joannes-chrysostomus.in-ascensionem-sermo-2-sp pg052_0413.1
καὶ τὴν περιφανῆ ταύτην καὶ λαμπρὰν ὀπτάζωμεν πανηγύρι , ἐπειδὴ καὶ κοινῇ πάντες τὴς ὑπ' αὐτοῦ δωρῆας ἀπηλλάξαμεν . Καθάπερ δὲ δεσπότης φιλάν-θρωπος ἀγαπήσας τὸν ἴδιον οἰκέτην , διὰ τὸ περὶ αὐτὸν φιλτρον οὐ παραπεῖσθαι τὸ ἱματίον αὐτοῦ περι-βάλλεσθαι · οὕτω καὶ ὁ Δεσπότης ἡμῶν Χριστὸς ἀγαπήσας τὴν φύσιν τὴν ἡμετέραν , καὶ θεασάμενος εἰς βυθὸν κακίας κατενενδύεισαν , καὶ οὐδεμιᾶν ἐλπίδα σωτηρίας ἔχουσαν , καὶ πολλὰς δεαμένην τῆς συγκαταβάσεως , κατήξενε τὸ σῶμα τὸ ἡμέτερον ἀναλαβεῖν . Καὶ διὰ τοῦτο φανεῖς τῷ κόσμῳ , πάντας ἀνθρώπους ἀπὸ τῆς πλάνης ἠλευθέρωσε , καὶ πρὸς τὴν ἀλήθειαν ἐπανήγαγε · καὶ βοᾷ ἐν Εὐαγγελίῳ , λέγων · Οὐκ ἦλθον καλέσαι δικαίους , ἀλλὰ ἁμαρτωλούς , εἰς μετάνοιαν . Ὁ τοίνυν ἐδούλευε , κατήρθησε , καὶ τὴν ἀνθρωπίνην φύσιν κάτω τοῦ χειμῶν ἀνέστησε , καὶ τοσαύτην φιλανθρωπίαν ἐπεδείξατο , ὡς μὴ χωρεῖν ἀνθρώπινον λογισμόν τὸν λόγον τῶν γενομένων . Πῶς γάρ , εἴπέ μοι , ἡμεῖς οἱ προχειροῦντες , οἱ τῆς τῆς ἀνάξει φανέντες , καὶ τῆς ἀρχῆς κάτωθεν ἐκπεσόντες , πρὸς τοσοῦτον ὕψος ἀθρόον ἀνῃγμένοι ; πῶς ὁ πλε-μὸς κατελθὼν ; πῶς ἡ ὀργὴ ἀνῆλθεν ; Τὸ γὰρ θαυμα-στὸν καὶ πολλὰς ἐκπλήξεως γένος τοῦτό ἐστιν , ὅτι οὐχ ἡμῶν προοράματόντων , ἀλλ' αὐτοῦ τοῦ δικαίου πρὸς ἡμᾶς ἀγανομένου , παρακαλεῖσθαι ὑπὲρ ἡμῶν , καὶ οὕτως ἡ εἰρήνη γέγονεν . Καὶ βοᾷ Παῦλος λέγων · Ὑπὲρ Χριστοῦ πρεσβεύομεν , ὡς τοῦ Θεοῦ παρακαλοῦντος δι' ἡμῶν . Εἶδε · εὐψυχίαν σοφίαν · εἶδε δρατὸν φιλανθρωπίαν Δεσπότου · εἶδε κηδεμο-νίαν ὑπερβαλλούσαν · Νῦν τὸ κέντρον τοῦ θανάτου διελύθη · νῦν τοῦ ἄδου τὸ νῖκος διεφθάρη · νῦν τοῦ θανάτου ἡ δυναστεία κατήρθησε · νῦν ἡ ἔχθρα κατα-λύνται · νῦν ὁ χρόνιος ἐσδεσται πόλεμος · ἄνθρωποι τότε ἀγγέλους ὠμοιώθησαν , ἄνθρωποι τοῖς ἀγγέλοις ἀνεμίγησαν , καὶ πολὺς παρ' ἐκείνους τῆς ὁμοιότητος ὁ συνέδενος πεποίηται . Ἀνῆλθε γὰρ ὁ κοινὸς Δε-σπότης καταλλάξας τὸν ἑαυτοῦ Πατέρα τῷ τῶν ἀν-θρώπων γένει . Καὶ ὅτι διὰ τοῦτο ἀνῆλθεν , ἀκούσον αὐτοῦ λέγοντος · Συμμεῖον ἔμοι , ἵνα ἔδω ἀπέλθω · ἄρ γὰρ μὴ ἐγὼ ἀπέλθω , ὁ Παράκλητος οὐκ ἐλεύ-σεται πρὸς ὑμᾶς . Καὶ σημεῖον τῆς καταλλαγῆς ἐπαγ-γέλεται δώσειν ἡμῖν τὴν τοῦ Παρακλήτου παρουσίαν . Ὡρα γὰρ καὶ τὸ ἐπαχθόμενον πῶς ἀχριβῶς προσήρ-την · Καὶ αὐτὸς , φησίν , ὀδηγήσει ὑμᾶς εἰς πᾶσαν τὴν 780 ἀλήθειαν · δηλονότι πλανωμένους , καὶ ὡς χάδεως παρισχομένους , καὶ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον κα-ταπεμφὼν ἀπαντας ἡμᾶς πρὸς τὴν ἀλήθειαν ὀδηγή-σει . Ἐπειδὴ γὰρ αὐτὸς ὠργίζετο , ἡμεῖς δὲ καὶ οὕτως ἀπεστρεφόμεθα τὸν φιλάνθρωπον Δεσπότην , μέσον δαυτὸν ἐμβαλὼν ὁ Δεσπότης ἡμῶν Χριστός , τὴν κα-ταλλαγὴν εἰργάσατο . Ἐλυσε γὰρ ἀπώθες τὸ μεσότοι-χον τοῦ φραγμοῦ . Διὸ χρηστὰς ἔχομεν λοιπὸν τὰς ἐπαθίας πρὸς τὸν τῆς ἡμετέρας ἀπαρχῆς ἀφορῶντες Κάρον . Ὑπερ ἄν γὰρ λοιπὸν εἴποις , οὐκ ἐτι δεδοίκα , πᾶν σκύληχα εἴποις , πᾶν κόνιν , πᾶν πῦρ , πᾶν κόλα-σιν , πᾶν βρυγὼν ὀδόντων , πᾶν τέφραν , πᾶν ὀτιοῦν μοι εἴποις , πάντα μοι εὐκαταφρόνητα ἐπὶ ἀπαρχὴν τὴν ἐμὴν ὁρῶντι · ἄνω καθημένην , καὶ μονοῦχὴ πᾶσιν ἀνθρώποις διαλεγομένην καὶ βούσαν · Ἀπόστητε τῆς βεθμιᾶς λοιπόν , καὶ ἐπιγνώτε τὴν ἑαυτῶν εὐγένειαν , ἐννοοῦντες , τὸ μέτρον τῶν δωρεῶν , ὧν μετ' οὐ πολὺ τὴν μετουσίαν ὑποδέχεσθαι μέλλετε . Συνανελύομε-νος · γὰρ αὐτοῖς παρήγγειλεν ἀπὸ Ἱεροσολύμων μὴ χωριζέσθαι , ἀλλὰ περιμένειν τὴν ἐπαγγελίαν τοῦ Πατρός . Ὡρα καὶ ἐν τούτῳ πηθεμιαν Δεσπό-του · ἰδὼν γὰρ τὴν ἀνθρωπίνην φύσιν τὴν ἀσθεσίαν , καὶ ὅτι πολλῆς δεῖται συμμάχας , ἐχαρίσατο τὴν τοῦ ἁγίου Πνεύματος βοήθειαν , ἵνα ἀκαταγνώστως γέν-ται ὁ ἄνθρωπος πρὸς τὴς τοῦ διαβόλου μηχανᾶς . Καὶ ταυτὸν γέγονεν , ὥσπερ ἂν εἰ τις στρατηγὸς ἀρίστος ἰδὼν τοὺς ὑπ' αὐτὸν ταττομένους στρατιώ-τας , οὐ φέροντας τὰς τῶν ἐναντίων ἀπειλάς , ἀλλὰ καταπεπληγμένους ὑπὸ τῆς ἀγωνίας , ἀπαντας αὐτοὺς ἐπικρώσειεν , περιφράζας πανταχόθεν θώρακι · καὶ ἀσπίδι καὶ περικεφαλαΐᾳ , καὶ τῇ λοιπῇ πανοπλίᾳ .
Lemmas: καί ὁ περιφανής οὗτος καί λαμπρός ὄπτω πανήγυρις , ἐπεί καί κοινός πᾶς σής ὑπό αὐτός δωρή ἀπαλλάσσω . καθά δέ δεσπότης φιλάνθρωπος ἀγαπάω ὁ ἴδιος οἰκέτης , διά ὁ περί αὐτός φίλτρον οὐ παραπείθω ὁ ἱμάτιον αὐτός περιβάλλω · οὕτως καί ὁ Δεσπότη ἐγώ Χριστός ἀγαπάω ὁ φύσις ὁ ἡμέτερος , καί θεάομαι εἰς βυθός κακία κατενενδυιημι , καί οὐδείς ἐλπίς σωτηρία ἔχω , καί πολύς δέω ὁ συγκατάβασις , κατάγω ὁ σῶμα ὁ ἡμέτερος ἀναλαμβάνω . καί διά οὗτος φαίνω ὁ κόσμος , πᾶς ἄνθρωπος ἀπό ὁ πλάνης ἐλευθερόω , καί πρός ὁ ἀλήθεια ἐπανάγω · καί βοάω ἐν Εὐαγγέλιος , λέγω · οὐ ἔρχομαι καλέω δίκαιος , ἀλλά ἁμαρτωλός , εἰς μετάνοια . ὁ τοίνυν δουλεύω , καταίρω , καί ὁ ἀνθρώπινος φύσις κάτω ὁ χειμῶν ἀνίστημι , καί τοσοῦτος φιλανθρωπία ἐπιδείκνυμι , ὡς μή χωρέω ἀνθρώπινος λογισμός ὁ λόγος ὁ γίνομαι . Πῶς γάρ , λέγω ἐγώ , ἐγώ ὁ προχειρέω , ὁ ὁ ὁ ἄναξις φαίνω , καί ὁ ἀρχή κάτωθεν ἐκπίπτω , πρός τοσοῦτος ὕψος ἀθρόος ανηγμένος ; πῶς ὁ πλε-μὸς κατέρχομαι ; πῶς ὁ ὀργή ἀνέρχομαι ; Τέ γάρ θαυμαστός καί πολύς ἔκπληξις γένος τούτος εἰμί , ὅτι οὐ ἐγώ προόραμα , ἀλλά αὐτός ὁ δίκαιος πρός ἐγώ ἄγω , παρακαλέω ὑπέρ ἐγώ , καί οὕτως ὁ εἰρήνη γίγνομαι . καί βοάω Παῦλος λέγω · ὑπέρ Χριστός πρεσβεύω , ὡς ὁ θεός παρακαλέω διά ἐγώ . εἶδον · εὐψυχία σοφία · ὁράω δράω φιλανθρωπία Δεσπότου · ὁράω κηδεμονία ὑπερβάλλω · νῦν ὁ κέντρον ὁ θάνατος διαλύω · νῦν ὁ ἀείδω ὁ νῖκος διαφθείρω · νῦν ὁ θάνατος ὁ δυναστεία καταίρω · νῦν ὁ ἔχθρα καταπλύνω · νῦν ὁ χρόνιος ἐσδεσται πόλεμος · ἄνθρωπος τότε ἄγγελος ὁμοιόω , ἄνθρωπος ὁ ἄγγελος ἀναμείγνυμι , καί πολύς παρά ἐκεῖνος ὁ ὁμοιότης ὁ συνδέω ποιέω . ἀνέρχομαι γάρ ὁ κοινός Δεσπότης καταλλάσσω ὁ ἑαυτοῦ Πατέρας ὁ ὁ ἄνθρωπος γένος . καί ὅτι διά οὗτος ἀνέρχομαι , ἀκούω αὐτός λέγω · συμμείω ἐγώ , ἵνα δίδωμι ἀπέρχομαι · ἄρα γάρ μή ἐγώ ἀπέρχομαι , ὁ Παράκλητος οὐ ἐλεύθω πρός σύ . καί σημεῖον ὁ καταλλαγή ἐπαγγέλλω δίδωμι ἐγώ ὁ ὁ Παράκλητος παρουσία . ὤρα γάρ καί ὁ ἐπάγω πῶς αχριβους προσαγορεύω · καί αὐτός , φημί , ὁδηγέω σύ εἰς πᾶς ὁ 780 ἀλήθεια · δηλονότι πλανάω , καί ὡς χάδις παρέχω , καί ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος καταπέμπω ἀπαντάω ἐγώ πρός ὁ ἀλήθεια ὁδηγέω . Ἐπειδή γάρ αὐτός ὀργίζω , ἐγώ δέ καί οὕτως ἀποστρέφω ὁ φιλάνθρωπος δεσπότης , μέσος δαῦτος ἐμβάλλω ὁ Δεσπότη ἐγώ Χριστός , ὁ καταλλαγή ἐργάζομαι . λύω γάρ ἀπωθέω ὁ μεσότοιχος ὁ φραγμός . Διὸ χρηστός ἔχω λοιπός ὁ ἐπαθίας πρός ὁ ὁ ἡμέτερος ἀπαρχή ἀφοράω Κάρος . ὑπερ ἄν γάρ λοιπός λέγω , οὐ ἔτι δείδω , πᾶς σκυλάω λέγω , πᾶς κόνις , πᾶς πῦρ , πᾶς κόλας , πᾶς Βρύξ ὀδούς , πᾶς τέφρα , πᾶς ὀτιοῦν ἐγώ λέγω , πᾶς ἐγώ εὐκαταφρόνητος ἐπί ἀπαρχή ὁ ἐμός ὁράω · ἄνω κάθημαι , καί μονοῦχος πᾶς ἄνθρωπος διαλέγω καί βουω · ἀφίστημι ὁ βεθμιᾶς λοιπός , καί ἐπιγιγνώσκω ὁ ἑαυτοῦ εὐγένεια , ἐννοέω , ὁ μέτρον ὁ δωρεά , ὅς μετά οὐ πολύς ὁ μετουσία ὑποδέχομαι μέλλω . Συνανελύομε-νος · γάρ αὐτός παραγγέλλω ἀπό Ἱερουσαλήμ μή χωρίζω , ἀλλά περιμένω ὁ ἐπαγγελία ὁ Πατρός . ὤρα καί ἐν οὗτος παθέω Δεσπότης · ὁράω γάρ ὁ ἀνθρώπινος φύσις ὁ ἄω , καί ὅτι πολύς δέω συμμάχη , χαρίζομαι ὁ ὁ ἅγιος πνεῦμα βοήθεια , ἵνα ἀκατάγνωστος γίγνομαι ὁ ἄνθρωπος πρός τά ὁ διάβολος μηχανή . καί τατός γίγνομαι , ὥσπερ ἄν εἰμί τις στρατηγός ἀγαθός ὁράω ὁ ὑπό αὐτός τάσσω στρατιώτης , οὐ φέρω ὁ ὁ ἐναντίος ἀπειλή , ἀλλά καταπλήσσω ὑπό ὁ ἀγωνία , ἅπας αὐτός ἐπικρώσειεν , περιφράζω πανταχόθεν θώραξ · καί ἀσπίς καί περικεφαλαία , καί ὁ λοιπός πανοπλία .