joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0077.2
δ . Ταῦτα γὰρ πάντα ἰκανὰ τὸν Θεὸν ἐπισπάσασθαι · θρῆνοι , δάκρυα , στεναγμοί , καὶ τὸ τῶν πονηρῶν ἀποπτῆξιν , καὶ τὸ δεδοικέναι καὶ τρέμειν αὐτοῦ τὴν ψῆφον . Καὶ ἀλλοχοῦ ἔλεγεν , Εἰσῆκουσεν ὁ Θεὸς [ 55 ] τῆς δικαιοσύνης μου · ἐν ἡλίψει ἐπλάτυνθές μοι . Τὸ γὰρ ἀκούεσθαι οὕτω γίνεται · πρῶτον μὲν οὖν , ἐκ τοῦ ἀξίου εἶναι λαβεῖν · ἔπειτα , ἐκ τοῦ κατὰ τοὺς νόμους τοῦ Θεοῦ ἐχέσθαι · τρίτον , ἐκ τοῦ συνεχῶς · τέταρτον , ἐκ τοῦ μηδὲν βιωτικὸν αἰτεῖν · πέμπτον , ἐκ τοῦ τὰ συμφέροντα ζητεῖν · ἕκτον , ἐκ τοῦ τὰ παρ' ἑαυτῶν εἰσφέρειν ἅπαντα . Ὅρα γοῦν πολλοὺς οὕτως ἀκούομένους · τὸν Κορνηλίον ἀπὸ τοῦ βίου · τὴν Συροφοινικίσσαν * ἀπὸ τῆς προσεδρέκας · τὸν Σολομῶνα ἀπὸ τοῦ τρόπου τῆς αἰτήσεως · Ἀνθ' ὧν γὰρ οὐκ ἤττησας χρήματα , οὐδὲ ψυχάς , φησίν , ἐχόρτασόν σου τὸν τελώνην ἀπὸ τῆς ταπεινοφροσύνης · ἕτερος ἐπὶρωδεν . Ὡςπερ οὖν ἐκ τούτων τὸ ἀκούεσθαι γίνεται , οὕτως ἐτέρωθεν τὸ μὴ ἀκούεσθαι , κἂν δίκαιοι ὦσιν οἱ αἰτοῦντες . Τί γὰρ Παῦλος δικαιοτέρων γέγονεν ; Ἀλλ' ἐπειδὴ ἀσύμφορα ἤτησεν , οὐκ ἠκούσθη . Ὑπὲρ τούτου , φησί , τρις τὸν Κύριον παρεκάλεσα , καὶ εἶπέ μοι · Ἀρκεῖ σοι ἡ χάρις μου . Τί δὲ Μωϋσέως πάλιν δικαιότερον ; Ἀλλ' οὐδὲ ἐκεῖνος ἠκούσθη , λέγοντος τοῦ Θεοῦ · Ἱκαρούσθω σοι . Ἐπειδὴ γὰρ ἤτει εἰς τὴν γῆν τῆς ἐπαγγελίας εἰσελθεῖν , ἀσύμφορον δὲ τοῦτο ἦν , οὐκ ἐπέτρεψεν ὁ Θεός . Μετὰ τούτων καὶ ἕτερόν ἐστι τὸ ποιῶν μὴ ἀκούεσθαι , ὅταν τοὺς ἁμαρτήμασιν ἐπιμένοντες εὐχόμεθα . Ὁ καὶ περὶ Ἰουδαίων ἔλεγεν ὁ Θεὸς τῷ Ἱερεμίᾳ · Μὴ προσεύχου περὶ τοῦ λαοῦ τούτου . Ὡς οὐχ ὁρᾷς τί οὕτοι ποιοῦσιν ; Οὐχ ἀπέστησαν , φησί , τῆς ἀσεβείας , καὶ σὺ ὑπὲρ αὐτῶν δέησιν ἀναφέρεις ; Ἀλλ' οὐκ εἰσακούσομαί σου . Πάλιν δταν κατ' ἐχθρῶν αἰτῶμεν , οὐ μόνον οὐκ ἀκούεσθαι , ἀλλὰ καὶ παροξύνεσθαι . Φάρμακον γὰρ ἐστιν ἡ εὐχή · ἀλλ' ἐὰν μὴ εἰδῶμεν , τὸ φάρμακον πῶς ἐπιτιθέναι χρή , οὐδὲ τὴν δύναμιν αὐτοῦ χαρποῦμεθα . Ἰδωμεν τοίνυν τί καὶ οὕτως εὐχόμενος φησί · Κύριε ὁ Θεὸς μου , εἰ ἐποίησα τοῦτο . Τί ἐστιν , Εἰ ἐποίησα τοῦτο ; Ὁ πάσχω , φησίν , εἰ ἐπανέστην πατρὶ , εἰ παρηγνόμσα οὕτως . Ἀλλ' οὐδὲ ἐνταῦθα ὀνομαστὶ πάλιν ἀνέχεται τὸν ἀδίκησαντα εἰπεῖν , ἀλλ' ὑπὲρ τοῦ παιδὸς αἰσχύνεται καὶ βραβεῖ . Οἷον ἂν τὴν εὐγενῆς ἄνθρωπος τὴν ἑαυτοῦ γυναῖκα μοιχευομένην ὁρῶν , μηδὲ ὀνομαστὶ τὸ ἀμάρτημα εἰς τὸ μέσον ἀγαγεῖν καταδεξάτω · οὕτω δὴ καὶ οὕτος · οὐκ εἶπεν · Εἰ κατεξαντέτην τοῦ γεγεννηκότος , εἰ πατραλοίας ἐγενώμην · ἀλλ',Εἰ ἐποίησα τοῦτο . Καὶ τί λέγω τοῦτο ; φησί .
Lemmas: δ . οὗτος γάρ πᾶς ἱκανός ὁ θεός ἐπισπάω · θρῆνος , δάκρυ , στεναγμός , καί ὁ ὁ πονηρός ἀποπτήσσω , καί ὁ δείδω καί τρέμω αὐτός ὁ ψῆφος . καί αλλοχοω λέγω , εἰσακούω ὁ θεός [ 55 ] ὁ δικαιοσύνη ἐγώ · ἐν ἦλιψ πλατύνω ἐγώ . ὁ γάρ ἀκούω οὗτος γίγνομαι · πρῶτος μέν οὖν , ἐκ ὁ ἄξιος εἰμί λαμβάνω · ἔπειτα , ἐκ ὁ κατά ὁ νόμος ὁ Θεός ἔχω · τρίτος , ἐκ ὁ συνεχῶς · τέταρτος , ἐκ ὁ μηδείς βιωτικός αἰτέω · πέμπτος , ἐκ ὁ ὁ συμφέρω ζητέω · ἕκτος , ἐκ ὁ ὁ παρά ἑαυτοῦ εἰσφέρειν ἅπας . Ὅρας γοῦν πολύς οὕτως ἀκούω · ὁ Κορνήλιος ἀπό ὁ βίος · ὁ Συροφοινίκισσα * ἀπό ὁ προσδέρκομαι · ὁ Σολομών ἀπό ὁ τρόπος ὁ αἴτησις · ἀντί ὅς γάρ οὐ ἀτάω χρῆμα , οὐδέ Ψυχή , φημί , χορτάζω σύ ὁ τελώνης ἀπό ὁ ταπεινοφροσύνη · ἕτερος ἐπὶρωδεν . ὡς οὖν ἐκ οὗτος ὁ ἀκούω γίγνομαι , οὕτως ἑτέρωθεν ὁ μή ἀκούω , κἀν Δίκαιος εἰμί ὁ αἰτέω . τις γάρ Παῦλος Δίκαιος γίγνομαι ; ἀλλά ἐπεί ἀσύμφορος αἰτέω , οὐ ἀκούω . ὑπέρ οὗτος , φημί , τρις ὁ κύριος παρακαλέω , καί εἶπον ἐγώ · ἀρκέω σύ ὁ χάρις ἐγώ . τις δέ Μωϋσῆς πάλιν Δίκαιος ; ἀλλά οὐδέ ἐκεῖνος ἀκούω , λέγω ὁ Θεός · ικαρουω σύ . ἐπεί γάρ αἰτέω εἰς ὁ γῆ ὁ ἐπαγγελία εἰσέρχομαι , ἀσύμφορος δέ οὗτος εἰμί , οὐ ἐπιτρέπω ὁ Θεός . μετά οὗτος καί ἕτερος εἰμί ὁ ποιέω μή ἀκούω , ὅταν ὁ ἁμάρτημα ἐπιμένω εὔχομαι . ὁ καί περί Ἰουδαῖος λέγω ὁ θεός ὁ Ἱερεμίας · μή προσεύχομαι περί ὁ λαός οὗτος . ὡς οὐ ὁράω τίς οὕτος ποιέω ; οὐχ ἀφίστημι , φημί , ὁ ἀσέβεια , καί σύ ὑπέρ αὐτός δέησις ἀναφέρω ; ἀλλά οὐ εἰσακούω σύ . πάλιν δ κατά ἐχθρός αἰτέω , οὖον μόνος οὐ ἀκούω , ἀλλά καί παροξύνω . Φάρμακος γάρ εἰμί ὁ εὐχή · ἀλλά ἐάν μή οἶδα , ὁ φάρμακον πῶς ἐπιτίθημι χρή , οὐδέ ὁ δύναμις αὐτός χαρπουμεθη . ὁράω τοίνυν τίς καί οὕτως εὔχομαι φημί · κύριος ὁ θεός ἐγώ , εἰμί ποιέω οὗτος . τις εἰμί , εἰμί ποιέω οὗτος ; ὁ πάσχω , φημί , εἰμί ἐπανίστημι πατήρ , εἰμί παραγιγνώσκω οὕτως . ἀλλά οὐδέ ἐνταῦθα ὀνομαστί πάλιν ἀνέχω ὁ ἀδικέω εἶπον , ἀλλά ὑπέρ ὁ παῖς αἰσχύνω καί βραβεύς . οἷος εἄν ὁ εὐγενής ἄνθρωπος ὁ ἑαυτοῦ γυνή μοιχεύω ὁράω , μηδέ ὀνομαστί ὁ ἁμάρτημα εἰς ὁ μέσος ἄγω καταδέχομαι · οὗτος δή καί οὗτος · οὐ εἶπον · εἰμί καταξαίνω ὁ γεννάω , εἰμί πατραλοίας γίγνομαι · ἀλλ',Εἰ ποιέω οὗτος . καί τίς λέγω οὗτος ; φημί .