joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0217.1
γῆρ διδασκάλω ἀκραστὴν ὁρῶ νῦν . Ἐχέλεας μὲν γὰρ ὡς ἀκουσμοῦνους τί χρήσιμον · μετὰ δὲ τὸ παραγενέσθαι καὶ συναγαγεῖν ἅπαντας , καὶ ἐπαγγελιασθαι τὴ σοφὴν ἐρεῖν , οὐδὲν οὐδὲπω φθεγξαμένος , ἀφαιρε τοῦ διδασκάλου τὴν τάξιν , εἰς τοῦ ἀκραστοῦ μεταβαίνειας χώραν . Κλινῶ γάρ , φησίν , εἰς παραβολὴν τὸ οὐς μου . Τίνος ἕνεκεν τοῦτο ποιεῖ ; Σοφὸρα συνετὲς , καὶ ἀκολούθως τοῖς εἰρημένοις . Ἐπειδὴ γὰρ εἶπε , Ἀλλήσω σοφίαν , ἵνα μὴ τις ἀνθρώπινον τὸ λεγόμενον εἶναι νομίσῃ , καὶ μελέτην καρδίας , ἵνα μὴ αὐτοῦ εὐρημα ὑποπτεύσῃ , δείκνυσι διὰ τούτων , ὅτι θεῖα τὰ λεγόμενα , καὶ ὅτι οὐδὲν ἴδιον φθέγγεται , ἀλλ᾽ ἅπερ ἤκουσε , ταῦτα λέγει . Ἐκλινα γάρ , φησί , τὸ οὖς μου τῷ Θεῷ , ἤκουσα , παρ᾽ ἐκείνου , καὶ τὰ ἀνωθεν κατενεχθέντα εἰς τὴν διάνοιαν τὴν ἐμὴν , ταῦτα λέγω . Διόπερ καὶ ὁ Ἠσαΐας ἔλεγε · Κύριος δίδωσί μοι γλῶσσαν παιδειας τοῦ γνῶναι , ἵναικα δεῖ εἰσακῇ λόγον · προσὤθηκά μοι ὠτίον ἀκούειν . Καὶ ὁ Παῦλος πάλιν · Ἡ πίστις ἐξ ἀκοῆς , ἡ δὲ ἀκοὴ διὰ ῥήματος Θεοῦ . Ὅρᾷ καὶ ἐκεῖνον ἀκραστὸν γινώσκειν πρότερον , καὶ τότε διδάσκαλον ; Διὸ καὶ ἕτερος ἐρμηνευτὴς ἔλεγε , Καὶ μανύρεισε ἡ καρδία μου . Τί ἐστι , Μανύρεισε ; Ἄκοιτα , ψαλμὸν τινα ἐρεῖ πνευματικόν . Εἰ δὲ μελέτὴν λέγει , μὴ θορυβηθῆς · ὁ γὰρ Ἐλσθεν ἀπὸ τοῦ Πνεύματος , ταῦτα διηνεκῶς μελετᾷ , καὶ παρ᾽ ἑαυτῷ ἀνάγινωσι , καὶ τότε ἀνακινεῖται , εἰς τοὺς Ἄλλους ἐξἔφερε . Τί δὲ ἐστιν , Εἰς παραβολήν ; Πολυσημαντόν τί ἐστι τὸ ὄνομα . Ἔστι · γὰρ παραβολὴ λαλία , καὶ ὑπόδειγμα , καὶ ἀνειδυμος , ὡς ὅταν λέγῃ · Ἔσθου ἡμᾶς εἰς παραβολὴν ἐν τοῖς θρήνοις , κίνησιν κεφαλῆς ἐν τοῖς λαοῖς . Ἔστι παραβολὴ καὶ αἰνιγματῶδης λόγος , ὁ πολλοὶ λέγουσι ζητήματα , ἐμφανὼν μὲν τι , οὐχ αὐτόθεν δὲ δήλον ἄν ἀπὸ τῶν ῥημάτων , ἀλλ᾽ ἔχον ἐντὸς κεκρυμμένην διάνοιαν , ὡς τὰ τοῦ Σαμψών , ἤ ἐλεγε · Ἐξῆλθεν ἀπὸ ἐσθίουτος ἔρώς , καὶ ἀπὸ ἰσχυροῦ γλυκύ · καὶ ὁ Σολομών , Νοήσεις τε παραβολήν , καὶ σκοτεινῶν λόγον . Λέγεται παραβολὴ καὶ ἡ ὁμοίωσις · Ἄλλην παραβολὴν παρέθηκεν αὐτοῖς λέγων · Ὁμοία ἐστίν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν ἀνθρώπῳ σπειρόντι καλὸν σπέρμα . Παραβολὴ λέγεται καὶ τραπιαλία · Υἱὰ ἀνθρώπων , εἰπὲ τὴν παραβολὴν ταύτην αὐτοῖς . Ὁ δεσπὸς ὁ μέγας , ὁ μεγαλοπρεπέρος · δεῦν λέγων τὸν βασιλέα . Παραβολὴ λέγεται καὶ τύπος , καὶ εἰκών , καθάπερ δείκνυσι καὶ ὁ Παῦλος λέγων · Πίστει προεσῆρχε τὸν Ἰσαὰκ , πειραζόμενος , καὶ τὸν μονογενῆ προσἔφερεν ὁ τὰς ἐπαγγελίας δεξάμενος · ὅθεν καὶ ἐν παραβολῇ αὐτῶν ἐνομίστο · τοῦτέστιν , ἐν τύπῳ καὶ ἐν εἰκόνι .
Lemmas: γῆρος διδάσκαλος ἀκραστὴν ὁράω νῦν . χελεύς μέν γάρ ὡς ακουσμουνοος τίς χρήσιμος · μετά δέ ὁ παραγίγνομαι καί συνάγω ἅπας , καί ἐπαγγέλλω ὅς σοφός εἴρω , οὐδείς οὐδέπω φθέγγομαι , ἀφαιρέω ὁ διδάσκαλος ὁ τάξις , εἰς ὁ ἀκραστοῦ μεταβαίνω χώρα . κλίνω γάρ , φημί , εἰς παραβολή ὁ οὖς ἐγώ . τίς ἕνεκα οὗτος ποιέω ; σοφόρα συνετός , καί ἀκόλουθος ὁ εἴρω . ἐπεί γάρ εἶπον , ἀλέω σοφία , ἵνα μή τις ἀνθρώπινος ὁ λέγω εἰμί νομίζω , καί μέλω Καρδία , ἵνα μή αὐτός εὕρημα ὑποπτεύω , δείκνυμι διά οὗτος , ὅτι θεῖον ὁ λέγω , καί ὅτι οὐδείς ἴδιος φθέγγομαι , ἀλλά ὅσπερ ἀκούω , οὗτος λέγω . κλίνω γάρ , φημί , ὁ οὖς ἐγώ ὁ Θεός , ἀκούω , παρά ἐκεῖνος , καί ὁ ἄνωθεν καταφέρω εἰς ὁ διάνοια ὁ ἐμός , οὗτος λέγω . διόπερ καί ὁ Ἠσαΐας λέγω · Κύριος δίδωμι ἐγώ γλῶσσα παιδεία ὁ γιγνώσκω , ἵναικα δεῖ εισακης λόγος · προστίθημι ἐγώ οὖς ἀκούω . καί ὁ Παῦλος πάλιν · ὁ πίστις ἐκ ἀκοή , ὁ δέ ἀκοή διά ῥῆμα Θεός . ὁράω καί ἐκεῖνος ἀκραστὸν γιγνώσκω πρότερος , καί τότε διδάσκαλος ; Διὸ καί ἕτερος ἑρμηνευτής λέγω , καί μανύρεισε ὁ καρδία ἐγώ . τις εἰμί , Μανύρεισε ; Ἀκοίτης , ψαλμός τις εἴρω πνευματικός . εἰμί δέ μέλω λέγω , μή θορυβέω · ὁ γάρ Ἐλσθεν ἀπό ὁ πνεῦμα , οὗτος διηνεκής μελετάω , καί παρά ἑαυτοῦ ἀνάγω , καί τότε ανακινώ , εἰς ὁ ἄλλος ἐκφέρω . τις δέ εἰμί , εἰς παραβολή ; Πολυσημαντόν τίς εἰμί ὁ ὄνομα . εἰμί · γάρ παραβολή λαλία , καί ὑπόδειγμα , καί ἀνειδυμος , ὡς ὅταν λέγω · ἐσθέω ἐγώ εἰς παραβολή ἐν ὁ θρῆνος , κίνησις κεφαλή ἐν ὁ λαός . εἰμί παραβολή καί αινιγματώδης λόγος , ὁ πολύς λέγω ζήτημα , ἐμφαίνω μέν τίς , οὐ αὐτόθεν δέ δῆλος ἄν ἀπό ὁ ῥῆμα , ἀλλά ἔχω ἐντός κρύπτω διάνοια , ὡς ὁ ὁ Σαμψών , ἤ λέγω · ἐξέρχομαι ἀπό ἐσθίω Ἔρως , καί ἀπό ἰσχυρός γλυκύς · καί ὁ Σολομών , νόησις τε παραβολή , καί σκοτεινός λόγος . λέγω παραβολή καί ὁ ὁμοίωσις · ἄλλος παραβολή παρατίθημι αὐτός λέγω · Ὁμοία εἰμί ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός ἄνθρωπος σπείρω καλός σπέρμα . παραβολή λέγω καί τραπιαλιευς · υἱός ἄνθρωπος , εἶπον ὁ παραβολή οὗτος αὐτός . ὁ Δέσπος ὁ μέγας , ὁ μεγαλοπρεπής · δεῦν λέγω ὁ βασιλεύς . παραβολή λέγω καί τύπος , καί εἰκών , καθάπερ δείκνυμι καί ὁ Παῦλος λέγω · πίστις προσέρχομαι ὁ Ἰσαάκ , πειράζω , καί ὁ μονογενής προσφέρω ὁ ὁ ἐπαγγελία δέχομαι · ὅθεν καί ἐν παραβολή αὐτός νομίζω · τουτέστιν , ἐν τύπος καί ἐν εἰκών .