joannes-chrysostomus.eclogae-ixlviii-ex-diversis-homiliis-sp pg063_0563.1
τι , τούτων ἐπίδοσιν . Οὕτω καὶ ὁ Θεὸς τοὺς αὐτοὺς ὡς ὠφέλιμα τὰ ὀλέθρια οὐκ ἀνέχεται δοῦναι , ὡς εἰς βλάβην αὐτοὺς γινώσκων ἰσάμενα . Οἶμαι , καὶ τοὺς ἀργαίους τῶν ἰατρῶν οὐχ ἀπλῶς οὐδὲ ἀλόγως νομοθετῆσαι , δημοσιεύεσθαι τὴν τῶν ποικίλων ἐργαλειῶν πᾶδειξιν , ἀλλ’ ἵνα τοὺς ὑγιαίνοντας ἀσφαλίζωνται , προδεικνύοντες αὐτοῖς , ὅσῳσιν ἀτακτοῦντες δεήσονται . Τὸν Χριστὸν τοίνυν καὶ γενέσης φοβερώτερον ἡμῖν εἶναι δεῖ , καὶ βασιλείας πολυϊονότερον · κἂν νοσήσωμεν , βέλτιον ἐν ταῖς ἀρρώστιαις μείναι ἢ διὰ τὴν ἀπαλλαγὴν τῆς ἀσθενείας εἰς ἀσέβειαν καταπεσεῖν . Κἂν γὰρ θεραπεύσῃ γῆς , μείζον κατέβλαψεν ἢ ὠφέλησεν · ὠφέλησε μὲν γὰρ πολλάκις τὸ σῶμα , τὸ πάντως ἀποθανοῦμενον μικρὸν ὑστερον καὶ σπέρματα μέλλον , κατέβλαψε δὲ τὴν ψυχὴν τὴν ἀθάνατον . Τὸν γὰρ οὐχ ἰατρὸν βέλτιον μηδὲ ἔχειν φάρμακα · ὁ μὲν οὖν μὴ ἔχων οὐτε σῴζει , οὔτε ἀπόλλυσιν , ὁ δὲ ἔχων ἀπόλλυσιν , οὐχ εἰδὼς ὅπως χρῆται · ἐπειδὴ οὐχ ἐν τῇ φύσει τῶν φαρμάκων ἐστὶν ἡ σωτηρία μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐν τῇ τέχνῃ τοῦ προσάγοντος . Οὐχ ἄρα τὸ ὄνομα ἔχειν ἰατροῦ , ἰατρὸν ἐστιν εἶναι . Ἠκούσας τὰ περὶ τοῦ Λάζαρου , πῶς λυμῶ καὶ νόσῳ καὶ ἐρημίᾳ πάντα τὸν αὐτοῦ χρόνον ἐπάλαισεν , ὡς καὶ αὐτὴν τὴν ζωὴν καταλῦσαι ἐν τῷ τοῦ πλούσιου πυλῶνι , καταφρονούμενος , λιμοκτων , τοῖς κυσὶ βορὰ προκειμένος ; Οὕτω γὰρ αὐτοῦ τὸ σῶμα παρεῖτο , ὡς μηδὲ τοῖς κύσι ἀποσδεῖν · δύνασθαι ἐπιόντας , καὶ τὰ τραύματα λειχμιζομένους · ἀλλ’ ὅμως οὐκ ἐπυθὼν ἐξήτησεν , οὐ πέταλα περιἤγεν , οὐ μαγγανείας ἐκίνησεν , οὐ γόητας πρὸς ἑαυτὸν ἐκάλεσεν , οὐχ ἄλλο τι τῶν κακωλυμένων ἐποίησεν · ἀλλ’ εἰωθε μᾶλλον ἐναποτιθέναι τοὺς κακοὺς ἐκείνους , ἢ τῆς εὐσεβείας μικρόν τι προθεῖναι μέρος . Τίνα οὖν ἔχομεν συγγνώμην ἡμεῖς , τοσαῦτα πάσχοντες ἐκείνου δεινὰ καὶ καρτεροῦντος , εἰ διὰ πυρετὸν ἢ τραύματα φαρμακοὺς καὶ γόητας εἰς τὰς οἰκίας καλοῦμεν τὰς ἑαυτῶν ; Πολλοὶ μὲν γὰρ πολλάκις ἀρρωστοῦσιν , ἀλλὰ τῆς ἀναγκίας εὐποροῦσι τροφῆς · ἄλλοι παντὶ συζῶσιν ἔοχάτῃ , ἀλλ’ ὑγείας ἀπολαύουσιν · ὁ δὲ Λάζαρος οὕτως ἦν ἐξεσθενηκώς , ὡς μηδὲ τοὺς κύνας ἀποσδεῖσαι δύνασθαι , ἀλλὰ νεκρὸς ἐμὲν γος ἔκειτο , ἐπιόντας μὲν αὐτοὺς θεωρῶν , ἀμύνεσθαι δὲ οὐχ ἰσχύων · οὕτως αὐτῷ τὰ μέλη παρεῖτο , οὕτω τεταρίχευτο τῇ ἀρρωστία , οὕτω δεδαπάνητο τῷ πειρασμῷ . Εἰ δὲ καθ’ αὐτοῦ τούτων ἔκαστον ἀφόρητον καὶ δεινόν , ὅταν ὁμοῦ συμπεπλεγμένα ἦ , πῶς οὐκ ἀδύναμος τις ἦν τὸ ταῦτα ὑπομέναν ; Εἰ μὲν γὰρ ἐπὶ τῆς ἐρήμου καὶ τῆς ἀσιτήτου κείμενος ταῦτα ἔπασχε , καὶ παρεωρᾶτο , οὐχ ἄν οὕτως ἠλγησ · τὸ γὰρ μηδὲνα παρεῖναι καὶ ἄκοντα φέρειν ἐπαθε τὰ συμβαίνοντα · τὸ δὲ ἐν μέσῳ τοσούτων κείμενον καὶ εὐημερούντων παρὰ μηδενὸς μηδὲ τῆς τυχοῦσης ἐπιμελείας τυγχάνειν , δριμυτέραν ἐποιεῖ τῶν δυνάμν γίνεσθαι τὴν αἰσθήσιν . Ἐννόησον οὖν εἰδὼς αὐτὸν εἶναι ὁρῶντα παρασιτῶν , κόλαζαι , καταθαλνόντας , [ 521 ] ἀναβαίνοντας , ἐξιόντας , εἰσιόντας , θορυβούντας , μεθύντας . Ἡμεῖς μὲν γὰρ , κἂν μυρία πάθωμεν δεινά , ἀλλ’ ἔχομεν πρὸς ἐκείνων ἰόντας , ἰκανὴν
Lemmas: τίς , οὗτος ἐπίδοσις . οὕτως καί ὁ θεός ὁ αὐτός ὡς ὠφέλιμος ὁ ὀλέθριος οὐ ἀνέχω δίδωμι , ὡς εἰς βλάβη αὐτός γιγνώσκω ἰσαίω . οἴμη , καί ὁ ἀργαῖος ὁ ἰατρός οὐ ἀπλόος οὐδέ ἄλογος νομοθετέω , δημοσιεύω ὁ ὁ ποικίλος ἐργαλεῖον πᾶδειξιν , ἀλλά ἵνα ὁ ὑγιαίνω ἀσφαλίζω , προδείκνυμι αὐτός , ὅσος ἀτακτέω δήω . ὁ Χριστός τοίνυν καί γένεση φοβερός ἐγώ εἰμί δεῖ , καί βασίλεια πολυιονοτερος · κἀν νοσέω , ἀγαθός ἐν ὁ ἀρρωστία μένω ἢ διά ὁ ἀπαλλαγή ὁ ἀσθένεια εἰς ἀσέβεια καταπίπτω . κἀν γάρ θεραπεύω γῆ , μείζων καταβλάπτω ἢ ὠφελέω · ὠφελέω μέν γάρ πολλάκις ὁ σῶμα , ὁ πάντως ἀποθνῄσκω μικρός ὕστερος καί σπέρμα μέλλω , καταβλάπτω δέ ὁ ψυχή ὁ ἀθάνατος . ὁ γάρ οὐ ἰατρός ἀγαθός μηδέ ἔχω φάρμακον · ὁ μέν οὖν μή ἔχω οὐ σῴζω , οὔτε ἀπόλλυμι , ὁ δέ ἔχω ἀπόλλυμι , οὐ εἰδοί ὅπως χράω · ἐπεί οὐ ἐν ὁ φύσις ὁ φάρμακον εἰμί ὁ σωτηρία μόνος , ἀλλά καί ἐν ὁ τέχνη ὁ προσάγω . οὐχ ἄρα ὁ ὄνομα ἔχω ἰατρός , ἰατρός εἰμί εἰμί . ἥκω ὁ περί ὁ Λάζαρου , πῶς λυμός καί νόσος καί ἐρημία πᾶς ὁ αὐτός χρόνος παλαίω , ὡς καί αὐτός ὁ ζωή καταλύω ἐν ὁ ὁ πλούσιος πύλη , καταφρονέω , λιμοκτεω , ὁ κύων βορά πρόκειμαι ; οὕτως γάρ αὐτός ὁ σῶμα παρίημι , ὡς μηδέ ὁ κύω ἀφοράω · δύναμαι ἔπειμι , καί ὁ τραῦμα λειχμιζομενος · ἀλλά ὅμως οὐ Πυθώ ἐξαιτέω , οὖον πέταλος περιάγω , οὖον μαγγανεία κινέω , οὖον γόης πρός ἑαυτοῦ καλέω , οὐ ἄλλος τίς ὁ κακωλυμένων ποιέω · ἀλλά εἴωθα μᾶλλον ἐναποτίθημι ὁ κακός ἐκεῖνος , ἢ ὁ εὐσέβεια μικρός τίς προτίθημι μέρος . τίς οὖν ἔχω συγγνώμη ἐγώ , τοσοῦτος πάσχω ἐκεῖνος δεινός καί καρτερέω , εἰμί διά πυρετός ἢ τραῦμα φαρμακός καί γόης εἰς ὁ οἰκίον καλέω ὁ ἑαυτοῦ ; πολλός μέν γάρ πολλάκις ἀρρωστέω , ἀλλά ὁ ἀναγκίας εὐπορέω τροφή · ἄλλος πᾶς συζάω ἔχω , ἀλλά ὑγεία ἀπολαύω · ὁ δέ Λάζαρος οὕτως εἰμί ἐξεσθενηκώς , ὡς μηδέ ὁ κύω αποσδεισος δύναμαι , ἀλλά νεκρός εἰμί γος κεῖμαι , ἔπειμι μέν αὐτός θεωρός , ἀμύνω δέ οὐ ἰσχύω · οὕτως αὐτός ὁ μέλος παρίημι , οὗτος ταριχευμένος ὁ ἀρρωστία , οὗτος δαπανάω ὁ πειρασμός . εἰμί δέ κατά αὐτός οὗτος ἕκαστος ἀφόρητος καί δεινός , ὅταν ὁμοῦ συμπλέκω εἰμί , πῶς οὐ ἀδύναμος τις εἰμί ὁ οὗτος ὑπομένω ; εἰμί μέν γάρ ἐπί ὁ ἐρῆμος καί ὁ ἄσιτος κεῖμαι οὗτος πάσχω , καί παροράω , οὐ ἄν οὕτως ἀλγέω · ὁ γάρ μηδείς πάρειμι καί ἄκων φέρω πάσχω ὁ συμβαίνω · ὁ δέ ἐν μέσος τοσοῦτος κεῖμαι καί εὐημερέω παρά μηδείς μηδέ ὁ τυγχάνω ἐπιμέλεια τυγχάνω , δριμύς ποιέω ὁ δυνάμν γίγνομαι ὁ αἴσθησις . ἐννοέω οὖν εἰδοί αὐτός εἰμί ὁράω παρασιτέω , κολάζω , καταθαλνόντας , [ 521 ] ἀναβαίνω , ἔξειμι , εἰσέρχομαι , θορυβέω , μεθύω . ἐγώ μέν γάρ , κἀν μυρίος πάσχω δεινός , ἀλλά ἔχω πρός ἐκεῖνος εἶμι , ἱκανός