joannes-chrysostomus.homilia-dicta-postquam-reliquiae-martyrum pg063_0378.3
β . Διὰ ταῦτα σκιρτῶ καὶ πέτομαι ὑπὸ τῆς ἡδονῆς , ὅτι τὴν ἑρμὸν πάλιν ἐποιήσατε , τὴν πάλιν κενοῦσαντες · ὅτι τὸν πλούτον ἡμῖν τῆς Ἐκκλησίας ὑπεδείξατε σήμερον . Ἰδοὺ πόσα πρόβατα , καὶ οὐδαμοῦ λύκος · πόσαι ἀμπελοι , καὶ οὐδαμοῦ ἀκανθα · πόσοι στάχυες , καὶ οὐδαμοῦ ζιζάνια . Θάλαττα ἀπὸ τῆς πόλεως μέχρι τοῦ παρόντος ἐξετάθη χωρίου , θάλαττα κυμάτων ἀπηλλάγμένη , ναυάγιον οὐκ ἔχουσα , σκοπέλων ἡλευθερωμένη · θάλαττα μέλιτος παντὸς γλυκύτερα , τῶν ποτιμῶν ὑδάτων ποτιμιωτέρα . Οὐχ ἢν τὴς ἀμάρτου τὴν θάλατταν ταύτην καὶ ποταμὸν πυρὸς προσειπῶν · οὕτως αἱ λαμπάδες · αἱ διὰ τῆς νυκτὸς αἱ πυκναὶ καὶ συνεχεῖς · μέχρι τοῦ · μαρτυροῦν τοῦτο διαπαντὸς ἐκταθεῖσαι , πυρίνοι ποταμοὶ φαντασίαν παρεῖχον τοῖς ὁρῶσι . Καὶ ταῦτα μὲν ἐν τῇ νυκτί · τῆς δὲ ἡμέρας φανείσης ἕτερα λαμπάδες πάλιν ἐφανόντο · ἐκεῖναις μὲν γὰρ ὁ ἥλιος ἀνίσχυν ἐκπερὶ καὶ ἀμαυρώσεως ἐτίθει , ταῦς δὲ τῆς ἑκάστου διανοίας φαιδρότερας ἐδείκνυ · τοῦ γὰρ πυρὸς ἐκείνου τοῦ φαινομένου θερμότερον τὸ τῆς προθυμίας τῆς ὑμετέρας ἦν · καὶ ἕκαστος διπλὴν ἔφερε λαμπάδα , τὴν τοῦ πυρὸς ἐν τῇ νυκτί , τὴν τῆς προθυμίας καὶ ἐν τῇ νυκτὶ καὶ ἐν τῇ ἡμέρᾳ · μᾶλλον δὲ οὐδὲ νύκτα λοιπὸν ἐκείνην καλῶ · πρὸς γὰρ τὴν ἡμέραν ἡμιλλᾶτο , τοὺς υἱοὺς τῆς φωτὸς ὑμᾶς περιφέρουσα , καὶ μυρίων ἀστέρων καὶ ἑωφόρου λαμπροτέρας ἀποφαίνουσα . Ὦσπερ γὰρ καὶ τὴν ἡμέραν νύκτα ποιοῦσιν οἱ μεθύντες , οὕτω καὶ τὴν νύκτα ἡμέραν ἐργάζονται οἱ παννυχίζοντες καὶ ἑγρηγορότες . Διὰ δὲ τοῦτο διὰ πάσης νυκτὸς ἐκεῖνο τὸ προσφθηνὸν ἦδον · Νὴς φωτισθῆσθ ἐν τῇ τρυγῇ μου · καὶ ὅτι σκάφος οὐ σκοτισθήσεται ἀπὸ σοῦ · καὶ νὴς ὡς ἡμέρα φωτισθήσεται · ὡς τὸ σκάφος αὐτῆς , οὕτω καὶ τὸ σῶς αὐτῆς . Ποίας γὰρ ἡμέρας οὐ τέγνης φαιδρότερα ἡ νὺς αὕτη , ἐν τοσαύτῃ χαρὰς ὑπερβολῇ σκιρτούντων ἀπάντων , χαρὰν ἔχοντων πνευματικήν , τοσούτων ἐκχυθέντων δήμων , καὶ τὴν ὀδὸν καὶ τὴν ἀγορὰν ἐπικλυσάντων ; Οὐδὲ γὰρ ἦν ἕδαφος γυμνὸν ἰδεῖν , ἀλλὰ πᾶσαν τὴν ὀδὸν σώμασιν ἀνθρωπίνοις καλύψαντες , μίαν σειρὰν τὴν χρυσὴν καὶ συνεχῆ , καὶ ποταμὸν ἕνα πολὺ τῇ ροῇφῃ φερομένον διὰ πάσης ἐδείξατε τῆς ὀδοιπορίας · καὶ ὅσω μὲν εἰς τὸν οὐρανὸν ἀναβλέποντες ἐωρῶμεν [ 333 ] σελήνην καὶ ἀστέρας ἐν μέσῳ , κάτω δὲ τῶν πιστῶν τὸ πλήθος , καὶ τὴν σελήνην λαμπροτέραν ἐν τῷ μέσῳ τὴν βασιλίσσα φερομένην . Ὦσπερ γὰρ οἱ ἀστέρες οἱ κάτω ἀμείνους τῶν ἄνω · οὕτω καὶ αὕτη πολὺ φαιδροτέρα ἐκείνης . Τί γάρ ; τοσούτου σελήνη , δσον ψυχὴ ἐν ἀξιώματι τοσούτῳ τοσαύτῃ κατασκευασμένῃ πίστει ; Τί ἐν τις αὐτῆς ἀγάσαιο πρότερον , τὸν ζῆλον τὸν πυρὸς θερμότερον , τὴν πίστιν τὴν ἀδάμαντος στερεοτέραν , τὴν συντριβὴν τῆς διανοίας καὶ τὴν ταπεινοφροσύνην , ἣν πᾶντας ἀπέκρυψε , βασιλείαν μὲν καὶ διαδήματα καὶ τὴν ἐντεῦθεν ἅπαντα τύφον μετὰ πολλῆς βίαιας τῆς παρουσίας , ἐνδυσαμένη δὲ τὴν τῆς ταπεινοφροσύνης στολὴν ἀντὶ τῆς πορφυρίδος . καὶ διὰ ταύτης λάμψαι μεζίδως ; Βασιλίδες μὲν γὰρ πολλαὶ πολλάκις ἐγένοντο , αἱ τῆς στολῆς αὐτῆς καὶ τῶν διαδημάτων ἐκοινώνησαν μόνον , καὶ τῆς δόξης τῆς βασιλικῆς · ταύτης δὲ μόνης
Lemmas: β . Ζεύς οὗτος σκιρτάω καί πέτομαι ὑπό ὁ ἡδονή , ὅτι ὁ Ἕρμος πάλιν ποιέω , ὁ πάλιν κενόω · ὅτι ὁ πλοῦτος ἐγώ ὁ ἐκκλησία ὑποδείκνυμι σήμερον . ἰδέ πόσος πρόβατον , καί οὐδαμοῦ λύκος · πόσος ἄμπελος , καί οὐδαμοῦ ἄκανθα · πόσος στάχυς , καί οὐδαμοῦ ζιζάνιον . Θάλαττα ἀπό ὁ πόλις μέχρι ὁ πάρειμι ἐκτείνω χωρίον , θάλασσα κῦμα ἀπαλλάσσω , ναυάγιον οὐ ἔχω , σκόπελος ἐλευθερόω · θάλασσα μέλι πᾶς γλυκύς , ὁ πότιμος ὕδωρ πότιμος . οὐ εἄν σής ἁμαρτάνω ὁ θάλασσα οὗτος καί ποταμός πυρός προσλέγω · οὕτως ὁ λαμπάς · ὁ διά ὁ νύξ ὁ πυκνός καί συνεχής · μέχρι ὁ · μαρτυρέω οὗτος διαπαντός ἐκτείνω , πύρινος ποταμός φαντασία παρέχω ὁ ὁράω . καί οὗτος μέν ἐν ὁ νύξ · ὁ δέ ἡμέρα φαίνω ἕτερος λαμπάς πάλιν φαίνω · ἐκεῖνος μέν γάρ ὁ ἥλιος ἀνέχω ἐκπερὶ καί ἀμαύρωσις τίθημι , ταῦ δέ ὁ ἕκαστος διάνοια φαιδρός δείκνυμι · ὁ γάρ πυρός ἐκεῖνος ὁ φαίνω θερμός ὁ ὁ προθυμία ὁ ὑμέτερος εἰμί · καί ἕκαστος διπλός φέρω λαμπάς , ὁ ὁ πυρός ἐν ὁ νύξ , ὁ ὁ προθυμία καί ἐν ὁ νύξ καί ἐν ὁ ἡμέρα · μᾶλλον δέ οὐδέ νύξ λοιπός ἐκεῖνος καλέω · πρός γάρ ὁ ἡμέρα ἁμιλλάομαι , ὁ υἱός ὁ φάος σύ περιφέρω , καί μυρίος ἀστήρ καί εωφοροος λαμπρός ἀποφαίνω . ὥσπερ γάρ καί ὁ ἡμέρα νύξ ποιέω ὁ μεθύω , οὕτως καί ὁ νύξ ἡμέρα ἐργάζομαι ὁ παννυχίζω καί ἐγείρω . Ζεύς δέ οὗτος διά πᾶς νύξ ἐκεῖνος ὁ προσφωνέω ἦδον · Νέος φωτίζω ἐν ὁ τρυγάω ἐγώ · καί ὅτι σκάφος οὐ σκοτίζω ἀπό σύ · καί νέος ὡς ἡμέρα φωτίζω · ὡς ὁ σκάφος αὐτηες͂ς , οὕτως καί ὁ σῶς αὐτηες͂ς . Ποίας γάρ ἡμέρα οὐ τέγνης φαιδρός ὁ ὗς οὗτος , ἐν τοσοῦτος χαρά ὑπερβολή σκιρτέω ἀπαντάω , χαρά ἔχω πνευματικός , τοσοῦτος ἐκχέω δῆμος , καί ὁ ὁδός καί ὁ ἀγορά ἐπικλύζω ; οὐδέ γάρ εἰμί ἔδαφος γυμνός ὁράω , ἀλλά πᾶς ὁ ὁδός σῶμα ἀνθρώπινος καλύπτω , εἷς σειρά ὁ χρύσεος καί συνεχής , καί ποταμός εἷς πολύς ὁ ῥοφέω φέρω διά πᾶς δείκνυμι ὁ οδοιπορία · καί ὅσος μέν εἰς ὁ οὐρανός ἀναβλέπω ὁράω [ 333 ] σελήνη καί ἀστήρ ἐν μέσος , κάτω δέ ὁ πιστός ὁ πλήθος , καί ὁ σελήνη λαμπρός ἐν ὁ μέσος ὁ βασίλισσα φέρω . ὥσπερ γάρ ὁ ἀστήρ ὁ κάτω ἀγαθός ὁ ἄνω · οὕτως καί οὗτος πολύς φαιδρός ἐκεῖνος . Τι γάρ ; τοσοῦτος σελήνη , δέω ψυχή ἐν ἀξίωμα τοσοῦτος τοσοῦτος κατασκευάζω πίστις ; τις ἐν τις αὐτηες͂ς ἄγαμαι πρότερος , ὁ ζῆλος ὁ πυρός θερμός , ὁ πίστις ὁ ἀδάμας στερεός , ὁ συντριβή ὁ διάνοια καί ὁ ταπεινοφροσύνη , ὅς πᾶς ἀποκρύπτω , βασίλειος μέν καί διάδημα καί ὁ ἐντεῦθεν ἅπας τύφος μετά πολύς βίαιος ὁ παρουσία , ἐνδύω δέ ὁ ὁ ταπεινοφροσύνη στολή ἀντί ὁ πορφυρίς . καί διά οὗτος λάμπω μεζίδως ; Βασιλίς μέν γάρ πολύς πολλάκις γίνομαι , ὁ ὁ στολή αὐτηες͂ς καί ὁ διάδημα κοινωνέω μόνος , καί ὁ δόξα ὁ βασιλικός · οὗτος δέ μόνος