joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-ephesios-homiliae-1-24 pg062_0104.1
τοὺς χρήμασιν , ὡς ταῖς φροντίσι πλουτεῖν · οὐχ οὕτως εὐποιεῖς ἐν τοῖς κτήμασιν , ὡς ταῖς ἀγωνίαις καὶ τοῖς κινδύνοις . Οὐτεὶνες βούλονται πλουτεῖν , φησίν , περιεργμοὺς καὶ ἐπιθυμίαις βλαβεράς ἐναστίας ἐπισώ-αγουςιν . Ταῦτα ὁπομένους οὐ πολλὰ κεκτήσθαι βουλό-μενοι . Οὐ λέγω · Διακόψον τῷ κάμνοντι · κἂν τῷ παιδί κλέψον τοῦτο ποιεῖν . Ὅφει πῶς φορτικὸν οὐκ ἐστίν · πῶς γάρ . Ἐνθά χόραι ἀπαλαὶ ἐν πολλοῖ τῷ διαστή-ματος ἡμᾶς παρελαύνουσιν ; Αἰσχυνθῶμεν , παραχα-λῶ , ὅτι ἐν μὲν τοῖς κοσμικοῖς οὐδαμοῦ παραχωροῦμεν αὐταῖς , οὐκ ἐν πολέμοις , οὐκ ἐν ἀθλοῖς · ἐν δὲ τοῖς πνευματικοῖς ἀγῶσι πλέον ἡμῶν φέρονται , καὶ πρῶ-ται τὸ βραβεῖον ἀρπάζουσι , καὶ ὑψηλότερα πέτανται , καθάπερ ἄκτοί τινες · ἡμεῖς δὲ , καθάπερ χολιοί , κά-τω περὶ τὴν χνίσαν καὶ τὸν καπνὸν ἀεὶ στρεφόμεθα . Κολοιῶν γὰρ ὄντες , τραπεζοποιούς καὶ μαγειρούς ἐπινοεῖν , καὶ χυνῶν λήγων . Ἄκουσον τῶν παλαιῶν γυναικῶν · μεγάλοι γὰρ ἐγένοντο , μεγάλαὶ γυναῖκες καὶ θαυμασταί , οἷον , ἡ Σάρρα , ἡ Ῥεβέκκα , ἡ Ῥα-χήλ , ἡ Ἀσθώρη , ἡ Ἄννα · καὶ ἐπὶ τοῦ Χριστοῦ δὲ ἦσαν τοιαῦται , ἀλλ’ οὐδαμοῦ ἄνδρας παρήλασαν , ἀλ-λὰ τὴν ὑστέραν τάξιν ἐπεῖχον . Νῦν δὲ τοὐναντίον , γυ-ναῖκες ἡμᾶς παρελαύνουσι καὶ ἀπορρύπτουσι . Ποῖος ὁ γέλως ; τις ἡ αἰσχύνη ; Ἡμεῖς τῆς κεφαλῆς τὴν τάξιν ἐπόμεν , καὶ ὑπὸ τοῦ σώματος νικώμεθα , Ἄρχειν αὐτῶν ἐτάχθημεν , οὐχ ἴνα μόνον ἀρχῶμεν , ἀλλ’ ἵνα καὶ ἐν ἀρετῇ ἀρχῶμεν . Ὁ γὰρ ἀρχων , τούτῳ μάλιστα ἄρχειν ὀφείλει , τῇ τῇ ἀρετῇ νικᾶν · εἰ δὲ νικᾶται , οὐκέτι ἀρχων ἐστίν . Εἴδετε πῶς τῆς τοῦ Χριστοῦ [ 102 ] παρουσίας ἡ δύναμις ; πῶς ἔλυσε τὴν κατάραν ; Καὶ γὰρ πλείους αἱ παρθέναι παρὰ γυναῖκας , πλείων ἡ σωφροσύνη παρ’ ἐκείναις , αἱ χρεῖται πλείους · οὐδὲν ἂν αἰσχρὸν ταχὺς γυνὴ προῖτο ρήμα . Τίνος οὖν ἐννεχεν , εἴπέ μοι , αἰσχρολογεῖς σύ ; Μὴ γὰρ μοι τὰς ἀπεγνω-σμένας εἴπης , φιλόκοσμον πῶς τὸ γένος ἐστίν , καὶ τοῦτο ἔχει τὸ ἐλάττωμα . Ἄλλὰ κἂν τούτῳ νικᾶτε ὑμεῖς οἱ ἄνδρες , οἱ καὶ ἐπ’ ἐκεῖναις , ὡς ἐπ’ οἰχείαι κόσμῳ , ἐνδραυνόμενοι . Οὐ γὰρ οὕτως οἶμαι τοὺς ἐαυ-τῆς χρυσίοις τὴν γυναῖκα καλλωπιζέσθαι , ὡς τὸν ἄν-δρα τοῖς τῆς γυναικός · οὐχ οὕτως ἐπὶ τῇ χῶν φρονεῖ τῇ χρυσᾷ , ὡς ἐπὶ τῇ γυναικὶ χρυσοφόρῳ . Ὡστε καὶ τούτου ὑμεῖς αἴτιοι · τὸν σπινηθρα ἐκ-καίοντες , καὶ τὴν φιλόγν ἀνάπτοντες . Ἄλλως δέ , οὐ τοσοῦτον ἄμαρτην ἔστιν ἐπὶ γυναικός , ὅσον ἐπὶ ἄν-δρός . Σὺ ἐτάχθης ἐκείνην ρυθμίζειν πανταχοῦ τῶν πρυτάνει ἀξίος τυγχάνειν οὐχὼν καὶ ἐν τούτῳ δεῖ-ξον , ὅτι σοι τῆς πολυτελείας οὐδεὶς λόγος ἐκεῖνιν , ἀπὸ τῶν σαυτοῦ . Γυναικὶ μᾶλλον ἐπιτρέπειν τὸ κοσμεῖ-σθαι , ἢ ἀνδρί . Ὑταν οὖν σὺ αὐτὸς μὴ διαφεύγῃς , πῶς ἐκείνην διαφεύξετα ; Ἐχοῦσιν ἐκεῖναι τι κενόδοξον , ἀλλὰ τοῦτο κοινὸν καὶ ἀνδρῶν · ὀργίλαι πῶς εἰσι , καὶ τοῦτο κοινόν . Ἐν οἷς δὲ πλεονεκτοῦσιν , οὐκέτι · κοι-νὴ τὴν σεμνότητα λέγω , τὴν θερμότητα , τὴν εὐλά-δειαν , τὴν περὶ τὸν Χριστὸν ἀγάπην . Διὰ τί οὖν ἀπεῖρεν αὐτὰς τοῦ ὁρόνου τοῦ διδασκαλικοῦ , φησίν ; Καὶ τοῦτο σημεῖον τοῦ πολὺ τὸ μέσον εἶναι τῶν ἄν-δρῶν , καὶ μεγάλας εἶναι τὰς τότε . Παύλου γὰρ διδά-σκοντος , εἴπέ μοι , καὶ Πέτρου καὶ τῶν ἁγίων ἐκεί-νων , γυναῖκας τῷ πράγματι ἐπιπράθεις ἔχρην ; Νυνὶ δὲ εἰς τοῦτο κακίας ἤλασμεν , ὡς καὶ ζητήματος δεῖον εἶναι , διὰ τί γυναῖκες οὐ διδάσκουσιν οὕτως ; εἰς τὴν αὐτὴν αὐταῖς ἀσθέτειαν ἤλθομεν . Ταῦτα οὐκ ἐκεῖναι ἐπάραι βουλόμενος εἶπον , ἀλλ’ ἡμᾶς αὐτοὺς ἐντρέψαι καὶ παιδεύσαι καὶ νουθετῆσαι , ὥστε τὴν προσήκουσαν ἡμῖν ἀρχὴν ἀναλαβεῖν , μὴ κατὰ τὸ μεῖζον , ἀλλὰ κατὰ τὴν πρόνοιαν καὶ τὴν προστασίαν καὶ τὴν ἀρετὴν . Οὕτω γὰρ καὶ τὸ σῶμα ἐν τάξει ἔσται τῇ προσήκουσῃ , ὅταν ἀρίστου τοῦ ἀρχοντος ἐπιτύχῃ . Γίνουτο δὲ καὶ τὰς γυναῖκας καὶ τοὺς ἄνδρας κατὰ τὸ τῷ Θεῷ δοκοῦν ἀπαντας βιοῦν , ἵνα καταξιωθῶμεν ἀπαντες ἐν ἐκείνῃ τῇ φοβερᾷ ἡμέρᾳ τῆς φιλανθρωπίας ἀπολαῦσαι τοῦ Δεσπότου , καὶ τῶν ἐπηγγεμένων ἀγαθῶν ἐπιτυχεῖν ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν .
Lemmas: ὁ χρῆμα , ὡς ὁ φροντίς πλουτέω · οὐ οὕτως εὐποιέω ἐν ὁ κτῆμα , ὡς ὁ ἀγωνία καί ὁ κίνδυνος . ουτεινη βούλομαι πλουτέω , φημί , περιεργμος καί ἐπιθυμία βλαβερός ἐναστίας ἐπισῴζω . οὗτος ὁράω οὖον πολύς κτάομαι βούλομαι . οὖον λέγω · διακόπτω ὁ κάμνω · κἀν ὁ παῖς κλέπτω οὗτος ποιέω . ὄφις πῶς φορτικός οὐ εἰμί · πῶς γάρ . ἔνθα χόρα ἁπαλός ἐν πολύς ὁ διάστημα ἐγώ παρελαύνω ; αἰσχύνω , παραχαλάω , ὅτι ἐν μέν ὁ κοσμικός οὐδαμοῦ παραχωρέω αὐτός , οὐ ἐν πόλεμος , οὐ ἐν ἀθλέω · ἐν δέ ὁ πνευματικός ἀγών πλέω ἐγώ φέρω , καί προΐημι ὁ βραβεῖον ἁρπάζω , καί ὑψηλός πέτομαι , καθάπερ ἄκτος τις · ἐγώ δέ , καθάπερ κολιός , κάτω περί ὁ χνισαω καί ὁ καπνός ἀεί στρέφω . κολοιός γάρ εἰμί , τραπεζοποιός καί μάγειρος ἐπινοέω , καί χύνω λήγω . ἀκούω ὁ παλαιός γυνή · μέγας γάρ γίγνομαι , μέγας γυνή καί θαυμαστός , οἷος , ὁ Σάρα , ὁ Ῥεβέκκα , ὁ Ῥαχήλ , ὁ Ἀσθώρη , ὁ Ἄννα · καί ἐπί ὁ Χριστός δέ εἰμί τοιοῦτος , ἀλλά οὐδαμοῦ ἀνήρ παρελαύνω , ἀλλά ὁ ὕστερος τάξις ἐπέχω . νῦν δέ ἐναντίος , γυνή ἐγώ παρελαύνω καί ἀπορρύπτω . ποῖος ὁ γέλως ; τις ὁ αἰσχύνη ; ἐγώ ὁ κεφαλή ὁ τάξις ἔπω , καί ὑπό ὁ σῶμα νικάω , ἄρχω αὐτός τάσσω , οὐ ἵνα μόνος ἄρχω , ἀλλά ἵνα καί ἐν ἀρετή ἄρχω . ὁ γάρ ἄρχω , οὗτος μάλιστα ἄρχω ὀφείλω , ὁ ὁ ἀρετή νικάω · εἰμί δέ νικάω , οὐκέτι ἄρχω εἰμί . ὁράω πῶς ὁ ὁ Χριστός [ 102 ] παρουσία ὁ δύναμις ; πῶς λύω ὁ καταίρω ; καί γάρ πλείων ὁ παρθένη παρά γυνή , πλείων ὁ σωφροσύνη παρά ἐκεῖνος , ὁ χρίω πλείων · οὐδείς εἄν αἰσχρός ταχύς γυνή πρώ ρήμα . τίς οὖν ἐνέχω , εἶπον ἐγώ , αισχρολογώ σῦς ; μή γάρ ἐγώ ὁ ἀπογιγνώσκω εἶπον , φιλόκοσμος πῶς ὁ γένος εἰμί , καί οὗτος ἔχω ὁ ἐλάττωμα . ἀλλά κἀν οὗτος νικάω σύ ὁ ἀνήρ , ὁ καί ἐπί ἐκεῖνος , ὡς ἐπί οἴχομαι κόσμος , ενδραυνομενω . οὖον γάρ οὕτως οἴομαι ὁ ἐαυτός χρυσίον ὁ γυνή καλλωπίζω , ὡς ὁ ἄνδρος ὁ ὁ γυνή · οὐ οὕτως ἐπί ὁ χόω φρονέω ὁ χρύσεος , ὡς ἐπί ὁ γυνή χρυσοφορέω . ὡστε καί οὗτος σύ αἴτιος · ὁ σπινηθρα ἐκκαίω , καί ὁ φιλόγν ἀνάπτω . ἄλλος δέ , οὖον τοσοῦτος ἁμαρτάνω εἰμί ἐπί γυνή , ὅσος ἐπί ἄνδρος . σύ τάσσω ἐκεῖνος ῥυθμίζω πανταχοῦ ὁ πρύτανις Ἀξιός τυγχάνω οὐχὼν καί ἐν οὗτος δείκνυμι , ὅτι σύ ὁ πολυτέλεια οὐδείς λόγος ἐκεῖνος , ἀπό ὁ σεαυτοῦ . γυνή μᾶλλον ἐπιτρέπω ὁ κοσμέω , ἢ ἀνήρ . Ὑταν οὖν σύ αὐτός μή διαφεύγω , πῶς ἐκεῖνος διαφεύγω ; ἔχω ἐκεῖνος τίς κενόδοξος , ἀλλά οὗτος κοινός καί ἀνήρ · ὀργίλος πῶς εἰμί , καί οὗτος κοινός . ἐν ὅς δέ πλεονεκτέω , οὐκέτι · κοινός ὁ σεμνότης λέγω , ὁ θερμότης , ὁ εὐλάζω , ὁ περί ὁ Χριστός ἀγάπη . Ζεύς τίς οὖν ἤπειρος αὐτός ὁ ὀρούω ὁ διδασκαλικός , φημί ; καί οὗτος σημεῖον ὁ πολύς ὁ μέσος εἰμί ὁ ἄνδρος , καί μέγας εἰμί ὁ τότε . Παῦλος γάρ διδάσκω , εἶπον ἐγώ , καί Πέτρος καί ὁ ἅγιος ἐκεῖνος , γυνή ὁ πρᾶγμα επιπερνημι χρή ; νυνί δέ εἰς οὗτος κακία ἐλαύνω , ὡς καί ζήτημα δείδω εἰμί , διά τίς γυνή οὖον διδάσκω οὕτως ; εἰς ὁ αὐτός αὐτός ἀσθέτειαν ἔρχομαι . οὗτος οὐ ἐκεῖνος ἐπαίρω βούλομαι εἶπον , ἀλλά ἐγώ αὐτός ἐντρέπω καί παιδεύω καί νουθετέω , ὥστε ὁ προσήκω ἐγώ ἀρχή ἀναλαμβάνω , μή κατά ὁ μείζων , ἀλλά κατά ὁ πρόνοια καί ὁ προστασία καί ὁ ἀρετή . οὕτως γάρ καί ὁ σῶμα ἐν τάξις εἰμί ὁ προσήκω , ὅταν ἀγαθός ὁ ἄρχω ἐπιτυγχάνω . Γίνος δέ καί ὁ γυνή καί ὁ ἀνήρ κατά ὁ ὁ Θεός δοκέω ἅπας βιόω , ἵνα καταξιόω ἅπας ἐν ἐκεῖνος ὁ φοβερός ἡμέρα ὁ φιλανθρωπία ἀπολαύω ὁ δεσπότης , καί ὁ ἐπάγω ἀγαθός ἐπιτυγχάνω ἐν Χριστός Ἰησοῦς ὁ κύριος ἐγώ .