joannes-chrysostomus.in-acta-apostolorum-homiliae-1-55 pg060_0264.1
τὰς νύκτας , ἔνθα κῶμοι καὶ μῆδαι καὶ ἀσέλγειαί , ἔνθα ὕπνος θανάτου οὐδὲν διαστῆκώς , ἔνθα ἀγρυπνίαι ὑπνῷ χαλεπώτεραι . Οἱ μὲν γὰρ καθεύδουσιν ἀνεπαίσθητοι , οἱ δὲ ἐγρηγόρασιιν ἐλεεινῶς καὶ ἀθλιῶς , δόλους μάντοντες , ὑπὲρ χρημάτων φροντίζοντες , ὅπως ἀμύνωνται τοὺς ἀδικούντας σπουδάζοντες , ἔχραν μελετῶντες , ῥήματα ὑβριστικά μεθ’ ἡμέραν ἀναλεγόμενοι · οὕτω τὸ πῦρ σκαλεύουσι τῆς ὀργῆς , τὰ ἀφόρητα ἐργάζομενοι . Σκοπῆς πῶς Πέτρος ἐκάθευδεν . Οἰκονομικῶς ἐκεῖνο γέγονεν · ὁ ἄγγελος γὰρ παρεγέγοντο , καὶ οὐδὲνα ἔχρῃν ἰδεῖν τὸ γενόμενον · καὶ τοῦτο πάλιν καλῶς , ἵνα κωλυθῇ ὁ δεσμοφύλαξ ἀνελθεῖν ἑαυτόν . Καὶ διὰ τί μὴ ἄλλο σημεῖον γέγονεν ; Ὑπὸ τοῦτο [ 276 ] μάλιστα αὐτὸν ἐφελκύσαι καὶ πείσαι ἰκανὸν ἦν ἡ , ὅπου γε καὶ αὐτὸς ἐκινδύνευσε ἄν , εἰ μὴ γέγονεν · οὐ γὰρ οὕτω τὰ θαύματα ἡμᾶς αἱρεῖ , ὡς τὰ εἰς σωτηρίαν ἡμετέραν φρονῶν . Ἵνα γὰρ δόξῃ ἀπὸ ταύτου ματοῦ γεγενῆσθαι ὁ σεισμός , ἐπηκολούθησε καὶ τοῦτο ἰσάκις μαρτυροῦν . Καὶ ἐν νυκτὶ φαίνεται · οὐδὲν γὰρ πρὸς πειθεῖν , ἀλλὰ πρὸς σωτηρίαν ἐποίησεν . Οὐχ ἡν πονηρὸς ὁ δεσμοφύλαξ · ἔβαλεν αὐτοὺς εἰς τὴν ἐσωτέραν φυλακήν , παραγγείλαν τοιαύτην λαβῶν , οὐχ ἀφ’ ἑαυτοῦ . Καὶ διὰ τί μὴ πρὸ τούτου ἐδόθη τοῦ Παύλου ; Ὡροῦθου μετὰ τοῦ ἀνθρώπου ἦν καὶ ταραχῆς , καὶ οὐχ ἄν παρεῖδετο . Διὰ τοῦτο , ὅτε εἶδεν ἑαυτὸν μέλλοντα ἀναλεῖν , προκαταλαμβάνει καὶ βοᾷ , λέγων · Πάντες ἔμεν ἐνθάδε . Διὰ τοῦτο καὶ Αἴγας φύσα εἰσῆλθεν , καὶ προσέπεσε τῷ Παύλῳ , φησὶ , καὶ τῷ Σίλα . Εἰς τοὺς πόδας προσπίπτει τοῦ δεσμίου ὁ φύλαξ . Καὶ προσάγει αὐτοὺς ἔξω καὶ λέγει · Κύριοι , τί με δεῖ ποιεῖν , ἵνα σωθῶ ; Τί γὰρ εἶπον ; Ὅρα αὐτὸν οὐχ ἐπειθῆ διωσθῆν ἐπὶ τοῦτῷ στέργοντα , ἀλλὰ τὴν δύναμιν ἐκπληγέντα . β . Εἶδες τί ἐκεῖ γέγονε , καὶ τί ἀκωσία ; Ἐκεῖ παιδικὴ ἐπιπλῆγὴ πνεύματος , καὶ εἰς δεσμωτήριον ἐνέβαλον αὐτούς , ὅτι ἠλευθέρωσαν αὐτὴν τοῦ δαιμονος · ἐνταῦθα μόνον ἔδειξαν ὥρας ἀνεγνωμίας , καὶ ἠνοίγεν αὐτοῦ τῆς καρδίας , ἔλυσε θύρας , ἔλυσε δεσμὰ διπλὰ , ἤγεν ἐκεῖνο τὸ φῶς · τὸ γὰρ ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ φῶς ἐλαμπε . Καὶ εἰσῆλθεν καὶ προσέπεσε , καὶ οὐχ ἐρωτᾷ , Πῶς τοῦτο γέγονε ; Τί γέγονεν ; ἀλλ’ εὐθὺς φησὶ · Τί με δεῖ ποιεῖν , ἵνα σωθῶ ; Τί οὖν ὁ Παῦλος ; Πιστεύσον ἐπὶ τὸν Κύριον Ἰησοῦν Χριστόν , καὶ σωθήσῃ , φησὶ , σὺ καὶ ὁ οἶκός σου . Μάλιστα τοῦτο τοὺς ἀνθρώπους ἐφελκται τὸ καὶ τὸν οἶκον αὐτοῦ σωθῆναι . Καὶ διδάξασιν αὐτῷ τὸν λόγον , καὶ πᾶσι τοῖς ἐν τῇ οἰκίᾳ αὐτοῦ . Ἔλουσιν αὐτούς , καὶ ἐλοῦθῆ · ἐκεῖνοι μὲν ἀπὸ τῶν πληγῶν Ἰωάνν , αὐτὸς δὲ ἀπὸ τῶν ἀμαρτιῶν ἐλοῦθῆ · ἔθρεψε καὶ ἐτράφη . Καὶ ἠγαλλιάτο , φησὶ · χαίρει οὐδὲν ἦν , ἀλλὰ ῥήματα μόνον καὶ ἐλπίδες χρησταί . Τοῦτο σημεῖον ἦν τοῦ πεπιστευκέναι αὐτόν , τιν πάντων ἀφέθη . Τί δεσμοφύλακος χειρῶν ; τί δὲ αὐχύτερον ; τί δὲ ἀργύτερον ; Ἀλλ’ ὅμως μετὰ πολλῆς αὐτοὺς ὑπεδέξατο τῆς τιμῆς . Οὐχ ἐπειθῆ ἑαυθῆ , εὐφράνθη , ἀλλὰ Πειστεὺς τοῦ Θεοῦ . Πιστεύσας , φησίν , ἐπὶ τὸν Κύριον . Διὰ τοῦτο εἶπε , Πειστευκὼς τῷ Θεῷ , ἵνα μὴ δοξῇ ὡς κατάδικος ἀπολυσθαι , καὶ ὡς ἁμαρτηρίας . Διὰ τοῦτο λέγουσι · Δείραντες ἡμᾶς ὡμῶς ἀκατακρίτους ἀνθρώπους , ἔβαλον εἰς φυλακήν , ἵνα μὴ μόνον τῆς χάριτος , ἀλλὰ καὶ αὐτῶν ἡ τὸ πρᾶγμα . Ὅρα διάφορα τῇ χάριτι οἰκονομοῦσαν , πῶς ἐκεῖνος ἐξῆλθε , πῶς οὗτος , καὶ οἱ ἀφότεροι ἀπόστολοι . Ἐροβήθησαν , φησὶ . Φοβοῦνται , ὅτι Ῥωμαῖοι εἰσιν , οὐχ ὅτι ἀδίκως ἐνέβαλον . Καὶ ἤρωσαν αὐτοὺς ἐξελθεῖν ἀπὸ τῆς πόλεως . Χάριν ἤτησαν ταύτην . Ὡς ἐλθόντες πρὸς τὴν Αὐλίαν , καὶ βεβαιώσαντες
Lemmas: ὁ νύξ , ἔνθα κῶμος καί μήδη καί ἀσέλγεια , ἔνθα ὕπνος θάνατος οὐδείς διΐστημι , ἔνθα ἀγρυπνία ὑπνόω χαλεπός . ὁ μέν γάρ καθεύδω ἀνεπαίσθητος , ὁ δέ ἐγείρω ἐλεεινός καί ἄθλιος , δόλος μάντων , ὑπέρ χρῆμα φροντίζω , ὅπως ἀμύνω ὁ ἀδικέω σπουδάζω , χράω μελέτη , ῥῆμα ὑβριστικός μετά ἡμέρα ἀναλέγω · οὗτος ὁ πῦρ σκαλεύω ὁ ὀργή , ὁ ἀφόρητος ἐργάζομαι . Σκοπῆς πῶς Πέτρος καθεύδω . οἰκονομικός ἐκεῖνος γίγνομαι · ὁ ἄγγελος γάρ παραγίγνομαι , καί οὐδείς χρή ὁράω ὁ γίγνομαι · καί οὗτος πάλιν καλῶς , ἵνα κωλύω ὁ δεσμοφύλαξ ἀνέρχομαι ἑαυτοῦ . καί διά τίς μή ἄλλος σημεῖον γίγνομαι ; ὑπό οὗτος [ 276 ] μάλιστα αὐτός ἐφέλκω καί πείθω ἱκανός εἰμί ὁ , ὅπου γε καί αὐτός κινδυνεύω ἄν , εἰμί μή γίγνομαι · οὖον γάρ οὗτος ὁ θαῦμα ἐγώ αἱρέω , ὡς ὁ εἰς σωτηρία ἡμέτερος φρονέω . ἵνα γάρ δόξα ἀπό αὐτός Ματός γίγνομαι ὁ σεισμός , ἐπακολουθέω καί οὗτος Ἰσάκις μαρτυρέω . καί ἐν νύξ φαίνω · οὐδείς γάρ πρός πείθω , ἀλλά πρός σωτηρία ποιέω . οὐχ ἐάν πονηρός ὁ δεσμοφύλαξ · βάλλω αὐτός εἰς ὁ ἐσώτερος φυλακή , παραγγέλλω τοιοῦτος λαβή , οὐ ἀπό ἑαυτοῦ . καί διά τίς μή πρό οὗτος δίδωμι ὁ Παῦλος ; Ὡροῦθου μετά ὁ ἄνθρωπος εἰμί καί ταραχή , καί οὐ ἄν παροράω . Ζεύς οὗτος , ὅτε ὁράω ἑαυτοῦ μέλλω ἀναλεῖ , προκαταλαμβάνω καί βοάω , λέγω · πάνετες εἰμί ἐνθάδε . Ζεύς οὗτος καί Αἴξ φύω εἰσέρχομαι , καί προσπίπτω ὁ Παῦλος , φημί , καί ὁ Σίλας . εἰς ὁ πούς προσπίπτω ὁ δεσμίας ὁ φύλαξ . καί προσάγω αὐτός ἔξω καί λέγω · κύριος , τίς ἐγώ δεῖ ποιέω , ἵνα σῴζω ; τις γάρ εἶπον ; Ὅρας αὐτός οὐ πειθός διάω ἐπί οὗτος στέργω , ἀλλά ὁ δύναμις ἐκπλήσσω . Β . εἶδον τίς ἐκεῖ γίγνομαι , καί τίς ἀκωσία ; ἐκεῖ παιδικός ἐπιπλήσσω πνεῦμα , καί εἰς δεσμωτήριον ἐμβάλλω αὐτός , ὅτι ἐλευθερόω αὐτός ὁ δαίμων · ἐνταῦθα μόνος δείκνυμι ὥρα ἀνεγνωμίας , καί ἀνοίγω αὐτός ὁ Καρδία , λύω θύρα , λύω δεσμός διπλός , ἄγω ἐκεῖνος ὁ φάος · ὁ γάρ ἐν ὁ Καρδία αὐτός φάος λάμπω . καί εἰσέρχομαι καί προσπίπτω , καί οὐ ἐρωτάω , Πῶς οὗτος γίγνομαι ; τις γίγνομαι ; ἀλλά εὐθύς φημί · τις ἐγώ δεῖ ποιέω , ἵνα σῴζω ; τις οὖν ὁ Παῦλος ; πιστεύω ἐπί ὁ κύριος Ἰησοῦς Χριστός , καί σῴζω , φημί , σύ καί ὁ οἶκος σύ . μάλιστα οὗτος ὁ ἄνθρωπος ἐφέλκω ὁ καί ὁ οἶκος αὐτός σῴζω . καί διδάσκω αὐτός ὁ λόγος , καί πᾶς ὁ ἐν ὁ οἰκίον αὐτός . αἱρέω αὐτός , καί λούω · ἐκεῖνος μέν ἀπό ὁ πληγή Ἰωάνν , αὐτός δέ ἀπό ὁ ἁμαρτία λούω · τρέφω καί τρέφω . καί ἀγαλλιάω , φημί · χαίρω οὐδείς εἰμί , ἀλλά ῥῆμα μόνος καί ἐλπίς χρηστός . οὗτος σημεῖον εἰμί ὁ πιστεύω αὐτός , ὅς πᾶς ἀφίημι . τις δεσμοφύλαξ χείρ ; τίς δέ αυχυτερος ; τίς δέ αργυτερος ; ἀλλά ὅμως μετά πολύς αὐτός ὑποδείκνυμι ὁ τιμή . οὐχ πειθός ἑαυθῆ , εὐφραίνω , ἀλλά Πειστεὺς ὁ Θεός . πιστεύω , φημί , ἐπί ὁ κύριος . Ζεύς οὗτος εἶπον , Πειστευκὼς ὁ Θεός , ἵνα μή δόξα ὡς κατάδικος ἀπολύω , καί ὡς ἁμαρτηρίας . Ζεύς οὗτος λέγω · δέρω ἐγώ ὠμός ἀκατάκριτος ἄνθρωπος , βάλλω εἰς φυλακή , ἵνα μή μόνος ὁ χάρις , ἀλλά καί αὐτός ὁ ὁ πρᾶγμα . Ὅρας διάφορος ὁ χάρις οἰκονομέω , πῶς ἐκεῖνος ἐξέρχομαι , πῶς οὗτος , καί ὁ ἄφος ἀπόστολος . Ἐροβήθησαν , φημί . φοβέω , ὅτι Ῥωμαῖος εἰμί , οὐ ὅτι ἄδικος ἐμβάλλω . καί ἐράω αὐτός ἐξέρχομαι ἀπό ὁ πόλις . Χάρις αἰτέω οὗτος . ὡς ἔρχομαι πρός ὁ Αὐλία , καί βεβαιόω