joannes-chrysostomus.epistulae-ad-olympiadem-epist-1-17 pg052_0216.1
πολλὰ διαβάντες πελάγη , καὶ πολλοὺς ὑπομείναντες χειμῶνας , καὶ ὑφάλους , καὶ σκοπελοὺς , καὶ σπιλάδας , καὶ θηρίων ἐφόδους , καὶ πειρατῶν ἐπιβολάς , καὶ καταποντιστῶν , καὶ συνεχῶν ἀδευῶν ἐμπεσόντες χειμῶνων , τῶν ἐπὶ γῆς λοιπῶν βαδιζόντων θαρραλεώτερον ἐπὶ τῆς νήσος κάθηται , οὐκ ἔνδον παρὰ τὴν τράπεζαν , ἀλλὰ καὶ αὐτοὶ ἐνιζάνοντες τοῖς τοίχοις τῆς νήσος , καὶ ἐπὶ πρύρας καὶ ἐπὶ πρύμνης ἀδεῶς ἰστάμενοι · καὶ οἱ πρὸ τούτου ἐπ’ ὧν μετὰ τρόμου καὶ φόβου κεῖνται , μετὰ τὴν πολλὴν τοῦ χειμῶνος πείραν , καὶ σγόνιον ἕλκουσι , καὶ ἰστία ἀνάγουσι , καὶ κωπῶν ἄπτονται , καὶ πανταχοῦ τῆς νήσος μετὰ εὐκολίας περιτρέχουσι . Μὴδὲν τοίνυν ὑμᾶς θορυβεῖτω τῶν συμπιπτόντων . Εἰς τοῦτο γὰρ ἡμᾶς κατέστησεν ὁ ἐχθρὸς ἄντες , εἰς τὸ μὴ δύνασθαι κακῶς παθεῖν πάντα μεν αὐτὸν κενώσαντες τὰ βέλη , οὐδὲν δὲ πλέον ἐντεύθεν ἀνύσαντες , ἢ τὸ κατασγύνεσθαι , καὶ γελᾶσθαι , καὶ ὡς περ κοινούς τῆς οἰκουμένης ἐχθρούς , οὕτω πανταχοῦ φαίνεσθαι . Ταῦτα τῶν ἐπιβουλευόντων τὰ ἐπίχειρα , τοῦτο τῶν πολέμων τὸ τέλος . Βασίλ , πηλίχον ἐστὶν ἡ ἀρετή , καὶ τῶν παρόντων ὑπεροψία πραγμάτων · δι’ ἐπιβουλῶν κερδαίνει , διὰ τῶν ἐπιβουλευόντων στεφανοῦται , διὰ τῶν κακῶς ποιούντων διαλέμει μειζόνως , διὰ τῶν ἐπισύρειν ἐπιχειρούντων ἰσχυροτέρους ποιεῖ τοὺς μετιόντας αὐτήν , ὑψηλοτέρους , ἀχειρώτους , ἀναλώτους , οὐχ ὁπλῶν , οὐ δοράτων δεομένους , οὐ τειχῶν , οὐ τάφρων , οὐ πύργων , οὐ χρημάτων , οὐ στρατοπέδων , ἀλλὰ γνώμης στερεᾶς μόνον , καὶ ἀπεριτρέπτου ψυχῆς , καὶ πᾶσαν ἀνθρωπίνην ἐπιβουλὴν ἐλέγχει . β’ . Ταῦτα οὖν , δέσποινα μου θεωριοστάτη , καὶ σαυτὴ καὶ ταῖς μετὰ σοῦ τὸν καλὸν τοῦτον ἀγῶνα ἀγωνιζομέναις ἐπιδοῦσα , ἀνίστη τὰ φρονήματα πασῶν , συγχροτοῦσά σου τὴν παράταξιν , ὥστε διπλοῦν καὶ τριπλάσιον καὶ πολλαπλασίονα γενέσθαι σοι τὸν στέφανον τῆς ἀρετῆς , δι’ ὧν τε αὐτὴ πάτχεις , δι’ ὧν τε ἑτέρας εἰς ταῦτα ἐνάγεις · καὶ πείθουσα πάντα πρᾶως φέρειν , καὶ ὑπερορᾶν τὸν σκιῶν , καὶ καταφρονεῖν τῆς τῶν ὀνειδιστῶν ἀπάτης , καὶ καταπατεῖν τὸν πλῆν , καὶ τοῦ καπνοῦ μηδὲν ποιεῖσθαι λόγον , καὶ τὰς ἀρχὰς μὴ νομίζειν ὑμῖν διενοχεῖν , καὶ παρατρέχειν τὸν σημόμενον χόρτον . Ταῦτα γὰρ ἅπαντα τῆς ἀνθρωπίνης εὐημερίας ἡ ματαιότης , καὶ τούτων δὲ εὐτελέστερα . Καὶ οὐκ ἂν τις ῥάδιως εἴκοιν εὑροῖ ἀκριβῶς αὐτῆς τὴν ματαιότητα παριστῶσαν . Μετὰ γὰρ τῆς οὐδενείας ταύτης οὐ μικρὰν φέρει καὶ [ 579 ] βλάβην τοῖς πρὸς αὐτὰ κεχηνόσιν , οὐκ ἐν τῷ μέλλοντι μόνον αἰῶνι , ἀλλὰ καὶ ἐν τῷ παρόντι βίῳ , καὶ κατὰ ταύτας τὰς ἡμέρας , ἐν αἷς δοκοῦσιν αὐταὶ ἐνεργεῖν . Καθάπερ γὰρ ἡ ἀρετή , καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν καιρὸν καθ’ ὃν πολεμεῖται , σκιρτᾷ καὶ θάλλει , καὶ φαιδρότερα δεῖννεται · οὕτω καὶ ἡ κακία , καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν καιρὸν καθ’ ὃν θεραπεύεται καὶ κολακεύεται , δείκνυσιν αὐτῆς τὴν ἀσθένειαν , καὶ τὸν πολὺν γέλωτα , καὶ τὴν ἀφάτον κωμωδίαν . Τί γὰρ , εἴπέ μοι , τοῦ Καίν ἐλεινότερον γέγονε , καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν καιρὸν , καθ’
Lemmas: πολύς διαβαίνω πέλαγος , καί πολύς ὑπομένω χειμών , καί ὕφαλος , καί σκόπελος , καί σπιλάς , καί θηρίον ἔφοδος , καί πειρατής ἐπιβολή , καί καταποντιστής , καί συνεχής ἄδεια ἐμπίτνω χειμών , ὁ ἐπί γῆ λοιπός βαδίζω θαρσαλέος ἐπί ὁ νῆσος κάθημαι , οὐ ἔνδον παρά ὁ τράπεζα , ἀλλά καί αὐτός ἐνιζάνω ὁ τοῖχος ὁ νῆσος , καί ἐπί πρυηρα καί ἐπί πρύμνα ἀδεῶς ἵστημι · καί ὁ πρό οὗτος ἐπί ὅς μετά τρόμος καί φόβος κεῖμαι , μετά ὁ πολύς ὁ χειμών πείρω , καί σγόνιον ἕλκω , καί ἱστίον ἀνάγω , καί κώπη ἅπτω , καί πανταχοῦ ὁ νῆσος μετά εὐκολία περιτρέχω . μηδείς τοίνυν σύ θορυβέω ὁ συμπίπτω . εἰς οὗτος γάρ ἐγώ καθίστημι ὁ ἐχθρός ἀνθίημι , εἰς ὁ μή δύναμαι κακῶς πάσχω πᾶς μέν αὐτός κενόω ὁ βέλος , οὐδείς δέ πλέω ἐντεῦθεν ἀνύω , ἢ ὁ κατασγυνω , καί γελάω , καί ὡς περ κοινός ὁ οἰκέω ἐχθρός , οὗτος πανταχοῦ φαίνω . οὗτος ὁ ἐπιβουλεύω ὁ ἐπίχειρα , οὗτος ὁ Πολέμων ὁ τέλος . Βασίλ , πηλίκος εἰμί ὁ ἀρετή , καί ὁ πάρειμι ὑπεροψία πρᾶγμα · διά ἐπιβουλή κερδαίνω , διά ὁ ἐπιβουλεύω στεφανόω , διά ὁ κακῶς ποιέω διαλέμει μέγας , διά ὁ ἐπισύρω ἐπιχειρέω ἰσχυρός ποιέω ὁ μέτειμι1 αὐτός , ὑψηλός , ἀχείρωτος , ἀνάλωτος , οὐ ὁπλή , οὖον δόρυ δήω , οὖον τεῖχος , οὖον τάφρος , οὖον πύργος , οὖον χρῆμα , οὖον στρατόπεδον , ἀλλά γνώμη στερεός μόνος , καί ἀπορρίπτω Ψυχή , καί πᾶς ἀνθρώπινος ἐπιβουλή ἔλεγχος . βε . οὗτος οὖν , δέσποινα ἐγώ θεωριοστατος , καί σεαυτοῦ καί ὁ μετά σύ ὁ καλός οὗτος ἀγών ἀγωνίζομαι ἐπιδίδωμι , ἀνίστημι ὁ φρόνημα πᾶς , συγχροτουω σύ ὁ παράταξις , ὥστε διπλόος καί τριπλάσιος καί πολλαπλασίων γίγνομαι σύ ὁ στέφανος ὁ ἀρετή , διά ὅς τε αὐτός πάτχεις , διά ὅς τε ἕτερος εἰς οὗτος ἐνάγω · καί πείθω πᾶς πρᾶος φέρω , καί ὑπεροράω ὁ σκιά , καί καταφρονέω ὁ ὁ ὀνειδιστής ἀπάτη , καί καταπατέω ὁ Πλῆν , καί ὁ καπνός μηδείς ποιέω λόγος , καί ὁ ἀρχή μή νομίζω σύ διαφέρω , καί παρατρέχω ὁ σήμω χόρτος . οὗτος γάρ ἅπας ὁ ἀνθρώπινος εὐημερία ὁ ματαιότης , καί οὗτος δέ εὐτελής . καί οὐ εἄν τις ῥᾳδίως εἰκών εὑρίσκω ἀκριβῶς αὐτός ὁ ματαιότης παρίστημι . μετά γάρ ὁ οὐδένεια οὗτος οὖον μικρός φέρω καί [ 579 ] βλάβη ὁ πρός αὐτός χάσκω , οὐ ἐν ὁ μέλλω μόνος αἰών , ἀλλά καί ἐν ὁ πάρειμι βίος , καί κατά οὗτος ὁ ἡμέρα , ἐν ὅς δοκέω αὐτός ἐνεργέω . καθά γάρ ὁ ἀρετή , καί κατά αὐτός ὁ καιρός κατά ὅς πολεμέω , σκιρτάω καί θάλλω , καί φαιδρός δένω · οὗτος καί ὁ κακία , καί κατά αὐτός ὁ καιρός κατά ὅς θεραπεύω καί κολακεύω , δείκνυμι αὐτός ὁ ἀσθένεια , καί ὁ πολύς γέλως , καί ὁ ἁφάω κωμῳδία . τις γάρ , εἶπον ἐγώ , ὁ Καινίς ἐλεεινός γίγνομαι , καί κατά αὐτός ὁ καιρός , κατά