joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0108.2
5 Ταῦτα πάντα μετὰ ἀκριβείας ἀναλογιζόμενοι παρ' ἑαυτοῖς , καὶ τὸν λόγον ἐκ τούτων πλατύνοντες ( λαβοῦν γὰρ σοφῶ ἀφορμήν , καὶ σοφώτερος ἔσται ) , τὴν ἀναιογνίαν αὐτῶν καὶ τὴν ἀγνωμοσύνην ἐλέγχειν δυνήσεσθε . Ὅτι δὲ γοῦν τοῖς οὐρανοῖς ἔργα τῶν δακτύλων σου . Ἄλλος , Ὁρῶ γὰρ τοὺς οὐρανοὺς . Σελήνην καὶ ἀστέρας ἄ οὐ ἐδημιούργας . Ἄλλος , Ἡτοίμασας . Ἄλλος , Ἡδρασας . Εἰπὼν , ὅτι Κατέλυσας τοὺς ἐχθρούς , καὶ τὴν ἀπόδειξιν παρέχει τῆς λαμπρᾶς ταύτης νίκης . Σὺ γάρ , φησίν , ὁ σταυρωθεὶς , ὁ ἀναρθεὶς , ἀνερᾶν τῆς οἰκουμένης δημιουργός . Διὰ τοῦτο φησι · Ὁρῶμαι πῶς οὐρανοὺς · δηλῶν , ὅτι ἐμπροσθεν οὐ πολλοῦ τοῦτο ἠδειοεν , ὕστερον μὲνττοι πάντες εἰδόσιν . Καὶ τίνος ἕνεκεν οὐκ ἐπῆλθεν ἀπάντα τῆς οἰκουμένης τὰ μέρη ; Ὅτι τὰ χαριεώτερα τῶν ὁρωμένων ἐπελθόν , οὐδὲν ἔδει τὰ περὶ τῶν ἄλλων διδασκαλίας . Εἰς τοσοῦτον τοίνυν κατελύθησαν οἱ ἐχθροί , ὡς τὸν παρ' αὐτῶν ἐλαυνόμενον καὶ ἀναιρεθόμενον ἀναφηνάαι τῶν ὁρωμένων ἀπάντων δημιουγόν . Καὶ τίνος ἕνεκεν οὐκ εἶπ ; Τῶν χειρῶν σου , ἀλλὰ , Τῶν δακτύλων σου ; Τῆς ἐλαχίστης ἐνεργείας ἔργον δείκνυσι τὰ ὁρώμενα , καὶ τὴν παράδοξον τῆς δημιουγίας , ὅτι κρεμασθέντες οὐκ ἐκπίπτουσιν οἱ ἀστέρες · καίτοι γε οὐκ αὐτὴ τῶν θεμελίων ἡ φύσις , ἣν χρὴ κρεμαθῆναι , ἀλλὰ κάτω κείθεται πέφυκεν · ἀλλ' ὁ ἀριστοτέχνης δημιουργός καὶ παράδοξος ποιῶν , ἐν τοῖς φαινομένοις τὰ πλεῖον ὑπὲρ φύσεως ἀκολουθίαν ἐποίησε . Καὶ διὰ τί μηδὲν περὶ ἀσωμάτων δυνάμεων διαλέγεται , καὶ ἐκεῖθεν δείκνυσιν αὐτοῦ τὴν δημιουργίαν ; Ὅτι τέως τὸ σπουδαζόμενον τοῦτο ἦν , περὶ τῶν φαινομένων αὐτοῦς μαθεῖν . Διὰ τοῦτο καὶ ὁ Πατὴρ αὐτοῦ ἄνω καὶ κάτω Ἰουδαίοις διαλεγόμενος , οὐ λέγει · Ἐγὼ τοὺς ἀγγέλους ἐποίησα , καὶ τὰ Χερουβίμ · ἀλλ' , Ἐγὼ τὸν οὐρανὸν ἐξέτεινα · ἡ χεὶρ μου ἐθεμελίωσε τὴν γῆν , ἡ δεξιὰ μου ἐστερέωσεν · καὶ πάντα ἀεὶ τὸν λόγον ἐν τοῖς φαινομένοις ἀναλίσκεν , πρὸς τὴν σωτηρίαν τῶν ἀκούοντων ἀπαντα πραγματευόμενος . Παχυτέροι γὰρ ὄντες , ἀπὸ τῶν φαινομένων μᾶλλον ἐνῆγον , ἢ ἀπὸ τῶν ἀοράτων . Διὰ τοῦτο καὶ Παῦλος εἰσιὼν ἀεὶ καὶ δημιουργῶν , ἀπὸ τῆς φαινομένης κτίσεως προομιάζεταί λέγων · Ὁ Θεὸς ὁ ποιήσας τὸν οὐρανὸν , καὶ τὴν γῆν καὶ τὴν θάλασσαν , καὶ πάντα τὰ ἐν αὐτοῖς · καὶ ἀπὸ τῶν ἁβρόων τῶν ἐπιζῶν , καὶ ἀπὸ τοῦ γένους τῶν ἀνθρώπων τὸν ποιέται τὸν λόγον . Ἄν γὰρ εἴπω ὅτι τὰ Χερουβίμ ἐποίησε , διπλῆς μοι χρεία κατασκευῆς , ὅτι τε ἔστι Χερουβίμ , καὶ ὅτι ἐποίησεν · ἐπὶ δὲ τῶν ὁρωμένων μόνον ὅτι ἐποίησεν ἀναγκάζειν ἀποδείκναι . [ 87 ] Διὸ καὶ εὐκολώτερος ὁ λόγος · τὴν γὰρ ὁρὴν ἔχει μαρτυρίαν τῶν λεγομένων . Καὶ γὰρ τὸ μέγεθος , καὶ τὸ κάλλος , τὴν χρήσιν , καὶ τὴν ὕστιν , καὶ τὴν εὐρυθμίαν ὁρᾷ ὁ ἀκροατής . Ὥστε ἐν μοι τὸ σπουδαζόμενον , δεῖξαι ὅτι ὁ Θεὸς αὐτὸ εἰργάσατο . Καὶ τίνος ἕνεκεν οὐχὶ τοῦ ἡλίου ἐμνήσθη , ἀλλὰ τῆς σελήνης καὶ τῶν ἀστέρων ; Μάλιστα μὲν οὖν τοῦτο εἰπών ,
Lemmas: 5 οὗτος πᾶς μετά ἀκρίβεια ἀναλογίζομαι παρά ἑαυτοῦ , καί ὁ λόγος ἐκ οὗτος πλατύνω ( λαμβάνω γάρ σοφός ἀφορμή , καί σοφός εἰμί ) , ὁ ἀναιογνίαν αὐτός καί ὁ ἀγνωμοσύνη ἐλέγχω δύναμαι . ὅτι2 δέ γοῦν ὁ οὐρανός ἔργον ὁ δάκτυλος σύ . ἄλλος , ὁράω γάρ ὁ οὐρανός . Σελήνη καί ἀστήρ ὅς οὖον δημιουργέω . ἄλλος , ἑτοιμάζω . ἄλλος , δράω . εἶπον , ὅτι καταλύω ὁ ἐχθρός , καί ὁ ἀπόδειξις παρέχω ὁ λαμπρός οὗτος Νίκη . σύ γάρ , φημί , ὁ σταυρόω , ὁ ἀναρθείς , ἀνείρω ὁ οἰκέω δημιουργός . Ζεύς οὗτος φημί · ὁράω πῶς οὐρανός · δηλόω , ὅτι ἔμπροσθεν οὖον πολύς οὗτος ἠδειοεν , ὕστερος μέντος πᾶς οἶδα . καί τίς ἕνεκα οὐ ἐπέρχομαι ἀπαντάω ὁ οἰκέω ὁ μέρος ; ὅτι2 ὁ χάριος ὁ ὁράω ἐπέρχομαι , οὐδείς ἐσθίω ὁ περί ὁ ἄλλος διδασκαλία . εἰς τοσοῦτος τοίνυν καταλύω ὁ ἐχθρός , ὡς ὁ παρά αὐτός ἐλαύνω καί ἀναιρέω ἀναφαίνω ὁ ὁράω ἀπαντάω δημιουγος . καί τίς ἕνεκα οὐ εἶπον ; ὁ χείρ σύ , ἀλλά , ὁ δάκτυλος σύ ; ὁ μικρός ἐνέργεια ἔργον δείκνυμι ὁ ὁράω , καί ὁ παράδοξος ὁ δημιουγια , ὅτι κρεμάννυμι οὐ ἐκπίπτω ὁ ἀστήρ · καίτοι γε οὐ αὐτός ὁ θεμέλιος ὁ φύσις , ὅς χρή κρεμάννυμι , ἀλλά κάτω καθίημι φύω · ἀλλά ὁ ἀριστοτέχνης δημιουργός καί παράδοξος ποιέω , ἐν ὁ φαίνω ὁ πλείων ὑπέρ φύσις ἀκολουθία ποιέω . καί διά τίς μηδείς περί ἀσώματος δύναμις διαλέγω , καί ἐκεῖθεν δείκνυμι αὐτός ὁ δημιουργία ; ὅτι2 τέως ὁ σπουδάζω οὗτος εἰμί , περί ὁ φαίνω αὔτεος μανθάνω . Ζεύς οὗτος καί ὁ πατήρ αὐτός ἄνω καί κάτω Ἰουδαῖος διαλέγω , οὖον λέγω · ἐγώ ὁ ἄγγελος ποιέω , καί ὁ χερουβίν · ἀλλά , ἐγώ ὁ οὐρανός ἐκτείνω · ὁ χείρ ἐγώ θεμελιόω ὁ γῆ , ὁ δεξιός ἐγώ στερεόω · καί πᾶς ἀεί ὁ λόγος ἐν ὁ φαίνω ἀναλίσκω , πρός ὁ σωτηρία ὁ ἀκούω ἅπας πραγματεύομαι . Παχύς γάρ εἰμί , ἀπό ὁ φαίνω μᾶλλον ἐνάγω , ἢ ἀπό ὁ ἀόρατος . Ζεύς οὗτος καί Παῦλος εἴσειμι ἀεί καί δημιουργός , ἀπό ὁ φαίνω κτίσις προομιαζομαι λέγω · ὁ θεός ὁ ποιέω ὁ οὐρανός , καί ὁ γῆ καί ὁ θάλασσα , καί πᾶς ὁ ἐν αὐτός · καί ἀπό ὁ ἅβρος ὁ επιζών , καί ἀπό ὁ γένος ὁ ἄνθρωπος ὁ ποιέω ὁ λόγος . ἄν γάρ εἶπον ὅτι ὁ χερουβίν ποιέω , διπλόος ἐγώ χρεία κατασκευή , ὅτι τε εἰμί χερουβίν , καί ὅτι ποιέω · ἐπί δέ ὁ ὁράω μόνος ὅτι ποιέω ἀναγκάζω ἀποδείκνυμι . [ 87 ] Διὸ καί εὔκολος ὁ λόγος · ὁ γάρ ὁρός ἔχω μαρτυρία ὁ λέγω . καί γάρ ὁ μέγεθος , καί ὁ κάλλος , ὁ χρῆσις , καί ὁ ὕω , καί ὁ εὐρυθμία ὁράω ὁ ἀκροατής . ὥστε ἐν ἐγώ ὁ σπουδάζω , δείκνυμι ὅτι ὁ θεός αὐτός ἐργάζομαι . καί τίς ἕνεκα οὐ ὁ ἥλιος μιμνήσκω , ἀλλά ὁ σελήνη καί ὁ ἀστήρ ; μάλιστα μέν οὖν οὗτος εἶπον ,