joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0252.1
λειπουμένων κατευχεται [ 245 ] . Καίτοι γε ταῦτα ἀπελθόντος ἐξ ἀνάγκης γενέσθαι συμβαίνει · ἀλλ' ὅμως καὶ ταῦτα ἐν τάξει τίθεται ἄρδς , τῷ θυμῷ ζέων . Καὶ οὐδὲ μέχρι τῆς ὀρφανίας ἴσταται , ἀλλὰ καὶ μετὰ τοιαύτας συμφοράς προείρει περαιτέρω , τὸ δεῖναι αὐξῶν , πλάντης καὶ μεταστάσεως ἀξίων γενέσθαι τοὺς ἐκείνου . Σαλευσόμενοι γὰρ μεταναστήσονται οἱ υἱοὶ αὐτοῦ , φησὶ , καὶ ἐκαιτησώσονται . Τουτἐστι , μὴ στωσι πλανώμενοι , μηδὲ τῆς ἀναγκαίας εὐπορήσουσι τροφῆς , μηδὲ παύσονται τόπον ἐκ τόπου συνεχῶς ἀμείβοντες , ἐλανούμενοι , διωκόμενοι κατὰ πᾶσαν τὴν γῆν , καὶ μηδαμοῦ χώραν τοῦ στέγναι εὕρίσκοντες . Μετὰ δὲ τούτων καὶ πενίαν αὐτῶν κατεύχεται , καὶ πενίαν ἐσχάτην καὶ ἀφόρητον , ὥστε μηδὲ τῆς παρὰ τῶν συγγενῶν ἐπικουρίας τυχεῖν , ἀλλὰ περιμέναι , παρὰ ξένων καὶ ἀγνώστων προσαιτοῦντας ταύτην . Καὶ ἄκουε πῶς τοῦτο δηλῖον παρατίθησι . Μετὰ γὰρ τὸ εἰπεῖν · Μεταναστήσονται οἱ υἱοὶ αὐσοῦ , καὶ ἐκαιτησώσονται , ἐπάγει · Ἐκβληθήσονται ἐκ τῶν οἰκοπωδῶν αὐτῶν , καὶ ἐξερευνησάτω δανειστὴς πάντα ὅσα ὑπάρχει αὐτῷ , καὶ διαπρασάσονται ἀλλότριον τοὺς πόρους αὐτοῦ . Τοῦτο ἑτέρας συμφορᾶς εἶδος , τὸ εἰς διαπραγὴν δοθῆναι τὰ αὐτῶν , καὶ δανειστῶν φέρειν ἐπιβόλως , καὶ παντὶ τρόπῳ ἐπηρεάζεσθαι , καὶ τὸ δὴ χαλεπώτερον , ἐν τοιούτοις κακοῖς ἔρημον εἶναι προστατῶν · καὶ τοῦτο κατεύχει λέγων · Μὴ ὑπάρχεται αὐτῷ ἀπελλπτωρ . Τὰ γὰρ κακὰ αὐτὰ καθ' ἑαυτὰ ἀφόρητα · ὅταν δὲ μηδὲ τὸν προϊστάμενον ἔχῃ , πολλῷ χαλεπώτερα . Μηδὲ τετηθότω οἰκτίρμονι τοῖς ὀρφανοῖς αὐτοῦ . Βαβαἰ ! πόσον θυμοῦ μέγεθος , ὅταν μηδὲ τὸ ἄωρον τῆς ὀρφανίας ἐλέους τυγχάνῃ , καὶ οὐ μόνον ἐλέους , ἀλλὰ καὶ ἀπωλείας ἐσχάτης περιβάλλεται ! Γεννηθῶτω γὰρ , φησὶ , τὰ τέκνα αὐτοῦ εἰς ἐξολώθρευσιν . Ἐν γενεᾷ μιᾷ ἐξαλειφθείη τὸ ὄνομα αὐτοῦ . Εἰδὲς λόγον θυμοῦ γέμοντα , καὶ οὐδαμοῦ ἰστάμενον ; Καὶ ζησαὶ μετὰ συμφορᾶς αὐτοὺς εὑχεται ποικίλης καὶ παντοδαπῆς , καὶ πανυλεθρίᾳ παραδόθητι , καὶ ἀνωνύμως ἀπολῦσθαι . Καὶ ὥσπερ οὐκ ἀρκοῦσης τῆς συμφορᾶς τῶν παίδων , ἐπαγει πάλιν · Ἀναμνησθείη ἡ ἁνομία τῶν πατέρων αὐτοῦ , καὶ ἡ ἁμαρτία τῆς μητρὸς αὐτοῦ μὴ ἐξαλειφθείη . Γεννηθῶσιν ἀναστίον Κυρίῳ διαπαντός , καὶ ἐξολοθρευθείη ἐκ γῆς τὸ μνημόσυνον αὐτῶν . Τοῦτο γὰρ μάλιστα θυμοῦ , τὸ κατακεραυνίζειν ἂς εἴπς καθόλου συμφοράς , καὶ συνεχῶς τὰ αὐτὰ περιστρέφειν . Εἰπὼν γὰρ , Ἀναμνησθείη ἡ ἁνομία τῶν πατέρων αὐτοῦ , ἐπἤγαγε · Καὶ μὴ ἐξαλειφθείη . Καίτοι τὸ αὐτὸ ἐστιν · Ἀλλ' ὅμως ὁ θυμὸς καὶ ἀμφότερα παρεσκευάσας αὐτὸν εἰπεῖν · ὁ δὲ βούλεται εἰπεῖν τοῦτό ἐστιν · Ἀπόκτεινον αὐτὸν , σφάξον , ἀνελε . Εἰδὲς ἄρδς πλήθος ; Ἀλλ' , εἰ βούλει , πάλιν ἀνωθεν αὐτὰ συλλογίσουαι . Περιπτέωσιν πονηροὶς ἀνθρώποις , φησὶ , καταγνορθείη , κρατηθείη παρ' αὐτῶν , καταδικασθείη , ἄωρον ὑποστάλη θάνατος , ἐκβληθείη τῆς τιμῆς , καὶ μηδὲ εἰς ἐκγόνους , ἀλλ' εἰς ἑτέρους τινὰς ταύτην μεταφερομένην ἴδοι · ἡ γυνὴ αὐτοῦ ἀπόλειτο , καὶ τὰ παῖδια πενίαν , ὀρφανίαν [ 244 ] , βίον προσαυτῶν ὑπομείναιεν , καταδικασθείεν , ἐλαθεῖεν πάντοθεν , μηδὲνα σχοῖεν βοηθόν , ἐκπέσοιεν καὶ τῆς εὐνοίας τοῦ Θεοῦ , μηδὲς αὐτοῖς γένοιτο λιμὴν , μηδὲ καταφυγή · ἐξαλειφθείη τὸ ὄνομα αὐτοῦ ἀπὸ τῆς γῆς , ἀνώνυμος ἀπόλοιτο , καὶ ὁ πατὴρ καὶ ἡ μήτηρ δίψην δοῖεν , ὧν ἁμαρτον · καὶ μετ' αὐτὸ α ἐξώλειε καὶ προώλειε ἀπόλοιτο . β . Ἄρα οὐκ ἐκπλήττει τὸν ἀκροατὴν τὰ εἰρημένα ,
Lemmas: λείπω κατεύχομαι [ 245 ] . καίτοι γε οὗτος ἀπέρχομαι ἐκ ἀνάγκη γίγνομαι συμβαίνω · ἀλλά ὅμως καί οὗτος ἐν τάξις τίθημι ἄρδω , ὁ θυμός ζέω . καί οὐδέ μέχρι ὁ ὀρφανία ἴστημι , ἀλλά καί μετά τοιοῦτος συμφορά προλέγω περαιτέρω , ὁ δεινός αὔξη , πλάντα καί μετάστασις ἄξιος γίγνομαι ὁ ἐκεῖνος . Σαλεύω γάρ μετανίστημι ὁ υἱός αὐτός , φημί , καί εκαιτησωσοντ . τουτέστι , μή ἵστημι πλανάω , μηδέ ὁ ἀναγκαῖος εὐπορέω τροφή , μηδέ παύω τόπος ἐκ τόπος συνεχῶς ἀμείβω , ἐλαύνω , διώκω κατά πᾶς ὁ γῆ , καί μηδαμοῦ χώρα ὁ στεγνός εὑρίσκω . μετά δέ οὗτος καί πενία αὐτός κατεύχομαι , καί πενία ἔσχατος καί ἀφόρητος , ὥστε μηδέ ὁ παρά ὁ συγγενής ἐπικουρία τυγχάνω , ἀλλά περιμένη , παρά ξένος καί ἄγνωστος προσαιτέω οὗτος . καί ἀκούω πῶς οὗτος δήλιος παρατίθημι . μετά γάρ ὁ εἶπον · μεταναστησοντ ὁ υἱός αὐσοῦ , καί εκαιτησωσοντ , ἐπάγω · ἐκβάλλω ἐκ ὁ οἰκοπωδῶν αὐτός , καί ἐξερευνάω δανειστής πᾶς ὅσος ὑπάρχω αὐτός , καί διαπράσσω ἀλλότριος ὁ πόρος αὐτός . οὗτος ἕτερος συμφορά εἶδος , ὁ εἰς διαπραγὴν δίδωμι ὁ αὐτός , καί δανειστής φέρω ἐπίβολος , καί πᾶς τρόπος ἐπηρεάζω , καί ὁ δή χαλεπός , ἐν τοιοῦτος κακός ἐρῆμος εἰμί προστάτης · καί οὗτος κατεύχομαι λέγω · μή ὑπάρχω αὐτός ἀπελλπτωρ . ὁ γάρ κακός αὐτός κατά ἑαυτοῦ ἀφόρητος · ὅταν δέ μηδέ ὁ προΐστημι ἔχω , πολύς χαλεπός . μηδέ τίθημι οἰκτίρμων ὁ ὀρφανός αὐτός . βαβαία ! πόσος θυμός μέγεθος , ὅταν μηδέ ὁ ἄωρος ὁ ὀρφανία ἔλεος τυγχάνω , καί οὖον μόνος ἔλεος , ἀλλά καί ἀπώλεια ἔσχατος περιβάλλω ! Γεννάω γάρ , φημί , ὁ τέκνον αὐτός εἰς ἐξολόθρευσις . ἐν γενεά εἷς ἐξαλείφω ὁ ὄνομα αὐτός . ἀνάκλεις λόγος θυμός γέμω , καί οὐδαμοῦ ἵστημι ; καί ζῶ μετά συμφορά αὐτός εὔχομαι ποικίλος καί παντοδαπής , καί πανυλεθρίᾳ παραδίδωμι , καί ἀνώνυμος ἀπόλλυμι . καί ὥσπερ οὐ ἀρκέω ὁ συμφορά ὁ παῖς , ἐπάγω πάλιν · ἀναμιμνήσκω ὁ ἀνομία ὁ πατήρ αὐτός , καί ὁ ἁμαρτία ὁ μήτηρ αὐτός μή ἐξαλείφω . γεννάω ἀνίστημι κύριος διαπαντός , καί ἐξολοθρεύω ἐκ γῆ ὁ μνημόσυνον αὐτός . οὗτος γάρ μάλιστα θυμός , ὁ κατακεραυνιζω ὅς εἶπον καθόλου συμφορά , καί συνεχῶς ὁ αὐτός περιστρέφω . εἶπον γάρ , ἀναμιμνήσκω ὁ ἀνομία ὁ πατήρ αὐτός , ἐπάγω · καί μή ἐξαλείφω . καίτοι ὁ αὐτός εἰμί · ἀλλά ὅμως ὁ θυμός καί ἀμφότερος παρασκευάζω αὐτός εἶπον · ὁ δέ βούλομαι εἶπον οὗτος εἰμί · ἀποκτείνω αὐτός , σφάζω , ἀναιρέω . ἀνάκλεις ἄρδω πλήθος ; ἀλλά , εἰμί βούλομαι , πάλιν ἄνωθεν αὐτός συλλογίζομαι . Περιπτέωσιν πονηρός ἄνθρωπος , φημί , καταγιγνώσκω , κρατέω παρά αὐτός , καταδικάζω , ἄωρος ὑποστέλλω θάνατος , ἐκβάλλω ὁ τιμή , καί μηδέ εἰς ἔκγονος , ἀλλά εἰς ἕτερος τις οὗτος μεταφέρω ὁράω · ὁ γυνή αὐτός ἀπόλλυμι , καί ὁ παιδιά πενία , ὀρφανία [ 244 ] , βίος προσαυτέω ὑπομένω , καταδικάζω , ἐλαύνω πάντοθεν , μηδείς ἔχω βοηθός , ἐκπίπτω καί ὁ εὔνοια ὁ Θεός , μηδὲς αὐτός γίγνομαι λιμήν , μηδέ καταφυγή · ἐξαλείφω ὁ ὄνομα αὐτός ἀπό ὁ γῆ , ἀνώνυμος ἀπόλλυμι , καί ὁ πατήρ καί ὁ μήτηρ δίψος δίδωμι , ὅς ἁμαρτάνω · καί μετά αὐτός ὅς ἐξόλλυμι καί προώλεια ἀπόλλυμι . Β . ἄρας οὐ ἐκπλήσσω ὁ ἀκροατής ὁ εἴρω ,