joannes-chrysostomus.eclogae-ixlviii-ex-diversis-homiliis-sp pg063_0657.1
ἡμᾶς τὰς ἐντολὰς , εὐδηλον ὅτι καὶ ἀμαρτάνοντας κολάζεις , καὶ κατπορθοῦντας στεφανοῖ . Ἄλλὰ σκόπει μοι τῶν καλῶν τὴν ἀνωμαλίαν . Ἐνταῦθα μὲν γὰρ ἐγκαλοῦσι τῷ Θεῷ , ὅτι μακροθυμεῖ πολλάκις , καὶ περιορᾷ πολλοὺς μιᾶρος , ἀσελγεῖς , πλεονέκτας , μὴ διδὼν αὐτοῖς δίκην · ἐκεῖ πάλιν τὰν ἀπειλίην κολάζειν αὐτούς , σφοδροὶ καὶ βαρεῖς εἰσὶν αἰτιώμενοι . Καίτοι γε εἰ τοῦτο λυπεῖ , ἐκεῖνο ἀποδέχεσθαι καὶ θαυμάζειν ἔχρην · ἀλλ᾽ , ὦ τῆς ἀνοίας , ὦ τῆς φιλαμαρτημονίας καὶ φιληδονου ψυχῆς , ὅτι τῆς ἀπὸ τῶν ῥημάτων κατατρονοῦντες ἀπαλῆς , τὴν ἀπὸ τῶν πραγμάτων ὑποστήσονται κολασιν . Οὐδεὶς γὰρ τῶν ἐνταῦθα μὴ διαιλαμένων τὰ ἀμαρτήματα , ἀπελθὼν ἐκεῖ δυνήσεται τὰς ἐπὶ τούτοις εὐθύνας διαφυγεῖν · ἀλλ᾽ ὥσπερ οἱ ἀπὸ τῶν δεσμοτηρίων τούτων μετὰ τῶν ἀλύσεων προσἀγονται εἰς τὸ δικαστήριον , οὕτω καὶ οἱ ἐνταῦθὲν ἀπερχόμενοι τὰς ποικίλας περιειλμένοι αἰρέας τῶν ἀμαρτημάτων , ἐπὶ τὸ βῆμα ἄγονται τὸ φοβικόν . Εἰ ποτε οὖν ἐν βαλανείῳ γένω , σφοδρότερον κατεσυνεσμένος τοῦ δόντος , τότε μοι τῆς τῆς γέεννης ἀνύψσον πῦρ · καὶ εἰ ποτε πάλιν ὑπὸ πυρετοῦ καταρλεχθείς χαλεποῦ , πρὸς ἐκεῖνον τὴν νυὼν τὴν φλόγα μετάστησον , καὶ τότε δυνήσῃ διαναστῆναι καλῶς . Εἰ γὰρ βαλανεῖον καὶ πυρετὸς οὕτως ἡμᾶς θορυβεῖ καὶ θλίβει , ὅταν εἰς τὸν ποταμὸν τοῦ πυρὸς ἐμβαδῶμεν ἐκεῖθεν , ἐνν ἐλκώμενοι πρὸ τοῦ βήματος τοῦ φοβεροῦ , πῶς διαχειεσόμεθα ἄρα ; Καὶ ὁ μὲν μετὰ πολλῶν ἔργων καὶ ἀγαθῶν καὶ πονηρῶν ἀπερχόμενος ἐκεῖ , ἔχει τινὰ παραμυθίαν ἐπὶ τῇ κολάσει καὶ τοῖς βασανισμοῖς · ἐκεῖνοι · ὁ δὲ τούτων μὲν ἕρμος , ἐκεῖνα δὲ μόνᾳ ἐπάγων , οὐδὲ ἔστιν εἰπεῖν ὅσα πείσεται πρὸς τὸν ἀδύνατον παραπεπτωκὼς κολασιν . Καὶ γὰρ ἀντίστασις ἔσται ἐκεῖ τῶν πονηρῶν πράξεων καὶ τῶν οὐ τοιούτων · κἂν μὲν αὐταὶ καθελκύσωσι [ 615 ] τὸν ζυγόν , ἰσῶσαν οὐ μικρῶς τὸν ἐργάτην τῶν ἐκείνων · καὶ τοσούτων ἰσχυσεν ἡ τῶν πονηρῶν πράξεων ἐργασίας βλάβη , ὅσον καταστᾶσαι τῆς πρώτῆς χώρας αὐτῶν · ἄν δὲ ἐκεῖναι περιγένηνται , εἰς τὴς γέεννης ἀπάγωσι πῦρ , διὰ τὸ μὴ τοσούτον εἶναι τὸ πλῆθος τῶν κατωρθωμάτων , ὥστε δυνήσθαι στῆναι πρὸς τὸν βίαιον ἐκεῖνον ὠδισμόν . Οὐδὲν γὰρ ὅλιγος τῶν ἀγαθῶν , κἂν μικρὸν εἴη , παρορθησεται ἐκεῖ παρὰ τοῦ χριστοῦ . Εἰ γὰρ ἀμαρτημάτων καὶ ῥημάτων καὶ ἐνθυμημάτων τιννύειν μέλλομεν τιμωρίας , πολλῷ μᾶλλον τὰ κατωρθώματα , κἂν μεγάλα ἢ κἂν μικρά , λογισθήσονται . Οὐ τούτων ἀραὶ κακίας ἀπαλλαγῆναι , ἀλλὰ δεῖ καὶ πολλῆς τῆς τῶν ἀγαθῶν ἐργασίας . Ἵνα μὲν γὰρ γέεννης ἀπαλλαγῶμεν , ἀπείχεσθαι δεῖ πονηρίας · ἵνα δὲ βασιλείας ἐπιτύχωμεν , ἀντέχειν δεῖ τῆς ἀρετῆς . Καὶ γὰρ ἐπὶ τῶν ἔξωθεν Ἰδου , οὐ τὸν μὴδὲν κακὸν ἐργασάμενον στεφανοῦν · τοῦτο γὰρ αὐτῷ πρὸς τὸ μὴ δοῦναι δίκην ἀπόχρη μόνον · ἀλλὰ τὸν μεγάλας εὐεργεσίας ἐπιδεικνύντα . Ἄλλὰ γὰρ μεταξὺ με λογιζομένου , ὅτι πρὸς τὸ μὴ παριπεσεῖν γέεννην ἢ τῶν κακῶν ἡμῖν ἀναχωρήσεως ἀρκεῖ , ὑπεῖσθλῆ τις ἀπειλὴ φοβερὰ , οὐ τοῖς κακοῖν τι τολμήσει τὴν τιμωρίαν ἐπάγουσα , ἀλλὰ τοῖς ἐκλειοῦσι τι τῶν ἀγαθῶν κολάζουσα . Τίς οὖν ἐστιν αὕτη ; Περρεύσθε ἀχ᾽ ἡμῶ , οἱ κατηριγμένοι , εἰς τὸ πῦρ τὸ αἰώνιον · ἐκεῖνασα γὰρ , καὶ οὐκ ἐδιδάκατε μοι φαγεῖν . Τοὺς γὰρ μὴ μεταδόντας τοῖς δαιμόνους , ἐξ ὧν ἔχον αὐτοῖ , πιστεύομεν
Lemmas: ἐγώ ὁ ἐντολή , ευδηλος ὅτι καί ἁμαρτάνω κολάζω , καί καταπορθέω στεφανόω . ἀλλά σκοπέω ἐγώ ὁ καλός ὁ ἀνωμαλία . ἐνταῦθα μέν γάρ ἐγκαλέω ὁ Θεός , ὅτι μακροθυμέω πολλάκις , καί περιοράω πολύς μιαρός , ἀσελγής , πλεονέκτης , μή δίδωμι αὐτός δίκη · ἐκεῖ πάλιν ὁ ἀπέρχομαι κολάζω αὐτός , σφοδρός καί βαρύς εἰμί αἰτιάομαι . καίτοι γε εἰμί οὗτος λυπέω , ἐκεῖνος ἀποδέχομαι καί θαυμάζω χρή · ἀλλά , εἰμί ὁ ἄνοια , εἰμί ὁ φιλαμαρτημονίας καί φιλήδονος Ψυχή , ὅτι ὁ ἀπό ὁ ῥῆμα κατατρονοῦντες ἁπαλός , ὁ ἀπό ὁ πρᾶγμα ὑφίστημι κόλασις . οὐδείς γάρ ὁ ἐνταῦθα μή διαιλαμένων ὁ ἁμάρτημα , ἀπέρχομαι ἐκεῖ δύναμαι ὁ ἐπί οὗτος εὐθύνω διαφεύγω · ἀλλά ὥσπερ ὁ ἀπό ὁ δεσμωτήριον οὗτος μετά ὁ ἅλυσις προσάγω εἰς ὁ δικαστήριον , οὗτος καί ὁ ἐντείνω ἀπέρχομαι ὁ ποικίλος περιλαμβάνω αιρεα ὁ ἁμάρτημα , ἐπί ὁ βῆμα ἄγω ὁ φοβικός . εἰμί ποτός οὖν ἐν βαλανεῖον γίνομαι , σφοδρός κατεσυνεσμένος ὁ δίδωμι , τότε ἐγώ ὁ ὁ γέεννα ἀνυψόω πῦρ · καί εἰμί ποτός πάλιν ὑπό πυρετός καταρλεχθείς χαλεπός , πρός ἐκεῖνος ὁ νυός ὁ φλόξ μεθίστημι , καί τότε δύναμαι διανίσταμαι καλῶς . εἰμί γάρ βαλανεῖον καί πυρετός οὕτως ἐγώ θορυβέω καί θλίβω , ὅταν εἰς ὁ ποταμός ὁ πυρός ἐμβαδῶμεν ἐκεῖθεν , ἐν ἔλκω πρό ὁ βῆμα ὁ φοβερός , πῶς διαχέω ἄρα ; καί ὁ μέν μετά πολύς ἔργον καί ἀγαθός καί πονηρός ἀπέρχομαι ἐκεῖ , ἔχω τις παραμυθία ἐπί ὁ κολάζω καί ὁ βασανισμός · ἐκεῖνος · ὁ δέ οὗτος μέν Ἕρμος , ἐκεῖνος δέ μόνος ἐπάγω , οὐδέ εἰμί εἶπον ὅσος πείθω πρός ὁ ἀδύνατος παραπίπτω κόλασις . καί γάρ Ἀντίστασις εἰμί ἐκεῖ ὁ πονηρός πρᾶξις καί ὁ οὖον τοιοῦτος · κἀν μέν αὐτός καθέλκω [ 615 ] ὁ ζυγόν , ισιώνω οὖον μικρός ὁ ἐργάτης ὁ ἐκεῖνος · καί τοσοῦτος ἰσχύω ὁ ὁ πονηρός πρᾶξις ἐργασία βλάβη , ὅσος καθίστημι ὁ πρῶτος χώρα αὐτός · ἄν δέ ἐκεῖνος περιγίγνομαι , εἰς σής γέεννα ἀπάγω πῦρ , διά ὁ μή τοσοῦτος εἰμί ὁ πλῆθος ὁ κατόρθωμα , ὥστε δύναμαι ἵστημι πρός ὁ βίαιος ἐκεῖνος ὠδισμόν . οὐδείς γάρ ὀλίγος ὁ ἀγαθός , κἀν μικρός εἰμί , παρορθησεται ἐκεῖ παρά ὁ χριστός . εἰμί γάρ ἁμάρτημα καί ῥῆμα καί ἐνθύμημα τιννύω μέλλω τιμωρία , πολύς μᾶλλον ὁ κατόρθωμα , κἀν μέγας ἢ κἀν μικρός , λογίζομαι . οὖον οὗτος ἀρά κακία ἀπαλλάσσω , ἀλλά δεῖ καί πολύς ὁ ὁ ἀγαθός ἐργασία . ἵνα μέν γάρ γέεννα ἀπαλλάσσω , ἀπέχω δεῖ πονηρία · ἵνα δέ βασίλεια ἐπιτυγχάνω , ἀντέχω δεῖ ὁ ἀρετή . καί γάρ ἐπί ὁ ἔξωθεν ἰδού , οὖον ὁ μηδείς κακός ἐργάζομαι στεφανόω · οὗτος γάρ αὐτός πρός ὁ μή δίδωμι δίκη ἀποχράω μόνος · ἀλλά ὁ μέγας εὐεργεσία ἐπιδείκνυμι . ἀλλά γάρ μεταξύ ἐγώ λογίζομαι , ὅτι πρός ὁ μή παρεῖπον γέννη ἢ ὁ κακός ἐγώ ἀναχώρησις ἀρκέω , ὑπεῖσθλῆ τις ἀπειλή φοβερός , οὖον ὁ κακός τίς τολμάω ὁ τιμωρία ἐπάγω , ἀλλά ὁ ἐκλειόω τίς ὁ ἀγαθός κολάζω . Τῖς οὖν εἰμί οὗτος ; Περρεύσθε ἠχώ ἀμάω , ὁ κατηριγμένοι , εἰς ὁ πῦρ ὁ αἰώνιος · ἐκεῖνασα γάρ , καί οὐ διδάσκω ἐγώ ἐσθίω . ὁ γάρ μή μεταδίδωμι ὁ δαίμων , ἐκ ὅς ἔχω αὐτός , πιστεύω