joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0097.2
Ἰσῦ . Ποῦ νῦν εἰσὶν οἱ πενίαν δοῦρόμενοι ; Πόσῃς ταῦτα πενίας οὐ χαλεπώτερα ; πόσῃς νόσου ; πόσῃς ὀδύνης ; Οὐχ εἶπεν οὐδὲν τοιούτων πρὸς ἑαυτόν , ἀλλ’ οὐδὲ ἀπεδυσπέτησεν , οὐδὲ ἐθρήνησε λέγων · Καλὰς γε ἀπολαμβάνω τὰς ἀμοιβὰς , ὃν τῷ νόμῳ αὐτοῦ μελετῶν ἡμέρας καὶ νυκτὸς , ὃν ἀξιώματι τοιούτῳ , πάντων γενόμενος ταπεινότερος · ὃ τῶν ἐχθρῶν φεισάμενος , εἰς γείρας ἀκολάστου παιδὸς ἐξεδόθη . Οὐδὲν τοιούτων οὐχ εἶπεν , οὐχ ἐνενόησεν , ἀλλ’ ἔφερεν ἅπαντα μετὰ φιλοσοφίας , μίαν ἔχων παραμυθίαν ἐν τοῖς γινομένοις , ὅτι Θεοῦ ταῦτα εἰδότος γίνεται . Καθὰπερ καὶ οἱ τρεῖς παῖδες ἔλεγον · Καὶ ἐὰν μὴ , γνωστὸν ἔστω σοι , Βασιλεῦ , ὅτι τοῖς Θεοῖς σου οὐ λατρεύμεν , [ 76 ] καὶ τῇ εἰκόνι τῇ χρυσῇ , ἥν ἔστησας , οὐ προσκυνήσομεν · εἰ δὲ τις εἴπε πρὸς αὐτούς · Καὶ ποῖᾳ ἐλπίδι ἀποθνῄσκετε ; τί προσδοκῶντες , τί δὲ ἰλπίζοντες μετὰ τὸν θάνατον , μετὰ τὸ πῦρ ( οὐδὲν γὰρ τῆς ἀναστάσεως ἦν ἡ προσδοχία ) ; ἦκουσεν ἂν , ὅτι · Ἄστη μεγίστη ἡμῖν ἀντίδοσις , τὸ διὰ Θεὸν ἀποθανεῖν · οὕτω καὶ αὐτὸς μεγίστην ταύτην ἠγεῖτο παραμυθίαν , τὸ τὸν Θεὸν εἰδότα ταῦτα μὴ κωλύειν . Καὶ γὰρ ἐραστὴς μυριάδας ἂν ἐλείτο ὑπὲρ ἐρωμένης κατασραγῆναι , καὶ τοῦ οὐδὲν μετὰ θάνατον προσδοκῶν παρ’ ἐκείνης . Οὕτω δὴ καὶ ἡμᾶς δεῖ , μὴ βασιλείας προσδοχία , μηδὲ ἄλλῃ τινὶ τῶν μελλόντων ἀγαθῶν ἐλπίδι , ἀλλὰ δι’ αὐτὸν τὸν Θεὸν πάντα πάσχειν . Ἄλλ’ οὕτως εἰσὶ πολλοὶ καὶ ἐπὶ ἀναπεπυκώτες , καὶ νυθροῦ , ὅτι οὐδὲ μετὰ μισθοῦ τὴς ἀρετῆς ἐρέονται . Καὶ ὁ μὲν Θεὸς καὶ βασιλείαν ἐπαγγελώμενος , οὐχ ἀκούεται · ὁ δὲ διάβολος γένναν προφεύων , φιλεῖται . Τί ταύτης τῆς μανίας χαλεπώτερον ; Καὶ τί λέγω γένναν ; Καὶ πρὸ τῆς γέννης ἐνταῦθα ὀδύνην , καὶ αἰσχύνην , καὶ τέλευτα ἐπάγων καὶ μυρίας χολάσεις , πολλοὺς ἔχει τοὺς προστρέχοντας . Ἐννόησον γοῦν τὸν μοιχόν , πῶς ἀθλιώτερον πάντων ζῇ , καὶ πρὸ τῆς γέννης πάντα ὑποπτεύων , καὶ τὰς σκιάς τρέμων , καὶ πρὸς οὐδένα ἐλευθέρως ἀντιβλέπων ὀφθαλμοῖς , ἀλλὰ πάντας δεδοικώς , τοὺς εἰδότας , τοὺς οὐχ εἰδότας , ξίφη βλέπων ἠκονημένα , θανάτους ἐπρητῆμενους , δημίουις ἂ , δικαστήρια . Τί τοιούτων οὐ σαφροσύνῃ ἔχει , χἤν μυρίους πόνους ἔχῃ ; Οὐχ δελ ἡ ἡδονὴ ὁ σώφρων , ἀλλὰ δὲ ἐν ὀδύνῃ ὁ μοιχὸς καὶ ἐν σκότῳ ; Οὕτω καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἐστὶν ἰδεῖν , τῶν ἠτωμέων ὀργῆς ἂ , καὶ τῶν κρατουμένων ὀργῆς · τῶν ἀρπαζόντων , καὶ τῶν τὰ ἑαυτῶν διδόντων διὰ τὸν Θεόν , ἢ μᾶλλον εἰπεῖν προδόντων . Οἱ μὲν γὰρ ἐν λιμένι κάθηνται · οἱ δὲ εἰς τὴν εὐρίπτον τῶν παρόντων ἐξενεχθέντες κακῶν , καθ’ ἑκάστην περιέρχονται τὴν ἡμέραν . Χωρὶς δὲ τούτων ὅταν ἡλικίαν προβαίνουσαν ὁ πλεονέκτης συζῶν καὶ ἀκολασίαν οὐχ ἀρκοῦσαν αὐτῷ πρὸς ἀπόλαυσιν ἔχῃ ,
Lemmas: Ἰσῦ . πός νῦν εἰμί ὁ πενία δουρομενω ; πόσος οὗτος πενία οὖον χαλεπός ; πόσος νόσος ; πόσος ὀδύνη ; οὐχ εἶπον οὐδείς τοιοῦτος πρός ἑαυτοῦ , ἀλλά οὐδέ ἀποδυσπετέω , οὐδέ θρηνέω λέγω · Κάλως γε ἀπολαμβάνω ὁ ἀμοιβή , ὅς ὁ νόμος αὐτός μελέτη ἡμέρα καί νύξ , ὅς ἀξίωμα τοιοῦτος , πᾶς γίγνομαι ταπεινός · ὅς ὁ ἐχθρός φείδομαι , εἰς γέρα ἀκόλαστος παῖς ἐκδίδωμι . οὐδείς τοιοῦτος οὐ εἶπον , οὐ ἐννοέω , ἀλλά φέρω ἅπας μετά φιλοσοφία , εἷς ἔχω παραμυθία ἐν ὁ γίγνομαι , ὅτι Θεός οὗτος οἶδα γίγνομαι . καθά καί ὁ τρεῖς παῖς λέγω · καί ἐάν μή , γνωστός ἵστημι σύ , Βασιλεύς , ὅτι ὁ θεός σύ οὖον λατρεύω , [ 76 ] καί ὁ εἰκών ὁ χρύσεος , ὅς ἵστημι , οὖον προσκυνέω · εἰμί δέ τις εἶπον πρός αὐτός · καί ποῖος ἐλπίς ἀποθνῄσκω ; τίς προσδοκάω , τίς δέ ἰλπίζοντες μετά ὁ θάνατος , μετά ὁ πῦρ ( οὐδείς γάρ ὁ ἀνάστασις εἰμί ὁ προσδοκία ) ; ἀκούω εἄν , ὅτι · Ἄστη μέγας ἐγώ Ἀντίδοσις , ὁ διά θεός ἀποθνῄσκω · οὗτος καί αὐτός μέγας οὗτος ἀγάω παραμυθία , ὁ ὁ θεός οἶδα οὗτος μή κωλύω . καί γάρ ἐραστής μυριάς εἄν ἐλεέω ὑπέρ ἐράω κατασραγῆναι , καί ὁ οὐδείς μετά θάνατος προσδοκάω παρά ἐκεῖνος . οὕτως δή καί ἐγώ δεῖ , μή βασίλεια προσδοκία , μηδέ ἄλλος τις ὁ μέλλω ἀγαθός ἐλπίς , ἀλλά διά αὐτός ὁ θεός πᾶς πάσχω . ἄλλος οὕτως εἰμί πολύς καί ἐπί ἀναπεπυκώτες , καί νυθρης , ὅτι οὐδέ μετά μισθός σής ἀρετή εἴρω . καί ὁ μέν θεός καί βασίλειος ἐπαγγέλλω , οὐ ἀκούω · ὁ δέ διάβολος γέννα προφύω , φιλέω . τις οὗτος ὁ μανία χαλεπός ; καί τίς λέγω γέννα ; καί πρό ὁ γέννα ἐνταῦθα ὀδύνη , καί αἰσχύνη , καί τελευτή ἐπάγω καί μυρίος χολανθανω , πολύς ἔχω ὁ προστρέχω . ἐννοέω γοῦν ὁ μοιχός , πῶς ἄθλιος πᾶς ζῶ , καί πρό ὁ γέννα πᾶς ὑποπτεύω , καί ὁ σκιά τρέμω , καί πρός οὐδείς ἐλεύθερος ἀντιβλέπω ὀφθαλμός , ἀλλά πᾶς δείδω , ὁ οἶδα , ὁ οὐ οἶδα , ξίφος βλέπω ἀκονάω , θάνατος ἐπρητῆμενους , δήμιος ὅς , δικαστήριον . τις τοιοῦτος οὖον σαφροσύνῃ ἔχω , χήν μυρίος πόνος ἔχω ; οὐχ δελ ὁ ἡδονή ὁ σώφρων , ἀλλά δέ ἐν ὀδύνη ὁ μοιχός καί ἐν σκότος ; οὕτως καί ἐπί ὁ ἄλλος εἰμί ὁράω , ὁ ἀτάω ὀργή ὅς , καί ὁ κρατέω ὀργή · ὁ ἁρπάζω , καί ὁ ὁ ἑαυτοῦ δίδωμι διά ὁ Θεός , ἢ μᾶλλον εἶπον προδίδωμι . ὁ μέν γάρ ἐν λιμήν κάθημαι · ὁ δέ εἰς ὁ ευριπτω ὁ πάρειμι ἐκφέρω κακός , κατά ἕκαστος περιέρχομαι ὁ ἡμέρα . Χωρὶς δέ οὗτος ὅταν ἡλικία προβαίνω ὁ πλεονέκτης συζάω καί ἀκολασία οὐ ἀρκέω αὐτός πρός ἀπόλαυσις ἔχω ,