joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0401.2
καὶ τροπικώτερον . Τὸ δὲ ἐξῆς καὶ τοῦτο διορθοῦται , καὶ εἰς μεγάλην διάνοιαν ε ἀνέγει καὶ τὴν ταπεινὸν ἀκροάτην . Τί δὲ τοῦτό ἐστι , Καὶ τὰ ὑψηλὰ ἀπὸ μακρόθεν γινώσκει ; Ἐνταῦθα γὰρ περὶ προγνώσεως ὁ λόγος , ὅπερ μάλιστα τῆς τοῦ Θεοῦ δυνάμεως ἐστὶν ἰδίων · διὸ καὶ ἐν τοῖς προφήταις πολλάκις διαλεγόμενος , ἐντεῦθεν ἀποτείνειν πρὸς τοὺς τῆς πλάγης τῶν εἰδώλων κατεχομένους . Ἄλλος , Καὶ ἐπικραμένον μακρόθεν διαγιγνώσκει . Ἄλλος , Καὶ μετεώρον . Ἐπειδὴ γὰρ εἶπεν , Ὑψηλὸς Κύριος , καὶ τὰ ταπεινὰ ὁρᾷ , ἐπήγαγεν , ὅτι Καὶ τὰ ὑψηλὰ ἀπὸ μακρόθεν γινώσκει , δηλῶν , ὅτι τὰ ὑψηλὰ οὐχ ἀπλῶς γινώσκει , ἀλλὰ καὶ ἐκ πολλοῦ τοῦ διαστήματος , τούτῃστι , πρὶν ἡ ἐκδηλῆσαι , πρὶν ἡ τελεσθῆναι θ , πρὶν ἡ εἰς ἔργον ἐλθεῖν . Ἐὰν χορευθῶ ἐν μέσῳ ἡλίγους , ζήσεις με . Οὐχ εἶπεν , ὅτι Τὴν θλίψιν ἀπελάσεις , ἀλλ’ , Ἐν αὐτοῖς μένοντα τοῖς δεινοῖς ζήσεις με · τούτῃστι , διασώσῃ δυνήσῃ εἰς αὐτοὺς ἐμπεσόντα τοὺς κινδύνους · ὅπερ δὴ θαυμασιώτατον καὶ παράδοξον , περισσώτατον τῶν λυπηρῶν καὶ τῶν ἐπιβουλευόντων , ἐν ἀσφαλείᾳ καταστήσει τὸν περιστοιχιζόμενον ὑπ’ αὐτῶν . Καὶ ἐπ’ ὀργῇ ἐχθρῶν μου ἐξέτεινας χεῖράς σου . Ἕτερος , Κατὰ τῆς ἀναπνοῆς τῶν ἐχθρῶν μου ἐκτενεῖς . Ἴδεις ἐφ’ ἑκάτερα τὰ μέρη μεγίστην οὖσαν τὴν δύναμιν · Ἐμὲ τε γὰρ , φησίν , ἐν μέσῳ ὄντα τοῖς δεινοῖς διασώσαις δυνηθή , ἐκεῖνους δὲ μαινομένους καὶ λυπουμένους καὶ πῦρ πνέοντας ταπεινώσεις καὶ κατασφάλης . Καὶ ἐσωσὼς με ἡ δεξιὰ σου . Ἄλλος , Καὶ σώσεις με ἡ δεξιὰ σου , τούτῃστι , ἡ δύναμίς σου , ἡ ἰσχύς σου . Εὐσεβὴς γὰρ ὁ Θεός , καὶ εὐμήχανος , καὶ ἐξ ἀπεγνωσμένων ἰκανὸς εἰς σωτηρίαν ἀναγαγεῖν . Κύριος ἀνταποδώσει ὑπὲρ ἐμοῦ . Ἕτερος , Συντελέσει . Ἄλλος , Ἐπιτελέσει , τούτῃστι ἀμυνεῖται τοὺς ἐχθρούς . Καὶ οὐχ εἶπεν , Ἀμυνεῖται , ἀλλ’ , Ἀνταποδώσει , δηλῶν , ὅτι Κἀν ὑπεύθυνος ὤ , αὐτὸς καταβαλεῖ καὶ καταφάσει · φιλάνθρωπος γὰρ ἐστίν . Ἀνατὸν δὲ τοῦτο καὶ εἰς τὰ παρὰ τοῦ Χριστοῦ γινόμενα εἰς ἡμᾶς λέγεσθαι . Αὐτὸς γὰρ ἀνταπέδωκεν ὑπὲρ ἡμῶν . Κύριε , τὸ ἔλεός σου εἰς τὸν αἰῶνα . Τὰ ἔργα τῶν γερῶν σου μὴ παρίδης . Διὸ ταῦτα τίθησι δικαιώματα τοῦ τυχεῖν φιλανθρωπίας · ἐν μέν , τὸ ἐλεήμονα αὐτὸν εἶναι , καὶ ἀγαθόν , καὶ ἐλεήμονα διηνεκῶς , ὡς μηδέποτε αὐτοῦ διακόπτεσθαι καὶ λήγειν τὴν φιλανθρωπίαν , μηδὲ ἐνδιδόναι ἑτέρῳ δέ , τὸ Δημιουργὸν αὐτὸν εἶναι καὶ Ποιητήν . Ἄλλ’ ὡσπερ ἀπὸ τούτων ἀξιοῦμεν σώζεσθαι , οὕτω καὶ τοῦ ἔλεους ἀξίων τὴν ἐπιδεικνύμεθα . Ἐλέησον γὰρ , φησίν , ὃν ἂν ἐλέσῃ . Οὐ γὰρ ἀπλῶς ὁ ἔλεος ἐπεσίν , ἀλλ’ ἔχει τινὰ 409 καὶ αὐτὸς διάκρισιν . Εἰ γὰρ δὴ ἀπλῶς ἐπήει , οὐδεὶς ἂν ἐκολάσθη . Διὸ μὲν οὖν διὰ τὸ ἐλεεῖσθαι δεῖα πράττομεν , ἀλλὰ καὶ διὰ τὸ παρὰ τοῦ Θεοῦ γεγεννηθῆσαι ι . Τὸν γὰρ ὑπὸ τοῦ Θεοῦ δημιουργηθέντα , καὶ τοιοῦτον ἐορχηστὰ ποιητὴν τε καὶ βασιλέα , ἀξίαν τῆς κηδονίας αὐτοῦ καὶ τῆς τοιαύτης προνοίας πολλειτέαν ἐπιδείκνυσθαι χρή . Ἄν ταῦτα ποιῶμεν , τῶν μελλόντων ἐπιτευξόμεθα ἀγαθῶν , ὧν γένοιτο πάντες ἡμᾶς ἐπιτυχεῖν , χάριτι καὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , ᾧ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: καί τροπικός . ὁ δέ ἑξῆς καί οὗτος διορθόω , καί εἰς μέγας διάνοια ε ἀναγίγνομαι καί ὁ ταπεινός ἀκροατής . τις δέ οὗτος εἰμί , καί ὁ ὑψηλός ἀπό μακρόθεν γιγνώσκω ; ἐνταῦθα γάρ περί πρόγνωσις ὁ λόγος , ὅσπερ μάλιστα ὁ ὁ Θεός δύναμις εἰμί ἴδιος · διό καί ἐν ὁ προφήτης πολλάκις διαλέγω , ἐντεῦθεν ἀποτείνω πρός ὁ ὁ πλήσσω ὁ εἴδωλον κατέχω . ἄλλος , καί ἐπικραίνω μακρόθεν διαγιγνώσκω . ἄλλος , καί μετέωρος . ἐπεί γάρ εἶπον , ὑψηλός Κύριος , καί ὁ ταπεινός ὁράω , ἐπάγω , ὅτι καί ὁ ὑψηλός ἀπό μακρόθεν γιγνώσκω , δηλόω , ὅτι ὁ ὑψηλός οὐ ἀπλόος γιγνώσκω , ἀλλά καί ἐκ πολύς ὁ διάστημα , τοῦτος , πρίν ὁ ἐκδηλόω , πρίν ὁ τελέω θ , πρίν ὁ εἰς ἔργον ἔρχομαι . ἐάν χορεύω ἐν μέσος ἡλίγους , ζῶ ἐγώ . οὐχ εἶπον , ὅτι ὁ θλῖψις ἀπέλασις , ἀλλά , ἐν αὐτός Μένων ὁ δεινός ζῶ ἐγώ · τοῦτος , διασῴζω δύναμαι εἰς αὐτός ἐμπίτνω ὁ κίνδυνος · ὅσπερ δή θαυμάσιος καί παράδοξος , περισσός ὁ λυπηρός καί ὁ ἐπιβουλεύω , ἐν ἀσφάλεια καθίστημι ὁ περιστοιχίζω ὑπό αὐτός . καί ἐπί ὀργή ἐχθρός ἐγώ ἐκτείνω χείρ σύ . ἕτερος , κατά ὁ ἀναπνοή ὁ ἐχθρός ἐγώ ἐκτείνω . ἰδέω ἐπί ἑκάτερος ὁ μέρος μέγας εἰμί ὁ δύναμις · ἐγώ τε γάρ , φημί , ἐν μέσος εἰμί ὁ δεινός διασῴζω δύναμαι , ἐκεῖνος δέ μαίνομαι καί λυπέω καί πῦρ πνέω ταπείνωσις καί κατασφάλλω . καί εἰμί ἐγώ ὁ δεξιός σύ . ἄλλος , καί σῴζω ἐγώ ὁ δεξιός σύ , τοῦτος , ὁ δύναμις σύ , ὁ ἰσχύς σύ . Εὐσεβὴς γάρ ὁ Θεός , καί Εὐμήχανος , καί ἐκ ἀπογιγνώσκω ἰκανός εἰς σωτηρία ἀνάγω . Κύριος ἀνταποδίδωμι ὑπέρ ἐγώ . ἕτερος , συντέλεσις . ἄλλος , ἐπιτελέω , τοῦτος ἀμύνω ὁ ἐχθρός . καί οὐ εἶπον , ἀμύνω , ἀλλά , ἀνταποδίδωμι , δηλόω , ὅτι ἄν ὑπεύθυνος ὦ , αὐτός καταβάλλω καί κατάφασις · φιλάνθρωπος γάρ εἰμί . Ἀνατὸν δέ οὗτος καί εἰς ὁ παρά ὁ Χριστός γίγνομαι εἰς ἐγώ λέγω . αὐτός γάρ ἀνταποδίδωμι ὑπέρ ἐγώ . κύριος , ὁ ἔλεος σύ εἰς ὁ αἰών . ὁ ἔργον ὁ γέρας σύ μή παροράω . Διὸ οὗτος τίθημι δικαίωμα ὁ τυγχάνω φιλανθρωπία · ἐν μέν , ὁ ἐλεήμων αὐτός εἰμί , καί ἀγαθός , καί ἐλεήμων διηνεκής , ὡς μηδέποτε αὐτός διακόπτω καί λήγω ὁ φιλανθρωπία , μηδέ ἐνδίδωμι ἕτερος δέ , ὁ Δημιουργός αὐτός εἰμί καί Ποιητής . ἄλλος ὡς ἀπό οὗτος ἀξιόω σῴζω , οὗτος καί ὁ ἔλεος ἄξιος ὁ ἐπιδείκνυμι . ἐλεάω γάρ , φημί , ὅς εἄν ἐλεέω . οὖον γάρ ἀπλόος ὁ ἔλεος ἔπος , ἀλλά ἔχω τις 409 καί αὐτός διάκρισις . εἰμί γάρ δή ἀπλόος ἔπειμι , οὐδείς εἄν κολάζω . Διὸ μέν οὖν διά ὁ ἐλεέω δεία πράσσω , ἀλλά καί διά ὁ παρά ὁ Θεός γεννάω ι . ὁ γάρ ὑπό ὁ Θεός δημιουργέω , καί τοιοῦτος ὀρχηστής ποιητής τε καί βασιλεύς , ἄξιος ὁ κηδονίας αὐτός καί ὁ τοιοῦτος πρόνοια πολλειτις ἐπιδείκνυμι χρή . ἄν οὗτος ποιέω , ὁ μέλλω ἐπιτυγχάνω ἀγαθός , ὅς γίγνομαι πᾶς ἐγώ ἐπιτυγχάνω , χάρις καί φιλανθρωπία ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , ὅς ὁ δόξα καί ὁ κράτος εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .