joannes-chrysostomus.epistulae-ad-olympiadem-epist-1-17 pg052_0183.2
ζ . Τοσοῦτον γὰρ ἐστὶν ἡ παρθενία πρᾶγμα , καὶ τοσοῦτοῦ δεῖται τοῦ πόνου , ὅτι κατελθὼν ὁ Χριστὸς ἐξ οὐρανοῦ , ἵνα τοὺς ἀνθρώπους ἀγγέλους ποιήσῃ , καὶ τὴν ἄνω πολιτείαν ἐνταῦθα καταρτυεύσῃ , οὐδὲ τότε ἐθάρρησεν ἐπιτάξαι τούτο , οὐδὲ εἰς νόμον αὐτὸ ταξὶν ἀγαγεῖν · ἀλλ’ ἀποδυῆκτειν μὲν ἐνομοθέτησεν ( οὐ γὰρ βαρύτερον γένοιτ’ ἄν ) , καὶ σταυροῦσθαι διηνεκῶς , καὶ ἐχθροὺς εὐεργετεῖν , παρθενεύειν δὲ οὐκ ἐνομοθέτησεν · ἀλλ’ ἀρξάμεν ἐν τῇ τῶν ἀκούοντων κειμένῳ προαιρέσει α , εἰπαίν , Ὁ δυναμένους χωρεῖν , χωρεῖτω . Καὶ γὰρ μέγας ὁ δῆκος τοῦ πράγματος , καὶ ἡ δυσκολία τῶν παλαιπράτων τούτων , καὶ ὁ ἰδρώς τῶν ἀγώνων , καὶ σφόδρα ἀπόκρημον τοῦτο τῆς ἀρετῆς τὸ χωρίον · καὶ τοῦτο δηλοῦσι καὶ οἱ ἐν τῇ Παλαιᾷ πολλὰ κατορθώσαντες . Καὶ γὰρ Μωϋσῆς ἐκεῖνος ὁ μέγας , τῶν προφητῶν τὸ κεφάλαιον , ὁ γνήσιος τοῦ θεοῦ φίλος , ὁ τοσαύτης ἀπολαύσας παρηγορίας , ὡς ἐξακοσίας χιλιάδας ὑπευθύνους γενόμενας κολάσει ἐξαπατάσαι θεηλάτου πλήγης , οὕτος τοσούτος καὶ τηλικούτος ἀνήρ θαλάττην μὲν ἐπέταξε , καὶ πέλαγος ἔχυσεν , καὶ πέτρας διέρρηξε , καὶ ἄερα μετέβαλε , καὶ τὸ Νεῖλω ποταμὸν εἰς αἷμα μετέτρεψεν b , καὶ βατραχῶν καὶ ἀκρίδων στρατοπέδον ἐπετείχισεν τῷ Φαραῶ , καὶ πᾶσαν τὴν κτίσιν μετεστοichiώσε , καὶ μυρία ἕτερα ἐπεδείξατο θαύματα , καὶ ἀρετῆς δὲ πολλὰ κατορθώματα · καὶ γὰρ ἐξ ἐκατέρου μέρους ἐλαμψε · πρὸς δὲ τοὺς ἀγῶνας τούτους οὐδὲ ἀντιδλῆψαι ἔσχυσεν , ἀλλ’ ἐδέθη [ 543 ] γάμῳ καὶ ὁμιλίας γυναικός , καὶ τῆς ἐντεῦθεν ἀσφαλείας , καὶ οὐκ ἐτόλμησεν εἰς τὸ τῆς παρθενίας πλῆθος ἐαντὸν ἐκδοῦναι , τὰ ἐκεῖθεν κῦματα δεδοικώς . Καὶ ὁ πατριάρχης δὲ , ὁ τοῦ παιδὸς Ἰσραὴλ , τὸ μὲν τυραννικώτατον τῆς φύσεως καταπαλαίσαι ἔσχυσεν πάθος , καὶ παῖδα ἀνελεῖν ἠδυνήθη , καὶ . παῖδα τὸν Ἰσαὰκ ἐν αὐτῇ τῇ ἡλικίᾳ τῷ ἄνθει , ἐν αὐτῇ τῇ νεότητι τῇ ἀκμῇ , μονογενῆ , γνήσιον , καὶ παρ’ ἐλπίδα πᾶσαν αὐτῷ δεδομένον , καὶ ἐπ’ αὐτῷ σαλεύων μόνον c , καὶ ἐν ἰσχάτῃ γῆρᾳ , καὶ ἀρετῇ κομῶντα πολλῇ , καὶ ἀναγαγεῖν αὐτὸν ἐπὶ τὸν ὄρος ἔσχυσεν , ἐπὶ τοιαύτῃ μέλλων ἀνάγειν πράξει , καὶ θυσιαστήριον ψυχοδόμους , καὶ ξύλα συνέθηκε , καὶ τὸ ἱερεῖον ἐπέθηκε , καὶ μάχαιραν ἵπτασε , καὶ διὰ τοῦ λαμοῦ τοῦ παιδός · τὸ ξίφος ὤθησε . Καὶ γὰρ καὶ ὤθησε , καὶ ἡμαξεν ὁ ἀδάμας ἐκεῖνος , μᾶλλον δὲ καὶ ἀδάμαντος στερεότροπος · ὁ μὲν γὰρ ἐν τῇ φύσει τοῦτο κέχρηται , οὗτος δὲ διὰ τῆς κατὰ προαίρεσιν φιλοσοφίας φυσικὴν ἐμιμήσατο στερεότητα , καὶ ἀγγέλων ἀπάθειαν διὰ τῶν ἔργων ἐπεδείξατο . Ἀλλ’ ὅμως ὁ τοσοῦτον καὶ τηλικούτον ἰσχύσας διανύσαι ἄθλον , καὶ αὐτῆς ἐξελαύνειν τῆς φύσεως πρὸς τοὺς ἀγῶνας τῆς παρθενίας · ἀποδύσασθαι οὐκ ἐτόλμησεν , ἀλλ’ ἔδεισε καὶ αὐτὸς
Lemmas: ζ . τοσοῦτος γάρ εἰμί ὁ παρθενίη πρᾶγμα , καί τοσοῦτος δήω ὁ πόνος , ὅτι κατέρχομαι ὁ Χριστός ἐκ οὐρανός , ἵνα ὁ ἄνθρωπος ἄγγελος ποιέω , καί ὁ ἄνω πολιτεία ἐνταῦθα καταρτύω , οὐδέ τότε θαρσέω ἐπιτάσσω οὗτος , οὐδέ εἰς νόμος αὐτός τάξις ἄγω · ἀλλά ἀποδύω μέν νομοθετέω ( οὖον γάρ βαρύς γίγνομαι ἄν ) , καί σταυρόω διηνεκής , καί ἐχθρός εὐεργετέω , παρθενεύω δέ οὐ νομοθετέω · ἀλλά ἄρχω ἐν ὁ ὁ ἀκούω κεῖμαι προαίρεσις ὅς , εἶπον , ὁ δύναμαι χωρέω , χωρέω . καί γάρ μέγας ὁ δήξ ὁ πρᾶγμα , καί ὁ δυσκολία ὁ παλαιπρωτος οὗτος , καί ὁ ἱδρώς ὁ ἀγών , καί σφόδρα ἀπόκρημον οὗτος ὁ ἀρετή ὁ χωρίον · καί οὗτος δηλόω καί ὁ ἐν ὁ Παλαιή πολύς κατορθόω . καί γάρ Μωϋσῆς ἐκεῖνος ὁ μέγας , ὁ προφήτης ὁ κεφάλαιος , ὁ γνήσιος ὁ θεός φίλος , ὁ τοσοῦτος ἀπολαύω Παρηγορίας , ὡς ἑξακόσιοι χιλιάς ὑπεύθυνος γίγνομαι κολάζω εξαπατώ θεήλατος πλήσσω , οὗτος τοσούτος καί τηλικόσδε ἀνήρ Θαλάττη μέν ἐπιτάσσω , καί πέλαγος χύνω , καί πέτρα διαρρήγνυμι , καί ἀήρ μεταβάλλω , καί ὁ Νεῖλος ποταμός εἰς αἷμα μετατρέπω b , καί βάτραχος καί ἀκρίς στρατόπεδον ἐπιτειχίζω ὁ Φαραώ , καί πᾶς ὁ κτίσις μετεστοichiώσε , καί μυρίος ἕτερος ἐπιδείκνυμι θαῦμα , καί ἀρετή δέ πολύς κατόρθωμα · καί γάρ ἐκ ἐκάς μέρος λάμπω · πρός δέ ὁ ἀγών οὗτος οὐδέ ἀντιδλῆψαι ἔχω , ἀλλά δήω [ 543 ] γάμος καί ὁμιλία γυνή , καί ὁ ἐντεῦθεν ἀσφάλεια , καί οὐ τολμάω εἰς ὁ ὁ παρθενίη πλῆθος εἰμί ἐκδίδωμι , ὁ ἐκεῖθεν κῦμα δείδω . καί ὁ πατριάρχης δέ , ὁ ὁ παῖς Ἰσραήλ , ὁ μέν τυραννικός ὁ φύσις καταπαλαίω ἔχω πάθος , καί παῖς ἀναιρέω δύναμαι , καί . παῖς ὁ Ἰσαάκ ἐν αὐτός ὁ ἡλικία ὁ ἄνθος , ἐν αὐτός ὁ νεότης ὁ ἀκμή , μονογενής , γνήσιος , καί παρά ἐλπίς πᾶς αὐτός δίδωμι , καί ἐπί αὐτός σαλεύω μόνος c , καί ἐν ἰσχάτῃ γῆρας , καί ἀρετή κομάω πολύς , καί ἀνάγω αὐτός ἐπί ὁ ὄρος ἔχω , ἐπί τοιοῦτος μέλλω ἀνάγω πρᾶξις , καί θυσιαστήριον ψυχοδομος , καί ξύλον συντίθημι , καί ὁ ἱερεῖον ἐπιτίθημι , καί μάχαιρα πταίω , καί διά ὁ Λάμος ὁ παῖς · ὁ ξίφος ωθώ . καί γάρ καί ωθώ , καί μάσσω ὁ ἀδάμας ἐκεῖνος , μᾶλλον δέ καί ἀδάμας στερεός · ὁ μέν γάρ ἐν ὁ φύσις οὗτος χράομαι , οὗτος δέ διά ὁ κατά προαίρεσις φιλοσοφία φυσικός μιμέομαι στερεότης , καί ἄγγελος ἀπάθεια διά ὁ ἔργον ἐπιδείκνυμι . ἀλλά ὅμως ὁ τοσοῦτος καί τηλικόσδε ἰσχύω διανύω ἆθλος , καί αὐτός ἐξελαύνω ὁ φύσις πρός ὁ ἀγών ὁ παρθενίη · ἀποδύω οὐ τολμάω , ἀλλά δείδω καί αὐτός