joannes-chrysostomus.in-acta-apostolorum-homiliae-1-55 pg060_0121.2
δ . Αὐτὸ τοίνυν καὶ ἡμεῖς γενόμεθα μιμηταί . Προσεδίδετο αὐτοῖς , καὶ οὐκ ἐξέβαλεν ἄ . Οὕτω τοὺς ἐχθροὺς ἀμειβόμεθα τοὺς τὰ μυρία ἡμᾶς ἐργασαμένους [ 116 ] δεινά . Ὅπερ ἀνέχωμεν ἀγαθόν , αὐτοὺς παρέχωμεν · μὴ παρελθῶμεν αὐτοὺς εὐποιούντας . Εἰ γὰρ τῷ παθεῖν κακῶς , ἐμπλήσαι δεῖ τὸν θυμὸν αὐτῶν , πολλῷ μᾶλλον τῷ εὐποιεῖν · τοῦτο γὰρ ἔλαττον ἐκείνου . Οὐχ ἔστι γὰρ ἴσον εὐποιεῖν ἐχθρῷ , καὶ μέγισσα θελῆσαι παθεῖν ἢ βούλεσθαι · ἀπὸ τοῦτο καὶ ἐπ’ ἐκεῖνα ἤξομεν . Τοῦτο ἀξίωμα τῶν τῷ Χριστῷ μαθητῶν . Ἐσταύρωσαν αὐτὸν ἐλθόντα ἐπὶ εὐεργεσίᾳ τῇ αὐτῶν , τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ ἐμάστιζεν , καὶ μετὰ ταῦτα εἰς τὴν αὐτὴν αὐτοὺς ἀγει τῆς μαθητῶν τιμήν , ὁμοίως αὐτοῖς μεταδιδούς τῶν αὐτοῦ . Μιμηταὶ γενώμεθα , παρακαλῶ , τοῦ Χριστοῦ · κατὰ τοῦτο ἐστι μιμέσθαι αὐτόν · τοῦτο ἴσον ποιεῖ τῷ Θεῷ , τοῦτο μεῖζον ἢ κατὰ ἀνθρώπων ἐστιν . Ἐχωμέθα τῆς ἐλεημοσύνης · αὕτη παιδαγωγὸς καὶ διδάσκαλος ἐκείνης τῆς φιλοσοφίας ἐστίν . Ὁ μαθὼν ἐλεεῖν τὸν ἐν συμφορᾷ , μαθήσεται καὶ μὴ μηνισκακεῖν ὁ μαθὼν τοῦτο , καὶ ἐχθροὺς εὐεργετεῖν δυνήσεται . Μαθῶμεν κατακλᾶσθαι τοὺς τῶν πλησίων κακούς , καὶ μαθησόμεθα καὶ τὰ κακὰ αὐτῶν φέρειν . Αὐτὸν ἐρωτήσωμεν τὸν κακῶς ἡμᾶς διατιθέντα , εἰ μὴ καταγινώσκει ἑαυτῷ , εἰ μὴ θέλει φιλοσοφεῖν , εἰ τῷ θυμῷ τὸ πᾶν θνείαι φησίν , εἰ μὴ μικροψυχίας , εἰ μὴ ταλαιπωρίας , εἰ μὴ βούλοιτο τῶν ὑβριζομένων εἶναι καὶ σιγόντων , ἀλλὰ μὴ τῶν ὑβριζόντων καὶ μαινομένων , εἰ μὴ θαυμάσας ἄπεισι τὸν παθόντα . Μὴ δὴ νομίζης , ὅτι τοῦτο εἰκαταφρονήτους ποιεῖ . Οὐδὲν οὕτως εὐκαταφρονήτους ποιεῖ , ὡς τὸ ὑβρίζειν · οὐδὲν οὕτως αἰδεσίμους , ὡς τὸ ὑβριζομένους φέρειν . Ὁ μὲν γὰρ ἐστιν ὑβριστής , ὁ δὲ φιλόσοφος · καὶ ὁ μὲν ἀνθρώπου χείρων , ὁ δὲ ἀγγέλων ἴσος . Κἄν τε γὰρ ἐλάττων ἦν τοῦ ὑβρίζοντος , καὶ οὕτως , εἰ βούλοιτο , δυνατὸς ὑπῆρχεν ἀμύνεσθαι . Ἄλλως δὲ καὶ ἐλεεῖται μὲν παρὰ πάντων οὗτος , ἐκείνους δὲ μισεῖται . Τί οὖν ; οὐκ ἐντεῦθεν ἄρα · πολλῷ βελτίων ἐσται οὗτος ; Τῷ μὲν γὰρ ὡς μαινομένῳ , τούτῳ δὲ ὡς νοῦν ἔχοντι προσέξουσιν ἅπαντες . Ὅταν οὖν κακηγορήσῃ τινα ὑπὸ τινος ἀναγκάζῃ , εἴπὲ πρὸς αὐτόν · Οὐ δύναμαι αὐτὸν εἰπεῖν κακῶς · δέδοικα γὰρ μὴ πως οὐκ ἤν τοιούτος . Μάλιστα μὲν ἐν διανοίᾳ μὴ εἴπης · ἀλλὰ μηδὲ πρὸς ἄλλον . Μὴ ἐντύχῃς κατὰ τούτου τῷ Θεῷ · ἄν ἴδῃς κακῶς ἀκούοντα , ἡμῶνον εἴπε , τοῦ παθῶνος · ἐστὶ τὰ ῥήματα , οὐ τοῦ ἀνδρός · εἴπε , τῆς ὀργῆς , οὐ τοῦ φίλου · τῆς μανίας , οὐ τῆς ψυχῆς . Τὰντα λογίζομεθα ἐφ’ ἑκάστου τῶν ἀμαρτημάτων .
Lemmas: δ . αὐτός τοίνυν καί ἐγώ γίγνομαι μιμητής . προσεδιδετος αὐτός , καί οὐ ἐκβάλλω ὅς . οὕτως ὁ ἐχθρός ἀμείβω ὁ ὁ μυρίος ἐγώ ἐργάζομαι [ 116 ] δεινός . ὅπερ ἀνέχω ἀγαθός , αὐτός παρέχω · μή παρέρχομαι αὐτός εὐποιέω . εἰμί γάρ ὁ πάσχω κακῶς , ἐμπίμπλημι δεῖ ὁ θυμός αὐτός , πολύς μᾶλλον ὁ εὐποιέω · οὗτος γάρ μικρός ἐκεῖνος . οὐχ εἰμί γάρ ἴσος εὐποιέω ἐχθρός , καί μέγις ἐθέλω πάσχω ἢ βούλομαι · ἀπό οὗτος καί ἐπί ἐκεῖνος ἥκω . οὗτος ἀξίωμα ὁ ὁ Χριστός μαθητής . σταυρόω αὐτός ἔρχομαι ἐπί εὐεργεσία ὁ αὐτός , ὁ μαθητής αὐτός μαστίζω , καί μετά οὗτος εἰς ὁ αὐτός αὐτός ἄγω ὁ μαθητής τιμή , ὁμοίως αὐτός μεταδίδωμι ὁ αὐτός . μιμητής γίγνομαι , παρακαλέω , ὁ Χριστός · κατά οὗτος εἰμί μιμέομαι αὐτός · οὗτος ἴσος ποιέω ὁ Θεός , οὗτος μείζων ἢ κατά ἄνθρωπος εἰμί . ἔχω ὁ ἐλεημοσύνη · οὗτος παιδαγωγός καί διδάσκαλος ἐκεῖνος ὁ φιλοσοφία εἰμί . ὁ μανθάνω ἐλεέω ὁ ἐν συμφορά , μανθάνω καί μή μηνισκακεῖν ὁ μανθάνω οὗτος , καί ἐχθρός εὐεργετέω δύναμαι . μανθάνω κατακλάω ὁ ὁ πλησίος κακός , καί μανθάνω καί ὁ κακός αὐτός φέρω . αὐτός ἐρωτάω ὁ κακῶς ἐγώ διατίθημι , εἰμί μή καταγιγνώσκω ἑαυτοῦ , εἰμί μή ἐθέλω φιλοσοφέω , εἰμί ὁ θυμός ὁ πᾶς θνῄσκω φημί , εἰμί μή μικροψυχία , εἰμί μή ταλαιπωρία , εἰμί μή βούλομαι ὁ ὑβρίζω εἰμί καί σίγω , ἀλλά μή ὁ ὑβρίζω καί μαίνομαι , εἰμί μή θαυμάζω ἄπειμι ὁ πάθος . μή δή νομίζω , ὅτι οὗτος εικαταφρονητος ποιέω . οὐδείς οὕτως εὐκαταφρόνητος ποιέω , ὡς ὁ ὑβρίζω · οὐδείς οὕτως αἰδέσιμος , ὡς ὁ ὑβρίζω φέρω . ὁ μέν γάρ εἰμί ὑβριστής , ὁ δέ φιλόσοφος · καί ὁ μέν ἄνθρωπος χείρων , ὁ δέ ἄγγελος ἴσος . κἀν τε γάρ μικρός εἰμί ὁ ὑβρίζω , καί οὕτως , εἰμί βούλομαι , δυνατός ὑπάρχω ἀμύνω . ἄλλος δέ καί ἐλεέω μέν παρά πᾶς οὗτος , ἐκεῖνος δέ μισέω . τις οὖν ; οὐ ἐντεῦθεν ἄρα · πολύς ἀγαθός εἰμαι οὗτος ; ὁ μέν γάρ ὡς μαίνομαι , οὗτος δέ ὡς νόος ἔχω προσέχω ἅπας . ὅταν οὖν κακηγορέω τις ὑπό τις ἀναγκάζω , εἶπον πρός αὐτός · οὖον δύναμαι αὐτός εἶπον κακῶς · δείδω γάρ μή πως οὐ ἐάν τοιούτος . μάλιστα μέν ἐν διάνοια μή εἶπον · ἀλλά μηδέ πρός ἄλλος . μή ἐντυγχάνω κατά οὗτος ὁ Θεός · ἄν ὁράω κακῶς ἀκούω , ἡμῶνον εἶπον , ὁ πάθων · εἰμί ὁ ῥῆμα , οὖον ὁ ἀνήρ · εἶπον , ὁ ὀργή , οὖον ὁ φίλος · ὁ μανία , οὖον ὁ Ψυχή . Τάντα λογίζομαι ἐπί ἕκαστος ὁ ἁμάρτημα .