joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-ephesios-homiliae-1-24 pg062_0153.5
· Ἀπαγαγὼν τῶν πονηρῶν πράξεων , καὶ μᾶλλον εἰς τὰ ἀγαθὰ ἐμβαίνειν , τοῦτο πρῶτον ἐπέταξε , τὴν εἰς τοὺς γονέας λέγω τιμήν , ἐπειδὴ καὶ πρὸ πάντων τοῦ ζῆν μετὰ τὸν Θεὸν αὐτοὶ γεγόναισι αἴτιοι . Ὥστε εἰκῶς ἐν πρώτῳ τῶν ἐπιμετῶν ἀπολαύσειν καλῶν , καὶ τότε οἱ ἄλλοι ἅπαντες ἄνθρωποι . Ἄν γὰρ μὴ τοῦτο τις ἔχῃ , οὐδὲποτε περὶ τοῦς ἔξωθεν ἔσται ἐπικής . Παραίνει δὲ τοῖςν ἄτερ ἔχον τούς παῖδας , μεταβαίνει ἐπὶ τοὺς πατέρας , καὶ φησι · Καὶ οἱ πατέρες , μὴ παροργίζετε τὰ τέκνα ὑμῶν , ἀλλὰ ἐκτρέφετε αὐτὰ ἐν παιδείᾳ καὶ νουθεσίᾳ Κυρίου . Οὐκ εἶπεν , Ἀγαπᾶτε αὐτά · τοῦτο γὰρ καὶ ἀνὼν αὐτῶν ἡ φύσις ἐπισπάται , καὶ περιττὸν ἦν περὶ τῶν τοιούτων νόμον τιθέναι · ἀλλὰ τί φησι ; Μὴ παροργίζετε τὰ τέκνα ὑμῶν , οἷον οἱ πολλοὶ ποιοῦσιν , ἀποκλινομένους ἐργαζόμενοι , καὶ ἀποκρυπτοὺς ποιοῦντες , καὶ φορτικῶς ἐπικείμενοι , οὐχ ὡς ἐλευθέρους , ἀλλ' ὡς ἀνδραπόδους . Διὰ τοῦτο φησι : Μὴ παροργίζετε τὰ τέκνα ὑμῶν . Εἶτα τὸ κεφάλαιον πάντων , πῶς ἂν ὑπακούσιαν δείκνυσιν , εἰς τὴν κεφαλὴν καὶ τὴν ἀρχὴν τὴν αἰτίαν ἅπασαν ἀγαγών . Καὶ καθάπερ ἔδειξε τοῦ τὴν γυναῖκα ὑπακούειν αἴτιον τὸν ἄνδρα γινόμενον ( διὸ καὶ τὰ πλεῖονα αὐτῷ διαλέγεται , τῆς τῆς ἀγάπης τυραννίδα παρακαλῶν αὐτὴν ἐπιστάσθαι ) , οὕτω δὲ καὶ ἐνταῦθα πάλιν εἰς αὐτὸν τὴν αἰτίαν ἀνάγει , λέγων · Ἀλλὰ ἐκτρέφετε αὐτὰ ἐν παιδείᾳ καὶ νουθεσίᾳ Κυρίου . Ὥφῃ δτι τῶν πνευματικῶν δυντων καὶ τὰ σαρκικὰ ἔφεται ; Βούλει εἶναι τὸν υἱὸν πειθῆνιον ; ἐξ ἀρχῆς αὐτὸν ἐκτρέφε ἐν παιδείᾳ καὶ νουθεσίᾳ Κυρίου · μὴ νομίζης εἶναι περιττὸν τὸ τῶν θείων Γραφῶν αὐτὸν ἐπακούειν · ἐκεῖ γὰρ τοῦτο πρῶτον ἀκούσεται · Τίμα τὸν πατέρα σου καὶ τὴν μητέρα σου . Ὥστε ὑπὲρ σοῦ τοῦτο γίνεται . Μὴ εἴπης · Τοῦτο μοναζόντων ἐστ' · μὴ γὰρ μονάζοντα αὐτὸν ποιεῖ ; Οὐχ ἔστιν ἀνάγκη γενέσθαι αὐτὸν μονάζοντα . Τὶ δέδοικας διὸς πολλοῦ κέρδους ἀνάμεσον ; Χριστιανὸν αὐτὸν ποίησον . Μάλιστα γὰρ τοὺς κοσμικῶς ἀναγινομένους καὶ ἐντεῦθεν εἰδέναι διδάγματα , μάλιστα τοῖς παισὶ . Πολλὴ γὰρ ἡ ἄνοια ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡλικίᾳ · τῇ δὲ ἀνοίᾳ προσορμᾷ γίνεται καὶ τὰ παρὰ τῶν ἔξωθεν λόγων , ὅταν μάθωσιν ἐκεῖ τοὺς παρ' αὐτῶν θαυμαζομένους ἥρωας , παθόν δούλους ὄντας καὶ [ 160 ] δεῖλως πρὸς θάνατον · οἷον ὁ Ἀχιλλεὺς ὅταν μετανοῇ , ὅταν ὑπὲρ παλλακίδος ἀποθνήσκῃ , ὅταν ἕτερος μεθύῃ , καὶ ἕτερα πολλὰ τοιαῦτα . Δεῖ τοίνυν αὐτῷ τῶν φαρμάκων τούτων .
Lemmas: · ἀπάγω ὁ πονηρός πρᾶξις , καί μᾶλλον εἰς ὁ ἀγαθός ἐμβαίνω , οὗτος πρῶτος ἐπιτάσσω , ὁ εἰς ὁ γονεύς λέγω τιμή , ἐπεί καί πρό πᾶς ὁ ζῶ μετά ὁ θεός αὐτός γονεύς αἴτιος . ὥστε ἵημι ἐν πρῶτος ὁ ἐπιμετῶν ἀπολαύω καλός , καί τότε ὁ ἄλλος ἅπας ἄνθρωπος . ἄν γάρ μή οὗτος τις ἔχω , οὐδέποτε περί ὁ ἔξωθεν εἰμί ἐπικός . παραινέω δέ τοῖςν ἄτερ ἔχω ὁ παῖς , μεταβαίνω ἐπί ὁ πατήρ , καί φημί · καί ὁ πατήρ , μή παροργίζω ὁ τέκνον σύ , ἀλλά ἐκτρέφω αὐτός ἐν παιδεία καί νουθεσία κύριος . οὐ εἶπον , ἀγαπάω αὐτός · οὗτος γάρ καί ἰδμάν αὐτός ὁ φύσις ἐπισπάω , καί περισσός εἰμί περί ὁ τοιοῦτος νόμος τίθημι · ἀλλά τίς φημί ; μή παροργίζω ὁ τέκνον σύ , οἷος ὁ πολύς ποιέω , ἀποκλίνω ἐργάζομαι , καί ἀποκρυπτός ποιέω , καί φορτικός ἐπίκειμαι , οὐ ὡς ἐλεύθερος , ἀλλά ὡς ανδραποδιδωμι . Ζεύς οὗτος φημί : μή παροργίζω ὁ τέκνον σύ . εἶτα ὁ κεφάλαιος πᾶς , πῶς εἄν ὑπακούω δείκνυμι , εἰς ὁ κεφαλή καί ὁ ἀρχή ὁ αἴτιος ἅπας ἄγω . καί καθάπερ δείκνυμι ὁ ὁ γυνή ὑπακούω αἴτιος ὁ ἀνήρ γίγνομαι ( διό καί ὁ πλείων αὐτός διαλέγω , ὁ ὁ ἀγάπη τυραννίς παρακαλέω αὐτός ἐφίστημι ) , οὗτος δέ καί ἐνταῦθα πάλιν εἰς αὐτός ὁ αἴτιος ἀνάγω , λέγω · ἀλλά ἐκτρέφω αὐτός ἐν παιδεία καί νουθεσία κύριος . Ἴφη δ ὁ πνευματικός δύο καί ὁ σαρκικός ἐφέτης ; βούλομαι εἰμί ὁ υἱός πειθήνιος ; ἐκ ἀρχή αὐτός ἐκτρέφω ἐν παιδεία καί νουθεσία κύριος · μή νομίζω εἰμί περισσός ὁ ὁ θεῖον Γραφής αὐτός ἐπακούω · ἐκεῖ γάρ οὗτος πρῶτος ἀκούω · Τίμα ὁ πατήρ σύ καί ὁ μήτηρ σύ . ὥστε ὑπέρ σύ οὗτος γίγνομαι . μή εἶπον · οὗτος μονάζω ἐστώ · μή γάρ μονάζω αὐτός ποιέω ; οὐχ εἰμί ἀνάγκη γίγνομαι αὐτός μονάζω . τίς δείδω δίω πολύς κέρδος ἀνάμεσος ; Χριστιανός αὐτός ποιέω . μάλιστα γάρ ὁ κοσμικός ἀναγίγνομαι καί ἐντεῦθεν οἶδα δίδαγμα , μάλιστα ὁ παῖς . Πολύς γάρ ὁ ἄνοια ἐν ἐκεῖνος ὁ ἡλικία · ὁ δέ ἄνοια προσορμάω γίγνομαι καί ὁ παρά ὁ ἔξωθεν λόγος , ὅταν μανθάνω ἐκεῖ ὁ παρά αὐτός θαυμάζω ἥρως , πάσχω δοῦλος εἰμί καί [ 160 ] δειλός πρός θάνατος · οἷος ὁ Ἀχιλλεύς ὅταν μετανοέω , ὅταν ὑπέρ παλλακίς ἀποθνῄσκω , ὅταν ἕτερος μεθύω , καί ἕτερος πολύς τοιοῦτος . Δεύς τοίνυν αὐτός ὁ φάρμακον οὗτος .