joannes-chrysostomus.de-paenitentia-homiliae-1-9 pg049_0316.3
οὐ κατὰ τὴν διαθήκην ἣν διεθέμην τοῖς πατράσιν ὑμῶν , ἐπήγαγε καὶ τὸν χρόνον · Ἐν ἡμέρᾳ ἐπιαλομένου μου τῆς χειρὸς αὐτῶν ἐξαγαγεῖν αὐτοὺς ἐκ γῆς Αἰγύπτου . Εἶδες δὲ τοῦ καιροῦ διορισμὸν πῶσιν ἐποίησε τὴν σαφήνειαν ; Οὐκέτι λοιπὸν οὐδὲ Ἰουδαῖος ἀντιλέγει · ἀναμνήσθητι τοῦ χρόνου , καὶ λάβε τὴν νομοθεσίαν · Ἐν ἡμέρᾳ ἐπιαλομένου μου τῆς χειρὸς αὐτῶν . Διὰ τί δὲ καὶ τὸν τρόπον λέγει τῆς ἐξόδου ; Ἐπιαλομένου μου τῆς χειρὸς αὐτῶν ἐξαγαγεῖν αὐτοὺς ἐκ γῆς Αἰγύπτου . Ἵνα πατρικὴν δεῖξῃ φιλοστοργίαν , οὐχ ὡς δούλους ἐξήγαγεν , ἀλλ’ ὡς παίδιον λαβὼν πατὴρ οὕτως ἐπήλλαξεν , οὐχ ὁπίσθεν βαδίζεσθαι κελεύσας ὡσπερ οἰκέτην , ἀλλ’ ὡς υἱὸν εὐγενῆ καὶ ἐλεύθερον , τῆς δεξιᾶς λαβόμενος , οὕτως ἐξήγαγεν . Εἶδες δύο διαθήκας ἕνα νομοθέτην ; Οὐκοῦν λοιπὸν ἐπειθὶ τῶν ἀγνῶν ἀπηλλαγμένον , καὶ ἀπὸ τῆς Καινῆς δεῖξόν σοι τοῦτο , ἵνα εἴδῃς τὴν συμφωνίαν τῶν διαθηκῶν . Εἶδες τὴν προφητείαν διὰ τῶν ῥημάτων ; μᾶλλον δὴ προφητείαν καὶ διὰ τῶν τύπων , εἰ καὶ διὰ · τοῦτο πάλιν ἀσαφὲς ἐστιν , τί ποτὲ ἐστι διὰ τύπου προφητεία , καὶ τί ποτὲ ἐστι διὰ λόγου προφητεία · οὐκοῦν ἐν βραχέι καὶ τοῦτο ποιήσω σαφές . Ἡ προφητεία ἡ διὰ τοῦ τύπου ἡ διὰ πραγμάτων ἐστὶ προφητεία , ἡ δὲ ἄλλη προφητεία ἡ διὰ τῶν ῥημάτων ἐστὶ προφητεία · τοὺς μὲν γὰρ συννετωτέρους διὰ τῶν λόγων ἐπεισε , τοὺς δὲ ἀναίσθητοτέρους καὶ διὰ τῆς τῶν πραγμάτων ὄψεως ἐπληροφορεῖ . Ἐπειδὴ γὰρ πρᾶγμα ἐμελλεν ἐκδησεσθαι μέγα , καὶ ὁ Θεὸς σάρξ ἐμελλεν ἀναλαμβάνειν · ἐπειδὴ ἡ γῆ οὐρανὸς ἐμελλεν ἔσεσθαι , καὶ ἡ ἡμετέρα φύσις πρὸς τὴν τῶν ἀγγέλων εὐγένειαν ἀνάγεσθαι · ἐπειδὴ ὑπερέβαινεν ἐλπίδα καὶ προσδοκίαν ὁ λόγος τῶν μελλόντων ἐκδησεσθαι ἀγαθίων , ἵνα μὴ τὸ καινὸν καὶ παράδοξον ἀθρόως φανὲν θορυβήσῃ τοὺς τότε ὁρῶντας , καὶ ἀκούοντας , ἀνὴν προεὑψεν διὰ πραγμάτων καὶ διὰ ῥημάτων ἐθίζειν ἡμῶν τὴν ἀκοὴν καὶ τὴν ὄψιν , καὶ τὸ μέλλον ἐκδησεσθαι παρασκευάζων . Τοῦτο δὴ ἦν ὅπερ ἐλέγομεν , τί ἐστιν ἡ διὰ τύπου προφητεία , καὶ τί ἐστιν ἡ διὰ λόγου προφητεία · ἡ μὲν διὰ πραγμάτων , ἡ δὲ διὰ ῥημάτων . Εἴπω σοι διὰ πράγματος προφητείαν καὶ διὰ ῥήματος εἰς αὐτόν ; Ὡς πρόδρατον ἐλὶ σφαγὴν ἦχθη , καὶ ὡς ἄμυος ἐναντίον τοῦ [ 324 ] κείροντος αὐτόν . Τοῦτο διὰ ῥήματος προφητεία . Ὅτε γὰρ τὸν Ἰσαὰκ ἀνῆγετο ὁ Ἀβραὰμ , τότε πρόδρατον ἰδὼν ἐκπερήμενον ἐκ τῶν κεράτων , πρὸς τὴν θυσίαν ἤγαγεν ἐργῷ , καθάπερ ἐν τύπῳ προαναφωνήσων ἡμῖν τὸ σωτήριον πάθος .
Lemmas: οὖον κατά ὁ διαθήκη ὅς διατίθημι ὁ πατήρ σύ , ἐπάγω καί ὁ χρόνος · ἐν ἡμέρα ἐφάλλομαι ἐγώ ὁ χείρ αὐτός ἐξάγω αὐτός ἐκ γῆ Αἴγυπτος . εἶδον δέ ὁ καιρός διορισμός πῶσις ποιέω ὁ σαφήνεια ; οὐκέτι λοιπός οὐδέ Ἰουδαῖος ἀντιλέγω · ἀναμιμνήσκω ὁ χρόνος , καί λαμβάνω ὁ νομοθεσία · ἐν ἡμέρα ἐφάλλομαι ἐγώ ὁ χείρ αὐτός . Ζεύς τίς δέ καί ὁ τρόπος λέγω ὁ ἔξοδος ; επιαλομενω ἐγώ ὁ χείρ αὐτός ἐξάγω αὐτός ἐκ γῆ Αἴγυπτος . ἵνα πατρικός δείκνυμι φιλοστοργία , οὐ ὡς δοῦλος ἐξάγω , ἀλλά ὡς παιδίον λαμβάνω πατήρ οὕτως ἐπαλλάσσω , οὐ ὄπισθεν βαδίζω κελεύω ὡς οἰκέτης , ἀλλά ὡς υἱός εὐγενής καί ἐλεύθερος , ὁ δεξιός λαμβάνω , οὕτως ἐξάγω . εἶδον δύο διαθήκη εἷς νομοθέτης ; οὐκοῦν λοιπός ἔπειμι ὁ ἁγνός ἀπαλλάσσω , καί ἀπό ὁ Καινή δείκνυμι σύ οὗτος , ἵνα οἶδα ὁ συμφωνία ὁ διαθήκη . εἶδον ὁ προφητεία διά ὁ ῥῆμα ; μᾶλλον δή προφητεία καί διά ὁ τύπος , εἰμί καί διά · οὗτος πάλιν ἀσαφής εἰμί , τίς ποτέ εἰμί διά τύπος προφητεία , καί τίς ποτέ εἰμί διά λόγος προφητεία · οὐκοῦν ἐν βραχύς καί οὗτος ποιέω σαφής . ὁ προφητεία ὁ διά ὁ τύπος ὁ διά πρᾶγμα εἰμί προφητεία , ὁ δέ ἄλλος προφητεία ὁ διά ὁ ῥῆμα εἰμί προφητεία · ὁ μέν γάρ συνετός διά ὁ λόγος πείθω , ὁ δέ ἀναίσθητος καί διά ὁ ὁ πρᾶγμα ὄψις πληροφορέω . ἐπεί γάρ πρᾶγμα μέλλω ἐκδέω μέγας , καί ὁ θεός σάρξ μέλλω ἀναλαμβάνω · ἐπεί ὁ γῆ οὐρανός μέλλω εἰμί , καί ὁ ἡμέτερος φύσις πρός ὁ ὁ ἄγγελος εὐγένεια ἀνάγω · ἐπεί ὑπερβαίνω ἐλπίς καί προσδοκία ὁ λόγος ὁ μέλλω ἐκδέω Ἀγαθίων , ἵνα μή ὁ καινός καί παράδοξος ἀθρόος φαίνω θορυβέω ὁ τότε ὁράω , καί ἀκούω , ἄνειμι προευψε διά πρᾶγμα καί διά ῥῆμα ἐθίζω ἐγώ ὁ ἀκοή καί ὁ ὄψις , καί ὁ μέλλω ἐκδέω παρασκευάζω . οὗτος δή εἰμί ὅσπερ λέγω , τίς εἰμί ὁ διά τύπος προφητεία , καί τίς εἰμί ὁ διά λόγος προφητεία · ὁ μέν διά πρᾶγμα , ὁ δέ διά ῥῆμα . εἶπον σύ διά πρᾶγμα προφητεία καί διά ῥῆμα εἰς αὐτός ; ὡς προδράω Ελί σφαγή ἄγω , καί ὡς ἄμυος ἐναντίος ὁ [ 324 ] κείρω αὐτός . οὗτος διά ῥῆμα προφητεία . ὅτε γάρ ὁ Ἰσαάκ ἀνάγω ὁ Ἀβραάμ , τότε προδράω εἶδον ἐκπεράω ἐκ ὁ κέρας , πρός ὁ θυσία ἄγω Ἐργώ , καθάπερ ἐν τύπος προαναφωνέω ἐγώ ὁ σωτήριος πάθος .