joannes-chrysostomus.in-acta-apostolorum-homiliae-1-55 pg060_0309.1
ἐπτά , τῇ ἐπιούσῃ τὴν νύκτα ἀνέλαυσεν εἰς τὴν διδασκαλίαν · οὐτω διαπασπόδους καὶ αὐτὸς αὐτῶν εἶχε , καὶ αὐτοὶ αὐτοῦ . Συνῃρημένων δέ , φησίν , ἡμῶν κλάσαι ἄρτον . Πρὸς αὐτὸν τὸν καιρόν , ὡς ἐνδείκνυτο πεινῶν ( καὶ οὐχ ἧν ἀκαιρον ) , ἀρχὴν ὁ λόγος λαβὼν παρεστάθη · ὥστε οὐ προηγουμένως εἰς διδασκαλίαν καθῆφεν , ἀλλὰ συνῆλθον μὲν κλάσαι ἄρτον , ἐμπεσόντος δὲ λόγου , παρέτεινε τὴν διδασκαλίαν . Ὅρα πῶς καὶ τῇ τραπέζῃ τοῦ Πανίου πάντες ἐκοινώνουν . Ἐμοὶ δοκεῖ , καὶ παρὰ τὴν τράπεζαν αὐτὸν καθημένους διαλέγεσθαι , παιδεύοντα ἡμᾶς · πάντα τὰ λοιπὰ πάρεργα ἡγεῖσθαι . Ὑποτυπώσατέ μοι τὸν οἶκον ἐκείνον , ἔνθα λαμπάδες ἦσαν , ἔνθα ὕδωρ , ἔνθα Παῦλος μέσος ὢν διελέγετο , ἔνθα καὶ τὰς θυρίδας πολλοὶ κατελάμβανον καὶ τῆς σάλπιγγος ἄκοῦσαι ἐκείνης , καὶ τὸ πρόσωπον τοῦ χάριν θεάσασθαι · τί εἴκως εἶναι τοὺς διδασκαλῶντας , καὶ πῶσαν καρποῦσθαι τὴν ἡδονήν ; Τίνος δὲ ἐνεκεν ἐν νυκτὶ διελέγετο ; Ἐπειδὴ ἐμελλον ἐξείναι , καὶ οὐχ ἔτι ὁρᾶν αὐτοὺς λοιπὸν · ἀλλὰ τοῦτο μὲν αὐτοὶ οὐ λέγει , ἀτὰ ἀσθενεστέρους ὄντας , τοὺς δὲ ἄλλους ἔλεγεν . Ἄμα δὲ αὐτοὺς καὶ τὸ γενόμενον σημεῖον διαπαντὸς ἐποίει μεμνῆσθαι τῆς ἐσπέρας ἐκείνης . Πολλὴ ἡ ἡδονὴ τῶν ἀκροάσεων , ὅτι καὶ ἐγκοιτὶς ἐπετάθη μᾶλλον · ὥστε ὑπὲρ τοῦ διδασκάλου ἡ πᾶσις γέγονεν . Ἄλλως τε καὶ πᾶσιν ἐμελλον ἐκείνοις ἐπιτιμᾶν τοὺς μαθητάς , ὁ διὰ τοῦτο ἀποθανόν , ἵνα Παῦλον ἀκούση . Καὶ τίνος ἐνεκεν , φησί , καταλέγει ἕκαστα , καὶ ποῦ ἦλθον , καὶ ποῦ ἀπέπλουν , καὶ ποῦ μὲν ἐνδιέτριβε , τίνὰ δὲ παρέπεπλε μέρη ; Ἵνα δεῖξῃ τῶν , σχολαιτέρον αὐτὸν πλέοντα , καὶ τοῦτο ἀνθρώπων , καὶ παραπλέοντα . Ἐκρινε γὰρ παραπλεύσει τὴν Ἔρεσον , ἵνα μὴ γένηται αὐτῷ , φησί , χρονοτριβῆσαι ἐν τῇ Ἀσίᾳ . Καλῶς · οὐ γὰρ θύνατο γενόμενος ἐκεῖ , παραπλεύσας , ἐπιθυτὸς οὐχ ἐβούλετο λυπηθῆναι τοὺς μένειν ἀξιοῦντας αὐτόν . Ἡ τοίνυν τοῦτο ἐστὶν εἰπεῖν , καὶ ὅτι ἐσπουδάζεν . Ἐσπευδε γὰρ , φησίν , εἰ δυνατὸν ἦν αὐτῷ τὴν ἡμέραν τῆς Πεντηκοστῆς ποίησαι ἐν Ἱεροσολύμοις . Πᾶτε καὶ διὰ τοῦτο μένειν οὐχ ἦν δυνατὸν . Ὅρα καὶ ἀνθρωπίνως αὐτὸν κινούμενον , καὶ ἐπιθυμοῦντα καὶ σπουδάζοντα καὶ οὐχ ἐπιγνῶναι πολλάκις . Οὕτω τοῦτο δὲ ταῦτα γίνεται , ἵνα μὴ νομίζωμεν , ὅτι ὑπὲρ φύσιν τὴν ἀνθρωπίνην . Οἱ γὰρ ἄγιοι καὶ μεγάλοι ἄνδρες ἐκεῖνοι τῆς μὲν φύσεως [ 328 ] τῆς αὐτῆς ἡμῖν ἐκοινώνουν , τῆς δὲ προαιρέσεως οὐκέτι · διὸ καὶ πολλὴν ἐπεσπώντο τὴν χάριν . Ὅρα γοῦν πῶσα καὶ ἀφ’ ἑαυτῶν οἰκονομοῦσι . Διὰ τοῦτο καὶ ἔλεγεν · Ἵνα μὴ δώμεν προσκοπὴν τοῖς βουλομένοις · καὶ πάλιν , Ἵνα μὴ μωμηθῇ ἡ διακονία ἡμῶν . Ἰδοὺ καὶ βίος ἀληθινός , καὶ πολλὴ ἡ συγκατάδασις . Τοῦτο οἰκονομία λέγεται , τοὺς ἀκρότητα εἶναι καὶ ὕψους ἀρετῆς , καὶ ταπεινοφροσύνην συγκαταβάλλεσθαι . Καὶ ἄκουε πῶς ὁ ὑπερβαίνων τὰ παραγγέλματα τοῦ Χριστοῦ , οὗτος πάλιν πάντων ταπεινότερος ἦν . Πᾶσι πάντα γέγονα , φησίν , ἵνα πάντας κερδήσω . Ὁ αὐτὸς καὶ εἰς κινδύνους ἐαυτὸν ἐνέβαλε , καθὼς ἐνέρωθί φησίν · Ἐν ὑπομονῇ πολλῇ , ἐν θλίψεσιν , ἐν ἀνοχαις , ἐν στενοχωρίαις , ἐν πληγαῖς , ἐν φυλακαῖς . Καὶ πολὺς ἦν αὐτοῦ ὁ πόθος , ὁ περὶ τὸν Χριστόν . Ἄν γὰρ τοῦτο μὴ ἦ , πάντα περιττά , καὶ τὰ τῆς οἰκονομίας καὶ τοῦ ἀληθοῦς βίου καὶ τοῦ παρασκευιζομένου . Τίς ἀσθενεῖ , φησί , καὶ οὐχ ἀσθενῶ ; τίς σκανδαλίζεται , καὶ οὐχ ἐγὼ πυροῦμαι ; γ . Ταῦτα , παρακαλῶ , καὶ ἡμεῖς · μὴ μωμεθὰ τὰ ῥήματα ,
Lemmas: ἑπτά , ὁ ἔπειμι ὁ νύξ ἀνελαύνω εἰς ὁ διδασκαλία · οὗτος διαπασποδιδωμι καί αὐτός αὐτός ἔχω , καί αὐτός αὐτός . συλλέγω δέ , φημί , ἐγώ κλάω ἄρτος . πρός αὐτός ὁ καιρός , ὡς ἐνδείκνυμι πεινάω ( καί οὐ ἧμαι ἀκαιρέω ) , ἀρχή ὁ λόγος λαμβάνω παρίστημι · ὥστε οὖον προηγουμένως εἰς διδασκαλία καθάπτω , ἀλλά συνέρχομαι μέν κλάω ἄρτος , ἐμπίτνω δέ λόγος , παρατείνω ὁ διδασκαλία . Ὅρας πῶς καί ὁ τράπεζα ὁ Πάνιον πᾶς κοινωνέω . ἐμός δοκέω , καί παρά ὁ τράπεζα αὐτός κάθημαι διαλέγω , παιδεύω ἐγώ · πᾶς ὁ λοιπάς πάρεργον ἡγέομαι . υποτυπωνω ἐγώ ὁ οἶκος ἐκεῖνος , ἔνθα λαμπάς εἰμί , ἔνθα ὕδωρ , ἔνθα Παῦλος μέσος εἰμί διαλέγω , ἔνθα καί ὁ θυρίς πολύς καταλαμβάνω καί ὁ σάλπιγξ ἀκούω ἐκεῖνος , καί ὁ πρόσωπον ὁ χάρις θεάομαι · τίς ἵημι εἰμί ὁ διδασκαλέω , καί πίπτω καρπόω ὁ ἡδονή ; τίς δέ ἕνεκα ἐν νύξ διαλέγω ; ἐπεί μέλλω ἔξεστι , καί οὐ ἔτι ὁράω αὐτός λοιπός · ἀλλά οὗτος μέν αὐτός οὖον λέγω , ἁλί-ευμα ἀσθενής εἰμί , ὁ δέ ἄλλος λέγω . ἄμη δέ αὐτός καί ὁ γίγνομαι σημεῖον διαπαντός ποιέω μιμνήσκω ὁ εἰσπεράω ἐκεῖνος . Πολύς ὁ ἡδονή ὁ ἀκρόασις , ὅτι καί ἐγκοιτὶς ἐπιτείνω μᾶλλον · ὥστε ὑπέρ ὁ διδάσκαλος ὁ Πᾶσις γίγνομαι . ἄλλος τε καί πᾶς μέλλω ἐκεῖνος ἐπιτιμάω ὁ μαθητής , ὁ διά οὗτος ἀποθνῄσκω , ἵνα Παῦλος ἀκούω . καί τίς ἕνεκα , φημί , καταλέγω ἕκαστος , καί ποῦ ἔρχομαι , καί ποῦ ἀποπλέω , καί ποῦ μέν ἐνδιατρίβω , τις δέ παραπλέω μέρος ; ἵνα δείκνυμι ὁ , σχολαῖος αὐτός πλέω , καί οὗτος ἄνθρωπος , καί παραπλέω . κρίνω γάρ παραπλέω ὁ Ἔρεσος , ἵνα μή γίγνομαι αὐτός , φημί , χρονοτριβέω ἐν ὁ Ἀσία . καλῶς · οὖον γάρ θύνω γίγνομαι ἐκεῖ , παραπλέω , επιθυος οὐ βούλομαι λυπέω ὁ μένω ἄξιος αὐτός . ὁ τοίνυν οὗτος εἰμί εἶπον , καί ὅτι σπουδάζω . σπεύδω γάρ , φημί , εἰμί δυνατός εἰμί αὐτός ὁ ἡμέρα ὁ Πεντηκοστή ποιέω ἐν Ἱερουσαλήμ . πάτος καί διά οὗτος μένω οὐ εἰμί δυνατός . Ὅρας καί ἀνθρώπινος αὐτός κινέω , καί ἐπιθυμέω καί σπουδάζω καί οὐ ἐπιγιγνώσκω πολλάκις . οὕτως οὗτος δέ οὗτος γίγνομαι , ἵνα μή νομίζω , ὅτι ὑπέρ φύσις ὁ ἀνθρώπινος . ὁ γάρ ἅγιος καί μέγας ἀνήρ ἐκεῖνος ὁ μέν φύσις [ 328 ] ὁ αὐτός ἐγώ κοινωνέω , ὁ δέ προαίρεσις οὐκέτι · διό καί πολύς ἐπισπάω ὁ χάρις . Ὅρας γοῦν πάω καί ἀπό ἑαυτοῦ οἰκονομέω . Ζεύς οὗτος καί λέγω · ἵνα μή δήω προσκοπή ὁ βούλομαι · καί πάλιν , ἵνα μή μωμάομαι ὁ διακονία ἐγώ . ἰδέ καί βίος ἀληθινός , καί πολύς ὁ συγκατάδασις . οὗτος οἰκονομία λέγω , ὁ ἀκρότης εἰμί καί ὕψος ἀρετή , καί ταπεινοφροσύνη συγκαταβάλλω . καί ἀκούω πῶς ὁ ὑπερβαίνω ὁ παράγγελμα ὁ Χριστός , οὗτος πάλιν πᾶς ταπεινός εἰμί . Πᾶς πᾶς γίγνομαι , φημί , ἵνα πᾶς κερδαίνω . ὁ αὐτός καί εἰς κίνδυνος ἑαυτοῦ ἐμβάλλω , καθώς ἐνείρω φημί · ἐν ὑπομονή πολύς , ἐν θλῖψις , ἐν ἀνοχή , ἐν στενοχωρία , ἐν πληγή , ἐν φυλακή . καί πολύς εἰμί αὐτός ὁ πόθος , ὁ περί ὁ Χριστός . ἄν γάρ οὗτος μή εἰμί , πᾶς περισσός , καί ὁ ὁ οἰκονομία καί ὁ ἀληθής βίος καί ὁ παρασκευιζομενω . Τῖς ἀσθενής , φημί , καί οὐ ἀσθενέω ; τίς σκανδαλίζω , καί οὐ ἐγώ πυρόω ; γ . οὗτος , παρακαλέω , καί ἐγώ · μή μάω ὁ ῥῆμα ,