joannes-chrysostomus.de-sancta-pentecoste-homiliae-1-2 pg050_0062.2
δύνασθαι ἡδυνήθη τὴν γνῶσιν τῶν φρονημάτων τοῦ ἀγαπῶν αὐτόν , πῶς ἡμεῖς , ὦ μακάριε Παῦλε , τοῦτον τὴν γνῶσιν ἔχειν δυνάμεθα ; Μικρὸν ἀνάμεινον , καὶ ἀκούσῃ αὐτοῦ καὶ τοῦτο δηλοῦντος · ἐκπλήττει γὰν λέγων · Ἡμῖν δὲ ὁ θεὸς ἀπεκάλυψεν διὰ τοῦ Πνεύματος αὐτοῦ . Καὶ οὐδὲ μέχρι τοῦτον ἐστη · ἀλλ’ ἵνα δείξῃ καὶ τῆς δυνάμεως τὸ μέγεθος , καὶ ὡς τῆς αὐτῆς ἐστιν οὐσίας τῷ Πατρὶ καὶ τῷ Υἱῷ , φησί · Τὸ γὰρ Πνεῦμα πάντα ἐρευνᾷ , καὶ τὰ βάθη τοῦ θεοῦ . Εἰτα βουλόμενος ἐξ ἀνθρωπίνων παραδειγμάτων ἀχριβέστεραν ἡμῖν ἐνθεῖναι τὴν διδασκαλίαν , ἐπήγαγε · Τίς γὰρ οὐδὲν ἀνθρώπων τὰ τοῦ ἀνθρώπου , εἰ μὴ τὸ πνεῦμα τοῦ ἀνθρώπου τὸ ἐν αὐτῷ ; Οὕτω καὶ τὰ τοῦ θεοῦ οὐδεὶς οἶδεν , εἰ μὴ τὸ Πνεῦμα τοῦ θεοῦ . Εἶδες διδασκαλίαν ἀπριεκταμένην ; Ὦπατερ , φησί , τὰ τῆς διανοίας τοῦ ἀνθρώπου οὐχ οὖν τε ἑτέρων τινὰ εἰδέναι , ἀλλ’ αὐτὸς μόνος οἶδε τὰ ἑαυτοῦ · οὕτω καὶ τὰ τοῦ θεοῦ οὐδεὶς οἶδεν , εἰ μὴ τὸ Πνεῦμα τοῦ θεοῦ · δ μέγιστον καὶ σφόδρα ἰκανὸν δείξαι τοῦ Πνεύματος τὴν ἀξίαν . Παράδειγμα γὰρ παρἤγαγε μονογενῆ λέγων , μὴ οὖν τέ τινα τῶν ἀνθρώπων τὰ τῆς διανοίας αὐτοῦ ἀγνοεῖν ποτε . Ὦπατερ οὖν τοῦτο οὐ δύνατον , οὕτω καὶ τὰ τοῦ θεοῦ μετὰ τοσαύτης ἀκριβείας , φησίν , ἐπίσταται Πνεῦμα τὸ ἅγιον . Ἄλλ’ οὐκ οἶδα πῶς οὐδὲ ταῦτα λέγων ὁ μακάριος οὗτος καὶ κινεῖται τῶν διὰ τὴν οἰκείαν προλήψιν κατὰ τῆς ἑαυτῶν σωτηρίας τοσούτων 471 ἐπιδεικνυμένων πόλεμον κατὰ τῆς τοῦ Πνεύματος ἀξίας , καὶ τὸν ἦχον εἰς αὐτοὺς ἀλλοτριοῦντων αὐτὸ τῆς δεσποτικῆς ἀξίας , καὶ καταγόντων εἰς τὴν τῶν δημιουργημάτων ἐπιτελείαν . Ἄλλ’ εἰ καὶ ἄκλεινοι φιλονεικίας διέκεινται , ἀπεναντίας ἰστάμενοι τοῖς παρὰ τῆς θείας Γραφῆς εἰρημένοις , ἡμεῖς τὰ θεία διδάγματα ὡς χρησίμους ἀκροθῶν κατενεχθέντας δεχόμενοι , τὴν προσηκούσαν δοξολογίαν ἀναπέμψωμεν , μετὰ τῆς ὀρθῆς πίστεως καὶ τῆς ἀληθείας τῆς ἀκριβείας ἐπιδεικνυμένην . Πρὸς μὲν οὖν τοὺς ἐπιχειροῦντας ἐναντία τοῖς παρὰ τοῦ Πνεύματος εἰρημένοις διδάσκειν , ἰκανὰ τὰ εἰρημένα · ἀναγκαῖον δὲ εἰπεῖν πρὸς τὴν ὑμετέραν ἀγάπην , τίνος ἐνεκεν ἡμῖν τὸ αἴτιον τῶν τοσούτων ἀγαθῶν οὐκ εὐθὺς μετὰ τὴν αὐτοῦ ἄνοδον κεχάρισται ὁ Κύριος · ἀλλ’ ἀφήκεν ὀλίγας πρότερον ἐνδιατριφᾶι ἡμέρας , καὶ καθ’ ἑαυτοὺς γενέσθαι τοὺς μαθητάς , καὶ τότε τὴν τοῦ Πνεύματος χάριν κατεπέμψεν . Οὐχ ἀπλῶς , οὐδὲ εἰκῇ οὐδὲ τοῦτο γεγέννηται . Ἐπειδὴ γὰρ ἦδε τῶν ἀνθρώπων τὸ γένος οὐχ ὁμοίως τὰ ἐν χειρὶ θαυμάζοντες ἀγαθὰ , οὐδὲ κατ’ ἀξίαν τιμῶντας ἐκεῖνα , ἀπερ ἂν ἡδεῖα καὶ μεγάλα καταφανῆ , ἂν μὴ καὶ τῶν ἐναντίων ἡ ἐσθόδος παρεισελθῇ · σὺν τι λέγω · δεῖ γὰρ αὐτὸ σαφέστερον εἰπεῖν · ὁ ὀνίαζων καὶ εὐεκτὼν τὸ σῶμα οὐκ αἰσθάνεται , οὐδὲ ἀκριβῶς εἰδέναι δύναται , ὅσα αὐτῷ ἀγαθὰ ἢ ὑγεία ἐχαρίσατο , εἰ μὴ καὶ τῆς νόσου πείραν λάβῃ τῆς ἀσθενείας παρεισελθοῦσης · καὶ τὴν ἡμέραν πάλιν βλέπων οὐχ ὁμοίως θαυμάζει τὸ φῶς , ἂν μὴ καὶ τὴς νυκτὸς σκότος διαβλέψῃ . Καὶ γὰρ ἢ τῶν ἐναντίων πείρα διδάσκαλος δεῖ γίνεται σαφὴς ἐκείνων , ὧν πρότερον ἐν ἀπολαύσει τυγχάνοντες ἦμεν . Διὰ τοῦτο καὶ τότε , ἐπειδὴ μυρίων ἦσαν ἀγαθῶν οἱ μαθηταὶ κατὰ τὴν αὐτοῦ παρουσίαν ἀπολαύσαντες ,
Lemmas: δύναμαι δύναμαι ὁ γνῶσις ὁ φρόνημα ὁ ἀγάπη αὐτός , πῶς ἐγώ , ὦ μακάριος Παῦλος , οὗτος ὁ γνῶσις ἔχω δύναμαι ; μικρός ἀναμένω , καί ἀκούω αὐτός καί οὗτος δηλόω · ἐκπλήσσω Γαῖα λέγω · ἡμῖν δέ ὁ θεός ἀποκαλύπτω διά ὁ πνεῦμα αὐτός . καί οὐδέ μέχρι οὗτος ἵστημι · ἀλλά ἵνα δείκνυμι καί ὁ δύναμις ὁ μέγεθος , καί ὡς ὁ αὐτηες͂ς εἰμί οὐσία ὁ πατήρ καί ὁ υἱός , φημί · Τέ γάρ πνεῦμα πᾶς ἐρευνάω , καί ὁ βάθος ὁ θεός . εἶτα βούλομαι ἐκ ἀνθρώπινος παράδειγμα ἀκριβής ἐγώ ἐντίθημι ὁ διδασκαλία , ἐπάγω · Τῖς γάρ οὐδείς ἄνθρωπος ὁ ὁ ἄνθρωπος , εἰμί μή ὁ πνεῦμα ὁ ἄνθρωπος ὁ ἐν αὐτός ; οὕτως καί ὁ ὁ θεός οὐδείς οἶδα , εἰμί μή ὁ πνεῦμα ὁ θεός . εἶδον διδασκαλία ἀπριεκταμένην ; Ὦπατερ , φημί , ὁ ὁ διάνοια ὁ ἄνθρωπος οὐ οὖν τε ἕτερος τις οἶδα , ἀλλά αὐτός μόνος οἶδα ὁ ἑαυτοῦ · οὕτως καί ὁ ὁ θεός οὐδείς οἶδα , εἰμί μή ὁ πνεῦμα ὁ θεός · δ μέγας καί σφόδρα ἱκανός δείκνυμι ὁ πνεῦμα ὁ ἄξιος . παράδειγμα γάρ παράγω μονογενής λέγω , μή οὖν τε τις ὁ ἄνθρωπος ὁ ὁ διάνοια αὐτός ἀγνοέω ποτέ . Ὦπατερ οὖν οὗτος οὐ δυνατός , οὕτως καί ὁ ὁ θεός μετά τοσοῦτος ἀκρίβεια , φημί , ἐπίσταμαι πνεῦμα ὁ ἅγιος . ἄλλος οὐ οἶδα πῶς οὐδέ οὗτος λέγω ὁ μακάριος οὗτος καί κινέω ὁ διά ὁ οἰκεῖος πρόληψις κατά ὁ ἑαυτοῦ σωτηρία τοσοῦτος 471 ἐπιδείκνυμι πόλεμος κατά ὁ ὁ πνεῦμα ἄξιος , καί ὁ ἦχος εἰς αὐτός ἀλλοτριόω αὐτός ὁ δεσποτικός ἄξιος , καί κατάγω εἰς ὁ ὁ δημιούργημα ἐπιτέλεια . ἄλλος εἰμί καί ακλεινοος φιλονικία διεκειντ , απεναντίας ἵστημι ὁ παρά ὁ θεῖος Γραφής λέγω , ἐγώ ὁ θεῖος δίδαγμα ὡς χρήσιμος ἀκροθῶν καταφέρω δέχομαι , ὁ προσήκω δοξολογία ἀναπέμπω , μετά ὁ ὀρθός πίστη καί ὁ ἀλήθεια ὁ ἀκρίβεια ἐπιδείκνυμι . πρός μέν οὖν ὁ ἐπιχειρέω ἐναντίος ὁ παρά ὁ πνεῦμα λέγω διδάσκω , ἱκανός ὁ λέγω · ἀναγκαῖος δέ λέγω πρός ὁ ὑμέτερος ἀγάπη , τίς ἕνεκα ἐγώ ὁ αἴτιος ὁ τοσοῦτος ἀγαθός οὐ εὐθύς μετά ὁ αὐτός ἄνοδος χαρίζομαι ὁ κύριος · ἀλλά ἀφίημι ὀλίγος πρότερος ἐνδιατρίβω ἡμέρα , καί κατά ἑαυτοῦ γίγνομαι ὁ μαθητής , καί τότε ὁ ὁ πνεῦμα χάρις καταπέμπω . οὐχ ἀπλόος , οὐδέ εἰκῇ οὐδέ οὗτος γεννάω . Ἐπειδή γάρ ἥδω ὁ ἄνθρωπος ὁ γένος οὐ ὅμοιος ὁ ἐν χείρ θαυμάζω ἀγαθός , οὐδέ κατά ἄξιος τιμάω ἐκεῖνος , ὅσπερ ἄν ἡδύς καί μέγας καταφανής , εἄν μή καί ὁ ἐναντίος ὁ ἐσθόδος παρεισέρχομαι · σύν τίς λέγω · δέω γάρ αὐτός σαφής λέγω · ὁ ονιαζω καί εὐεκτός ὁ σῶμα οὐ αἰσθάνομαι , οὐδέ ἀκριβῶς οἶδα δύναμαι , ὅσος αὐτός ἀγαθός ἢ ὑγεία χαρίζομαι , εἰμί μή καί ὁ νόσος πεῖρα λαμβάνω ὁ ἀσθένεια παρεισέρχομαι · καί ὁ ἡμέρα πάλιν βλέπω οὐ ὅμοιος θαυμάζω ὁ φάος , εἄν μή καί σής νύξ σκότος διαβλέπω . καί γάρ ἢ ὁ ἐναντίος πεῖρα διδάσκαλος δέω γίγνομαι σαφής ἐκεῖνος , ὅς πρότερος ἐν ἀπόλαυσις τυγχάνω εἰμί . Ζεύς οὗτος καί τότε , ἐπεί μυρίος ἥδω ἀγαθός ὁ μαθητής κατά ὁ αὐτός παρουσία ἀπολαύω ,