joannes-chrysostomus.de-paenitentia-homiliae-1-9 pg049_0316.2
δ . Ταῦτά μοι πάντα οὐχ ἀπλῶς εἴρηται , ἀλλὰ διὰ τὸν νόμον τὸν θεῖον , ἵνα δεῖξῃ οὐχ ὂντα βαρύν , οὐχ ὂντα φορτικόν , οὐχ ὂντα ἐπίπονον οὐδὲ ἀδύνατον . Φέρε δὴ καὶ ἀπ’ αὐτῶν τῶν τοῦ Χριστοῦ ῥημάτων αὐτὸ τοῦτο φανερὸν ποιήσωμεν . Ὁ ἐμβλέψας γυναῖκα πρὸς τὸ ἐπιθυμῆσαι αὐτῆς , ἤδη ἐμοίχευσεν αὐτὴν ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ . Συνεῖδε καὶ ὁ Χριστὸς αὐτὸ τοῦτο , ὅτι μέλλουσι πολλοὶ τοῦ νόμου κατηγορεῖν τὴν δυσκολίαν · διὰ τοῦτο αὐτὸν οὐ γυμνὸν εἰσήνεγκεν , οὔδὲ ψιλόν , οὔδὲ καθ’ ἑαυτόν , ἀλλὰ καὶ τοῦ παλαιοῦ ἀναμιγνύοντες νόμου , ἀπὸ τῆς συγκρίσεως καὶ τὴν εὐκολίαν καὶ τὴν αὐτοῦ φιλανθρωπίαν ἐνδεικνύμενος . Πῶς δέ , προσέχετε . Οὐχ εἶπα γὰρ ἀπλῶς , Ὁ ἐμβλέψας γυναῖκα πρὸς τὸ ἐπιθυμῆσαι αὐτῆς , ἤδη ἐμοίχευσεν αὐτὴν ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ ( ἐνταῦθα προσέχετε μετὰ ἀκριβείας ) · ἀλλὰ πρότερον ἀνέμνησε τοῦ παλαιοῦ νόμου οὕτως λέγων · Ἠκούσατε ὅτι ἐρρέθη τοῖς ἀρχαίοις , Οὐ μοιχεύσετε · ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν , πᾶς ὁ ἐμβλέψας γυναῖκα πρὸς τὸ ἐπιθυμῆσαι αὐτῆς , ἤδη ἐμοίχευσεν αὐτὴν ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ . Εἶδες τοὺς δύο νόμους , τὸν παλαιὸν καὶ τὸν καινόν , ὃν ἔθηκε Μωϋσῆς , καὶ ὃν εἰσάγετε αὐτός · μᾶλλον δὲ καὶ τοῦτον αὐτὸς ἔθηκε · καὶ γὰρ διὰ Μωϋσέως αὐτὸς ἐλάλησε . Καὶ πῶθεν ὅλον οὗτι κάκεινον αὐτὸς ἔθηκεν ; Οὐκ ἀπὸ Ἰωάννου , οὔδ’ ἀπὸ τῶν ἀποστόλων τὴν μαρτυρίαν παρέξομαι · πρὸς γὰρ Ἰουδαίους μου νῦν ὁ ἀγών · ἀλλ’ ἀπὸ τῶν προφητῶν οἵς δοκοῦσι πιστεύειν , ἀπ’ αὐτῶν ἀποδείξω , ὅτι καὶ Παλαιὰ καὶ Καινή , νομοθέτην ἕνα ἔχει . Τί σοὶ ὁ Ἱερεμίας φησί ; Διαθήσομαι ὑμῖν διαθήκην καινήν . Εἶδες καὶ τῆς Καινῆς τὸ ὄνομα ἐν τῇ Παλαιᾷ ; εἶδες καὶ τὴν προσηγορίαν πρὸ τοσούτων διαλάμπουσαν χρόνων ; Διαθήσομαι ὑμῖν διαθήκην καινήν . Ἀλλὰ πῶθεν ὅλον ὅτι καὶ τὴν Παλαιὰν αὐτὸς ἔδωκεν ; Εἴπων , ὅτι Διαθήσομαι ὑμῖν διαθήκην καινήν , ἐπήγαγεν , Οὐ κατὰ τὴν διαθήκην ἣν διεθέμην τοῖς πατράσιν ὑμῶν . Ναί · ἀλλ’ οὕτω τὸ πρᾶγμα ἀπεδείξαμεν · δεῖ γὰρ ἀπαντα τὰ ἀντικροιοῦντα παραγαγεῖν εἰς μέσον τὰς ποιεῖν , ἵνα πάντοθεν ὁ λόγος ἡμῖν ἐκκαθαίρηται , καὶ μὴ τοῖς ἀνασυχνοῦσι καταλείπηται πρὸφαισις . Διαθήσομαι ὑμῖν διαθήκην καινήν , οὐ κατὰ τὴν διαθήκην ἣν διεθέμην τοῖς πατράσιν ὑμῶν . Διέθετο διαθήκην [ 323 ] πρὸς τὸν Νῶε , ἣνιχα ὁ κατακλυσμὸς ἐγένετο , βουλόμενος ἡμᾶς ἀπαλλάξαι τῶν φόβων , ἵνα μὴ δὴ κατακλυσμὸν βλέποντες , καὶ δὲρρον ὁρῶντες ἀεί , καὶ τὴν πανωλεθρίαν ἐκείνην προσδοκῶμεν ἔσεσθαι · διὰ τοῦτο , φησί , Διαθήσομαι διαθήκην μετὰ σοῦ , καὶ μετὰ πάσης σαρκός . Διέθετο πάλιν πρὸς τὸν Ἀβραὰμ τὴν τῆς περιτομῆς · διέθετο διαθήκην διὰ Μωϋσέως τὴν καὶ πᾶσι γνωρίμον . Εἶπεν ὁ Ἱερεμίας · Διαθήσομαι ὑμῖν διαθήκην καινήν , οὐ κατὰ τὴν διαθήκην ἣν διεθέμην τοῖς πατράσιν ὑμῶν . Εἰπέ , ποιοὺς πατράς ; καὶ γὰρ ὁ Νῶε πατὴρ ἦν , καὶ ὁ Ἀβραὰμ πατὴρ ἦν · ποιοὺς οὖν λέγει πατράς ; τῷ γὰρ ἀδιόριστον τοῦ προσώπου σύγχυσιν ποιεῖ . Ἐνταῦθα προσέχετε · Οὐ κατὰ τὴν διαθήκην ἣν διεθέμην τοῖς πατράσιν ὑμῶν . Ἵνα γὰρ μὴ λέγῃς ὅτι τὴν ἐπὶ Νῶε λέγει , ἵνα μὴ λέγῃς ὅτι τὴν ἐπὶ τοῦ Ἀβραὰμ λέγει , αὐτοῦ τοῦ χρόνου λοιπὸν τῶν διαθηκῶν ἐνημιλνευσεν οὕτως · εἰπὼν γάρ , ὅτι · Διαθήσομαι ὑμῖν διαθήκην ,
Lemmas: δ . ταῦτα ἐγώ πᾶς οὐ ἀπλόος εἴρω , ἀλλά διά ὁ νόμος ὁ θέω , ἵνα δείκνυμι οὐ εἰμί βαρύς , οὐ εἰμί φορτικός , οὐ εἰμί ἐπίπονος οὐδέ ἀδύνατος . φέρω δή καί ἀπό αὐτός ὁ ὁ Χριστός ῥῆμα αὐτός οὗτος φανερός ποιέω . ὁ ἐμβλέπω γυνή πρός ὁ ἐπιθυμέω αὐτός , ἤδη μοιχεύω αὐτός ἐν ὁ Καρδία αὐτός . σύν-εἶδον καί ὁ Χριστός αὐτός οὗτος , ὅτι μέλλω πολύς ὁ νόμος κατηγορέω ὁ δυσκολία · διά οὗτος αὐτός οὖον γυμνός εἰσφέρω , οὐδέ ψιλός , οὐδέ κατά ἑαυτοῦ , ἀλλά καί ὁ παλαιός ἀναμίσγω νόμος , ἀπό ὁ σύγκρισις καί ὁ εὐκολία καί ὁ αὐτός φιλανθρωπία ἐνδείκνυμι . Πῶς δέ , προσέχω . οὐχ εἶπον γάρ ἀπλόος , ὁ ἐμβλέπω γυνή πρός ὁ ἐπιθυμέω αὐτός , ἤδη μοιχεύω αὐτός ἐν ὁ Καρδία αὐτός ( ἐνταῦθα προσέχω μετά ἀκρίβεια ) · ἀλλά πρότερος ἀναμιμνήσκω ὁ παλαιός νόμος οὕτως λέγω · ἀκούω ὅτι εἴρω ὁ ἀρχαῖος , οὖον μοιχεύω · ἐγώ δέ λέγω σύ , πᾶς ὁ ἐμβλέπω γυνή πρός ὁ ἐπιθυμέω αὐτός , ἤδη μοιχεύω αὐτός ἐν ὁ Καρδία αὐτός . εἶδον ὁ δύο νόμος , ὁ παλαιός καί ὁ καινός , ὅς τίθημι Μωϋσῆς , καί ὅς εἰσάγω αὐτός · μᾶλλον δέ καί οὗτος αὐτός τίθημι · καί γάρ διά Μωϋσῆς αὐτός λαλέω . καί πίνω ὅλος οὗτι ἐκεῖνος αὐτός τίθημι ; οὐ ἀπό Ἰωάννης , οὐδέ ἀπό ὁ ἀπόστολος ὁ μαρτυρία παρέχω · πρός γάρ Ἰουδαῖος ἐγώ νῦν ὁ ἀγών · ἀλλά ἀπό ὁ προφήτης οἶς δοκέω πιστεύω , ἀπό αὐτός ἀποδείκνυμι , ὅτι καί Παλαιά καί Καινή , νομοθέτης εἷς ἔχω . τις σύ ὁ Ἱερεμίας φημί ; διατίθημι σύ διαθήκη καινός . εἶδον καί ὁ Καινή ὁ ὄνομα ἐν ὁ Παλαιή ; ὁράω καί ὁ προσηγορία πρό τοσοῦτος διαλάμπω χρόνος ; διατίθημι σύ διαθήκη καινός . ἀλλά πίνω ὅλος ὅτι καί ὁ Παλαιή αὐτός δίδωμι ; εἶπον , ὅτι διατίθημι σύ διαθήκη καινός , ἐπάγω , οὖον κατά ὁ διαθήκη ὅς διατίθημι ὁ πατήρ σύ . Ναίς · ἀλλά οὗτος ὁ πρᾶγμα ἀποδείκνυμι · δεῖ γάρ ἅπας ὁ αντικροιουειντα παράγω εἰς μέσος ὁ ποιέω , ἵνα πάντοθεν ὁ λόγος ἐγώ ἐκκαθαίρω , καί μή ὁ ανασυχνους καταλείπω προφαιτις . διατίθημι σύ διαθήκη καινός , οὖον κατά ὁ διαθήκη ὅς διατίθημι ὁ πατήρ σύ . διατίθημι διαθήκη [ 323 ] πρός ὁ Νῶε , ἣνιχα ὁ κατακλυσμός γίγνομαι , βούλομαι ἐγώ ἀπαλλάσσω ὁ φόβος , ἵνα μή δή κατακλυσμός βλέπω , καί δέρω ὁράω ἀεί , καί ὁ πανωλεθρία ἐκεῖνος προσδοκάω εἰμί · διά οὗτος , φημί , διατίθημι διαθήκη μετά σύ , καί μετά πᾶς σάρξ . διατίθημι πάλιν πρός ὁ Ἀβραάμ ὁ ὁ περιτομή · διατίθημι διαθήκη διά Μωϋσῆς ὁ καί πᾶς γνώριμος . εἶπον ὁ Ἱερεμίας · διατίθημι σύ διαθήκη καινός , οὖον κατά ὁ διαθήκη ὅς διατίθημι ὁ πατήρ σύ . ἐπές , ποιός Πατρᾶς ; καί γάρ ὁ Νῶε πατήρ εἰμί , καί ὁ Ἀβραάμ πατήρ εἰμί · ποιός οὖν λέγω Πατρᾶς ; ὁ γάρ ἀδιόριστος ὁ πρόσωπον σύγχυσις ποιέω . ἐνταῦθα προσέχω · οὖον κατά ὁ διαθήκη ὅς διατίθημι ὁ πατήρ σύ . ἵνα γάρ μή λέγω ὅτι ὁ ἐπί Νῶε λέγω , ἵνα μή λέγω ὅτι ὁ ἐπί ὁ Ἀβραάμ λέγω , αὐτός ὁ χρόνος λοιπός ὁ διαθήκη ἐνημιλνευσεν οὕτως · εἶπον γάρ , ὅτι · διατίθημι σύ διαθήκη ,