joannes-chrysostomus.eclogae-ixlviii-ex-diversis-homiliis-sp pg063_0733.1
ἀλλ' αὐτοῦ τοῦ δικαίου ἀγανακτοῦντος παραχαλέσαντος ἡμᾶς , οὕτως εἴρηχ γέγονεν . Ὑπὲρ Χριστοῦ γὰρ πρεσβευόμεν , ὡς τοῦ Θεοῦ παρακαλοῦντος δι' ἡμῶν . Τί τοῦτο ; αὐτὸς ὑβρίσται , καὶ αὐτὸς παρακαλεῖ ; Ναί , φησίν · [ 692 ] ἀγαθὸς γὰρ ἐστι , καὶ διὰ τοῦτο παρακαλεῖ · καὶ , εἰ βούλῃσθε , ἀνωτέρω τὸν λόγον ἀγαγόντες πειρασόμεθα δεῖξαι , ὅτι καὶ μηδὲνς προὑπηρεγμένου τῷ ἀνθρώπῳ κατορθώματος , δι' ἀγαθότητα μόνην καὶ τὰ παρόντα καὶ τὰ μέλλοντα αὐτῷ ἐδωρήσατο . Ἀλλὰ προσέχετε μετὰ ἀκριβείας . Πρὸν τοὺς ἀγγέλους γενέσθαι καὶ τὰς ἄλλας δυνάμεις τὰς ἐν τοῖς οὐρανοῖς , ἧν ὁ Θεὸς , ἀρχὴν οὐδέποτε τοῦ εἶναι λαβὼν , ἀνενδὴς δὲ ὡν ἀεἰ · τοιούτων γὰρ τὸ Θεῖον . Ἐποίησεν ἀγγέλους , ἀρχαγγέλους , καὶ ἄλλας τῶν ἀσωμάτων οὐσίας · ἐποίησε δὲ δι' ἑτερον μὲν οὐδὲν , δι' ἀγαθότητα δὲ μόνην · ὡν γὰρ τῆς δερατείας οὐκ ἔχρει , τούτων οὐδὲ δι' ὠφελουργίας ἐγένετο , μησφόρα ὡν ἀγαθός . Μετὰ δὲ τὴν τούτων δημιουργίαν ποιεῖ καὶ τὸν ἄνθρωπον , διὰ τὴν αὐτὴν ταύτην πάλιν αἰτίαν , καὶ τὸν κόσμον ἅπαντα τούτων · καὶ μὴν τὸν αὐτὸν ἐμπλήσας ἀγαθῶν , τὸν μικρὸν ἐκεῖνον καὶ εὐτελῆ τοῖς τοιούτοις ἔργοις ἐπέστησε , τοῦτο αὐτὸν ἀποσχήμας ἐπὶ τῆς γῆς , ὅπερ ἐστιν αὐτὸς ἐν τοῖς οὐρανοῖς . Ποήσας δὲ αὐτόν , καὶ ἐν τοσαύτῃ καταστήσας τιμῇ , καθάπερ βασιλεὺς βασιλεῖ , τὸ καλλίστον τῶν ἐπὶ τῆς γῆς ἀπέδωκε τῶν παραδείσων . Οὐ τοῦτο δὲ μόνον αὐτὸν ἀπεσέμυνεν , ἀλλὰ καὶ λόγον μόνην τῶν πάντων ἐχαρίσατο , καὶ τῆς αὐτοῦ γνώσεως κατέσχε , καὶ τῆς πρὸς αὐτὸν ὁμιλίας ἀπολαύειν ἐδωκεν , ὡς ἀπολαύειν ἔχειν δυνατὸν ἦν , καὶ ἀθανασίαν παρέδωκεν ὑπέσχετο , καὶ πολλὰς τῆς σοφίας ἐνέπλησε , καὶ πνευματικὴν χάριν ἐνέθηκεν , ὡς καὶ προφητεύσαι τινα . Τί οὖν μετὰ τοσαῦτα καὶ τλικάυτα ἀγαθά ; Πιστότερον τοῦ ταῦτα δωρησαμένου τὸν Ἑχρὸν ἐνὶ ἐνόμῳ , καὶ τῆς ἐντολῆς τοῦ ποιήσαντος ἀλογήσας , προεξίμωσεν τὴν ἀπάτην τοῦ παντελῶς αὐτὸν ἀφανίσαι ππουδάζαντος . Ἀρ' οὖν ἐξῆλειψεν αὐτὸν ὁ Θεός , ἀγαθότητι τοσαύτῃ ἐξ ἀρχῆς καὶ ἀπ' αὐτῆς εἰπεῖν γραμμῆς ἐπιδειξάμενον , ὅπερ κατὰ τὸν τοῦ δικαίου λόγον ἀκολουθον ἦν ; Οὐδαμῶς , ἀλλὰ μᾶλλον τοῦ παραπτώματος ἐφρόντισεν , ἢ τράτερον . Μετὰ ταῦτα τοῦ γένους ἡμῶν κακῶς πράττοντος , ὡς κινδυνεῦσαι καὶ τῆς γῆς αὐτῆς ἐκπεσεῖν , οὐκ ἀπεδίδωτο , ἀλλὰ τοσούτων τῶν προσκεχωροῦστων ἐκθέτο , ὡς καὶ ἀπολογεῖσθαι τῷ δούλῳ τὸν Κύριον , καὶ ὡς ὁμοτίμῳ φιλῶ διαλέγεσθαι καὶ λέγειν τὰς αἰτίας τῆς μελλούσης ἀπωλείας ἐσεσθαι . Εἶτα νόμον ἔδωκεν εἰς βοηθείαν , προοῖτας ἐπαμψε , περὶ τῶν πρακτέων εἰσηγούμενους · ὕστερον αὐτὸν ἀπέστειλε τὸν Υἱὸν αὐτοῦ τὸν Μονογενῆ , γενόμενον ἐκ γυναικός , γενόμενον ὑπὸ νόμου , ἵνα τοὺς ὑπὸ νόμῳ ἐξαγοράσῃ , ἵνα τὴν ὑιοθεσίαν ἀποδιδῶμεν . Ὦδεν καὶ ὁ προφήτης τὴν πολλὴν αὐτοῦ ὑπὲρ τῆς οἰκουμένης κηδεμονίαν ἐκπληκτόμενος , ἀνεδόξατο μέγα καὶ λαμπρὸν οὕτω λέγων · Ὁ Θεὸς ἡμῶν ἐπὶ τῆς γῆς ὤφθη , καὶ τοῖς ἀνθρώποις συνῆλθεσώρθη . Καὶ γὰρ σφόδρα παράδοξον ἀκούσαι , Ἰτι Θεὸς ὁ ἀμόρητος καὶ ἀνέκφραστος , καὶ ἀπερινόητος , καὶ τῷ Πατρὶ ἴσος , καὶ γνήσιος Υἱὸς τοῦ ἀνάργου Θεοῦ , διὰ μητρὸς ἦλθε παρθενεύσης , καὶ γεννηθῆναι ἐκ γυναικὸς κατεδέξατο · δς οὐ πρότερον ἐπέστη πάντα ποιῶν καὶ πραγματευόμενος , ἕως τοὺς πολέμους ἡμᾶς καὶ ἐχθροὺς ἀνήγαγεν αὐτῷ τῷ Θεῷ καὶ φίλους ἐποίησε . Καὶ καθάπερ τις ἐν μεταίχμῳ στάς δύο τινῶν ἀλλήλων διεστηχηκότων , ἀμφότερας ἀπλῶσας τὰς χεῖρας ἐκατέρωθεν λαβὼν συνάψειν ·
Lemmas: ἀλλά αὐτός ὁ Δίκαιος ἀγανακτέω παραχαλάω ἐγώ , οὕτως ἐρῶ γίγνομαι . ὑπέρ Χριστός γάρ πρεσβεύω , ὡς ὁ Θεός παρακαλέω διά ἐγώ . τις οὗτος ; αὐτός ὑβρίζω , καί αὐτός παρακαλέω ; Ναίς , φημί · [ 692 ] ἀγαθός γάρ εἰμί , καί διά οὗτος παρακαλέω · καί , εἰμί βούλομαι , ἀνωτέρω ὁ λόγος ἄγω πειράζω δείκνυμι , ὅτι καί μηδὲνς προὑπηρεγμένου ὁ ἄνθρωπος κατόρθωμα , διά ἀγαθότης μόνος καί ὁ πάρειμι καί ὁ μέλλω αὐτός δωρέω . ἀλλά προσέχω μετά ἀκρίβεια . πρόειμι ὁ ἄγγελος γίγνομαι καί ὁ ἄλλος δύναμις ὁ ἐν ὁ οὐρανός , ἧμαι ὁ θεός , ἀρχή οὐδέποτε ὁ εἰμί λαμβάνω , ἀνενδὴς δέ ὡς ἄημι · τοιοῦτος γάρ ὁ θεῖον . ποιέω ἄγγελος , ἀρχάγγελος , καί ἄλλος ὁ ἀσώματος οὐσία · ποιέω δέ διά ἕτερος μέν οὐδείς , διά ἀγαθότης δέ μόνος · ὡς γάρ ὁ δερατείας οὐ χρῷ , οὗτος οὐδέ διά ὠφελουργίας γίγνομαι , μησφόρα ὡς ἀγαθός . μετά δέ ὁ οὗτος δημιουργία ποιέω καί ὁ ἄνθρωπος , διά ὁ αὐτός οὗτος πάλιν αἴτιος , καί ὁ κόσμος ἅπας οὗτος · καί μήv ὁ αὐτός ἐμπίμπλημι ἀγαθός , ὁ μικρός ἐκεῖνος καί εὐτελής ὁ τοιοῦτος ἔργον ἐφίστημι , οὗτος αὐτός ἀπόσχημα ἐπί ὁ γῆ , ὅσπερ εἰμί αὐτός ἐν ὁ οὐρανός . ποιέω δέ αὐτός , καί ἐν τοσοῦτος καθίστημι τιμή , καθάπερ βασιλεύς βασιλεύς , ὁ καλῶς ὁ ἐπί ὁ γῆ ἀποδίδωμι ὁ παράδεισος . οὖον οὗτος δέ μόνος αὐτός ἀπεσέμυνεν , ἀλλά καί λόγος μόνος ὁ πᾶς χαρίζομαι , καί ὁ αὐτός γνῶσις κατέχω , καί ὁ πρός αὐτός ὁμιλία ἀπολαύω δίδωμι , ὡς ἀπολαύω ἔχω δυνατός εἰμί , καί ἀθανασία παραδίδωμι ὑπισχνέομαι , καί πολύς ὁ σοφία ἐμπίμπλημι , καί πνευματικός χάρις ἐντίθημι , ὡς καί προφητεύω τις . τις οὖν μετά τοσοῦτος καί τλικαυτος ἀγαθός ; πιστός1 ὁ οὗτος δωρέομαι ὁ χρώς ἐν νόμος , καί ὁ ἐντολή ὁ ποιέω ἀλογέω , πρόειμι ὁ ἀπάτη ὁ παντελῶς αὐτός ἀφανίζω ππουδάζαντος . ἀρά οὖν ἐξαλείφω αὐτός ὁ Θεός , ἀγαθότης τοσοῦτος ἐκ ἀρχή καί ἀπό αὐτός εἶπον γραμμή ἐπιδείκνυμι , ὅσπερ κατά ὁ ὁ Δίκαιος λόγος ἀκόλουθος εἰμί ; οὐδαμός , ἀλλά μᾶλλον ὁ παράπτωμα φροντίζω , ἢ τράτερον . μετά οὗτος ὁ γένος ἐγώ κακῶς πράσσω , ὡς κινδυνεύω καί ὁ γῆ αὐτός ἐκπίπτω , οὐ ἀποδίδωμι , ἀλλά τοσοῦτος ὁ προσχωρέω έκθετος , ὡς καί ἀπολογέομαι ὁ δοῦλος ὁ κύριος , καί ὡς ὁμότιμος φιλέω διαλέγω καί λέγω ὁ αἴτιος ὁ μέλλω ἀπώλεια εἰμί . εἶτα νόμος δίδωμι εἰς βοήθεια , προΐημι ἐπαμψε , περί ὁ πρακτέος εἰσηγέομαι · ὕστερος αὐτός ἀποστέλλω ὁ υἱός αὐτός ὁ Μονογενεύς , γίγνομαι ἐκ γυνή , γίγνομαι ὑπό νόμος , ἵνα ὁ ὑπό νόμος ἐξαγοράζω , ἵνα ὁ υἱοθεσία ἀποδίδωμι . ὧδε καί ὁ προφήτης ὁ πολύς αὐτός ὑπέρ ὁ οἰκέω κηδεμονία ἐκπλήσσω , ἀνεδόξατο μέγας καί λαμπρός οὗτος λέγω · ὁ θεός ἐγώ ἐπί ὁ γῆ ὁράω , καί ὁ ἄνθρωπος συνέρχομαι . καί γάρ σφόδρα παράδοξος ἀκούω , ἄθεμ-ις θεός ὁ ἄμορος καί ἀνέκφραστος , καί ἀπερινόητος , καί ὁ πατήρ ἴσος , καί γνήσιος υἱός ὁ ἀνάργου Θεός , διά μήτηρ ἔρχομαι παρθενεύω , καί γεννάω ἐκ γυνή καταδέχομαι · ΔΣ οὖον πρότερος ἐφίστημι πᾶς ποιέω καί πραγματεύομαι , ἠώς ὁ πόλεμος ἐγώ καί ἐχθρός ἀνάγω αὐτός ὁ Θεός καί φίλος ποιέω . καί καθάπερ τις ἐν μεταίχμῳ ἵστημι δύο τις ἀλλήλων διίστημι , ἀμφότερος ἁπλόω ὁ χείρ ἑκατέρωθεν λαμβάνω συνάπτω ·