joannes-chrysostomus.in-acta-apostolorum-homiliae-1-55 pg060_0112.2
φησί , μάρτυρες τῶν ῥημάτων τούτων ἐσμέν . Ποίων ; Ὅτι ἀφεσιν , ὅτι μετάνοιαν ἐπηγγέλατο · ἡ μὲν γὰρ ἀνάστασις ἤν λοιπὸν ὁμολογημένη . Ὅτι δὲ ἀφεσιν δίδωσιν , ἡμεῖς μαρτυροῦμεν , καὶ τὸ Πνεῦματὸ ἅγιον , ὃ οὐχ ἄν ἐπῆλθε , μὴ πρότερον ἄ τῶν ἁμαρτιῶν λυθεῖν · ὥστε ἀναμφισβήτητον τεκμήριον τοῦτο εἶναι . Ἄφεσιν ἁμαρτημάτων ἀκούεις , ἄλλως , καὶ ὅτι οὐ δίκην ἀπαιτεῖ , καὶ βούλει ἀνελεῖν ; Καὶ πόσας ταύταις οὐχὶ κακίας ; Καίτοι ἡ διελέγχει ψευδομένους ἐγρή , ἡ μὴ δυναμένους , πεισθῆναι · εἰ δὲ μὴ ἐβούλοντο πεισθῆναι , μὴ ἀνελεῖν . Τί γὰρ ἦν ἀναίρεσεως ἄξιον ; Οἱ δὲ ὑπὸ τοῦ θυμοῦ οὐδὲ συνεῖδον τὸ γεγενημένον . Ὅρα , πῶς ἐνταῦθα μνημονεύσαντες τοῦ τοιούτου , περὶ ἀφέσεως διαλέγονται , δεῖκνύντες , ὅτι τὰ μὲν γεγενημένα ἄξια θανάτου , τὰ δὲ διδόμενα ὡς εὐημέρειαν ἐδίδου . Πῶς ἂν ἄλλως τις ἐπείσει αὐτοὺς ἡ μὲ εὐδοκοῦντας εἶπών ; Καὶ ὅρα τὴν κακοψυχίαν · τοὺς Σαδδουκαίους · αὐτοὺς ἐφιστῶσιν , οἱ μάλιστα ἤλγουν ἐπὶ τῇ ἀναστάσει . Ἄλλ’ οὐδὲν τῆς πονηρίας ἀπώνουν . Ἄλλ’ Ἰσὺς ἐρεῖ τις · Καὶ εἰς ἄνθρωπος τούτων ἀπολῶν , οἷον οἱ ἀπόστολοι , οὐκ ἂν μέγας ἐγένετο ; Ἄλλ’ ὅρα μοι πρὸν ἡ ἀπολαύσει τῆς χάριτος , πῶς ἦσαν προσκαρτεροῦντες ὁμοῦ μαθὼν τῇ προσευχῇ , καὶ ἐλπίζοντες ἐπὶ τῇ ἀνωθεν ῥοπῇ . Καὶ σὺ [ 106 ] ἐλπίζεις , ἄγαπητέ , βασιλείαν οὐρανῶν , ἀλλ’ οὐδὲν ὑπομένεις ; καὶ σὺ Πνεῦμα ἔλαβες , ἀλλ’ οὐ τοιαῦτα πάσχεις , οὐδὲ κινδυνεύεις ; Ἐκεῖνοι δὲ , πρὶν ἡ τῶν προτέρων ἀναπνεύσαι , πάλιν ἐφ’ ἑτέρα ἤγοντο . Καὶ τοῦτο δὲ αὐτὸ τὸ μὴ τυφωθῆναι , τὸ μὴ κενωθῆναι , πᾶσον ἐστὶν ἀγαθόν · τὸ μετὰ ἐπικειρίας διαλέγεσθαι , πῶσον ἐστὶ χέρος ! Οὐ γὰρ δὴ πάντα τῆς χάριτος ἦν , ἀλλὰ καὶ τῆς αὐτῶν σπουδῆς πολλὰ τὰ τεκμήρια . Τὸ γὰρ ἐν αὐτοῖς τὰ τῆς χάριτος διαλάμπειν , τῆς αὐτῶν ἐπιμελείας ἦν . γ . Ὅρα γοῦν εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς , πῶς μεμεριμνημένος ὁ Πέτρος ἐστὶ , πῶς ἤφην καὶ ἐγρηγόρως , πῶς οἱ πιστεύσαντες τὰ χρέματα ἐφήμιον . Οὐδὲν ἴδιον εἶχεν , ἐν εὐχῇ ἦσαν , ὁμοῦσαν ἐπιδείκνυντο , ἐν νηστείαις διήγουν . Ταῦτα ποίας χάριτος ; εἴπέ μοι . Διὰ τοῦτο καὶ δι’ αὐτῶν ποιεῖ γενέσθαι τὸν ἔλεγχον τῶν ὑπερητῶν αὐτῶν · οἱ καὶ ὅσπερ ἐπὶ τοῦ Χριστοῦ ἔλεγον οἱ περιφρόντες , Οὐδέποτα οὕτως ἄνθρωπος ἐλάλησεν ὡς οὗτος ὁ ἄνθρωπος , ἀπήγγειλαν ὑποστρέψαντες ἄπερ εἶδον . Σὺ δὲ μοι σκόπει ἐνταῦθα τὴν οὐδὲν τὴν ἐπικεισίαν , πῶς εἴκους , καὶ τοῦ ἀρχιερέως τὴν πεπλασμένην γνώμην . Ἐπεικὼς γὰρ θύσεν αὐτοὺς διαλέγεσθαι , ἄτε φοβουμένων , καὶ κυλίσαι μᾶλλον ἐβούλετο , ἢ ἀνελεῖν , ἐπειδὴ τοῦτο οὐκ ἠδύνατο<sup>d</sup> . Καὶ ὡστε πάντα κινῆσαι , καὶ περὶ τῶν ἔχοντων αὐτοὺς ἐπικρατεῖσαι τὸν χίνδυνον , Βούλεσθε , φησίν , ἐκμαγετεῖν ἐφ’ ἡμᾶς τὸ αἷμα τοῦ ἀνθρώπου τούτου ; Ἐτι ἄνθρωπος εἶναι σοι δοκεῖ ; Οὕτως εἶπε , δεῖκνύς , ὅτι ἀναγκαία ἡ παρακένεισις γέγονεν αὐτοῖς . Ἄλλ’ ὅρα καὶ τὸν Πέτρον , τί φησιν · Τοῦτον ὁ θεὸς ἀρχηγὸν καὶ Σωτῆρα ἤγαγεν τῇ δεξιᾷ αὐτοῦ , τοῦ δοῦναι μετάνοιαν τῷ Ἰσραήλ , καὶ ἀφεσιν ἁμαρτιῶν . Ἐνταῦθα οὐ μέμνηται τῶν ἐθνῶν , ἵνα μὴ διφλαβῆ . Καὶ ἐδούλωτο , φησίν , ἀνελεῖν αὐτούς . Ὅρα πάλιν τοῦτο ; ἐν ἀπορίᾳ , τοὺς δὲ ἐν οὐδὲν ἐκείνους δὲ ἐν ἀνέσει καὶ εὐθυμίᾳ καὶ ἐν τρυφῇ . Οὐχ ἀπλῶς ἁδύνωντο , ἀλλὰ διεκρίνοντο . Τοῦτο ἐστὶν ἄρα τὸ , κακῶς παθεῖν τὸ κακῶς ποιεῖν · καθάπερ καὶ ἐνταῦθα ἐστὶν ἰδεῖν . Ἐν δεσμοῖς ἦσαν οὗτοι , παρεῖσθη -
Lemmas: φημί , μάρτυς ὁ ῥῆμα οὗτος εἰμί . ποῖος ; ὅτι2 ἄφεσις , ὅτι μετάνοια ἐπαγγέλλω · ὁ μέν γάρ ἀνάστασις ἐάν λοιπός ομολογημένος . ὅτι2 δέ ἄφεσις δίδωμι , ἐγώ μαρτυρέω , καί ὁ Πνεῦμα ἅγιος , ὅς οὐ ἄν ἐπέρχομαι , μή πρότερος ὅς ὁ ἁμαρτία λύνω · ὥστε ἀναμφισβήτητος τεκμήριον οὗτος εἰμί . ἄφεσις ἁμάρτημα ἀκούω , ἄλλως , καί ὅτι οὖον δίκη ἀπαιτέω , καί βούλομαι ἀναιρέω ; καί πόσος οὗτος οὐ κακία ; καίτοι ὁ διελέγχω ψεύδω ἐγείρω , ὁ μή δύναμαι , πείθω · εἰμί δέ μή βούλομαι πείθω , μή ἀναιρέω . τις γάρ εἰμί ἀναίρεσις ἄξιος ; ὁ δέ ὑπό ὁ θυμός οὐδέ συνεῖδον ὁ γίγνομαι . Ὅρας , πῶς ἐνταῦθα μνημονεύω ὁ τοιοῦτος , περί ἄφεσις διαλέγω , δείκνυμι , ὅτι ὁ μέν γίγνομαι ἄξιος θάνατος , ὁ δέ δίδωμι ὡς εὐημερέω δίδωμι . Πῶς εἄν ἄλλως τις ἐπείσειμι αὐτός ὁ ἐγώ εὐδοκέω εἶπον ; καί ὁράω ὁ κακοψυχία · ὁ Σαδδουκαῖος · αὐτός ἐφίστημι , ὁ μάλιστα ἀλγέω ἐπί ὁ ἀνάστασις . ἄλλος οὐδείς ὁ πονηρία ἀπονοέω . ἄλλος Ἰσὺς εἴρω τις · καί εἰς ἄνθρωπος οὗτος ἀπόλλυμι , οἷος ὁ ἀπόστολος , οὐ εἄν μέγας γίγνομαι ; ἄλλος ὁράω ἐγώ πρόειμι ὁ ἀπολαύω ὁ χάρις , πῶς εἰμί προσκαρτερέω ὁμοῦ μανθάνω ὁ προσευχή , καί ἐλπίζω ἐπί ὁ ἄνωθεν ῥοπή . καί σύ [ 106 ] ἐλπίζω , ἀγαπητός , βασίλειος οὐρανός , ἀλλά οὐδείς ὑπομένω ; καί σύ πνεῦμα λαμβάνω , ἀλλά οὖον τοιοῦτος πάσχω , οὐδέ κινδυνεύω ; ἐκεῖνος δέ , πρίν ὁ ὁ πρότερος ἀναπνέω , πάλιν ἐπί ἕτερος ἄγω . καί οὗτος δέ αὐτός ὁ μή τυφόω , ὁ μή κενόω , πάσσω εἰμί ἀγαθός · ὁ μετά ἐπικείρω διαλέγω , πίπτω εἰμί χείρ ! οὖον γάρ δή πᾶς ὁ χάρις εἰμί , ἀλλά καί ὁ αὐτός σπουδή πολύς ὁ τεκμήριον . ὁ γάρ ἐν αὐτός ὁ ὁ χάρις διαλάμπω , ὁ αὐτός ἐπιμέλεια εἰμί . γ . Ὅρας γοῦν εὐθύς ἐκ ἀρχή , πῶς μεριμνάω ὁ Πέτρος εἰμί , πῶς φημί καί ἐγρήγορος , πῶς ὁ πιστεύω ὁ χρέματα Φήμιος . οὐδείς ἴδιος ἔχω , ἐν εὐχή εἰμί , ὁμόω ἐπιδείκνυμι , ἐν νηστεία διάγω . οὗτος Ποίας χάρις ; εἶπον ἐγώ . Ζεύς οὗτος καί διά αὐτός ποιέω γίγνομαι ὁ ἔλεγχος ὁ υπερίτης αὐτός · ὁ καί ὅσπερ ἐπί ὁ Χριστός λέγω ὁ περιφράζω , Οὐδέποτα οὕτως ἄνθρωπος λαλέω ὡς οὗτος ὁ ἄνθρωπος , ἀπαγγέλλω ὑποστρέφω Ἄπερ εἶδον . σύ δέ ἐγώ σκοπέω ἐνταῦθα ὁ οὐδείς ὁ ἐπικεισίαν , πῶς εἴκω , καί ὁ ἀρχιερεύς ὁ πλάσσω γνώμη . ἐπέοικα γάρ θύω αὐτός διαλέγω , αὔγ-ασμα φοβέω , καί κυλίνδω μᾶλλον βούλομαι , ἢ ἀναιρέω , ἐπεί οὗτος οὐ ἠδύνατο<sup>d</sup> . καί ὡστε πᾶς κινέω , καί περί ὁ ἔχω αὐτός ἐπικρατέω ὁ κίνδυνος , βούλομαι , φημί , ἐκμάσσω ἐπί ἐγώ ὁ αἷμα ὁ ἄνθρωπος οὗτος ; ἔτι ἄνθρωπος εἰμί σύ δοκέω ; οὕτως εἶπον , δείκνυμι , ὅτι ἀναγκαῖος ὁ παρακενειτις γίγνομαι αὐτός . ἄλλος ὁράω καί ὁ Πέτρος , τίς φημί · οὗτος ὁ θεός ἀρχηγός καί Σωτήρ ἄγω ὁ δεξιός αὐτός , ὁ δίδωμι μετάνοια ὁ Ἰσραήλ , καί ἄφεσις ἁμαρτία . ἐνταῦθα οὖον μιμνήσκω ὁ ἔθνος , ἵνα μή διφλαβῆ . καί δουλόω , φημί , ἀναιρέω αὐτός . Ὅρας πάλιν οὗτος ; ἐν ἀπορία , ὁ δέ ἐν οὐδείς ἐκεῖνος δέ ἐν ἄνεσις καί εὐθυμία καί ἐν τρυφή . οὐχ ἀπλόος ἡδύνω , ἀλλά διακρίνω . οὗτος εἰμί ἄρα ὁ , κακῶς πάσχω ὁ κακῶς ποιέω · καθάπερ καί ἐνταῦθα εἰμί ὁράω . ἐν δεσμός εἰμί οὗτος , παρεισθέω -