joannes-chrysostomus.eclogae-ixlviii-ex-diversis-homiliis-sp pg063_0614.2
τὸ μετὰ τοσαύτην ζημίαν , τὸ μηδὲν ἑαυτῷ συνειδὸτα πονηρὸν μηδ’ ἐκείνοις · ταῦτα παθεῖν . Τοῦτουν γὰρ ἑκάστον ἰκανὸν μὲν καὶ καθ’ ἑαυτὸ θρυδίζασι · ὅταν δὲ καὶ ὁμοῦ φαίνηται συντρέχοντα , ἐννόησον τῶν κυμάτων ὅσον τὸ ὕψος , ὅση τοῦ χειμῶνος ἡ ὑπερβολὴ καὶ τῆς ζάλης . Θαυμαστὰ μὲν οὖν ταῦτα καὶ ἀπλῶς ἀκούομενα · ἄν δὲ μετὰ ἀθριδείας ἐξετάσῃς αὐτά , τότε μειζόνως δέει τὸ θαῦμα . Ἐννόησον γὰρ ὅτι οὐχὶ τοὺς ἡμίσεις ἔλαθεν ὁ διάβολος , καὶ τοὺς ἡμίσεις ἀφήκεν , οὐδὲ τοὺς πλείους ἔλαβε , καὶ τοὺς ἐλάττους ἀφήκεν , ἀλλ’ ὁλόκληρον ἐτρύησε τὸν καρπόν , καὶ τὸ δένδρον οὐ κατέβαλε · πᾶσαν ἐπήγαγε τὴν θάλασσαν μετὰ τῶν κυμάτων , καὶ τὸ σκάφος οὐ κατεπόντισεν · ὀλὴν τὴν δύναμιν ἐκίνυσε , καὶ τὸν πύργον οὐκ ἔσεισεν , ἀλλ’ εἰστήκιν παντοῦθεν βαλλόμενος ; καὶ ἀκλινὴς μένων · καὶ νιφάδες ἐφέροντο βελόν , καὶ οὐκ ἐπλήττετο . μᾶλλον δὲ ἐπέμυοντο μὲν , οὐκ ἐτί-ρωσκον δέ . Ἐννόησον ὅσον ἐστὶ τὸ τοσούτους παῖδας ἀπολλυμένους · εἰ γὰρ οὐκ ἦν ἰκανὸν δάκνειν ; οὐχὶ τὸ πάντας ἀναρπασθῆναι ; οὐχὶ τὸ πάντας ἀθρόον καὶ ἐν μιᾷ ἡμέρᾳ ; οὐχὶ τὸ ἐν αὐτῇ τῆς ἡλικίας τῶν ἄνθεῖ ; οὐχὶ τὸ πολλὴν ἀρετὴν ἐπιδειξαμένους , καὶ τὸ τρῶπι τῆς τιμωρίας τοιούτων καταλῦσαι τὸν βίον ; οὐχὶ τὸ μετὰ τοσαύτας πληγὰς ἐσχάτην ἐπαναχθῆναι ταύτην ; οὐχὶ τὸ φιλόστοργον εἶναι τὸν γενετήν ; οὐχὶ τὸ πολεινοὺς εἶναι τοὺς ἀπελθόντας ; Ὅταν γὰρ πονηρούς τις ἀποβλήται παῖδας , δάκνεται μὲν τῷ παιδί , πλὴν οὐ μετὰ τοσαύτης τῆς σφοδρότητος · ἡ γὰρ πονηρία τῶν ἀπολλυμένων γενναίους οὐκ ἀφρίζει γενέθαι τὴν λύπην · ὅταν δὲ καὶ ἄνδρατοι ὦσι , μόνιμον τὸ τρύμια γίνεται , οὐχὶ τὸν ἀπὸ τῆς φύσεως μόνον ἐπιδεικνυμένον πόθον , ἀλλὰ καὶ τὸν ἀπὸ τῆς εὐλαβείας . Πάλιν ὅταν κατὰ μέρος ἀρπάζωνται , ἔχει τινὰ παρηγορίαν τὸ πάθος · οἱ γὰρ ἐπιλειπόμενοι τὴν ἐπὶ τοῖς ἀπελθούσι συσκάζουσι ἀθυμίαν · ὅταν δὲ ὁλόκληρος ὁ χορὸς ἀπλῆλη , πρὸς τίνα δυνήσεαι ἰδεῖν ὁ πολὺς πᾶς ἀθρόον ἅπας γενόμενος ; Εἰ γὰρ ἐν τρισὶν ἢ πέντε ἡμέραις ἀπελθόντων τινῶν , αἱ γυναῖκες , καὶ οἱ προσἄκοντες ἀπαντες τοῦτο μάλιστα πάντων ὀλοφυρόνται , ὅτι ταχέως καὶ ἐξαίφνης ἀνηρπάγη τῆς ἐκείνων ὀψεως ὁ τατελευτηκώς · πολλῷ μᾶλλον οὕτως ἄν ἠλγησεν , οὐκ ἐν ἡμέραις τρισὶ καὶ δὶο καὶ μιᾷ , ἀλλ’ ἐν ὥρᾳ μιᾷ ἀπαντας οὕτως ἀφαιρεθείς . Τὸ γὰρ μαλετηλὺν τῷ χρόνῳ δεινὸν , κλῆν σφόδρα ἀφόρητον ἦ , τῇ προσδοκίᾳ κοῦφον ἄν γένοιτο [ 573 ] ἄβλιως · τὸ δὲ παρ’ ἐλπίδα συμβὲν καὶ ἐξαίφνης , κλῆν φύσει κοῦφον ἦ , τὸ παρ’ ἐλπίδα συμβεβὼν καὶ ἐξαίφνης , ἀφόρητον γίνεται . Ὅταν οὖν τι καὶ καθ’ ἑαυτὸ χαλαπὸν ἦ , καὶ τὴν ἐκ τοῦ παρ’ ἐλπίδα συμβεβῆν λάβῃ προσθήκην , ἀννόησον πῶς ἀφόρητον γίνεται καὶ πᾶντα ὑπερβαίνειν λόγον . Οὐδὲ γὰρ ἐπὶ κλίνης εἰδὸν αὐτοὺς ἀποινόντας καὶ ψυχορράγουντας , ἀλλὰ τῇ οἰκίᾳ καταχωσθέντας ἑπαντας . Ἐννόησον τοίνυν , τὶς [ ἄρα ] ἦν ἀνορῶστων ἐκείνῳ τὸ χῶμα , καὶ νῦν μὲν λῶβον , νῦν δὲ μέλος ἀνέλκων παιδίου , καὶ χεῖρα ἰδὼν ἐπὶ κεφαλῆς κατεγουσαν , καὶ δεξίτην ἐτέραν ἀνακλινομένην τῷ πίνακι , καὶ αὐτὸν τοῦ σώματος διεγθορμενὸν τὸν τύπον , δινὶς
Lemmas: ὁ μετά τοσοῦτος ζημία , ὁ μηδείς ἑαυτοῦ σύνοιδα πονηρός μηδέ ἐκεῖνος · οὗτος πάσχω . Τοῦτος γάρ ἕκαστος ἱκανός μέν καί κατά ἑαυτοῦ θρυδίζασι · ὅταν δέ καί ὁμοῦ φαίνω συντρέχω , ἐννοέω ὁ κῦμα ὅσος ὁ ὕψος , ὅσος ὁ χειμών ὁ ὑπερβολή καί ὁ ζάλη . θαυμαστός μέν οὖν οὗτος καί ἀπλόος ἀκούω · ἄν δέ μετά ἀθριδείας ἐξετάζω αὐτός , τότε μέγας δήω ὁ θαῦμα . ἐννοέω γάρ ὅτι οὐ ὁ ἥμισυς λανθάνω ὁ διάβολος , καί ὁ ἥμισυς ἀφίημι , οὐδέ ὁ πλείων λαμβάνω , καί ὁ μικρός ἀφίημι , ἀλλά ὁλόκληρος τρύω ὁ καρπός , καί ὁ δένδρον οὖον καταβάλλω · πᾶς ἐπάγω ὁ θάλασσα μετά ὁ κῦμα , καί ὁ σκάφος οὖον καταποντίζω · ὅλος ὁ δύναμις ἐκίνυσε , καί ὁ πύργος οὐ σείω , ἀλλά εἰστήκιν παντοῦθεν βάλλω ; καί ἀκλινής Μένων · καί νιφάς φέρω βελών , καί οὐ πλήσσω . μᾶλλον δέ ἐπιμύω μέν , οὐ ἐτί-ρωσκον δέ . ἐννοέω ὅσος εἰμί ὁ τοσοῦτος παῖς ἀπολύω · εἰμί γάρ οὐ εἰμί ἱκανός δάκνω ; οὐ ὁ πᾶς ἀναρπάζω ; οὐ ὁ πᾶς ἀθρόος καί ἐν εἷς ἡμέρα ; οὐ ὁ ἐν αὐτός ὁ ἡλικία ὁ ἄνθος ; οὐ ὁ πολύς ἀρετή ἐπιδείκνυμι , καί ὁ τρῶπι ὁ τιμωρία τοιοῦτος καταλύω ὁ βίος ; οὐ ὁ μετά τοσοῦτος πληγάς ἔσχατος ἐπανάγω οὗτος ; οὐ ὁ φιλόστοργος εἰμί ὁ γενετή ; οὐ ὁ πολύς εἰμί ὁ ἀπέρχομαι ; ὅταν γάρ πονηρός τις ἀποβάλλω παῖς , δάκνω μέν ὁ παῖς , πλήν οὖον μετά τοσοῦτος ὁ σφοδρότης · ὁ γάρ πονηρία ὁ ἀπόλλυμι γενναῖος οὐ ἀφρίζω γενειθή ὁ λύπη · ὅταν δέ καί ἄνδρατοι εἰμί , μόνιμος ὁ τρυεις γίγνομαι , οὐ ὁ ἀπό ὁ φύσις μόνος ἐπιδείκνυμι πόθος , ἀλλά καί ὁ ἀπό ὁ εὐλάβεια . πάλιν ὅταν κατά μέρος ἁρπάζω , ἔχω τις παρηγορία ὁ πάθος · ὁ γάρ ἐπιλείπω ὁ ἐπί ὁ ἀπέρχομαι συσκαζω ἀθυμία · ὅταν δέ ὁλόκληρος ὁ χορός ἀπόλλυμι , πρός τίς δύναμαι ὁράω ὁ πολύς πᾶς ἀθρόος ἅπας γίγνομαι ; εἰμί γάρ ἐν τρεῖς ἢ πέντε ἡμέρα ἀπέρχομαι τις , ὁ γυνή , καί ὁ προσήκω ἅπας οὗτος μάλιστα πᾶς ὀλοφύρομαι , ὅτι ταχέως καί ἐξαπίνης ἀναρπάζω ὁ ἐκεῖνος ὄψις ὁ τελευτάω · πολύς μᾶλλον οὕτως ἄν ἀλγέω , οὐ ἐν ἡμέρα τρεῖς καί διό καί εἷς , ἀλλά ἐν ὥρα εἷς ἅπας οὕτως ἀφαιρέω . ὁ γάρ μαλετηλὺν ὁ χρόνος δεινός , κλῆς σφόδρα ἀφόρητος εἰμί , ὁ προσδοκία κοῦφος ἄν γίγνομαι [ 573 ] αὔλιος · ὁ δέ παρά ἐλπίς συμβαίνω καί ἐξαπίνης , κλῆς φύσις κοῦφος εἰμί , ὁ παρά ἐλπίς συμβαίνω καί ἐξαπίνης , ἀφόρητος γίγνομαι . ὅταν οὖν τίς καί κατά ἑαυτοῦ χαλαπὸν εἰμί , καί ὁ ἐκ ὁ παρά ἐλπίς συμβαίνω λαμβάνω προσθήκη , ἀνοέω πῶς ἀφόρητος γίγνομαι καί λήγω ὑπερβαίνω λόγος . οὐδέ γάρ ἐπί κλίνη εἶδον αὐτός ἀποινέω καί ψυχορράγουντας , ἀλλά ὁ οἰκίον καταχώζω πᾶς . ἐννοέω τοίνυν , τις [ ἄρα ] εἰμί ἀνορῶστων ἐκεῖνος ὁ χῶμα , καί νῦν μέν λῶβον , νῦν δέ μέλος ἀνέλκω παιδίον , καί χείρ εἶδον ἐπί κεφαλή κατάγω , καί δείκνυμι ἕτερος ἀνακλίνω ὁ πίναξ , καί αὐτός ὁ σῶμα διεγθορμενὸν ὁ τύπος , Δίνις