joannes-chrysostomus.eclogae-ixlviii-ex-diversis-homiliis-sp pg063_0741.1
οὐτὲ ἐκεῖ τὸ , ἔως , οὕς ἐνταῦθα τῇ , μέχρις , χρόνων αἰῶν ὅροι · ἐπεὶ πῶς ἔσται τῷ προφητικῷ ἐκεῖνο τῷ λόγῳ · Ἡ δέσποινις αὐτοῦ δέσποινις αἰώνιος , καὶ ἡ βασιλεία αὐτοῦ βασιλεία , ἥτις οὐ διαφθαρήσε ται , καὶ τῆς βασιλείας αὐτοῦ οὐκ ἔσται τέλος , εἰ τε μέχρι τούτων μέλλει βασιλεύειν ; Οὕτω δὴ καὶ ἐνταῦθα τῷ , ἕως , εἴπε , τὰ προφώνιμεν ἀπαλλαγόμενος · τὰ δὲ μετὰ ταῦτα σοὶ κατεῖπαι συλλογιζέσθαι . Ὁ μὲν γὰρ ἀναγκαῖον ἦν μαθεῖν σε παρ’ αὐτοῦ , τοῦτο αὐτὸς εἴρηκεν , ὅτι ἀνέπαρσε ἡν ἡ παρθένος ἕως τοῦ τόκου · ὁ δὲ ἐκ τῶν εἰρημένων ἀκολουθῶν τε ἐφαίνετο καὶ ὁμολογημένον , τοῦτο σοὶ λοιπὸν ἀρξὴν συνδεῖν · οἶον , ὅτι οὐκ ἂν οὐδὲ μετὰ ταῦτα τὴν οὕτω γενομένην μητέρα , καὶ καινῶν οἰκίων καὶ ξένων καταξιώθεισαν λοχευμάτων , δίκαιος ἂν ἐκείνος ὑπέμεινε γινώναι λοιπὸν . Τοῦ δὲ Ἰησοῦ γεννηθέντος ἐν Βηθλέεμ τῆς Ἰουδαίας , ἐν ταῖς ἡμέραις Ἡρῴδου τοῦ βασιλέως , ἰδοὺ μάγοι ἀπὸ ἀνατολῶν παρεγένοντο εἰς Ἱεροσόλυμα λέγοντες · Ποῦ ἐστιν ὁ τεχθεὶς βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων ; Εἴδομεν γὰρ αὐτοῦ τὸν ἀστέρα ἐν τῇ ἀνατολῇ , καὶ ἤλθομεν προσκυνήσαι αὐτῷ . Ἐνταῦθα τινες τῶν τῆς ἀληθείας ἐχθρῶν ἐπιλαβόμενοι τοῦ ῥητοῦ , φασίν · Ἰδοὺ , φησί , καὶ τοῦ Χριστοῦ γεννηθέντος , ἀστὴρ ἐφάνη , ὅπερ ἐστὶ σημείον τοῦ τὴν ἀστρολογίαν εἶναι βεβαίαν . Τί οὖν πρὸς ταῦτα ἀποκρίναι ; Ἀπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀστέρος τὴς λύσεως τὴν ἀρχὴν ποιησώμεθα . Οὐδὲ γὰρ τῶν πολλῶν εἰς ἣν ὁ ἀστὴρ οὕτος , μᾶλλον δὲ οὐδὲ ἀστὴρ ἦν , ἀλλὰ δύναμίς τις ἀόρατος εἰς ταύτην σχηματισθεῖσα τὴν ὄψιν . Δῆλον δὲ τούτο , ὅτι πρῶτον μὲν καὶ ἡλίον καὶ σελήνην καὶ ἀστέρας ἐξ ἀνατολῶν ὁρῶμεν ἐπὶ δύσιν χωροῦντας · οὗτος δὲ ἀπὸ ἄρκτου εἰς μεσημβρίαν ἐφέρετο · εἶτα γὰρ ἡ Παλαιστίνη πρὸς τὴν Περαῖαν κεῖται . Δεύτερον δὲ , ὅτι οὐκ ἐν νυκτὶ ἐφαίνετο , ἀλλ’ ἐν ἡμέρᾳ μέσῃ , ἡλίου λάμποντος . Τρίτον , ἀπὸ τοῦ φαίνεσθαι , καὶ κρύπτεσθαι . Ἐως μὲν γὰρ τῆς Παλαιστίνης ἐφαινετο χειραγωγῶν τοὺς μάγους · ἐπειδὴ δὲ ἐπῆλθον τῶν Ἱεροσολύμων , ἐκρύφθη ἑαυτόν · εἶτα πάλιν δείκνυσιν ἑαυτόν , μετὰ τὸ ἐξελθεῖν αὐτοὺς ἐκ τοῦ Ἡρώδου α · ὅπερ οὐκ ἔστιν ἰδίον ἀστέρος , ἀλλὰ δυναμένου τινος λογικωτάτης . Τέταρτον , ἀπὸ τοῦ τόπου τῆς δείξεως · κάτω γὰρ κατέσχε τὸν τόπον ἐδαφίου . Ἀδυνατον γὰρ ἦν ἄνω [ 701 ] μένοντα τοῦτο ποιεῖν , ἐπειδὴ ἀπειρον τὸ ὕψος , καὶ οὐκ ἤρκει οὕτω στενὸν τόπον χαρτηρίσαι καὶ γνωρίσαι τοῖς βουλομένοις ἰδεῖν . Ὅρῃς δὲ · δῶν δεῖκνυται οὐ τῶν πολλῶν εἰς ὃν οὗτος ὁ ἀστὴρ , οὐδὲ κατὰ τὴν ἀκολουθίαν τῆς ἑμῶς γεννήσεως δεῖκνυς ἑαυτόν · Καὶ τινὸς ἕνεκεν ἐφάνη , φησίν · Ὥστε χαριεῖσθαι τῆς Ἰουδαίων ἀναστάσεως . Ἐπειδὴ γὰρ τῶν προφητῶν συνεχῶς ἀκούοντες λεγόντων περὶ τῆς αὐτοῦ παρουσίας , οὐ φρόνημα προστίθεν , ἐποίησε καὶ βαρβάρους ἰδεῖν ἀπὸ τῆς μακρῆς , τὸν παρ’ αὐτοῖς τοῖς Ἰουδαίοις βασιλεία ἐπικειμένους , καὶ παρὰ Περσικῆς φωνῆς μανθάνοντας , ἢ οὐκ ἤδισχοντο βαρβάρων παρὰ τῶν προφητῶν · ἵνα , ἂν μὲν εὐγνώμονοι , μεγίστην ἔχωσι τοῦ πειθεῖσθαι πρᾶσιν · ἂν δὲ φιλονεικώτων , ἀπιστερημένοι λοιπὸν ὡς πάσης ἀπολογίας . Ἐκλαῦε δὲ τοὺς μάγους δι’ ἀστέρος ὁ Θεός , διὰ τῶν συνθηκῶν αὐτοῦς καλῶν , καὶ δείκνυσιν ἀστρα μέγα καὶ ἀξηλγύμενον , ὥστε καὶ τῷ μεγέθει καὶ τῷ κάλλει τῆς δόμης αὐτοὺς ἐκπλήξαι , καὶ τῷ τρόπῳ τῆς πορείας . Ἐπεὶ οὖν ἤγαγε καὶ χειραγώγησε καὶ πρὸς τὴν φάτνην ἔστησεν , οὐκέτι δι’ ἀστέρος , ἀλλὰ δι’ ἄγγελου λοιπὸν αὐτοὺς διαλέγεσθαι . Καὶ τοῦτον μὲν δι’ ἀστέρος καὶ δι’ ἄγγελου , ἡμεῖς δὲ δι’ αὐτοῦ τοῦ Μονογενοῦς τὰ ὑψηλὰ καὶ ἀπόρρητα καὶ τὴν μὴν ἡμῶν ὑπεραδύνατον μαθεῖν κατηξίωμεν . Ἐννοοῦντες τοίνυν τῆς τοσαύτης συγκαταβάσεως τὸ
Lemmas: οὔτε ἐκεῖ ὁ , ἔως , ὅς ἐνταῦθα ὁ , μέχρι , χρόνος Αἰῶν ὅρος · ἐπεί πῶς εἰμί ὁ προφητικός ἐκεῖνος ὁ λόγος · ὁ δέσποινα αὐτός δέσποινα αἰώνιος , καί ὁ βασίλειος αὐτός βασίλειος , ὅστις οὖον διαφθείρω ὁ , καί ὁ βασίλεια αὐτός οὐ εἰμί τέλος , εἰμί τε μέχρι οὗτος μέλλω βασιλεύω ; οὕτως δή καί ἐνταῦθα ὁ , ἠώς , εἶπον , ὁ προφωνέω ἀπαλλάσσω · ὁ δέ μετά οὗτος σύ κατεῖπον συλλογίζομαι . ὁ μέν γάρ ἀναγκαῖος εἰμί μανθάνω σύ παρά αὐτός , οὗτος αὐτός εἴρω , ὅτι ἀνέπαρσε ἐάν ὁ παρθένος ἠώς ὁ τόκος · ὁ δέ ἐκ ὁ εἴρω ἀκολουθέω τε φαίνω καί ὁμολογέω , οὗτος σύ λοιπός ἀρξὴν συνδέω · οἶος , ὅτι οὐ εἄν οὐδέ μετά οὗτος ὁ οὗτος γίγνομαι μήτηρ , καί καινός οἰκίον καί ξένος καταξιόω λόχευμα , δίκαιος εἄν ἐκείνος ὑπομένω γινώναι λοιπός . ὁ δέ Ἰησοῦς γεννάω ἐν Βηθλέεμ ὁ Ἰουδαῖος , ἐν ὁ ἡμέρα Ἡρῴδης ὁ βασιλεύς , ἰδού μάγος ἀπό ἀνατολή παραγίγνομαι εἰς Ἱερουσαλήμ λέγω · πός εἰμί ὁ τίκτω βασιλεύς ὁ Ἰουδαῖος ; εἶδον γάρ αὐτός ὁ ἀστήρ ἐν ὁ ἀνατολή , καί ἔρχομαι προσκυνέω αὐτός . ἐνταῦθα τις ὁ ὁ ἀλήθεια ἐχθρός ἐπιλαμβάνω ὁ ῥητός , φημί · ἰδέ , φημί , καί ὁ Χριστός γεννάω , ἀστήρ φαίνω , ὅσπερ εἰμί σημεῖον ὁ ὁ ἀστρολογία εἰμί βέβαιος . τις οὖν πρός οὗτος ἀποκρίνω ; ἀπό αὐτός ὁ ἀστήρ σής λύσις ὁ ἀρχή ποιέω . οὐδέ γάρ ὁ πολύς εἰς ὅς ὁ ἀστήρ οὗτος , μᾶλλον δέ οὐδέ ἀστήρ εἰμί , ἀλλά δύναμις τις ἀόρατος εἰς οὗτος σχηματίζω ὁ ὄψις . Δῆλος δέ οὗτος , ὅτι πρῶτος μέν καί ἥλιος καί σελήνη καί ἀστήρ ἐκ ἀνατολή ὁράω ἐπί δύσις χωρέω · οὗτος δέ ἀπό ἄρκτος εἰς μεσημβρία φέρω · εἶτα γάρ ὁ Παλαιστίνη πρός ὁ περαίας κεῖμαι . Δεύτερος δέ , ὅτι οὐ ἐν νύξ φαίνω , ἀλλά ἐν ἡμέρα μέσος , ἥλιος λάμπω . Τρίτος , ἀπό ὁ φαίνω , καί κρύπτω . ἠώς μέν γάρ ὁ Παλαιστίνη φαίνω χειραγωγέω ὁ μάγος · ἐπεί δέ ἐπέρχομαι ὁ Ἱερουσαλήμ , κρύπτω ἑαυτοῦ · εἶτα πάλιν δείκνυμι ἑαυτοῦ , μετά ὁ ἐξέρχομαι αὐτός ἐκ ὁ Ἡρώδης ὅς · ὅσπερ οὐ εἰμί ἴδιος ἀστήρ , ἀλλά δύναμαι τις λογικός . Τέταρτος , ἀπό ὁ τόπος ὁ δεῖξις · κάτω γάρ κατέχω ὁ τόπος εδάφιο . ἀδύνατος γάρ εἰμί ἄνω [ 701 ] Μένων οὗτος ποιέω , ἐπεί ἤπειρος ὁ ὕψος , καί οὐ ἀρκέω οὗτος στενός τόπος χαρτηρισος καί γνωρίζω ὁ βούλομαι ὁράω . ὄρνυμι δέ · δήω δείκνυμι οὖον ὁ πολύς εἰς ὅς οὗτος ὁ ἀστήρ , οὐδέ κατά ὁ ἀκολουθία ὁ μου γέννησις δείκνυμι ἑαυτοῦ · καί τις ἕνεκα φαίνω , φημί · ὥστε χαρίζομαι ὁ Ἰουδαῖος ἀνάστασις . ἐπεί γάρ ὁ προφήτης συνεχῶς ἀκούω λέγω περί ὁ αὐτός παρουσία , οὖον φρόνημα προστίθημι , ποιέω καί βάρβαρος ὁράω ἀπό ὁ μακρός , ὁ παρά αὐτός ὁ Ἰουδαῖος βασίλειος ἐπίκειμαι , καί παρά Περσική φωνή μανθάνω , ἢ οὐ ἤδισχοντο βάρβαρος παρά ὁ προφήτης · ἵνα , εἄν μέν εὐγνωμονέω , μέγας ἔχω ὁ πείθω πρᾶσις · εἄν δέ φιλονεικώτων , απιστερημενος λοιπός ὡς πᾶς ἀπολογία . κλαύω δέ ὁ μάγος διά ἀστήρ ὁ Θεός , διά ὁ συνθήκη αὔτεος καλός , καί δείκνυμι ἄστρον μέγας καί αξηλγυμενω , ὥστε καί ὁ μέγεθος καί ὁ κάλλος ὁ Δόμης αὐτός ἐκπλήσσω , καί ὁ τρόπος ὁ πορεία . ἐπεί οὖν ἄγω καί χειραγωγώ καί πρός ὁ φάτνη ἵστημι , οὐκέτι διά ἀστήρ , ἀλλά διά Άγγελου λοιπός αὐτός διαλέγω . καί οὗτος μέν διά ἀστήρ καί διά Άγγελου , ἐγώ δέ διά αὐτός ὁ Μονογενώ ὁ ὑψηλός καί ἀπόρρητος καί ὁ μήv ἐγώ υπεραδυναω μανθάνω καταξιόω . ἐννοέω τοίνυν ὁ τοσοῦτος συγκατάβασις ὁ