joannes-chrysostomus.eclogae-ixlviii-ex-diversis-homiliis-sp pg063_0665.2
ὕψους ἑστῶσι πολὺς ὁ τρόμος , καὶ μία μόνον ἀσφάλεια λείπεται , τὸ μὴ κατακλῖναι κάτω μεγάλ εἰς τὴν γῆν ἰδεῖν · καὶ γὰρ πολὺς ἐντεῦθεν καὶ χαλεπὸς ὁ σκοτοδίνος γίνεται . Καὶ ὥσπερ ἐπὶ τῆς κιθάρας οὐχ ἄρχει μόνον ἀπὸ μιᾶς νευρᾶς τὴν μελωδίαν ἐργάσασθαι , ἀλλὰ πάσας ἐπιτεῖναι δεῖ μετὰ ῥυθμοῦ τοῦ προσήκοντος , οὕτω καὶ ἐπὶ τῆς κατὰ ψυχὴν ἀρετῆς οὐχ ἄρχει ἡμῖν νόμος εἰς εἰς σωτηρίαν , ἀλλὰ διὰ πάντας μετὰ ἀκριβείας φυλάττεσθαι . Τί γὰρ ἔφελος , εἴπέ μοι , ὅταν τις εὐχήνται μὲν ἐκτενῶς , μὴ ἐλεηθ δὲ δαψιλῶς ; ἢ ὅταν ἐλεηθ μὲν δαψιλῶς , πλεονεκτῶν δὲ καὶ βιαζόμενος ; ἢ ὅταν μὲν μὴ πλεονεκτῶν μηδὲ βιαζόμενος , πρὸς ἐπίδειξιν δὲ ἀνθρώπων καὶ φιλοτι-μίαν τῶν ὁρώντων ; ἢ ὅταν ἐλεηθ μὲν μετὰ πάσης ἀκριβείας , καὶ πρὸς τὸ τῷ Θεῷ δοκοῦν , ἐπαιρέεται δὲ αὐτῷ τούτῳ , καὶ μέγα φρονή ; ἢ ὅταν ταπεινὸς μὲν ἢ καὶ νηστείας προσέχων , φιλάργυρος δὲ καὶ ἐμπωρικός καὶ τῇ γῇ προσκλωμένος , καὶ τὴν μητέρα τῶν κακῶν ἐπισιῶν τῇ ψυχῇ , τὴν φιλαργυρίαν ; Οὐχ ἔνι γάρ , φησί , Θεῷ δουλεύειν καὶ μαμωνᾷ . Διὰ τοῦτο οὐδ’ οἱ φιλάνθρωποι ; Θεὸς οὕτως ψωνώμηνς κατὰ ταῦτὸν ἀπαντας εἶναι , καὶ τοὺς πονηροὺς καὶ τοὺς ἀγαθοὺς ἀναμεμῖχθαι , ἵνα καὶ τῶν πονηρῶν ἡ κακία ἐκκρύπτηται , καὶ τῶν ἀγαθῶν ἡ ἀρετὴ λαμπροτέρα δείκνυται , καὶ τὰ μέγιστα καρδάνωσιν οἱ ῥάθυμοι , ἢ βουλόμενοι , ἀπὸ τῆς τῶν σπουδαίων συνουσίας . Ὡσπερ γὰρ οἱ καλοὶ καὶ ἀγαθὸν διπλῆς ἀξιοτιμίας , ὅτι καὶ χρηστοὶ γεγόνασι καὶ οὐδὲν παρὰ τῶν πονηρῶν ἐδιδάχθαι · οὕτω καὶ οἱ φαῦλοι διπλῆς ἀξιοὶ κολάσεως , ὅτι τε πονηρὰ γεγόνασι δυνάμενοι γενέσθαι καλοὶ , καὶ ὅτι οὐδὲν ἀπὸ τῶν ἀγαθῶν ἐκέρδανον . Καὶ ὥσπερ τοὺς ἀγαθοὺς οὐχ ὁ ἀγαθὸς μόνον , ἀλλὰ καὶ ὁ πονηρὸς θαυμάζουσιν , οὕτω καὶ τοὺς κακοὺς οὐχ ὁ χρηστοὶ μόνον , ἀλλὰ καὶ οἱ φαῦλοι μισοῦσιν . Ἄλλ’ οἱ πολλοὶ τοὺς πονηροὺς θαυμάζουσιν , ὡς ἰκανοὺς ὄντας ἀδικεῖν καὶ βλάπτειν , οὐχ εἰδότες ὅτι μάλιστα πάντων αὐτοὺς ταλανίζειν ἐχρήν , ὅτι νομίζοντας ἑτέρους βλάπτειν καθ’ ἑαυτῶν τὸ ζῆρος ἀθλοῦσιν · ὅπερ ἀνοίας ἐστὶν ἑκάστης , ταυτὸν πληττοντα , μηδ’ αὐτὸ τοῦτο εἰδέναι , ἀλλὰ ἕτερον δοκεῖν ἀδικεῖν ἐν τῷ κατασφάττειν ἑαυτόν . Οὐ γὰρ τὸ ἀδικεῖσθαι κακόν , ἀλλὰ τὸ ἀδικεῖν καὶ μὴ εἰδέναι φέρειν ἀδικούμενον . Πόσα γὰρ ἠδίκησε τὸ Δαυὶδ ; πόσα δὲ ἠδίκησε ὁ Σαοὺλ ; τις οὖν γέγονεν ἀθλιώτερος ; καὶ ἐλαεινότερος ; τις δὲ λαμπρότερος καὶ μακαριώτερος ; οὐχ ὁ μὲν ἀπεκένυτο ὑπὸ τῆς ἀθυμίας καὶ τοῦ πονηροῦ δαίμονος · ὁ δὲ ὑπὲρ τὸν ἥλιον ἔλαμψε τοῖς τροπαίοις καὶ τῇ πρὸς Θεὸν εὐνοίᾳ ; οὐχ ὁ μὲν ἀπηγχονίζετο τῷ φόβῳ , ὁ δὲ συγὴ πάντα φέρων , ἀπαντας εἰλς καὶ ἑαυτῷ προσέσπασεν , ἐπειδὴ ὁ μὲν ἀνελειν ἐπιχειρεῖ πολλάκις , ὁ δὲ διωκόμενος τὸν πολέμιον εἰς χεῖρας [ ὕδ ] ἐλάμβανε , καὶ λαμβάνων ἐφείδετο ; Τίς ἀσθενέστερος , τις δὲ δυνατωτέρος δείκνυται ; οὐχ οὕτως ὁ μηδὲ δικαίως ἐπεξελθών ; Καὶ μᾶλα εἰκῶτως . Ὁ μὲν γὰρ στρατιώτας ἀπλισμένους , ὁ δὲ τὴν δικαιοσύνην , τὴν μερίων στρατοπεδίων ἰσχυροτέραν , εἶχε σύμμαχον καὶ βοηθόν . Ὅτε δὲ αὐτὸς οὐτὸς ὁ ἀδικηθεὶς καὶ ἰσχύσας ἠδίκησεν ὕστερον , ὅρα πῶς ἀσθενέστερος γίνεται . Ἠδίκησεν τὸν Ὀυρίαν , καὶ μετέστη πάλιν ἡ τάξις · καὶ ἡ μὲν ἀσθένεια πρὸς τὴν δύναμιν , ἡ δὲ δύναμις · πρὸς τὸν ἀδικηθέντα διέδυ , καὶ νεκροὺς ὡν ἐπὸρθε τὴν οἰκίαν τὴν ἐκείνου · καὶ αὐτὸς μὲν βασιλεὺς ὡν ὡς ζῶν οὐδὲν ἰσχύσεν · ἐκεῖνος δὲ στρατιώτης ὡν καὶ στραγεῖς , πάντα τὰ ἐκείνου ἄνω καὶ κάτω πεποίηκεν . Ὅταν οὖν ἴδῃς τινὰ ὀρθῶς ζῶντα καὶ δεῖ ποθε εἰ - 1 .
Lemmas: ὕψος ἵστημι πολύς ὁ τρόμος , καί εἷς μόνος ἀσφάλεια λείπω , ὁ μή κατακλίνω κάτω μέγας εἰς ὁ γῆ ὁράω · καί γάρ πολύς ἐντεῦθεν καί χαλεπός ὁ σκοτόδινος γίγνομαι . καί ὥσπερ ἐπί ὁ κιθάρα οὐ ἄρχω μόνος ἀπό εἷς νευρά ὁ μελῳδία ἐργάζομαι , ἀλλά πᾶς ἐπιτείνω δεῖ μετά ῥυθμός ὁ προσήκω , οὗτος καί ἐπί ὁ κατά ψυχή ἀρετή οὐ ἄρχω ἐγώ νόμος εἰς εἰς σωτηρία , ἀλλά διά πᾶς μετά ἀκρίβεια φυλάσσω . τις γάρ ἔφελος , εἶπον ἐγώ , ὅταν τις εὐχήνται μέν ἐκτενής , μή ἐλεέω δέ δαψιλής ; ἢ ὅταν ἐλεέω μέν δαψιλής , πλεονέκτης δέ καί βιάζομαι ; ἢ ὅταν μέν μή πλεονέκτης μηδέ βιάζομαι , πρός ἐπίδειξις δέ ἄνθρωπος καί φιλοτιμία ὁ ὁράω ; ἢ ὅταν ἐλεέω μέν μετά πᾶς ἀκρίβεια , καί πρός ὁ ὁ Θεός δοκέω , ἐπαίρω δέ αὐτός οὗτος , καί μέγας φρονέω ; ἢ ὅταν ταπεινός μέν ἢ καί νηστεία προσέχω , φιλάργυρος δέ καί ἐμπορικός καί ὁ γῆ προσκλάω , καί ὁ μήτηρ ὁ κακός ἐπίσιον ὁ Ψυχή , ὁ φιλαργυρία ; οὐχ ἐν γάρ , φημί , Θεός δουλεύω καί μαμωνᾶς . Ζεύς οὗτος οὐδέ ὁ φιλάνθρωπος ; θεός οὕτως ψωνώμηνς κατά αὐτός ἅπας εἰμί , καί ὁ πονηρός καί ὁ ἀγαθός ἀναμείγνυμι , ἵνα καί ὁ πονηρός ὁ κακία ἐκκρύπτω , καί ὁ ἀγαθός ὁ ἀρετή λαμπρός δείκνυμι , καί ὁ μέγας καρδάνωσιν ὁ ῥάθυμος , ἢ βούλομαι , ἀπό ὁ ὁ σπουδαῖος συνουσία . ὡς γάρ ὁ καλός καί ἀγαθός διπλόος αξιοτιμιος , ὅτι καί χρηστός γίγνομαι καί οὐδείς παρά ὁ πονηρός διδάσκω · οὗτος καί ὁ φαῦλος διπλόος ἀξιόω κόλασις , ὅτι τε πονηρός γίγνομαι δύναμαι γίγνομαι καλός , καί ὅτι οὐδείς ἀπό ὁ ἀγαθός κερδαίνω . καί ὥσπερ ὁ ἀγαθός οὐ ὁ ἀγαθός μόνος , ἀλλά καί ὁ πονηρός θαυμάζω , οὗτος καί ὁ κακός οὐ ὁ χρηστός μόνος , ἀλλά καί ὁ φαῦλος μισέω . ἄλλος ὁ πολύς ὁ πονηρός θαυμάζω , ὡς ἱκανός εἰμί ἀδικέω καί βλάπτω , οὐ οἶδα ὅτι μάλιστα πᾶς αὐτός ταλανίζω χρή , ὅτι νομίζω ἕτερος βλάπτω κατά ἑαυτοῦ ὁ Ζήρος ἀθλέω · ὅσπερ ἄνοια εἰμί ἕκαστος , τατός πλήσσω , μηδέ αὐτός οὗτος οἶδα , ἀλλά ἕτερος δοκέω ἀδικέω ἐν ὁ κατασφάζω ἑαυτοῦ . οὖον γάρ ὁ ἀδικέω κακός , ἀλλά ὁ ἀδικέω καί μή οἶδα φέρω ἀδικέω . Πόσα γάρ ἀδικέω ὁ Δαυίδ ; πόσος δέ ἀδικέω ὁ Σαῦλος ; τις οὖν γίγνομαι ἄθλιος ; καί ἐλάϊνος ; τις δέ λαμπρός καί μακάριος ; οὐ ὁ μέν ἀπεκένυτο ὑπό ὁ ἀθυμία καί ὁ πονηρός δαίμων · ὁ δέ ὑπέρ ὁ ἥλιος λάμπω ὁ τρόπαιον καί ὁ πρός θεός εὔνοια ; οὐ ὁ μέν ἀπαγχονίζω ὁ φόβος , ὁ δέ συγὴ πᾶς φέρω , ἅπας εἴλω καί ἑαυτοῦ προσσπάω , ἐπεί ὁ μέν ἀναιρέω ἐπιχειρέω πολλάκις , ὁ δέ διώκω ὁ πολέμιος εἰς χείρ [ υδʹ ] λαμβάνω , καί λαμβάνω φείδομαι ; Τῖς ἀσθενής , τις δέ δυνατός δείκνυμι ; οὐ οὕτως ὁ μηδέ δικαίως ἐπεξέρχομαι ; καί μῆλον εἰκῶτως . ὁ μέν γάρ στρατιώτης ἀπλισμένους , ὁ δέ ὁ δικαιοσύνη , ὁ μερίζω στρατοπέδιον ἰσχυρός , ἔχω σύμμαχος καί βοηθός . ὅτε δέ αὐτός οὗτος ὁ ἀδικέω καί ἰσχύω ἀδικέω ὕστερος , ὁράω πῶς ἀσθενής γίγνομαι . ἀδικέω ὁ οὐρία , καί μεθίστημι πάλιν ὁ τάξις · καί ὁ μέν ἀσθένεια πρός ὁ δύναμις , ὁ δέ δύναμις · πρός ὁ ἀδικέω διαδύνω , καί νεκρός ὡς ἐπὸρθε ὁ οἰκίον ὁ ἐκεῖνος · καί αὐτός μέν βασιλεύς ὡς ὡς ζῶ οὐδείς ἰσχύω · ἐκεῖνος δέ στρατιώτης ὡς καί στραγεῖς , πᾶς ὁ ἐκεῖνος ἄνω καί κάτω ποιέω . ὅταν οὖν ὁράω τις ὀρθῶς ζῶ καί δεῖ πόθος εἰμί - 1 .