joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0272.4
γνώμης ἐν ταῖς ὀλιγίαις καὶ ταῖς δυσμερίαις πολλὴν εἰδέναι τῷ Θεῷ τὴν χάριν , καὶ διαπαντὸς μένειν εὐχαριστούμενον · ὅπερ οὐν καὶ αὐτὸς ἀντιδό-μενος διὰ τῶν ἑξῆς ἐδήλωσεν . Ἐπεὶδὴ γὰρ πολλοὶ τῶν ἀνθρώπων ἐν εὐθυμίᾳ μὲν ὄντες εὐχαριστοῦσι , τὰ ἐναντία δὲ πάσχοντες δυσχεραίνουσιν · εἰσὶ δὲ οἱ καὶ τὸν γινόμενον ἐπιλαμπόμενοι · δεῖκνυσι δὲ οὐ παρὰ τὴν φύσιν τῶν συμβαινόντων , ἀλλὰ παρὰ τὴν διεστραμμένην γνώμην τοῦτο γίνεσθαι , ἐπήγαγε λέγων · Ἐν βουλῇ εὐθύνῃ καὶ συνυψωτῇ μεγάλα τὰ ἔργα Κυρίου . Τοῦτο εἶπε δεϊκνύς , ὅτι δικαστοῦ χρεία ἀδεκάστου καὶ συλλόγου μὴ διεφθαρμένου , καὶ δῆλα ἔσται τὰ ἔργα τοῦ Θεοῦ , ὅτι μεγάλα , ὅτι πολλοῦ θαύματος ἀνάμεσα . Ἔστι μὲν γὰρ καὶ καθ' ἑαυτὰ μεγάλα , οὐ δεῖκνυται δὲ μεγάλα , ἐὰν μὴ κριτὴν ὀρθὸν ἔχῃ . Ἐπεὶ καὶ ὁ ἥλιος καθ' ἑαυτὸν φαίδρος καὶ διαυγής , καὶ τὴν οἰκουμένην διαλάμπει πᾶσαν · ἀλλὰ τοῖς κατὰ βῆσεις νοσοῦσιν οὐκ ἔστι τοιοῦτος , ἄλλ' οὐ τοῦ ἡλίου τὸ ἔγκλημα , ἀλλὰ τῆς ἐκείνων ἀσθενείας τὸ ἐλάττωμα . Ὅταν τοίνυν ἴδῃς τινὰ κατηγοροῦντα τῶν ἔργων Θεοῦ , μὴ τὰ ἔργα διάβαλλε διὰ τὴν ἐκείνου κακίαν , ἀλλὰ τῆς ἐκείνου ἀνοίας λάμβανε μέγιστον δείγμα ἀπὸ τῆς τοῦ Θεοῦ προ-νοίας . Ὦσπερ γὰρ ὁ τὸν ἥλιον λέγων σκοτεινὸν , οὐ τὸ ἄστρον διέβαλεν , ἀλλὰ τὸς αὐτοῦ πικρῶς ἐξ-ήνεγκεν Ἐλέγχειν ἀκριβῆ · καὶ ὁ τὸ μέλι πιπρὸν ὀνομά-ζων , οὐ τὴν γλυκύτητα τὴν ἐκείνου συνεκίασεν[266 ] , ἀλλὰ τῆς νόσου τῆς ἑαυτοῦ κατηγορίας συνεστήσατο τὴν ψῆφον · οὕτω δὲ καὶ ὁ τῶν ἔργων τοῦ Θεοῦ ἐπι-λαμβανόμενος . Καὶ ὥσπερ οὕτως ἔκτεινα μὲν οὐ λυμαί-νεται , οὐδὲ τὴν περὶ αὐτῶν ὑπόληψιν , τῆς δὲ ἀνοίας τῆς ἑαυτοῦ μεγίστην ἐκφέρει κατηγορίαν · οὕτω δὲ καὶ περὶ τῶν ἔργων τοῦ Θεοῦ οἱ μὴ κρίσιν ὀρθὴν ἔχοντες , οὐχ ὅσασι οὐδὲ τὰ θαύματα τὰ γεγόμενα · ὡς εἰ τις ἀδεκάστων ἔχοι ψυχὴν καὶ μὴ διεστραμμένην , ἕκα-στον καὶ τῶν δοκοῦντων εἶναι δυσχερῶν ἐκπληγ-σαι . Τί γὰρ οὐ θαυμαστὸν , εἴπῃ μοι , τῶν γινωμένων ; Καὶ ἐγὼ βούλει , παραδράμωμεν τὰ ἅλλα πάντα ἔδω-μεν ἐπὶ τὰ δοκοῦντα εἶναι τοῖς πολλοῖς ἐπαχθῆ καὶ φορτικὰ , τὸν θάνατον , τὴν νόσον , τὴν πενίαν , καὶ ὅσα τοιαῦτα . Εἰ γὰρ τῆς εὐθείας ἔχοι · καρδίαν , καὶ ταῦτα σοφῶς ἀποδείξεταί καὶ θαυμάσεταί . Εἰ γὰρ καὶ ἐξ ἀμαρτίας εἰσήλθεν ὁ θάνατος , ἀλλ' ὅμως τοσαύτη τοῦ Θεοῦ ἡ περιουσία , καὶ ἡ φιλανθρωπία , καὶ τῆς χρη-μονίας ἡ ὑπερβολή , ὡς καὶ τούτῳ εἰς δέον χρήσασθαι τῷ γένει τῷ ἡμετέρῳ . Τί γὰρ , εἴπῃ μοι , βαρὸ ὁ θά-νατος ἔχει ; Οὐχ ἀπαλλαγὴ πόνων ἐστίν ; οὐ λύσις φροντίδων ; Οὐχ ἀκούεις τοῦ Ἰωβ αὐτὸν ἐγκωμιάζον-τος , καὶ λέγοντος · Θάνατος ἀνθρὸ ἀνθρώποις , οὐ ἡ ὁδὸς ἀπεκρύθη ; Οὐχ ἐκποτὴ κακίας ; Ἄν τε γὰρ πονηρὸς ἦ τις , διεκόπη τὰ τῆς κακίας αὐτοῦ τελευ-τήσαντος · Ὁ γὰρ ἀποθανὼν δεδικαίωται ἀπὸ τῆς ἀμαρτίας , τοῦτέστιν , οὐκέτι προτιθῆσιν ἀμαρτίαν · ἂν τε ἀγαθὸς ὤν ἀπέλη , ἐν ἀσφαλεῖ κείσεται καὶ τῆς ἀρετῆς αὐτῷ πάντα , καὶ ἐν ἀνύλῳ θησαυρῷ . Τοὺς δὲ ζῶντας , εἴπῃ μοι , οὐ ποιεῖ σωφρονεστέρους καὶ ἐπεί-κεστερούς ; Οὐχ ὁρᾷς ὅτι πολλάκις ἐν ἐκφορᾷ παρα-γεγόμενοι οἱ πλουτοῦντες , καὶ τετυφωμένοι καὶ τὰς ὀφρῦς ἀνασπώντες , ὅταν ἴδωσι τὸ σῶμα κείμενον κω-φὸν καὶ ἀκίνητον , καὶ παῖδα ἐν ὀρφανίᾳ , καὶ γυναῖκα ἐν χρείᾳ , καὶ φίλους ἐν κατηφείᾳ , καὶ οἰκέτας με-λανιμοῦντας , καὶ ἅπαν τῆς οἰκίας σκυθρωπὸν τὸ
Lemmas: γνώμη ἐν ὁ ολιγιος καί ὁ δυσμεριος πολύς οἶδα ὁ Θεός ὁ χάρις , καί διαπαντός μένω εὐχαριστέω · ὅσπερ ὀν καί αὐτός ἀντιδίδωμι διά ὁ ἑξῆς δηλόω . ἐπειδή γάρ πολύς ὁ ἄνθρωπος ἐν εὐθυμία μέν εἰμί εὐχαριστέω , ὁ ἐναντίος δέ πάσχω δυσχεραίνω · εἰμί δέ ὁ καί ὁ γίγνομαι ἐπιλάμπω · δείκνυμι δέ οὖον παρά ὁ φύσις ὁ συμβαίνω , ἀλλά παρά ὁ διαστρέφω γνώμη οὗτος γίγνομαι , ἐπάγω λέγω · ἐν βουλή εὐθύνω καί συνυψωτῇ μέγας ὁ ἔργον κύριος . οὗτος εἶπον δείκνυμι , ὅτι δικαστής χρεία ἀδέκαστος καί σύλλογος μή διαφθείρω , καί δῆλος εἰμί ὁ ἔργον ὁ Θεός , ὅτι μέγας , ὅτι πολύς θαῦμα ἀνάμεσα . εἰμί μέν γάρ καί κατά ἑαυτοῦ μέγας , οὖον δείκνυμι δέ μέγας , ἐάν μή κριτής ὀρθός ἔχω . ἐπεί καί ὁ ἥλιος κατά ἑαυτοῦ Φαῖδρος καί διαυγής , καί ὁ οἰκέω διαλάμπω πᾶς · ἀλλά ὁ κατά βαίνω νοσέω οὐ εἰμί τοιοῦτος , ἄλλος οὖον ὁ ἥλιος ὁ ἔγκλημα , ἀλλά ὁ ἐκεῖνος ἀσθένεια ὁ ἐλάττωμα . ὅταν τοίνυν ὁράω τις κατηγορέω ὁ ἔργον Θεός , μή ὁ ἔργον διαβάλλω διά ὁ ἐκεῖνος κακία , ἀλλά ὁ ἐκεῖνος ἄνοια λαμβάνω μέγας δείγμα ἀπό ὁ ὁ Θεός πρόνοια . ὥσπερ γάρ ὁ ὁ ἥλιος λέγω σκοτεινός , οὖον ὁ ἄστρον διαβάλλω , ἀλλά τός αὐτός πικρός ἐκφέρω ἐλέγχω ἀκριβής · καί ὁ ὁ μέλι πίμπρημι ὀνομάζω , οὖον ὁ γλυκύτης ὁ ἐκεῖνος συγκαίω ] , ἀλλά ὁ νόσος ὁ ἑαυτοῦ κατηγορία συνίστημι ὁ ψῆφος · οὗτος δέ καί ὁ ὁ ἔργον ὁ Θεός ἐπιλαμβάνω . καί ὥσπερ οὕτως κτείνω μέν οὖον λυμαίνω , οὐδέ ὁ περί αὐτός ὑπόληψις , ὁ δέ ἄνοια ὁ ἑαυτοῦ μέγας ἐκφέρω κατηγορία · οὗτος δέ καί περί ὁ ἔργον ὁ Θεός ὁ μή κρίσις ὀρθός ἔχω , οὐ ὅσος οὐδέ ὁ θαῦμα ὁ γίγνομαι · ὡς εἰμί τις ἀδέκαστος ἔχω ψυχή καί μή διαστρέφω , ἕκαστος καί ὁ δοκέω εἰμί δυσχερής ἐκπλήσσω . τις γάρ οὖον θαυμαστός , εἶπον ἐγώ , ὁ γινωμένος ; καί ἐγώ βούλομαι , παρατρέχω ὁ ἄλλος πᾶς δίδωμι ἐπί ὁ δοκέω εἰμί ὁ πολύς ἐπαχθής καί φορτικός , ὁ θάνατος , ὁ νόσος , ὁ πενία , καί ὅσος τοιοῦτος . εἰμί γάρ ὁ εὐθύς ἔχω · Καρδία , καί οὗτος σοφός ἀποδείκνυμι καί θαυμάζω . εἰμί γάρ καί ἐκ ἁμαρτία εἰσέρχομαι ὁ θάνατος , ἀλλά ὅμως τοσοῦτος ὁ Θεός ὁ περιουσία , καί ὁ φιλανθρωπία , καί ὁ χρήμων ὁ ὑπερβολή , ὡς καί οὗτος εἰς δήω χράω ὁ γένος ὁ ἡμέτερος . τις γάρ , εἶπον ἐγώ , Βαρό ὁ θάνατος ἔχω ; οὐχ ἀπαλλαγή πόνος εἰμί ; οὖον λύσις φροντίς ; οὐχ ἀκούω ὁ Ἰώβ αὐτός ἐγκωμιάζω , καί λέγω · Θάνατος ἀνθρὸ ἄνθρωπος , οὖον ὁ ὁδός ἀποκρύπτω ; οὐχ ἐκπίνω κακία ; ἄν τε γάρ πονηρός εἰμί τις , διακόπτω ὁ ὁ κακία αὐτός τελευτάω · ὁ γάρ ἀποθνήσκω δικαιόω ἀπό ὁ ἁμαρτία , τουτέστιν , οὐκέτι προτίθημι ἁμαρτία · εἄν τε ἀγαθός εἰμί Απέλη , ἐν ἀσφαλής κεῖμαι καί ὁ ἀρετή αὐτός πᾶς , καί ἐν ἀνύλῳ θησαυρός . ὁ δέ ζῶ , εἶπον ἐγώ , οὖον ποιέω σώφρων καί ἐπεί-κεστερούς ; οὐχ ὁράω ὅτι πολλάκις ἐν ἐκφορά παραγίγνομαι ὁ πλουτέω , καί τυφόω καί ὁ ὀφρύς ἀνασπάω , ὅταν ὁράω ὁ σῶμα κεῖμαι κωφός καί ἀκίνητος , καί παῖς ἐν ὀρφανία , καί γυνή ἐν χρεία , καί φίλος ἐν κατήφεια , καί οἰκέτης μελανίζω , καί ἅπας ὁ οἰκίον σκυθρωπός ὁ