joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-galatas-commentarius pg061_0622.1
ἐπηγασε , Καὶ Θεοῦ Πατρός . Εἰ μὲν γὰρ καθ’ ἑαυτὸν τὸ Πατρὸς μνημονεύσας εἶπε τῷ , Δι’ οὗ , ἴσως ἂν καὶ ἰσοῦσαντο , λέγοντες ἀρμόζειν τῷ Πατρὶ τοῦτο , Δι’ οὗ , τῷ τὰ ἔργα τοῦ Υἱοῦ εἰς αὐτὸν ἀναφέρεσθαι · νῦν δὲ τοῦ Υἱοῦ μνημονεύσας ὁμοῦ καὶ τοῦ Πατρός , καὶ κοινῇ θεὸν τὴν λέξιν , οὐχὶ τὸν λόγον τοῦτον χώραν ἀφήκην ἔχειν . Οὐ γὰρ , ὡς τὰ τοῦ Υἱοῦ νῦν ἀνατιθεὶς τῷ Πατρί , τοῦτο ποιεῖ , ἀλλὰ δεικνύς ὅτι οὐδεμιᾶν αὐτῇ ἡ λέξις οὐσίας διαφοράν εἰσάγει . Τί δὲ καὶ οἱ ἀπὸ τοῦ βαπτίσματος ἐπινουθεῖν τινα εἰωθότων διὰ τὸ εἰς ὄνομα Πατρὸς καὶ Υἱοῦ καὶ ἁγίου Πνεύματος βαπτίζεσθαι , ἐνταῦθα ἂν εἴποιεν ; Εἰ γὰρ καταδεέστερος ὁ Υἱὸς διὰ τὸ μετὰ Πατέρα κεισθαι , ἐπειδὴ ἐνταῦθα ἀπὸ τοῦ Χριστοῦ ἀρξάμενος ὁ Ἀπόστολος ἐπὶ τὸν Πατέρα ἔρχεται , τί ἂν εἴποιεν ; Ἄλλ’ οὐδὲν ἂν εἴποιμεν βλάσφημον . Οὐ γὰρ χρὴ φιλοσεμνύνεσθαι ἐκείνους τῆς ἀληθείας ἐξιστώμενος , ἀλλὰ , πᾶν μυριάδας μαινοῦνται , τὰ μέτρα τῆς εὐσεβείας ἡμᾶς διατηρεῖν ἀναγκαῖον . Ὡσπερ οὖν οὐχ ἂν εἴποιμεν ἡμᾶς μεῖζονα τοῦ Πατρὸς τὸν Υἱόν , ἐπειδὴ τοῦ Χριστοῦ πρώτου ἐμνημόνευσεν · ἵσχυς γὰρ τοῦτο μανίας , καὶ ἀσεβείας ὑπερβολὴ πᾶσης · οὕτως οὐδὲ ἕνεκα διὰ τὸ μετὰ τὸν Πατέρα κεισθαι τὸν Υἱόν , ἐλάττονα χρὴ νομίζειν ἡμᾶς εἶναι τὸν Πατρὸς τὸν Υἱόν . Τοῦ ἀφαιρέσεως αὐτοῦ ἐκ νεκρῶν . Τί ποιεῖς , ὦ Μαῦλε ; ἰουδαίζοντας ἀνθρώπους ἐνάγειν εἰς πίστιν θελῶν , οὐδὲν τῶν μεγάλων ἐκείνων καὶ λαμπρῶν ἄγεις εἰς μέσον , οἷον ὁ πρὸς Φιλίππησιος ἔγραψας , λέγων , ὅτι Ἐν μορφῇ Θεοῦ ὑπάρχων , οὐχ ἁρπαγμὸν ἡγήσατο τὸ εἶναι ἴσα Θεῷ · ὁ μετὰ ταῦτα ἐπιστέλλων Ἑβραίοις ἀνεδήλωσε , ὅτι Ἀπαύγασμά ἐστι τῆς δόξης , καὶ χαρακτὴρ τῆς ὑποστάσεως [ 661 ] αὐτοῦ · ὁ ἐκ προοιμίων τῆς βροντῆς υἱὸς ἀνεφώνησεν , ὅτι Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος , καὶ ὁ Λόγος ἦν πρὸς τῷ Θεῷ , καὶ Θεὸς ἦν ὁ Λόγος · ὁ πρὸς Ἰουδαίους πολλάκις αὐτὸς ὁ Ἰησοῦς φθεγγόμενος ἔλεγεν , ὅτι τὰ αὐτὰ δύναται τῷ Πατρὶ , καὶ τὴν αὐτὴν ἐξουσίαν ἔχει . Τούτων οὐδὲν λέγεις , ἀλλὰ ταῦτα πάντα ἀφείς , τῇ κατὰ σάρκα οἰκονομίᾳ μέμνησαι , σταυρὸν εἰς μέσον φέρων καὶ νικῶσιν ; Ναί , φησίν . Εἰ μὲν γὰρ πρὸς ἀνθρώπους ὁ λόγος ἦν μηδὲν μέγα περὶ τοῦ Χριστοῦ φανταζομένους , καλῶς ἔχεν ἐκεῖνα λέγειν · ἐπειδὴ δὲ ὡς μέλλοντες τιμωρεῖσθαι , εἰ ἀποσταλεῖν τοῦ νόμου , στασιάζουσι πρὸς ἡμᾶς , διὰ τοῦτο πράγματος μέμνηθαι , δι’ οὗ πᾶσαν ἐκβάλετο τοῦ νόμου τὴν χρείαν , λέγω δὴ τὴν ἐκ τοῦ σταυροῦ , καὶ τῆς ἀναστάσεως εὐεργεσίαν ἐγνιγμένην ἔπασι . Τοῦ μὲν γὰρ εἰπεῖν , ὅτι Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος , καὶ τὴν ἐν μορφῇ Θεοῦ ὑπάρχειν , καὶ τὸ ἴσον ἑαυτῶν ποιεῖν τῷ Θεῷ , καὶ ὅσα τοιαῦτα , δεικνύντος · μὴν ἦν τὴν τοῦ Λόγου θεότητα , οὐδὲν δὲ τοιούτων εἰς τὸ παρὸν συμβαλλομένου · τὸ δὲ εἰπεῖν , Τοῦ ἐγείραντος αὐτὸν ἐκ νεκρῶν , ἀναμνησκόντος ἦν τῆς ὑπὲρ ἡμῶν εὐεργεσίας τὸ κεφάλαιον , ὅπερ οὐ μικρὸν εἰς τὸ προκειμένον αὐτῷ συνέτειλε . Καὶ γὰρ εἰδότας οἱ πολλοὶ τῶν ἀνθρώπων οὐχ οὕτω τοῖς τῷ τοῦ Θεοῦ μεγαλοσύνην παριστῶσι προσέχειν λόγοις , ὡς τοῖς τὴν εἰς ἀνθρώπους εὐεργεσίαν ἔδεικνυμένοις . Διὸπερ ἀρεῖς ἐκεῖνα εἰπεῖν
Lemmas: Πήγασος , καί Θεός πατήρ . εἰμί μέν γάρ κατά ἑαυτοῦ ὁ πατήρ μνημονεύω εἶπον ὁ , διά ὅς , ἴσως εἄν καί ἰσόω , λέγω ἁρμόζω ὁ πατήρ οὗτος , διά ὅς , ὁ ὁ ἔργον ὁ υἱός εἰς αὐτός ἀναφέρω · νῦν δέ ὁ υἱός μνημονεύω ὁμοῦ καί ὁ πατήρ , καί κοινός θεός ὁ λέξις , οὐ ὁ λόγος οὗτος χώρα ἀφίημι ἔχω . οὖον γάρ , ὡς ὁ ὁ υἱός νῦν ἀνατίθημι ὁ πατήρ , οὗτος ποιέω , ἀλλά δείκνυμι ὅτι οὐδείς αὐτός ὁ λέξις οὐσία διαφορά εἰσάγω . τις δέ καί ὁ ἀπό ὁ βάπτισμα ἐπινοέω τις εἴωθα διά ὁ εἰς ὄνομα πατήρ καί υἱός καί ἅγιος πνεῦμα βαπτίζω , ἐνταῦθα εἄν εἶπον ; εἰμί γάρ καταδεής ὁ υἱός διά ὁ μετά πατήρ κεῖμαι , ἐπεί ἐνταῦθα ἀπό ὁ Χριστός ἄρχω ὁ ἀπόστολος ἐπί ὁ πατήρ ἔρχομαι , τίς εἄν εἶπον ; ἄλλος οὐδείς εἄν εἶπον βλάσφημος . οὖον γάρ χρή φιλοσεμνυνω ἐκεῖνος ὁ ἀλήθεια ἐξίστημι , ἀλλά , πᾶς μυριάς μαίνομαι , ὁ μέτρον ὁ εὐσέβεια ἐγώ διατηρέω ἀναγκαῖος . ὡς οὖν οὐ εἄν εἶπον ἐγώ μείζων ὁ πατήρ ὁ υἱός , ἐπεί ὁ Χριστός πρῶτος μνημονεύω · Ίσχυς γάρ οὗτος μανία , καί ἀσέβεια ὑπερβολή πᾶς · οὕτως οὐδέ ἕνεκα διά ὁ μετά ὁ πατήρ κεῖμαι ὁ υἱός , μικρός χρή νομίζω ἐγώ εἰμί ὁ πατήρ ὁ υἱός . ὁ ἀφαίρεσις αὐτός ἐκ νεκρός . τις ποιέω , εἰμί Μαῦλε ; ἰουδαῖος ἄνθρωπος ἐνάγω εἰς πίστις ἐθέλω , οὐδείς ὁ μέγας ἐκεῖνος καί λαμπρός ἄγω εἰς μέσος , οἷος ὁ πρός Φιλιππήσιος γράφω , λέγω , ὅτι ἐν μορφή Θεός ὑπάρχω , οὐ ἁρπαγμός ἡγέομαι ὁ εἰμί ἴσος Θεός · ὁ μετά οὗτος ἐπιστέλλω Ἑβραῖος ἀναδηλόω , ὅτι ἀπαύγασμα εἰμί ὁ δόξα , καί χαρακτήρ ὁ ὑπόστασις [ 661 ] αὐτός · ὁ ἐκ προοίμιον ὁ βροντή υἱός ἀναφωνέω , ὅτι ἐν ἀρχή εἰμί ὁ Λόγος , καί ὁ Λόγος εἰμί πρός ὁ Θεός , καί θεός εἰμί ὁ Λόγος · ὁ πρός Ἰουδαῖος πολλάκις αὐτός ὁ Ἰησοῦς φθέγγομαι λέγω , ὅτι ὁ αὐτός δύναμαι ὁ πατήρ , καί ὁ αὐτός ἐξουσία ἔχω . οὗτος οὐδείς λέγω , ἀλλά οὗτος πᾶς ἀφίημι , ὁ κατά σάρξ οἰκονομία μιμνήσκω , σταυρός εἰς μέσος φέρω καί νικάω ; Ναίς , φημί . εἰμί μέν γάρ πρός ἄνθρωπος ὁ λόγος εἰμί μηδείς μέγας περί ὁ Χριστός φαντάζω , καλῶς ἔχω ἐκεῖνος λέγω · ἐπεί δέ ὡς μέλλω τιμωρέω , εἰμί αποστέλλω ὁ νόμος , στασιάζω πρός ἐγώ , διά οὗτος πρᾶγμα μιμνῄσκω , διά ὅς πᾶς ἐκβάλλω ὁ νόμος ὁ χρεία , λέγω δή ὁ ἐκ ὁ σταυρός , καί ὁ ἀνάστασις εὐεργεσία ἐγνιγμένην Επασί . ὁ μέν γάρ εἶπον , ὅτι ἐν ἀρχή εἰμί ὁ Λόγος , καί ὁ ἐν μορφή Θεός ὑπάρχω , καί ὁ ἴσος ἑαυτοῦ ποιέω ὁ Θεός , καί ὅσος τοιοῦτος , δείκνυμι · μήv εἰμί ὁ ὁ Λόγος θεότης , οὐδείς δέ τοιοῦτος εἰς ὁ πάρειμι συμβάλλω · ὁ δέ εἶπον , ὁ ἐγείρω αὐτός ἐκ νεκρός , ἀναμιμνήσκω εἰμί ὁ ὑπέρ ἐγώ εὐεργεσία ὁ κεφάλαιος , ὅσπερ οὖον μικρός εἰς ὁ πρόκειμαι αὐτός συντέλλω . καί γάρ οἶδα ὁ πολύς ὁ ἄνθρωπος οὐ οὗτος ὁ ὁ ὁ Θεός μεγαλοσύνη παρίστημι προσέχω λόγος , ὡς ὁ ὁ εἰς ἄνθρωπος εὐεργεσία δείκνυμι . διόπερ ἀείρω ἐκεῖνος εἶπον