joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0173.2
Καὶ γὰρ ὁ Ἐρωτὶ προσδοκῶν , καὶ πρὸς τὸν πηλὸν κεχηνώς , καὶ τὴν ἀσώματον δύναμιν τὴν ἐν αὐτῷ καταδουλὸν τῇ σποδῷ , εἰκῶς ἂν ταῦτα λέγοιτο πάσχειν . Τί γὰρ ἐστιν ἄλλο κάλλος σώματος , ἀλλ' ἡ χους καὶ πηλός , μᾶλλον δὲ καὶ τούτων εἰδεχέστερον ; Εἰ δὲ ἀπιστεῖς , περιεργάσου τοὺς τάφους τῶν ἀνθρώπων , καὶ ὄψει τὸν πηλὸν καὶ τὸν χουν . " Ὅταν γὰρ ἀποθῇται τὸ πρόσωπον τὴν παροῦσαν ζωὴν , τότε φαίνεται ὅπερ ἐστί · μᾶλλον δὲ καὶ πρὸ τῆς τελευτῆς . " Ὅταν γὰρ τὸ γῆρας ἐπέλθῃ , ὅταν ἡ νόσος ἐπισκήψῃ , τότε ὄψει τὸ φαινόμενον · πηλός γὰρ ἐστιν · ἀλλ' ὡς σοφὸς δημιουργός , καὶ ἐξ εὐτελοῦς ὑλῆς κάλλος ἀμφγανον ἐποίησεν ἐπιγενέσθαι , οὐχ ἵνα πορνεύσῃς , ἀλλ' ἵνα τῆς οἰκείας σοφίας ἀπόδειξιν σοι παράσχηται . Μὴ τοίνυν ὑβρίσῃς τὸν τεχνίτην , μηδὲ τὸ ἔργον αὐτοῦ τῆς σοφίας , ἀσελγείας καὶ πορνείας ὑπόθεσιν ποιού . Μέχρι τοσούτου θαύμαζε τὴν ὥραν , μέχρι τοῦ δοξάσαι τὸν τεχνίτην , περαιτέρω δὲ μὴ προέλθῃς , τὸ πάθος ἀλείφρων . Καλὸν τὸ ἔργον · οὐκοῦν τὸν ἐργασάμενον προσκυνεῖν , ἀλλ' οὐχ ὑβρίζειν χρή . Εἰ τις , εἴπέ μοι , χρυσοῦν ἀνδριάντα τὴν ὥραν , καὶ εἰκόνα βασιλικὴν λαβὼν , κατήσυχεν βορβόρῳ καὶ ἐτέροις τοιούτοις , οὐχ ἂν τὴν ἐσχάτην ἔδωκε δίκην ; Εἰ δὲ ὁ ἐν τοῖς ἀνθρωπίνοις ἀγώνων τοσαύτης ὑπεύθυνός ἐστι τιμωρίας , ὁ τὸ ἔργον τοῦ Θεοῦ τοσαύτῃ περιβαλὼν ἀτιμίᾳ , τί πεύσεται , καὶ μάλιστα ὅταν καὶ γυναῖκα ἔχων φαίνηται τὰ ταῦτα ποιῶν b ; Μὴ γὰρ μοι λέγε τῆς φύσεως τὴν ἐπιθυμίαν . Διὰ τοῦτο γὰρ γάμος ἐπετράπη , ἵνα μὴ πέρα τῶν οἰκείων ὧρων προβαίνῃς . Θεὰ γὰρ ὧσης ἄξιος ἐσὼ τιμωρίας . " Ὁ μὲν γὰρ Θεός καὶ τῆς ἀναπαύσεως σου καὶ τῆς δόξης προενοήσεν , ἵνα καὶ ἐκλύσῃς τὴν λύταν τῆς φύσεως διὰ τῆς γυναικός , καὶ ἀκινδύνως τοῦτο ποιῆς , καὶ πάσης ἀπαλλαγῆς ἀσχημοσύνης . Σὺ δὲ τὸν οὕτω σοι προνοοῦντα ἐκ περιουσίας ὑβρίζεις ; Εἴπέ γὰρ μοι , εἰ μὴ ἐδουλήθη νομοθετῆσαι γάμον , πόσην ἂν ὑπέστης βίαν ; πόσην κόλασιν ; Δέον οὖν σε εὐχαριστεῖν καὶ δοξάζειν , ὅτι τὸ πλεῖον τοῦτο σοι τῶν πόνων , παραμιλῶν οὐ τὴν τυχούσαν ἐπινοήσας , σὺ δὲ ἀνυβρίζεις ἀγνωμόνως , καὶ ἀναίσχυντες , καὶ τοὺς κειμένους ὑπερβαίνεις [ 159 ] ὅρους , καὶ τὴν ἑαυτοῦ κατασχύνεις
Lemmas: καί γάρ ὁ Ἔρως προσδοκάω , καί πρός ὁ πηλός χάσκω , καί ὁ ἀσώματος δύναμις ὁ ἐν αὐτός κατάδουλος ὁ σποδός , ἵημι εἄν οὗτος λέγω πάσχω . τις γάρ εἰμί ἄλλος κάλλος σῶμα , ἀλλά ὁ χους καί πηλός , μᾶλλον δέ καί οὗτος εἰδεχέστερον ; εἰμί δέ ἀπιστέω , περιεργάζομαι ὁ τάφος ὁ ἄνθρωπος , καί ὁράω ὁ πηλός καί ὁ χόω . " ὅταν γάρ ἀποτίθημι ὁ πρόσωπον ὁ πάρειμι ζωή , τότε φαίνω ὅσπερ εἰμί · μᾶλλον δέ καί πρό ὁ τελευτή . " ὅταν γάρ ὁ γῆρας ἐπέρχομαι , ὅταν ὁ νόσος ἐπισκήπτω , τότε ὁράω ὁ φαίνω · πηλός γάρ εἰμί · ἀλλά ὡς σοφός δημιουργός , καί ἐκ εὐτελής ὕλη κάλλος ἀμφγανον ποιέω ἐπιγίγνομαι , οὐ ἵνα πορνεύω , ἀλλά ἵνα ὁ οἰκεῖος σοφία ἀπόδειξις σύ παρέχω . μή τοίνυν ὑβρίζω ὁ τεχνίτης , μηδέ ὁ ἔργον αὐτός ὁ σοφία , ἀσέλγεια καί πορνεία ὑπόθεσις ποιέω . μέχρι τοσοῦτος θαυμάζω ὁ ὥρα , μέχρι ὁ δοξάζω ὁ τεχνίτης , περαιτέρω δέ μή προέρχομαι , ὁ πάθος αλειφρεω . κηλόν ὁ ἔργον · οὐκοῦν ὁ ἐργάζομαι προσκυνέω , ἀλλά οὐ ὑβρίζω χρή . εἰμί τις , εἶπον ἐγώ , χρύσεος ἀνδριάς ὁ ὥρα , καί εἰκών βασιλικός λαμβάνω , κατέχω βόρβορος καί ἕτερος τοιοῦτος , οὐ εἄν ὁ ἔσχατος δίδωμι δίκη ; εἰμί δέ ὁ ἐν ὁ ἀνθρώπινος ἀγών τοσοῦτος ὑπεύθυνος εἰμί τιμωρία , ὁ ὁ ἔργον ὁ Θεός τοσοῦτος περιβάλλω ἀτιμία , τίς πυνθάνομαι , καί μάλιστα ὅταν καί γυνή ἔχω φαίνω ὁ οὗτος ποιέω b ; μή γάρ ἐγώ λέγω ὁ φύσις ὁ ἐπιθυμία . Ζεύς οὗτος γάρ γάμος ἐπιτρέπω , ἵνα μή πέρα ὁ οἰκέω ὁράω προβαίνω . θεά γάρ ὠθέω ἄξιος ἕννυμι τιμωρία . " ὁ μέν γάρ Θεός καί ὁ ἀνάπαυσις σύ καί ὁ δόξα προνοέω , ἵνα καί ἐκλύω ὁ λύτης ὁ φύσις διά ὁ γυνή , καί ἀκίνδυνος οὗτος ποιός , καί πᾶς ἀπαλλαγή ἀσχημοσύνη . σύ δέ ὁ οὗτος σύ προνοέω ἐκ περιουσία ὑβρίζω ; εἶπον γάρ ἐγώ , εἰμί μή δουλόω νομοθετέω γάμος , πόσος εἄν ὑφίστημι βία ; πόσος κόλασις ; δέος οὖν σύ εὐχαριστέω καί δοξάζω , ὅτι ὁ πλείων οὗτος σύ ὁ πόνος , παραμιλαω οὖον ὁ τυγχάνω ἐπινοέω , σύ δέ ἀνυβρίζω ἀγνώμων , καί αναίσχυντος , καί ὁ κεῖμαι ὑπερβαίνω [ 159 ] ὅρος , καί ὁ ἑαυτοῦ κατέχω