joannes-chrysostomus.in-acta-apostolorum-homiliae-1-55 pg060_0209.1
Θεοῦ τὸ θαῦμα ἡ τὰ ἐκτεῖνον κακῖα κατάδηλος . Ἄλλ’ ὅρα , πῶς οὕτως ταῦτα οὐ κρύπτει , ἀλλὰ καὶ μέγννται ἱστορίας ὥστε διδάξαι ἡμᾶς . Ἐπεὶ φησι · Καὶ καταλιὼν ὑπὸ τῆς Ἰουδαίας εἰς τὴν Καισαρείαν διέτριβεν . Ἦν δὲ ὁ Ἡρῴδης θυμομαχῶν Τυρίοις καὶ Σιδωνίοις · ὁμοῦ γὰρ ἐπὶ τῆς βασιλείας , ἤτουρτο εἰρήνην , διὰ τὸ διατρέφεσθαι αὐτῶν τὴν χώραν ἀπὸ τῆς βασιλείας . Ταχὴ δὲ ἡμέρα ὁ Ἡρῴδης ἐνδυσάμενος ἐσθῆτα βασιλικήν , καὶ καθίσας ἐπὶ τοῦ βήματος ἐδημηγόρει πρὸς αὐτούς · ὁ δὲ δήμος ἐπεφώνει · Θεοῦ φωνὴ καὶ οὐκ ἀνθρώπου . Παραγρήμα δὲ αὐτὸν ἐπάταξεν ἄγγελος Κυρίου , ἀνθ’ ὧν οὐκ ἔδωκεν δόξαν τῷ Θεῷ · καὶ γερόμενος σκωληπρόδωτος , ἐξέψυχεν . Οὐ δὲ λόγος τοῦ Θεοῦ πύθεται καὶ ἐπλημύρησεν . Οὐ μικρὸν οὐδὲ τοῦτο ἐστιν . Εἰδὼς ἡ ἡ δίκη κατέλαβεν αὐτόν , εἰ καὶ μὴ διὰ Πέτρον , ἀλλὰ διὰ τὴν αὐτοῦ μεγαλοψυχίαν . Καὶ μὴν καὶ ἐκεῖνον , φησίν , εἰώπασιν , τί πρὸς τούτων ; Ὅτι κατεδέξατο τὴν φωνήν , ὅτι ἄξιον ἐκείνων ἐνόμιζεν εἶναι τῆς κολάσεως . Διὰ τοῦτου ἐκεῖνοι μάλιστα παιδεύονται οἱ κολακεύοντες εἰρήὍρα πάλιν ἀμφοτέρους · μὲν δυντας ἀξίους τιμωρίας , τούτων δὲ κολαζομένων . Οὐ γὰρ ἐστι νῦν τῆς κρίσεως ὁ καιρός , ἀλλὰ τὸν μάλιστα ὑπεῖδυνον , τοῦτον κολάζει , ἐκείνους ἀφίει · ἀπὸ τούτου κερδαίνει . Καὶ ὁ λόγος τοῦ Θεοῦ ἡβήσας , φησίν , καὶ ἐπλημύρησεν · τοῦτο γὰρ γενομένου . Εἶδες Θεοῦ οἰκονομίαν ; Βαρνάβας δὲ καὶ Σαῦλος ὑπέστρεψαν ἐξ Ἱερουσαλήμ · διὰ τὴν ἱστορίαν τὴν διανειν , συμπαραλαβόντες καὶ Ἰωάννην τὸν ἐπικληθῆντα Μάρκον . Ἦσαν δὲ τινες ἐν Ἀντιοχείᾳ κατὰ τὴν οἶκον Ἐκκλησίαν προφήται καὶ διδάσκαλοι , ὁ τὸς Βαρνάβας καὶ Σιμεὼν ὁ καλούμενος Νίγερ , καὶ Λούκιος ὁ Κυρηναῖος , [ 216 ] Μαρναθᾶ τε Ἡρώδου τοῦ τετραάρχου σύντροφος , καὶ Σαῦλος . Ἐτι Βαρνάβα πρῶτον μνημονεύει · ὡς γὰρ Παῦλος ἦν λαμπρός , οὐπω σημεῖον οὐδὲν εἴργαστο . Λειτουργούντων δὲ αὐτῶν τῷ Κυρίῳ καὶ νηστευόντων , εἶπε τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον · Ἀφορίσατε δή μοι τὸν Βαρνάβαν καὶ Σαῦλον εἰς τὸ ἔργον , ὃ προσεκάλεσα αὐτούς . Τότε νηστευσάντες καὶ προσευξάμενοι καὶ ἐπιθέμενοι τὰς χεῖρας αὐτοῖς , ἀπέλυσαν . Τί ἐστι , Λειτουργούντων ; Κηρυττόντων . Ἀφορίσατέ μοι , φησίν , τὸν Βαρνάβαν καὶ Σαῦλον . Τί ἐστιν , Ἀφορίσατέ μοι ; Εἰς τὸ ἔργον , εἰς τὴν ἀποστολήν . Ὅρα πάλιν ὑπὸ τίνων χειροτονεῖται ; ὑπὸ Λουκίου τοῦ Κυρηναίου καὶ Μαρναθᾶ · μᾶλλον δὲ ὑπὸ τοῦ Πνεύματος . Ὡς γὰρ τὰ πρόσωπα ἐλάττον ἐστι , τοσοῦτω γυμνώτερα ἡ τοῦ Θεοῦ φαίνεται χάρις . Χειροτονεῖται · λοιπὸν εἰς ἀποστολῆς , ὡς μετ’ ἐξουσίας κηρύττειν . Πῶς οὖν αὐτὸς φησίν · Οὐκ ἀπ’ ἀνθρώπων , οὐδὲ δι’ ἀνθρώπων ; Τὸ μὲν , Οὐκ ἀπ’ ἀνθρώπων , εἶπεν , ἵνα δηλώσῃ , ὅτι οὐκ ἄνθρωπος αὐτὸν ἐκάλεσεν οὐδὲ προσήγαγε · τὸ δὲ , Δι’ ἀνθρώπων , οὐκ οὕτω τοῦτο ἐπέμψεν , ἀλλ’ ὑπὸ τοῦ Πνεύματος . Διὰ καὶ οὕτως ἐπήγαγεν · Οὗτοι μὲν οὖν ἐκπεμφθέντες ὑπὸ τοῦ Πνεύματος κατέλιπον εἰς τὴν Σελεύκειαν , ἐκεῖθεν τε ἐπέλυσαν εἰς τὴν Κύπρον . Ἰσώμεν δὲ ἀνωθεν τὰ εἰρημένα . Ἡμέρας δὲ γενομένης , φησίν , ἡν τὰρμαχος οὐκ ὀλίγος διὰ τὸν Πέτρον , καὶ ἀνακρίνει τοὺς φώλακας ἐκέλευσεν ἀπαχθῆναι . Οὕτως οὖν ἡβηστο , ὅτι καὶ κολάζειν ἀδίκως ἐπιχειρεῖ . Ἴδου τὸν ὑπὲρ αὐτῶν ἀναλαβάνω λόγον . Τὰ δεσμὰ ἦν , οἱ φύλακες ἔνδον , τὸ δεσμωτήριον κεκλεισμένον , οὐδαμοῦ τοὺς ἐσωρωρυγ -
Lemmas: Θεός ὁ θαῦμα ὁ ὁ ἐκτείνω κακία κατάδηλος . ἄλλος ὁράω , πῶς οὕτως οὗτος οὖον κρύπτω , ἀλλά καί μίγνυμι ἱστορία ὥστε διδάσκω ἐγώ . ἐπεί φημί · καί καταλειόω ὑπό ὁ Ἰουδαῖος εἰς ὁ Καισάρεια διατρίβω . ἦς δέ ὁ Ἡρῴδης θυμομαχέω Τύριος καί σιδώνιος · ὁμοῦ γάρ ἐπί ὁ βασίλεια , ἤτουρτο εἰρήνη , διά ὁ διατρέφω αὐτός ὁ χώρα ἀπό ὁ βασίλεια . Ταχή δέ ἡμέρα ὁ Ἡρῴδης ἐνδύω ἐσθής βασιλικός , καί καθίζω ἐπί ὁ βῆμα δημηγορέω πρός αὐτός · ὁ δέ δήμος ἐπιφωνέω · Θεός φωνή καί οὐ ἄνθρωπος . Παραγρήμα δέ αὐτός πατάσσω ἄγγελος κύριος , ἀντί ὅς οὐ δίδωμι δόξα ὁ Θεός · καί γίγνομαι σκωληπρόδωτος , ἐκψύχω . οὖον δέ λόγος ὁ Θεός πύθω καί πλημυρέω . οὖον μικρός οὐδέ οὗτος εἰμί . εἰδώς ὁ ὁ δίκη καταλαμβάνω αὐτός , εἰμί καί μή διά Πέτρος , ἀλλά διά ὁ αὐτός μεγαλοψυχία . καί μήv καί ἐκεῖνος , φημί , εἶπον , τίς πρός οὗτος ; ὅτι2 καταδέχομαι ὁ φωνή , ὅτι ἄξιος ἐκεῖνος νομίζω εἰμί ὁ κόλασις . Ζεύς οὗτος ἐκεῖνος μάλιστα παιδεύω ὁ κολακεύω εἰρήὍρα πάλιν ἀμφότερος · μέν δυντας ἄξιος τιμωρία , οὗτος δέ κολάζω . οὖον γάρ εἰμί νῦν ὁ κρίσις ὁ καιρός , ἀλλά ὁ μάλιστα ὑποδύνω , οὗτος κολάζω , ἐκεῖνος ἀφίημι · ἀπό οὗτος κερδαίνω . καί ὁ λόγος ὁ Θεός ἡβάω , φημί , καί πλημυρέω · οὗτος γάρ γίγνομαι . εἶδον Θεός οἰκονομία ; Βαρνάβας δέ καί Σαῦλος ὑποστρέφω ἐκ Ἱερουσαλήμ · διά ὁ ἱστορία ὁ διανέω , συμπαραλαμβάνω καί Ἰωάννης ὁ ἐπικαλέω Μᾶρκος . εἰμί δέ τις ἐν Ἀντιόχεια κατά ὁ οἶκος ἐκκλησία προφήτης καί διδάσκαλος , ὁ τός Βαρνάβας καί Σιμεών ὁ καλέω Νίγερ , καί Λούκιος ὁ Κυρηναῖος , [ 216 ] Μαρναθᾶ τε Ἡρώδης ὁ τετραάρχης σύντροφος , καί Σαῦλος . ἔτι Βαρνάβας πρῶτος μνημονεύω · ὡς γάρ Παῦλος εἰμί λαμπρός , οὔπω σημεῖον οὐδείς ἐργάζομαι . λειτουργέω δέ αὐτός ὁ κύριος καί νηστεύω , εἶπον ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος · ἀφορίζω δή ἐγώ ὁ Βαρναβᾶς καί Σαῦλος εἰς ὁ ἔργον , ὅς προσκαλέω αὐτός . τότε νηστεύω καί προσεύχομαι καί ἐπιτίθημι ὁ χείρ αὐτός , ἀπολύω . τις εἰμί , λειτουργέω ; κηρύσσω . ἀφορίζω ἐγώ , φημί , ὁ Βαρναβᾶς καί Σαῦλος . τις εἰμί , ἀφορίζω ἐγώ ; εἰς ὁ ἔργον , εἰς ὁ ἀποστολή . Ὅρας πάλιν ὑπό τίνω χειροτονέω ; ὑπό Λούκιος ὁ Κυρηναῖος καί Μαρναθᾶ · μᾶλλον δέ ὑπό ὁ πνεῦμα . ὡς γάρ ὁ πρόσωπον ἐλάσσων εἰμί , τοσοῦτος γυμνός ὁ ὁ Θεός φαίνω χάρις . χειροτονέω · λοιπός εἰς ἀποστολή , ὡς μετά ἐξουσία κηρύσσω . Πῶς οὖν αὐτός φημί · οὐ ἀπό ἄνθρωπος , οὐδέ διά ἄνθρωπος ; ὁ μέν , οὐ ἀπό ἄνθρωπος , εἶπον , ἵνα δηλόω , ὅτι οὐ ἄνθρωπος αὐτός καλέω οὐδέ προσάγω · ὁ δέ , διά ἄνθρωπος , οὐ οὗτος οὗτος πέμπω , ἀλλά ὑπό ὁ πνεῦμα . Ζεύς καί οὕτως ἐπάγω · οὗτος μέν οὖν ἐκπέμπω ὑπό ὁ πνεῦμα καταλείπω εἰς ὁ Σελεύκεια , ἐκεῖθεν τε ἐπιλύω εἰς ὁ Κύπρος . ἵζω δέ ἄνωθεν ὁ εἴρω . Ἡμέρα δέ γίγνομαι , φημί , ἐάν τὰρμαχος οὐ ὀλίγος διά ὁ Πέτρος , καί ἀνακρίνω ὁ φώλακας κελεύω ἀπάγω . οὕτως οὖν ἡβάω , ὅτι καί κολάζω ἄδικος ἐπιχειρέω . ὁράω ὁ ὑπέρ αὐτός ἀναλαμβάνω λόγος . ὁ δεσμός εἰμί , ὁ φύλαξ ἔνδον , ὁ δεσμωτήριον καλέω , οὐδαμοῦ ὁ ἐσωρωρυγ -