joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-ephesios-homiliae-1-24 pg062_0025.1
δ . Ὅρᾶς ὅτι κατὰ φύσιν μὴν ἡ ἀρετή , παρὰ φύσιν δὲ ἡ κακία , καθάπερ ἡ νόσος καὶ ἡ ὑγεία ; Τί δὲ τὸ ψεύδεσθαι καὶ ἐπιρρεῖν , ποῖαν ἂν ἔχοι ἀνάγκην ; Οὐδεμίαν , οὐδὲ βίαν , ἀλλ᾽ ἐκόντες ἐπὶ τοῦτο ἔρχομεθα . Ἀπιστοῦμεθα , φησίν . Ἀπιστοῦμεθα , ἐπειδὴ βουλόμεθα . Ἐξὴν γὰρ ἀπὸ τοῦ τρόπου πιστεύσθαι μᾶλλον ἢμῖν , τῶς τῶν ὀρκων . Διὰ τί γάρ , εἴπέ μοι , τὸς μὲν οὐδὲ ὁμνύουσι πιστεύομεν , τοὺς δὲ καὶ χωρὶς ὀρκων πιστοὺς ἡγοῦμεθα ; Ὅρᾶς ὅτι οὐδαμοῦ χρεία ὀρκων ; Ἄν δὲ δεῖνα εἴπῃ , φησί , καὶ χωρὶς ὀρκων πιστεύω · σὺ δὲ οὐδὲ μεθ᾽ ὀρκων . Ἄρα περιττὸν ὁ ὅρκος , καὶ τοῦτο μᾶλλον ἀπιστίας , ἢ πίστεως τεχμήριον . [ 14 ] Τὸ γὰρ εὐχολον εἶναι πρὸς τὸ δύσσαι οὐκ ἀφήσει δόξαν εὐλαβείας ἔχειν . Ὡστε ὁ μάλιστα συνεχὼς τῷ ὀρκῳ κεχρημένος , οὕτως οὐδαμοῦ τοῦ ὀρκου τὴν χρείαν ἔχει ἀναγκαίαν · ὁ δὲ μηδαμοῦ κεχρημένος , αὐτὸς αὐτοῦ τῆς χρείας ἀπολαύει . Χρεία ὀρκου πρὸς τὸ πιστεύεσθαι λοιπόν ; Οὐδαμῶς · ὁρῶμεν γάρ , ὅτι οἱ μὴ ὁμνύντες , οὕτοι μᾶλλον πιστεύονται . Ἄλλὰ τί ; τὸ ὑβριστὴν εἶναι ἀνάγκης ἐστι ; Ναί , φησίν · ὁ γὰρ θυμὸς ἐξάγει , καὶ φλέγει , καὶ οὐκ ἀφήσει τὴν ψυχὴν ἡρεμεῖν . Οὐ τοῦ θυμοῦ ἐστιν , ἄνθρωπε , ἀλλὰ τῆς μικροψυχίας α τὸ ὑβρίζειν · εἰ δὲ θυμοῦ ἦν , πάντες ἄνθρωποι ὀργιζόμενοι , οὐχ ἂν διελέποντο ὑβριζοντες . Θυμὸν ἔχομεν , οὐχ ἵνα ὑβρίζωμεν τοὺς πλησίον , ἀλλ᾽ ἵνα τοὺς ἀμαρτάνοντας ἐπιστρέψωμεν , ἵνα διανιστώμεθα , ἵνα μὴ νωθεὶς ὤμεν . Ὡσπερ τι κέντρον ἔγκειται ἡμῖν ὁ θυμός , ἵνα κατὰ τοῦ διαβόλου βρύχωμεν τοὺς ὀδόντας , ἵνα σφοδροὶ ὤμεν πρὸς αὐτόν , οὐχ ἵνα κατ᾽ ἀλλήλων στώμεν . Ὀπλὰ ἔχομεν , οὐχ ἵνα ἡμᾶς αὐτοὺς πολεμώμεν , ἀλλ᾽ ἵνα κατὰ τοῦ πολέμιου χρῶμεθα τῇ παντευχίᾳ . Ὀργίλος εἰ ; Ἔσο κατὰ τῶν ἀμαρτημάτων τῶν σαυτοῦ τοιούτος , ἐπίπληττε τῇ ψυχῇ , μάστιζε τὸ συνειδός , σφοδρὸς ἔσο κριτὴς καὶ πικρὸς δικαστὴς τοῖς οἰκείοις ἀμαρτήμασι . Τοῦτο τῆς ὀργῆς τὸ κέρδος · διὰ τοῦτο ἡμῖν αὐτὴ ἐνἐθήκεν ὁ Θεός . Ἄλλ᾽ ἡ ἀρπαγὴ ἐξ ἀνάγκης ἐστίν ; Οὐδαμῶς · ποία γὰρ ἀνάγκη τὸ ἀρπάζειν , εἴπέ μοι ; ποία βία ; Πενία , φησί , ποιεῖ , καὶ τὸ δέος τῶν ἀναγκαίων . Διὰ τοῦτο μὲν οὖν οὐχ ὀφείλεις ἀρπάζειν · οὐ γὰρ ἀσφαλὴς ὁ τοιούτος πλοῦτος . Σὺ δὲ ταυτὸν ποιεῖς , ὥσπερ ἂν εἰ τῖς ἐρωτηθείς , τί δὴποτε εἰς ἄμμον τὰ θεμέλια τῆς οἰκίας καταβάλλοι , εἴποι , ὅτι διὰ τὸν χρυμὸν , διὰ τὸν ὑετόν . Διὰ τοῦτο μὲν οὖν εἰς ἄμμον οὐχ ἔχρὴν καταβάλλειν · ἀναστρέφει γὰρ αὐτὰ ταχέως καὶ ὑετὸς καὶ πνεύματα καὶ ἄνεμος . Ὡστε εἰ πλουτεῖν θέλεις , μὴ πλεονέκτει . Εἰ παισὶ βούλει παραδοῦναι πλοῦτον ,
Lemmas: δ . ὁράω ὅτι κατά φύσις μήv ὁ ἀρετή , παρά φύσις δέ ὁ κακία , καθάπερ ὁ νόσος καί ὁ ὑγεία ; τις δέ ὁ ψεύδω καί ἐπιρρέω , Ποίας εἄν ἔχω ἀνάγκη ; Οὐδεμία , οὐδέ βία , ἀλλά ἑκών ἐπί οὗτος ἔρχομαι . ἀπιστέω , φημί . ἀπιστέω , ἐπεί βούλομαι . ἔξεστι γάρ ἀπό ὁ τρόπος πιστεύω μᾶλλον ἡμεῖς , Τῶς ὁ Ὅρκος . Ζεύς τίς γάρ , εἶπον ἐγώ , τός μέν οὐδέ ὄμνυμι πιστεύω , ὁ δέ καί Χωρὶς Ὅρκος πιστός ἡγέομαι ; ὁράω ὅτι οὐδαμοῦ χρεία Ὅρκος ; ἄν δέ Δεῖνα εἶπον , φημί , καί Χωρὶς Ὅρκος πιστεύω · σύ δέ οὐδέ μετά Ὅρκος . ἄρας περισσός ὁ Ὅρκος , καί οὗτος μᾶλλον ἀπιστία , ἢ πίστις τεκμήριον . [ 14 ] ὁ γάρ ευχολος εἰμί πρός ὁ δυεννυω οὐ ἀφίημι δόξα εὐλάβεια ἔχω . ὡστε ὁ μάλιστα συνεχῶς ὁ Ὅρκος χράομαι , οὕτως οὐδαμοῦ ὁ Ὅρκος ὁ χρεία ἔχω ἀναγκαῖος · ὁ δέ μηδαμοῦ χράομαι , αὐτός αὐτός ὁ χρεία ἀπολαύω . χρέος Ὅρκος πρός ὁ πιστεύω λοιπός ; οὐδαμός · ὁράω γάρ , ὅτι ὁ μή ὁμνύντες , οὕτος μᾶλλον πιστεύω . ἀλλά τίς ; ὁ ὑβριστής εἰμί ἀνάγκη εἰμί ; Ναίς , φημί · ὁ γάρ θυμός ἐξάγω , καί φλέγω , καί οὐ ἀφίημι ὁ ψυχή ἠρεμέω . οὖον ὁ θυμός εἰμί , ἄνθρωπος , ἀλλά ὁ μικροψυχία ὅς ὁ ὑβρίζω · εἰμί δέ θυμός εἰμί , πᾶς ἄνθρωπος ὀργίζω , οὐ εἄν διαλέγω ὑβρίζω . Θυμός ἔχω , οὐ ἵνα ὑβρίζω ὁ πλησίος , ἀλλά ἵνα ὁ ἁμαρτάνω ἐπιστρέφω , ἵνα διανίστημι , ἵνα μή νοέω εἰμί . ὡς τίς κέντρον ἔγκειμαι ἐγώ ὁ θυμός , ἵνα κατά ὁ διάβολος βρύκω ὁ ὀδούς , ἵνα σφοδρός εἰμί πρός αὐτός , οὐ ἵνα κατά ἀλλήλων ἵστημι . ὁπλή ἔχω , οὐ ἵνα ἐγώ αὐτός πολεμέω , ἀλλά ἵνα κατά ὁ πολέμιος χράω ὁ παντευχία . ὀργίλος εἰμί ; εἰμί κατά ὁ ἁμάρτημα ὁ σεαυτοῦ τοιούτος , ἐπιπλήσσω ὁ Ψυχή , μαστίζω ὁ σύνοιδα , σφοδρός εἰμί κριτής καί πικρός δικαστής ὁ οἰκέω ἁμάρτημα . οὗτος ὁ ὀργή ὁ κέρδος · διά οὗτος ἐγώ αὐτός ἐντίθημι ὁ Θεός . ἄλλος ὁ ἁρπάζω ἐκ ἀνάγκη εἰμί ; οὐδαμός · ποῖος γάρ ἀνάγκη ὁ ἁρπάζω , εἶπον ἐγώ ; ποῖος βία ; Πενία , φημί , ποιέω , καί ὁ δέος ὁ ἀναγκαῖος . Ζεύς οὗτος μέν οὖν οὐ ὀφείλω ἁρπάζω · οὖον γάρ ἀσφαλής ὁ τοιούτος πλοῦτος . σύ δέ τατός ποιέω , ὥσπερ εἄν εἰμί Τῖς ἐρωτάω , τίς δήποτε εἰς ἄμμος ὁ θεμέλιος ὁ οἰκίον καταβάλλω , εἶπον , ὅτι διά ὁ κρυμός , διά ὁ ὑετός . Ζεύς οὗτος μέν οὖν εἰς ἄμμος οὐ χρή καταβάλλω · ἀναστρέφω γάρ αὐτός ταχέως καί ὑετός καί πνεῦμα καί ἄνεμος . ὡστε εἰμί πλουτέω ἐθέλω , μή πλεονεκτέω . εἰμί παῖς βούλομαι παραδίδωμι πλοῦτος ,