joannes-chrysostomus.in-epistulam-ad-colossenses-homiliae-1-12 10.3
γ . Οἶδα ἐγώ τινα ἅγιον ἄνδρα οὕτως εὐχόμενον . Οὐδὲν πρὸ τούτου τοῦ ῥήματος ἔλεγεν , ἀλλ’ ὅτι . Εὐχαριστοῦμεν ὑπὲρ πασῶν τῶν εὐεργεσιῶν σου τῶν ἐκ πρώτης ἡμέρας μέχρι τῆς παρούσης εἰς ἡμᾶς τοὺς ἀναξίους ἐπιδεικνυμένων · ὑπὲρ ὧν ἴσμεν καὶ οὐκ ἴσμεν , ὑπὲρ τῶν φανερῶν , ὑπὲρ τῶν ἀφανῶν , τῶν ἐν ἔργῳ γενομένων , τῶν ἐν λόγῳ , τῶν ἑκοντί , τῶν ἀκοντί · πασῶν τῶν εἰς τοὺς ἀναξίους ἡμᾶς γεγενημένων · ὑπὲρ θλίψεων , ὑπὲρ ἀνέσεων , ὑπὲρ τῆς γεέννης , ὑπὲρ τῆς κολάσεως , ὑπὲρ βασιλείας τῶν οὐρανῶν . Παρακαλοῦμέν σε φυλάξαι τὴν ψυχὴν ἡμῶν ἁγίαν , καθαρὰν συνείδησιν ἔχουσαν , τέλος ἄξιον τῆς φιλανθρωπίας σου . Ὁ ἀγαπήσας ἡμᾶς ὥστε τὸν Μονογενῆ σου δοῦναι ὑπὲρ ἡμῶν , καταξίωσον ἀξίους γενέσθαι τῆς σῆς ἀγάπης · δὸς ἐν τῷ λόγῳ σου σοφίαν , καὶ ἐν τῷ φόβῳ σου , μονογενὲς Χριστὲ , ἔμπνευσον ἰσχὺν τὴν παρὰ σοῦ · ὁ τὸν Μονογενῆ δοὺς ὑπὲρ ἡμῶν , καὶ τὸ πνεῦμά σου τὸ ἅγιον ἐξαποστείλας εἰς ἄφεσιν τῶν ἡμετέρων ἁμαρτιῶν , εἴ τι ἑκόντες ἢ ἄκοντες ἡμάρτομεν , συγχώρησον , καὶ μὴ λογίσῃ · μνήσθητι πάντων τῶν ἐπικαλουμένων τὸ ὄνομά σου ἐν ἀληθείᾳ · μνήσθητι πάντων τῶν εὖ , καὶ τἀναντία ἡμῖν θελόντων · πάντες γὰρ ἄνθρωποί ἐσμεν . Εἶτα ἐπιθεὶς τὴν εὐχὴν τῶν πιστῶν , ἐνταῦθα ἐπαύετο , ὡς κορωνίδα τινὰ καὶ σύνδεσμον ὑπὲρ πάντων τὴν εὐχὴν ποιησάμενος . Πολλὰ γὰρ ἡμᾶς ὁ θεὸς καὶ ἄκοντας εὖ ποιεῖ · πολλὰ γὰρ καὶ οὐκ εἰδότας , καὶ μείζονα . Ὅταν γὰρ τἀναντία εὐχώμεθα , αὐτὸς δὲ τἀναντία ποιῇ , δῆλον ὅτι καὶ οὐκ εἰδότας εὖ ποιεῖ . Προσευχόμενοι ἅμα καὶ περὶ ἡμῶν . Ὅρα τὴν ταπεινοφροσύνην , μετ’ ἐκείνους ἑαυτὸν τίθησιν . Ἵνα ὁ θεὸς ἀνοίξῃ ἡμῖν θύραν τοῦ λόγου , λαλῆσαι τὸ μυστήριον τοῦ Χριστοῦ . Εἴσοδόν φησι καὶ παῤῥησίαν . Βαβαί . ὁ ἀθλητὴς ὁ τοσοῦτος οὐκ εἶπεν , Ἵνα ἀπαλλαγῶ τῶν δεσμῶν , ἀλλὰ δέσμιος ὢν ἑτέρους παρεκάλει , καὶ παρεκάλει ἐπὶ πράγματι μεγάλῳ , ἵνα παῤῥησίαν λάβῃ . Τὰ δύο μεγάλα , καὶ ἡ ποιότης τοῦ προσώπου , καὶ ἡ τοῦ πράγματος . Βαβαί . ὅσον τὸ ἀξίωμα . Τὸ μυστήριον , φησί , τοῦ Χριστοῦ . Δείκνυσιν , ὅτι οὐδὲν αὐτῷ τούτου ποθεινότερον , τοῦ λαλῆσαι . Δι’ ὃ καὶ δέδεμαι , ἵνα φανερώσω αὐτό , ὡς δεῖ με λαλῆσαι . Μετὰ πολλῆς , φησί , τῆς παῤῥησίας , καὶ μηδὲν ὑποστειλάμενον . Ὁρᾷς , τὰ δεσμὰ φανεροῖ αὐτόν , οὐ συσκιάζει . Μετὰ πολλῆς , φησί , τῆς παῤῥησίας . Εἰπέ μοι , σὺ δέδεσαι , καὶ ἄλλους παρακαλεῖς ; Ναί , φησί · μείζονά μοι παῤῥησίαν δίδωσι τὰ δεσμά · ἀλλὰ δέομαι τῆς τοῦ θεοῦ ῥοπῆς · ἤκουσα γὰρ τοῦ Χριστοῦ λέγοντος · Ὅταν παραδιδῶσι ὑμᾶς , μὴ μεριμνήσετε πῶς ἢ τί λαλήσητε . Καὶ ὅρα πῶς μεταφορικῶς εἶπεν · Ἵνα ὁ θεὸς ἀνοίξῃ ἡμῖν θύραν τοῦ λόγου · Ὅρα πῶς ἄτυφός ἐστι , καὶ πῶς ἐν τοῖς δεσμοῖς ὢν ταπεινὰ φθέγγεται · τούτεστιν , Ἵνα μαλάξῃ τὰς καρδίας αὐτῶν . Οὐκ εἶπεν οὕτως , ἀλλ’ , Ἵνα ἡμῖν παῤῥησίαν δῷ , ταπεινοφρονῶν οὕτως εἴρηκε , καὶ τοῦτο ὅπερ εἶχεν , ἀξιοῖ λαβεῖν . Δείκνυσιν ἐν ταύτῃ τῇ Ἐπιστολῇ διὰ τί τότε οὐκ ἦλθεν ὁ Χριστὸς τῷ σκιὰν ἐκεῖνα καλέσαι · Τὸ δὲ σῶμα , φησί , τοῦ Χριστοῦ . Ὥστε ἔδει ἐν τῇ σκιᾷ ἐθισθῆναι . Ἅμα καὶ τῆς ἀγάπης τῆς εἰς αὐτοὺς μέγιστον ἐμφαίνει τεκμήριον · Ἵνα ὑμεῖς , φησίν , ἀκούσητε · Ἐγὼ δὲ δέδεμαι . Πάλιν τὸν δεσμὸν εἰς μέσον τίθησιν , οὗ σφόδρα ἐρῶ , ὃς διανίστησί μου τὴν καρδίαν , καὶ ἀεὶ εἰς ἐπιθυμίαν ἄγει τοῦ τὸν Παῦλον δεδεμένον ἰδεῖν , καὶ ἐν δεσμοῖς γράφοντα , καὶ κηρύττοντα , καὶ βαπτίζοντα , καὶ κατηχοῦντα . Ὑπὲρ τῶν ἐκκλησιῶν τῶν ἀπανταχοῦ ἀνεφέρετο αὐτῷ δεδεμένῳ , μυρία ᾠκοδόμει δεδεμένος . Τότε εὔλυτος μᾶλλον ἦν . Ἄκουε γὰρ αὐτοῦ λέγοντος · Ὥστε τοὺς πλείονας τῶν ἀδελφῶν πεποιθότας τοῖς δεσμοῖς μου περισσοτέρως τολμᾷν ἀφόβως τὸν λόγον λαλεῖν . Καὶ αὐτὸς δὲ πάλιν τοῦτο ὁμολογεῖ λέγων · Ὅταν γὰρ ἀσθενῶ , τότε δυνατός εἰμι . Διὰ τοῦτο καὶ ἔλεγεν · Ἀλλ’ ὁ λόγος τοῦ θεοῦ οὐ δέδεται . Ἐδεσμεῖτο μετὰ τῶν κακούργων , μετὰ τῶν δεσμωτῶν , μετὰ τῶν ἀνδροφόνων · ὁ τῆς οἰκουμένης διδάσκαλος , ὁ εἰς τρίτον ἀνελθὼν οὐρανόν , ὁ τὰ ἄῤῥητα ῥήματα ἀκούσας , ἐδέδετο . Ἀλλὰ τότε ταχύτερος ὁ δρόμος ἦν . Ὁ δεθεὶς ἐλέλυτο , καὶ ὁ μὴ δεδεμένος ἐδέδετο . Οὗτος μὲν γὰρ ὅπερ ἤθελεν , ἔπραττεν · ἐκεῖνος δὲ αὐτὸν οὐκ ἐκώλυεν , οὐδὲ τὴν ἰδίαν ἐπλήρου πρόθεσιν . Τί ποιεῖς , ὦ ἀνόητε ; μὴ γὰρ σωματικός ἐστι δρομεύς ; μὴ γὰρ ἐν σταδίῳ τῷ παρ’ ἡμῖν ἀγωνίζεται ; ἐν οὐρανῷ πολιτεύεται · τὸν ἐν οὐρανῷ τρέχοντα δῆσαι τὰ ἐπὶ γῆς οὐ δύναται , οὐδὲ κατασχεῖν . Οὐχ ὁρᾷς τουτονὶ τὸν ἥλιον ; Περίβαλε δεσμὰ ταῖς ἀκτῖσι , στῆσον τοῦ δρόμου · ἀλλ’ οὐ δυνήσῃ . Οὐκοῦν οὐδὲ Παῦλον · καὶ πολλῷ μᾶλλον τοῦτον , ἢ ἐκεῖνον · πλείονος γὰρ οὗτος , ἢ ἐκεῖνος ἀπέλαυσε προνοίας , ἅτε φῶς φέρων οὐ τοιοῦτον ἡμῖν , ἀλλὰ τὸ ἀληθινὸν βαστάζων . Ποῦ νῦν εἰσιν οἱ μηδὲν βουλόμενοι διὰ τὸν Χριστὸν πάσχειν ; τί δὲ λέγω πάσχειν , ὅπου γε οὐδὲ χρήματα βούλονται προέσθαι ; Ἐδέσμει καὶ Παῦλός ποτε , καὶ ἐνέβαλλεν εἰς δεσμωτήριον · ἀλλ’ ἐπειδὴ τοῦ Χριστοῦ γέγονε δοῦλος , οὐ τῷ ποιεῖν λοιπόν , ἀλλὰ τῷ πάσχειν σεμνύνεται . Καὶ τοῦτο δὲ τοῦ κηρύγματος θαῦμα , ὅταν διὰ τῶν πασχόντων αὐτῶν , ἀλλ’ οὐ τῶν ποιούντων κακῶς , οὕτως ἐγείρηται καὶ αὔξηται . Ποῦ τις εἶδεν ἀγῶνας τοιούτους ; Ὁ πάσχων κακῶς , νικᾷ · καὶ ὁ ποιῶν κακῶς , ἡττᾶται . Οὗτος ἐκείνου λαμπρότερος · διὰ δεσμῶν τὸ κήρυγμα εἰσῆλθεν . Οὐκ αἰσχύνομαι , ἀλλὰ καὶ σεμνύνομαι , φησί , τὸν ἐσταυρωμένον κηρύττων . Ἐννόησον γάρ μοι · Ἡ οἰκουμένη πᾶσα τοὺς λελυμένους ἀφεῖσα , τοῖς δεδεμένοις προσῄει · τοὺς δεσμοῦντας ἀποστρεφομένη , τοὺς τὴν ἅλυσιν περικειμένους τιμᾷ · τοὺς σταυρώσαντας μισήσασα , τὸν ἐσταυρωμένον προσκυνεῖ .
Lemmas: γ . οἶδα ἐγώ τις ἅγιος ἀνήρ οὕτως εὔχομαι . οὐδείς πρό οὗτος ὁ ῥῆμα λέγω , ἀλλά ὅτι . εὐχαριστέω ὑπέρ πᾶς ὁ εὐεργεσία σύ ὁ ἐκ πρῶτος ἡμέρα μέχρι ὁ πάρειμι εἰς ἐγώ ὁ ἀνάξιος ἐπιδείκνυμι · ὑπέρ ὅς οἶδα καί οὐ οἶδα , ὑπέρ ὁ φανερός , ὑπέρ ὁ ἀφανής , ὁ ἐν ἔργον γίγνομαι , ὁ ἐν λόγος , ὁ ἑκοντί , ὁ ἀκοντί · πᾶς ὁ εἰς ὁ ἀνάξιος ἐγώ γίγνομαι · ὑπέρ θλῖψις , ὑπέρ ἄνεσις , ὑπέρ ὁ γέεννα , ὑπέρ ὁ κόλασις , ὑπέρ βασίλεια ὁ οὐρανός . παρακαλέω σύ φυλάσσω ὁ ψυχή ἐγώ ἅγιος , καθαρός συνείδησις ἔχω , τέλος ἄξιος ὁ φιλανθρωπία σύ . ὁ ἀγαπάω ἐγώ ὥστε ὁ Μονογενεύς σύ δίδωμι ὑπέρ ἐγώ , καταξιόω ἄξιος γίγνομαι ὁ σός ἀγάπη · δίδωμι ἐν ὁ λόγος σύ σοφία , καί ἐν ὁ φόβος σύ , μονογενής Χριστός , ἐμπνέω ἰσχύς ὁ παρά σύ · ὁ ὁ Μονογενεύς δίδωμι ὑπέρ ἐγώ , καί ὁ πνεῦμα σύ ὁ ἅγιος ἐξαποστέλλω εἰς ἄφεσις ὁ ἡμέτερος ἁμαρτία , εἰμί τίς ἑκών ἢ ἄκων ἁμαρτάνω , συγχωρέω , καί μή λογίζομαι · μιμνήσκω πᾶς ὁ ἐπικαλέω ὁ ὄνομα σύ ἐν ἀλήθεια · μιμνήσκω πᾶς ὁ εὕω , καί τἀναντία ἐγώ ἐθέλω · πᾶς γάρ ἄνθρωπος εἰμί . εἶτα ἐπιτίθημι ὁ εὐχή ὁ πιστός , ἐνταῦθα παύω , ὡς κορωνίς τις καί σύνδεσμος ὑπέρ πᾶς ὁ εὐχή ποιέω . πολύς γάρ ἐγώ ὁ θεός καί ἄκων εὕω ποιέω · πολύς γάρ καί οὐ οἶδα , καί μείζων . ὅταν γάρ τἀναντία εὔχομαι , αὐτός δέ τἀναντία ποιέω , δῆλος ὅτι καί οὐ οἶδα εὕω ποιέω . προσεύχομαι ἅμα καί περί ἐγώ . Ὅρας ὁ ταπεινοφροσύνη , μετά ἐκεῖνος ἑαυτοῦ τίθημι . ἵνα ὁ θεός ἀνοίγω ἐγώ θύρα ὁ λόγος , λαλέω ὁ μυστήριον ὁ Χριστός . εἴσοδος φημί καί παρρησία . βαβαί . ὁ ἀθλητής ὁ τοσοῦτος οὐ εἶπον , ἵνα ἀπαλλάσσω ὁ δεσμός , ἀλλά δέσμιος εἰμί ἕτερος παρακαλέω , καί παρακαλέω ἐπί πρᾶγμα μέγας , ἵνα παρρησία λαμβάνω . ὁ δύο μέγας , καί ὁ ποιότης ὁ πρόσωπον , καί ὁ ὁ πρᾶγμα . βαβαί . ὅσος ὁ ἀξίωμα . ὁ μυστήριον , φημί , ὁ Χριστός . δείκνυμι , ὅτι οὐδείς αὐτός οὗτος ποθεινός , ὁ λαλέω . διά ὅς καί δήω , ἵνα φανερόω αὐτός , ὡς δεῖ ἐγώ λαλέω . μετά πολύς , φημί , ὁ παρρησία , καί μηδείς ὑποστέλλω . ὁράω , ὁ δεσμός φανερόω αὐτός , οὖον συσκιάζω . μετά πολύς , φημί , ὁ παρρησία . ἐπές ἐγώ , σύ δήω , καί ἄλλος παρακαλέω ; Ναίς , φημί · μέγας ἐγώ παρρησία δίδωμι ὁ δεσμός · ἀλλά δήω ὁ ὁ θεός ῥοπή · ἀκούω γάρ ὁ Χριστός λέγω · ὅταν παραδίδωμι σύ , μή μεριμνάω πῶς ἢ τίς λαλέω . καί ὁράω πῶς μεταφορικός εἶπον · ἵνα ὁ θεός ἀνοίγω ἐγώ θύρα ὁ λόγος · Ὅρας πῶς ἄτυφος εἰμί , καί πῶς ἐν ὁ δεσμός εἰμί ταπεινός φθέγγομαι · τουτέστιν , ἵνα μαλάσσω ὁ Καρδία αὐτός . οὐ εἶπον οὕτως , ἀλλά , ἵνα ἐγώ παρρησία δίδωμι , ταπεινοφρονέω οὕτως εἴρω , καί οὗτος ὅσπερ ἔχω , ἀξιόω λαμβάνω . δείκνυμι ἐν οὗτος ὁ Ἐπιστολή διά τίς τότε οὐ ἔρχομαι ὁ Χριστός ὁ σκιά ἐκεῖνος καλέω · ὁ δέ σῶμα , φημί , ὁ Χριστός . ὥστε ἐσθίω ἐν ὁ σκιά ἐθίζω . ἅμα καί ὁ ἀγάπη ὁ εἰς αὐτός μέγας ἐμφαίνω τεκμήριον · ἵνα σύ , φημί , ἀκούω · ἐγώ δέ δήω . πάλιν ὁ δεσμός εἰς μέσος τίθημι , ὅς σφόδρα εἴρω , ὅς διανίστημι ἐγώ ὁ Καρδία , καί ἀεί εἰς ἐπιθυμία ἄγω ὁ ὁ Παῦλος δήω ὁράω , καί ἐν δεσμός γράφω , καί κηρύσσω , καί βαπτίζω , καί κατηχέω . ὑπέρ ὁ ἐκκλησία ὁ ἀπαντηχέω ἀναφέρω αὐτός δέω , μυρίος οἰκοδομέω δήω . τότε Εὔλυτος μᾶλλον εἰμί . Ἄκουος γάρ αὐτός λέγω · ὥστε ὁ πλείων ὁ ἀδελφός πείθω ὁ δεσμός ἐγώ περισσός τολμάω ἄφοβος ὁ λόγος λαλέω . καί αὐτός δέ πάλιν οὗτος ὁμολογέω λέγω · ὅταν γάρ ἀσθενέω , τότε δυνατός εἰμί . Ζεύς οὗτος καί λέγω · ἀλλά ὁ λόγος ὁ θεός οὖον δήω . Ἐδεσμεῖτο μετά ὁ κακοῦργος , μετά ὁ δεσμώτης , μετά ὁ ἀνδροφόνος · ὁ ὁ οἰκέω διδάσκαλος , ὁ εἰς τρίτος ἀνέρχομαι οὐρανός , ὁ ὁ ἄρρητα ῥῆμα ἀκούω , δήω . ἀλλά τότε ταχύς ὁ δρόμος εἰμί . ὁ δέω1 λύω , καί ὁ μή δήω δήω . οὗτος μέν γάρ ὅσπερ ἐθέλω , πράσσω · ἐκεῖνος δέ αὐτός οὐ κωλύω , οὐδέ ὁ ἴδιος πληρόω πρόθεσις . τις ποιέω , εἰμί ἀνόητος ; μή γάρ σωματικός εἰμί δρομεύς ; μή γάρ ἐν στάδιον ὁ παρά ἐγώ ἀγωνίζομαι ; ἐν οὐρανός πολιτεύω · ὁ ἐν οὐρανός τρέχω δήω ὁ ἐπί γῆ οὖον δύναμαι , οὐδέ κατέχω . οὐχ ὁράω οὗτος ὁ ἥλιος ; περιβάλλω δεσμός ὁ ἀκτίς , ἵστημι ὁ δρόμος · ἀλλά οὖον δύναμαι . οὐκοῦν οὐδέ Παῦλος · καί πολύς μᾶλλον οὗτος , ἢ ἐκεῖνος · πλείων γάρ οὗτος , ἢ ἐκεῖνος ἀπολαύω πρόνοια , ἅτε φάος φέρω οὖον τοιοῦτος ἐγώ , ἀλλά ὁ ἀληθινός βαστάζω . πός νῦν εἰμί ὁ μηδείς βούλομαι διά ὁ Χριστός πάσχω ; τίς δέ λέγω πάσχω , ὅπου γε οὐδέ χρῆμα βούλομαι προΐημι ; δεσμέω καί Παῦλος ποτός , καί ἐμβάλλω εἰς δεσμωτήριον · ἀλλά ἐπεί ὁ Χριστός γίγνομαι δοῦλος , οὖον ὁ ποιέω λοιπός , ἀλλά ὁ πάσχω σεμνύνω . καί οὗτος δέ ὁ κήρυγμα θαῦμα , ὅταν διά ὁ πάσχω αὐτός , ἀλλά οὖον ὁ ποιέω κακῶς , οὕτως ἐγείρω καί αὐξάνω . πός τις ὁράω ἀγών τοιοῦτος ; ὁ πάσχω κακῶς , νικάω · καί ὁ ποιέω κακῶς , ἡσσάομαι . οὗτος ἐκεῖνος λαμπρός · διά δεσμός ὁ κήρυγμα εἰσέρχομαι . οὐ αἰσχύνω , ἀλλά καί σεμνύνω , φημί , ὁ σταυρόω κηρύσσω . ἐννοέω γάρ ἐγώ · ὁ οἰκέω πᾶς ὁ λύω ἀφίημι , ὁ δέω πρόσειμι · ὁ δεσμέω ἀποστρέφω , ὁ ὁ ἅλυσις περίκειμαι τιμάω · ὁ σταυρόω μισέω , ὁ σταυρόω προσκυνέω .