ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0204.4
Ὅταν οὖν λέγωσιν ἡμῖν , Διὰ τί μὴ ἐδοξήθῃσεν ἅπαξ ἐπὶ τοῦ σταυροῦ ; τοῦτο λέγωμεν , ὅτι τοῦτο θαυμαστότερον ἦν . Οὐ γὰρ ἦν Ἰσὼν ἐκ τοῦ σταυροῦ κατελθεῖν , καὶ μετὰ τὸ σταυρωθῆναι ἐπὶ τῷ ὀνόματι αὐτοῦ τοσούτους ἀναστῆσαι νεκρούς . Ὅτι γὰρ αὐτὸ τότε ἐκὼν ἔμενεν d , ἐκ τῶν μετὰ ταῦτα ἐδειξεν . Ὁ γὰρ ἑτέρους ἐπελθόντα τὸν θάνατον ἐκάκων , πολλῷ μᾶλλον ἐξ ἑαυτοῦ , πρὶν ἢ ἐπελθεῖν , διαχρωσθαι ἠδύνατο · καὶ ὁ ἑτέρους παρέχων ζωὴν , πολλῷ μᾶλλον ἑαυτῷ παρασχεῖν ἠδύνατο · ὅπερ καὶ ἐποίησε μετὰ τρεῖς ἡμέρας ἐγερθεὶς ἐκ πολλῆς τῆς περιουσίας . Καὶ τοῦτο διὰ τῶν μετὰ ταῦτα ἐδειξεν . Ὅταν γὰρ τὸ ὄνομα αὐτοῦ ἐπὶ σωμάτων ἀλλοτρίων φαίνηται τοσαύτην ἔχον ἰσχύν , ὡς καλούμενον φυγαδεῦσαι τὸν θάνατον , οὐδὲις ἀμφιβάλλειν δύναται · ἄν , ὅτι καὶ ἐν τῷ οἰκείῳ πολλὴν ἐν τῇ ἰσχύι ἐπεδείξατο , καὶ τὸν θάνατον ὑπέταξεν . Ὑπέταξας λαοὺς ἡμῖν , καὶ ἔθνη ὑπὸ τοὺς πόδας ἡμῶν . Ὅρα τοῦ Προφήτου τὴν σοφίαν , πάντα μετὰ ἀκριβείας λέγοντος . Ὁ γὰρ μετὰ ταῦτα ἔλεγον οἱ ἀπόστολοι . Τί ἡμῖν προσέθηκε ε , ὡς ἰδία δυναμεί ἡ εὐσέβεια πεποιθῶσι τοῦ περιπατεῖν αὐτόν ; τοῦτο ἀκωδὸν ὁ Προφήτης λέγει . Τὸ δέ , Ὑπὸ τοὺς πόδας , τὸ ὑποταχθῆναι δηλοῖ , μᾶλλον δὲ τὴν πολλὴν ὑποταγήν . Καὶ εἰ βούλει μαθεῖν τῆς ὑποταγῆς τὴν ἐπίτασιν , ἀκούσον · Ὅσοι κλητοὶ , φησίν , χωρίσον τῷ οἴκῳ τῷ ὑψηρῷ , πωλοῦντες ἑαυτοὺς τὰς τιμὰς τῶν πιπρασκόμενων , καὶ ἐτίθουν παρὰ τούς πόδας τῶν ἀποστόλων . Ἕτεροι δὲ μετὰ τῷ χρηματίσιν , καὶ τὴν ψυχὴν προέσθαι . Οἴτινες γάρ , φησίν , ὑπὲρ τῆς ψυχῆς μου τὸν ἑαυτῶν ἐχάρισαν ὑπέθηκαν . Καὶ περὶ ἑτέρων δὲ γράφων ἔλεγε , Ὅτι , εἰ δυνατὸν , τοὺς ὀφθαλμοὺς ὑμῶν ἐξορύξετε ἂν δώκατέ μοι . Καὶ Κορινθίοις δὲ ἐπιστέλλων ἔλεγε
Lemmas: ὅταν οὖν λέγω ἐγώ , Ζεύς τίς μή δοξάζω ἅπαξ ἐπί ὁ σταυρός ; οὗτος λέγω , ὅτι οὗτος θαυμαστός εἰμί . οὖον γάρ εἰμί Ἴσος ἐκ ὁ σταυρός κατέρχομαι , καί μετά ὁ σταυρόω ἐπί ὁ ὄνομα αὐτός τοσοῦτος ἀνίστημι νεκρός . ὅτι2 γάρ αὐτός τότε ἔκω μένω d , ἐκ ὁ μετά οὗτος δείκνυμι . ὁ γάρ ἕτερος ἐπέρχομαι ὁ θάνατος κακός , πολύς μᾶλλον ἐκ ἑαυτοῦ , πρίν ἢ ἐπέρχομαι , διαχρώννυμι δύναμαι · καί ὁ ἕτερος παρέχω ζωή , πολύς μᾶλλον ἑαυτοῦ παρέχω δύναμαι · ὅσπερ καί ποιέω μετά τρεῖς ἡμέρα ἐγείρω ἐκ πολύς ὁ περιουσία . καί οὗτος διά ὁ μετά οὗτος δείκνυμι . ὅταν γάρ ὁ ὄνομα αὐτός ἐπί σῶμα ἀλλότριος φαίνω τοσοῦτος ἔχω ἰσχύς , ὡς καλέω φυγαδεύω ὁ θάνατος , οὐδείς ἀμφιβάλλω δύναμαι · ἄν , ὅτι καί ἐν ὁ οἰκεῖος πολύς ἐν ὁ ἰσχύς ἐπιδείκνυμι , καί ὁ θάνατος ὑποτάσσω . ὑποτάσσω λαός ἐγώ , καί ἔθνος ὑπό ὁ πούς ἐγώ . Ὅρας ὁ Προφήτου ὁ σοφία , πᾶς μετά ἀκρίβεια λέγω . ὁ γάρ μετά οὗτος λέγω ὁ ἀπόστολος . τις ἐγώ προστίθημι ε , ὡς ἴδιος δύναμις ὁ εὐσέβεια πείθω ὁ περιπατέω αὐτός ; οὗτος ἀκωδὸν ὁ Προφήτης λέγω . ὁ δέ , ὑπό ὁ πούς , ὁ ὑποτάσσω δηλόω , μᾶλλον δέ ὁ πολύς ὑποταγή . καί εἰμί βούλομαι μανθάνω ὁ ὑποταγή ὁ ἐπίτασις , ἀκούω · ὅσος κλητός , φημί , χωρίζω ὁ οἶκος ὁ ὑψηρῷ , πωλέω ἑαυτοῦ ὁ τιμή ὁ πιπράσκω , καί τίθημι παρά ὁ πούς ὁ ἀπόστολος . ἕτερος δέ μετά ὁ χρημάτισις , καί ὁ ψυχή προΐημι . ὅστις γάρ , φημί , ὑπέρ ὁ Ψυχή ἐγώ ὁ ἑαυτοῦ χαρίζομαι ὑποτίθημι . καί περί ἕτερος δέ γράφω λέγω , ὅτι2 , εἰμί δυνατός , ὁ ὀφθαλμός σύ εξορύσσω εἄν δίδωμι ἐγώ . καί Κορίνθιος δέ ἐπιστέλλω λέγω
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0208.2
197 ΕΙΣ ΤΟΝ ΜΖ΄ ΨΑΛΜΟΝ .
Lemmas: 197 εἰς ὁ ΜΖ΄ ψαλμός .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0208.3
Ὁδὲ ψαλμοῦ σοὶ υἱὸς Κορέ .
Lemmas: ὁδός ψαλμός σύ υἱός κορός .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0208.4
Μέγας Κύριος καὶ αἰνετὸς σφόδρα , ἐν πόλει τοῦ Θεοῦ ἡμῶν , ἐν ὄρει ἁγίῳ αὐτοῦ , εὐρύτω d ἀγαλλιάματι πᾶσης τῆς γῆς . Ἕτερός φησι , Καλῶ Βλαστήματι , χάσματι πᾶσης τῆς γῆς . Ἄλλος , Ἀπ' ἀρχῆς ἀφωρισμένῳ ἀγαλλιάσματι πᾶσης τῆς γῆς .
Lemmas: Μέγας Κύριος καί αἰνετός σφόδρα , ἐν πόλις ὁ Θεός ἐγώ , ἐν ὄρος ἅγιος αὐτός , Εὔρυτος d ἀγαλλίαμα πᾶς ὁ γῆ . ἕτερος φημί , καλῶς βλάστημα , χάσμα πᾶς ὁ γῆ . ἄλλος , ἀπό ἀρχή ἀφορίζω ἀγαλλίασμα πᾶς ὁ γῆ .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0208.5
α' . Καὶ ἐνταῦθα ἀπαλλαγὴν πολέμων , καὶ μάχης ἐλευθερίαν δηλοῖ . Ἐπειδὴ γὰρ ἐπανελθόντες ἀπὸ τῆς Βαβυλῶνος e , καὶ τοῖς μακρὰς ἀπαλλαγέντες αἰχμαλωσίας , τὴν πατρίων ἀπέλαδον γῆν , καὶ πολλούς διεφύγον πολέμους , εὐχαριστοῦντες ὑπὲρ πάντων τῷ τοῦτον αἰτίῳ τῶν ἀγαθῶν , τούτους ἤδουν τοὺς ὕμνους , καὶ φασι · Μέγας Κύριος καὶ αἰνετὸς σφόδδρα . Τὸ μὲν Μέγας , λέγουσι , τὸ δὲ πόσον , οὐχὶ εἰοὐδεὶς γὰρ τοῦτο ἐπίσταται · διὸ καὶ ἐπήγαγε · Καὶ αἰνετὸς σφόδρα . Τῆς γὰρ μεγαλαψύνης αὐτοῦ οὐκ ἐστὶ πέρας . Ὁ δὲ λέγει τοιούτῳ ἐστι · Δοξάζειν αὐτόν .
Lemmas: ὅς . καί ἐνταῦθα ἀπαλλαγή Πολέμων , καί μάχη ἐλευθερία δηλόω . ἐπεί γάρ ἐπανέρχομαι ἀπό ὁ Βαβυλών e , καί ὁ μακρός ἀπαλλάσσω αἰχμαλωσία , ὁ πάτριος ἀπέλαδον γῆ , καί πολύς διαφεύγω πόλεμος , εὐχαριστέω ὑπέρ πᾶς ὁ οὗτος αἴτιος ὁ ἀγαθός , οὗτος δήω ὁ ὕμνος , καί φημί · Μέγας Κύριος καί αἰνετός σφόδρα . ὁ μέν Μέγας , λέγω , ὁ δέ πόσος , οὐ εὐοδέω γάρ οὗτος ἐπίσταμαι · διό καί ἐπάγω · καί αἰνετός σφόδρα . ὁ γάρ μεγαλαψυνεος αὐτός οὐ εἰμί πέρας . ὁ δέ λέγω τοιοῦτος εἰμί · δοξάζω αὐτός .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0212.3
Τὰ προσόντα οὖν τῇ φύσει τοῦ Θεοῦ ταῦτα λέγει , τὰ συνοισιαμένα αὐτῷ . Τίνα δὲ ταῦτά ἐστι ; Δικαιοσύνην πλήρωσε , φησίν , ἡ δεξιὰ σου . Δεῖξαις γὰρ , ὅτι οὐ τῆς ἀξίας ἦν τῶν εὐεργετουμένων τὰ γινόμενα , ἀλλὰ τῆς οὐσίας τῆς αὐτοῦ , ἐπειδὴ αὐτὴ αὐτοῦ ἡ οὐσία δικαιοσύνη χαίρει , φιλανθρωπία εὐφραίνεται . Τοῦτο ἔργον αὐτοῦ , τοῦτο ἔθος αὐτοῦ , καὶ διὰ τοῦτο τοσαύτης ἀπλήσιον εὐεργεσίας . Ὦσπερ γὰρ τοῦ πυρὸς τὸ θερμαίνειν , καὶ ἡλίου τὸ φωτίζειν · οὕτω δὴ καὶ αὐτοῦ τὸ εὐεργετεῖν , οὐχ οὕτω δέ , ἀλλὰ καὶ πολλῷ μᾶλλον . Διὸ καὶ οὕτως εἶπε , Δικαιοσύνην πλήρωσε ἡ δεξιὰ σου , τὸ δαμίζες , τὸ συνοισιαμένον αὐτῷ δηλοῦν . Εὐφρανθήτω δρος Σιών , καὶ ἀγαλλιάσθωσαν αἱ θυγατέρες τῆς Ἰουδαίας , ἐπικεν τῶν κριμάτων σου , Κύριε . Ἄλλος φησίν , Διὰ κρίσεις σου .
Lemmas: ὁ πρόσειμι οὖν ὁ φύσις ὁ Θεός οὗτος λέγω , ὁ συνοισιαμένα αὐτός . τίς δέ οὗτος εἰμί ; Δικαιοσύνη πληρόω , φημί , ὁ δεξιός σύ . δείκνυμι γάρ , ὅτι οὖον ὁ ἄξιος εἰμί ὁ εὐεργετέω ὁ γίγνομαι , ἀλλά ὁ οὐσία ὁ αὐτός , ἐπεί αὐτός αὐτός ὁ οὐσία δικαιοσύνη χαίρω , φιλανθρωπία εὐφραίνω . οὗτος ἔργον αὐτός , οὗτος ἔθος αὐτός , καί διά οὗτος τοσοῦτος ἀπλήσιον εὐεργεσία . ὥσπερ γάρ ὁ πυρός ὁ θερμαίνω , καί ἥλιος ὁ φωτίζω · οὗτος δή καί αὐτός ὁ εὐεργετέω , οὐ οὗτος δέ , ἀλλά καί πολύς μᾶλλον . Διὸ καί οὕτως εἶπον , Δικαιοσύνη πληρόω ὁ δεξιός σύ , ὁ δαμίζες , ὁ συνοισιοιδανω αὐτός δηλόω . εὐφραίνω δρ Σιών , καί ἀγαλλιάω ὁ θυγάτηρ ὁ Ἰουδαῖος , ἐπικός ὁ κρίμα σύ , κύριος . ἄλλος φημί , Ζεύς κρίσις σύ .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0213.2
δ' . Διὸ δὴ καὶ ἡμεῖς δεῖ καὶ διηνεκῶς ἀποσκοποῦντες , ἐν ψῷ ἔχωμεν τὴν πόλιν ἡμῶν Ἱερουσαλήμ , αὐτῆς τὰ κάλλη διαπαντὸς φανταζόμενοι , ὅτις ἐστὶ μητρόπολις τοῦ βασιλέως τῶν αἰώνων , ἐν ἧ πνεύματα δικαίων , χοροὶ πατριαρχῶν , ἀποστόλων , καὶ πάντων ἁγίων · ἐνθὰ πάντα ἀστασίαστα , καὶ μὴ παρερχόμενα · ἐνθὰ
Lemmas: δέ . Διὸ δή καί ἐγώ δεῖ καί διηνεκής ἀποσκοπέω , ἐν ψάω ἔχω ὁ πόλις ἐγώ Ἱερουσαλήμ , αὐτός ὁ κάλλος διαπαντός φαντάζω , ὅστις εἰμί μητρόπολις ὁ βασιλεύς ὁ αἰών , ἐν ἧ πνεῦμα Δίκαιος , χορός πατριάρχης , ἀπόστολος , καί πᾶς ἅγιος · ἔνθα πᾶς ἀστασίαστος , καί μή παρέρχομαι · ἔνθα
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0213.3
τὰ ἀφθαρτα καὶ ἀθέατα κάλλη , ἃ μόνως πρόσσεσι χληρονόμησαι τοὺς πανεληκ λίην ποιησαμένους τῶν ἀφθαρτῶν τοῦτον καὶ προσκυνήν βιωτικῶν μελιχμάτων , πλοῦτον λέγω , καὶ τρυφήν , καὶ τῶν ἐπαλλαγῶν ἡδονῶν τοῦ διαβόλου . Τὴν δὲ φιλαδελφίαν καὶ τὴν φιλοξενίαν πρὸς τοὺς δεομένους καθ' ἑκάστην τὴν ἡμέραν αὐξήσατε , ἀγάπην τὴν πρὸς τὸν πλῆσιν , καὶ [ 203 ] τὴν ἐκ τῆς καρδίας συγχώρησιν τοῦ λελυπηκότος , Ἰν' οὕτω καλῶς καὶ θεαρέστως βιωσόντες , κληρονόμοι γενόμεθα τῆς τῶν οὐρανῶν βασιλείας , ἐν αὐτῷ Χριστῷ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν , ὃ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος σὺν τῷ Πατρὶ καὶ τῷ ἁγίῳ Πνεύματι , νῦν καὶ ἀεὶ , καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: ὁ ἄφθαρτος καί ἀθέατος κάλλος , ὁ μόνος πρόσος χληρονομηδομαι ὁ πανεληκ λίαν ποιέω ὁ ἄφθαρτος οὗτος καί προσκυνέω βιωτικός μελιχμάτων , πλοῦτος λέγω , καί τρυφή , καί ὁ ἐπαλλαγή ἡδονή ὁ διάβολος . ὁ δέ φιλαδελφία καί ὁ φιλοξενία πρός ὁ δήω κατά ἕκαστος ὁ ἡμέρα αὐξάνω , ἀγάπη ὁ πρός ὁ πλῆσις , καί [ 203 ] ὁ ἐκ ὁ Καρδία συγχώρησις ὁ λυπέω , ἵνα οὗτος καλῶς καί θεάρεστος βιόω , κληρονόμος γίγνομαι ὁ ὁ οὐρανός βασίλεια , ἐν αὐτός Χριστός ὁ κύριος ἐγώ , ὅς ὁ δόξα καί ὁ κράτος σύν ὁ πατήρ καί ὁ ἅγιος πνεῦμα , νῦν καί ἀεί , καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0213.4
ΕΙΣ ΤΟΝ ΜΗΨ ΨΑΛΜΟΝ .
Lemmas: εἰς ὁ ΜΗ ψαλμός .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0213.5
Εἰς τὸ τέλος τοῖς υἱοῖς Κορέ . Ἄλλος , Ἐσπρίκιος .
Lemmas: εἰς ὁ τέλος ὁ υἱός κορός . ἄλλος , Ἐσπρίκιος .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0213.6
Ἀκούσατε ταῦτα , πάντα τὰ ἔθνη . Ἄλλος , Ἀκούσατε τοῦτο . Ἐνωτίσασθε , πάντες οἱ κατοικοῦντες τὴν οἰκουμένην . Ἄλλος , Τὴν ἐγκατεδυσιν . Ἄλλος , φησί , Τὴν κατάδυσιν . Ὁ δὲ Ἑβραῖος , Ὁ.δὲ . Οἱ τε γηγενεῖς καὶ οἱ νιοὶ τῶν ἀνθρώπων . Ἄλλος , Ἡ τε ἀνθρωπότης , προσοτι δὲ καὶ οἱ νιοὶ ἐκάστου ἀνδρός . Ἐπὶ τὸ αὐτὸ ἀλούσιος καὶ πέτρις . Ἄλλος , Ὁμοῦ .
Lemmas: ἀκούω οὗτος , πᾶς ὁ ἔθνος . ἄλλος , ἀκούω οὗτος . ἐνωτίζομαι , πᾶς ὁ κατοικέω ὁ οἰκέω . ἄλλος , ὁ ἐγκαταδύω . ἄλλος , φημί , ὁ κατάδυσις . ὁ δέ Ἑβραῖος , Ὅδε . ὁ τε γηγενής καί ὁ νιοὶ ὁ ἄνθρωπος . ἄλλος , ὁ τε ἀνθρωπότης , προσοτι δέ καί ὁ νιοὶ ἕκαστος ἀνήρ . ἐπί ὁ αὐτός Αλούσιος καί πετρίς . ἄλλος , ὁμός .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0213.7
α' . Μεγάλα τινὰ καὶ ἀπόρρητα μέλλει διαλέγεσθαι νῦν ἡμῖν ὁ Προφήτης . Οὐδὲ γὰρ ἂν τοὺς παντεχοῦ τῆς τῆς ἐκάλειν εἰς ἀκρόασιν , οὐδ' ἂν τοὺς οἰκουμένης ἐκάθισε θεάτρων , εἰ μὴ μέγα τι , καὶ λαμπρόν , καὶ τοῦ μεγέθους τοῦ συλλόγου ἄξιον εἴρειν ἡμῖν ἐμελλεν . Οὐκέτι γὰρ ὡς Ἰουδαίοις προφητεύειν τοὺς τῆς Παλαιστίνης οἰκοῦσι διαλέγεται , ἀλλ' ὡσπερ τις ἀπόστολος καὶ εὐαγγελιστὴς πρὸς ἅπασαν τὴν τῶν ἀνθρώπων φύσιν ἀποτίνει τὸν λόγον . Ὁ μὲν γὰρ νόμος ἐν μιᾷ γωνίᾳ τῆς οἰκουμένης τὸ ἔθνος ἐπαίδευσεν · ὁ λόγος δὲ τοῦ χρηύγματος πανταχοῦ τῆς τῆς ἐξηγεῖτο b , καὶ ἑαυτὸν ἐξέτεινε , τοσαύτην ἐπειδὴν χώραν , ὅσην καὶ ὁ ἥλιος ἐπεσιν . Ἐκεῖνα μὲν γὰρ παιδαγωγία τις ἦν καὶ εἰσαγωγή , καὶ διακονία κατακρισεως καὶ θανάτου · ταῦτα δὲ χάρις καὶ εἰρήνη . Ἐπαὶ οὖν ἔπαν τὸ γένος εἰς τὴν ἀκρόασιν συνεκάλει , δεῦρο δὴ καὶ ἡμεῖς παραγενώμεθα , καὶ ἴδωμεν τί βούλεται ἡμῖν ὁ ψαλμὸς εἰπεῖν , ὁ κοινὸς τοῦ γένους τῶν ἀνθρώπων προστάτης . Ἐὰν βάρβαροι τινες ὦσι , κλὲν σοφοί , κλὲν ἰδιώται , κελεύει αὐτοὺς παραγενέσθαι ; Ναί , φησί . Διὰ δὴ τοῦτο ἀρχόμενος εἶπεν , Πάντα τὰ ἔθνη · καὶ πάλιν ἐπέτεινε λέγων · Οἱ τε γηγενεῖς καὶ οἱ νιοὶ τῶν ἀνθρώπων , τὴν ἀνθρωπότητα πᾶσαν καλῶν . Βαβαὶ τῆς διδασκαλίας ! πῶς ἐστι πᾶσιν ἀρμόδιος , καὶ κοινή . Διὰ γὰρ τοῦτο οὐδὲ ἀπλῶς καλεῖ μόνον ἅπαντας , ἀλλὰ καὶ μετὰ πολλῆς τῆς σπουδῆς , καὶ ἀκριβείας προσέχειν τοῖς λεγομένοις κελεύει . Οὐ γὰρ εἶπεν , Ἀκούσατε μόνον ταῦτα , πάντα τὰ ἔθνη , ἀλλὰ καὶ , Ἐνωτίσασθε . Τὸ δὲ ἐνωτίσασθαι οὐδὲν ἕτερον ἐστιν , ἢ τὸ μετὰ σπουδῆς [ 204 ] ἀκούσαι , καὶ συντεταμένη τῇ διανοίᾳ . Ἐνωτίσασθαι γὰρ
Lemmas: ὅς . Μεγάλα τις καί ἀπόρρητος μέλλω διαλέγω νῦν ἐγώ ὁ Προφήτης . οὐδέ γάρ εἄν ὁ Παντέχου ὁ ὁ καλέω εἰς ἀκρόασις , οὐδέ εἄν ὁ οἰκέω καθίζω θέατρον , εἰμί μή μέγας τίς , καί λαμπρός , καί ὁ μέγεθος ὁ σύλλογος ἄξιος εἴρω ἐγώ μέλλω . οὐκέτι γάρ ὡς Ἰουδαῖος προφητεύω ὁ ὁ Παλαιστίνη οἰκέω διαλέγω , ἀλλά ὡς τις ἀπόστολος καί εὐαγγελιστής πρός ἅπας ὁ ὁ ἄνθρωπος φύσις ἀποτίνω ὁ λόγος . ὁ μέν γάρ νόμος ἐν εἷς γωνία ὁ οἰκέω ὁ ἔθνος παιδεύω · ὁ λόγος δέ ὁ χρηύγματος πανταχοῦ ὁ ὁ ἐξηγέομαι b , καί ἑαυτοῦ ἐκτείνω , τοσοῦτος ἐπειδή χώρα , ὅσος καί ὁ ἥλιος ἔπος . ἐκεῖνος μέν γάρ παιδαγωγία τις εἰμί καί εἰσαγωγή , καί διακονία κατάκρισις καί θάνατος · οὗτος δέ χάρις καί εἰρήνη . πη οὖν ἐπήν ὁ γένος εἰς ὁ ἀκρόασις συγκαλέω , δεῦρο δή καί ἐγώ παραγίγνομαι , καί ὁράω τίς βούλομαι ἐγώ ὁ ψαλμός εἶπον , ὁ κοινός ὁ γένος ὁ ἄνθρωπος προστάτης . ἐάν βάρβαρος τις εἰμί , κλέω σοφός , κλέω ἰδιώτης , κελεύω αὐτός παραγίγνομαι ; Ναίς , φημί . Ζεύς δή οὗτος ἄρχω εἶπον , Πάν ὁ ἔθνος · καί πάλιν ἐπιτείνω λέγω · ὁ τε γηγενής καί ὁ νιοὶ ὁ ἄνθρωπος , ὁ ἀνθρωπότης πᾶς καλός . βαβαί ὁ διδασκαλία ! πῶς εἰμί πᾶς Ἁρμόδιος , καί κοινός . Ζεύς γάρ οὗτος οὐδέ ἀπλόος καλέω μόνος ἅπας , ἀλλά καί μετά πολύς ὁ σπουδή , καί ἀκρίβεια προσέχω ὁ λέγω κελεύω . οὖον γάρ εἶπον , ἀκούω μόνος οὗτος , πᾶς ὁ ἔθνος , ἀλλά καί , ἐνωτίζομαι . ὁ δέ ἐνωτίζομαι οὐδείς ἕτερος εἰμί , ἢ ὁ μετά σπουδή [ 204 ] ἀκούω , καί συντείνω ὁ διάνοια . ἐνωτίζομαι γάρ
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0217.2
γ . [ 207 ] Τί οὖν ἐνταῦθα βούλεται αὐτῇ ἡ παραβολή ; Ἔμοι δοκεῖ τὸ διήγημα λέγειν . Εἰ δὲ αἰνιγματῶδη παιδεῖ τὸν λόγον καὶ πολλὴν ἔχοντα τὴν δυσκολίαν , μηδὲ οὕτως θορυβηθῆς · ἵνα γὰρ διεγερῇ τὸν ἀκραστὴν , τοῦτο ποιεῖ , ἄλλως δὲ καὶ ἐπειδὴ πολλοὺς ἡ εὐκολία εἰς βραδυμίαν ἄγει , διὰ τοῦτο ἐν παραβολῇ φθέγγεται . Ἐπεὶ καὶ ὁ Χριστὸς πολλὰ ἐν παραβολαῖς ἐλάλει , κακ᾽ ἰδίαν δὲ τοῖς μαθηταῖς ἐπέλυε ταῦτας . Ἡ γὰρ παραβολὴ τὸν ἀξίων καὶ οὐκ ἀξίον διαίρει · ὁ μὲν γὰρ ἀξίος ἐκζητεῖ · τὰ λεγόμενα εὑρίσκει , ὁ δὲ ἀνάξιος παρατρέχει · ὅπερ καὶ τότε ἐγένετο . Οἱ μὲν γὰρ Ἰουδαῖοι εἰδὲ ἀπὸ τῆς δυσκολίας διεγερθέντες πρὸς τὴν ἐρώτησιν
Lemmas: γ . [ 207 ] τις οὖν ἐνταῦθα βούλομαι αὐτός ὁ παραβολή ; ἐγώ δοκέω ὁ διήγημα λέγω . εἰμί δέ αινιγματώδης πεδέω ὁ λόγος καί πολύς ἔχω ὁ δυσκολία , μηδέ οὕτως θορυβέω · ἵνα γάρ διεγείρω ὁ ἀκραστὴν , οὗτος ποιέω , ἄλλως δέ καί ἐπεί πολύς ὁ Εὐκολία εἰς βραδυεις ἄγω , διά οὗτος ἐν παραβολή φθέγγομαι . ἐπεί καί ὁ Χριστός πολύς ἐν παραβολή λαλέω , κακός ἴδιος δέ ὁ μαθητής ἐπιλύω οὗτος . ὁ γάρ παραβολή ὁ ἄξιος καί οὐ ἄξιος διαίρω · ὁ μέν γάρ Ἀξιός ἐκζητέω · ὁ λέγω εὑρίσκω , ὁ δέ ἀνάξιος παρατρέχω · ὅσπερ καί τότε γίγνομαι . ὁ μέν γάρ Ἰουδαῖος ἀνάκλεις ἀπό ὁ δυσκολία διεγείρω πρός ὁ ἐρώτησις
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0217.4
Ἄν μὴ διέλθωμεν τινα μὲν φοβεῖσθαι δεῖ , εἶναι δὲ διαπτιέν , πολλὴ κατὰ τὸν βίον ἔσται ἡ πλάνη , πολὺς ὁ κίνδυνος . Καὶ γὰρ ἐσχάτης ἀνοδίας φοβεῖσθαι τὰ μὴ ἄξια φόβου , καταγελεῖν δὲ ἅ φοβεῖσθαι δεῖ . Τοῦτον καὶ οἱ ἄνδρες τῶν παίδων διεστήκασιν , ὅτι ἐκεῖνοι μὲν ὅτε ἐν ἀπειλῇ διανοία ὄντες , προσιτωται δεσπότας , καὶ ἀνθρώπους σάκχων περιεκύκλωσαν · τὸ δὲ ὑδρία · πατέρα ἢ μητέρα , οὐδὲν εἶναι ἠγούσαν · καὶ πυρὶ μὲν ἐπιπτιώσαι , καὶ λύγνους καὶομένους , φόβους δὲ τινας δεδιόνται , οὐδὲν ἔχοντας δεῖνόν · οἱ δὲ ἄνδρες
Lemmas: ἄν μή διέρχομαι τις μέν φοβέω δεῖ , εἰμί δέ διάπτω , πολύς κατά ὁ βίος εἰμί ὁ πλάνη , πολύς ὁ κίνδυνος . καί γάρ ἔσχατος ἀνοδία φοβέω ὁ μή ἄξιος φόβος , καταγελάω δέ ὅς φοβέω δεῖ . οὗτος καί ὁ ἀνήρ ὁ παῖς διΐστημι , ὅτι ἐκεῖνος μέν ὅτε ἐν ἀπειλέω διάνοια εἰμί , προσίστημι δεσπότης , καί ἄνθρωπος σάκκος περικυκλόω · ὁ δέ ὑδρία · πατήρ ἢ μήτηρ , οὐδείς εἰμί ἄγω · καί πῦρ μέν επιπτιωθεω , καί λύγνους καίω , φόβος δέ τις δῖος , οὐδείς ἔχω δεῖνος · ὁ δέ ἀνήρ
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0220.1
οὐδενὶ τούτων ἐπιστρέφονται . Ἐπεὶ οὖν πολλοὶ παιδῶν εἰσὶν ἀνωτέρου , διαίρεσιν ποιεῖται ταύτην , καὶ λέγει τίνα χρὴ φοβεῖσθαι , οὐ τὰ πολλὰ · ὁποῦντα α φοβερά , πέναι λέγω , καὶ ἀδοξίαν , καὶ νόσον ( ταῦτα γὰρ οὐ μόνον τοῖς πολλοῖς φοβερά , ἀλλὰ καὶ ἐπαχθῆ , καὶ φορτικά · ἀλλ’ οὐδὲν τούτων τίθησι ) , ἀλλ’ ἁμαρτίαν μόνην · τοῦτο γὰρ ἐστιν . Ἡ ἀνομία τῆς στερσης μου κεκλώσει με . Τοῦτο οὖν ἐστιν αἰνιγματωδῶς λόγος , τοῦτο καινὸς καὶ παράδοξος τρόπος . Σφόδρα γὰρ καινὸν καὶ παράδοξον τοῖς πολλοῖς εἶναι δοκεῖ τὸ λέγειν , μὴ δεῖν τι φοβεῖσθαι τῶν ἐν τῷ βίῳ λυπηρῶν . Τί οὖν φοβοῦμαι , φησίν , ἐν τῇ ἡμέρᾳ τῇ πονηρᾷ β ; Ἐν μόνον , μὴποτε ἡ ἀνομία τῆς ὁδοῦ μου καὶ τοῦ βίου μου κυκλώσῃ με . Οὐδὲ δὲ καὶ περὶν καλεῖν τὴν ἀπάτην ἡ Γραφή . Ὁ ἀσθλὸν γὰρ μετ’ ἐμοῦ , φησίν , ἄρτον , ἐπῆρεν ἐπ’ ἐμὲ πτερισμόν . Καὶ πάλιν ὁ Ἠσαΐα ἔλεγεν περὶ τοῦ Ἰακώβ · Δεύτερον τοῦτο ἐπέρριπέ με γ . Τοιούτων γὰρ ἡ ἁμαρτία , ἀπατηλόν , καὶ ἰκανὸν συναρπάζαι . Ταύτην , φησὶ , δέδοικα τὴν ἀπατῶσάν με ἁμαρτίαν , τὴν κυκλώσαν με .
Lemmas: οὐδείς οὗτος ἐπιστρέφω . ἐπεί οὖν πολύς παῖς εἰμί ἀνώτερος , διαίρεσις ποιέω οὗτος , καί λέγω τίς χρή φοβέω , οὖον ὁ πολύς · Ὀποῦς ὅς φοβερός , πένη λέγω , καί ἀδοξία , καί νόσος ( οὗτος γάρ οὖον μόνος ὁ πολύς φοβερός , ἀλλά καί ἐπαχθής , καί φορτικός · ἀλλά οὐδείς οὗτος τίθημι ) , ἀλλά ἁμαρτία μόνος · οὗτος γάρ εἰμί . ὁ ἀνομία ὁ στερσης ἐγώ κλώθω ἐγώ . οὗτος οὖν εἰμί αἰνιγματωδῶς λόγος , οὗτος καινός καί παράδοξος τρόπος . σφόδρα γάρ καινός καί παράδοξος ὁ πολύς εἰμί δοκέω ὁ λέγω , μή δήω τίς φοβέω ὁ ἐν ὁ βίος λυπηρός . τις οὖν φοβέω , φημί , ἐν ὁ ἡμέρα ὁ πονηρός Β ; ἐν μόνος , μήποτε ὁ ἀνομία ὁ ὁδός ἐγώ καί ὁ βίος ἐγώ κυκλόω ἐγώ . οὐδέ δέ καί Περίν καλέω ὁ ἀπάτη ὁ γραφή . ὁ ἀσθλὸν γάρ μετά ἐγώ , φημί , ἄρτος , ἐπαίρω ἐπί ἐγώ πτερισμός . καί πάλιν ὁ Ἠσαΐας λέγω περί ὁ Ἰακώβ · δεύτερος οὗτος ἐπιρρίπτω ἐγώ γ . τοιοῦτος γάρ ὁ ἁμαρτία , ἀπατηλός , καί ἱκανός συναρπάζω . οὗτος , φημί , δείδω ὁ ἀπατάω ἐγώ ἁμαρτία , ὁ κυκλόω ἐγώ .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0220.4
ε’ . Πόσα περὶ Ἰουδαίων ὁ Παῦλος ἐθρήνει , λέγων ,
Lemmas: εἰ . Πόσα περί Ἰουδαῖος ὁ Παῦλος θρηνέω , λέγω ,
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0224.2
μετήλθε , καὶ τὴν βασιλικωτάτην κατέλαβε πόλιν , ὑπὲρ τὸν ἥλιον λάμπει καὶ μετὰ τελευτῆς . Ὁ δὲ οὐ ποιεῖς , καταγέλαστον καὶ αἰσχύνες γένομ . Ὁ γὰρ μόνον σε λαμπρὸν ταῦτα οὐκ ἐργάσεται τὰ μνημεῖα , ἀλλὰ καὶ καταγέλαστον , καὶ τὰ πάντων ἀνοίσει σέματα . Ἀ γὰρ οἰκοδομᾷ τῷ χρόνῳ δυναμένην σου τὴν πλεονεξίαν λῆψι παραδοῦναι , ὥσπερ στήλη , καὶ τρόπαια σου τῆς πλεονεξίας ἐστίχασιν πανταχοῦ α . Καὶ ἄνθρωπος ἐν τιμῇ ὢν , οὐ συνῆκε παρασυνεδήλησε τοῖς κτήνεσι τοῖς ἀνοήτοις , καὶ ὡμοιώθη αὐτοῖς . Ἐνταῦθά 214 μοι λοιπὸν ἀποδεῖξαι τὸν Προφήτην δοκεῖ , ὅτι τὸ ζῷον τὸ λογικόν , τὸ καὶ τὴν βασιλείαν τὴν ἐπὶ γῆς ἔχειν εἰρημέν , πρὸς τὴν τῶν ἀλόγων εὐτέλειαν ἐξέκλινε , ματαιοποιούν , ἔναντι τῆς σωτηρίας ἑαυτοῦ κατασκευάζει , κενοδοξίαν διώκων , πλεονεξίαν μετιόν , ἀνήνυτα πονούν . Τιμὴ γὰρ ἀνθρώπου ἀρετή , καὶ τὸ περὶ τῶν μελλόντων φιλοσοφεῖν , καὶ πρὸς ἐκεῖνιν τὴν ζῶνν ἅπαντα πραγματεύεσθαι , καὶ τὸ τῶν παρόντων ὑπερφερέν . Ἡ μὲν γὰρ τῶν ἀλόγων ζῶν μέχρι τοῦ παρόντος συγκεκλεισται βίου · ἡ δὲ ἡμετέρα πρὸς ἑτέραν ὀδεύει βελτίω , καὶ τέλος οὐκ ἔχουσα . Ἄλλ᾽ οὗτοι οἱ περὶ τῶν μελλόντων οὐδὲν εἰδότες , τῶν ἀλόγων χειροὺς εἰσίν · οὐχ οὗτοι δὲ μόνον , ἀλλὰ καὶ οἱ βίῳ διεφθαρμένῳ συζῶντες , ἐφεῖς γινώμενοι καὶ σκορπίοι καὶ λύκοι διὰ τῆς πονηρίας , καὶ βόες διὰ τῆς ἀνοίας , καὶ κύνες διὰ τῆς ἀναίσχυντίας .
Lemmas: μετέρχομαι , καί ὁ βασιλικός καταλαμβάνω πόλις , ὑπέρ ὁ ἥλιος λάμπω καί μετά τελευτή . ὁ δέ οὖον ποιέω , καταγέλαστος καί αισχύνη γένομ . ὁ γάρ μόνος σύ λαμπρός οὗτος οὐ ἐργάζομαι ὁ μνημεῖον , ἀλλά καί καταγέλαστος , καί ὁ πᾶς ἄνοισις σέμα . ὅς γάρ οἰκοδομή ὁ χρόνος δύναμαι σύ ὁ πλεονεξία λῆψις παραδίδωμι , ὥσπερ στήλη , καί τρόπαιον σύ ὁ πλεονεξία στείχω πανταχοῦ ὅς . καί ἄνθρωπος ἐν τιμή εἰμί , οὖον συνίημι παρασυνεδήλησε ὁ κτῆνος ὁ ἀνόητος , καί ὁμοιόω αὐτός . ἐνταῦθα 214 ἐγώ λοιπός ἀποδείκνυμι ὁ προφάω δοκέω , ὅτι ὁ ζῷον ὁ λογικός , ὁ καί ὁ βασίλειος ὁ ἐπί γῆ ἔχω ἐρῶ , πρός ὁ ὁ ἄλογος εὐτέλεια ἐκκλίνω , ματαιοποιέω , ἔναντι ὁ σωτηρία ἑαυτοῦ κατασκευάζω , κενοδοξία διώκω , πλεονεξία μέτειμι , ἀνήνυτος πονέω . τιμή γάρ ἄνθρωπος ἀρετή , καί ὁ περί ὁ μέλλω φιλοσοφέω , καί πρός ἐκεῖνος ὁ ζῶ ἅπας πραγματεύομαι , καί ὁ ὁ πάρειμι ὑπερφέρω . ὁ μέν γάρ ὁ ἄλογος ζῶ μέχρι ὁ πάρειμι συγκλείω βίος · ὁ δέ ἡμέτερος πρός ἕτερος οδεύω ἀγαθός , καί τέλος οὐ ἔχω . ἄλλος οὗτος ὁ περί ὁ μέλλω οὐδείς οἶδα , ὁ ἄλογος χείρων εἰμί · οὐ οὗτος δέ μόνος , ἀλλά καί ὁ βίος διαφθείρω συζάω , ἐφίημι γινωμένος καί σκορπίος καί λύκος διά ὁ πονηρία , καί βοῦς διά ὁ ἄνοια , καί κύω διά ὁ ἀναισχυντία .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0224.3
§ . Τί γὰρ ἀνωτέρον , εἴπέ μοι , τῶν περὶ τάφους καὶ μνημεῖα ἀσχολουμένων , καὶ πρὸς ὀνομασίας προσηγορίας ἑτέρων κεχηνότων ; Οὐδὲν γὰρ μνήμην ποιεῖ , ἀλλ᾽ ἀρετὴ ἡ μόνη , οὐχ οἰκία , οὐχ ἀνδρίας , οὐ παιδία , οὐχ ἄλλο τῶν τοιούτων οὐδέν . Ἡ μὲν γὰρ τῆς τοῦ τέχνητος σοφίας ἐστὶν ἔργον , ὁ δὲ τῆς τοῦ ἀνδριαντοποιιοῦ , τὸ δὲ τῆς φύσεως ἔργον · σοὶ δὲ οὐδαμοῦ μνήμη . Διὰ δὲ τοῦτο λόγον αὐτὸν ὁ Προφήτης καλεῖ · ἐπειδὴ πρὸς τὸν τῆς ἀνοίας ὑποθεῖς ζυγὸν ἑαυτόν , ἄγεται τοῦ ἀλόγου χειρόν . Ἐκεῖνο μὲν γὰρ χρησίμων , καὶ πρὸς γεωργίαν ἐπετέθειν · οὗτος δὲ τῇ ἀνοίᾳ ἑαυτὸν ὑποδιδών , καὶ ἐκεῖνον χειρῶν γέγονε κατὰ τοῦτο . Ἐπειδὴ γὰρ εἶπεν ἀνωτέρον τὸ παχύ τῆς διανοίας αὐτῶν , τὸ γεῦδες , τὸ χαμαιζήλον , τὸν ἀνάνητον περὶ τὰ χρήματα πόνον , αὐξῆσαι βουλόμενος καὶ τὴν κατηγορίαν τῶν τοιούτων , καὶ τὰς παρὰ τοῦ Θεοῦ τιμῆσαν εὐεργεσίας , ὅπερ πολλοῖς ποιεῖν εἰώθασιν οἱ προφῆται . Ἐπεὶ καὶ ὁ Ἠσαΐας μέλλων αὐτῶν κατηγορεῖν , πρῶτον λέγει τὴν παρὰ τοῦ Θεοῦ τιμὴν εἰς τοὺς Ἰουδαίους γεγενημένην , οὕτω γράφων · Γενὸς ἐγέννησα , καὶ ὑψώσα · αὐτοὶ δὲ με ἠθέτισαν . Καὶ ἔνταυθα τοιουνιδι μιᾶς λέξεως τὰ ὑπηργμένα τῷ γένει τῶν ἀνθρώπων παρὰ τοῦ Θεοῦ δηλῶν , Ἄνθρωπος ἐν τιμῇ ὢν οὐ συνῆκε , φησί . Καὶ ποῖαν λέγει τιμήν ; Ἄκουσον αὐτοῦ ἐν ἑτέρῳ ψαλμῷ λέγοντος · Ἠλάττωσας αὐτὸν βραχὺ τι παρ᾽ ἀγγέλους , δόξῃ καὶ τιμῇ ἐστεφάνωσας αὐτόν . Εἶτα ἐξηγούμενος τὴν τιμήν , ἐπάγει · Πάντα ὑπέταξας ὑποκάτω ποδῶν αὐτοῦ , πρόβατα , καὶ βόας πάσας · ἐτι δὲ καὶ τὰ
Lemmas: § . τις γάρ ἀνώτερος , εἶπον ἐγώ , ὁ περί τάφος καί μνημεῖον ἀσχολέω , καί πρός ὀνομασία προσηγορία ἕτερος χάσκω ; οὐδείς γάρ μνήμη ποιέω , ἀλλά ἀρετή ὁ μόνος , οὐ οἰκίον , οὐ Ἀνδρίας , οὖον παιδίον , οὐ ἄλλος ὁ τοιοῦτος οὐδείς . ὁ μέν γάρ ὁ ὁ τεχνητός σοφία εἰμί ἔργον , ὁ δέ ὁ ὁ ἀνδριαντοποιός , ὁ δέ ὁ φύσις ἔργον · σύ δέ οὐδαμοῦ μνήμη . Ζεύς δέ οὗτος λόγος αὐτός ὁ Προφήτης καλέω · ἐπεί πρός ὁ ὁ ἄνοια ὑποτίθημι ζυγόν ἑαυτοῦ , ἄγω ὁ ἄλογος χείρων . ἐκεῖνος μέν γάρ χρήσιμος , καί πρός γεωργία ἐπιτίθημι · οὗτος δέ ὁ ἄνοια ἑαυτοῦ ὑποδίδωμι , καί ἐκεῖνος χείρ γίγνομαι κατά οὗτος . ἐπεί γάρ εἶπον ἀνώτερος ὁ παχύς ὁ διάνοια αὐτός , ὁ γεῦδες , ὁ χαμαίζηλος , ὁ ἀνανέω περί ὁ χρῆμα πόνος , αὐξάνω βούλομαι καί ὁ κατηγορία ὁ τοιοῦτος , καί ὁ παρά ὁ Θεός τιμάω εὐεργεσία , ὅσπερ πολύς ποιέω εἴωθα ὁ προφήτης . ἐπεί καί ὁ Ἠσαΐας μέλλω αὐτός κατηγορέω , πρῶτος λέγω ὁ παρά ὁ Θεός τιμή εἰς ὁ Ἰουδαῖος γίγνομαι , οὗτος γράφω · Γένος γεννάω , καί υψώνω · αὐτός δέ ἐγώ ηθετισαω . καί ἐνταῦθα τοιουνιδι εἷς λέξις ὁ ὑπάρχω ὁ γένος ὁ ἄνθρωπος παρά ὁ Θεός δηλόω , Ἄνθρωπος ἐν τιμή εἰμί οὖον συνίημι , φημί . καί Ποίας λέγω τιμή ; ἀκούω αὐτός ἐν ἕτερος ψαλμός λέγω · ἐλασσόω αὐτός βραχύς τίς παρά ἄγγελος , δόξα καί τιμή στεφανόω αὐτός . εἶτα ἐξηγέομαι ὁ τιμή , ἐπάγω · Πάν ὑποτάσσω ὑποκάτω πούς αὐτός , πρόβατον , καί βοῦς πᾶς · ἔτι δέ καί ὁ
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0228.2
Θ᾽ Ὡσπερ γὰρ οἱ καταχρίνοντες ἑαυτοὺς ἐφ᾽ οἷς ἀμαρτάνουσι , προλαμβάνοντες ἀποκροῦονται τὴν παρὰ τοῦ Θεοῦ ἥψιν , καθάπερ καὶ Παῦλος φησιν · Εἰ γὰρ ἑαυτοὺς ἐκρίνομεν , οὐκ ἂν ἐκρινόμεθα · οὕτως οἱ νοσοῦντες ἀμετανόητα , καὶ ἀμαρτάνοντες , μὴ καταγινώσκοντες δὲ ὧν ἐπλημείλησαν , μετὰ πολλῆς τῆς σφοδρότητος ἐπισπῶνται τὴν παρὰ τοῦ Θεοῦ τιμωρίαν ἑαυτοῖς . Ἐπεὶ οὖν καὶ οὗτοι ἢ τὰ ἀλλότρια ἀρπάζοντες , ἢ τὰ οἰκεῖα μάτην καὶ εἰκῇ δαπανῶντες , ὅπερ εἰς πένθους ἀναλίσχειν ἔχρην , εἰς τάφους , καὶ σχώλιας , καὶ σῖτας δαπανῶσι , καὶ οὐ μετανόουνσιν ἐπὶ τῶν γεγενημένων ἢ , ἀλλὰ ἄντιστα μένουσι νοσοῦντας , ἀκούσον τί γίνεται λοιπόν . Τί δὴ οὖν γίνεται ; Τιμωρὶ τῇ παρὰ τοῦ Θεοῦ δίδονται · διὸ ἐπήγαγεν · [ 218 ] Ὡς πρὸβατα ἐν θάνατῳ ἔθετο · θάνατος κοιμαρεῖ αὐτούς · οὐ τὸ ἡμερον ἐνταῦθα διὰ ὀνόματος τῶν προβάτων δηλῶν ( εἰ γὰρ ἐκεῖνον ἀγριώτερον γένοιτ᾽ ἂν , τῶν παροργιζόντων μὲν γυμνὰ σώματα πενήτων , καὶ γαστέρας τριχομένας λιμῷ , καλλωπιζόντων
Lemmas: ὁ ὡς γάρ ὁ καταχρίω ἑαυτοῦ ἐπί ὅς ἁμαρτάνω , προλαμβάνω αποκρούω ὁ παρά ὁ Θεός κώληψ , καθάπερ καί Παῦλος φημί · εἰμί γάρ ἑαυτοῦ κρίνω , οὐ εἄν κρίνω · οὕτως ὁ νοσέω αμετανόητος , καί ἁμαρτάνω , μή καταγιγνώσκω δέ ὅς επλημειλανθανω , μετά πολύς ὁ σφοδρότης ἐπισπάω ὁ παρά ὁ Θεός τιμωρία ἑαυτοῦ . ἐπεί οὖν καί οὗτος ἢ ὁ ἀλλότριος ἀρπάζω , ἢ ὁ οἰκεῖος μάτην καί εἰκῇ δαπανάω , ὅσπερ εἰς πένθος ἀναλίσκω χρή , εἰς τάφος , καί σχώλιας , καί Σίτας δαπανάω , καί οὖον μετανοέω ἐπί ὁ γίγνομαι ἢ , ἀλλά ἀνθίστημι μένω νοσέω , ἀκούω τίς γίγνομαι λοιπός . τις δή οὖν γίγνομαι ; Τιμωρὶ ὁ παρά ὁ Θεός δίδωμι · διό ἐπάγω · [ 218 ] ὡς πρόβατον ἐν θάνατος τίθημι · θάνατος κοιμαρις αὐτός · οὖον ὁ ἥμερος ἐνταῦθα διά ὄνομα ὁ πρόβατον δηλόω ( εἰμί γάρ ἐκεῖνος ἄγριος γίγνομαι εἄν , ὁ παροργίζω μέν γυμνός σῶμα πένης , καί γαστήρ τριχομεναι λιμός , καλλωπίζω
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0228.3
δὲ οἴκους φοβρᾶ , καὶ σχώλι · , καὶ σῖτε · ) , ἀλλὰ τὸ εὐκολον αὐτῶν τῆς ἀπωλείας , τὴν ἐξ ἐπιδρομῆς πανωλεθρίαν , τὸ εὐχερώτερον τοῖς ἐπιουλεύουσι . Οὐδὲν γὰρ ἀσθενέστερον ἀνθρώπου κακίᾳ συζύχου . Ὦσπερ καὶ οὗτοι πείσονται · καὶ οὕτως κατακοπήσονται , οὕτως ἀπολοῦνται · ἀδην , καὶ εἰς τὴν ἥδη ἀπελεύσονται ῥαδίως , εὐκόλως , συντόμως , ἀπονησί , ὡσανεὶ πρόβατα κατακοπτόμενα . Τοῦτο θάνατος , μᾶλλον δὲ πράγμα θανάτου πολὺ χαλεπώτερον . Μετὰ γὰρ τὴν τοιαύτην τελευτὴν ἀθάνατος αὐτοῖς διαδέξεται θάνατος , διὰ τοῦτο οὐδαμοῦ εἰς κόλπους Ἀβραάμ , οὐδὲ εἰς ἄλλο χωρίον φαίνονται ἀπίοντες , ἀλλ᾽ εἰς τὴν ἥδη , τὸ τῆς τιμωρίας , τὸ τῆς κολάσεως , τὸ τῆς πανωλεθρίας ὄνομα . Καὶ ἡ ἐνταῦθα αὐτῶν τελευτὴ ἐτέλης , καὶ εὐκαταφρόνητος , καὶ ἡ ἐκεῖ διατριβὴ κολάσεως γέμουσα . Οὕτω καὶ ἡμῖν ἔθος λέγειν περὶ τῶν εὐκόλως ἀπολλυόντων · Ὦς πρόβατον ὁ δεῖνα ἐσάφη . Ἐπειδὴ γὰρ ὡς ἄλογα ἕκων , καὶ ὡς ἄλογα ἀπόλλυνται , οὐκ ἔχοντες περὶ τῶν μελλόντων ἐλπίδα χρηστήν · καὶ οὐ τοῦτο μόνον , ἀλλ᾽ ὅτι καὶ ἐπὶ κακῷ θάνατος ποιοῦνται αὐτοῖς .
Lemmas: δέ οἶκος φοβρᾶ , καί σχώλι · , καί σῖτος · ) , ἀλλά ὁ Εὔκολον αὐτός ὁ ἀπώλεια , ὁ ἐκ ἐπιδρομή πανωλεθρία , ὁ εὐχερώτερον ὁ ἔπειμι . οὐδείς γάρ ἀσθενής ἄνθρωπος κακία συζυχοω . ὥσπερ καί οὗτος πείθω · καί οὕτως κατακόπτω , οὕτως ἀπόλλυμι · ἀδήν , καί εἰς ὁ ἥδη ἀπέρχομαι ῥᾳδίως , εὐκόλως , σύντομος , απονη , ὡσανεί πρόβατον κατακόπτω . οὗτος θάνατος , μᾶλλον δέ πράγμα θάνατος πολύς χαλεπός . μετά γάρ ὁ τοιοῦτος τελευτή ἀθάνατος αὐτός διαδέχομαι θάνατος , διά οὗτος οὐδαμοῦ εἰς κόλπος Ἀβραάμ , οὐδέ εἰς ἄλλος χωρίον φαίνω ἄπειμι , ἀλλά εἰς ὁ ἥδη , ὁ ὁ τιμωρία , ὁ ὁ κόλασις , ὁ ὁ πανωλεθρία ὄνομα . καί ὁ ἐνταῦθα αὐτός τελευτή τέλλω , καί εὐκαταφρόνητος , καί ὁ ἐκεῖ διατριβή κόλασις γέμω . οὕτως καί ἐγώ ἔθος λέγω περί ὁ εὐκόλως ἀπόλλυμι · οὖς πρόβατον ὁ Δεῖνα ἐσάφη . ἐπεί γάρ ὡς ἄλογος ἑκών , καί ὡς ἄλογος ἀπόλλυμι , οὐ ἔχω περί ὁ μέλλω ἐλπίς χρηστός · καί οὖον οὗτος μόνος , ἀλλά ὅτι καί ἐπί κακός θάνατος ποιέω αὐτός .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0229.1
χρηστός · μᾶλλον δέ , εἰ βούλει , ἐφ᾽ ἕτερον μείζον ὑπόδειγμα τὸν λόγον ἀνάγωμεν . Ἔστιν βασιλεὺς πονηρός , καὶ ἰδιώτης χρηστός , ἰδῶμεν τίς τινὸς κύριός ἐστι , καὶ ποῦ τὰ τῆς δεσποτείας διαλάμπει · τίς ὁ κρατῶν , καὶ τίς ὁ κρατούμενος . Πῶς οὖν εἰσόμεθα τούτο ; Ἐπιταττέτω τῇ ἰδιώτῃ ὁ βασιλεὺς πονηρὸν τὴν πρᾶγμα καὶ πλημμελείας γένου · τί οὖν ὁ χρηστὸς ἰδιώτης καὶ ὑπήκοος ; Οὐ μόνον οὐχ εἴξει , οὐδὲ ὑπακούσεται , ἀλλὰ πειράσεται καὶ τὸν ἐπιτάττοντα ἀπαγαγεῖν τοῦ προκειμένου , κἂν ἀποθανεῖν δέη . Τίς οὖν ἐλεύθερος ; ὁ ποιῶν ὁ βούλεται , καὶ μηδὲ τὸν βασιλέα δεδοικώς · ἢ ἡ παρὰ τοῦ ὑπηκόου καταφρονούμενος ; Καὶ ἵνα μὴ ἐπὶ παραδείγματος ἀδιορίστου τὸν λόγον προαγάγωμεν , ὁ τοῦ Πεντερρῆ γυνὴ ἡ Αἰγυπτία οὐχὶ βασιλὶς ἦν ; οὐχὶ πάσης Αἰγύπτου ἐκράτει ; οὐχὶ συνοικον εἰχε βασιλέα ; οὐ πολλὴν περιεβάλλετο δυναστείαν ; Τί δὲ ὁ Ἰωσήφ ; οὐ δοῦλος ; οὐχ αἰχμάλωτος ; οὐχ ἀργυρίνητος οἰκέτης ; οὐ μετὰ πάσης τῆς παρατάξεως αὐτῆς ἀφῆλθετο κατὰ τοῦ νεανίσκου , οὐχ ἑτέρῳ τῶν πόλεων ἐγχειρίσασα , ἀλλ᾽ αὐτῇ πρὸς τὴν παρατάξιν ἐλθοῦσα ; Τίς οὖν ἐν δουλείᾳ τότε ἦν , τίς δὲ ἐν ἐλευθερίᾳ ; ἡ δεομένη , καὶ παρακαλοῦσα , καὶ ἰκετεύουσα , καὶ οὐδὲ ἀνθρώπου , ἀλλὰ πονηροτάτου πάθους αἰχμάλωτος γενομένη · ἢ ὁ καταφρονῶν καὶ διαδήματος , καὶ σκῆπτρου , καὶ ἀλουργίδος , καὶ τῆς φαντασίας ἐκείνης ἀπάτης , καὶ ἀνακόπτων αὐτῆς τὰ μηχανήματα ; Οὐχ ἡ μὲν ἀπήλθε παραχρῶνθεῖσα , καὶ ἑτέρῳ πάλιν πάθει γενομένη δοῦλη , τῷ θυμῷ τῷ ἀλόγῳ , τῇ μαιφονίᾳ · ὁ δὲ ἐξῆλθε μυρίους στεφάνους ἐπὶ τῆς κεφαλῆς ἔχων , καὶ ἐν αὐτῇ τῇ δουλείᾳ τὴν ἐλευθερίαν μειζόνως διαλάμπονσαν δεῖξαι ;
Lemmas: χρηστός · μᾶλλον δέ , εἰμί βούλομαι , ἐπί ἕτερος μείζων ὑπόδειγμα ὁ λόγος ἀνάγω . ἔρτις βασιλεύς πονηρός , καί ἰδιώτης χρηστός , ὁράω τίς τις κύριος εἰμί , καί ποῦ ὁ ὁ δεσποτεία διαλάμπω · τίς ὁ κράτος , καί τίς ὁ κρατέω . Πῶς οὖν εἶμι οὗτος ; ἐπιτάσσω ὁ ἰδιώτης ὁ βασιλεύς πονηρός ὁ πρᾶγμα καί πλημμέλεια γίγνομαι · τίς οὖν ὁ χρηστός ἰδιώτης καί ὑπήκοος ; οὖον μόνος οὐ ἔοικα , οὐδέ ὑπακούω , ἀλλά πειράζω καί ὁ ἐπιτάσσω ἀπάγω ὁ πρόκειμαι , κἀν ἀποθνῄσκω δήω . Τῖς οὖν ἐλεύθερος ; ὁ ποιέω ὁ βούλομαι , καί μηδέ ὁ βασιλεύς δείδω · ἢ ὁ παρά ὁ ὑπήκοος καταφρονέω ; καί ἵνα μή ἐπί παράδειγμα ἀδιόριστος ὁ λόγος προάγω , ὁ ὁ Πεντερρῆ γυνή ὁ Αἰγύπτιος οὐ βασιλίς εἰμί ; οὐ πᾶς Αἴγυπτος κρατέω ; οὐ συνοικέω ἔχω βασιλεύς ; οὖον πολύς περιβάλλω δυναστεία ; τις δέ ὁ Ἰωσήφ ; οὖον δοῦλος ; οὐ αἰχμάλωτος ; οὐ ἀργυρίνητος οἰκέτης ; οὖον μετά πᾶς ὁ παράταξις αὐτός ἀφαιρέω κατά ὁ νεανίσκος , οὐ ἕτερος ὁ πόλις ἐγχειρίζω , ἀλλά αὐτός πρός ὁ παράταξις ἔρχομαι ; Τῖς οὖν ἐν δουλεία τότε εἰμί , τίς δέ ἐν ἐλευθερία ; ὁ δήω , καί παρακαλέω , καί ἱκετεύω , καί οὐδέ ἄνθρωπος , ἀλλά πονηρός πάθος αἰχμάλωτος γίγνομαι · ἢ ὁ καταφρονέω καί διάδημα , καί σκῆπτρον , καί ἀλουργίς , καί ὁ φαντασία ἐκεῖνος ἀπάτη , καί ἀνακόπτω αὐτός ὁ μηχάνημα ; οὐχ ὁ μέν ἀπέρχομαι παραχράω , καί ἕτερος πάλιν πάθος γίγνομαι δοῦλος , ὁ θυμός ὁ ἄλογος , ὁ μαιφονίᾳ · ὁ δέ ἐξέρχομαι μυρίος στέφανος ἐπί ὁ κεφαλή ἔχω , καί ἐν αὐτός ὁ δουλεία ὁ ἐλευθερία μέγας διαλάμπω δείκνυμι ;
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0229.2
εἰ . Οὐδὲν γὰρ οὕτως ἐλεύθερον ὡς ἀρετή , οὐδὲν οὕτω δοῦλον ὡς κακία . Διὰ τοῦτο καὶ ἀλλοχοῦ φησι τις · Σοφὸς οἰκέτης κρατήσει δεσποτῶν ἀφρόνων . Ὡσπερ γὰρ αἰχμάλωτος , κἂν μυρίον ἔχῃ πλοῦτον , δι᾽ αὐτὸ τοῦτο μάλιστα πᾶσιν ἐστὶν εὐάλωτος · οὕτω καὶ ὁ ὑπὸ τῶν παθῶν ἀλυσσόμενος , ἀράχης ἐστὶν εὐτελέστερος . Τί δὲ ἐν πολέμῳ ; οὐχὶ τούτους ὁρῶμεν κρατοῦντας ; Τί δὲ ἐν πράγμασι καὶ βουλαῖς ; οὐ τὰ τούτων ἔστηκε , κἂν μηδὲς ὁ πειθόμενος ἦ ; Τί δὲ ἐν τοῖς μετὰ ταῦτα ; οὐχ ὁ μὲν πλούσιος , καθάπερ προσαίτης , σταγὼν ἤτει , καὶ οὐχ ἐπετύχανεν ; ὁ δὲ πένης , ἐπειδὴ σπουδαῖος καὶ ἐνάρσετος ἦν , οὐκ ἐν μεγίστη εὐπρεπείᾳ ἦν , τὴν αὐτὴν τῷ Ἀβραὰμ λήξιν ἔχων ; [ 220 ] Τί δὲ ἐπὶ τῶν ἀποστόλων ; οὐχὶ δεσμούμενοι , μαστιγούμενοι , μυρία πάσχοντες δεινά , τῶν ταῦτα ποιούντων περιεγίνοντο ; Ἐννόησον γοῦν εἰς δόσιν αὐτοὺς ἀπορίαν ἐνέβαλον , ὡς ἐκείνους λέγειν · Τί ποιήσομεν τοῖς ἀνθρώποις τούτοις ; Καὶ τοὺς δεδεμένους ἔχων , καὶ ἐν μέσῳ δικαστηρίων συνειλημμένους · καὶ οἱ μὲν ἐν τάξει δικαστῶν , καὶ ἀρχόντων , οὐ δὲ ἐν τάξει δικαιομένων εἰστήκεισαν , ἀλλ᾽ ὅμως οὕτω τοῦτῶν ἐκράτησαν . Καὶ πανταχοῦ , εἰ τις μετὰ ἀκριβείας ἐπεισὼ τῷ λόγῳ , τὸν ἐνάρσετον δῆσει τοῦ πονηροῦ κρατοῦντα , τὴν κυρίως αἰ κρᾶτησιν , οὐ ταύτην τὴν τῶν πολλῶν καὶ ψευδῆ , τὴν πεπλανημένην καὶ βεδιως ἐλεγχόμεν , ἀλλ᾽ ἐκείνην τὴν πεπηχυῖαν καὶ ἀκίνητον . Καὶ ἡ βυθὸσα αὐτῶν παλαιωθήσεται ἐν
Lemmas: εἰμί . οὐδείς γάρ οὕτως ἐλεύθερος ὡς ἀρετή , οὐδείς οὗτος δοῦλος ὡς κακία . Ζεύς οὗτος καί αλλοχοω φημί τις · Σοφός οἰκέτης κρατέω δεσπότης ἄφρων . ὡς γάρ αἰχμάλωτος , κἀν μυρίος ἔχω πλοῦτος , διά αὐτός οὗτος μάλιστα πᾶς εἰμί εὐάλωτος · οὗτος καί ὁ ὑπό ὁ πάθος ἀλύσσω , Αράχης εἰμί εὐτελής . τις δέ ἐν πόλεμος ; οὐ οὗτος ὁράω κράτος ; τις δέ ἐν πρᾶγμα καί βουλή ; οὖον ὁ οὗτος ἵστημι , κἀν μηδὲς ὁ πείθω εἰμί ; τις δέ ἐν ὁ μετά οὗτος ; οὐ ὁ μέν πλούσιος , καθάπερ προσαίτης , σταγών αἰτέω , καί οὐ ἐπιτυγχάνω ; ὁ δέ πένης , ἐπεί σπουδαῖος καί ἐνάρσετος εἰμί , οὐ ἐν μέγας εὐπρέπεια εἰμί , ὁ αὐτός ὁ Ἀβραάμ λῆξις ἔχω ; [ 220 ] τις δέ ἐπί ὁ ἀπόστολος ; οὐ δεσμέω , μαστιγόω , μυρίος πάσχω δεινός , ὁ οὗτος ποιέω περιγίγνομαι ; ἐννοέω γοῦν εἰς δόσις αὐτός ἀπορία ἐμβάλλω , ὡς ἐκεῖνος λέγω · τις ποιέω ὁ ἄνθρωπος οὗτος ; καί ὁ δέω ἔχω , καί ἐν μέσος δικαστήριον συλλαμβάνω · καί ὁ μέν ἐν τάξις δικαστής , καί ἄρχω , οὖον δέ ἐν τάξις δικαιόω ἵστημι , ἀλλά ὅμως οὗτος οὗτος κρατέω . καί πανταχοῦ , εἰμί τις μετά ἀκρίβεια πείθω ὁ λόγος , ὁ ἐναίρω δήω ὁ πονηρός κράτος , ὁ κύριος ὁ κράτησις , οὖον οὗτος ὁ ὁ πολύς καί ψευδής , ὁ πλανάω καί βεδιως ἐλέγχω , ἀλλά ἐκεῖνος ὁ πήγνυμι καί ἀκίνητος . καί ὁ βυθός αὐτός παλαιόω ἐν
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0229.3
τῷ βῆ · τοὔτεστιν , ἀσθενήσει . Ὁ δὲ λέγει , τοῦτο ἐστιν · Οὐ μόνον ἐνταῦθα εὐγερωτοὶ ἔσονται , μηδεὶς ἀμύνοντος , μηδεὶς χεῖρα ὁρέγοντος , πᾶσι προκειμένου , ἀλλὰ καὶ τὸν χαλεπώτατον , οὐδὲ ἔχει ἔξουσίαν τινὰ τὸν παριστάμενον , καὶ βοηθοῦντα , καὶ χεῖρα ὁρέγοντα , καὶ παραμυθούμενον αὐτῶν τὴν τιμωρίαν . Οὐτω γοῦν οὔτε αἱ παρθένοι αἱ φρόνιμοι μοιρὰς βοηθήσαι Ἰσχυ-σαν , οὐχ ὁ Ἀβραὰμ τῇ πλουσίᾳ , οὐ Νῶε , καὶ Ἰὼβ , καὶ Δαυὶδ , υἱοὶ καὶ θυγατράσι . Τὸ γὰρ , Παλαιωθήσεται , ἀσθενήσει ἐστιν , ἀφανισθήσεται · Τὸ γὰρ παλαιούμενον καὶ τῆραχον , ἔγγυς ἀφανισμοῦ . Ἐκ τῆς δόξης αὐτῶν ἐξώσθησαν .
Lemmas: ὁ βαίνω · τουτέστιν , ἀσθενέω . ὁ δέ λέγω , οὗτος εἰμί · οὖον μόνος ἐνταῦθα εὐγερωτοὶ εἰμί , μηδείς ἀμύνω , μηδείς χείρ ὁράω , πᾶς πρόκειμαι , ἀλλά καί ὁ χαλεπός , οὐδέ ἔχω ἐξουσία τις ὁ παρίστημι , καί βοηθός , καί χείρ ὁράω , καί παραμυθέομαι αὐτός ὁ τιμωρία . οὗτος γοῦν οὔτε ὁ παρθένος ὁ φρόνιμος Μοιρᾶς βοηθέω ἰσχύω , οὐ ὁ Ἀβραάμ ὁ πλούσιος , οὖον Νῶε , καί Ἰώβ , καί Δαυίδ , υἱός καί θυγάτηρ . ὁ γάρ , παλαιόω , ἀσθενέω εἰμί , ἀφανίζω · ὁ γάρ παλαιόω καί τρέχω , ἐγγύς ἀφανισμός . ἐκ ὁ δόξα αὐτός ἐξωθέω .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0232.1
ἵνα μὴ πληθυνθῇ ἡ δόξα τοῦ οἴκου αὐτοῦ . Τούτων οὕτως ἔχοντων , φησί , τί δέδοικας τὰ παρόντα ; τί τε λυπεῖ πέναι ; τί φοβεῖ τὸν ἐπιπορον ; Ἥκουσας τὰ περὶ τῆς ἀναστάσεως , καὶ τῆς τῶν ἀγαθῶν λήξεως , καὶ τῆς τῶν πονηρῶν τιμωρίας ; Τί τοίνυν δέδοικας λοιπὸν τὰς σκιάς ; Τὰ μὲν γὰρ μόνιμα καὶ πεπηγότα , ἐκεῖνα ταῦτά ἐστι , ἀνὲστι μαραινόμενος εἶναι . Διὸ καὶ πάντα τὰ ἄλλα ἀφεῖς , ἐπὶ τὴν ἀχρόπολιν τῶν κακῶν ἐπέβλεψας , τοῦ πλούτου τὴν ἐπιθυμίαν ταύτην γὰρ κατασβληθεῖσης , καὶ τὰ ἄλλα συγκαταλύεται .
Lemmas: ἵνα μή πληθύνω ὁ δόξα ὁ οἶκος αὐτός . οὗτος οὕτως ἔχω , φημί , τίς δείδω ὁ πάρειμι ; τίς τε λυπέω πένη ; τίς φοβέω ὁ επιπορος ; ἀκούω ὁ περί ὁ ἀνάστασις , καί ὁ ὁ ἀγαθός λῆξις , καί ὁ ὁ πονηρός τιμωρία ; τις τοίνυν δείδω λοιπός ὁ σκιά ; ὁ μέν γάρ μόνιμος καί πήγνυμι , ἐκεῖνος οὗτος εἰμί , ἄνειμι μαραίνω εἰμί . Διὸ καί πᾶς ὁ ἄλλος ἀφίημι , ἐπί ὁ αχροπολις ὁ κακός ἐπιβλέπω , ὁ πλοῦτος ὁ ἐπιθυμία οὗτος γάρ κατασβληθεισος , καί ὁ ἄλλος συγκαταλύω .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0232.3
γὰρ ἅπαντα , ἅπερ ἀπριθμησάμενη , σπηλαί , καὶ περίστοι , καὶ βαλανεῖα , χρυσίον καὶ ἀργύριον , ἱπποὶ καὶ ἡμίονοι , καὶ τάπητες καὶ ἱμάτια , τοῦ οἴκου δόξα , οὐ τοῦ τοῦ οἴκου οἰκούντος ἀνθρώπου .
Lemmas: γάρ ἅπας , ὅσπερ ἀπριθμησάμενη , σπίλη , καί ἀγαθός , καί βαλανεῖον , χρυσίον καί ἀργύριον , ἵππος καί ἡμίονος , καί τάπης καί ἱμάτιον , ὁ οἶκος δόξα , οὖον ὁ ὁ οἶκος οἰκέω ἄνθρωπος .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0232.5
ΕΙΣ ΤΟΝ ΜΘ΄ ΨΑΛΜΟΝ .
Lemmas: εἰς ὁ ΜΘ΄ ψαλμός .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0232.6
Θεὸς Θεὸν Κύριος ἐλάλησεν , καὶ ἐκάλεσεν τὴν γῆν , ἀπὸ ἀνατολῶν ἡλίου μέχρι δυσμῶν .
Lemmas: θεός θεός Κύριος λαλέω , καί καλέω ὁ γῆ , ἀπό ἀνατολή ἥλιος μέχρι δυσμή .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0236.3
γ . Μὴ θαυμάσης δὲ , εἰ πρὸς Ἰουδαίους ἀποτείνει τὸν λόγον , περὶ τῆς καθόλου κρίσεως διαλεγόμενος . Οὕτω γὰρ καὶ Παῦλός φησι · Θυμὸς καὶ ὀργή , ὀλιγὺς καὶ στενοχωρία ἐπὶ πᾶσαν ψυχὴν ἀνθρώπου τοῦ κατεργάζομενου τὸ κακόν , Ἰουδαίου τε πρώτου καὶ Ἑλλήνος . Καὶ πάλιν · Ὅσοι γὰρ ἀνέμῃς ἡμαρτον , ἀνέμῃς καὶ ἀπολοῦνται · καὶ ὅσοι ἐν νόμῳ ἡμαρτον , διὰ νόμου κριθήσονται . Συνταράττεται οὖν τοὺς ὁσίους αὐτοῦ , τοὺς διατιθεμένους τὴν διαθήκην αὐτοῦ ἐπὶ θυσίας . Τί δὴποτε , ὧν μέλει καταγνορίν , καὶ οὐς μέλει καταδικάζειν , ὁσίους ἐνταῦθα καλεῖ ; Τὴν κατηγορίαν αὐξῶν , καὶ γνώρισμα μεῖζον τῆ τιμωρίᾳ τιθείς τὴν τιμὴν . Οὕτω καὶ ἡμεῖς , ἐπειδὰν ἴδωμεν τινὰς πεπλημμεληκότας , καὶ βουλώμεθα αὐτῶν σφοδρότερον καθάψασθαι , μετὰ τῶν ἀξιωμάτων αὐτῶν καλοῦμεν , ὥστε βαρύτεραν ἐργάσασθαι τὴν κατηγορίαν , λέγοντες · Κάλεσον τὸν διάκονον , ἢ τὸν πρεσβύτερον . Ἐπεὶ οὖν καὶ οὗτοι βασιλείων ἱεράτευμα καὶ λαὸς περιούσιος ἐχρημάτιζον , καὶ μέγα ἐπὶ τούτων ἐφρόνουν · καὶ ἐντεῦθεν ὑφαίνει τῶν ἐγκλημάτων τὸ μέγεθος . Τοὺς διατιθεμένους τὴν διαθήκην αὐτοῦ ἐπὶ θυσίας . Ἐπειδὴ μυρία τολμῶντες κακὰ , καὶ τοσαῦτα κακίας μεταχειριζόμενοι ἐδὴ , ἀρπάζοντες , πλεονεκτοῦντες , φονεύοντες , μοιχεύοντες , αἵματα ἐφ᾽ αἵμασι ἀναμιγνύντες d , ἐνόμιζον μεγάλὰ κατορθοῦν , καὶ τὸν νόμον πᾶπτον καὶ τὴν διαθήκην , εἰ πρόβατα θύσαιεν καὶ μόσχους , ὀνειδίζων
Lemmas: γ . μή θαυμάζω δέ , εἰμί πρός Ἰουδαῖος ἀποτείνω ὁ λόγος , περί ὁ καθόλου κρίσις διαλέγω . οὕτως γάρ καί Παῦλος φημί · Θυμός καί ὀργή , ὀλιγὺς καί στενοχωρία ἐπί πᾶς ψυχή ἄνθρωπος ὁ κατεργάζομαι ὁ κακός , Ἰουδαῖος τε πρῶτος καί Ἕλλην . καί πάλιν · ὅσος γάρ ἀνέμη ἁμαρτάνω , ἀνέμη καί ἀπόλλυμι · καί ὅσος ἐν νόμος ἁμαρτάνω , διά νόμος κρίνω . συνταράσσω οὖν ὁ ὅσιος αὐτός , ὁ διατίθημι ὁ διαθήκη αὐτός ἐπί θυσία . τις δήποτε , ὅς μέλος καταγνορις , καί οὖς μέλος καταδικάζω , ὅσιος ἐνταῦθα καλέω ; ὁ κατηγορία αὔξη , καί γνώρισμα μείζων τῆ τιμωρία τίθημι ὁ τιμή . οὕτως καί ἐγώ , ἐπειδάν ὁράω τις πλημμελέω , καί βούλομαι αὐτός σφοδρός καθάπτω , μετά ὁ ἀξίωμα αὐτός καλέω , ὥστε βαρύς ἐργάζομαι ὁ κατηγορία , λέγω · καλέω ὁ διάκονος , ἢ ὁ πρέσβυς . ἐπεί οὖν καί οὗτος βασίλειος ἱεράτευμα καί λαός περιούσιος χρηματίζω , καί μέγας ἐπί οὗτος φρονέω · καί ἐντεῦθεν ὑφαίνω ὁ ἔγκλημα ὁ μέγεθος . ὁ διατίθημι ὁ διαθήκη αὐτός ἐπί θυσία . ἐπεί μυρίος τολμάω κακός , καί τοσοῦτος κακία μεταχειρίζομαι ἐσθίω , ἀρπάζω , πλεονεκτέω , φονεύω , μοιχεύω , αἷμα ἐπί αἷμα ἀναμίσγω d , νομίζω μέγας κατορθόω , καί ὁ νόμος πάσσω καί ὁ διαθήκη , εἰμί πρόβατον θύω καί μόσχος , ὀνειδίζω
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0237.2
περιφέρεται τοῖς δικαίοις . Μάλιστα μὲν γὰρ οὐδ’ ἐνταῦθα ἔχοιμεν τινα ἀντιλογίας σκιὰν εἰπεῖν . Εἰ γὰρ καὶ μὴ παρῆν , ὅτι ἐκ παρθένου ἐτίκτετο , τῷ προφητῇ πιστεύειν ἔδει τῷ λέγοντι · Ἰδοὺ ἡ παρθένος ἐν γαστρὶ ἕξει , καὶ τέξεται υἱόν · καὶ καλέσουσι τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἐμμανουήλ . Εἰ μὴ παρῆς , ὅτι σάρκα [ 229 ] περιεκύκλω περιεπόλει τὴν γῆν , καὶ συναναστρέφετο τοῖς δούλοις ὁ Δεσπότης , ἐντύχε τῷ Ἰερεμῖᾳ , κάκεινός σοι διαλέξεται οὕτω λέγων · Ὡς τὸς ὁ Θεὸς ἡμῶν · οὐ λογιηθήσεται ἕτερος πρὸς αὐτόν . Ἐξεῖρε πᾶσαν ὁδὸν ἐπιστήμης , καὶ ἐδωκεν αὐτὴν Ἰακὼβ τῷ παιδὶ αὐτοῦ , καὶ Ἰσραὴλ τῷ ἠγαπημένῳ ὑπ’ αὐτοῦ . Μετὰ ταῦτα ἐπὶ τῆς γῆς ὤφθη , καὶ τοῖς ἀνθρώποις συναναστράφη .
Lemmas: περιφέρω ὁ Δίκαιος . μάλιστα μέν γάρ οὐδέ ἐνταῦθα ἔχω τις ἀντιλογία σκιά εἶπον . εἰμί γάρ καί μή πάρειμι , ὅτι ἐκ παρθένος τίκτω , ὁ προφήτης πιστεύω ἐσθίω ὁ λέγω · ἰδέ ὁ παρθένος ἐν γαστήρ ἔχω , καί τίκτω υἱός · καί καλέω ὁ ὄνομα αὐτός Ἐμμανουήλ . εἰμί μή πάρειμι , ὅτι σάρξ [ 229 ] περικυκλόω περιπολέω ὁ γῆ , καί συναναστρέφω ὁ δοῦλος ὁ Δεσπότης , ἐντυγχάνω ὁ Ἱερεμίας , κενός σύ διαλέγω οὗτος λέγω · ὡς τός ὁ θεός ἐγώ · οὖον λογίζομαι ἕτερος πρός αὐτός . ἐξείρω πᾶς ὁδός ἐπιστήμη , καί δίδωμι αὐτός Ἰακώβ ὁ παῖς αὐτός , καί Ἰσραήλ ὁ ἀγαπάω ὑπό αὐτός . μετά οὗτος ἐπί ὁ γῆ ὁράω , καί ὁ ἄνθρωπος συναναστρέφω .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0239.1
Τὸ γὰρ λώγιον τῆς ἡμῖν .
Lemmas: ὁ γάρ λώγιον ὁ ἐγώ .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0240.1
σου ἐλέηψω σε · τὰ δὲ ὁλοκαυτώματα σου ἐν-ώπιόν μου ἕστι διαπαντός . Οὕτω γὰρ οἱ λοιποὶ κατηγοροῦσιν αὐτῶν προφῆται , ἐπειδὴ τὸ πλῆν τῆς ἀρετῆς παρορῶντες μέρος , ἐν τούτοις τὰς ἐλπίδας τῆς σωτηρίας εἶχον . Καὶ γὰρ εἰς ἀπολογίαν ἐμελλον αὐτὸ προβάλλεσθαι , ὅτι θυσίας σπένδομεν , ὅτι Προσ-φέρομεν ὁλοκαυτώσεις . Ἄλλ’ οὐχ ἐπὶ τούτοις εἰσ-ῆλθον δικαζόμενος , φησίν , οὐδὲ ὑπὸ τούτων ἐγκα-λέσων , ὅτι παρῴφθη ταῦτα . Ὁ δὲ ᾿Ησαίας καὶ εὐτο-νιώτερον αὐτῶν χαϊκίνειται λέγων · Τί μοι πλῆθος τῶν θυσιῶν ὑμῶν ; Πλῆρης εἰμί . Ὀλοκαυτώματα [ 250 ] κριῶν , καὶ στέαρ ἀρνῶν , καὶ αἷμα ταύρων καὶ τράγων οὐ βούλομαι . Τίς γὰρ ἐξεῖπεν σε ταῦτα ἐκ τῶν χειρῶν ὑμῶν ; Καίτοι πολλοὶ περὶ θυσίων εἰσιν εἰρημένοι λόγοι · ἀλλ’ οὐ προηγουμένως αὐτοῦ βουλομένου ταῦτα νομοθετεῖ , ἀλλὰ τῇ ἀσθενείᾳ αὐτῶν συγκαταβαίνοντος . Καὶ Ἱερεμίας δὲ φησιν · Ἵνα τί μοι λίβανον ἐκ Σαβὰ φέρεις , καὶ κιννάμωμον ἐκ τῆς μακρόθεν ; Καὶ πάντες δὲ , ὡς εἰπεῖν , οἱ προφῆ-ται οὐδὲν εἶναι τοῦτο φασι . Διὰ καὶ αὐτὸς ἀρχόμε-νος οὕτως ἔφη · Ὁ Θεὸς ὁ Θεὸς σου εἰμὶ ἐγώ · κάν-τεῦθεν ὁρῶν , ὅτι ἀνάξιος αὐτοῦ τῆς τοιαύτης θερα-πείας ὁ τρόπος .
Lemmas: σύ λαμβάνω σύ · ὁ δέ ὁλοκαύτωμα σύ ἐνώπιος ἐγώ εἰμί διαπαντός . οὕτως γάρ ὁ λοιπός κατηγορέω αὐτός προφήτης , ἐπεί ὁ Πλῆν ὁ ἀρετή παροράω μέρος , ἐν οὗτος ὁ ἐλπίς ὁ σωτηρία ἔχω . καί γάρ εἰς ἀπολογία μέλλω αὐτός προβάλλω , ὅτι θυσία σπένδω , ὅτι Προσφέρω ὁλοκαύτωσις . ἄλλος οὐ ἐπί οὗτος εἰσέρχομαι δικάζω , φημί , οὐδέ ὑπό οὗτος ἐγκαλέω , ὅτι παροράω οὗτος . ὁ δέ Ἡσαία καί εὐτόνιος αὐτός χαικινεω λέγω · τις ἐγώ πλῆθος ὁ θυσία σύ ; Πλήρης εἰμί . ολοκαύτωμα [ 250 ] κριός , καί στέαρ ἀμνός , καί αἷμα ταῦρος καί τράγος οὖον βούλομαι . Τῖς γάρ ἐξεῖπον σύ οὗτος ἐκ ὁ χείρ σύ ; καίτοι πολύς περί θυσία εἰμί εἴρω λόγος · ἀλλά οὖον προηγουμένως αὐτός βούλομαι οὗτος νομοθετέω , ἀλλά ὁ ἀσθένεια αὐτός συγκαταβαίνω . καί Ἱερεμίας δέ φημί · ἵνα τίς ἐγώ λίβανος ἐκ Σαβά φέρω , καί κιννάμωμον ἐκ ὁ μακρόθεν ; καί πᾶς δέ , ὡς εἶπον , ὁ προφήτης οὐδείς εἰμί οὗτος φημί . Ζεύς καί αὐτός ἄρχω οὕτως φημί · ὁ θεός ὁ θεός σύ εἰμί ἐγώ · κάν-τεῦθεν ὁράω , ὅτι ἀνάξιος αὐτός ὁ τοιοῦτος θεραπεία ὁ τρόπος .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0240.2
Καὶ γὰρ τὸν Θεὸν οὐ διὰ καπνοῦ καὶ κνίσης , ἀλλὰ διὰ πεινείας ἀρίστης καὶ ἀσωμώτου καὶ νοερᾶς θε-ραπεύεσθαι δεῖ . Ἄλλ’ οὐχ οἱ δαιμόνες τῶν Ἑλλήνων οὕτως , ἀλλὰ καὶ ἐπιζητοῦσι ταῦτα . Τοῦτο καὶ τις παρ’ Ἕλλησι ποιητὴς φαίνεται δεῖκνυς b , λέγων ·
Lemmas: καί γάρ ὁ θεός οὖον διά καπνός καί κνίζω , ἀλλά διά πεινείας ἀγαθός καί ἄσωμος καί νοερός θεραπεύω δεῖ . ἄλλος οὐ ὁ δαίμων ὁ Ἕλλην οὕτως , ἀλλά καί ἐπιζητέω οὗτος . οὗτος καί τις παρά Ἕλλην ποιητής φαίνω δείκνυμι b , λέγω ·
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0240.3
Τὸ γὰρ λάχομεν γέρας ἡμῖς .
Lemmas: ὁ γάρ λαγχάνω γέρας ἡμεῖς .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0240.4
Ἄλλ’ οὐχ ὁ Θεὸς ἡμῶν οὕτως . Ἐκεῖνοι μὲν γὰρ αἱ-μάτων διψῶντες ἀνθρωπίνων , καὶ κατὰ μικρὸν αὐ-τοὺς εἰς ταύτας εἰς μαίφονίας ἐνάγειν βουλομένοι , ταῦτα ἤτουν συνεχῶς · αὐτὸς δὲ καὶ τῆς τῶν ἀλόγων ἀποστῆσαι σφαγὰς κατὰ μικρὸν ἠθέλην , ἐχρήσατο τῇ συγκαταβάσει ταύτῃ , καὶ συνεχῶσιν θυσίας , ἵνα ἀνέλη θυσίας . Οὐ δέχομαι ἐκ τοῦ οἴκου σου μό-σχοὺς , οὐδὲ ἐκ τῶν ποιμνίων σου χιρῶν . Ὅτι ἐμά ἐστι πάντα τὰ ὄρη τοῦ δρυμοῦ d , κτήνη ἐν τοῖς ὄρεσι καὶ βόες . Ἔγνωκα πάντα τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ , καὶ ὁρώσιος ἀγροῦ μετ’ ἐμοῦ ἐστιν . Ὅρα πῶς κατὰ μικρὸν ἀνάγει τὸν χαμαὶ τὸν διάνοιαν , διανοίγων αὐτῶν τὴν πεπωρωμένην γνῶμην , καὶ δεῖκνύς ὅτι οὐ δεόμενος ταῦτα ἐπέταξεν , οὐδὲ ἀποδεχόμενος ἐνομοθέτησεν . Εἰ γὰρ ἐβουλόμην οὕτω θεραπεύεσθαι , φησίν , τὴν ὑφήλιον ὁ πᾶσαν ἔχων , καὶ αὐτὸς πάντων γενόμενος δημιουργός , δαψιλῶς ἂν παρεσκεύασά μοι γενέσθαι θυσίας . Εἶτα καὶ χωμ-ηρῶν αὐτοὺς καὶ διασύρων , ὥστε καὶ πλῆκτικωτέραν γενέσθαι τὴν κατηγορίαν , ἐπιτήχεν · Ἐὰν πεινῶσω , οὐ μή σοι εἴπω · ἐμή γάρ ἐστιν ἡ οἰκουμένη καὶ τὸ πλήρωμα αὐτῆς . Ἐπειδὴ γὰρ αὐτὸς μὲν αὐτὰ συνεχώρησεν , ἵνα κατὰ μικρὸν αὐτοὺς ἀπαγάγῃ τού-των , αὐτοὶ δὲ ἐναπέμειναν τῇ εὐελείᾳ , οὐδὲν μέγα ἐκ τῆς συγκαταβάσεως ταύτης καρπωσάμενοι , διὰ τοῦτο παχυτερόν πως καὶ ἀνθρωπώτερον διαλεγό-μενος φησιν · Ἐὰν πεινῶσω , οὐ μή σοι εἴπω · τούτ-εστιν , Οὔτε πεινῶ · Θεὸς γὰρ οὐ πεινάζει , οὐ χο-πιᾷσει · οὔτε εἰ τούτοις ἐβουλόμην θεραπεύεσθαι , ἠπρόουν ἀπειρῶν θυσιῶν καὶ ὁλοκαυτωμάτων . Καὶ
Lemmas: ἄλλος οὐ ὁ θεός ἐγώ οὕτως . ἐκεῖνος μέν γάρ αἷμα διψάω ἀνθρώπινος , καί κατά μικρός αὐτός εἰς οὗτος εἰς μαίφονίας ἐνάγω βούλομαι , οὗτος ἀτέω συνεχῶς · αὐτός δέ καί ὁ ὁ ἄλογος ἀφίστημι σφαγή κατά μικρός ἐθέλω , χράω ὁ συγκατάβασις οὗτος , καί συνέχω θυσία , ἵνα ἀναιρέω θυσία . οὖον δέχομαι ἐκ ὁ οἶκος σύ μόσχος , οὐδέ ἐκ ὁ ποίμνιον σύ Χίρων . ὅτι2 ἐμός εἰμί πᾶς ὁ ὄρος ὁ δρυμός d , κτῆνος ἐν ὁ ὄρος καί βοῦς . γιγνώσκω πᾶς ὁ πετεινόν ὁ οὐρανός , καί ὁράω ἀγρός μετά ἐγώ εἰμί . Ὅρας πῶς κατά μικρός ἀνάγω ὁ χαμαί ὁ διάνοια , διανοίγνυμι αὐτός ὁ πωρόω γνώμη , καί δείκνυμι ὅτι οὖον δήω οὗτος ἐπιτάσσω , οὐδέ ἀποδέχομαι νομοθετέω . εἰμί γάρ βούλομαι οὗτος θεραπεύω , φημί , ὁ ὑφήλιος ὁ πᾶς ἔχω , καί αὐτός πᾶς γίγνομαι δημιουργός , δαψιλής εἄν παρασκευάζω ἐγώ γίγνομαι θυσία . εἶτα καί χωμ-ηρῶν αὐτός καί διασύρω , ὥστε καί πληκτικός γίγνομαι ὁ κατηγορία , ἐπιτάσσω · ἐάν πεινάω , οὖον μή σύ εἶπον · ἐμός γάρ εἰμί ὁ οἰκέω καί ὁ πλήρωμα αὐτός . ἐπεί γάρ αὐτός μέν αὐτός συγχωρέω , ἵνα κατά μικρός αὐτός ἀπάγω τοῦτος , αὐτός δέ απομένω ὁ εὐελείᾳ , οὐδείς μέγας ἐκ ὁ συγκατάβασις οὗτος καρπόω , διά οὗτος παχύς πως καί ἄνθρωπος διαλέγω φημί · ἐάν πεινάω , οὖον μή σύ εἶπον · τοῦτος , οὔτε πεινάω · θεός γάρ οὖον πεινάω , οὖον χο-πιαειδω · οὔτε εἰμί οὗτος βούλομαι θεραπεύω , ἀπορούω ἤπειρος θυσία καί ὁλοκαύτωμα . καί
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0240.5
γὰρ πρόκειται μὴ πάντα μετὰ πολλῆς τῆς ἀθροινίας , καὶ Κύριος αὐτῶν ὤν καὶ Δεσπότης , τὰ ἐμὰ βούλομαι παρὰ σοῦ λαβεῖν , ἵνα τοῦτο σε τῆς ὁδοῦ τῇ τρώτω πρὸς τὴν ἐμὴν ἐπισπάσωμαι φιλίαν , καὶ τῆς τῶν ματαίων ἀποστῶσιν συνήθειας .
Lemmas: γάρ πρόκειμαι μή πᾶς μετά πολύς ὁ ἀθροινίας , καί Κύριος αὐτός εἰμί καί Δεσπότης , ὁ ἐμός βούλομαι παρά σύ λαμβάνω , ἵνα οὗτος σύ ὁ ὁδός ὁ τιτρώσκω πρός ὁ ἐμός ἐπισπάω φίλιος , καί ὁ ὁ μάταιος ἀφίστημι συνήθεια .
joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0241.1
και ἐξελούμαι σε , και [ 252 ] δοξάσεις με . Ὅρας ἐκ πολλοῦ τοῦ περιόντος τὴν ἀντίδοτον διδομένην ; Τί τοῖνυν τῆς τοιαύτης φιλανθρωπίας ἔσων γένοιτ᾽ ἂν , ὅταν καὶ αὐτῆς τῆς ἀρετῆς μισθοὺς ἡμῖν διδῷ , καὶ μισθοὺς πολλῷ μειζόνους τῶν πόνων , καὶ σφόδρα ἐν χαίρῳ διδομένους ; Καὶ διὰ τί , φησίν , εἶπεν · Ἐπικαλέσαί με ; διὰ τί ἀναμένει καλεῖσθαι παρ᾽ ἡμῶν ; Μεῖζον τὴν οἰκειώσιν ἡμῖν ποιήσει βουλόμενος , καὶ τὴν πρὸς αὐτὸν φιλίαν θερμωτέραν , καὶ τῷ δοῦναι , καὶ τῷ καλεῖσθαι , καὶ τῷ λαμβάνειν . Καὶ γὰρ ἡ ἀρετὴ πρὸς Θεὸν οἰκείω , καὶ ἡ ἀντίδοσις · τὸ αὐτὸ ἐργάζεται · καὶ ἡ εὐχὴ πάλιν ταύτην συγχωρεῖ τὴν οἰκείωσιν . Διὰ τοῦτο φησι · Δός μοι , καὶ δώσωσί σοι . Καὶ ἐν τῷ διδόσθαι δὲ οὐ λαμβάνεις · αὐτὸς γὰρ τούτων ἀνεδεξό . Ὅστε κἂν ἐπιεικὴς γένῃ , κἂν μέτριος , κἂν σώφρων , οὐ τῷ Θεῷ τι προσέθηκας , ἀλλὰ σαυτὸν λαμπρὸν ἐποίησας καὶ ἀμείνω · ἀλλ᾽ ὅμως καὶ τούτων ὡς αὐτὸν ὑφελούτων μισθοὺς σοι καὶ στεφάνους ὀρίζει μεγίστους . Καὶ πρὸ τῶν στεφάνων δὲ ἐκείνων οὐ μικρὰς ἀπολαύσεις ἔχουσι , ἀγαλῷ συντεφόμενος συνειδότι , καὶ χρησαίς πτερούμενος ἐλπίσιν . Ἡμέραν δὲ θλίψεως ἐνταῦθά φησιν , οὐ τὰς τῶν συμφορῶν , οὔτε τὰς τῶν περιστάσεων , ἀλλ᾽ ὅτι · κἂν ἁμαρτία πολεμῇ , κἂν διάβολος πολιορκῇ , ἐπιθυμίαι εἰσάγῃ πονηρὰς , πολλῆς ἀπολαύσῃ τῆς συμμαχίας . Καὶ ἐξελούμαι σε , καὶ δοξάσεις με . Πάλιν ἐνταῦθα οὐ τῆς παρ᾽ ἡμῶν δόξης δεόμενος φησι τοῦτο ( πῶς ; γὰρ οὐ τῆς δόξης Θεός ; ) , ἀλλ᾽ ὥστε διὰ τὴν τῆς εὐχαριστίας ὑμῶν γίνεσθαι τῆς εὐεργεσίας τὴν μνήμην , καὶ θερμωτέραν τὴν πρὸς αὐτὸν διάθεσιν , καὶ πρῶτον εὐξίαν ἀ μεγίστην λαμβάνειν .
Lemmas: και ἐξελαύνω σύ , και [ 252 ] δοξάζω ἐγώ . ὁράω ἐκ πολύς ὁ περίειμι ὁ ἀντιδίδωμι δίδωμι ; τις τοίνυν ὁ τοιοῦτος φιλανθρωπία ἕννυμι γίγνομαι εἄν , ὅταν καί αὐτός ὁ ἀρετή μισθός ἐγώ δίδωμι , καί μισθός πολύς μείζων ὁ πόνος , καί σφόδρα ἐν χαίρω δίδωμι ; καί διά τίς , φημί , εἶπον · ἐπικαλέω ἐγώ ; διά τίς ἀναμένω καλέω παρά ἐγώ ; Μέγας ὁ οἰκειόω ἐγώ ποιέω βούλομαι , καί ὁ πρός αὐτός φίλιος θερμός , καί ὁ δίδωμι , καί ὁ καλέω , καί ὁ λαμβάνω . καί γάρ ὁ ἀρετή πρός θεός οἰκέω , καί ὁ Ἀντίδοσις · ὁ αὐτός ἐργάζομαι · καί ὁ εὐχή πάλιν οὗτος συγχωρέω ὁ οἰκέω . Ζεύς οὗτος φημί · δίδωμι ἐγώ , καί δίδωμι σύ . καί ἐν ὁ δίδωμι δέ οὖον λαμβάνω · αὐτός γάρ οὗτος ἀναδείκνυμι . ὅστε κἀν ἐπιεικής γίγνομαι , κἀν μέτριος , κἀν σώφρων , οὖον ὁ Θεός τίς προστίθημι , ἀλλά σαυτοῦ λαμπρός ποιέω καί ἀγαθός · ἀλλά ὅμως καί οὗτος ὡς αὐτός ὑφαιρέω μισθός σύ καί στέφανος ὁρίζω μέγας . καί πρό ὁ στέφανος δέ ἐκεῖνος οὖον μικρός ἀπολαύω ἔχω , ἀγάλλω συντεφόμενος σύνοιδα , καί χράω πτερόω ἐλπίς . Ἡμέρα δέ θλῖψις ἐνταῦθα φημί , οὖον ὁ ὁ συμφορά , οὔτε ὁ ὁ περίστασις , ἀλλά ὅτι · κἀν ἁμαρτία πολεμέω , κἀν διάβολος πολιορκέω , ἐπιθυμία εἰσάγω πονηρός , πολύς ἀπολαύω ὁ συμμαχία . καί ἐξελαύνω σύ , καί δοξάζω ἐγώ . πάλιν ἐνταῦθα οὖον ὁ παρά ἐγώ δόξα δήω φημί οὗτος ( πῶς ; γάρ οὖον ὁ δόξα Θεός ; ) , ἀλλά ὥστε διά ὁ ὁ εὐχαριστία σύ γίγνομαι ὁ εὐεργεσία ὁ μνήμη , καί θερμός ὁ πρός αὐτός διάθεσις , καί πρῶτος εὐξίας ὅς μέγας λαμβάνω .