joannes-chrysostomus.eclogae-ixlviii-ex-diversis-homiliis-sp pg063_0638.2
ἐκείνης ἀσθενεστέρα . [ 597 ] Καὶ τὸ δὲ θαυμαστὸν ὅτι ἐπὶ μὲν τοῦ ἀπατοῦς οὐ μόνον οἱ ἡδόμενοι , ἀλλὰ καὶ οἱ μηδὲν παθόντες κακόν , μισοῦσιν ἐκεῖνον , συναλ-γόντες τοῖς κακῶς πεπονθόσιν . Εἰ δὲ καὶ πένη . θεαλ-μηρίας παρὰ πάντων , ὁ μαρὸς , ὁ πονηρὸς , ὁ παμπό-νηρος · καὶ πάντες ἐπικαλοῦσιν αὐτόν . Ἐπὶ δὲ τοῦ ἐλεήμονος οὐ μόνον οἱ ἐλεηθέντες , ἀλλὰ καὶ οἱ μὴ ἐλεηθέντες φιλοῦσιν αὐτόν , τὴν εἰς ἐκείνους γενομέ-νην εὐποιίαν εἰς ἑαυτοὺς λογιζόμενοι . Εἰ δὲ τι καὶ ἄηδὲς πάθη , εὐχονται πάντες , Ὁ Θεὸς αὐτὸν ἐλεήσῃ · ποιήσῃ αὐτῷ καλῶς , παραμείνῃ αὐτῷ τὰ ἀγαθά . Εἶδες πῶς ἡ κακία καὶ τοὺς μὴ ἀδικηθέντας πολε-μίους ἔχει , ἡ δὲ ἐλεημοσύνη καὶ τοὺς μὴ ἐλεηθέντας ἐραστάς κέκτηται ; Πρῶτον τοίνυν ἀπαλλάγητι τοῦ ἀρπάζειν , καὶ τότε τὴν ἐλεημοσύνην ἐπίδειξαι · στή-σον τὰς χεῖρας ἀπὸ πλεονεξίας , καὶ οὕτως αὐτὰς ἐπὶ τῇ ἐλεημοσύνῃ ἄγε . Ἄν δὲ ταῖς αὐταῖς καὶ τοὺς πτωχοὺς ἀποδιώκῃς , εἰ καὶ τοῖς ἐξ ἐκείνων διδομέ-νοις ἐνδιδῶμεν , ἀλλ’ οὐδὲ οὕτω τὴν καλασιν διαφύγω-μεν · ἢ γὰρ ὑπόθεσις τοῦ ἁμαρτωλοῦ πάσης πλημμε-λείας ὑπόθεσις γίνεται · τοῦ γὰρ οὕτως ἐλεεῖν τὸ μὴ ἐλεεῖν κρεῖττον . Εἰ γὰρ τὰ ἐλάττω κομίσας ὁ Κάιν τὸν Θεὸν παρίσχυεν , ὁ καὶ τὰ ἀλλότρια διδοὺς πῶς οὐ παροῦσιν ; Ἡ ἐλεημοσύνη τέχνη τις ἐστὶν ἀρίστη καὶ προστατίς τῶν ἐργαζομένων αὐτήν · φίλη γὰρ τῷ Θεῷ ἐστιν , ἡ μὴ ἀδικεῖται · παρ’ ἡμῶν · ἀδικεῖται δὲ , ὅταν ἐξ ἀρπαγῆς αὐτὴν ἐργαζόμεθα · ὡς ἂν ἢ καθαρά , πολλῶν τοῖς ἀναπεμποῦσιν αὐτὴν δίδωσι παράρρησιν , καὶ ὑπὲρ προσεχουσῶν δεῖται . Τοσ-αύτη γὰρ αὐτῆς ἡ ἰσχύς · αὐτὴ διαφράγξωσι τὰ δεσμὰ , λύσει τὸ σκότος , σβέννυσι τὸ πῦρ , καὶ ὁμοίους Θεῷ καθιστᾷ τοὺς ἐργαζομένους αὐτήν . Γίνεσθε γὰρ , φησίν , οἰκτίρμονες , καθὼς καὶ ὁ Πατὴρ ὑμῶν ὁ οὐράνιος οἰκτίρμων ἐστίν . Μὴ δὴ προδιδόμεν τὴν εὐκαιρίαν τοῦ παρόντος βίου , ἀλλ’ ἐχρώμεθα σφοδροῦς τῆς σωτηρίας τῆς ἡμετέρας . Ἐστι γὰρ , ἔστι καὶ εἰς ἑχάτας ἀναπνοὰς εὐαρεστήσαι τῷ Θεῷ · ἔστι καὶ ἀπὸ διαβίης εὐδοκιμήσαι , οὐχ οὕτως μὲν ὡς ζῶν-τας , ἔστι δὲ ὅμως . Πῶς καὶ τὴν τρόπον ; Ἄν τὸν Θεὸν ἐγγραφῆς μετὰ τῶν σῶν κληρονόμων , καὶ μοῖραν καὶ αὐτῷ τῶν παντῶς ἀπονεμήσῃ κλήρου . Οὐχ ἔθρεψας αὐτὸν ζῶν · νῦν ἀπελθὼν , ὅτε οὐκέτι κύριός εἶ , μετά-δος αὐτῷ τῶν σῶν . Μειζόνως μὲν γὰρ πώδου καὶ πλείονος μισθοῦ τὸ ζῶντα σε τρέφειν αὐτόν · εἰ δὲ τοῦτο αὐτῷ μὴ πεποίηκας , κἂν ἐπὶ τὸ δεύτερον ἐλθὲ · εἰ δὲ καὶ τοῦτο ὀκνεῖς , ἐννόησον ὅτι ὁ Πατὴρ αὐτοῦ συγχωροῦντος αὐτοῦ σε ποιήσῃ , καὶ κατάλυσον τὴν ἀπανθρωπίαν . Ποίας γὰρ τεύξῃ συγγνώμης , ὅταν πρὸς τὸ μὴ θρέψαι αὐτὸν ζῶν , μηδὲ μᾶλλον ἀπένναι πρὸς αὐτόν , ἀλλ’ τῶν χρημάτων τούτων , ὧν οὐχ εἰ κύριος λοιπὸν , βουληθῇς αὐτῷ μικρόν τι χαρίσασθαι , ἀλλ’ οὐχὲς ἐχθρῶς διαχειρεῖ καὶ πολεμίως , ὡς μηδὲ τῶν ἀρχόντων σοι γενομένων αὐτῷ μεταδοῦναι ; Οὐχ ὁρᾷς ὅσοι τῶν ἀνθρώπων οὐδὲ τοῦτο κατηξιώθησαν τοῦ τέλους , ἀλλὰ ἀρπαγέντες ἀπήλθον ; καὶ ὁ Θεὸς καὶ ἐπισκήψαι τοῖς προφήκουσι , καὶ ἐπικαὶ παρὰ τῶν ὄντων , καὶ τὰ κατὰ τὴν οἰκίαν ἀπαντα διαθεῖναι ἐποίησε κύριον . Ποίαν οὖν ἀπολογίαν ἔχεις , ὅταν καὶ ταύτην παρ’ αὐτοῦ λαβὼν τὴν χάριν , προδῇς τὴν εὐεργεσίαν , καὶ μηδὲ [ 598 ] ὑπὸ τῆς ἀνάγκης ἐλθὲ γενέσθαι φιλάνθρωπος ; Τὸ μὲν γὰρ ἀμεῖνον καὶ πολ-λὴν παρέχον τὴν παράρρησιν , ζῶντα διορθοῦν πάντων · εἰ δὲ ἐκεῖνο μὴ βουληθῇς , κἂν τελευταίων ποιήσῃν τι γενναῖον · οὐ πολλῆς μὲν γὰρ ἐστὶν ἀγάπης , ἔστι δ’ οὖν ὅμως . Εἰ γὰρ μὴ τὴν προαρίαν ἔχεις τὴν
Lemmas: ἐκεῖνος ἀσθενής . [ 597 ] καί ὁ δέ θαυμαστός ὅτι ἐπί μέν ὁ απατός οὖον μόνος ὁ ἥδομαι , ἀλλά καί ὁ μηδείς πάθος κακός , μισέω ἐκεῖνος , συναλγέω ὁ κακῶς πάσχω . εἰμί δέ καί πένομαι . θεαλ-μηρίας παρά πᾶς , ὁ Μᾶρος , ὁ πονηρός , ὁ παμπόνηρος · καί πᾶς ἐπικαλέω αὐτός . ἐπί δέ ὁ ἐλεήμων οὖον μόνος ὁ ἐλεέω , ἀλλά καί ὁ μή ἐλεέω φιλέω αὐτός , ὁ εἰς ἐκεῖνος γίγνομαι εὐποιία εἰς ἑαυτοῦ λογίζομαι . εἰμί δέ τίς καί ἀηδής πάθος , εὔχομαι πᾶς , ὁ Θεός αὐτός ἐλεέω · ποιέω αὐτός καλῶς , παραμένω αὐτός ὁ ἀγαθός . εἶδον πῶς ὁ κακία καί ὁ μή ἀδικέω πολέμιος ἔχω , ὁ δέ ἐλεημοσύνη καί ὁ μή ἐλεέω ἐραστής κτάομαι ; Πρῶτος τοίνυν ἀπαλλάσσω ὁ ἁρπάζω , καί τότε ὁ ἐλεημοσύνη ἐπιδείκνυμι · ἵστημι ὁ χείρ ἀπό πλεονεξία , καί οὕτως αὐτός ἐπί ὁ ἐλεημοσύνη ἄγω . ἄν δέ ὁ αὐτός καί ὁ πτωχός ἀποδιώκω , εἰμί καί ὁ ἐκ ἐκεῖνος δίδωμι ἐνδίδωμι , ἀλλά οὐδέ οὗτος ὁ καλή διαφεύγω · ἢ γάρ ὑπόθεσις ὁ ἁμαρτωλός πᾶς πλημμέλεια ὑπόθεσις γίγνομαι · ὁ γάρ οὕτως ἐλεέω ὁ μή ἐλεέω ἀγαθός . εἰμί γάρ ὁ μικρός κομίζω ὁ Κάϊς ὁ θεός παρίσχω , ὁ καί ὁ ἀλλότριος δίδωμι πῶς οὖον πάρειμι ; ὁ ἐλεημοσύνη τέχνη τις εἰμί ἀγαθός καί προστάτις ὁ ἐργάζομαι αὐτός · φίλος γάρ ὁ Θεός εἰμί , ὁ μή ἀδικέω · παρά ἐγώ · ἀδικέω δέ , ὅταν ἐκ ἁρπάζω αὐτός ἐργάζομαι · ὡς εἄν ἢ καθαρός , πολύς ὁ ἀναπέμπω αὐτός δίδωμι παράρρησις , καί ὑπέρ προσέχω δήω . τοσοῦτος γάρ αὐτός ὁ ἰσχύς · αὐτός διαφράσσω ὁ δεσμός , λύω ὁ σκότος , σβέννυμι ὁ πῦρ , καί ὅμοιος Θεός καθιστάω ὁ ἐργάζομαι αὐτός . γίγνομαι γάρ , φημί , οἰκτίρμων , καθώς καί ὁ πατήρ σύ ὁ οὐράνιος οἰκτίρμων εἰμί . μή δή προδίδωμι ὁ εὐκαιρία ὁ πάρειμι βίος , ἀλλά χράω σφοδρός ὁ σωτηρία ὁ ἡμέτερος . εἰμί γάρ , εἰμί καί εἰς ἑχάτας ἀναπνοή εὐαρεστέω ὁ Θεός · εἰμί καί ἀπό διαβαίνω εὐδοκιμέω , οὐ οὕτως μέν ὡς ζῶ , εἰμί δέ ὅμως . Πῶς καί ὁ τρόπος ; ἄν ὁ θεός ἐγγραφή μετά ὁ σός κληρονόμος , καί μοῖρα καί αὐτός ὁ πανθός ἀπονέμω κλῆρος . οὐχ τρέφω αὐτός ζῶ · νῦν ἀπέρχομαι , ὅτε οὐκέτι κύριος εἰμί , μεταδίδωμι αὐτός ὁ σός . Μέγας μέν γάρ πώδου καί πλείων μισθός ὁ ζῶ σύ τρέφω αὐτός · εἰμί δέ οὗτος αὐτός μή ποιέω , κἀν ἐπί ὁ δύο ἔρχομαι · εἰμί δέ καί οὗτος ὀκνέω , ἐννοέω ὅτι ὁ πατήρ αὐτός συγχωρέω αὐτός σύ ποιέω , καί καταλύω ὁ ἀπανθρωπία . Ποίας γάρ τυγχάνω συγγνώμη , ὅταν πρός ὁ μή τρέφω αὐτός ζῶ , μηδέ μᾶλλον ἀπονέομαι πρός αὐτός , ἀλλά ὁ χρῆμα οὗτος , ὅς οὐ εἰμί κύριος λοιπός , βούλομαι αὐτός μικρός τίς χαρίζομαι , ἀλλά οὐχὲς ἐχθρός διαχειρέω καί πολέμιος , ὡς μηδέ ὁ ἄρχω σύ γίγνομαι αὐτός μεταδίδωμι ; οὐχ ὁράω ὅσος ὁ ἄνθρωπος οὐδέ οὗτος καταξιόω ὁ τέλος , ἀλλά ἀρπάζω ἀπέρχομαι ; καί ὁ θεός καί ἐπισκήπτω ὁ προφηκους , καί ἐπικός παρά ὁ εἰμί , καί ὁ κατά ὁ οἰκίον ἅπας διατίθημι ποιέω κύριος . Ποίας οὖν ἀπολογία ἔχω , ὅταν καί οὗτος παρά αὐτός λαμβάνω ὁ χάρις , προδέω ὁ εὐεργεσία , καί μηδέ [ 598 ] ὑπό ὁ ἀνάγκη ἔρχομαι γίγνομαι φιλάνθρωπος ; ὁ μέν γάρ ἀγαθός καί πολύς παρέχω ὁ παράρρησις , ζῶ διορθόω πᾶς · εἰμί δέ ἐκεῖνος μή βούλομαι , κἀν τελευταῖος ποιέω τίς γενναῖος · οὖον πολύς μέν γάρ εἰμί ἀγάπη , εἰμί δέ οὖν ὅμως . εἰμί γάρ μή ὁ προαίρω ἔχω ὁ