joannes-chrysostomus.de-non-iterando-conjugio pg048_0097.2
τὰ τοῦ πατρὸς ὁρῶντες ἅπαντα ἕτερον ἔχοντα , καὶ οἰκτάει , καὶ οἰκίαν , καὶ ἄγρους , καὶ τὸ πάντων κεφάλαιον τὴν γυναῖκα ; πῶς δυνήσονται ὡς πρὸς μητέρα διαχεισθαι ἐκεῖνοι ; πῶς δὲ αὐτὴ ὡς πρὸς παῖδας , οὓς αἰσχύνεσθαι καὶ ἐρυθριᾶν ἀναγκάζεται , καὶ οἷς πᾶσαν ἀπονεῖμαι τὴν μητριχὴν οὐχ ἔχει φιλοστοργίαν , εἰς τοὺς ἐξ ἐκείνου f παῖδας σχιζομένη αὐτὴ τῆς διανοίας ; Τί οὖν , ἂν ἡ σφόδρα κόρη , φησί , καὶ βραχὺν ἀπολαύσασα χρόνον τοῦ [ 358 ] ἀνδρός ; Πρὸς γὰρ τὰς χώρας μοι ταῦτα ἔρηται , οὐ πρὸς τὰς γεγραμμένας · πρὸς γὰρ ἐκεῖνας τοῦτο ποιούσας οὐδὲ διαλεγήσομαι · εἰ γὰρ ὁ πολὺς χρόνος καὶ ἡ ἡλικία καὶ τὰ ἄλλα πάντα οὐχ ἐπεισαν αὐτὰς ἀποσχεθᾶι δευτέρου γάμου , πολὺ γε ἦττον ἡμεῖς · οὐ γὰρ ὁ παρ’ ἡμῶν πείσει λόγος · ἀλλ’ ἅπας μοι πρὸς ταύτας ὁ λόγος ἐστὶ . Τί οὖν , ἂν ἡ κόρη , φησί , καὶ μόνον ἐνιαυτὸν μετὰ τοῦ προτέρου συνοικήσασα δευτεργαμηται ; ἡ πάλιν ; τίνος ἐνεκεν τὸς εἴκοστόν ἕτος καὶ τριακοστὸν ἀνηλικυλίαν ἐν γάμῳ προτιμήσεις αὐτήν ; Οὐχ ἔγωγε , ἀλλ’ ὁ μακάριος Παῦλος · ἐκεῖνος γὰρ φησι , Μακαριώτερα δὲ ἐστιν , ἐὰν οὕτω μείνη . Τί γὰρ , εἰ καὶ πολὺν ἐκεῖνη χρόνον συνῴκησεν ἀνδρὶ , ἀλλ’ ἐνὶ καὶ τῷ αὐτῷ καὶ μόνῳ καὶ ἡ ἐξ ἀρχῆς ἐκληρώθη ; αὕτη δὲ δυσὶν ἐδωκεν ἑαυτήν , καὶ ταῦτα ἐν βραχεῖ τῷ χρόνῳ . Ἄλλ’ οὐχ ἔκουσα ἡ , φησίν · εἰ γὰρ ὁ πρῶτος ἐξῆ , οὐχ ἂν ἐτερον ἠγάπτην ἐπ’ ἐκείνῳ · ἐπειδὴ δὲ πρὸ ὧρας ἀπηλθεν ἐκείνος , ὑπὸ τῆς ἀνάγκης δευτέρῳ συνηχθη πάλιν . Ποίας ἀνάγκης ; Ἐγὼ γὰρ ταύτης ἡς ; λέγεις μεῖζονα ἐτέραν ἀνάγκην ὁρῶ ἰσχύιν αὐτὴν κατασχεῖν ἐπὶ τῷ τετελευτηκότι , τὸ πικρὸν οὕτως ἀπολαῦσαι τῶν πραγμάτων τοῦ κόσμου . Ἡ μὲν γὰρ πολὺν αὐτοῖς συγγενομένη χρόνον , καὶ ἐμπληθεῖσα καλῶς , ὡς τῶν αὐτῶν τεθυμηκὼν τῶν ἴσων ἄφεσται πάλιν · ἡ δὲ προσομιλίων οὕτω χαλεπὴν πειραθείσα ποίᾳ προαιρέσει καὶ ἐλπίδι πρὸς τὴν πείραν ἥξει τῶν χαλεπῶν ; Οὐδὲ γὰρ εἰ τις βουλόμενος ἐμπορεύσασθαι , πρὶν τι κερδαλὸν ἅμα τῷ τὸν λιμένα ἐκβαλεῖν ν ναυάγιον ὑπομείνας , εὐχολῶς ἄφεται τῶν πραγματειῶν λοιπῶν . Οὐδὲ ταύτην εἰκῶς · ἡ τὴν πολλὰ μὲν προσδοκήσασα ἥδεα , πρὶν ἡ δὲ ἐκείνων πείραν καλῶς λαβεῖν , τοσοῦτον πένθος ἰδοῦσαν ἀγαπήσαι τὰ τοῦ κόσμου πράγματα , εἰ μὴ σφόδρα ἀκρατὴς οὖσα τῆχοι · μᾶλλον δὲ , εἰ καὶ σφόδρα πρὸς αὐτὰ διαχεοῖτο , καὶ λίαν ἔχοι προσπαθῶς , ἰκανὴ τῆς ἀρχῆς ἡ ἁδία πᾶσαν σθέσται τὴν ἐπιθυμίαν αὐτῆς . Τότε γὰρ τοῖς πράγμασι μάλιστα ἐπιμένειν εἴδομεν , ὅταν προσομιλίων πειρασθῶμεν καλῶν · ὅταν δὲ ἐξ ἀρχῆς καὶ ἀπ’ αὐτῆς , ὡς ἂν εἴποι τις , τῆς γραμμῆς χαλεπὸν καὶ δυσχολὸν αἰσθώμεθα , ταχέως ἀνακρουόμεθα τῆς προαιρέσεως σθενυνόμενῆς ἡμῶν . Ὡστε αἱ τὰς ἁώρους ὑπομείνασαι χρείας , αὐτὰ εἰκῶς ἂν ἀπόσχοντο γάμου δευτέρου ὑπὲρ τοῦ μὴ τὰ αὐτὰ πάλιν παθεῖν . Ἡ μὲν γὰρ ἐν τῇ χρείᾳ μένουσα ἔχει τὸ ἀσφαλές , καὶ οὐχ ὑποπεύσει πένθος ἕτερον τοιοῦτον πάλιν · ἡ δὲ προσομιλήσασα γάμῳ δευτέρῳ καὶ τοῦτο προσδοκᾶν ἀναγκασθήσεται τὸ δεῖνον . Καὶ ἄλλως δὲ , εἰ καὶ πράγμα ἐν ἐστὶν ἡ χρεία , ἀλλ’ οὐ πᾶσαι τοὺς αὐτοὺς ἀπολή -
Lemmas: ὁ ὁ πατήρ ὁράω ἅπας ἕτερος ἔχω , καί οικταομαι , καί οἰκία , καί ἀγρός , καί ὁ πᾶς κεφάλαιος ὁ γυνή ; πῶς δύναμαι ὡς πρός μήτηρ διαχέω ἐκεῖνος ; πῶς δέ αὐτός ὡς πρός παῖς , ὅς αἰσχύνω καί ἐρυθριάω ἀναγκάζω , καί ὅς πᾶς ἀπονέμω ὁ μητρικός οὐ ἔχω φιλοστοργία , εἰς ὁ ἐκ ἐκεῖνος f παῖς σχίζω αὐτός ὁ διάνοια ; τις οὖν , εἄν ὁ σφόδρα κόρη , φημί , καί βραχύς ἀπολαύω χρόνος ὁ [ 358 ] ἀνήρ ; πρός γάρ ὁ χώρα ἐγώ οὗτος ἔρομαι , οὐ πρός ὁ γράφω · πρός γάρ ἐκεῖνος οὗτος ποιέω οὐδέ διαλέγω · εἰμί γάρ ὁ πολύς χρόνος καί ὁ ἡλικία καί ὁ ἄλλος πᾶς οὐ πείθω αὐτός ἀπέχω δεύτερος γάμος , πολύς γε ἀίσσω ἐγώ · οὐ γάρ ὁ παρά ἐγώ πείθω λόγος · ἀλλά ἅπας ἐγώ πρός αὐτός ὁ λόγος εἰμί . Τι οὖν , εἄν ὁ κόρη , φημί , καί μόνος ἐνιαυτός μετά ὁ πρότερος συνοικέω δευτεργαμηται ; ὁ πάλιν ; τίς ἕνεκα τός εἰκοστός ἔτος καί τριακοστός ἀνηλικυλίαν ἐν γάμος προτιμάω αὐτός ; οὐχ ἐγώ , ἀλλά ὁ μακάριος Παῦλος · ἐκεῖνος γάρ φημί , μακάριος δέ εἰμί , ἐάν οὕτως μένω . Τι γάρ , εἰμί καί πολύς ἐκεῖνος χρόνος συνοικέω ἀνήρ , ἀλλά ἐν καί ὁ αὐτός καί μόνος καί ὁ ἐκ ἀρχή κληρόω ; οὗτος δέ δύο δίδωμι ἑαυτοῦ , καί οὗτος ἐν βραχύς ὁ χρόνος . ἄλλος οὐ ἑκών ὁ , φημί · εἰμί γάρ ὁ πρῶτος ἐξέρχομαι , οὐ ἄν ἕτερος ἀγαπάω ἐπί ἐκεῖνος · ἐπεί δέ πρό ὥρα ἀπέρχομαι ἐκείνος , ὑπό ὁ ἀνάγκη δεύτερος συνάγω πάλιν . Ποίας ἀνάγκη ; ἐγώ γάρ οὗτος ὅς ; λέγω μέγας ἕτερος ἀνάγκη ὁράω ἰσχύς αὐτός κατασχάω ἐπί ὁ τελευτάω , ὁ πικρός οὕτως ἀπολαύω ὁ πρᾶγμα ὁ κόσμος . ὁ μέν γάρ πολύς αὐτός συγγίγνομαι χρόνος , καί ἐμπίμπλημι καλός , ὡς ὁ αὐτός τεθυμηκὼν ὁ ἴσος ἀφίστημι πάλιν · ὁ δέ προσομιλία οὕτως χαλεπός πειράω ποῖος προαίρεσις καί ἐλπίς πρός ὁ πεῖρα ἔσσομαι ὁ χαλεπός ; οὐδέ γάρ εἰμί τις βούλομαι ἐμπορεύω , πρίν τίς κερδάλη ἅμα ὁ ὁ λιμήν ἐκβάλλω ν ναυάγιον ὑπομένω , εὐχολῶς ἀφέτης ὁ πραγματεία λοιπός . οὐδέ οὗτος ἵημι · ὁ ὁ πολύς μέν προσδοκάω οἶδα , πρίν ὁ δέ ἐκεῖνος πεῖρα καλός λαμβάνω , τοσοῦτος πένθος ὁράω ἀγαπάω ὁ ὁ κόσμος πρᾶγμα , εἰμί μή σφόδρα ἀκρατής εἰμί τήκω · μᾶλλον δέ , εἰμί καί σφόδρα πρός αὐτός διαχέω , καί λίαν ἔχω προσπαθής , ἱκανός ὁ ἀρχή ὁ ἡδία πᾶς ἵστημι ὁ ἐπιθυμία αὐτηες͂ς . τότε γάρ ὁ πρᾶγμα μάλιστα ἐπιμένω ὁράω , ὅταν προσομιλία πειράω καλός · ὅταν δέ ἐκ ἀρχή καί ἀπό αὐτηες͂ς , ὡς ἄν λέγω τις , ὁ γραμμή χαλεπός καί δύσκολος αἰσθάνομαι , ταχέως ἀνακρούω ὁ προαίρεσις σθενυνομενω ἐγώ . ὡστε ὁ ὁ ἄωρος ὑπομένω χρεία , αὐτός ἵημι ἄν ἀπέχω γάμος δεύτερος ὑπέρ ὁ μή ὁ αὐτός πάλιν πάσχω . ὁ μέν γάρ ἐν ὁ χρεῖος μένω ἔχω ὁ ἀσφαλής , καί οὐ υποπευσεω πένθος ἕτερος τοιοῦτος πάλιν · ὁ δέ προσομιλέω γάμος δεύτερος καί οὗτος προσδοκάω ἀναγκάζω ὁ δεῖνος . καί ἄλλως δέ , εἰμί καί πρᾶγμα ἐν εἰμί ὁ χρεῖος , ἀλλά οὐ πᾶς ὁ αὐτός ἀπόλλυμι -