joannes-chrysostomus.in-annuntiationem-beatae-virginis-sp pg050_0394.3
Ποῖα ἐγένετο ἡ γεννῆσις ; Πᾶσα γυνὴ συνάπτεται ἀνδρὶ διὸ τοῖχος · συνέθηκε δὲ ὁ λίθος Καίνην καὶ Ἀβελᾶν , διὸ γὰρ ἐξ Ἰουδαίων καὶ ἐξ Ἑλλήνων διὰ Παρὰ Κυρίου ἐγένετο αὕτη , καὶ ἐστὶν θαυμαστὴ ἐν ὀφθαλμοῖς ἡμῶν · οὐκ ἐν τοῖς πάντων ὀφθαλμοῖς , ἀλλ’ ἐν ὀφθαλμοῖς ἡμῶν τῶν πιστεύοντων . Ὅταν τοίνυν ἴδῃς τὴν Ἐκκλησίαν διὰ τοῦ ἑνὸς λίθου κατεχομένην ἐξ Ἰουδαίων καὶ ἐξ Ἑλλήνων , νῦν μάλιστα τὸ λεγόμενον . Ἄλλα πάντως εἴποι τις ἄν · Καὶ ποῦ ἐν ἡμῖν οἱ ἐξ Ἰουδαίων ; ἐξ Ἑλλήνων μὲν γὰρ ὁρῶμεν , οἱ δὲ ἐξ Ἰουδαίων ποῦ τυγχάνουσιν ; Πόθεν ἦν ὁ Παῦλος ; πόθεν ἦν ὁ Πέτρος ; πόθεν δὲ ὁ Ἀνδρέας ; πόθεν δὲ ἡ Ἰωάννης ; πόθεν δὲ ἡ μυριάριθμος ἐν τῇ Ἱερουσαλὴμ Ἐκκλησία ; Πρῶτον ἀπὸ Ἰουδαίων , ἐπεὶ ἐξ Ἑλλήνων . Ὅτε γὰρ ἐπιστεύσαν οἱ παρ’ αὐτοῖς τὰ ἐπίπτα ἔχοντες τῇ εὐσεβείᾳ , τότε ἦλθεν ἡ ῥάβδος ἡ σιδηρά , καὶ διεκόπτησαν τοὺς παραμεινάντας τῇ ἀπιστίᾳ . Ποιμανεῖς γὰρ αὐτοὺς ἐν ῥάβδῳ σιδηρᾷ · ὡς σκεῦος κεραμικὸν συντρίψεις αὐτούς . Διὰ τί , ὡς σκεῦος κεραμικόν ; Ἐὰν μὲν ὁ πηλὸς πίπτῃ ἐπὶ ὕδρος ὤν , ἀναλαμπάσεται · ἐὰν δὲ γένηται σκεῦος , καὶ ἐπὶ πυρὶ προσομιλήσῃ , καὶ γένηται ἑψημένον δοκεῖν , ἐπειτὰ δὲ συντριβῇ , οὐκ ἐνὶ ἀνάληψιν ἐπιθυμεῖν . Ποιμανεῖς αὐτοὺς ἐν ῥάβδῳ σιδηρᾷ · ὡς σκεῦος κεραμικὸν συντρίψεις αὐτούς . Ἐν μέντοι τῇ βασιλείᾳ τῇ σιδηρᾷ Χριστὸς γεννᾶται · ἐπιβὴ λίθος ἀνεὺ χειρῶν . Βλέπε σύμφωνον τὰ πράγματα , καὶ ὁμοία τὰ ῥήματα · καὶ ἐπάταξε τὴν εἰκόνα , καὶ ἐπέτασεν τὰς ἐπὶ γῆς βασιλείας · καὶ ἐγένετο εἰς ὄρος μέγα , καὶ ἐπλήρωσεν πᾶσαν τὴν γῆν . Τοῦτο Ναβουχοδονόσορ ὁ βασιλεὺς ὁράσει τὸ ὄναρ · ἐπλήσθη δὲ τὸ ἐντύπιον , ἵνα μὴ διηγήσεται τοῖς μάγοις , καὶ συνθῶσι ἀπατηθῆ ὑπ’ αὐτῶν , ἕτερα ἀνθ’ ἑτέρων ἀκούσας . Μετὰ χρόνον οὖν ὀλίγον αὐτὸς ὁ Δανιὴλ καὶ ἕτερον τρόπον βλέπει τὸ ὄναρ · οὐκ ἦν δὲ ὄναρ , ἀλλ’ ἀποκάλυψις ὁπτασίας · εἶδεν ἐνθα παρὰ τὴν θάλασσαν · καὶ λέγει Δανιήλ · Τέσσαρα θηρία μεγάλα ἀνέβαινον ἐκ τῆς θαλάσσης . Ἡρέμα δὲ καὶ κατὰ μικρὸν ἀκολουθήσωμεν τῷ τύπῳ τῆς προφητείας · Ἀνέβαινε , φησίν , τέσσαρα θηρία μεγάλα ἐκ τῆς θαλάσσης , διαφέροντα ἀλλήλων , καὶ , φησίν , πλεῖστον ἐν αὐτοῖς διαφορά . Τὸ πρῶτον , ὥσει λέαινα · καὶ πτερὰ αὐτῆς ἐκ δεσπό . Ἔχει ἐκεῖ χρυσόν , ὥσε λέαινα · διὰ τί λέαιναν ὥσε χάλκεον χρυσόν ; Ἔχει χρυσὸν διὰ τὸ τρυφῆν καὶ πλοῦσιον · ἐνταῦθα λέαιναν διὰ τὸ θηλυκὸν καὶ γυναικῶδες , ὅμως δὲ θηρίον . Τὸ πρῶτον , ὥσει λέαινα . Δεύτερον εἶδε θηρίον ὥσει ἄρκτον , καὶ εἰς μέρος ἐν ἑστάθη · ἐκεῖ ἀργυρος , ἐνταῦθα ἄρκτος , διὰ τὸ βαρύ . Τρίτον , φησίν , θηρίον εἶδον ὥσει πάρδαλιν , δεύτερον τὸ θηρίον . Ἐπειδὴ Ἀλέξανδρος ὁ τῶν Μακεδονῶν βασιλεὺς δύστατα ἐπλήθη τῆν Ἀνατολὴν , παρέλαβε παρ’ ἐαυτῇ . Ἔχει χαλκὸς διὰ τὸ εὐχὼν τῆς Ἑλλάδος γλώσσης , ἐνταῦθα πάρδαλις διὰ τὸ δεύτερον τῆς ἐφόδου . Τὸ δὲ τέταρτον θηρίον μὲν ὀνομάζει , οὐ λέγει δὲ ὄνομα , ἀλλὰ φησὶ φοβερόν · φοβερώτατον παριστᾶσι · οἱ δόντες αὐτοῦ μεγάλοι · περὶ μὲν ἄρα · καὶ λεπτοῖς , καὶ ἄρα ἐπίλοιπα τοῖς ποσὶ καταπέτει · καὶ αὐτὸ δὲ διάφορα περὶ μὲν πᾶντα τὰ θηρία τὰ ἐμπροσθεν αὐτοῦ · καὶ ἦν φοβερόν τὸ θηρίον · καὶ οὐκ εἶπαν αὐτοῦ τὸ ὄνομα . Ἐπειδὴ γὰρ ἐμελλε σαφὴς γένεσθαι τὸ τῆς [ 803 ] προφητείας γαρύον , ἐπὶ Ῥωμαίων αὐτὸ προφέρων , ἵνα μὴ ὑβρισθῇ ἡ βασιλεία , ἀνώνυμον αὐτὸ θηρίον καταλιμπάνει . Ὅτε μέντοι , φησίν , εἶδον τὸ τέταρτον θηρίον , ἐφοβήθην · καὶ ἐτρομάζα . Ἡν γὰρ πάντα φοβερώτατον · πάντα καταπέτει , πάντα συνέτριβε , πάντα κατέσθιε · πάντων διεσώζεν , ὅπου ἀπήρχετο , ὑπέτασσε . Καὶ τί φησιν ; Ἀθρόως εἶδον ποταμὸν πυρός · θρόνος ἐτέθη , καλαὶς ἡμερῶν ἐκάθισεν , χίλιαι χιλιάδες ἐλειτούργουν αὐτῷ , καὶ μυρίαι μυριάδες παρεστήκεισαν αὐτῷ , τὸ τάλαντον
Lemmas: ποίας γίνομαι ὁ γέννησις ; πᾶσα γυνή συνάπτω ἀνήρ διό τοῖχος · συντίθημι δέ ὁ λίθος Καινός καί Ἀβελᾶν , διό γάρ ἐκ Ἰουδαῖος καί ἐκ Έλληνας διά Παρά κύριος γίνομαι οὗτος , καί εἰμί θαυμαστός ἐν ὀφθαλμός ἐγώ · οὐ ἐν ὁ πᾶς ὀφθαλμός , ἀλλά ἐν ὀφθαλμός ἐγώ ὁ πιστεύω . ὅταν τοίνυν ἰδέω ὁ ἐκκλησία διά ὁ εἷς λίθος κατέχω ἐκ Ἰουδαῖος καί ἐκ Έλληνας , νῦν μάλιστα ὁ λέγω . Ἀλλᾶ πάντως λέγω τις ἄν · καί ποῦ ἐν ἐγώ ὁ ἐκ Ἰουδαῖος ; ἐκ Έλληνας μέν γάρ ὁράω , ὁ δέ ἐκ Ἰουδαῖος ποῦ τυγχάνω ; πόθεν εἰμί ὁ Παῦλος ; πόθεν εἰμί ὁ Πέτρος ; πόθεν δέ ὁ Ἀνδρέας ; πόθεν δέ ὁ Ἰωάννης ; πόθεν δέ ὁ μυριάριθμος ἐν ὁ Ἱεροσόλυμα ἐκκλησία ; Πρῶτος ἀπό Ἰουδαῖος , ἐπεί ἐκ Έλληνας . Ὅτε γάρ πιστεύω ὁ παρά αὐτός ὁ πίπτω ἔχω ὁ εὐσέβεια , τότε ἔρχομαι ὁ ῥάβδος ὁ σιδήρεος , καί διακόπτω ὁ παραμένω ὁ ἀπιστία . ποιμαίνω γάρ αὐτός ἐν ῥάβδος σιδήρεος · ὡς σκεῦος κεραμικός συντρίβω αὐτός . Ζεύς τίς , ὡς σκεῦος κεραμικός ; ἐάν μέν ὁ πηλός πίπτω ἐπί ὕδρος εἰμί , ἀναλάμπω · ἐάν δέ γίγνομαι σκεῦος , καί ἐπί πῦρ προσομιλέω , καί γίγνομαι ἕψω δοκέω , ἔπειτα δέ συντρίβω , οὐ ἐν ἀνάληψις ἐπιθυμέω . ποιμαίνω αὐτός ἐν ῥάβδος σιδήρεος · ὡς σκεῦος κεραμικός συντρίβω αὐτός . ἐν μέντοι ὁ βασίλεια ὁ σιδήρεος Χριστός γεννάω · ἐπιβαίνω λίθος ἄνευ χείρ . βλέπω σύμφωνος ὁ πρᾶγμα , καί ὅμοιος ὁ ῥῆμα · καί πατάσσω ὁ εἰκών , καί πετάννυμι ὁ ἐπί γῆ βασίλεια · καί γίνομαι εἰς ὄρος μέγας , καί πληρόω πᾶς ὁ γῆ . Τοῦτης Ναβουχοδονόσορ ὁ βασιλεύς ὅρασις ὁ ὄναρ · πίμπλημι δέ ὁ εντυπινω , ἵνα μή διηγέομαι ὁ μάγος , καί συντίθημι ἀπατάω ὑπό αὐτός , ἕτερος ἀντί ἕτερος ἀκούω . μετά χρόνος οὖν ὀλίγος αὐτός ὁ Δανιήλ καί ἕτερος τρόπος βλέπω ὁ ὄναρ · οὐ εἰμί δέ ὄναρ , ἀλλά ἀποκάλυψις οπτασία · ὁράω ἔνθα παρά ὁ θάλασσα · καί λέγω Δανιήλ · τέσσαρες θηρίον μέγας ἀναβαίνω ἐκ ὁ θάλασσα . ἡρέμα δέ καί κατά μικρός ἀκολουθέω ὁ τύπος ὁ προφητεία · ἀναβαίνω , φημί , τέσσερα θηρίον μέγας ἐκ ὁ θάλασσα , διαφέρω ἀλλήλων , καί , φημί , πλεῖστος ἐν αὐτός διαφορά . Τέ πρῶτος , ὠθέω λέαινα · καί πτερόν αὐτηες͂ς ἐκ Δέσπο . Ἔχις ἐκεῖ χρυσός , ὠθέω λέαινα · διά τίς λέαινα ὠθέω χάλκεος χρυσός ; Ἔχις χρυσός διά ὁ τρυφή καί πλούσιος · ἐνταῦθα λέαινα διά ὁ θηλυκός καί γυναικώδης , ὅμως δέ θηρίον . Τέ πρῶτος , ὡσεί λέαινα . Δεύτερος ὁράω θηρίον ὠθέω ἄρκτος , καί εἰς μέρος ἵημι ἵστημι · ἐκεῖ ἄργυρος , ἐνταῦθα ἄρκτος , διά ὁ βαρύς . Τρίτος , φημί , θηρίον ὁράω ὠθέω πάρδαλις , δεύτερος ὁ θηρίον . Ἐπειδή Ἀλέξανδρος ὁ ὁ Μακεδών βασιλεύς δύστος πλῆθος τῆν Ἀνατολή , παραλαμβάνω παρά ἑαυτοῦ . Ἔχις χαλκός διά ὁ εὖχος ὁ Ἑλλάς γλῶσσα , ἐνταῦθα πάρδαλις διά ὁ δεύτερος ὁ ἔφοδος . Τέ δέ τέταρτος θηρίον μέν ὀνομάζω , οὐ λέγω δέ ὄνομα , ἀλλά φημί φοβερός · φοβερός παρίστημι · ὁ δίδωμι αὐτός μέγας · περί μέν ἄρα · καί λεπτός , καί ἄρα ἐπίλοιπος ὁ πούς καταπέτομαι · καί αὐτός δέ διάφορος περί μέν πᾶς ὁ θηρίον ὁ ἔμπροσθεν αὐτός · καί εἰμί φοβερός ὁ θηρίον · καί οὐ λέγω αὐτός ὁ ὄνομα . Ἐπειδή γάρ μέλλω σαφής γίγνομαι ὁ Τῆς [ 803 ] προφητεία γαρύω , ἐπί Ῥωμαῖος αὐτός προφέρω , ἵνα μή ὑβρίζω ὁ βασίλειος , ἀνώνυμος αὐτός θηρίον καταλείπω . Ὅτε μέντοι , φημί , ὁράω ὁ τέταρτος θηρίον , φοβέω · καί τρομάζω . ἐάν γάρ πᾶς φοβερός · πᾶς καταπέτομαι , πᾶς συντρίβω , πᾶς κατεσθίω · πᾶς διασῴζω , ὅπου ἀπάρχω , υποτάσσω . καί τίς φημί ; ἀθρόος ὁράω ποταμός πῦρ · θρόνος τίθημι , καλός ἡμέρα καθίζω , χίλιοι χιλιάς λειτουργέω αὐτός , καί μυρίος μυριάς παρίστημι αὐτός , ὁ τάλαντον