joannes-chrysostomus.expositiones-in-psalmos pg055_0137.4
γ . Καὶ πάλιν · οὐχὶ τὴν οὐσίαν , ἀλλὰ τὴν γλῶσσαν , τὴν ἀπόνοιαν , τὸν δόλον ἀναῖρεσθαι ἀξιοῖ , τὴν ὑπερπρεβαν ἐκκοπήν . Κωμῳδεῖ δὲ αὐτῶν τὴν ἀνοιαν , φησίν · Τὰ χεῖλη ἡμῶν παρ’ ἡμῖν ἐστι . Τίς ἡμῶν κύριός ἐστι ; Μαίνουμένων καὶ παραφρονῶν τὰ ῥήματα . Διὰ δὴ τοῦτο ὁ Παῦλος ἀπεναντίως αὐτοῖς φθεγγόμενος παραίνει · Οὐχ ἑστὲ ἐαυτῶν , τιμῆς ἠγοράσθητε · καὶ κελεύει μὴδ’ ἐαυτοὺς ζῆν . Οὐ σὰ ἐστι τὰ χεῖλη , [ 120 ] φησίν , ἀλλὰ τοῦ Δεσπότου . Αὐτὸς γὰρ ἐποίησεν αὐτά , αὐτὸς κατεσκεύασεν , αὐτὸς ζῶν ἐνέπνευσεν . Ἄλλα οὐχ ὑμεῖς ; Ἄλλ’ οὐ πάντ’ ὁσαῖχόμεν , ταῦτα ἡμέτερα · ἐπεὶ καὶ χρήματα ἔχομεν , ἑτέρων παρακαταθεμένων · καὶ τὴν μισθούμεθα , ἑτέρων ἡμῖν διδόντων . Οὕτω δὴ καὶ σοὶ ταῦτα ἐμιθώμενὸ Θεός , οὐχ ἵνα ἀκάθαρτα φέρῃς , ἀλλὰ τὰ σπέρματα εἰς τὸ χρήσιμον μεταβάλῃς · οὐχ ἵνα ἀπόνοιαν , οὐχ ἵνα δόλον , ἀλλ’ ἵνα ταπεινοφροσύνην , ἀλλ’ ἵνα εὐφημίαν , ἀλλ’ ἵνα ἀγάπην ποιήσῃς δι’ αὐτῶν βλαστάνειν . Καὶ ὀφθαλμοὺς ἔδωκεν , οὐχ ἵνα ἀκάθαρτα βλέπῃς , ἀλλ’ ἵνα σωφροσύνην αὐτοῖς καλλωπίσῃς · καὶ χεῖρας , οὐχ ἵνα πλήττῃς , ἀλλ’ ἵνα ἐλέη . Πῶς δὲ καὶ λέγεις , ὅτι Τὰ χεῖλη ἡμῶν παρ’ ἡμῖν ἐστιν , ὅταν τῆς ἀμαρτίας αὐτὰ ποιῆς δούλα , ὅταν τῆς πορνείας , ὅταν τῆς ἀκαθαρσίας ; Τίς ἡμῶν κύριός ἐστιν ; Ὦ διαβολικοῦ ῥήματος ! Ὦ ψυχῆς δαιμονιώδους ! Ὦρᾷς , ἄνθρωπε , τὴν φύσιν ἅπασαν ἀνακηρύττουσαν τοῦ Δεσπότου σου τὴν ἰσχύν , τὴν σοφίαν , τὴν χρηστομονίαν , τὴν πρόνοιαν · τὸ σῶμά σου , τὴν ψυχήν , τὴν ζωήν , τὰ ὁρώμενα , τὰ ἀόρατα , ἅπαντα σχεδὸν εἰπεῖν , φωνὴν ἀφέντα καὶ ἀνακηρύττοντα τοῦ Δημιουργοῦ τὴν δύναμιν , καὶ λέγεις · Τίς ἡμῶν κύριός ἐστι ; Τοῦτο · μανίας , τοῦτο παραπληξίας , τοῦτο διεφθαρμένης ψυχῆς . Διὰ τοῦτο τὰ μυρία κακά . Ἄλλ’ οὗτοι μὲν λέγουσι · Τίς ἡμῶν κύριός ἐστιν , Ἄλλοι δὲ τὸν μὲν Δεσπότην ὁμολογοῦσι , τὸν δὲ περὶ τῆς κρίσεως ἀναιροῦσι λόγον καὶ τῆς κόλασεως , βραχεῖας χάριτος μεγάλην νουούμενοι κόλασιν , καὶ βουλόμενοι τὴν μὲν μεμνήσθαι γεέννης παραμυθεῖσθαι ἑαυτούς , λανθάνουσι διὰ τῆς ἀφροσύνης ταύτης εἰς τὸ βάραθρον ἑαυτοὺς τῆς ἀπωλείας ἐμβαλόντες . Διὸ παρακαλῶ καὶ μεμνήσθαι γεέννης , καὶ διαλέγεσθαι περὶ γεέννης · οὕτω διαπλαττε εὐμορφίαν τὴν ψυχήν . Πολλὴ γὰρ τὸ χρήσιμον τῶν λόγων τούτων . Οὐδὲ γὰρ ἀπλῶς ἠπειλήσεν αὐτὴν ὁ Θεός , καὶ ἐντεῦθεν ἤδη δόλην ἐποίησεν , ἀλλ’ ἵνα τῷ φόβῳ ποιήσῃ βελτίους . Διὰ τοῦτο καὶ ὁ διάβολος πάντα ποιεῖ καὶ πραγματεύεται , ἐξατεῖν αὐτῆς τὴν μνήμην βουλόμενος . Μὴ τοίνυν ἐκβάλλε τὴν μνήμην , μὴδὲ λέγε · Τί λυπῶ ἐμαυτὸν παρὰ καιρόν ; Παρὰ καιρὸν λυπῶ ; Ἐκεῖνό ἐστι παρὰ καιρὸν ἀλγεῖν , ὅταν ἐν τῇ γεέννῃ ἀλγῇς . Τοῦ λυπεῖσθαι καιρὸς οὗτος , οὐχ ἐκεῖνος . Καὶ τοῦτο δείκνυσιν ὁ πλούσιος ὁ ἐπὶ Λαζάρου , ὅς μυρία λυπηθεὶς οὐδὲν ὤνησεν . Εἰ δὲ εὐχαρίμως ἠλγησεν , οὐχ ἂν ἐπάθεν ἃπερ ἐπάθεν . Ἐνεκεν τῆς ταλαιπωρίας τῶν ψυχῶν , καὶ τοῦ στεναγμοῦ τῶν σκιθῶν , νῦν ἀναστρήσομαι , λέγει Κύριος . Θώσομαι ἐν σωτηρίῳ ,
Lemmas: γ . καί πάλιν · οὐ ὁ οὐσία , ἀλλά ὁ γλῶσσα , ὁ ἀπόνοια , ὁ δόλος ἀναίρω ἀξιόω , ὁ ὑπερπρεβαν ἐκκοπή . κωμῳδέω δέ αὐτός ὁ ἄνοια , φημί · ὁ χεῖλος ἐγώ παρά ἐγώ εἰμί . Τῖς ἐγώ κύριος εἰμί ; Μαίνω καί παραφρονέω ὁ ῥῆμα . Ζεύς δή οὗτος ὁ Παῦλος ἀπεναντίως αὐτός φθέγγομαι παραινέω · οὐχ εἰμί ἑαυτοῦ , τιμή ἀγοράζω · καί κελεύω μηδέ ἑαυτοῦ ζῶ . οὖον σός εἰμί ὁ χεῖλος , [ 120 ] φημί , ἀλλά ὁ δεσπότης . αὐτός γάρ ποιέω αὐτός , αὐτός κατασκευάζω , αὐτός ζῶ ἐμπνέω . ἄλλος οὐ σύ ; ἄλλος οὖον πᾶς ὁσαῖχόμεν , οὗτος ἡμέτερος · ἐπεί καί χρῆμα ἔχω , ἕτερος παρακατατίθεμαι · καί ὁ μισθόω , ἕτερος ἐγώ δίδωμι . οὕτως δή καί σύ οὗτος ἐμιθώμενὸ Θεός , οὐ ἵνα ἀκάθαρτος φέρω , ἀλλά ὁ σπέρμα εἰς ὁ χρήσιμος μεταβάλλω · οὐ ἵνα ἀπόνοια , οὐ ἵνα δόλος , ἀλλά ἵνα ταπεινοφροσύνη , ἀλλά ἵνα Εὐφημία , ἀλλά ἵνα ἀγάπη ποιέω διά αὐτός βλαστάνω . καί ὀφθαλμός δίδωμι , οὐ ἵνα ἀκάθαρτος βλέπω , ἀλλά ἵνα σωφροσύνη αὐτός καλλωπίζω · καί χείρ , οὐ ἵνα πλήσσω , ἀλλά ἵνα ἔλεος . Πῶς δέ καί λέγω , ὅτι ὁ χεῖλος ἐγώ παρά ἐγώ εἰμί , ὅταν ὁ ἁμαρτία αὐτός ποιός δοῦλος , ὅταν ὁ πορνεία , ὅταν ὁ ἀκαθαρσία ; Τῖς ἐγώ κύριος εἰμί ; ὦ διαβολικός ῥῆμα ! ὦ Ψυχή δαιμονιώδης ! ὥρα , ἄνθρωπος , ὁ φύσις ἅπας ἀνακηρύσσω ὁ δεσπότης σύ ὁ ἰσχύς , ὁ σοφία , ὁ χρηστομονια , ὁ πρόνοια · ὁ σῶμα σύ , ὁ Ψυχή , ὁ ζωή , ὁ ὁράω , ὁ ἀόρατος , ἅπας σχεδόν εἶπον , φωνή ἀφίημι καί ἀνακηρύσσω ὁ Δημιουργός ὁ δύναμις , καί λέγω · Τῖς ἐγώ κύριος εἰμί ; οὗτος · μανία , οὗτος παραπληξία , οὗτος διαφθείρω Ψυχή . Ζεύς οὗτος ὁ μυρίος κακός . ἄλλος οὗτος μέν λέγω · Τῖς ἐγώ κύριος εἰμί , ἄλλος δέ ὁ μέν δεσπότης ὁμολογέω , ὁ δέ περί ὁ κρίσις ἀναιρέω λόγος καί ὁ κόλασις , βραχῦς χάρις μέγας νουουμενοω κόλασις , καί βούλομαι ὁ μέν μιμνήσκω γέεννα παραμυθέομαι ἑαυτοῦ , λανθάνω διά ὁ ἀφροσύνη οὗτος εἰς ὁ βάραθρον ἑαυτοῦ ὁ ἀπώλεια ἐμβάλλω . Διὸ παρακαλέω καί μιμνήσκω γέεννα , καί διαλέγω περί γέεννα · οὗτος διαπλήσσω εὐμορφία ὁ Ψυχή . Πολύς γάρ ὁ χρήσιμος ὁ λόγος οὗτος . οὐδέ γάρ ἀπλόος ἀπειλέω αὐτός ὁ Θεός , καί ἐντεῦθεν ἤδη δόλη ποιέω , ἀλλά ἵνα ὁ φόβος ποιέω ἀγαθός . Ζεύς οὗτος καί ὁ διάβολος πᾶς ποιέω καί πραγματεύομαι , ἐξᾴττω αὐτός ὁ μνήμη βούλομαι . μή τοίνυν ἐκβάλλω ὁ μνήμη , μηδέ λέγω · τις λυπέω ἐμαυτοῦ παρά καιρός ; παρά καιρός λυπέω ; ἐκεῖνος εἰμί παρά καιρός ἀλγέω , ὅταν ἐν ὁ γέεννα ἀλγέω . ὁ λυπέω καιρός οὗτος , οὐ ἐκεῖνος . καί οὗτος δείκνυμι ὁ πλούσιος ὁ ἐπί Λάζαρος , ὅς μυρίος λυπέω οὐδείς ὀνίνημι . εἰμί δέ ευχαριμαω ἀλγέω , οὐ εἄν πάσχω ὅσπερ πάσχω . ἕνεκα ὁ ταλαιπωρία ὁ Ψυχή , καί ὁ στεναγμός ὁ Σκύθης , νῦν ἀνίστημι , λέγω Κύριος . θωσομης ἐν σωτήριος ,