joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-colossenses-homiliae-1-12 6.1
Ὡς οὖν παρελάβετε τὸν Χριστὸν Ἰησοῦν τὸν κύριον , ἐν αὐτῷ περιπατεῖτε , ἐῤῥιζωμένοι καὶ ἐποικοδομούμενοι ἐν αὐτῷ , καὶ βεβαιούμενοι ἐν τῇ πίστει , καθὼς ἐδιδάχθητε , περισσεύοντες ἐν αὐτῇ ἐν εὐχαριστίᾳ . α . Πάλιν αὐτοὺς τῇ οἰκείᾳ προκαταλαμβάνει μαρτυρίᾳ , λέγων , Ὡς οὖν παρελάβετε . Οὐδὲν ξένον , φησίν , ἐπεισάγομεν · οὐκοῦν μηδὲ ὑμεῖς . Ἐν αὐτῷ περιπατεῖτε · αὐτὸς γάρ ἐστιν ἡ ὁδὸς ἡ προσάγουσα εἰς τὸν πατέρα · μὴ ἐν τοῖς ἀγγέλοις · οὐ φέρει αὕτη ἡ ὁδὸς ἐκεῖ . Ἐῤῥιζωμένοι · τουτέστι , πεπηγότες · μὴ ποτὲ μὲν ταύτην , ποτὲ δὲ ἐκείνην , ἀλλ’ ἐῤῥιζωμένοι · τὸ δὲ ἐῤῥιζωμένον οὐκ ἄν ποτε μετασταίη . Ὅρα πῶς κυρίας τὰς λέξεις τίθησι . Καὶ ἐποικοδομούμενοι , φησί · τουτέστι , τῇ διανοίᾳ φθάνοντες εἰς αὐτόν . Καὶ βεβαιούμενοι ἐν αὐτῷ · τουτέστι , κατέχοντες αὐτόν , καὶ ὡς ἐπὶ θεμέλιον οἰκοδομούμενοι . Δείκνυσιν αὐτοὺς καταπεσόντας · τὸ γάρ , Οἰκοδομούμενοι , τοῦτο δηλοῖ . Οἰκοδομὴ γάρ ἐστιν ὄντως ἡ πίστις , καὶ δεῖ καὶ τοῦ θεμελίου ἰσχυροῦ , καὶ τῆς οἰκοδομίας ἀσφαλοῦς . Ἄν τε γὰρ μὴ ἐπ’ ἀσφαλείᾳ τις οἰκοδομήσῃ , σαλεύεται · ἄν τε ἐπ’ ἀσφαλείας , καὶ μὴ ἑστήκῃ , οὐκέτι ἵσταται . Καθὼς ἐδιδάχθητε . Πάλιν τό , Καθώς , δηλωτικόν ἐστι τοῦ μηδὲν καινόν τι λέγειν . Περισσεύοντες , φησίν , ἐν αὐτῇ ἐν εὐχαριστίᾳ . Τοῦτο γὰρ εὐγνωμόνων · οὐ λέγω ἁπλῶς εὐχαριστεῖν , ἀλλὰ μετὰ πολλῆς τῆς παρουσίας , πλέον ἢ ἐμάθετε , εἰ οἷόν τε , μετὰ πολλῆς τῆς φιλοτιμίας . Βλέπετε μή τις ὑμᾶς ἔσται ὁ συλαγωγῶν . Ὁρᾷς πῶς ἔδειξε κλέπτην ὄντα , καὶ ἀλλότριον , καὶ ἡρέμα ἐπεισιόντα ; ἤδη γὰρ παρέστησεν αὐτὸν εἰσιόντα . Καὶ καλῶς εἶπε , Συλαγωγῶν . Ὥσπερ ἄν τις χῶμα κάτωθεν διορύττων μὴ παρέχῃ αἴσθησιν , τὸ δὲ ὑπονοστεῖ · οὕτω καὶ ἐκεῖνος ποιεῖ . Βλέπετε οὖν · τοῦτο γὰρ ἔργον ἐκείνῳ τὸ μηδὲ αἴσθησιν παρέχειν . Διὰ τῆς φιλοσοφίας . Εἶτα , ἐπειδὴ δοκεῖ σεμνὸν εἶναι τὸ τῆς φιλοσοφίας , προσέθηκε , Καὶ κενῆς ἀπάτης . Ἔστι γὰρ καὶ καλὴ ἀπάτη , οἵαν ἠπατήθησαν πολλοί , ἣν οὐδὲ ἀπάτην δεῖ καλεῖν · περὶ ἧς φησιν ὁ Ἱερεμίας · Ἠπάτησάς με , κύριε , καὶ ἠπατήθην . Τὸ γὰρ τοιοῦτον οὐδὲ ἀπάτην δεῖ καλεῖν · ἐπεὶ καὶ τὸν πατέρα ἠπάτησεν ὁ Ἰακὼβ , ἀλλ’ οὐκ ἀπάτη , ἀλλ’ οἰκονομία ἦν . Διὰ τῆς φιλοσοφίας , φησί , καὶ κενῆς ἀπάτης , κατὰ τὴν παράδοσιν τῶν ἀνθρώπων , κατὰ τὰ στοιχεῖα τοῦ κόσμου , καὶ οὐ κατὰ Χριστόν . Τέως τοῦ ἐλέγχου ἅπτεται τῆς τῶν ἡμερῶν παρατηρήσεως , στοιχεῖα κόσμου ἥλιον καὶ σελήνην λέγων , καθάπερ καὶ ἐν τῇ πρὸς Γαλάτας ἔλεγε · Πῶς πάλιν ἐπιστρέφετε ἐπὶ τὰ ἀσθενῆ καὶ πτωχὰ στοιχεῖα ; Καὶ οὐκ εἶπεν , Ἡμερῶν παρατηρήσεις , ἀλλὰ Δι’ ὅλου τοῦ κόσμου τοῦ παρόντος , ἵνα τὸ εὐτελὲς δείξῃ · εἰ γὰρ ὁ κόσμος οὐδέν , πολλῷ μᾶλλον καὶ τὰ στοιχεῖα . Δείξας οὖν πρῶτον ὅσα εὐεργετήθησαν , ὅσα εὖ ἔπαθον , τότε ἐπάγει τὴν κατηγορίαν , ἵνα μείζονα δείξῃ , καὶ ἕλῃ τοὺς ἀκούοντας . Τοῦτο καὶ οἱ προφῆται ποιοῦσιν ἀεί · πρότερον τὰς εὐεργεσίας δεικνύουσι , καὶ τότε τὰς κατηγορίας αὔξουσι , καθάπερ ὁ Ἡσαΐας φησίν · Υἱοὺς ἐγέννησα καὶ ὕψωσα , αὐτοὶ δέ με ἠθέτησαν · καὶ πάλιν , Λαός μου , τί ἐποίησά σοι , ἢ τί ἐλύπησά σε , ἢ τί παρηνώχλησά σοι ; καὶ ὁ Δαυῒδ , ὡς ὅταν λέγῃ · Ἐπήκουσά σου ἐν ἀποκρύφῳ καταιγίδος · καὶ πάλιν , Ἄνοιξον τὸ στόμα σου , καὶ πληρώσω αὐτό . Καὶ πανταχοῦ οὕτως εὑρήσεις . Μάλιστα μὲν οὖν οὐδὲ εἴ τι ἔλεγον , πείθεσθαι ἔδει · νῦν δὲ καὶ χωρὶς τῶν εὐεργεσιῶν φεύγειν ἐκεῖνα δεῖ . Καὶ οὐ κατὰ Χριστὸν , φησί . Μάλιστα μὲν γάρ , εἰ καὶ οὕτως ἦν ἐξ ἡμισείας , ὥστε δύνασθαι καὶ τούτῳ κἀκείνῳ δουλεύειν , οὐδὲ οὕτως ἔδει · νῦν δὲ οὐκ ἀφίησιν ὑμᾶς εἶναι κατὰ Χριστόν . Ἐκεῖθεν αὐτὰ φέρουσι . Πρότερον δὲ διασαλεύσας τὰς Ἑλληνικὰς παρατηρήσεις , τότε καὶ τὰς Ἰουδαϊκὰς ἀναιρεῖ . Καὶ γὰρ Ἕλληνες καὶ Ἰουδαῖοι παρετήρουν πολλά , ἀλλ’ οἱ μὲν ἀπὸ φιλοσοφίας , οἱ δὲ ἀπὸ νόμου . Πρότερον τοίνυν πρόσεισι τούτοις , ἔνθα μείζων ἡ κατηγορία . Πῶς , Οὐ κατὰ Χριστόν ; Ὅτι ἐν αὐτῷ κατοικεῖ πᾶν τὸ πλήρωμα τῆς θεότητος σωματικῶς , καὶ ἐστὲ ἐν αὐτῷ πεπληρωμένοι , ὅς ἐστιν ἡ κεφαλὴ πάσης ἀρχῆς καὶ ἐξουσίας .
Lemmas: ὡς οὖν παραλαμβάνω ὁ Χριστός Ἰησοῦς ὁ κύριος , ἐν αὐτός περιπατέω , ῥιζόω καί ἐποικοδομέω ἐν αὐτός , καί βεβαιόω ἐν ὁ πίστις , καθώς διδάσκω , περισσεύω ἐν αὐτός ἐν εὐχαριστία . ὅς . πάλιν αὐτός ὁ οἰκεῖος προκαταλαμβάνω μαρτυρία , λέγω , ὡς οὖν παραλαμβάνω . οὐδείς ξένος , φημί , ἐπεισάγω · οὐκοῦν μηδέ σύ . ἐν αὐτός περιπατέω · αὐτός γάρ εἰμί ὁ ὁδός ὁ προσάγω εἰς ὁ πατήρ · μή ἐν ὁ ἄγγελος · οὖον φέρω οὗτος ὁ ὁδός ἐκεῖ . Ἐῤῥιζωμένοι · τουτέστι , πήγνυμι · μή ποτέ μέν οὗτος , ποτέ δέ ἐκεῖνος , ἀλλά ῥιζόω · ὁ δέ ῥιζόω οὐ ἄν ποτός μεθίστημι . Ὅρας πῶς κύριος ὁ λέγω τίθημι . καί ἐποικοδομέω , φημί · τουτέστι , ὁ διάνοια φθάνω εἰς αὐτός . καί βεβαιόω ἐν αὐτός · τουτέστι , κατέχω αὐτός , καί ὡς ἐπί θεμέλιος οἰκοδομέω . δείκνυμι αὐτός καταπίπτω · ὁ γάρ , οἰκοδομέω , οὗτος δηλόω . οἰκοδομή γάρ εἰμί εἰμί ὁ πίστις , καί δεῖ καί ὁ θεμέλιος ἰσχυρός , καί ὁ οἰκοδομία ἀσφαλής . ἄν τε γάρ μή ἐπί ἀσφάλεια τις οἰκοδομέω , σαλεύω · ἄν τε ἐπί ἀσφάλεια , καί μή ἵστημι , οὐκέτι ἵστημι . καθώς διδάσκω . πάλιν ὁ , καθώς , δηλωτικός εἰμί ὁ μηδείς καινός τίς λέγω . περισσεύω , φημί , ἐν αὐτός ἐν εὐχαριστία . οὗτος γάρ εὐγνώμων · οὖον λέγω ἁπλόος εὐχαριστέω , ἀλλά μετά πολύς ὁ παρουσία , πλέω ἢ μανθάνω , εἰμί οἷος τε , μετά πολύς ὁ φιλοτιμία . βλέπω μή τις σύ εἰμί ὁ συλαγωγέω . ὁράω πῶς δείκνυμι κλέπτης εἰμί , καί ἀλλότριος , καί ἡρέμα ἐπείσειμι ; ἤδη γάρ παρίστημι αὐτός εἴσειμι . καί καλῶς εἶπον , συλαγωγέω . ὥσπερ ἄν τις χῶμα κάτωθεν διορύσσω μή παρέχω αἴσθησις , ὁ δέ ὑπονοστέω · οὗτος καί ἐκεῖνος ποιέω . βλέπω οὖν · οὗτος γάρ ἔργον ἐκεῖνος ὁ μηδέ αἴσθησις παρέχω . Ζεύς ὁ φιλοσοφία . εἶτα , ἐπεί δοκέω σεμνός εἰμί ὁ ὁ φιλοσοφία , προστίθημι , καί κενός ἀπάτη . εἰμί γάρ καί κάλως ἀπάτη , οἷος ἀπατάω πολύς , ὅς οὐδέ ἀπάτη δεῖ καλέω · περί ὅς φημί ὁ Ἱερεμίας · ἀπατάω ἐγώ , κύριος , καί ἀπατάω . ὁ γάρ τοιοῦτος οὐδέ ἀπάτη δεῖ καλέω · ἐπεί καί ὁ πατήρ ἀπατάω ὁ Ἰακώβ , ἀλλά οὐ ἀπάτη , ἀλλά οἰκονομία εἰμί . Ζεύς ὁ φιλοσοφία , φημί , καί κενός ἀπάτη , κατά ὁ παράδοσις ὁ ἄνθρωπος , κατά ὁ στοιχεῖον ὁ κόσμος , καί οὖον κατά Χριστός . Τέως ὁ ἐλέγχω ἅπτω ὁ ὁ ἡμέρα παρατήρησις , στοιχεῖον κόσμος ἥλιος καί σελήνη λέγω , καθάπερ καί ἐν ὁ πρός Γαλάτης λέγω · Πῶς πάλιν ἐπιστρέφω ἐπί ὁ ἀσθενής καί πτωχός στοιχεῖον ; καί οὐ εἶπον , Ἡμέρα παρατήρησις , ἀλλά διά ὅλος ὁ κόσμος ὁ πάρειμι , ἵνα ὁ εὐτελής δείκνυμι · εἰμί γάρ ὁ κόσμος οὐδείς , πολύς μᾶλλον καί ὁ στοιχεῖον . δείκνυμι οὖν πρῶτος ὅσος εὐεργετέω , ὅσος εὕω πάσχω , τότε ἐπάγω ὁ κατηγορία , ἵνα μείζων δείκνυμι , καί αἱρέω ὁ ἀκούω . οὗτος καί ὁ προφήτης ποιέω ἀεί · πρότερος ὁ εὐεργεσία δείκνυμι , καί τότε ὁ κατηγορία αὐξάνω , καθάπερ ὁ Ἠσαΐας φημί · υἱός γεννάω καί ὑψόω , αὐτός δέ ἐγώ ἀθετέω · καί πάλιν , Λαός ἐγώ , τίς ποιέω σύ , ἢ τίς λυπέω σύ , ἢ τίς παρανοχλέω σύ ; καί ὁ Δαυΐδ , ὡς ὅταν λέγω · ἐπακούω σύ ἐν ἀπόκρυφος καταιγίς · καί πάλιν , ἀνοίγνυμι ὁ στόμα σύ , καί πληρόω αὐτός . καί πανταχοῦ οὕτως εὑρίσκω . μάλιστα μέν οὖν οὐδέ εἰμί τίς λέγω , πείθω ἐσθίω · νῦν δέ καί Χωρὶς ὁ εὐεργεσία φεύγω ἐκεῖνος δεῖ . καί οὖον κατά Χριστός , φημί . μάλιστα μέν γάρ , εἰμί καί οὕτως εἰμί ἐκ ἥμισυς , ὥστε δύναμαι καί οὗτος ἐκεῖνος δουλεύω , οὐδέ οὕτως ἐσθίω · νῦν δέ οὐ ἀφίημι σύ εἰμί κατά Χριστός . ἐκεῖθεν αὐτός φέρω . Πρότερος δέ διασαλεύω ὁ Ἑλληνικός παρατήρησις , τότε καί ὁ Ἰουδαικός ἀναιρέω . καί γάρ Ἕλλην καί Ἰουδαῖος παρατηρέω πολύς , ἀλλά ὁ μέν ἀπό φιλοσοφία , ὁ δέ ἀπό νόμος . Πρότερος τοίνυν πρόσειμι οὗτος , ἔνθα μείζων ὁ κατηγορία . Πῶς , οὖον κατά Χριστός ; ὅτι2 ἐν αὐτός κατοικέω πᾶς ὁ πλήρωμα ὁ θεότης σωματικός , καί εἰμί ἐν αὐτός πληρόω , ὅς εἰμί ὁ κεφαλή πᾶς ἀρχή καί ἐξουσία .