joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0289.3
δαιμόνες , καὶ αὐτὸς ὁ διάβολος ; Ἐσκορπίσεν , ἐδωκε τοὺς πένητας ἢ δικαιοσύνη αὐτοῦ μένει εἰς τὸν αἰῶνα . Ὡπεὶδὴ γὰρ ἐλεημοσύνη ἐμνήσθη καὶ τοῦ κιχρῆν καὶ τοῦ οἰκτείρειν ἐλεημοσύνη δὲ μέτρα πολλά · ὁ μὲν γὰρ ἐλαττον , ὁ δὲ πλεῖον δίδωσιν · ἰδωμεν ποῖον ἐλεημοσύνη φησι · τὸν ἐκ τοῦ περισσεύματος παρεχόμενον , ἢ τὸν τὰ δυνά κενούμενον . Εἰδὴλον ὅτι τὸν τὰ δυνά κενούμενον , τὸν ἀφεῖδὸς χειρομέδον τῇ πράγματι · οἷον ὁ Παῦλος ζητεῖ λέγων · Ὁ [ 285 ] στείρωσ ἐπ' εὐλογίαις , ἐπ' εὐλογίαις καὶ θερίσει . Ὡρα δὲ πῶς καὶ ὁ Προφήτης ἀριστα ταῖς λέξεσι χειρήται . Οὐ γὰρ εἶπε , Διέδωκε , διένεμεν , ἀλλ' , Ἐσκορπίσεν , ὅμου καὶ τὴν βαρύτητα τοῦ παρέχοντος δηλῶν , καὶ σπόρον τὸ πρᾶγμα ὀνομάζων . Τοιούτου γὰρ οὐ σπεῖροντες · σκορπίζουσι τὰ ἀποκείμενα , καὶ τὰ δῆλα προδιδῶσιν , ἵνα τὰ μέλλοντα λάβωσι . Τοῦτο συλλογὴς κρείττον · καὶ γὰρ οὕτω σκορπίσει πολλῷ τοῦ συλλέγειν βέλτιον . Σκορπίζεται χρήματα , καὶ συλλέγεται δικαιοσύνη · σκορπίζεται τὰ μὴ μένοντα , ἵνα πορισθῇ τὰ μένοντα . Τοῦτο καὶ γηποῖοι ποιοῦσιν . Ἄλλ' ἐκσενοι μὲν ἐπ' ἀδελφίς · γῆ γὰρ ἐστιν ἡ ὑποδεχομένη · σὺ δὲ εἰς τὴν γείρα τοῦ Θεοῦ , ὅθεν οὐδὲν ἐστιν ἀπολέσαι . Ὡταν σὺν ἰδῆς , ὅτι τὸ χρυσὸν καλόν , καὶ ὀνησίς ἐκβαλεῖν , ἐννόησον τοὺς σπεῖροντας , ἐννόησον τοὺς δανείζοντας , ἐννόησον τοὺς ἐμπόρους , οἱ ἀπὸ δαπάνης ἀρχονται καὶ ἀναλωμάτων , καὶ ταῦτα ἕκαστος τούτων ἀδελφὸς ἐγγείρειν ἀ τοῖς πράγμασι · καὶ γὰρ καὶ κύματα καὶ κόλποι γῆς , καὶ γραμματεῖς τῶν ἀφελιῶτων , πάντα ἀδελφά . Καὶ γὰρ πολλάκις ἐν τῷ κεφαλαίῳ τὴν ζημίαν ὑπέμειναν οἱ δανείζοντες · ὁ δὲ τοῦ οὐρανοῦ γεωργός , οὐδὲν τούτων δέδοικεν , ἀλλὰ καὶ περὶ τοῦ κεφαλαίου καὶ περὶ τοῦ τόκου θαρρεῖν ἔχει , εἰ γε τὸ τοιούτον τόκον δεῖ καλεῖν , ἀλλ' οὐχὶ καὶ τοῦ κεφαλαίου πολλῷ πλεῖον . Τὸ μὲν γὰρ κεφάλαιον χρήματα · ὁ δὲ τόκος οὐρανῶν βασιλεία . Εἶδες δανείζοντας φύσιν , τοῦ κεφαλαίου πολλῷ μέγιστον ἔχουσαν τὸν τόκον ; Καὶ ταῦτα μὲν ἐν τῷ μέλλοντι · ἐν δὲ τῷ παρόντι ἐλευθερίας ἀπολαύσει πολλῆς . Τὸ ἀνεπιβούλευτον ἔχει , τῶν συκοφαντῶν καὶ τῶν ἐπιθυμιῶν οὐ τὴν ἐπιθυμίαν οὐδεμίαν · ἐν ἀδείᾳ βιώσει τὸν ἅπαντα βίον , οὐκ ταῖς φροντίσι τῶν δυνάμεν ἀποτεινόμενος , ἀλλὰ ταῖς ἐλπίσι τῶν μελλόντων πτερούμενος . Τὸ κῆρος αὐτοῦ ἀφυθήσεται ἐν δόξῃ . Ὁ μάλιστα ποιεῖν ἀνθρώπους , τοῦτο συνεχῶς εἴησε , τὸ λαμπρὸν καὶ ἐπίσημον , ὁ καὶ ἔχει αὐτὸς διαδέξεται , καὶ ἐνταῦθα αὐτοῖς μετὰ πολλῆς δόξης τῆς περιουσίας . Οὐδεὶς γὰρ οὕτω λαμπρὸς καὶ ἐπίδοξος , ὡς ὁ ἐλεήμων .
Lemmas: δαίμων , καί αὐτός ὁ διάβολος ; σκορπίζω , δίδωμι ὁ πένης ἢ δικαιοσύνη αὐτός μένω εἰς ὁ αἰών . Ὡπεὶδὴ γάρ ἐλεημοσύνη μιμνήσκω καί ὁ κιχραω καί ὁ οἰκτίρω ἐλεημοσύνη δέ μέτρον πολύς · ὁ μέν γάρ μικρός , ὁ δέ πλείων δίδωμι · ὁράω ποῖος ἐλεημοσύνη φημί · ὁ ἐκ ὁ περίσσευμα παρέχω , ἢ ὁ ὁ δυάς κενόω . ειδηλος ὅτι ὁ ὁ δυάς κενόω , ὁ ἀφίημι χειρομεδω ὁ πρᾶγμα · οἷος ὁ Παῦλος ζητέω λέγω · ὁ [ 285 ] στεῖρος ἐπί εὐλογία , ἐπί εὐλογία καί θερίζω . ὤρα δέ πῶς καί ὁ Προφήτης ἀγαθός ὁ λέξις χειρητής . οὖον γάρ εἶπον , διαδίδωμι , διανέμω , ἀλλά , σκορπίζω , ὁμόω καί ὁ βαρύτης ὁ παρέχω δηλόω , καί σπόρος ὁ πρᾶγμα ὀνομάζω . τοιοῦτος γάρ οὖον σπείρω · σκορπίζω ὁ ἀπόκειμαι , καί ὁ δῆλος προδίδωμι , ἵνα ὁ μέλλω λαμβάνω . οὗτος συλλογή ἀγαθός · καί γάρ οὗτος σκορπίζω πολύς ὁ συλλέγω ἀγαθός . σκορπίζω χρῆμα , καί συλλέγω δικαιοσύνη · σκορπίζω ὁ μή Μένων , ἵνα πορίζω ὁ Μένων . οὗτος καί γηποῖοι ποιέω . ἄλλος ἐκσενοι μέν ἐπί ἀδελφίς · γῆ γάρ εἰμί ὁ ὑποδέχομαι · σύ δέ εἰς ὁ γείρα ὁ Θεός , ὅθεν οὐδείς εἰμί ἀπόλλυμι . Ὡταν σύν ὁράω , ὅτι ὁ χρυσός καλός , καί Ὀνησίς ἐκβάλλω , ἐννοέω ὁ σπείρω , ἐννοέω ὁ δανείζω , ἐννοέω ὁ ἔμπορος , ὁ ἀπό δαπάνη ἄρχω καί ἀνάλωμα , καί οὗτος ἕκαστος οὗτος ἀδελφός εγγειρεω ὅς ὁ πρᾶγμα · καί γάρ καί κῦμα καί κόλπος γῆ , καί γραμματεύς ὁ αφελιους , πᾶς ἀδελφός . καί γάρ πολλάκις ἐν ὁ κεφάλαιος ὁ ζημία ὑπομένω ὁ δανείζω · ὁ δέ ὁ οὐρανός γεωργός , οὐδείς οὗτος δείδω , ἀλλά καί περί ὁ κεφάλαιος καί περί ὁ τόκος θαρσέω ἔχω , εἰμί γε ὁ τοιοῦτος τόκος δεῖ καλέω , ἀλλά οὐ καί ὁ κεφάλαιος πολύς πλείων . ὁ μέν γάρ κεφάλαιος χρῆμα · ὁ δέ τόκος οὐρανός βασίλειος . εἶδον δανείζω φύσις , ὁ κεφάλαιος πολύς μέγας ἔχω ὁ τόκος ; καί οὗτος μέν ἐν ὁ μέλλω · ἐν δέ ὁ πάρειμι ἐλευθερία ἀπολαύω πολύς . ὁ ἀνεπιβούλευτος ἔχω , ὁ συκοφάντης καί ὁ ἐπιθυμία οὖον ὁ ἐπιθυμία οὐδείς · ἐν ἄδεια βιόω ὁ ἅπας βίος , οὐ ὁ φροντίς ὁ δύναμαι ἀποτείνω , ἀλλά ὁ ἐλπίς ὁ μέλλω πτερόω . ὁ κῆρ αὐτός ἀφύω ἐν δόξα . ὁ μάλιστα ποιέω ἄνθρωπος , οὗτος συνεχῶς εἶμι , ὁ λαμπρός καί ἐπίσημος , ὁ καί ἔχω αὐτός διαδέχομαι , καί ἐνταῦθα αὐτός μετά πολύς δόξα ὁ περιουσία . οὐδείς γάρ οὗτος λαμπρός καί ἐπίδοξος , ὡς ὁ ἐλεήμων .