joannes-chrysostomus.de-sacerdotio-lib-1-6 pg048_0109.1
ἡ . ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ . Ὅρασε , ἔφη ἐγώ · οὐ γὰρ ἄνθρ τοιούτων εἰμὶ μόνον ἑτοιμος · εὐθὺνας ὑπὲρ εἰν , ἀλλὰ καὶ τῶν ἀνευθύνων · ἡμᾶς ἀρξάσας , καὶ τούτων πειράσομαι σοι λόγον δοῦναι , ὡς ἂν οἷός τε ὦ . Καὶ , εἰ βούλει γε , ἀπ' αὐτῶν πρῶτον τῆς ἀπολογίας ποιήσομαι τὴν ἀρχήν . Καὶ γὰρ ἂν εἴην ἄτοπος καὶ λίαν ἀγνώμων , εἰ τῆς παρὰ τῶν ἐξωθεν δόξης φροντίζων , καὶ ὅπως παύσωνται ἡ μὲν ἐγκαλοῦντες , πάντα ποιοῦν , τῶν ἀπάντων μοι φιλτάτων , καὶ τοσαύτη πρὸς ἡμᾶς αὐλοὶ κεχρημένον , ὡς μηδὲ ὑπὲρ ὧν ἠδικήσθαι φησιν ἐγχειλεῖσαι θελήσαι , ἀλλὰ παρ' οὐδὲν τὰ ἑ αὐτοῦ θέμενον ἐπὶ τῶν ἡμετέρων φροντίζειν , μὴ δυναμένη ὡς οὐκ ἀδίκω πείσαι , ἀλλὰ μείζων περὶ αὐτὸν φαινομένη κεχρημένος ἄθυμία ἢς αὐτὸς περὶ ἡμᾶς ἐπεδειξάτο σπουδήν . Τί ποτε οὖν σε ἠδίκησαμεν , ἐπεὶδὴ καὶ ἐνεῦθεν ἐγνώσκαμεν εἰς τὸ τῆς ἀπολογίας ἀρχεῖν πείλαγος ; ἄρα ὅτι σε παρεχρούσασθα , καὶ τὴν ἡμετέραν ἐκρύψαμεν γνώμην ; Ἄλλ' ἐπὶ κέρδει καὶ τοῦ ἀπατηθέντος σου , καὶ οὗς ἀπατήσαντές σε προῦδωκάμεν . Εἰ μὲν γὰρ δι' ὅλου τὸ τῆς κλοπῆς σκάνδ , καὶ οὐκ ἔστιν εἰς δέον αὐτῷ χρήσασθαι ποτε , δοῦναι ἑτοιμοίδιχν ἡμεῖς , ἂν ἂν αὐτὸς εὐλέξῃ · μᾶλλον δὲ σὺ μὲν οὐδὲποτὲ παρ' ἡμῶν ἀνέλαβες δίκην λαβεῖν , ἡμεῖς δὲ ἐκ τοῦ καταγνωσάμεθα ταῦτα , ἀ τῶν ἀδικοῦντων οἱ δικάζοντες , ὅταν αὐτοὺς ἔλωσιν οἱ κατήγοροι . Εἰ δὲ οὐκ ἀεὶ τὸ πράγμα ἐπιβάλλει , ἀλλὰ παρὰ τὴν τῶν χρημάτων προαίρεσιν γίνεται φαῦλον ἢ καλόν , ἀρελὲς ἐγκαλεῖν τὸ ἠπατηθῆναι , δείξων ἐπὶ κακῷ τοῦτο τεχνασάμενους · ὡς ἂν ἂν τοῦτο ἀπῃ , μὴ ὅτι μέμψις καὶ αἰτία ἐπάγειν , ἀλλὰ καὶ ἀποδέχεσθαι τὴν ἀπατῶντα δίκαιον ἂν εἴη τοὺς γε εὐγνωμόνως διακεισθαι βουλομένους . Τοσοῦτον [ 369 ] γὰρ ἔχει κέρδος εὐθαρεῖς ἀπάτη , καὶ μετὰ τῆς ὀρθῆς γινωμένη ἐπινοίας , ὡς πολλούς , ὅτι μὴ παρεχρούσαντο , καὶ δίκην δύναται πειλάχεις . Καὶ εἰ βούλει γε τῶν στρατηγῶν τοὺς ἐς αὐτοὺς εὐδοκιμήσαντας ἐξετάσαι , τὰ πλεῖστα αὐτῶν τρόπαια τῆς ἀπάτης εὐρήσεις ὄντα κατορθώματα , καὶ μᾶλλον τούτους ἐπαινοῦντας , ἢ τοὺς ἐκ τοῦ φανεροῦ χρητοῦντας . Οἱ μὲν γὰρ μετὰ πλείονος τῆς δαπάνης καὶ τῆς τῶν χρημάτων , καὶ τῆς τῶν σωμάτων κατορθοῦσι τοὺς πολέμους , ὡς μηδὲν αὐτοὺς πλέον ἀπὸ τῆς νίκης γινέσθαι , ἀλλὰ παρ' οὐδὲν ἧττον ὁ τῶν ἑττημένων τοὺς κρατησάντας δυστυχεῖν , καὶ τῶν στρατευομένων ἀνηλυμένων , καὶ τῶν ταμιείων κεκενωμένων . Πρὸς δὲ τούτοις οὐδὲ τῆς ἐπὶ τῇ νίκῃ δόξης αὐτοὺς ἀφίεται ἀπολαῦσαι πάσης · μέγισ γὰρ αὐτῆς οὐ μικρὸν συμβαίνει καὶ τοὺς πεπτωκότας καρποῦσθαι , διὰ τὸ ταῖς ψυχαῖς νικῶντας τοὺς σώμασιν ἑττηθῆναι οἱ μόνους · ὡς , εἰ γε τὴν βαλλομένους μὴ πίπτειν , μηδὲ ἐπιλαθὸν τὸ θάνατος αὐτοὺς ἐπαυσεν , οὐκ ἂν ἔστησαν τῆς προθυμίας ποτέ . Ὁ δὲ ἀπάτη κρατήσας δυνήσεις , οὐ συμφορᾷ μόνον ἢ , ἀλλὰ καὶ γέλωι περιβάλλει τοὺς πολέμιους . Οὐ γὰρ ὥσπερ ἐκεῖ τοὺς ἐπαίνους ἐξ ἴσης ἀμφοτέροι ἀποφέρονται τοὺς ἐπὶ τῇ ρώμῃ , οὕτω καὶ ἐνταῦθα τοὺς ἐπὶ τῇ φρονήσει , ἀλλ' ὅλον τῶν νικῶντων ἐστὶ τὸ βραβεῖον , καὶ , τοῦτων οὐκ ἔλαττον , τὴν ἀπὸ τῆς νίκης ἡδονὴν ἀκέραιον τῇ πολὺι φυλάττουσιν . Οὐ γὰρ ἔστιν ὥστερὸ τῶν χρημάτων πλούτος καὶ τῶν σωμάτων πλήθος , ἢ τῆς ψυχῆς φρόνησις · ἀλλ' ἔχεινα μὲν , ὅταν τις αὐτοὺς ἐν τοῖς πολέμοις χρήται συνεχῶς , δαπανᾶσθαι συμβαίνει καὶ ἀπολείπειν τοὺς ἔχοντας , αὐτὴ δὲ , ὅσῳπερ ἂν τις αὐτὴν ἀνακινῇ ,
Lemmas: ὁ . Χρυσοστόμος . Ὅρασε , φημί ἐγώ · οὖον γάρ ἄνθρ τοιοῦτος εἰμί μόνος ἑτοῖμος · εὐθύνω ὑπέρ ἐν , ἀλλά καί ὁ ἀνευθύνω · ἐγώ ἄρχω , καί οὗτος πειράζω σύ λόγος δίδωμι , ὡς εἄν οἷος τε εἰμί . καί , εἰμί βούλομαι γε , ἀπό αὐτός πρῶτος ὁ ἀπολογία ποιέω ὁ ἀρχή . καί γάρ εἄν εἰμί ἄτοπος καί λίαν ἀγνώμων , εἰμί ὁ παρά ὁ ἐξωθεν δόξα φροντίζω , καί ὅπως παύω ὁ μέν ἐγκαλέω , πᾶς ποιέω , ὁ ἀπαντάω ἐγώ φίλος , καί τοσοῦτος πρός ἐγώ αὐλός χράομαι , ὡς μηδέ ὑπέρ ὅς ἀδικέω φημί ἐγχειρέω ἐθέλω , ἀλλά παρά οὐδείς ὁ ὅς αὐτός τίθημι ἐπί ὁ ἡμέτερος φροντίζω , μή δύναμαι ὡς οὐ ἄδικος πείθω , ἀλλά μείζων περί αὐτός φαίνω χράομαι ἀθυμία εἶμαι αὐτός περί ἐγώ ἐπιδείκνυμι σπουδή . τις ποτός οὖν σύ ἀδικέω , ἐπειδή καί νεύω γιγνώσκω εἰς ὁ ὁ ἀπολογία ἄρχω πειλαγως ; ἄρα ὅτι σύ παραχράω , καί ὁ ἡμέτερος κρύπτω γνώμη ; ἄλλος ἐπί κέρδος καί ὁ ἀπατάω σύ , καί ὗς ἀπατάω σύ προδίδωμι . εἰμί μέν γάρ διά ὅλος ὁ ὁ κλοπή σκάνδα , καί οὐ εἰμί εἰς δήω αὐτός χράω ποτός , δίδωμι ἑτοιμοίδιχν ἐγώ , εἄν εἄν αὐτός ευλεγω · μᾶλλον δέ σύ μέν οὐδέποτε παρά ἐγώ ἀναλαμβάνω δίκη λαμβάνω , ἐγώ δέ ἐκ ὁ καταγιγνώσκω οὗτος , ὅς ὁ ἀδικέω ὁ δικάζω , ὅταν αὐτός αἱρέω ὁ κατήγορος . εἰμί δέ οὐ ἀεί ὁ πράγμα ἐπιβάλλω , ἀλλά παρά ὁ ὁ χρῆμα προαίρεσις γίγνομαι φαῦλος ἢ καλός , ἀρελὲς ἐγκαλέω ὁ ἀπατάω , δείκνυμι ἐπί κακός οὗτος τεχνάζω · ὡς εἄν εἄν οὗτος ἄπειμι , μή ὅτι μέμψις καί αἰτία ἐπάγω , ἀλλά καί ἀποδέχομαι ὁ ἀπατάω Δίκαιος εἄν εἰμί ὁ γε εὐγνωμόνως διάκειμαι βούλομαι . τοσοῦτος [ 369 ] γάρ ἔχω κέρδος εὐθαρεῖς ἀπάτη , καί μετά ὁ ὀρθός γινωμένος ἐπίνοια , ὡς πολύς , ὅτι μή παρεχρουω , καί δίκη δύναμαι πειτυχαινω . καί εἰμί βούλομαι γε ὁ στρατηγός ὁ εἰς αὐτός εὐδοκιμέω ἐξετάζω , ὁ πλεῖστος αὐτός τρόπαιον ὁ ἀπάτη εὑρίσκω εἰμί κατόρθωμα , καί μᾶλλον οὗτος ἐπαινέω , ἢ ὁ ἐκ ὁ φανερός χρητοῦντας . ὁ μέν γάρ μετά πλείων ὁ δαπάνη καί ὁ ὁ χρῆμα , καί ὁ ὁ σῶμα κατορθόω ὁ πόλεμος , ὡς μηδείς αὐτός πλέω ἀπό ὁ Νίκη γίνομαι , ἀλλά παρά οὐδείς κακός ὁ ὁ ἑττημένων ὁ κρατέω δυστυχέω , καί ὁ στρατεύω ἀναλύω , καί ὁ ταμιεῖον κενόω . πρός δέ οὗτος οὐδέ ὁ ἐπί ὁ Νίκη δόξα αὐτός ἀφίημι ἀπολαύω πᾶς · Μέγις γάρ αὐτός οὖον μικρός συμβαίνω καί ὁ πίπτω καρπόω , διά ὁ ὁ Ψυχή Νίκη ὁ σῶμα ἑττηθῆναι ὁ μόνος · ὡς , εἰμί γε ὁ βάλλω μή πίπτω , μηδέ ἐπιλανθάνομαι ὁ θάνατος αὐτός παύω , οὐ εἄν ἵστημι ὁ προθυμία ποτός . ὁ δέ ἀπάτη κρατέω δύναμαι , οὖον συμφορά μόνος ἢ , ἀλλά καί Γελώι περιβάλλω ὁ πολέμιος . οὖον γάρ ὥσπερ ἐκεῖ ὁ ἔπαινος ἐκ ἴσος ἀμφότερος ἀποφέρω ὁ ἐπί ὁ ρώμη , οὗτος καί ἐνταῦθα ὁ ἐπί ὁ φρόνησις , ἀλλά ὅλος ὁ νικάω εἰμί ὁ βραβεῖον , καί , τοῦτις οὐ μικρός , ὁ ἀπό ὁ Νίκη ἡδονά ἀκέραιος ὁ πολύς φυλάσσω . οὖον γάρ εἰμί ὥστερὸ ὁ χρῆμα πλούτος καί ὁ σῶμα πλήθος , ἢ ὁ Ψυχή φρόνησις · ἀλλά χέω μέν , ὅταν τις αὐτός ἐν ὁ πόλεμος χράω συνεχῶς , δαπανάω συμβαίνω καί ἀπολείπω ὁ ἔχω , αὐτός δέ , ὅσος εἄν τις αὐτός ἀνακινέω ,