυρούσομεν ; Μὴ ἀξίου τοίνυν διὰ τὴν πολίαν τιμᾶσθαι , ὅταν αὐτὴν αὐτὸς ἀδικῇ · κἂν γὰρ καὶ αὐτὴ δίκην ὀφείλει παρὰ σοῦ λαβεῖν , εἰ σχῆμα λαμπρὸν οὕτω καὶ τίμιον κατασιγύρεις . Οὐ κατὰ πάντων ταῦτα λέγομεν , οὐδὲ κατὰ τῷ γήρῳ · ἀλλὰς μὲν ὁ λόγος , οὐχ οὕτω μέμψαι , ἀλλὰ κατὰ ψυχῆς νέας · οὐ τῷ γήρᾳ · αἰσχυνούσης · οὐδὲ ὑπὲρ τῶν γεγραχότων ταῦτα ἀλγούντες λέγομεν , ἀλλὰ τῶν κατασχυνόντων τὴν πολιάν . [ 79 ] Βασιλεὺς γὰρ ἐστιν ὁ γέρον , ἐὰν θέλῃ , καὶ τοῦ τὴν ἀλουργίδα ἔχοντος βασιλικώτερος , τῶν παθῶν κρατῶν , καὶ ἐν τάξει δορυφόρων ὑποτάσσων τὰ πράξη · ἐὰν δὲ λήπται , καὶ καταβιβάσῃ ἀπὸ τοῦ θρόνου , καὶ χρημάτων ἔρωτος · καὶ δόξης κενῆς καὶ καλλωπισμοῦ καὶ τρυφῆς καὶ μέλης καὶ ὀργῆς καὶ ἀφροδισίων γίνηται δοῦλος , καὶ καλλωπίζειν ἐλαίῳ τὴν τρίχα , καὶ τὴν ἡλικίαν ὑπὸ τῆς προαιρέσεως ὑβριζομένην δείκνυ · ποίας οὖν ἂν εἴη χολάσεως τοιούτος ἀξίος ; Ἀλλὰ μὴ γένοιτο τοιούτου ὁ νέος · οὐδὲ γὰρ ἕμιν συγγνώμῃ ἐστιν ἁμαρτάνοντι . Τί δήποτε ; Ὅτι ἕξαστι γέροντα εἶναι ἐν νεότητι · καὶ ὡςπερ ἐν γήρᾳ νέοι εἰσίν , οὕτω καὶ τοὐναντίον . Ὅσπερ γὰρ ἔχει οὐδεὶς ἡ θριξ λευκαινομένη σὺν , οὕτως οὐδὲ ἐνταῦθα μέλαινα οὕσα ἐμποδίζει . Εἰ γὰρ ἀσχολινοῦντερον τὸν γέροντα ταῦτα ποιεῖ , ἄπερ εἴπον , πολλῷ μᾶλον ἐν τῶν νέων · ἀλλ᾿ ὅμως οὐδὲ ὁ νέος κατηγορίας ἀπήλλακται . Νέος γὰρ ἐκεῖ δύναται συγγνώμην ἔχειν μόνον , ὅταν εἰς διοίκησιν πραγμάτων καλῆται , ὅταν ἀπειρος ἦ , ὅταν χρόνῳ δεῖται καὶ πείρας · ὅταν , δὲ δὴ σωφροσύνην καὶ ἀνδρείαν ἐπιδείκνυσθαι , οὐκέτι , οὐδὲ ὅταν δὴ χρημάτων κρατεῖν . Ἔστι γὰρ ὅπου μᾶλλον τοῦ γέροντος κατηγορεῖται ὁ νέος . Ἐκεῖνος μὲν γὰρ πολλῆς δεῖται θεραπείας , τοῦ γήρως ἐξαθλινοῦντος αὐτόν · οὗτος δὲ δυνάμενος , ἐὰν θέλῃ , ἀρκεῖν ἑαυτῷ , ποίας ἂν τύχοι συγγνώμης , μὴ βουλόμενος , ὅταν ἀρπάζῃ μᾶλλον τοῦ γέροντος , ὅταν μνησικακῇ , ὅταν ἔξουθενή , ὅταν μὴ προτίθεται δὲ μᾶλλον τοῦ γέροντος , ὅταν πολλὰ φθεγγύται ἀκαίρως , ὅταν ὑβρίζῃ , ὅταν λοιδορῆται , ὅταν μεθύῃ ; Εἰ δὲ ἐν τῇ σωφροσύνη νομίζεις μὴ δύνασθαι ἐγκαιλίσθαι , ἄρα αὐτὸν καὶ ἐνταῦθα πολλὰ ἔχοντα τὰ βοηθήματα , ἐάνπερ βούληται . Εἰ γὰρ
Lemmas: δ . καί γάρ ὁ πολιός τιμάω , οὐ ἐπεί ὁ λευκός χρῶμα ὁ μέλας προτιμάω , ἀλλά ὅτι τεκμήριον εἰμί ὁ ενάρετος ζωή , καί ὁράω ἀπό οὗτος στοχάζομαι ὁ ἔνδον πολιός · εἄν δέ τἀναντία ὁ πολιός διαπράσσω , καταγέλαστος γίγνομαι διά οὗτος μᾶλλον . ἐπεί καί ὁ βασιλεύς τιμάω , καί ὁ ἁλουργίς καί ὁ διάδημα , ἐπεί σύμβολον εἰμί ὁ ἀρχή · ἐάν δέ ὁράω αὐτός μετά ὁ ἀλουργίς εμπτιμαω , ὑπό ὁ δορυφόρος καταπατέω , ἄγχω , εἰς σωφροσύνη ἐμβάλλω , σπαράζω , ἄρα ἀείδω ὁ ἁλουργίς , ὁ ὁ διάδημα , ἔτι ἐγώ , ἀλλά οὐ αὐτός ὁ σχῆμα εκχυρουω ; μή ἄξιος τοίνυν διά ὁ πολιός τιμάω , ὅταν αὐτός αὐτός ἀδικέω · κἀν γάρ καί αὐτός δίκη ὀφείλω παρά σύ λαμβάνω , εἰμί σχῆμα λαμπρός οὗτος καί τίμιος κατασιγυρεω . οὖον κατά πᾶς οὗτος λέγω , οὐδέ κατά ὁ γῆρος · ἀλλᾶς μέν ὁ λόγος , οὐ οὗτος μέμφομαι , ἀλλά κατά Ψυχή νέος · οὖον ὁ γῆρας · αἰσχύνω · οὐδέ ὑπέρ ὁ γεγραχοος οὗτος ἀλγέω λέγω , ἀλλά ὁ κατέχω ὁ πολιός . [ 79 ] Βασιλεύς γάρ εἰμί ὁ γέρων , ἐάν ἐθέλω , καί ὁ ὁ ἁλουργίς ἔχω βασιλικός , ὁ πάθος κράτος , καί ἐν τάξις δορυφόρος ὑποτάσσω ὁ πράσσω · ἐάν δέ ληπτός , καί καταβιβάζω ἀπό ὁ θρόνος , καί χρῆμα Ἔρως · καί δόξα κενός καί καλλωπισμός καί τρυφή καί μέλω καί ὀργή καί Ἀφροδίσιος γίγνομαι δοῦλος , καί καλλωπίζω ἔλαιον ὁ θρίξ , καί ὁ ἡλικία ὑπό ὁ προαίρεσις ὑβρίζω δείκνυμι · Ποίας οὖν εἄν εἰμί κόλασις τοιούτος Ἀξιός ; ἀλλά μή γίγνομαι τοιοῦτος ὁ νέος · οὐδέ γάρ ἐγώ συγγνώμη εἰμί ἁμαρτάνω . τις δήποτε ; ὅτι2 ἔξαστις γέρων εἰμί ἐν νεότης · καί ὡς ἐν γῆρας νέος εἰμί , οὗτος καί ἐναντίος . ὅσπερ γάρ ἔχω οὐδείς ὁ θρίξ λευκαίνω σύν , οὕτως οὐδέ ἐνταῦθα μέλας εἰμί ἐμποδίζω . εἰμί γάρ ἀσχολινοῦντερον ὁ γέρων οὗτος ποιέω , Ἄπερ εἶπον , πολύς μῆλον ἐν ὁ νέος · ἀλλά ὅμως οὐδέ ὁ νέος κατηγορία ἀπαλλάσσω . Νέος γάρ ἐκεῖ δύναμαι συγγνώμη ἔχω μόνος , ὅταν εἰς διοίκησις πρᾶγμα καλέω , ὅταν ἤπειρος εἰμί , ὅταν χρόνος δήω καί πείρω · ὅταν , δέ δή σωφροσύνη καί ἀνδρεῖος ἐπιδείκνυμι , οὐκέτι , οὐδέ ὅταν δή χρῆμα κρατέω . εἰμί γάρ ὅπου μᾶλλον ὁ γέρων κατηγορέω ὁ νέος . ἐκεῖνος μέν γάρ πολύς δήω θεραπεία , ὁ γῆρας ἐξαθλινοῦντος αὐτός · οὗτος δέ δύναμαι , ἐάν ἐθέλω , ἀρκέω ἑαυτοῦ , Ποίας εἄν τυγχάνω συγγνώμη , μή βούλομαι , ὅταν ἁρπάζω μᾶλλον ὁ γέρων , ὅταν μνησικακέω , ὅταν ἐξουθενέω , ὅταν μή προτίθημι δέ μᾶλλον ὁ γέρων , ὅταν πολύς φθεγγυος ἄκαιρος , ὅταν ὑβρίζω , ὅταν λοιδορέω , ὅταν μεθύω ; εἰμί δέ ἐν ὁ σωφροσύνη νομίζω μή δύναμαι εγκαιλιεπομαι , ἄρα αὐτός καί ἐνταῦθα πολύς ἔχω ὁ βοήθημα , ἐάν βούλομαι . εἰμί γάρ