joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0393.2
β’ . Διὸ καὶ ἡ Προφήτης ταῦτα εἰδὼς , ἐφ’ ἕκαστον , Εἰς τὸν αἰῶνα τὸ ἔλεος αὐτοῦ , ἐπίλειπε , ἐκπληττόμενος αὐτοῦ τὴν φιλανθρωπίαν . Τῷ στερεώσαντι τὴν γῆν ἐπὶ τῶν ὑδάτων . Ὅρα πάλιν κάταυθα τὴν φιλανθρωπίαν . Ἐπειδὴ γὰρ ἐγενόμθαι δνῆν , καὶ ἐν πολλαῖς χρείαις κατέστημεν , οὐδὲ οὕτως ἐγκατέλιπεν , ἀλλὰ καὶ ἐνταῦθα καταλλήλων ἡμῖν καταγωγὸν δέδοκε τὸν μεταξὺ χρόνον , καὶ τοσοῦτον τὴν τῶν δειμμάτων τῆς αὐτοῦ φιλανθρωπίας ἐνέπλησεν , ὡς μηδὲ λόγῳ παραστηναι δύνασθαι . Ὁ γοῦν προφήτης ἐμπεσὼν εἰς τὴν ἀδυσαν τῶν εὐεργετημάτων τούτων b , καὶ ἰδὼν τὸ πῆλας ἀχανές , ἀπεπτήσθαι μέγα δοξάσας καὶ εἰπὼν Ὅς ἐμεγαλύνθη τὰ ἔργα σου , Κύριε . Πάντα ἐν σοφίᾳ ἐποίησας . Καὶ τὸν ἥλιον δὲ εἰ τις καθεῖλε , καὶ τὴν σελήνην , καὶ τὴν διάταξιν τῶν καιρῶν , πάλιν ἄθετα αὐτοῦ τὴν φιλανθρωπίαν ἄπασαν . Οὐ γὰρ μικρὸν ἡμῖν εἰς εὐταξίαν ζωῆς , καὶ εἰς αὐτὴν τὴν ζωὴν ταῦτα συντελεῖ τὰ στοιχεῖα , τρέφοντα , χαρποὺς πεπαίνοντα , ὧν ἄνευ ζῆσαι οὐκ ἦν , καιροὺς ἡμῖν δεικνύντα , ὧρας χαρακτηρίζοντα , δρόμους ἡμέρας καὶ νυκτὸς διαστέλλοντα , ὀδοιπόρους γῆς καὶ θαλάττης ὁδηγοῦντα , μυρίαν ἑτέραν χρείαν παρεχόμενα . Εἶδες πῶς εἰς τὸν αἰῶνα τὸ ἔλεος αὐτοῦ , καὶ πῶς καθ’ ἕκαστον τῶν στίχων τοῦτο ἐπίλειπε ὁ Προφήτης ; Ἕτερος δὲ ἐρμηνευτής , Εἰς ἐξουσίαν τῆς ἡμέρας , Ἐπικρατεῖν εἶπε τῆς ἡμέρας . Ἄλλος , Εἰς ἐξουσίαν ἐν νυκτί . Τῷ πατάξαντι Αἰγυπτίους σύν τοῖς πρωτοτόκοις αὐτῶν καὶ ἐξαγαγόντι τὸν Ἰσραὴλ ἐκ μέσου αὐτῶν . Ἐν χειρὶ κραταιᾷ , καὶ ἐν βραχίονι ὑψηλῷ . Σιωνεὺς περιστρέφει τὸ θαῦμα τὸ ἐν Αἰγύπτῳ , διὰ τὴν πολλὴν αὐτῶν ἀγνωμοσύνην , καὶ τὸ δεῖ τούτων ἀκούοντας ἐπιπλανᾶσθαι . Οὐ μικρὸν [ 399 ] δὲ καὶ τὸ ἔλεος σημεῖον · τοῦτο γὰρ ἀπήλλαξεν αἰχμαλωσίας ἐκείνους , δουλείας , καὶ τοὺς μετὰ ταῦτα γέγονε θεογνωσίας ὑποθέσεις . Καὶ ἕτερον δὲ ἐνταῦθα αἰνίττεται . Ποῖον δὲ τοῦτο ; Ὅτι καὶ μετὰ τὴν πληγὴν ἐκείνην τῆς αὐτοῦ δυνάμεως γέγονε τὸ ἀπαλλάξει αὐτοὺς τῆς δουλείας , κατασεῖσαντος αὐτοὺς τῷ φόβῳ , καὶ καταποντίσαντος τὴν θάλασσαν . Ταῦτα δὲ λέγει , ἵνα μὴ τις τῶν ἀνοητοτέρων νομίσῃ , ὅτι καλεσὼν αὐτοὺς τὸ χρυσίου λαδεῖν , καὶ τὰ σκεῦη τὰ ἀργυρὰ , δι’ ἀσθένειαν ἐκλεῦσε . Καὶ γὰρ καὶ τοῦτο ἐποίησε πανταχόθεν βουλόμενος εἶναι φοβερός τοῖς πολεμίοις , καὶ δεῖξαι ὅτι καὶ δυνάμει καὶ μετὰ αὐθεντίας ἅπαντα δύναται ἐργάζεσθαι , καὶ ἀπατᾶν αὐτοὺς , καὶ παρακροῦεσθαι . Ἄ τε γὰρ φανερῶς ἐποίησεν , οὐ διὰ τοῦτο ἐποίησεν , ὡς οὐ δυνάμενος ἀπατᾶσαι · ἄ τε ἀπατήσας , οὐ διὰ τοῦτο ἐποίησεν , ὡς οὐ δυνάμενος φανερῶς λαδεῖν , ἀλλ’ ἐκατέρῳ τῷ μέρει τὴν ἰσχὺν τὴν ἑαυτοῦ δεικνύς . Ὅτι γὰρ καὶ τοῦτο μέγαν φόβον ἐνέθηκε τοῖς ἀλλοφύλοις , ἀκούσον τί φασι μετὰ ταῦτα οἱ μάγτεις οἱ Ἀζωτιῶν . Ὦδε ὁ Θεὸς ὁ σκληρός , ὃς ἐπάταξεν τὴν Αἰγυπτίαν , καὶ ὃς ἐπέλαξεν αὐτοὺς , τότε ἐξήγαγεν αὐτούς . Ὁρᾷς αὐτοὺς καὶ διὰ τοῦτο τρέμοντας αὐτόν , διὰ τὴν κλοπήν , διὰ τὴν ἀπάτην , διὰ τὸ ἀποχρᾶσθαι αὐτοῖς ;
Lemmas: βε . Διὸ καί ὁ Προφήτης οὗτος εἰδοί , ἐπί ἕκαστος , εἰς ὁ αἰών ὁ ἔλεος αὐτός , ἐπιλείπω , ἐκπλήσσω αὐτός ὁ φιλανθρωπία . ὁ στερεόω ὁ γῆ ἐπί ὁ ὕδωρ . Ὅρας πάλιν κάταυθα ὁ φιλανθρωπία . ἐπεί γάρ γίγνομαι δίδωμι , καί ἐν πολύς χρεία καθίστημι , οὐδέ οὕτως ἐγκαταλείπω , ἀλλά καί ἐνταῦθα κατάλληλος ἐγώ καταγωγός δοκός ὁ μεταξύ χρόνος , καί τοσοῦτος ὁ ὁ δειμμάτων ὁ αὐτός φιλανθρωπία ἐμπίμπλημι , ὡς μηδέ λόγος παρίστημι δύναμαι . ὁ γοῦν προφήτης ἐμπίπτω εἰς ὁ αδυσαω ὁ εὐεργέτημα οὗτος b , καί εἶδον ὁ πάλλω ἀχανής , ἀποπτάω μέγας δοξάζω καί εἶπον ὅς μεγαλύνω ὁ ἔργον σύ , κύριος . Πάν ἐν σοφία ποιέω . καί ὁ ἥλιος δέ εἰμί τις καθαιρέω , καί ὁ σελήνη , καί ὁ διάταξις ὁ καιρός , πάλιν ἄθετος αὐτός ὁ φιλανθρωπία ἅπας . οὖον γάρ μικρός ἐγώ εἰς εὐταξία ζωή , καί εἰς αὐτός ὁ ζωή οὗτος συντελής ὁ στοιχεῖον , τρέφω , χάρπος πεπαίνω , ὅς ἄνευ ζῶ οὐ εἰμί , καιρός ἐγώ δείκνυμι , ἀείρω χαρακτηρίζω , δρόμος ἡμέρα καί νύξ διαστέλλω , οδοιπόρος γῆ καί θάλασσα ὁδηγέω , μυρίος ἕτερος χρεία παρέχω . εἶδον πῶς εἰς ὁ αἰών ὁ ἔλεος αὐτός , καί πῶς κατά ἕκαστος ὁ στίχος οὗτος ἐπιλείπω ὁ Προφήτης ; ἕτερος δέ ἑρμηνευτής , εἰς ἐξουσία ὁ ἡμέρα , ἐπικρατέω εἶπον ὁ ἡμέρα . ἄλλος , εἰς ἐξουσία ἐν νύξ . ὁ πατάσσω Αἰγύπτιος σῦς ὁ πρωτοτόκος αὐτός καί ἐξάγω ὁ Ἰσραήλ ἐκ μέσος αὐτός . ἐν χείρ κραταιός , καί ἐν βραχύς ὑψηλός . Σιών περιστρέφω ὁ θαῦμα ὁ ἐν Αἴγυπτος , διά ὁ πολύς αὐτός ἀγνωμοσύνη , καί ὁ δεῖ οὗτος ἀκούω ἐπιπλανάω . οὖον μικρός [ 399 ] δέ καί ὁ ἔλεος σημεῖον · οὗτος γάρ ἀπαλλάσσω αἰχμαλωσία ἐκεῖνος , δουλεία , καί ὁ μετά οὗτος γίγνομαι θεογνωσία ὑπόθεσις . καί ἕτερος δέ ἐνταῦθα αἰνίσσομαι . Ποῖον δέ οὗτος ; ὅτι2 καί μετά ὁ πληγή ἐκεῖνος ὁ αὐτός δύναμις γίγνομαι ὁ ἀπαλλάσσω αὐτός ὁ δουλεία , κατασείω αὐτός ὁ φόβος , καί καταποντίζω ὁ θάλασσα . οὗτος δέ λέγω , ἵνα μή τις ὁ ἀνόητος νομίζω , ὅτι καλέω αὐτός ὁ χρυσίον λάδομαι , καί ὁ σκεῦος ὁ ἀργύρεος , διά ἀσθένεια κλέω . καί γάρ καί οὗτος ποιέω πανταχόθεν βούλομαι εἰμί φοβερός ὁ πολέμιος , καί δείκνυμι ὅτι καί δύναμις καί μετά αὐθεντία ἅπας δύναμαι ἐργάζομαι , καί ἀπατάω αὐτός , καί παρακρούω . ὅς τε γάρ φανερῶς ποιέω , οὖον διά οὗτος ποιέω , ὡς οὖον δύναμαι ἀπατάω · ὅς τε ἀπατάω , οὖον διά οὗτος ποιέω , ὡς οὖον δύναμαι φανερῶς λάδομαι , ἀλλά ἐκάς ὁ μέρος ὁ ἰσχύς ὁ ἑαυτοῦ δείκνυμι . ὅτι2 γάρ καί οὗτος μέγας φόβος ἐντίθημι ὁ ἀλλόφυλος , ἀκούω τίς φημί μετά οὗτος ὁ μάσσω ὁ Ἀζωτιῶν . ὧδε ὁ θεός ὁ σκληρός , ὅς πατάσσω ὁ Αἰγύπτιος , καί ὅς πλέκω αὐτός , τότε ἐξάγω αὐτός . ὁράω αὐτός καί διά οὗτος τρέμω αὐτός , διά ὁ κλοπή , διά ὁ ἀπάτη , διά ὁ ἀποχράω αὐτός ;