joannes-chrysostomus.in-acta-apostolorum-homiliae-1-55 pg060_0273.1
οὐτος οὐρανοῦ καὶ γῆς Κύριος ὑπάρχων . Εἰτα , ἵνα μὴ νομίσωσιν ἕνα τῶν πολλῶν εἶναι , διορθοῦται λοιπὸν ἐπάνω · Οὐχ ὡς χειροποίητος ναὸς κατοικεῖ , οὐδὲ ὑπὸ χειρῶν ἀνθρώπων θεραπεύεται , προσδεόμενός τινος . Ὅρᾳ ὅπως κατὰ μικρὸν εἰσάγει τὴν φιλοσοφίαν · πῶς καταγελᾷ τῆς Ἑλληνικῆς πλάνης · Δοὺς ζωὴν καὶ πνοὴν καὶ τὰ πάντα · ἐποίησέ τε ἐξ ἑνὸς αἵματος πᾶν ἔθνος ἀνθρώπων κατοικεῖν ἐπὶ πᾶν τὸ πρόσωπον τῆς γῆς . Τοῦτο Θεοῦ ἴδιον . Ὅρα τοίνυν εἰ μὴ καὶ ἐπὶ τοῦ Υἱοῦ ταῦτα λέγεσθαι δύναται . Οὐρανοῦ , φησὶ , καὶ γῆς Κύριος ὑπάρχων , ἄπερ ἐννόμῳν εἶναι θεούς . Καὶ τὴν δημιουργίαν ἐδήλωσε καὶ τοὺς ἀνθρώπους . Ὅρῳς προστεταγμένων καιρῶν καὶ τὰς ὁδοιπορίας τῆς κατοικίας αὐτῶν , ζητεῖν τὸν Θεόν , εἰ ἄρα γε ὑψηλαφῆσαι αὐτὸν καὶ εὑροῖεν , καίτοι γε οὐ μαρὰν ἀπὸ ἑνὸς ἑκάστου ἡμῶν ὑπάρχει . Ἐν αὐτῷ γὰρ ζῶμεν , καὶ κινούμεθα , καὶ ἐσμέν , ὡς καὶ τινες τῶν καθ’ ὑμᾶς ποιητῶν εἴρηκασιν · Τοῦ γὰρ καὶ γένος ἐσμὲν . Τοῦτο Ἄρατος εἶπεν οὁ ποιητής . Ὅρα καὶ ἀπὸ τῶν ὑπ’ αὐτῶν γινομένων , καὶ ἀπὸ τῶν εἰρημένων τὰς ἀποδείξεις παρέχοντα . Γένος οὖν ὑπάρχοντες τοῦ Θεοῦ , οὐκ ὀφείλομεν νομίζειν χρυσῷ ἢ ἀργύρῳ ἢ λίθῳ , χαραγμάτων τέχνην καὶ ἀνθρωπώσεως ἀνθρώπου τὸ Θεῖον εἶναι ὅμοιον . Καὶ μὴν διὰ τοῦτο , φησίν , ὀφείλομεν . Οὐδαμῶς · οὐ γὰρ δὴ ἡμεῖς ὅμοιοι , οὐδὲ αἱ ψυχαὶ αἱ ἡμέτεραι . Τί δὴποτε οὐκ ἐστὶ πρὸς φιλοσοφίαν οὕτως , καὶ εἶπεν · Ὁ Θεὸς ἀσώματος φύσει , ἄρατος καὶ ἀσχημάτιστος ; Ὅτι περιττὸν τῶν ἐδόκει ταῦτα λέγειν πρὸς ἀνθρώπους μὴπω μαθόντας , ὅτι ἐστὶ μόνος Θεός . Διὰ τοῦτο ἐκεῖνα εἰπεῖν ἀφείς , πρὸς τὸ ζητουμένον ἵσταται , καὶ φησίν · Τοὺς μὲν οὖν χρόνους τῆς ἀγνοίας ὑπερῴδων ὁ Θεός , τὰ νῦν παραγγέλλει τοῖς ἀνθρώποις πᾶσι πανταχοῦ μετανοεῖν , διότι ἔστησεν ἡμέραν , ἐν ᾗ μέλλει κρίνειν τὴν οἰκουμένην ἐν δικαιοσύνῃ , ἐν ἀνδρὶ ᾧ ὥρισεν , πίστιν παρασχὼν πᾶσιν , ἀναστήσας αὐτὸν ἐκ νεκρῶν . Ὅρα , κατατείσας , αὐτῶν τὴν διάνοιαν τῷ εἰπεῖν , Ἐστησεν ἡμέραν , καὶ φοβήσας , τότε εὐκαιρῶς ἐπάγει τοῦτο τὸ , Ἀναστήσας αὐτὸν [ 288 ] ἐκ νεκρῶν . Ἄλλ’ ἴδωμεν ὅνωθεν τὰ εἰρημένα . Ἐν δεταῖς Ἀθηναίοις ἐκδεχομένου αὐτοῦ τοῦ Παύλου , παρωξύντερο , φησὶ , τὸ πνεῦμα αὐτοῦ ἐν αὐτῷ . Οὐκ ὀργὴν ἐνταῦθα οὐδὲ ἀγανάκτησιν ὁ παροξυσμός , ἀλλὰ διέγερσιν καὶ ζῆλον δηλοῖ , καθάπερ καὶ ἄλλαχοῦ . Ἐτέρεστο , φησὶ , παροξυσμὸς μετὰ τῶν αὐτῶν .
Lemmas: οὐτος οὐρανός καί γῆ Κύριος ὑπάρχω . εἶτα , ἵνα μή νομίζω εἷς ὁ πολύς εἰμί , διορθόω λοιπός ἐπάνω · οὐχ ὡς χειροποίητος ναός κατοικέω , οὐδέ ὑπό χείρ ἄνθρωπος θεραπεύω , προσδέω τις . ὁράω ὅπως κατά μικρός εἰσάγω ὁ φιλοσοφία · πῶς καταγελάω ὁ Ἑλληνικός πλάνης · δίδωμι ζωή καί πνοή καί ὁ πᾶς · ποιέω τε ἐκ εἷς αἷμα πᾶς ἔθνος ἄνθρωπος κατοικέω ἐπί πᾶς ὁ πρόσωπον ὁ γῆ . οὗτος Θεός ἴδιος . Ὅρας τοίνυν εἰμί μή καί ἐπί ὁ υἱός οὗτος λέγω δύναμαι . Οὐρανός , φημί , καί γῆ Κύριος ὑπάρχω , Ἄπερ έννομος εἰμί θεός . καί ὁ δημιουργία δηλόω καί ὁ ἄνθρωπος . Ὅρως προστάσσω καιρός καί ὁ ὁδοιπορία ὁ κατοίκιος αὐτός , ζητέω ὁ Θεός , εἰμί ἄρα γε ὑψηλαφῆσαι αὐτός καί εὑρίσκω , καίτοι γε οὖον μαρὰν ἀπό εἷς ἕκαστος ἐγώ ὑπάρχω . ἐν αὐτός γάρ ζῶ , καί κινέω , καί εἰμί , ὡς καί τις ὁ κατά σύ ποιητής εἴρω · ὁ γάρ καί γένος εἰμί . οὗτος Ἄρατος εἶπον ὅς ποιητής . Ὅρας καί ἀπό ὁ ὑπό αὐτός γίγνομαι , καί ἀπό ὁ εἴρω ὁ ἀποδείκνυμι παρέχω . Γένος οὖν ὑπάρχω ὁ Θεός , οὐ ὀφείλω νομίζω χρυσός ἢ ἄργυρος ἢ λίθος , χάραγμα τέχνη καί ἀνθρωπώσεως ἄνθρωπος ὁ θεῖον εἰμί ὅμοιος . καί μήv διά οὗτος , φημί , ὀφείλω . οὐδαμός · οὖον γάρ δή ἐγώ ὅμοιος , οὐδέ ὁ ψυχή ὁ ἡμέτερος . τις δήποτε οὐ εἰμί πρός φιλοσοφία οὕτως , καί εἶπον · ὁ θεός ἀσώματος φύσις , Ἄρατος καί ἀσχημάτιστος ; ὅτι2 περισσός ὁ δοκέω οὗτος λέγω πρός ἄνθρωπος μήπω μανθάνω , ὅτι εἰμί μόνος Θεός . Ζεύς οὗτος ἐκεῖνος εἶπον ἀφίημι , πρός ὁ ζητέω ἵστημι , καί φημί · ὁ μέν οὖν χρόνος ὁ ἄγνοια ὑπερῴδων ὁ Θεός , ὁ νῦν παραγγέλλω ὁ ἄνθρωπος πᾶς πανταχοῦ μετανοέω , διότι ἵστημι ἡμέρα , ἐν ὅς μέλλω κρίνω ὁ οἰκέω ἐν δικαιοσύνη , ἐν ἀνήρ ὅς ὁρίζω , πίστις παρέχω πᾶς , ἀνίστημι αὐτός ἐκ νεκρός . Ὅρας , κατατίθημι , αὐτός ὁ διάνοια ὁ εἶπον , ἵστημι ἡμέρα , καί φοβέω , τότε ευκαίρως ἐπάγω οὗτος ὁ , ἀνίστημι αὐτός [ 288 ] ἐκ νεκρός . ἄλλος ὁράω ὅνος ὁ εἴρω . ἐν δετός Ἀθηναῖος ἐκδέχομαι αὐτός ὁ Παῦλος , παρωξυντερος , φημί , ὁ πνεῦμα αὐτός ἐν αὐτός . οὐ ὀργή ἐνταῦθα οὐδέ ἀγανάκτησις ὁ παροξυσμός , ἀλλά διέγερσις καί ζῆλος δηλόω , καθάπερ καί αλλαχού . Ἐτέρεστο , φημί , παροξυσμός μετά ὁ αὐτός .