joannes-chrysostomus.in-acta-apostolorum-homiliae-1-55 pg060_0025.1
" Οτι Ἰωάννης μὲν ἐβάπτισεν ὕδατι , ὑμεῖς δὲ βαπισθήσεσθε ἐν Πνεύματι ἀγίῳ οὐ μετὰ πολλὰς ταύτας ἡμέρας . Δείκνυσι λοιπὸν τὸ μέσον αὐτὸ καὶ Ἰωάννου , οὐχ ἑτι ως · πρὸ τούτου συνεσιασμένως ( καὶ γὰρ σφόδρα συνεπείασε τὸν λόγον ὅτε ἔλεγεν · Ὁ δὲ μικρότερος ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν μεῖζων αὐτοῦ ἐστιν ) , ἀλλὰ νῦν φανερώτερον Ἰωάννης , φησίν , ἐβάπτισεν ὕδατι , ὑμεῖς δὲ βαπτισθήσεσθε ἐν Πνεύματι ἀγίῳ . Οὐχ ἑτι αὐχρήναι τῇ μαρτυρίᾳ , ἀλλὰ ἀναμνήσκει τοῦ προσώπου μόνου , εἰς μνήμην τῶν παρ' αὐτοῦ εἰρημένων ἐνάγων b , καὶ δείκνυσιν αὐτοὺς ἤδη μεῖζους λοιπὸν γεγενημένους Ἰωάννου , εἰ γε ἐν Πνεύματι ἐμελλον καὶ αὐτοὶ βαπτίζεσθαι . Καὶ οὐχ εἶπεν , Ὑμᾶς δὲ ἐγὼ βαπτίσω ἐν Πνεύματι ἀγίῳ , ἀλλὰ , Βαπτισθήσεσθε , διδάσκων ἡμᾶς ταπεινοφρονεῖν . Τοῦτο γὰρ ἀπὸ τῆς μαρτυρίας Ἰωάννου δῆλον λοιπὸν ἦν , ὅτι αὐτὸς ἦν ὁ βαπτίζων , εἰπόντος , ὅτι Αὐτὸς ὑμᾶς βαπτίσει ἐν Πνεύματι ἀγίῳ καὶ πυρί · διὸ καὶ μόνου αὐτοῦ ἐμνημόνευσε . Τὰ μὲν οὖν Εὐαγγέλια , ὧν ὁ Χριστὸς ἐποίησε καὶ εἶπεν ἱστορία τίς ἐστιν · αὶ δὲ Προφῆται , ὧν ὁ ἕτερος Παράκλητος εἶπε καὶ ἐποίησε . Καὶ τότε μὲν γὰρ πολλὰ καὶ αὐτὸς ἐποίησε , ὥσπερ οὖν καὶ νῦν ὁ Χριστὸς ἐνεργεῖ , καθάπερ καὶ τότε · ἀλλὰ τότε μὲν διὰ τοῦ ναοῦ , νῦν δὲ διὰ τῶν ἀποστόλων · καὶ τότε μὲν εἰς παρθενικὴν ἦλθε μέρησιν , καὶ νῦν διεπλάσατο , νῦν δὲ εἰς ψυχὰς ἀποστολικὰς · καὶ τότε μὲν ἐν εἴδει περιστεράς , νῦν δὲ ἐν εἴδει πυρός . Τί δήποτε ; Ἐκεῖ μὲν τὸ πρῶον δηλῶν , ἐνταῦθα δὲ καὶ τὸ τιμωρητικόν . Καὶ τῆς εὐχάρισεως δὲ κείαιρος ἀναμνησθήσεται c . " Ὅτε μὲν γὰρ ἁμαρτήματα συγχωρήσαι ἔδει , πολλῆς ἔδει τῆς πραότητος · ἐπειδὴ δὲ ἐτύχωμεν τῆς δωρεάς , λοιπὸν καὶ χρίσεως καὶ ἐξετάσεως καιρός . Πῶς δὲ , Βαπτισθήσεσθε , λέγει , ὕδατος ; οὐχ ὕντος ἐν τῷ ὑπερίῳ ; " Ὅτι τὸ κυριώτερον ὁ τὸ Πνεῦμα ἐστι , δι' οὗ καὶ τὸ ὕδωρ ἐνεργεῖ · ὥσπερ οὖν καὶ αὐτὴς χειροθεσίας λέγεται , οὐδαμοῦ χρισάμενος ἐλαίῳ , ἀλλὰ Πνεῦμα δεξάμενος · ἄλλως δὲ καὶ ὕδατι βαπτιζομένους αὐτοὺς ἐστιν εὐρεῖν , καὶ ἐν διαφόροις καιροῖς . Ἐφ' ἡμῶν μὲν γὰρ ἀμφότερα γίνεται ὑφ' ἑν , τότε δὲ διεσπασμένας . Παρὰ γὰρ τὴν ἀρχὴν οὐδ' Ἰωάννου ἐβαπτίσθησαν · καὶ μὴ θαυμάσῃς . Εἰ γὰρ πρῶτον καὶ τελώναι ἐπὶ τὸ βάπτισμα ἤσταν ἐκεῖνοι , πολλῷ μᾶλλον οἱ μετὰ ταῦτα βαπτίζεσθαι μελλόντες ὑπὸ τοῦ Πνεύματος . Ἐτὰ μὴ λέγωσιν , ἐν ἐπαγγελίαις δεῖ τὸ πρᾶγμα ( καὶ γὰρ καὶ ἤδη πολλὰ περὶ αὐτοῦ διελέχθη ) , μηδὲ νομίσωσιν αὐτὸ ἐνέργειαν εἶναι ἀνυπόστατον , ἀπάγων αὐτοὺς τῆς τοιαύτης ὑπονοίας , Οὐ μετὰ πολλὰς ταύτας ἡμέρας , φησί . Καὶ οὐχ ἰδήλωσε πότε , ἵνα ἀεὶ γρηγορῶσιν , ἀλλ' ὅτι μὲν ἔγγύς ἐσται εἶπεν , ἵνα μὴ ἐκλιθῶσιν · πότε δὲ , οὐχ ἑτι προαθήνχεν , ἵνα ἀεὶ νήφωσιν . Οὐ τοῦτο δὲ μόνον αὐτοὺς πιστοῦται , τῇ [ 10 ] ταχύτητι λέγω τοῦ καιροῦ , ἀλλὰ καὶ τῷ λέγειν , Τὴν ἐπαγγελίαν , ἣν ἠκούσατέ μου . " Ὁ δὲ λέγει , τοῦτο ἐστιν · Οὐ νῦν ὑμῖν εἶπον , φησί , μόνον , ἀλλὰ καὶ ἤδη ἐπηγγειλάμην , ὁ ποίησω πάντως . Τί τοίνυν θαυμάζεις , εἰ τὴν ἡμέραν τῆς συντελείας μὴ λέγει , ὅπου γε ταύτην τὴν οὕτως ἔγγύς οὔσαν οὐχ ἠθέλησε ποιῆσαι καθῆδηλον ; Καὶ μᾶλα εἰκότως . Ἐν ἀεὶ ἐγρηγορὸτες ὡς καὶ ἐν προσδοχίᾳ καὶ μερίμνῃ . c' . Οὐ γὰρ ἐστιν , οὐχ ἑστι χάριτος ἀπολαῦσαι μὴ νήφοντα . Ἡ οὐχ ὁρᾷς , τί φησι καὶ Ἅλλας πρὸς τὸν
Lemmas: " ὅτι Ἰωάννης μέν βαπτίζω ὕδωρ , σύ δέ βαπισθήσεσθε ἐν πνεῦμα ἅγιος οὖον μετά πολύς οὗτος ἡμέρα . δείκνυμι λοιπός ὁ μέσος αὐτός καί Ἰωάννης , οὐ ἔτι ως · πρό οὗτος συνεσιασμενος ( καί γάρ σφόδρα συμπείθω ὁ λόγος ὅτε λέγω · ὁ δέ μικρός ἐν ὁ βασίλεια ὁ οὐρανός μείζων αὐτός εἰμί ) , ἀλλά νῦν φανερός Ἰωάννης , φημί , βαπτίζω ὕδωρ , σύ δέ βαπτίζω ἐν πνεῦμα ἅγιος . οὐχ ἔτι αυχρη ὁ μαρτυρία , ἀλλά ἀναμιμνήσκω ὁ πρόσωπον μόνος , εἰς μνήμη ὁ παρά αὐτός εἴρω ἐνάγω b , καί δείκνυμι αὐτός ἤδη μείζων λοιπός γίγνομαι Ἰωάννης , εἰμί γε ἐν πνεῦμα μέλλω καί αὐτός βαπτίζω . καί οὐ εἶπον , ὑμός δέ ἐγώ βαπτίζω ἐν πνεῦμα ἅγιος , ἀλλά , βαπτίζω , διδάσκω ἐγώ ταπεινοφρονέω . οὗτος γάρ ἀπό ὁ μαρτυρία Ἰωάννης δῆλος λοιπός εἰμί , ὅτι αὐτός εἰμί ὁ βαπτίζω , εἶπον , ὅτι αὐτός σύ βαπτίζω ἐν πνεῦμα ἅγιος καί πῦρ · διό καί μόνος αὐτός μνημονεύω . ὁ μέν οὖν εὐαγγέλιον , ὅς ὁ Χριστός ποιέω καί εἶπον ἱστορία τίς εἰμί · ὅς δέ Προφήτης , ὅς ὁ ἕτερος Παράκλητος εἶπον καί ποιέω . καί τότε μέν γάρ πολύς καί αὐτός ποιέω , ὥσπερ οὖν καί νῦν ὁ Χριστός ἐνεργέω , καθάπερ καί τότε · ἀλλά τότε μέν διά ὁ ναός , νῦν δέ διά ὁ ἀπόστολος · καί τότε μέν εἰς παρθενική ἔρχομαι μέρα , καί νῦν διαπλάσσω , νῦν δέ εἰς ψυχή ἀποστολικός · καί τότε μέν ἐν εἶδος περιστερά , νῦν δέ ἐν εἶδος πῦρ . τις δήποτε ; ἐκεῖ μέν ὁ πρώων δηλόω , ἐνταῦθα δέ καί ὁ τιμωρητικός . καί ὁ εὐχάρισεως δέ κεῖος ἀναμιμνήσκω c . " ὅτε μέν γάρ ἁμάρτημα συγχωρέω ἐσθίω , πολύς ἐσθίω ὁ πραότης · ἐπεί δέ τυγχάνω ὁ δωρεά , λοιπός καί χρῖσις καί ἐξέτασις καιρός . Πῶς δέ , βαπτίζω , λέγω , ὕδωρ ; οὐ ὕς ἐν ὁ ὑπέρειμι ; " ὅτι2 ὁ κύριος ὁ ὁ πνεῦμα εἰμί , διά ὅς καί ὁ ὕδωρ ἐνεργέω · ὥσπερ οὖν καί αὐτός χειροθεσία λέγω , οὐδαμοῦ χρίω ἔλαιον , ἀλλά πνεῦμα δέχομαι · ἄλλως δέ καί ὕδωρ βαπτίζω αὐτός εἰμί εὑρίσκω , καί ἐν διάφορος καιρός . ἐπί ἐγώ μέν γάρ ἀμφότερος γίγνομαι ὑπό ἑν , τότε δέ διασπάω . παρά γάρ ὁ ἀρχή οὐδέ Ἰωάννης βαπτίζω · καί μή θαυμάζω . εἰμί γάρ πρῶτος καί τελώνης ἐπί ὁ βάπτισμα εἶμαι ἐκεῖνος , πολύς μᾶλλον ὁ μετά οὗτος βαπτίζω μέλλω ὑπό ὁ πνεῦμα . Ἐτά μή λέγω , ἐν ἐπαγγελία δεῖ ὁ πρᾶγμα ( καί γάρ καί ἤδη πολύς περί αὐτός διαλέγω ) , μηδέ νομίζω αὐτός ἐνέργεια εἰμί ἀνυπόστατος , ἀπάγω αὐτός ὁ τοιοῦτος ὑπόνοια , οὖον μετά πολύς οὗτος ἡμέρα , φημί . καί οὐ ἰδήλωσε πότε , ἵνα ἀεί γρηγορέω , ἀλλά ὅτι μέν ἐγγύς εἰμαι εἶπον , ἵνα μή ἐκλιθόω · πότε δέ , οὐ ἔτι προάγω , ἵνα ἀεί νήφω . οὖον οὗτος δέ μόνος αὐτός πιστόω , ὁ [ 10 ] ταχύτης λέγω ὁ καιρός , ἀλλά καί ὁ λέγω , ὁ ἐπαγγελία , ὅς ἀκούω ἐγώ . " ὁ δέ λέγω , οὗτος εἰμί · οὖον νῦν σύ εἶπον , φημί , μόνος , ἀλλά καί ἤδη ἐπαγγέλλω , ὁ ποιέω πάντως . τις τοίνυν θαυμάζω , εἰμί ὁ ἡμέρα ὁ συντέλεια μή λέγω , ὅπου γε οὗτος ὁ οὕτως ἐγγύς εἰμί οὐ ἐθέλω ποιέω καθῆδηλον ; καί μῆλον εἰκότως . ἐν ἀεί ἐγείρω ὡς καί ἐν προσδοχιος καί μέριμνα . c' . οὖον γάρ εἰμί , οὐ εἰμί χάρις ἀπολαύω μή νήφω . ὁ οὐ ὁράω , τίς φημί καί ἄλλος πρός ὁ