joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0117.1
θλίσω , ἀσθενήσουσι , καὶ ἀπολοῦνται ἀπὸ προσώπου σου . Ἄλλος , Ἀνατραπέντων τῶν ἐχθρῶν μου ὁπίσω , προσκοψάντων καὶ ἀπολωκότων ἐκ προσώπου σου . Καὶ τοῦτο μάλιστα φιλοῦντός ἐστι , τὸ τὰς εὐεργεσίας τὰς λέγειν διὰ παντός , καὶ ἐγχαλωπίζεσθαι ταύταις · ἀπὸ τε γὰρ φίλτρου τοῦτο γίνεται , καὶ αὐτὸ πάλιν ἀνάπτει τὸ φίλτρον . Οὐκ ἂν δὲ τις ἀμάρτοι εἰπὼν καὶ νοητοῦς ἐχθρούς · ἐνταῦθα αὐτὸν λέγειν . Ἀποστρέφονται γὰρ καὶ οὗτοι , ὅταν ψυχὴν γενναίαν εὕρωσι . Καθάπερ γὰρ εἰς ἀσπίδα ἐμπεσὼν ὄρυ , μαλακὴν μὲν οἷσαν διατέμνει , σκληρὰν δὲ καὶ ἀνείτυπον οὐδὲν ἐργάζεται , ἀλλὰ τῆς αἰχμῆς ἀνακαμφθείσης ἐκπίπτει · οὕτω δὴ καὶ ἐπὶ τῆς ψυχῆς συμβαίνει . Ἄν μὲν γὰρ μαλακὴν εὕρῃ καὶ χαύνον τὰ παρὰ τοῦ διαβόλου πεμπόμενα βέλη , διαδύεται εἰς τὸ βάθος · ἐὰν δὲ σκληρὰν καὶ ἰσχυροτέραν , αὐτὸς τε ἀπαιχμὸς ἀπτεται , καὶ εἰς ταύτην οὐδὲν εἰργάσατο δεινόν · καὶ δύο γίνεται κέρδος , μᾶλλον δὲ καὶ τρία · αὐτὴν τε γὰρ οὐδὲν ἠλάσεν , [ 97 ] ἀλλὰ καὶ ἰσχυροτέραν ἐποίησεν , αὐτὸς τε ἀσθενεστέρος ἐντεῦθεν γέγονε . Σχόπει δὲ πῶς ἀνακρύπτει τοῦ Θεοῦ τὴν ἰσχύν . Ἀσθενήσουσι , φησί , καὶ ἀπολοῦνται ἀπὸ προσώπου σου . Πάλιν πρὸς τῶν ἀκούων , μηδὲν σωματικὸν ὑποπτεύσῃς . Ἐνταῦθα γὰρ τὴν ἐνέργειαν , τὴν ἐπιφάνειαν αὐτοῦ ὁλοῖ , τὴν εὐχολίαν αὐτοῦ τῆς ἰσχύος . Ὡς ἀλλοχοῦ φησιν · Ὁ ἐπιβλέψων ἐπὶ τὴν γῆν , καὶ ποιῶν αὐτὴν τρέμειν · οὕτω δὴ καὶ ἐνταῦθα τὸ αὐτὸ φησιν . Ἀρχεῖ γὰρ μόνη ἡ ἔποπτεία ἀπολῦσαι τοὺς πονηρούς . Εἰ γὰρ ἄγιων παρουσία ἀσθενῆ δαιμόνων ποιεῖ τὴν ἰσχύν , πολλῷ μᾶλλον Θεοῦ . Εἰ ἡ ἀστραπὴ αὐτοῦ φαινομένη καταπλήττει πάντας , ἐννόησον τὴν δύναμιν τὴν ἀνώλεθρον ἐκείνην , πῶς καταπλήττει , πῶς ἀπολῦσι τοὺς πονηρούς ; α . Εἰδὲς ὑμῶν εἴδος ; εἰδὲς δοξολογίας τρόπον , καὶ πῶς περὶ τῆς δυνάμεως αὐτοῦ διηγέται ; Οὐ μικρὸν χάντευσεν παιδείας φιλοσοφίας δόγμα , τῷ εἰπεῖν , Φαλὸ τῷ ὀνόματί σου , Ὑγίστο . Ἐν τῷ ἀποστραφῆναι τὸν ἐχθρόν μου εἰς τὰ ὀπίσω . Ποιῶν δὴ τοῦτο ; Ὅτι οὐ μόνον ἐν ταῖς ὀλιφεσιν , ἀλλὰ καὶ ἐν ταῖς ἀνέσεσιν ἔνηφε . Πολλοὶ μὲν γὰρ ὑπὸ τῶν κακῶν ταπεινούμενοι , σπουδαιότεροι γίγονται · ὑπὸ δὲ τῶν ἀγαθῶν , βαθμότεροι καὶ χαυνώτεροι · ὁ περὶ τῶν Ἰουδαίων ποιῶν λέγει · Ὅταν ἀπέκτεινεν αὐτούς , τότε ἐξεζήτουν αὐτόν . Ἄλλ' οὐχ οὕτως τοῦτος · ἀλλὰ καὶ ἐν εὐημερίαις νήφει , καὶ διηγέται . Οὐ μικρὸν εἰς φιλοσοφίαν δὲ τοῦτο . Ὅτι ἐποίησας τὴν κρίσιν μου καὶ τὴν δίκην μου . Ἄλλος , Ὑπερεδίκασάς μου . Ἐκάθισας ἐπὶ θρόνου ὁ κρίνων δικαιοσύνην . Ἐπετίμησας ἔθνεσι , καὶ ἀπώλετο ὁ ἀσεβής . Ἄλλος , Ἀπώλεσας . Τὸ ὄνομα αὐτοῦ ἐξέλειψα εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος . Ὡρα πάλιν τὴν φιλοσοφίαν τοῦ ἀνδρός , πῶς οὐχ αὐτὸς ἀμύνεται τοὺς ἐχθρούς , ἀλλὰ τῷ Θεῷ παραχωρεῖ τὴς δίκης , τὸ ἀποστολικὸν τῆν ἀπαγγέλλει . Μὴ ἑαυτοὺς ἐκδικούτες . Οὐ τοῦτο δὲ μόνον ἐστιν ἰδεῖν , ἀλλὰ δτι καὶ ἀδίκως ταῦτα ἐπασχεν . Εἰ μὴ γὰρ ἀδίκως ἐπασχεν , οὐκ ἂν ὁ Θεὸς ἐπεξῆλθεν . Ἐκάθισας ἐπὶ θρόνου ὁ κρίνων δικαιοσύνην . Ἀνθρωπινώτερον φέγγεται , θρόνον καὶ καθέδραν λέγων . Τὸ δέ , Ὁ κρίνων δικαιοσύνην , τὸ σῦνθεν τοῦ Θεοῦ , καὶ ἐξαίρετον αὐτοῦ τῆς οὐσίας φησίν . Ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν ἀνθρώπων τοῦτο οὐκ ἐστὶν εἰπεῖν . Οὐ γὰρ πάντως κρίνουσι δικαιοσύνην , κἂν μνηρίαις ὡς δίκαιοι , ποτὲ μὲν ἄγνοια , ποτὲ δὲ βαθμὸν ἄγνοῦντες τὸ δίκαιον · ὁ δὲ Θεὸς τούτων ἀπάντων ἀπηλλαγμένος , καὶ εἰδώς
Lemmas: θλίσω , ἀσθενέω , καί ἀπόλλυμι ἀπό πρόσωπον σύ . ἄλλος , ἀνατρέπω ὁ ἐχθρός ἐγώ ὀπίσω , προσκόπτω καί ἀπόλλυμι ἐκ πρόσωπον σύ . καί οὗτος μάλιστα φιλέω εἰμί , ὁ ὁ εὐεργεσία ὁ λέγω διά πᾶς , καί εγχαλωπιζω οὗτος · ἀπό τε γάρ φίλτρον οὗτος γίγνομαι , καί αὐτός πάλιν ἀνάπτω ὁ φίλτρον . οὐ εἄν δέ τις ἁμαρτάνω εἶπον καί νοητός ἐχθρός · ἐνταῦθα αὐτός λέγω . ἀποστρέφω γάρ καί οὗτος , ὅταν ψυχή γενναῖος εὑρίσκω . καθά γάρ εἰς ἀσπίς ἐμπίπτω ὄρυς , μαλακός μέν οἴομαι διατέμνω , σκληρός δέ καί ανειτυπος οὐδείς ἐργάζομαι , ἀλλά ὁ αἰχμή ἀνακάμπτω ἐκπίπτω · οὗτος δή καί ἐπί ὁ Ψυχή συμβαίνω . ἄν μέν γάρ μαλακός εὑρίσκω καί χαῦνος ὁ παρά ὁ διάβολος πέμπω βέλος , διαδύνω εἰς ὁ βάθος · ἐάν δέ σκληρός καί ἰσχυρός , αὐτός τε ἀπαιχμὸς ἅπτω , καί εἰς οὗτος οὐδείς ἐργάζομαι δεινός · καί δύο γίγνομαι κέρδος , μᾶλλον δέ καί τρεῖς · αὐτός τε γάρ οὐδείς ἐλαύνω , [ 97 ] ἀλλά καί ἰσχυρός ποιέω , αὐτός τε ἀσθενής ἐντεῦθεν γίγνομαι . σκοπάω δέ πῶς ἀνακρύπτω ὁ Θεός ὁ ἰσχύς . ἀσθενέω , φημί , καί ἀπόλλυμι ἀπό πρόσωπον σύ . πάλιν πρός ὁ ἀκούω , μηδείς σωματικός ὑποπτεύω . ἐνταῦθα γάρ ὁ ἐνέργεια , ὁ ἐπιφάνεια αὐτός ὄλλυμι , ὁ εὐκολία αὐτός ὁ ἰσχύς . ὡς αλλοχοω φημί · ὁ ἐπιβλέπω ἐπί ὁ γῆ , καί ποιέω αὐτός τρέμω · οὗτος δή καί ἐνταῦθα ὁ αὐτός φημί . ἄρχω γάρ μόνος ὁ ἐποπτεία ἀπολύω ὁ πονηρός . εἰμί γάρ άγιος παρουσία ἀσθενής δαίμων ποιέω ὁ ἰσχύς , πολύς μᾶλλον Θεός . εἰμί ὁ ἀστραπή αὐτός φαίνω καταπλήσσω πᾶς , ἐννοέω ὁ δύναμις ὁ ἀνώλεθρος ἐκεῖνος , πῶς καταπλήσσω , πῶς ἀπόλυσις ὁ πονηρός ; ὅς . ἀνάκλεις σύ εἶδος ; ἀνάκλεις δοξολογία τρόπος , καί πῶς περί ὁ δύναμις αὐτός διηγέομαι ; οὖον μικρός χάντευσεν παιδεία φιλοσοφία δόγμα , ὁ εἶπον , Φάλο ὁ ὄνομα σύ , Ὑγίστο . ἐν ὁ ἀποστρέφω ὁ ἐχθρός ἐγώ εἰς ὁ ὀπίσω . ποιός δή οὗτος ; ὅτι2 οὖον μόνος ἐν ὁ ὀλιφεσιν , ἀλλά καί ἐν ὁ ἄνεσις νήφω . πολλός μέν γάρ ὑπό ὁ κακός ταπεινόω , σπουδαῖος γίγνομαι · ὑπό δέ ὁ ἀγαθός , βαθμός καί χαύνος · ὁ περί ὁ Ἰουδαῖος ποιέω λέγω · ὅταν ἀποκτείνω αὐτός , τότε ἐκζητέω αὐτός . ἄλλος οὐ οὕτως τοῦτος · ἀλλά καί ἐν εὐημερία νήφω , καί διηγέομαι . οὖον μικρός εἰς φιλοσοφία δέ οὗτος . ὅτι2 ποιέω ὁ κρίσις ἐγώ καί ὁ δίκη ἐγώ . ἄλλος , ὑπερδικάζω ἐγώ . καθίζω ἐπί θρόνος ὁ κρίνω δικαιοσύνη . ἐπιτιμάω ἔθνος , καί ἀπόλλυμι ὁ ἀσεβής . ἄλλος , ἀπόλλυμι . ὁ ὄνομα αὐτός εκλείπω εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ὤρα πάλιν ὁ φιλοσοφία ὁ ἀνήρ , πῶς οὐ αὐτός ἀμύνω ὁ ἐχθρός , ἀλλά ὁ Θεός παραχωρέω σής δίκη , ὁ ἀποστολικός ὁ ἀπαγγέλλω . μή ἑαυτοῦ ἐκδικέω . οὖον οὗτος δέ μόνος εἰμί ὁράω , ἀλλά δ καί ἄδικος οὗτος πάσχω . εἰμί μή γάρ ἄδικος πάσχω , οὐ εἄν ὁ θεός ἐπεξέρχομαι . καθίζω ἐπί θρόνος ὁ κρίνω δικαιοσύνη . ἀνθρώπινος φέγγω , θρόνος καί καθέδρα λέγω . ὁ δέ , ὁ κρίνω δικαιοσύνη , ὁ συντίθημι ὁ Θεός , καί ἐξαίρω αὐτός ὁ οὐσία φημί . ἐπί μέν γάρ ὁ ἄνθρωπος οὗτος οὐ εἰμί εἶπον . οὖον γάρ πάντως κρίνω δικαιοσύνη , κἀν μνηριος ὡς Δίκαιος , ποτέ μέν ἄγνοια , ποτέ δέ βαθμός ἄγνυμι ὁ Δίκαιος · ὁ δέ θεός οὗτος ἀπαντάω ἀπαλλάσσω , καί οἶδα