joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0261.3
Ὁ οὐ μόνον ἐπὶ τῶν πιστῶν τοσαύτην εἶχον ἰσχύν , ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῶν ἀπίστων . Τί γάρ , εἴπέ μοι , δοῦλον τεκμήριον ; Δρ' οὐ τὸ ποιεῖν ὅπερ ὁ δεσπότης αὐτοῦ ἐπιτάττει ; Τί δεσποτὸν δὲ σημεῖον ; Δρ' οὐ τὸ ταῦτα ἀνιεῖν ἐν τοῖς δούλοις , ἄπερ αὐτὸς βούλεται ; Τίνες οὖν οἱ ἀνιάσαντες ἄπερ ἤθελον ἐπὶ τῶν τότε βασιλέων καὶ τῶν ἀρχόντων ; Δρ' οὐχ οἱ ἀπόστολοι ; Εὐδὴλον ὅτι . Οἱ μὲν γὰρ βασιλεῖς καὶ οἱ ἄρχοντες ἐβούλοντο κατέχειν ἐν ἀσθείᾳ τὴν οἰκουμένην , καὶ δαιμοσὶ λατρεύειν ἐπέταττον · οἱ δὲ ἀπόστολοι τοῦναντίον , καὶ τὸ θέλημα τούτων ἔγνιτο . Εἰ δὲ λέγεις μοι τὸ δεσποτιμον , καὶ τὰς μάστιγας , καὶ τὰς βασάνους , μειζόνως μοι λέγεις τὰς δεσποτείας . Πῶς καὶ τίνι τρόπῳ ; Ὅτι καὶ τούτων γινωμένων τὸ θέλημα τούτων ἔγνιτο . Οὐ γὰρ νόμῳ ἐκ τῶν πολλῶν δεσποτῶν , ἀλλ' ἀρετῇ [ 255 ] ταύτην ἀνέδρασαν τὴν δεσποτείαν , τὴν οὐδεὶς τῶν ἑαυτῶν δεσμενῶν , ἀλλ' ἐν τῷ παρὰ πάντων ἐπιδουλεύεσθαι λαμπτόν . Ἐκεῖνοις μὲν γὰρ τοὺς δεσπότας ἐπιβουλεύσαντες δούλοι πολλάκις ἠφάνισαν , ἐπειδὴ ἀτελὴς ἦν τις καὶ ἀσθενεστάτη · ταύτην δὲ σθεῖσαι οὐκ ἴσχυσαν , ἀλλ' ἐπιβουλεύοντες μειζόνως ἐδεῖσαν διαλαμποῦσαν . Τίς οὖν λαμπρότερος ἂν εἴη δεσπότης , ὁ μυρίων δεδόμενος βοηθμάτων , ἢν κρατῇ τῶν οἰκετῶν , ἢ ὁ πάντων ἀπηλλαγμένος ἐκείνων , καὶ μετ' ἐξουσίας ἄγων καὶ φέρων τοὺς ὑποκειμένους ; Εὐδὴλον ὅτι οὗτος . Οἱ μὲν γὰρ δεσπόται τὴν δεσποτείαν ταύτην τὴν τῶν πολλῶν , ἂν μὴ τοὺς νόμους ἔχωσι βοηθοῦντας , καὶ τὸν πόλεων οἰκεῖν , πολλάκις μετὰ τῆς δεσποτείας καὶ τὴν ζωὴν ἀπώλεισαν · Παῦλος δὲ καὶ ἐν ἐρημίᾳ καὶ πανταχοῦ τὴν κυριότητα ἐπεδείκνυτο . Βούλει καὶ βασιλέων ἰδεῖν αὐτὸν λαμπρότερον ; Εἰσήγαγε νόμους πανταχοῦ τῆς οἰκουμένης , καὶ τοὺς τῶν βασιλέων ἀφέντες νόμους οἱ ἄνθρωποι τοὺς ἐκείνου γράμμασιν ἐπετίθοντο . Ἄλλως δὲ καὶ οἱ μὲν σώματων , οἱ δὲ ψυχῶν ἐκράτουν . Τίς οὖν οὕτω δοῦλος δεσπότης , ἀρχόμενος βασιλεῖ μετ' εὐνοίας ὑπηκούσεν , ὡς οἱ πιστοὶ τῷ Παύλῳ ἐπιστέλλοντες μόνον ; Τί ἂν τις ἐποιοῦ τὸν πόδων , τὸν ζῆλον τὸν ὑπὲρ αὐτοῦ , ὅπου γε καὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς ἐξερύβαι ἐτοῖμοι ἦσαν ; τίς τοιοῦτους ἐκτήσατο δούλους ποτὲ ; Ἄπερ ταῦτα πάντα ἐννοοῦ ὁ Προφήτης , πῶς μὲν τοὺς πιστοὺς ὑπέταξεν , πῶς δὲ τοὺς ἀπίστους ἦσαν φοβεροί , κατὰ κράτος αὐτοὺς ἐλαύνοντες , καὶ πῶς δι' αὐτῶν ὁ Χριστὸς ἐπεκράτει , οὐχ εἶπεν ἀπλῶς , Κυρίευε ἐν μέσῳ τῶν ἐχθρῶν σου , ἀλλὰ Κατακυριεύει , τὴν ἐπικρατεῖνην τὴν δεσποτείαν δηλῶν . Καὶ ταῦτα ὁρῶντες οἱ πολέμιοι οὐδὲν ἴσχυον ποιεῖν , καὶ τοὺς νόμους μεθ' ἑαυτῶν ἔχοντες , καὶ δημολίας , καὶ ἐξουσίας ἔχοντες . Ἄλλ' ἦσαν οὕτω δυνατώτεροι διὰ τὴν ἐνοικοῦντα ἐν αὐτοῖς . Οὕτως κατεκυρίευσε δι' αὐτῶν · οὐχ ἀπλῶς ἐκυρίευσαν , ἀλλὰ κατεκυρίευσε · καὶ γὰρ σφόδρα ἐκράτει . Διὰ γοῦν τὸν ἐν αὐτοῖς , καὶ πυρὸς κατετίμων καὶ σιδήρου , καὶ θηρίων , καὶ τῶν ἄλλων ἀπάντων . Καὶ γὰρ εἰς πάντα ἦν μετ' αὐτῶν ὁ Χριστός , οἱ καθάπερ ἐν ἀλλοτρίοις ἀγωνιζόμενοι σώμασι , καὶ πάντων ἀπαλλαγέντες τῶν ἐν τῷ βίῳ λυπηρῶν , οὕτως ἔχαιρον , καὶ
Lemmas: ὁ οὖον μόνος ἐπί ὁ πιστός τοσοῦτος ἔχω ἰσχύς , ἀλλά καί ἐπί ὁ ἄπιστος . τις γάρ , εἶπον ἐγώ , δοῦλος τεκμήριον ; δρῦς οὖον ὁ ποιέω ὅσπερ ὁ δεσπότης αὐτός ἐπιτάσσω ; τις δεσπότης δέ σημεῖον ; δρῦς οὖον ὁ οὗτος ἀνίημι ἐν ὁ δοῦλος , Ἄπερ αὐτός βούλομαι ; τίνω οὖν ὁ ἀνιάω Ἄπερ ἐθέλω ἐπί ὁ τότε βασιλεύς καί ὁ ἄρχω ; δρῦς οὐ ὁ ἀπόστολος ; ευδηλος ὅτι . ὁ μέν γάρ βασιλεύς καί ὁ ἄρχω βούλομαι καταχέω ἐν ἀστεῖος ὁ οἰκέω , καί δαίμων λατρεύω ἐπιτάσσω · ὁ δέ ἀπόστολος τουναντίον , καί ὁ θέλημα οὗτος γιγνώσκω . εἰμί δέ λέγω ἐγώ ὁ δεσποτιμος , καί ὁ μάστιξ , καί ὁ βάσανος , μέγας ἐγώ λέγω ὁ δεσποτεία . Πῶς καί τίς τρόπος ; ὅτι2 καί οὗτος γινωμένος ὁ θέλημα οὗτος γιγνώσκω . οὖον γάρ νόμος ἐκ ὁ πολύς δεσπότης , ἀλλά ἀρετή [ 255 ] οὗτος ἀνατρέχω ὁ δεσποτεία , ὁ οὐδείς ὁ ἑαυτοῦ δεσμενῶν , ἀλλά ἐν ὁ παρά πᾶς ἐπιδουλεύω λάμπω . ἐκεῖνος μέν γάρ ὁ δεσπότης ἐπιβουλεύω δοῦλος πολλάκις ἀφανίζω , ἐπεί ἀτελής εἰμί τις καί ἀσθενής · οὗτος δέ ἵημι οὐ ἰσχύω , ἀλλά ἐπιβουλεύω μέγας δείδω διαλάμπω . Τῖς οὖν λαμπρός εἄν εἰμί δεσπότης , ὁ μυρίος δίδωμι βοηθμάτων , εἄν κρατέω ὁ οἰκέτης , ἢ ὁ πᾶς ἀπαλλάσσω ἐκεῖνος , καί μετά ἐξουσία ἄγω καί φέρω ὁ ὑπόκειμαι ; ευδηλος ὅτι οὗτος . ὁ μέν γάρ δεσπότης ὁ δεσποτεία οὗτος ὁ ὁ πολύς , εἄν μή ὁ νόμος ἔχω βοηθός , καί ὁ πόλις οἰκέω , πολλάκις μετά ὁ δεσποτεία καί ὁ ζωή ἀπόλλυμι · Παῦλος δέ καί ἐν ἐρημία καί πανταχοῦ ὁ κυριότης ἐπιδείκνυμι . βούλομαι καί βασιλεύς ὁράω αὐτός λαμπρός ; εἰσάγω νόμος πανταχοῦ ὁ οἰκέω , καί ὁ ὁ βασιλεύς ἀφίημι νόμος ὁ ἄνθρωπος ὁ ἐκεῖνος γράμμα ἐπιτίθημι . ἄλλος δέ καί ὁ μέν σώματος , ὁ δέ Ψυχή κρατέω . Τῖς οὖν οὗτος δοῦλος δεσπότης , ἄρχω βασιλεύς μετά εὔνοια ὑπακούω , ὡς ὁ πιστός ὁ Παῦλος ἐπιστέλλω μόνος ; τις εἄν τις ποιέω ὁ Πόδων , ὁ ζῆλος ὁ ὑπέρ αὐτός , ὅπου γε καί ὁ ὀφθαλμός ἐκρύπτω ἐτοῖμος εἰμί ; τίς τοιοῦτος κτάομαι δοῦλος ποτέ ; Ἄπερ οὗτος πᾶς ἐννοέω ὁ Προφήτης , πῶς μέν ὁ πιστός ὑποτάσσω , πῶς δέ ὁ ἄπιστος εἰμί φοβερός , κατά κράτος αὐτός ἐλαύνω , καί πῶς διά αὐτός ὁ Χριστός ἐπικρατέω , οὐ εἶπον ἀπλόος , κυριεύω ἐν μέσος ὁ ἐχθρός σύ , ἀλλά κατακυριεύω , ὁ ἐπικρατέω ὁ δεσποτεία δηλόω . καί οὗτος ὁράω ὁ πολέμιος οὐδείς ἰσχύω ποιέω , καί ὁ νόμος μετά ἑαυτοῦ ἔχω , καί Δημολιάς , καί ἐξουσία ἔχω . ἄλλος εἰμί οὗτος δυνατός διά ὁ ἐνοικέω ἐν αὐτός . οὕτως κατακυριεύω διά αὐτός · οὐ ἀπλόος κυριεύω , ἀλλά κατακυριεύω · καί γάρ σφόδρα κρατέω . Ζεύς γοῦν ὁ ἐν αὐτός , καί πυρός κατετίμων καί σίδηρος , καί θηρίον , καί ὁ ἄλλος ἀπαντάω . καί γάρ εἰς πᾶς εἰμί μετά αὐτός ὁ Χριστός , ὁ καθάπερ ἐν ἀλλότριος ἀγωνίζομαι σῶμα , καί πᾶς ἀπαλλάσσω ὁ ἐν ὁ βίος λυπηρός , οὕτως χαίρω , καί