joannes-chrysostomus.in-acta-apostolorum-homiliae-1-55 pg060_0272.3
α' . Ὅρα αὐτὸν μείζους ἔχοντα πειρασμοὺς παρὰ Ἰουδαίους , ἢ παρ' Ἕλλησιν . Ἐν γοῦν Ἀθήναις οὐδὲν πάσχει τοῦτον , ἀλλὰ μέχρι γέλους τὸ πᾶν προὔχωρ-ησε , καίτοι γε ἐπεῖσεν · ἐν δὲ Ἰουδαίοις πολλὰ τὰ δεινὰ · οὕτως ἦσαν ἐκπεπλημμένοι μᾶλλον . Διὰ καὶ φησιν · Ἐν δὲ ταῖς Ἀθήναις ἔκδεχομένων αὐτοὺς τοῦ Παύλου , παραξύνετο τὸ πνεῦμα αὐτοῦ ἐν αὐτῷ , θεωροῦντι κατειδωλὸν οὔσαν τὴν πόλιν . Εἰκῶς προξύνεται · οὐ γὰρ ἦν ἄλλοχοῦ τοσαύτα ἰδεῖν εἰδῶλα . Διελέγετο μὲν οὖν ἐν τῇ συναγωγῇ τοῖς Ἰουδαίοις καὶ τοῖς σεβομένοις , καὶ ἐν τῇ ἀγορᾷ κατὰ πᾶσαν ἡμέραν πρὸς τοὺς παρατυγχάνοντας . Ὅρα , πάλιν Ἰουδαίοις διαλέγεται , πανταχόθεν ἐπιστομίζων τοὺς καταλιπεῖν αὐτοὺς λέγοντας διὰ τὸ πρὸς τὰ ἔθνη ἐπι-στραφῆναι . Θαυμάσθη πῶς οὐ κατέγελαν οἱ φιλόσοφοι , οὕτως αὐτοῦ φθεγγομένου , ὑβριστικοῦς εὐθέως , οὐδὲ ἀπέστησαν ἀπὸ τοῦ χρυγμάτος , εἰπόντες · Μακρὸν τοῦτο φιλοσοφίας . Ὅτι οὐδὲν τύπων εἶχεν · ἄλλως δὲ , ὅτι οὐκ ἔκουν οὐδὲ συνέισαν τι · τῶν λεγομένων . Πῶς γὰρ οἱ μὲν σῶμα τὸν Θεὸν λέγοντες , οἱ δὲ ἡδονὴν τὴν μακαριότητα ; Τινὲς δὲ καὶ τῶν Ἐπικούρειων καὶ τῶν Στωϊκῶν φιλοσόφων συνεβάλλον αὐτῷ , καὶ τινὲς ἔλεγον · Τί ἄν θέλοι ὁ σκερμολόγος οὗτος λέγειν ; Οἱ δὲ · Σκηνὸν δαιμονίων δοκεῖ καταγγελεὺς εἶναι · ὅτι τὸν Ἰησοῦν καὶ τὴν ἀνάστασιν ἐνυγμάλιστο . Καὶ γὰρ τὴν ἀνά-στασιν Θεὸν τινα εἶναι νῶνιζον , ὅτε εἰωθότας καὶ θη-λείας αἰδεῖν . Ἐπιλαβόμενοι τε αὐτοῦ , ἐπὶ τὸν Ἄρειον πύργον ἤγαγον , λέγοντες · Δυνάμεθα γνῶναι τίς ἢ καινὴ αὕτη ἢ ὑπὸ σοῦ λαλουμένη εἰςῆχη ; ξενί-ζονται γὰρ τινα εἰσφέρεις εἰς τὰς ἀκοὰς ἡμῶν · βου-λόμεθα οὖν γνῶναι τί ἄν θέλοι ταῦτα εἶναι . Ἦγον αὐτὸν ἐπὶ τὸν Ἄρειον πύργον , οὐχ ὥστε μαθεῖν , ἀλλ' ὥστε κολάσαι , ἐνθα αἱ φωνικαὶ δίκαι . Ὅρα γοῦν πῶς καὶ ἐν ἐλπίδι τοῦ μαθεῖν καὶ πανταχοῦ τὴν καινοτομίαν ἐγκαλοῦσι . Ἄλλην πόλιν ἢ πόλιν ἐκείνην ἦν . Ἀθηναῖοι δὲ πάντες καὶ οἱ ἐπιδημοῦντες ξένοι , εἰς ἕτερον οὐδὲν εὐχαιροῦν , ἢ λέγειν τι καὶ ἀκούειν καινότερον . Σταθεὶς δὲ ὁ Παῦλος ἐν μέσῳ τοῦ Ἄρειου πύργου , ἔφη · Ἄνδρες Ἀθηναῖοι , κατὰ πάντα ὡς δεισιδαι-μονεστέρους ὑμᾶς θεωρῶ . Διερχόμενος γὰρ καὶ ἀνα-θεωρῶν τὰ σεβάσματα ὑμῶν , εὗρον καὶ βωμὸν , ἐν ᾧ ἐπεγέγραπτο · Ἀγνώστῳ Θεῷ . Ὅν οὖν ἀγνοοῦντες εὐσεβεῖτε , τοῦτον ἐγὼ καταγγέλλω ὑμῖν . Ἄσπερ ἐγχαυμάζων αὐτοὺς , δοκεῖ οὐδὲν λέγειν βαρύ . Ὡς δεισι-δαμονεστέρους ὑμᾶς , φησὶ , θεωρῶ · τοῦτοῦτιν , εὐλα-βεστέρους . 287 Ἐν δ' ἐπεγέγραπτο · Ἀγνώστῳ Θεῷ . Τί ἐστι τοῦτο ; Οἱ Ἀθηναῖοι , ἐπειδὴ κατὰ καιροὺς πολλοὺς ἐδεδέξαντο θεοὺς καὶ ἀπὸ τῆς ὑπερβολίας , οἷον τὸ τῆς Ἀθηνῆς ἱερὸν , τὸν Πάνα , καὶ Ἄλλους ἀλλοχόθεν , δεδοικό-τες , μὴ ποτε καὶ ἄλλος τις ἢ αὐτοῖς μὲν οὐδέπω γνώρι-μος , θεραπευόμενος δὲ ἀλλοχοῦ , ὑπὲρ πλείονος δῆθεν ἀπραλείας τὸ τοῦτο βωμὸν ἔστησαν · καὶ ἐπειδὴ οὐκ ἦν ὄνομα ὁ Θεός , ἐπεγέγραπτο · Ἀγνώστῳ Θεῷ . Τοῦτον οὖν Χριστὸν Ἰησοῦν εἶναι Παῦλος λέγει , μᾶλλον δὲ τῶν πάντων Θεόν . Ὅν οὖν ἀγνοοῦντες , φησίν , εὐσεβεῖτε , τοῦτον ἐγὼ καταγγέλλω ὑμῖν . Ὅρα πῶς δείκνυσιν προελιφθῆσθαι αὐτόν . Οὐδὲν ξένον , φησίν , οὐδὲν καινὸν εἰσφέρω . Ἄνω καὶ κάτω τοῦτο ἐλέγον ἐκεῖνοι · Τίς ἢ καινὴ αὕτη ἢ λαλουμένη ὑπὸ σοῦ διδαχή ; ξενί-ζονται γὰρ τινα εἰσφέρεις εἰς τὰς ἀκοὰς ἡμῶν . Εὐθέως οὖν ἀναιρεῖ αὐτῶν τὴν ὑπόληψιν , καὶ φησίν · Ὁ Θεὸς ὁ ποιήσας τὸν κόσμον , καὶ πάντα τὰ ἐν αὐτῷ ,
Lemmas: ὅς . Ὅρας αὐτός μείζων ἔχω πειρασμός παρά Ἰουδαῖος , ἢ παρά Ἕλλην . ἐν γοῦν Ἀθῆναι οὐδείς πάσχω οὗτος , ἀλλά μέχρι γέλως ὁ πᾶς προχωρέω , καίτοι γε πείθω · ἐν δέ Ἰουδαῖος πολύς ὁ δεινός · οὕτως εἰμί ἐκπλήσσω μᾶλλον . Ζεύς καί φημί · ἐν δέ ὁ Ἀθῆναι ἐκδέχομαι αὐτός ὁ Παῦλος , παραξύνετο ὁ πνεῦμα αὐτός ἐν αὐτός , θεωρέω κατειδωλὸν εἰμί ὁ πόλις . ἵημι προσυνετος · οὖον γάρ εἰμί αλλοχοω τοσοῦτος ὁράω εἴδωλον . διαλέγω μέν οὖν ἐν ὁ συναγωγή ὁ Ἰουδαῖος καί ὁ σέβω , καί ἐν ὁ ἀγορά κατά πᾶς ἡμέρα πρός ὁ παρατυγχάνω . Ὅρας , πάλιν Ἰουδαῖος διαλέγω , πανταχόθεν ἐπιστομίζω ὁ καταλείπω αὐτός λέγω διά ὁ πρός ὁ ἔθνος ἐπιστρέφω . θαυμάζω πῶς οὖον καταγελάω ὁ φιλόσοφος , οὕτως αὐτός φθέγγομαι , ὑβριστικός εὐθύς , οὐδέ ἀφίστημι ἀπό ὁ χρυγμάτος , εἶπον · μακρόν οὗτος φιλοσοφία . ὅτι2 οὐδείς τύπος ἔχω · ἄλλως δέ , ὅτι οὐ κέω οὐδέ συνίημι τίς · ὁ λέγω . Πῶς γάρ ὁ μέν σῶμα ὁ θεός λέγω , ὁ δέ ἡδονά ὁ μακαριότης ; Τινές δέ καί ὁ επικούρειος καί ὁ Στωϊκός φιλόσοφος συμβάλλω αὐτός , καί τις λέγω · τις ἄν ἐθέλω ὁ σκερμολόγος οὗτος λέγω ; ὁ δέ · σκῖνος δαιμόνιος δοκέω καταγγελεύς εἰμί · ὅτι ὁ Ἰησοῦς καί ὁ ἀνάστασις ἐνυγμάλιστο . καί γάρ ὁ ἀνάστασις θεός τις εἰμί νῶνιζον , ὅτε εἴωθα καί θῆλυς αἰδέω . ἐπιλαμβάνω τε αὐτός , ἐπί ὁ Ἄρειος πύργος ἄγω , λέγω · δύναμαι γιγνώσκω τίς ἢ καινός οὗτος ἢ ὑπό σύ λαλέω λαγχάνω ; ξενίζω γάρ τις εἰσφέρω εἰς ὁ ἀκοή ἐγώ · βούλομαι οὖν γιγνώσκω τίς ἄν ἐθέλω οὗτος εἰμί . ἄγω αὐτός ἐπί ὁ Ἄρειος πύργος , οὐ ὥστε μανθάνω , ἀλλά ὥστε κολάζω , ἔνθα ὁ φωνικός δίκη . Ὅρας γοῦν πῶς καί ἐν ἐλπίς ὁ μανθάνω καί πανταχοῦ ὁ καινοτομία ἐγκαλέω . ἄλλος πόλις ἢ πόλις ἐκεῖνος εἰμί . Ἀθηναῖος δέ πᾶς καί ὁ ἐπιδημέω ξένος , εἰς ἕτερος οὐδείς ευχαιροος , ἢ λέγω τίς καί ἀκούω καινός . ἵστημι δέ ὁ Παῦλος ἐν μέσος ὁ Άρειος πύργος , φημί · ἀνήρ Ἀθηναῖος , κατά πᾶς ὡς δεισιδαίμων σύ θεωρέω . διέρχομαι γάρ καί ἀναθεωρέω ὁ σέβασμα σύ , εὑρίσκω καί βωμός , ἐν ὅς ἐπιγράφω · Ἄγνωστος Θεός . ὅς οὖν ἀγνοέω εὐσεβέω , οὗτος ἐγώ καταγγέλλω σύ . Ἄσπερ εγχαυμαστος αὐτός , δοκέω οὐδείς λέγω βαρύς . ὡς δεισι-δαμονεστέρους σύ , φημί , θεωρέω · τοῦτος , εὐλαβής . 287 ἐν δέ ἐπιγράφω · Ἄγνωστος Θεός . τις εἰμί οὗτος ; ὁ Ἀθηναῖος , ἐπεί κατά καιρός πολύς δείκνυμι θεός καί ἀπό ὁ ὑπερβολία , οἷος ὁ ὁ Ἀθηνῆς ἱερόν , ὁ Πάν , καί ἄλλος ἀλλοχόθεν , δείδω , μή ποτός καί ἄλλος τις ἢ αὐτός μέν οὐδέπω γνώριμος , θεραπεύω δέ αλλοχοω , ὑπέρ πλείων δῆθεν ἀπραλείας ὁ οὗτος βωμός ἵστημι · καί ἐπεί οὐ εἰμί ὄνομα ὁ Θεός , ἐπιγράφω · Ἄγνωστος Θεός . οὗτος οὖν Χριστός Ἰησοῦς εἰμί Παῦλος λέγω , μᾶλλον δέ ὁ πᾶς Θεός . ὅς οὖν ἀγνοέω , φημί , εὐσεβέω , οὗτος ἐγώ καταγγέλλω σύ . Ὅρας πῶς δείκνυμι προλείπω αὐτός . οὐδείς ξένος , φημί , οὐδείς καινός εἰσφέρω . ἄνοος καί κάτω οὗτος λέγω ἐκεῖνος · Τῖς ἢ καινός οὗτος ἢ λαλέω ὑπό σύ διδαχή ; ξενίζω γάρ τις εἰσφέρω εἰς ὁ ἀκοή ἐγώ . εὐθύς οὖν ἀναιρέω αὐτός ὁ ὑπόληψις , καί φημί · ὁ θεός ὁ ποιέω ὁ κόσμος , καί πᾶς ὁ ἐν αὐτός ,