joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0429.5
Ὅταν δὲ μέλλῃς προφάσεις οὐχ οὔσας ζητεῖν , καὶ ἀπαλλάττειν τὴν ψυχὴν τοῦ δέους , προθυμοτέραν αὐτὴν ἐργάσῃ πρὸς τὸ πάλιν ἐμφυρεῖσθαι αὐτῇ , καὶ τὸν Θεὸν μειζόνως παροξύνεις . Οὐδὲν γὰρ τῶν ἀμυτανόντων προφάσεις λείπει ἀναλαγχόντος . Καὶ γὰρ ὁ ἀνθρώπινος τὸν ὀμὴν αἰτιάσασθαι ἔχει , καὶ ὁ κλέπτης τὴν πενίαν , καὶ ὁ μοιχὸς τὴν ἐπιθυμίαν , καὶ ἕτερος τὴν δύνασιν · ἀλλὰ ταῦτα προφάσεις εἰσὶν ἀλογοι , οὐδὲμὶν ἀπολογίας εὐλόγου ἔχουσαι h . Οὐδὲ γὰρ ἐκεῖνα ποιεῖ τὰς ἀμαρτίας , ἀλλ’ αἱ γνώμαι τῶν ἀμαρτανόντων . Καὶ ὅτι αὐταί , ἀπὸ τῶν προσεχόντων i τοῦτο ποιῶν φανερὸν . Ὅταν γὰρ φαίνῃται ἕτερος ἄνθρωπος , καὶ πενία συζών , καὶ ἐπιθυμίαν ἔχων , καὶ ταῖς ἀνάγκαις τῆς φύσεως ὑποκείμενος , καὶ ταῦτα μὴ ἀμαρτάνων , ποίαν ἔχουσιν οὗτοι ἀπολογίαν ; Διὰ τοῦτο σοφὸς τις καλῶς οὕτως εἶπε · Τίς δώσει ἐπὶ διασίας μου μάστιγας j , ἵνα ἐπὶ τοῖς ἀγνοήμασι μου μὴ φείσῃ ; Ὅρα τὸν Δαυὶδ οὐ προφασιζόμενον ἡνίκα ἡμάρτεν , ἀλλὰ λέγοντα · Ἡμάρτηκα τῷ Κυρίῳ . Καὶτοι γε εἶχεν εἰπεῖν · Τί γὰρ ἐγυμνώθω ἡ γυνή ; τί γὰρ ἐλούσετο πρὸ τῶν ὀφθαλμῶν τῶν ἐμῶν ; Ἀλλ’ ἤδει ὅτι ταῦτα προφάσεις ἦν ἀλογοι · καὶ διὰ τοῦτο ἤλθεν ἐπὶ τὴν σαφῆ ἀπολογίαν , τῷ εἰπεῖν , Ἡμάρτον . Ἀλλ’ οὐχ ὁ Σαοὺλ οὕτως , ἀλλ’ ἐγκαλοῦμενος περὶ τῆς ἐγαστριμούδου , ἔλεγε , Θλίβομαι , καὶ οἱ ἀλλόγυλοι πολεμοῦσιν ἐν ἐμοί . Διὰ δὲ τοῦτο μάλιστα ἐκολάζετο . Δεὸν γὰρ εἰπεῖν , Ἡμάρτον , καὶ , Παρηγόρησας · ὁ δὲ τοῦτο μὲν οὐχ εἶπε , περιήρχετο δὲ προφάσεις ἀλόγους ζητῶν . Σὺν ἀνθρώποις ἐργαζομένους τὴν ἀνομίαν . Τοῦτο ἐπήγαγε δείκνυς , ὅτι ἐκεῖνόν ἐστι μάλιστα τὸ προφασιζεῖσθαι , τὸ ἀνασχευτεῖν . Διὰ δὲ τοῦτο καὶ ὁ Δαυὶδ συνεχῶς ἀντὶ ἀρετῆς τοῦτο προβάλλεται , τὸ φεύγειν τοὺς τοιαύτας συλλόγους , μᾶλλον δὲ καὶ ἐντεῦθεν τοῦ βιβλίου παντὸς ἀρχεται λέγων · Μακάριος ἄνθρωπος , ὃς οὐχ ἐπορεύθη ἐν βουλῇ ἀσεβῶν , [ 439 ] καὶ ἐν ὁδῷ ἀμαρτωλῶν οὐκ ἕστη , καὶ ἐπὶ καθέδραν λοιμῶν οὐκ ἐκάθισεν . Δι’ αὐτὸ δὲ τοῦτο εὑρίσκεις αὐτὸν δεῖ ἐν τοῖς ἀμαρτήμασιν εὐγνώμονα .
Lemmas: ὅταν δέ μέλλω πρόφασις οὐ εἰμί ζητέω , καί ἀπαλλάσσω ὁ ψυχή ὁ δέος , πρόθυμος αὐτός ἐργάζομαι πρός ὁ πάλιν ἐμφύρω αὐτός , καί ὁ θεός μέγας παροξύνω . οὐδείς γάρ ὁ ἀμύνω πρόφασις λείπω ἀναλαγχάνω . καί γάρ ὁ ἀνθρώπινος ὁ ὁμός αἰτιάομαι ἔχω , καί ὁ κλέπτης ὁ πενία , καί ὁ μοιχός ὁ ἐπιθυμία , καί ἕτερος ὁ δύνασις · ἀλλά οὗτος πρόφασις εἰμί ἄλογος , οὐδὲμὶν ἀπολογία εὔλογος ἔχω h . οὐδέ γάρ ἐκεῖνος ποιέω ὁ ἁμαρτία , ἀλλά ὁ γνώμη ὁ ἁμαρτάνω . καί ὅτι αὐτός , ἀπό ὁ προσέχω i οὗτος ποιέω φανερός . ὅταν γάρ φαίνω ἕτερος ἄνθρωπος , καί πενία συζάω , καί ἐπιθυμία ἔχω , καί ὁ ἀνάγκη ὁ φύσις ὑπόκειμαι , καί οὗτος μή ἁμαρτάνω , ποῖος ἔχω οὗτος ἀπολογία ; Ζεύς οὗτος σοφός τις καλῶς οὕτως εἶπον · Τῖς δίδωμι ἐπί διάσιος ἐγώ μάστιξ j , ἵνα ἐπί ὁ ἀγνόημα ἐγώ μή φείδομαι ; Ὅρας ὁ Δαυίδ οὖον προφασίζομαι ἡνίκα ἁμαρτάνω , ἀλλά λέγω · Ἡμαρτάνομκα ὁ κύριος . καίτοι γε ἔχω εἶπον · τις γάρ γυμνόω ὁ γυνή ; τίς γάρ λούω πρό ὁ ὀφθαλμός ὁ ἐμέω ; ἀλλά ἦδος ὅτι οὗτος πρόφασις εἰμί ἄλογος · καί διά οὗτος ἔρχομαι ἐπί ὁ σαφής ἀπολογία , ὁ εἶπον , ἁμαρτάνω . ἀλλά οὐ ὁ Σαῦλος οὕτως , ἀλλά ἐγκαλέω περί ὁ εγαστριμουδης , λέγω , θλίβω , καί ὁ ἀλλόγυλοι πολεμέω ἐν ἐγώ . Ζεύς δέ οὗτος μάλιστα κολάζω . δήω γάρ εἶπον , ἁμαρτάνω , καί , παρηγορέω · ὁ δέ οὗτος μέν οὐ εἶπον , περιέρχομαι δέ πρόφασις ἄλογος ζητέω . σύν ἄνθρωπος ἐργάζομαι ὁ ἀνομία . οὗτος ἐπάγω δείκνυμι , ὅτι ἐκεῖνος εἰμί μάλιστα ὁ προφασίζομαι , ὁ ἀνέχω . Ζεύς δέ οὗτος καί ὁ Δαυίδ συνεχῶς ἀντί ἀρετή οὗτος προβάλλω , ὁ φεύγω ὁ τοιοῦτος σύλλογος , μᾶλλον δέ καί ἐντεῦθεν ὁ βιβλίον πᾶς ἀρχω λέγω · Μακάριος ἄνθρωπος , ὅς οὐ πορεύω ἐν βουλή ἀσεβής , [ 439 ] καί ἐν ὁδός ἁμαρτωλός οὐ ἵστημι , καί ἐπί καθέδρα λοιμός οὐ καθίζω . διά αὐτός δέ οὗτος εὑρίσκω αὐτός δεῖ ἐν ὁ ἁμάρτημα εὐγνώμων .