joannes-chrysostomus.de-sanctis-bernice-et-prosdoce pg050_0237.1
Ναί , τὰ τοιαῦτα βαπτίζεσθαι καὶ γυναῖκας βαπτίζεσθαι , καθάπερ οὐν καὶ ἐκείνη τότε καὶ ἐβάπτισεν , καὶ ἱερεῖα γέγονε · καὶ γὰρ θύματα προσήγαγε λογικά , καὶ χειροτονίας αὕτῃ ἡ προαρίθμησις γέγονε · καὶ τὸ δὴ θαυμαστόν , ὅτι οὐκ ἐδέξθη θυσιαστηρίῳ θύουσα , οὐδὲ ξύλων , οὐδὲ πυρός , οὐδὲ μαχαίρας · πάντα γὰρ γέγονε ὁ ποταμὸς , καὶ θυσιαστήριον , καὶ ξύλα , καὶ μαχαίρα , καὶ πῦρ , καὶ θυσία , καὶ βάπτισμα , βάπτισμα πολλῷ τοῦτο α τοῦ βαπτίσματος σφεκτότερον . Παρὰ μὲν γὰρ τούτου φησὶ Παῦλος · Σύμμετρον γεγόναμεν β τῷ ὁμοιώματι τοῦ θανάτου αὐτοῦ · περὶ δὲ τοῦ βαπτίσματος τῶν μαρτύρων [ 614 ] οὐκ ἐστὶ τῷ ὁμοιώματι τοῦ θανάτου αὐτοῦ λέγει , ἀλλὰ ὅτι συμμορφούμεθα τῷ θανάτῳ αὐτοῦ . Εἰσῆλθεν οὖν τὰς θυγατέρας ἡ μήτηρ , οὐχ ὡς εἰς ποταμὸν μέλλουσα εἰσάγειν , ἀλλ’ ὥσπερ εἰς τὰς ἱερὰς αὐτὰς · παττίδας χειραγωγούσα · εἰσήνην ἐκπεπρωμένη κατέγνω καὶ λέγουσα · Ἰδοὺ ἐγὼ καὶ τὰ παιδία , ὁ ἐμοὶ ἔδωκεν ὁ Θεὸς · σὺ μοι αὐτὰ ἔδωκας , σοὶ αὐτὰ παρακατατίθεμαι , τὰ ἐμὰς τῆς καὶ ἐμαυτῆς . Καὶ οὕτω διπλοῦν ἐγένετο τὸ τῆς γυναικὸς μαρτύριον , μᾶλλον δὲ τριπλοῦν · διὰ μὲν γὰρ ἑαυτῆς ἔπαφε , διὰ δὲ τῶν δύο θυγατέρων ὅς ἐμαρτύρησε · καὶ ὥσπερ ἓν ἔνικα ἐκαυτῇ ἀφέναι · ἐμεῖλε , πολλὰς αὐτῇ τῆς ὑπομονῆς , ἔδει , οὕτω καὶ δεῖ τὰ παιδία μεθ’ ἑαυτῆς εἰλῆν , ἑτέρα τοιαύτης ἐχρήσθη ὑπομονῆς , μᾶλλον δὲ πολλῷ πλείους · οὐ γὰρ οὕτως αἱ γυναῖκες ἀλγεινὴ εἰώθασι , ἐπειδὰν αὐταὶ μέλλωσι τελευτᾶν , ὡς δεῦν αἱ αἱ θυγατέρες αὐτῶν τοῦτο πάσχουσιν . Ὥστε μειζόνως διὰ τῶν θυγατέρων ἐμαρτύρησεν εἶν , καὶ πρὸς αὐτὴν ἀπεδίδοτο τῆς φύσεως τὴν συγγενείαν , καὶ πρὸς τὴν φύλα τῶν ὀδύνων ἐσῆ , καὶ πρὸς τὴν ἀφόρητον τῶν σπλαγχνῶν παραχὴν , καὶ πρὸς τὸν τῆς μητρὸς θόρυβον . Εἰ γὰρ θυγατέρα μίαν τις ἀποθνῄσκουσαν ὁρῶσα ἀδύνατον ἠγεῖται τὸν βίον , αὕτη τὰς δύο θυγατέρας ἀθρόων [ αὐτῇ ] οὐχὶ ὁρῶσα ἀποθνῄσκουσα , ἀλλὰ διὰ τῆς οἰκείας χειρὸς πρὸς τὸν θάνατον ἤκουσα , ἐννόησον ὅσα ἐπειδὴν τοῦτο τὰ μαρτύρια , ὁ μηδ’ ἀκούσαι ἑτέρους φοροῦν , διὰ τῶν πραγμάτων ὁπομαινᾶσα ἐκεῖνη . Οἱ μὲν οὖν στρατιώται τούτων οὐδὲν εἰδότες ἐμενον ὡς ληψόμενοι πάλιν αὐτὰς , ἐκεῖναι δὲ ἦσαν μετὰ τῶν τοῦ Χριστοῦ στρατιωτῶν λοιπὸν τῶν οὐρανίων ἀγγέλων · οἱ δὲ τηροῦντες οὐκ εἶδον · οὐ γὰρ εἶχον τοὺς τῆς πίστεως ὀφθαλμούς . Ὁ μὲν οὖν Παῦλος φησὶ παρὰ τῆς μητρὸς , ὅτι Σωθήσεσθαι διὰ τῆς τεκνογονίας · ἐνταῦθα δὲ αἱ θυγατέρες διὰ τῆς μητρὸς διεσώθησαν . Οὕτως ὀδύνειν χρή τὰς μητέρας . Καὶ γὰρ αὗται αἱ ὀδύνες τῶν προτέρων βελτίους , μικροτέραν μὲν ὀδύνην , μειζόνους δὲ ἔχουσαι κέρδος . Ἐκεῖναι ἦσαν τῶν ὀδύνων , ὅσαι μητέρες ἐγένοντο , οἷαι αἱ ὀδύνες θυγατέρας ἰδεῖν ἀποθνῄσκουσα · τὸ δὲ καὶ αὐτὴν αὐτοχείρα γενέσθαι τῆς σφαγῆς , ἔρατον ἔχει τὴν ὑπεροχὴν .
Lemmas: Ναίς , ὁ τοιοῦτος βαπτίζω καί γυνή βαπτίζω , καθά οὖν καί ἐκεῖνος τότε καί βαπτίζω , καί ἱερεῖον γίγνομαι · καί γάρ θῦμα προσάγω λογικός , καί χειροτονία οὗτος ὁ προαρίθμησις γίγνομαι · καί ὁ δή θαυμαστός , ὅτι οὐ δέχομαι θυσιαστήριον θύω , οὐδέ ξυλών , οὐδέ πῦρ , οὐδέ μάχαιρα · πᾶς γάρ γίγνομαι ὁ ποταμός , καί θυσιαστήριον , καί ξύλο , καί μαχαίρα , καί πῦρ , καί θυσία , καί βάπτισμα , βάπτισμα πολύς οὗτος α ὁ βάπτισμα σφεκτοτερος . παρά μέν γάρ οὗτος φημί Παῦλος · σύμμετρος γίγνομαι β ὁ ὁμοίωμα ὁ θάνατος αὐτός · περί δέ ὁ βάπτισμα ὁ μάρτυς [ 614 ] οὐ εἰμί ὁ ὁμοίωμα ὁ θάνατος αὐτός λέγω , ἀλλά ὅτι συμμορφόομαι ὁ θάνατος αὐτός . εἰσέρχομαι οὖν ὁ θυγάτηρ ὁ μήτηρ , οὐ ὡς εἰς ποταμός μέλλω εἰσάγω , ἀλλά ὥσπερ εἰς ὁ ἱερός αὐτός · παττιδαις χειραγωγώ · εἰσήνην ἐκπεράω καταγιγνώσκω καί λέγω · ἰδέ ἐγώ καί ὁ παιδίον , ὁ ἐγώ δίδωμι ὁ θεός · σύ ἐγώ αὐτός δίδωμι , σύ αὐτός παρακατατίθεμαι , ὁ ἐμός ὁ καί ἐμαυτοῦ . καί οὕτως διπλόος γίνομαι ὁ ὁ γυνή μαρτύριον , μᾶλλον δέ τριπλόος · διά μέν γάρ ἑαυτοῦ Ἔπαφος , διά δέ ὁ δύο θυγάτηρ ὅς μαρτυρέω · καί ὥσπερ εἷς νικάω καυτός ἀφίημι · μέλω , πολύς αὐτός ὁ ὑπομονή , δέω , οὕτως καί δέω ὁ παιδίον μετά ἑαυτοῦ εἵλη , ἕτερος τοιοῦτος χράω ὑπομονή , μᾶλλον δέ πολύς πολύς · οὐ γάρ οὕτως ὁ γυνή ἀλγεινός εἴωθα , ἐπειδάν αὐτός μέλλω τελευτάω , ὡς δέω ὁ ὁ θυγάτηρ αὐτός οὗτος πάσχω . Ὥστος μέγας διά ὁ θυγάτηρ μαρτυρέω εἰμί , καί πρός αὐτός ἀποδίδωμι ὁ φύσις ὁ συγγένεια , καί πρός ὁ φύλο ὁ οδύνη εἰμί , καί πρός ὁ ἀφόρητος ὁ σπλάγχνον φαράχης , καί πρός ὁ ὁ μήτηρ θόρυβος . εἰμί γάρ θυγάτηρ εἷς τις ἀποθνῄσκω ὁράω ἀδύνατος ἡγέομαι ὁ βίος , οὗτος ὁ δύο θυγάτηρ ἀθρόος [ αὐτός ] οὐ ὁράω ἀποθνῄσκω , ἀλλά διά ὁ οἰκεῖος χείρ πρός ὁ θάνατος ἀκούω , ἐννοέω ὅσος ἐπειδή οὗτος ὁ μαρτύριον , ὁ μηδέ ἀκούω ἕτερος φορέω , διά ὁ πρᾶγμα ὁράω ἐκεῖνος . ὁ μέν οὖν στρατιώτης οὗτος οὐδείς οἶδα ἵημι ὡς λαμβάνω πάλιν αὐτός , ἐκεῖνος δέ ἥδω μετά ὁ ὁ Χριστός στρατιώτης λοιπός ὁ οὐράνιος ἄγγελος · ὁ δέ τηρέω οὐ ὁράω · οὐ γάρ ἔχω ὁ ὁ πίστη ὀφθαλμός . ὁ μέν οὖν Παῦλος φημί παρά ὁ μήτηρ , ὅτι σῴζω διά ὁ τεκνογονία · ἐνταῦθα δέ ὁ θυγάτηρ διά ὁ μήτηρ διασῴζω . οὕτως ὄζω χράω ὁ μήτηρ . καί γάρ αὐτός ὁ οδύνη ὁ πρότερος ἀγαθός , μικρός μέν ὀδύνη , μείζων δέ ἔχω κέρδος . ἐκεῖνος ἥδω ὁ οδύνη , ὅσος μήτηρ γίνομαι , οἷος ὁ οδύνη θυγάτηρ ὁράω ἀποθνῄσκω · ὁ δέ καί αὐτός αὐτόχειρ γίγνομαι ὁ σφαγή , ἐράω ἔχω ὁ ὑπεροχή .