joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0044.2
ἡ’ . Ἐννόουν τοίνυν κακίας ὑπερβολήν , ὅταν τὸ φάρμακον δηλητήριον γίνηται , ὅταν οὐ διὰ τὰ ἑτέρων τραύματα διορθοῦν χρή , διὰ τοῦτο τραύματα ἐργαζόμεθα · ὡσπερ ἂν εἰ τὸ σίδηρον λαβὼν , ἵνα τὰς ἑτέρων σηπεδόνας ἐκκόπτῃ , ἑαυτὸν εἰκῇ κατακόπτῃ , πανταχῇ τοῦ σώματος ἕλκη ποιῶν · ἢ κυβερνήτης ὤν διὰ τῶν οἴκων καταδύῃ τὸ σκάφος , δι’ ὧν τῶν ἀτάκτων πνευμάτων τὴν ῥύμην ἐκκόπτειν δέει . Τοιούτων τι καὶ ἡ ὀργὴ ἐστίν , ὀργανον χρήσιμον , ἵνα τὸ ὑπὲρ ἡμῶν διεγείρῃ , ἵνα τόνων ἐντιθῇ τῇ ψυχῇ , ἵνα σφοδρότερος · ἐργάζεται πρὸς τὰς ὑπὲρ τῶν ἀδίκουμένων ἀγανακτήσεις , ἵνα τιμωροὺς ποιῇ τοὺς ἐπιβούλους . Διὰ δὲ τοῦτο φησιν , Ὀργίζεσθε , καὶ μὴ ἀμαρτάνετε . Εἰ δὲ τὴν δύναμιν τοῦτο , οὐχ ἐν ἐπέταξε . Τὰ γὰρ ἀδύνατα οὐδεὶς ἐπιτάττει . Εἰσάγων τοίνυν νόμον ἀποστολικόν , καὶ φιλοσοφίαν εὐαγγελικήν , καὶ τὰ αὐτὰ ἐπὶν ὅπερ καὶ ὁ Χριστός , ἕτεραν προστίθησι παραίνεσιν οὕτω λέγων · Ἄ λέγετε ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν , ἐπὶ ταῖς κοίταις ὑμῶν κατασυνήγετε . Τί ἐστι τὸ εἰρημένον ; Δοκεῖ γὰρ ἀσαφὲς εἶναι . Ἐν τῷ καιρῷ τῷ μετὰ τὰ δεῖπνα , φησίν , ἡνίκα ἂν πρὸς ὕπνον ἀπίητε , ἡνίκα ἂν μέλλετε κατακλίνεσθαι , καὶ μηδενὸς παρόντος πολλῇ ἢ ἡσυχία , βαθεῖα ἢ γαλήνη μεθ’ ὑμῶν διενεχθῆναι , τὸ δικαστήριον ἑνεργεῖ τοῦ συνειδότος , εὐθύνας ἀπαίτησον αὐτό , καὶ μεθ’ ἡμέραν ἐβουλεύσατο πονηρά , ἢ δόλους ῥάπτων , ἢ τὸν πλησίον ὑποσκαλίζων , ἢ ἐπιθυμίαις δεχόμενος διεφθαρμένας , ταῦτα ἐν τῷ καιρῷ τῆς ἡσυχίας ἐκείνης εἰς μέσον ἀγάγων , καὶ τὸ συνειδὸς ἐπιστήσας τοῖς ἀτόποις τούτοις λογισμοῖς , κατάδεξαι αὐτούς , καὶ δίκην ἀπαίτει , κατέτεινε τὴν ἀμαρτοῦσαν διάνοιαν . Τοῦτο γὰρ ἐστι , τὸ , Κατασυνήγετε ἀντὶ τοῦ , Νύξτε , κενεχθῆσατε ὅπερ εἴπατε ἐν ταῖς καρδίαις · ὑμῶν μεθ’ ἡμέραν · τουνεστόν , Ἄ ἐλογίσασθε πονηρὰ βουλεύματα , ταῦτα ἐν ταῖς κοίταις ὑμῶν , ἐν τῷ καιρῷ τῆς ἡσυχίας ἐκείνης κολάζετε , τιμωρήσατε · ὅταν μήτε φίλος ἐνοχλῇ , μήτε οἰκέτης παροξύνῃ , μήτε πραγμάτων ὄχλος ἐπαίγῃ , τότε τῶν μεθ’ ἡμέραν βεβιωμένων ποιεῖσθε λόγον . Καὶ διὰ τί μὴ εἶπε ῥημάτων καὶ ἔργων , ἀλλ’ ἐνθυμημάτων πονηρῶν ; Ἐκ περισυίας τοῦτο παιδεύων . [ 19 ] Εἰ γὰρ τὰ πονηρὰ βουλεύματα δεῖ κολάζειν , ὥστε μὴ εἰς ἔργον ἐξεῖναι · πολλῷ μᾶλλον ὑπὲρ τῶν ἔργων καὶ τῶν ῥημάτων ἐπιστοῦρειν δεῖ τὴν ψυχήν . Τοῦτο καθ’ ἕκαστον γενέσθω τὴν ἡμέραν , καὶ μὴ πρότερον καθυπνώσης , ἄνθρωπε , ἵως ἂν ἀναλο -
Lemmas: ἤ . ἐννοέω τοίνυν κακία ὑπερβολή , ὅταν ὁ φάρμακον δηλητήριος γίγνομαι , ὅταν οὖον διά ὁ ἕτερος τραῦμα διορθόω χρή , διά οὗτος τραῦμα ἐργάζομαι · ὡς εἄν εἰμί ὁ σίδηρος λαμβάνω , ἵνα ὁ ἕτερος σηπεδών ἐκκόπτης , ἑαυτοῦ εἰκῇ κατακόπτης , πανταχῇ ὁ σῶμα ἕλκος ποιέω · ἢ κυβερνήτης εἰμί διά ὁ οἶκος καταδύω ὁ σκάφος , διά ὅς ὁ ἄτακτος πνεῦμα ὁ ῥύμη ἐκκόπτω δήω . τοιοῦτος τίς καί ὁ ὀργή εἰμί , ὄργανον χρήσιμος , ἵνα ὁ ὑπέρ ἐγώ διεγείρω , ἵνα τόνος ἐντίθημι ὁ Ψυχή , ἵνα σφοδρός · ἐργάζομαι πρός ὁ ὑπέρ ὁ ἀδικέω ἀγανάκτησις , ἵνα τιμωρός ποιέω ὁ ἐπίβουλος . Ζεύς δέ οὗτος φημί , ὀργίζω , καί μή ἁμαρτάνω . εἰμί δέ ὁ δύναμις οὗτος , οὐ ἐν ἐπιτάσσω . ὁ γάρ ἀδύνατος οὐδείς ἐπιτάσσω . εἰσάγω τοίνυν νόμος ἀποστολικός , καί φιλοσοφία εὐαγγελικός , καί ὁ αὐτός ἐπί ὅσπερ καί ὁ Χριστός , ἕτερος προστίθημι παραίνεσις οὗτος λέγω · ὅς λέγω ἐν ὁ Καρδία σύ , ἐπί ὁ κοίτη σύ κατασυνάγω . τις εἰμί ὁ εἴρω ; δοκέω γάρ ἀσαφής εἰμί . ἐν ὁ καιρός ὁ μετά ὁ δεῖπνον , φημί , ἡνίκα εἄν πρός ὕπνος ἄπειμι , ἡνίκα εἄν μέλλω κατακλίνω , καί μηδείς πάρειμι πολύς ἢ ἡσυχία , βαθύς ἢ γαλήνη μετά σύ διαφέρω , ὁ δικαστήριον ἐνεργέω ὁ σύνοιδα , εὐθύνω ἀπαιτέω αὐτός , καί μετά ἡμέρα βουλεύω πονηρός , ἢ δόλος ῥάπτω , ἢ ὁ πλησίος υποσκαλιζω , ἢ ἐπιθυμία δέχομαι διαφθείρω , οὗτος ἐν ὁ καιρός ὁ ἡσυχία ἐκεῖνος εἰς μέσος ἄγω , καί ὁ σύνοιδα ἐφίστημι ὁ ἄτοπος οὗτος λογισμός , καταδέχομαι αὐτός , καί δίκη ἀπαιτέω , κατατείνω ὁ ἁμαρτάνω διάνοια . οὗτος γάρ εἰμί , ὁ , κατασυνάγω ἀντί ὁ , Νύξ , κενεχθῆσατε ὅσπερ εἶπον ἐν ὁ Καρδία · σύ μετά ἡμέρα · τουνεστος , ὅς λογίζομαι πονηρός βούλευμα , οὗτος ἐν ὁ κοίτη σύ , ἐν ὁ καιρός ὁ ἡσυχία ἐκεῖνος κολάζω , τιμωρέω · ὅταν μήτε φίλος ἐνοχλέω , μήτε οἰκέτης παροξύνω , μήτε πρᾶγμα ὄχλος ἐπαΐσσω , τότε ὁ μετά ἡμέρα βιόω ποιέω λόγος . καί διά τίς μή εἶπον ῥῆμα καί ἔργον , ἀλλά ἐνθύμημα πονηρός ; ἐκ περισυια οὗτος παιδεύω . [ 19 ] εἰμί γάρ ὁ πονηρός βούλευμα δεῖ κολάζω , ὥστε μή εἰς ἔργον ἔξεστι · πολύς μᾶλλον ὑπέρ ὁ ἔργον καί ὁ ῥῆμα επιστουρεω δεῖ ὁ Ψυχή . οὗτος κατά ἕκαστος γίγνομαι ὁ ἡμέρα , καί μή πρότερος καθυπνόω , ἄνθρωπος , ἰός εἄν ανάλατος -