joannes-chrysostomus.homilia-dicta-in-templo-sanctae-anastasiae pg063_0408.2
ὅπερ αἰνιττόμενος ἔλεγεν · Ἀλέξανδρος ὁ χαλκεὺς πολλὰ μοι κακὰ ἐνεδείξατο · ὅν καὶ σὺ συλλέξον · ἵλιαν γὰρ ἀνέστησεν τοῖς ἡμετέροις λόγοις . Ὦστερ οὖν ἡ θάλασσα κυμάτων οὐκ ἔστι χωρίς · οὕτω καὶ ἡ Παύλου ψυχὴ πεπλήρωτο μυρίων πειρασμῶν , παθηματῶν πικνῶν , ἔκβδων , ἔκβδων , διὰ ῥημάτων , διὰ προμάντων , διὰ χρημάτων , διὰ δόλων · καὶ οὐδεὶς παραῖσθαι δυνήσεται λόγος τὰ νέφη τῶν βελῶν ἐκείνων , τὰ πλήθη τῶν χωμάτων . Ἐπεὶ οὖν ἐν τούτοις τὰ πρᾶγματα ἦν , οὐ [ μόνον ] τοῖς εἰρημένοις , ἀλλὰ καὶ πολλῷ πλείονι , καὶ οὐ διδασκалоῖς μόνοις , ἀλλὰ καὶ μαθηταῖς ἐκινδύνευον , καὶ οὐ μαθηταὶ μόνον , ἀλλὰ καὶ διδασκалоῖ ( εἰ μὲν γὰρ ὁπόρων μέρος ἦν ἐν πειρασμῷ , τὸ δὲ λοιπὸν ἐν [ 369 ] ἀδείᾳ , ἐμελλε τοῦτο ἐκεῖνοι παραχλῆς γίνεσθαι · οὐνὶ δὲ ἀμφοτέρω ἦν ἐν τῷ πολεμισθῆναι · καὶ βάλλεσθαι · καὶ ταῦτα δρῶντες πολλοὶ τῶν ἀσθενεστέρων ἐξελίοντο , ἐνάρχων , ἀλύοντας διετλόν , τὰ μὲν χρηστὰ τοῦ κηρύγματος ἐν ἀλλοῖς δρῶντες , βασιλείαν καὶ ἀνάστασιν καὶ ἀφθαρσίαν , τὰ δὲ λυπηρὰ ἐντεῦθεν ἐν τῇ πατρῴᾳ καὶ ὑπομονῇ , τήγανα , καμίνους , δεσμοτήρια , πολέμους , ἔχθρας , ἀπεχθείας , θανάτους , κινδύνους , τοὺς διδασκάλους αὐτῶν νῦν μὲν ἐν δεσμοτηρίοις , νῦν δὲ ἐν ἀπαγωγαῖς [ l . συναγωγαῖς ] , ὀβριζομένους , ἀπαγομένους · καὶ πανταχόθεν ἦσαν νέφη χαόνων , καὶ βεβληνὲ τινὰ νῦντα πειρασμοὺς εἶχον , ἢ πάντας κατέχει καὶ θορυβεῖσθαι αὐτοὺς ἐποίει σφόδρα καὶ ταράττεσθαι · ὅρα πῶς διὰ μᾶς λέξεως ἀνίστασιν αὐτῶν τὸ φρόνημα . Ποιεῖ μὲν γὰρ αὐτὸ καὶ ἄλλοθεν , ἐν ἑτέρῃ ἐπιστολῇ λέγων · Διὸ τὰς παραμύθους χεῖρας καὶ τὰ παραλελυμένα γόνατα ἀνορθώσατε · οὐ περὶ γονάτων καὶ χειρῶν λέγων , ἀλλὰ περὶ λογισμῶν χυλωθέντων τῇ πλήθει τῶν πειρασμῶν ἐκλινομένων . Εἶτα παραίνεσας , καὶ παραμυθίαν εἰσάγει μεγίστην λέγων · Ἐτι γὰρ μικρὸν ὅσον ὅσον ὁ ἄρχόμενος ἥξει , καὶ οὐ χρωσις . Ἀλλὰ ἰσχυρὸν τοῦτο · τῶν ἐν ἐλατῶν ἦν , καὶ τεῖρας πλλιν αὐτοὺς προτρέπεται , οὐκ ἐξ ἀλλοτρίων , ἀλλ’ ἐξ οἰκείων παραδειγμάτων εὐθυμεστέρους ποιῶν · Ἀναμνησκεσθε γὰρ , φησίν , τὰς πρώτους ἡμέρας , ἐν αἷς φωτισθέντες πολλὴν ἀθλίωσιν ὑπεμείνατε παθημάτων . Ὑμᾶς αὐτοὺς αἰσχύνθητε , καὶ ὑμέτερα κατορθώματα ἐντρέψατε μὴ ἀνάξιον ἐπιδείξεσθε τῶν προομιῶν τὸ τέλος , οἴκοθεν δέχεσθε τὴν παράκλησιν . Παρακαλῶσας τοίνυν καὶ οὕτω χαλεῖν , παρακαλεῖ καὶ διὰ τῆς λέξεως ταύτης . Πῶς καὶ τίνι τρόπῳ ; Τὰ δεινὰ καὶ τὴν ἐλαυστὴν βεβαίωσιν Εὐαγγελίου λέγων . Οὐ γὰρ δὴ μένον ἀνιστάμενοι νεκροί , φησίν , οὐδὲ λεπροὶ καθαρίσωμοι , οὐδὲ δαίμονες ἐλαυνόμενοι , ἀλλὰ καὶ ἡμεῖς δεσμοῖμενοι βεβαιώσομεν τὸ Εὐαγγέλιον . Πῶς , εἴπε μοι , καὶ τίνι τρόπῳ ; καινὰ γὰρ τὰ εἰρημένα , καὶ αἰνίγματα τὰ πολλὰ δοῦναι . Λοιπὸν ἄκουε πῶς · εἰ ἀδελφὸς ἐκπηρύττομεν , μηγὲν πάσχοντες ἀπὸς μὴ δεῖν , καὶ πολλοὺς τῶν βουλομένων ἡμᾶς διαβάλλειν ἔδοξεν ἄν ὑποκτον εἶναι τὸ χρήγμα · νῦν δὲ ἐλαυνόμενοι , διωκόμενοι , τεμνόμενοι , καύσιμοι , κατακρημνιζόμενοι , μυρία πάσχοντες καὶ μὴ λυιδίζοντες , ἀλλὰ προθυμότεροι ταύτῃ γινόμενοι , καὶ τοῖς σφόδρα ἀνασχοῦντες βουλομένοις ἰκανὴν παρέχομεν ἀπόδεῖξιν τοῦ ἀληθεῖς εἶναι χῆρυκας , καὶ θεῖαν τινὰ δύναμιν ἐν ἡμῖν εἶναι , καὶ πάντα τὰ ταῦτα ἐξευμαρτῶσαι ,
Lemmas: ὅσπερ αἰνίσσομαι λέγω · Ἀλέξανδρος ὁ χαλκεύς πολύς ἐγώ κακός ἐνδείκνυμι · ὅς καί σύ συλλέγω · Ιλιάν γάρ ἀνίστημι ὁ ἡμέτερος λόγος . Ὅστερ οὖν ὁ θάλασσα κῦμα οὐ εἰμί χωρίς · οὗτος καί ὁ Παῦλος ψυχή πληρόω μυρίος πειρασμός , πάθημα πικναω , ἔκβδων , ἔκβδων , διά ῥῆμα , διά πρόμα , διά χρῆμα , διά δόλων · καί οὐδείς παρίημι δύναμαι λόγος ὁ νέφος ὁ βέλος ἐκεῖνος , ὁ πλῆθος ὁ χῶμα . ἐπεί οὖν ἐν οὗτος ὁ πρᾶγμα εἰμί , οὖον [ μόνος ] ὁ εἴρω , ἀλλά καί πολύς πλείων , καί οὖον διδασκалоῖς μόνος , ἀλλά καί μαθητής κινδυνεύω , καί οὖον μαθητής μόνος , ἀλλά καί διδασκалоῖ ( εἰμί μέν γάρ οποροος μέρος εἰμί ἐν πειρασμός , ὁ δέ λοιπός ἐν [ 369 ] ἄδεια , μέλλω οὗτος ἐκεῖνος παραχλῆς γίγνομαι · οὐνὶ δέ ἀμφότερος εἰμί ἐν ὁ πολεμέω · καί βάλλω · καί οὗτος δράω πολύς ὁ ἀσθενής ἐξαιρέω , ἐνάρχομαι , ἀλύω διετλόν , ὁ μέν χρηστός ὁ κήρυγμα ἐν ἄλλος δράω , βασίλειος καί ἀνάστασις καί ἀφθαρσία , ὁ δέ λυπηρός ἐντεῦθεν ἐν ὁ πατρῷος καί ὑπομονή , τάγηνον , κάμινος , δεσμωτήριον , πόλεμος , ἔχθρα , ἀπέχθεια , θάνατος , κίνδυνος , ὁ διδάσκαλος αὐτός νῦν μέν ἐν δεσμωτήριον , νῦν δέ ἐν ἀπαγωγή [ l . συναγωγή ] , οβριζομενος , ἀπάγω · καί πανταχόθεν εἰμί νέφος Χάων , καί βεβληνὲ τις νῦντα πειρασμός ἔχω , ἢ πᾶς κατέχω καί θορυβέω αὐτός ποιέω σφόδρα καί ταράσσω · ὁράω πῶς διά μᾶς λέξις ἀνίστημι αὐτός ὁ φρόνημα . ποιός μέν γάρ αὐτός καί ἄλλοθεν , ἐν ἕτερος ἐπιστολή λέγω · Διὸ ὁ παραμυθού χείρ καί ὁ παραλύω γόνυ ἀνορθόω · οὖον περί γόνυ καί χείρ λέγω , ἀλλά περί λογισμός χυλόω ὁ πλῆθος ὁ πειρασμός κλίνω . εἶτα παραινέω , καί παραμυθία εἰσάγω μέγας λέγω · ἔτι γάρ μικρός ὅσος ὅσος ὁ ἄρχω ἥκω , καί οὖον χρῴζω . ἀλλά ἰσχυρός οὗτος · ὁ ἐν ἐλάτη εἰμί , καί Τειρᾶς πλλιν αὐτός προτρέπω , οὐ ἐκ ἀλλότριος , ἀλλά ἐκ οἰκέω παράδειγμα εὔθυμος ποιέω · Ἀναμνησκεσθε γάρ , φημί , ὁ πρῶτος ἡμέρα , ἐν ὅς φωτίζω πολύς ἀθλιόω ὑπομένω πάθημα . ὑμός αὐτός αἰσχύνω , καί ὑμέτερος κατόρθωμα ἐντρέπω μή ἀνάξιος ἐπιδείκνυμι ὁ προομιῶν ὁ τέλος , οἴκοθεν δέχομαι ὁ παράκλησις . Παρακαλῶσας τοίνυν καί οὗτος Χάλεϊ , παρακαλέω καί διά ὁ λέξις οὗτος . Πῶς καί τίς τρόπος ; ὁ δεινός καί ὁ ελαυιστημι βεβαίωσις Εὐαγγέλιος λέγω . οὖον γάρ δή μένω ἀνίστημι νεκρός , φημί , οὐδέ λεπρός καθαρισωμος , οὐδέ δαίμων ἐλαύνω , ἀλλά καί ἐγώ δεσμοιμενω βεβαιόω ὁ Εὐαγγέλιος . Πῶς , εἶπον ἐγώ , καί τίς τρόπος ; καινός γάρ ὁ εἴρω , καί αἴνιγμα ὁ πολύς δίδωμι . λοιπός ἀκούω πῶς · εἰμί ἀδελφός ἐκπηρύττομεν , μηγὲν πάσχω ἀπός μή δήω , καί πολύς ὁ βούλομαι ἐγώ διαβάλλω δοκέω ἄν υποκτω εἰμί ὁ χρήγμα · νῦν δέ ἐλαύνω , διώκω , τέμνω , καύσιμος , κατακρημνίζω , μυρίος πάσχω καί μή λυιδίζοντες , ἀλλά πρόθυμος οὗτος γίγνομαι , καί ὁ σφόδρα ἀνέχω βούλομαι ἱκανός παρέχω ἀπόδειξις ὁ ἀληθής εἰμί χηρυκαι , καί θεῖος τις δύναμις ἐν ἐγώ εἰμί , καί πᾶς ὁ οὗτος ἐξευμαρτῶσαι ,