joannes-chrysostomus.eclogae-ixlviii-ex-diversis-homiliis-sp pg063_0788.2
ἐνεύσατο , πάντων χρᾶται · τῇ ματιᾷ ὁ Χριστὸς παρίσταται , ἐν οὐδενὶ ἐστι μέρει ἡ Ἐκκλησία . Οὐκ ἀκούετε Παύλου λέγοντος . Αἰσχρὸς καὶ μωρολογία καὶ εὐτραπελία ἀρότην δρ' ὕμιν ; Μετὰ τῆς αἰσχροτητος τὴν εὐτραπελίαν τίθησι , σὺ δὲ γελᾷς ; Τί ἐστι μωρολογία ; Τὰ μηδὲν ἔχοντα χρήσιμον . Γεῖξ δὲ ὅλιως καὶ διαχὺς τὸ πρόσωπον τὸ μοναχικόν , ὁ ἐστανρωμένος , τὸ παιδιόν · γελᾷς , εἴπὲ μοι ; Ποῦ σοῦ Χριστοῦ τοῦτο πονούντος ἠκούσας ; οὐδαμοῦ · ἀλλὰ κατηφώνους μὲν πολλακίς · καὶ γὰρ ὅτε τὴν Ἰσρουαλὴμ εἶδεν , ἐδάκρυσε , καὶ ὅτε τὸν προδότην ἐνεσώχθη , ἐπαράχθη , καὶ ὅτε τὸν Λάζαρον ἑγείρειν ἐμελλεν , ἐκλαυσεν · οὐ δὲ γελᾷς ; Εἰ ἐπὶ τοὺς ἑτέρους ἀμαρτημασιν ὁ μὴ ἀλγὺν κατηργάσθαι δεῖος , ὁ ἐπὶ τοὺς αὐτοῦ ἀναληψὼς διακειμένος καὶ γελῶν , ποίας ἔσται συγγνώμης ἄξιος ; Πένθους ὁ καιρὸς καὶ ὀλιγωρίας , ὑποτασμοῦ καὶ δουλογυίας , ἀγῶνὸν καὶ ἰβρίων · σὺ δὲ γελᾷς ; Οὐχὶ ὁρᾷς πῶς ἐπεκίνηθη Σάφρα ; οὐκ ἀκούεις τοῦ Χριστοῦ λέγοντος , Οὗαί ὁ γελάσας , ὅτι κλαύσεται ; Ταῦτα φάλλεις καὶ ἐκάστην ἡμέραν . Τί γὰρ λέγεις , εἴπὲ μοι ; ὅτι ἐγέλασα ; οὐδαμῶς · ἀλλὰ τί ; Ἐκοκίσωσα ἐν τῷ στεναγμῷ μου . Ἄλλὰ τάχα τινὲς εἰσὶν οὕτω διακεχυνμένοι καὶ χαῦνοι , ὡς καὶ τὴν ἐπισημείαν ταύτην γελῶν , ὅτι δὴ περὶ γέλωςτας ταῦτα διαλεγόμεθα . Καὶ γὰρ τοιούτων ἐστιν ἡ παραφορά , τοιαύτη ἡ παραπληξία · οὐδὲ αἰσθάνεται τῆς ἐπιτηδείας . Ἐστηκεν ὁ ἱερεὺς τοῦ Θεοῦ τῶν πάντων εὐχὴν ἀναφέρων , σὺ δὲ γελᾷς οὐδὲν δεδοικώς ; καὶ ἐκεῖνος μὲν ὑπὲρ σοῦ τὰς εὐχὰς ἀναφέρει , σὺ δὲ καταφρονεῖς ; Οὐκ ἀκούεις τῆς Γραφῆς ; λεγοῦσης · Οὗαί οἱ καταφρονήσαι ; οὐ φρίττεις ; οὐ συστέλλεις σαυτόν ; Καὶ εἰς μὲν βασιλεία εἰσιόν , καὶ σχήματι καὶ βλέμματι καὶ βαδίσματι καὶ πᾶσι τοὺς ἄλλοις χωρεῖς σαυτὸν · ἐνταῦθα δὲ , ἔνθα τὰ ὄντως εἰσὶ βασιλεία , καὶ τοιαῦτα οἷα τὰ οὐράνια , γελᾷς ; Σὺ μὲν οὖν οἶδα ὅτι οὐχ ὁρᾷς · ἄκουε δὲ ὅτι ἄγγελοι πᾶρεστι πανταχοῦ , καὶ μάλιστα ἐν τῷ οἴκῳ τοῦ Θεοῦ παρευρίσκται τῷ βασιλεῖ , καὶ πάντα ἐμπέπλησται τῶν ἀσωμάτων ἐκείνων δυνάμεων . Οὕτως ἄμει καὶ πρὸς γυναῖκας ὁ λόγος , αἱ ἐπὶ μὲν τῶν ἀνδρῶν οὐ τοιαύτως τοῦτο ποιεῖν ταχέως · κὴν ποιῶσι δὲ , οὐκ ἀεὶ , ἀλλὰ παρὰ τὸν καιρὸν τῆς ἀνέσεως · ἐνταῦθα δὲ ἀεὶ . Κατακαλύπτεις , εἴπὲ μοι , τὴν κεφαλὴν , καὶ γελᾷς , ὁ γύναι , ἐν ἐκκλησίᾳ καθημένη ; εἰσήλθες ἀξιολογήσαθαι τὰ ἀμαρτήματα , προσποιεῖν τῷ Θεῷ , δεηθῆναι καὶ ἰκετεύσαι ὑπὲρ τῶν κακῶς σοι πεπλημμελημένων , καὶ μετὰ γέλους τοῦτο ποιεῖς ; πῶς οὖν αὐτὸν ἐξιλεώσασθαι δυνήση ; Καὶ τί · κακὸν ὁ γέλως , [ 751 ] φησίν ; Οὐ κακὸν ὁ γέλως , ἀλλὰ κακὸν τὸ παρὰ μέτρον , ὁ ἀκαιρον . Ὁ γέλως ἔγκειται ἐν ἡμῖν , ἵνα , ὅταν φθους ἴδωμεν διὰ μακροῦ χρόνου , τοῦτο ποιῶμεν · ὅταν τινὰς καταπεπληγμένους καὶ δεδοικότας , ἀνόμεν αὐτοὺς τῷ μειδιᾶσαι , οὐχ ἵνα ἀνακαγαγῶμεν καὶ ἀεὶ γελῶμεν · γέλως ἔγκειται τῇ ψυχῇ τῇ ἡμετέρᾳ , ἵνα ἀνῃσαι ποτὲ ἡ ψυχή , οὐχ ἵνα διαχέηται · ἐπεὶ καὶ ἐπιθυμία ἡμῖν ἔγκειται σαμάτων , καὶ οὐ πάντως ἀνάγκη διὰ τοῦτο ἐγκεῖσθαι καὶ αὐτῇ χρήσθαι · ἡ μὴ χρήσθαι ἀμέτρω · ἀλλὰ καὶ κρατοῦμεν αὐτῆς , καὶ οὐ λέγομεν , Ἐπεὶδὴ ἔγκειται , χρησώμεθα . Μετὰ δακρύων δούλευε τῷ Θεῷ , ἵνα δυνηθῇς ἀπονίσασθαι τὰ ἁμαρτημένα . Οἶδα ὅτι πολλοὶ διαμαρτύνται ἡμᾶς λέγοντας , Εἰδὼμεν δάκρυα . Διὰ τοῦτο δακρύων καιρὸς . Οἶδα ὅτι οἰωνίζονται οἱ λέγοντες · Φάγωμεν καὶ πίωμεν , αὔριον γὰρ ἀποθνῄσκομεν . Ματαιώτης ματαιοτήτων , τὰ πάντα ματαιότης . Οὐχ ἐγὼ λέγω , ἀλλ' αὐτός , ὁ τὴν πείραν τῶν πραγμάτων πάντων
Lemmas: νεύω , πᾶς χράομαι · ὁ ματιά ὁ Χριστός παρίστημι , ἐν οὐδείς εἰμί μέρος ὁ ἐκκλησία . οὐ ἀκούω Παῦλος λέγω . αἰσχρός καί μωρολογία καί εὐτραπελία ἀρότης δρῦς σύ ; μετά ὁ αἰσχρότης ὁ εὐτραπελία τίθημι , σύ δέ γελάω ; τις εἰμί μωρολογία ; ὁ μηδείς ἔχω χρήσιμος . Γεῖξ δέ ὅλιως καί διαχέω ὁ πρόσωπον ὁ μοναχικός , ὁ ἐστανρωμένος , ὁ παιδίον · γελάω , εἶπον ἐγώ ; πός σύ Χριστός οὗτος πονέω ἥκω ; οὐδαμοῦ · ἀλλά κατηφώνους μέν πολλάκις · καί γάρ ὅτε ὁ Ἰσρουαλὴμ ὁράω , δάκρυ , καί ὅτε ὁ προδότης ἐνέχω , παράγω , καί ὅτε ὁ Λάζαρος ἐγείρω μέλλω , καλέω · οὖον δέ γελάω ; εἰμί ἐπί ὁ ἕτερος ἁμάρτημα ὁ μή ἀλγὺν κατεργάζομαι δῖος , ὁ ἐπί ὁ αὐτός ἀναλαμβάνω διάκειμαι καί γελάω , Ποίας εἰμί συγγνώμη ἄξιος ; πένθος ὁ καιρός καί ὀλιγωρία , ὑποτασμοῦ καί δουλογυιος , ἀγών καί ἰβρίων · σύ δέ γελάω ; οὐ ὁράω πῶς ἐπικινέω Σάφρα ; οὐ ἀκούω ὁ Χριστός λέγω , οὐαί ὁ γελάω , ὅτι καλέω ; οὗτος φάλλος καί ἕκαστος ἡμέρα . τις γάρ λέγω , εἶπον ἐγώ ; ὅτι γελάω ; οὐδαμῶς · ἀλλά τίς ; εκοκισαω ἐν ὁ στεναγμός ἐγώ . ἀλλά τάχα τις εἰμί οὗτος διαχέω καί χαῦνος , ὡς καί ὁ επισημειον οὗτος γελάω , ὅτι δή περί γέλως οὗτος διαλέγω . καί γάρ τοιοῦτος εἰμί ὁ παραφορά , τοιοῦτος ὁ παραπληξία · οὐδέ αἰσθάνομαι ὁ ἐπιτήδειος . ἵστημι ὁ ἱερεύς ὁ Θεός ὁ πᾶς εὐχή ἀναφέρω , σύ δέ γελάω οὐδείς δείδω ; καί ἐκεῖνος μέν ὑπέρ σύ ὁ εὐχή ἀναφέρω , σύ δέ καταφρονέω ; οὐ ἀκούω ὁ γραφή ; λέγω · οὐαί ὁ καταφρονέω ; οὖον φρίττω ; οὖον συστέλλω σεαυτοῦ ; καί εἰς μέν βασίλειος εἴσειμι , καί σχῆμα καί βλέμμα καί βάδισμα καί πᾶς ὁ ἄλλος χωρέω σαυτοῦ · ἐνταῦθα δέ , ἔνθα ὁ εἰμί εἰμί βασίλειος , καί τοιοῦτος οἷος ὁ οὐράνιος , γελάω ; σύ μέν οὖν οἶδα ὅτι οὐ ὁράω · ἀκούω δέ ὅτι ἄγγελος πάρειμι πανταχοῦ , καί μάλιστα ἐν ὁ οἶκος ὁ Θεός παρευρίσκω ὁ βασιλεύς , καί πᾶς ἐμπίμπλημι ὁ ἀσώματος ἐκεῖνος δύναμις . οὕτως ἄμι καί πρός γυνή ὁ λόγος , ὁ ἐπί μέν ὁ ἀνήρ οὖον τοιαυος οὗτος ποιέω ταχέως · κάν ποιέω δέ , οὐ ἀεί , ἀλλά παρά ὁ καιρός ὁ ἄνεσις · ἐνταῦθα δέ ἀεί . κατακαλύπτω , εἶπον ἐγώ , ὁ κεφαλή , καί γελάω , ὁ γυνή , ἐν ἐκκλησία κάθημαι ; εἰσέρχομαι ἀξιολογέω ὁ ἁμάρτημα , προσποιέω ὁ Θεός , δήω καί ἱκετεύω ὑπέρ ὁ κακῶς σύ πλημμελέω , καί μετά γέλως οὗτος ποιέω ; πῶς οὖν αὐτός ἐξιλεόω δύναμαι ; καί τίς · κακός ὁ γέλως , [ 751 ] φημί ; οὖον κακός ὁ γέλως , ἀλλά κακός ὁ παρά μέτρον , ὁ ἀκαιρέω . ὁ γέλως ἔγκειμαι ἐν ἐγώ , ἵνα , ὅταν Φθοῦς ὁράω διά μακρός χρόνος , οὗτος ποιέω · ὅταν τις καταπλήσσω καί δείδω , ἀγριαίνω αὐτός ὁ μειδάω , οὐ ἵνα ἀνακαγαγῶμεν καί ἀεί γελάω · γέλως ἔγκειμαι ὁ Ψυχή ὁ ἡμέτερος , ἵνα αἰνέω ποτέ ὁ ψυχή , οὐ ἵνα διαχέω · ἐπεί καί ἐπιθυμία ἐγώ ἔγκειμαι σᾶμα , καί οὖον πάντως ἀνάγκη διά οὗτος ἔγκειμαι καί αὐτός χράω · ὁ μή χράω ἄμετρος · ἀλλά καί κρατέω αὐτός , καί οὖον λέγω , ἐπειδή ἔγκειμαι , χράω . μετά δάκρυ δουλεύω ὁ Θεός , ἵνα δύναμαι ἀπονίζω ὁ ἁμαρτάνω . οἶδα ὅτι πολύς διαμαρτυντ ἐγώ λέγω , οἶδα δάκρυ . Ζεύς οὗτος δάκρυ καιρός . οἶδα ὅτι οἰωνίζω ὁ λέγω · Φαγίσκω καί πίνω , αὔριον γάρ ἀποθνῄσκω . Ματαιώτης ματαιότης , ὁ πᾶς ματαιότης . οὐχ ἐγώ λέγω , ἀλλά αὐτός , ὁ ὁ πείρω ὁ πρᾶγμα πᾶς