joannes-chrysostomus.de-paenitentia-homiliae-1-9 pg049_0277.2
πλεονεκτῆθῶμεν ὑπὸ τοῦ Σατανᾶ · πλεονεξία ἐστι τὰ τῶν ἀλλοτρίων ἐφίσθαι . Δεινὸς τοίνυν ἦν ἀλλοτρίως αὐτοῦ γέγονε λοιπόν , καὶ τῆς τοῦ Χριστοῦ ποιήσεως οἰκεῖον βαυτὸν διὰ τῆς μετανοίας κατέστη , φησὶ · Μὴ πλεονεκτῆθῶμεν ὑπὸ τοῦ Σατανᾶ . Ἐκ γὰρ κατέσχεν λοιπὸν αὐτόν , ἡμέτερον ἀρπάξει μὲν , τὸ τῆς ἀγάπης λαμβάνειν πρόβατον · ἀπέθετο γὰρ τὴν ἁμαρτίαν διὰ τῆς μετανοίας . Εἰδὼς τοίνυν ὁ Παῦλος , ὅπερ ἐποίησεν ὁ διάβολος ἐπὶ τοῦ Ἰούδα , ἔδεισε μὴ καὶ ἐνταῦθα τὸ αὐτὸ γένηται τοῦτο . Τί δὲ ἐποίησεν ἐπὶ τοῦ Ἰούδα ; Μαρτυρεῖ ὁ Ἰούδας · Ἡμαρτον γὰρ , φησίν , παραδὼν αἷμα ἀδίκων · ἡχθους τῶν ῥημάτων τούτων ὁ διάβολος · ἔγνω τῆς ἐπὶ τὸ βέλτιον ἀρχομένην ὅθῦ καὶ πρὸς σωτηρίαν βαδίζουσα , καὶ ἐφοβήθη τὴν μεταβολὴν φιλάνθρωπον , φησίν , ἔχει δεσπότην · ὅτε ἐμελεν αὐτῷ προβόλιος , ἐδάκρυσεν αὐτὸν καὶ μυρία παρεκίνησεν · οὐ πολλῷ μᾶλλον μετανοοῦντα δέχεται ; Ἀδύνατον ὄντα ἐφείλκυστο καὶ ἐκάλεισεν · οὐ πολλῷ μᾶλλον διορθωθέντα καὶ τὴν ἁμαρτίαν ἐπιγινώσκοντα ἐπιτιμάται ; διὰ γὰρ τοῦτο καὶ στυγρωθῆναι ἤλθε . Τί οὖν ἐποίησεν ; Ἐθορύβησεν αὐτόν · ἐσκότωσε τὴν τῆς ἀνμίας ὑπερβολήν , ἐδίδωκεν , ἤλασεν ὡς ἐπὶ τὸν βρόχον ἤγαγε , καὶ τῆς παρούσης ὑπεξῆγαγε ζωῆς , καὶ τῆς προθυμίας τῆς κατὰ τὴν μετάνοιαν ἀπεστέρησεν . Ὦ τί γὰρ , εἰ ἐχθρὸς καὶ αὐτὸς ἐσώθη ἂν , ὅλιγον ἐκ τῶν σταυρωσαμένων · εἰ γὰρ τοὺς ἐπὶ τὸν σταυρὸν αὐτὸν ἀναβιδάσαντας ἐσωσε , καὶ ἐν αὐτῇ τῇ σταυρῷ ὡν παρεκάλεσε τὸν Πατέρα , καὶ συγγνώμην αὐτῷ ἔτι τοῦ τολμήματος , εὐλόγως ὅτι καὶ τὸν προδότην , εἰ νόμῳ τῷ προσήκοντι τὴν μετάνοιαν ἐπεδείξατο , μετπάσης ἂν εὐμενείας ἐδέξατο · ἀλλ’ ἐκεῖνος οὐκ ἠσάχετο ἐμμεῖναι τῷ φαρμάκῳ , τῇ περισσοτέρᾳ λύτῃ καταπονθείς . Τοῦτο τοίνυν καὶ ὁ Παῦλος φοβούμενος , ἐπειγὶ τοὺς Κορινθίους ἐξαρπάσαι τὴν φάρμακον τοῦ διαβόλου τὸν ἄνθρωπον . Καὶ τί χρή λέγειν ; Κορινθίους ; Πέτρος μετὰ τὴν τῶν μυστηρίων κοινωνίαν ἡρνοῦτο τρις , καὶ δακρύσας ἀπήλειψεν ἅπαντα Παῦλος διώκτης ὢν καὶ βλάσφημος καὶ ὑβριστής , καὶ οὐχὶ τὸν σταυρωθέντα μόνον , ἀλλὰ καὶ πάντας τοὺς ἐκεῖνον διώκοντας , ἀπόστολος γέγονε . Μόνον γὰρ πρόσφασιν ὁ θεὸς βραχεῖαν ἐπιτίθει κατ’ ἡμῶν , καὶ πολλῶν ἡμῖν ἁμαρτημάτων χαρίζεται ἀφεσιν . Εἴπω καὶ παραβολὴν τοῦτο αὐτὸ ἐγγυαλώμεν ἡμῖν . δ . Δύο τινὲς ἦσαν ἀδελφοί · διανεμημένοι δὲ τὴν πατρικὴν περιουσίαν ἐκάτεροι , ὁ μὲν αὐτῶν ἔμεινεν ἐπὶ τῆς οἰκίας · ὁ δὲ πάντα τὰ δοθέντα καταφαγών , εἰς τὴν ὑπερορίαν μετέστη , τὴν ἀπὸ τῆς πενίας · οὐ γὰρ αἰσχύνθη . Ταύτην δὲ τὴν παραβολὴν προσήκον εἰπεῖν , ἵνα μάθητε , ὅτι καὶ τῶν μετὰ τὸ βάπτισμα ἁμαρτημάτων ἐστὶν ἀφεσις , ἐὰν προσφέρησθε λῦθῃ οὐχ ἵνα εἰς βαθμὸν ἐμβάλητε , ἀλλ’ ἵνα ἀπὸ [ 282 ] ἀπογνώσεως ἀπαγάγῃ · καὶ γὰρ χειρόνα τῆς ἀφῆμελα ἡμᾶς τῇ ἀπόγνωσει ἐργάζεται κακῶς . Οὕτως τοίνυν ὁ υἱὸς εἰκόνα τῶν μετὰ τὸ λουτρον φέρει πασόντων · ὅτι δὲ τοὺς μετὰ τὸ βάπτισμα παρατασσόντας δηλοῖ , δηλοῖν ἐκείθεν · υἱὸς γὰρ λέγεται · οὐδεὶς δὲ υἱὸς βαπτιζόμενος ἂν κληθεῖς χωρὶς . Καὶ τὴν οἰκίαν δὲ ὁμοίτὴν πατρώαν , καὶ τὰ πατρῷα διενεμήσατο πάντα · τῷ
Lemmas: πλεονεκτέω ὑπό ὁ Σατανᾶς · πλεονεξία εἰμί ὁ ὁ ἀλλότριος ἐφίημι . δεινός τοίνυν εἰμί ἀλλότριος αὐτός γίγνομαι λοιπός , καί ὁ ὁ Χριστός ποίησις οἰκέω βαυος διά ὁ μετάνοια καθίστημι , φημί · μή πλεονεκτέω ὑπό ὁ Σατανᾶς . ἐκ γάρ κατέχω λοιπός αὐτός , ἡμέτερος ἁρπάζω μέν , ὁ ὁ ἀγάπη λαμβάνω πρόβατον · ἀποτίθημι γάρ ὁ ἁμαρτία διά ὁ μετάνοια . εἰδώς τοίνυν ὁ Παῦλος , ὅσπερ ποιέω ὁ διάβολος ἐπί ὁ Ἰούδας , δείδω μή καί ἐνταῦθα ὁ αὐτός γίγνομαι οὗτος . τις δέ ποιέω ἐπί ὁ Ἰούδας ; μαρτύρομαι ὁ Ἰούδας · ἁμαρτάνω γάρ , φημί , παραδέω αἷμα ἄδικος · ἔχθος ὁ ῥῆμα οὗτος ὁ διάβολος · γιγνώσκω ὁ ἐπί ὁ ἀγαθός ἄρχω ὅς καί πρός σωτηρία βαδίζω , καί φοβέω ὁ μεταβολή φιλάνθρωπον , φημί , ἔχω δεσπότης · ὅτε μέλω αὐτός Προβόλιος , δάκρυ αὐτός καί μυρίος παρακινέω · οὖον πολύς μᾶλλον μετανοέω δέχομαι ; ἀδύνατος εἰμί ἐφέλκω καί καλέω · οὖον πολύς μᾶλλον διορθόω καί ὁ ἁμαρτία ἐπιγιγνώσκω ἐπιτιμάω ; διά γάρ οὗτος καί στυγρωθῆναι ἔρχομαι . τις οὖν ποιέω ; θορυβέω αὐτός · σκοτόω ὁ ὁ ἀνμίας ὑπερβολή , διώκω , ἐλαύνω ὡς ἐπί ὁ βρόχος ἄγω , καί ὁ πάρειμι υπεξάγω ζωή , καί ὁ προθυμία ὁ κατά ὁ μετάνοια ἀποστερέω . ὦ τίς γάρ , εἰμί ἐχθρός καί αὐτός σῴζω εἄν , ὀλίγος ἐκ ὁ σταυρόω · εἰμί γάρ ὁ ἐπί ὁ σταυρός αὐτός ἀναβιδάσαντας σῴζω , καί ἐν αὐτός ὁ σταυρός ὡς παρακαλέω ὁ πατήρ , καί συγγνώμη αὐτός ἔτι ὁ τόλμημα , εὔλογος ὅτι καί ὁ προδότης , εἰμί νόμος ὁ προσήκω ὁ μετάνοια ἐπιδείκνυμι , μεταπίπτω εἄν εὐμένεια δέχομαι · ἀλλά ἐκεῖνος οὐ ἠσάχετο ἐμμένω ὁ φάρμακον , ὁ περισσός λύται καταπονθείς . οὗτος τοίνυν καί ὁ Παῦλος φοβέω , ἔπειμι ὁ Κορίνθιος ἐξαρπάζω ὁ φάρμακον ὁ διάβολος ὁ ἄνθρωπος . καί τίς χρή λέγω ; Κορίνθιος ; Πέτρος μετά ὁ ὁ μυστήριον κοινωνία ἀρνέομαι τρις , καί δάκρυ ἀπαλείφω ἅπας Παῦλος διώκτης εἰμί καί βλάσφημος καί ὑβριστής , καί οὐ ὁ σταυρωθείς μόνος , ἀλλά καί πᾶς ὁ ἐκεῖνος διώκω , ἀπόστολος γίγνομαι . Μόνος γάρ πρόσφασις ὁ θεός βραχύς ἐπιτίθημι κατά ἐγώ , καί πολύς ἐγώ ἁμάρτημα χαρίζομαι ἄφεσις . εἶπον καί παραβολή οὗτος αὐτός εγγυαλεω ἐγώ . δ . δύο τις εἰμί ἀδελφός · διανέμω δέ ὁ πατρικός περιουσία ἑκάτερος , ὁ μέν αὐτός μένω ἐπί ὁ οἰκίον · ὁ δέ πᾶς ὁ δίδωμι κατεσθίω , εἰς ὁ ὑπερορία μεθίστημι , ὁ ἀπό ὁ πενία · οὖον γάρ αἰσχύνω . οὗτος δέ ὁ παραβολή προσήκω εἶπον , ἵνα μανθάνω , ὅτι καί ὁ μετά ὁ βάπτισμα ἁμάρτημα εἰμί ἄφεσις , ἐάν προσφέρω λύω οὐ ἵνα εἰς βαθμός ἐμβάλλω , ἀλλά ἵνα ἀπό [ 282 ] ἀπόγνωσις ἀπάγω · καί γάρ χείρων ὁ ἀφῆμελα ἐγώ ὁ ἀπόγνωσις ἐργάζομαι κακῶς . οὕτως τοίνυν ὁ υἱός εἰκών ὁ μετά ὁ λουτρόν φέρω πάσσω · ὅτι δέ ὁ μετά ὁ βάπτισμα παρατάσσω δηλόω , δηλόω ἐκεῖθεν · υἱός γάρ λέγω · οὐδείς δέ υἱός βαπτίζω εἄν καλέω Χωρὶς . καί ὁ οἰκίον δέ ὄμνυμι πατρῷος , καί ὁ πατρῷος διανέμω πᾶς · ὁ