joannes-chrysostomus.de-lazaro-homiliae-1-7 pg048_0492.2
δρὸς ἐφέστηκεν ἡμῖν κατηγορος , καὶ μάλιστα μετὰ τὸ γενέσθαι . Ἐν μὲν γὰρ τῷ πράττειν τὴν ἁμαρτίαν ὑπὸ τῆς ἡδονῆς μεθύντες οὐχ οὕτως αἰσθανόμεθα · ἀπεὶδὰν δὲ γένηται καὶ λάβῃ τέλος , τότε δὴ μάλιστα , τῆς ἡδονῆς σθεσθείσης ἀπάσης , τὸ πικρὸν τῆς μετανοίας ἐπεισέρχεται κέντρον ἀπεναντία ταῖς ὀδινοῖσαις γναισίαι . Ἐπ' ἐκεῖνον μὲν γὰρ πρὸ τοῦ τόκου πολὺς καὶ ἀφόρητος ὁ πόνος καὶ ὀδίνες ὀριμεῖζι διακόπτουσαι τας · ἀληθῶς αὐτάς · μετὰ δὲ τὸν τόκον ἄνεσις , τῷ βρεῖρει τῆς ὀδύνης συνεξεληλυθόσης · ἐνταῦθα δὲ οὐχ οὕτως , ἀλλ' ὅσως μὲν ἂν ὀδίνωμεν καὶ συλλαμβάνωμεν τὰ διεφθαρμένα βουλεύματα , εὐφραινόμεθα καὶ χαίρομεν · ἐπεὶδὰν δὲ ἀποτεκῶμεν τὸ πονηρὸν παιδίον τὴν ἁμαρτίαν , τότε τὸ αἰσχὸν τοῦ τεχθέντος ἰδόντες ὀδυνόμεθα , τότε διασκοπῶμεθα τῶν ὀδινούντων γυναικῶν χαλεπώτερον . Διὸ παρακαλῶ μὴ δέχεσθαι μὲν μάλιστα παρὰ τὴν ἀρχὴν ἐπιθυμίαν διεφθαρμένην · εἰ δὲ καὶ δεξώμεθα , ἀποπνίγειν ἐνδον τὰ σπέρματα . Εἰ δὲ καὶ μέχρι τούτου βαθυμησάμεν , ἐξελοῦσιν εἰς ἔργον τὴν ἁμαρτίαν ἀποκτεῖναι πάλιν δι' ἐξομολογήσεως καὶ δακρύων , διὰ τοῦ κατηγορεῖν ἑαυτοῦ . Οὐδὲν γὰρ οὕτως ὀλέθριόν ἐστιν ἁμαρτίᾳ , ὡς κατηγορία ἑαυτοῦ καὶ κατάγνωσις αὐτῆς μετανοίας καὶ δακρύων . Κατέγνω σε τὴν ἁμαρτίαν · ἀπέδου τὸ φορτίον . Καὶ ταῦτά φησιν · Αὐτὸς ὁ δικαῖος Θεός . Λέγε σὺ τὰς ἁμαρτίας σου πρὸς αὐτόν , ἵνα δικαιωθῇς . Τίνος γὰρ ἔνεκεν αἰσχύνη καὶ ἐρυθρότης , εἰπὲ μοι , τὰ ἁμαρτήματα εἰπεῖν ; μὴ γὰρ ἀνθρώπῳ λέγεις , ἵνα δνοειδίσῃ σε · τῷ γὰρ συνδούλῳ ὀμωγεῖς , ἵνα ἐκπομπεύσῃ ; Τῷ Δεσπότῃ , τῷ κηδεμόνι , τῷ φιλανθρώπῳ , τῷ ἰατρῷ τὸ τραῦμα ἐπίδειξον . Μὴ γὰρ , κἂν σὺ μὴ εἴπῃς , ἐκεῖνος οὐχ οἶδεν , ὅς γε καὶ πρὸ τοῦ πραχθῆναι ἠπίστατο ε · τίνος οὖν ἔνεκεν οὐ λέγεις ; μὴ γὰρ ἐκ τῆς σῆς κατηγορίας φορτιωτέρον γίνεται τὸ ἄμαρτημα ; Ἡμερώτερον μὲν οὖν καὶ κουφότερον . Καὶ διὰ τοῦτο βούλεταί σε εἰπεῖν , οὐχ ἵνα κολάσῃ , ἀλλ' ἵνα συγχωρήσῃ · οὐχ ἵνα αὐτὸς μάθῃ τὴν ἁμαρτίαν · πῶς γὰρ , ὁ εἰδώς ; ἀλλ' ἵνα [ 758 ] σὺ μάθῃς πόσον σοι συγχωρεῖ χρέος . Βούλεταί δὲ σε μαθεῖν τῆς χάριτος τὸ μέγεθος , ἵνα εὐχαριστῶν διατελῇς , ἵνα ὀκνηρότερος πρὸς ἁμαρτίαν ἦς , ἵνα προθυμότερος εἰς ἀρετὴν ἦ . Ἄν μὴ εἴπῃς τοῦ χρέους τὸ μέγεθος , οὐχ ἐπιγινώσκεις τῆς χάριτος τὴν ὑπερβολήν . Οὐχ ἀναγκάζω , φησίν , εἰς μέσον ἐλθεῖν σε θέτρον , ἀλλὰ μάρτυρας περιιστῆσαι πολλούς · ἐμοὶ τὸ ἄμαρτημα εἰπὲ μόνῳ κατ' ἰδίαν , ἵνα θεραπεύσω τὸ ἕλκος , καὶ ἀπαλλάξω τῆς ὀδύνης . Διὰ τοῦτο τὸ συνειδὸς ἡμῖν ἐγκατέστησεν καὶ πατὴρ φιλοστοργότατον . Πατὴρ μὲν γὰρ ἅπαξ , ἢ δεύτερον , ἢ καὶ τρίτον , ἢ καὶ δεκάκις ἐπιτιμήσας τῷ παιδί , ἐπεὶδὰν ἴδῃ μένοντα ἀδιόρθωτον , ἀπαγορεύσας ἀποκρίνεται · καὶ τῆς οἰκίας ἐκβάλλει , καὶ τῆς συγγενείας διακόπτει · ἀλλ' οὐ τὸ συνειδὲς ε · ἀλλὰ , κἂν ἅπαξ , κἂν δεύτερον , κἂν τρίτον , κἂν μυριάκις εἴπῃ , καὶ παρακαλῇ , πάλιν ἐρεῖ , καὶ οὐχ ἀρίσταται ἕως ἐσάχηται ἀναπνοήν · καὶ ἐν οἰκίᾳ , καὶ ἐν ἀμφόδῳ , καὶ ἐν τραπέζῃ , καὶ ἐν ἀγορᾷ , καὶ ἐν ὀδοῖς , πολλάκις δὲ καὶ ἐν ὀνείροις αὐτοῖς
Lemmas: ἀνήρ ἐφίστημι ἐγώ κατήγορος , καί μάλιστα μετά ὁ γίγνομαι . ἐν μέν γάρ ὁ πράσσω ὁ ἁμαρτία ὑπό ὁ ἡδονή μεθύω οὐ οὕτως αἰσθάνομαι · ἀποδίδωμι δέ γίγνομαι καί λαμβάνω τέλος , τότε δή μάλιστα , ὁ ἡδονή σθεσθεισος ἀπασάω , ὁ πικρός ὁ μετάνοια ἐπεισέρχομαι κέντρον ἀπεναντίος ὁ οδινοισος γνησία . ἐπί ἐκεῖνος μέν γάρ πρό ὁ τόκος πολύς καί ἀφόρητος ὁ πόνος καί ὠδίνω ὀριμεῖζι διακόπτω ὅς · ἀληθής αὐτός · μετά δέ ὁ τόκος ἄνεσις , ὁ βρέω ὁ ὀδύνη συνεξέρχομαι · ἐνταῦθα δέ οὐ οὕτως , ἀλλά ὅσος μέν εἄν ὠδίνω καί συλλαμβάνω ὁ διαφθείρω βούλευμα , εὐφραίνω καί χαίρω · ἐπειδάν δέ ἀποτήκω ὁ πονηρός παιδίον ὁ ἁμαρτία , τότε ὁ αιεχω ὁ τίκτω ὁράω ὄζω , τότε διασκοπέω ὁ οδινεος γυνή χαλεπός . Διὸ παρακαλέω μή δέχομαι μέν μάλιστα παρά ὁ ἀρχή ἐπιθυμία διαφθείρω · εἰμί δέ καί δέχομαι , ἀποπνίγω ἔνδον ὁ σπέρμα . εἰμί δέ καί μέχρι οὗτος βαθυμησάμεν , ἐξελαύνω εἰς ἔργον ὁ ἁμαρτία ἀποκτείνω πάλιν διά ἐξομολόγησις καί δάκρυ , διά ὁ κατηγορέω ἑαυτοῦ . οὐδείς γάρ οὕτως ὀλέθριος εἰμί ἁμαρτία , ὡς κατηγορία ἑαυτοῦ καί κατάγνωσις αὐτός μετάνοια καί δάκρυ . καταγιγνώσκω σύ ὁ ἁμαρτία · πωλέω ὁ φορτίον . καί οὗτος φημί · αὐτός ὁ Δίκαιος Θεός . λέγω σύ ὁ ἁμαρτία σύ πρός αὐτός , ἵνα δικαιόω . τίς γάρ ἐνέλκω αἰσχύνη καί ἐρυθρότης , εἶπον ἐγώ , ὁ ἁμάρτημα εἶπον ; μή γάρ ἄνθρωπος λέγω , ἵνα δνοειδίσῃ σύ · ὁ γάρ σύνδουλος ὀμωγεῖς , ἵνα ἐκπομπεύω ; ὁ δεσπότης , ὁ κηδεμών , ὁ φιλάνθρωπον , ὁ ἰατρός ὁ τραῦμα ἐπιδείκνυμι . μή γάρ , κἀν σύ μή εἶπον , ἐκεῖνος οὐ οἶδα , ὅς γε καί πρό ὁ πράσσω ἐπίσταμαι ε · τίς οὖν ἐνέλκω οὖον λέγω ; μή γάρ ἐκ ὁ σός κατηγορία φόρτιος γίγνομαι ὁ ἁμάρτημα ; ἥμερος μέν οὖν καί κοῦφος . καί διά οὗτος βούλομαι σύ εἶπον , οὐ ἵνα κολάζω , ἀλλά ἵνα συγχωρέω · οὐ ἵνα αὐτός μανθάνω ὁ ἁμαρτία · πῶς γάρ , ὁ οἶδα ; ἀλλά ἵνα [ 758 ] σύ μανθάνω πόσος σύ συγχωρέω χρέος . βούλομαι δέ σύ μανθάνω ὁ χάρις ὁ μέγεθος , ἵνα εὐχαριστέω διατελέω , ἵνα ὀκνηρός πρός ἁμαρτία εἰμί , ἵνα πρόθυμος εἰς ἀρετή εἰμί . ἄν μή εἶπον ὁ χρέος ὁ μέγεθος , οὐ ἐπιγιγνώσκω ὁ χάρις ὁ ὑπερβολή . οὐχ ἀναγκάζω , φημί , εἰς μέσος ἔρχομαι σύ θέτρον , ἀλλά μάρτυς περιίστημι πολύς · ἐγώ ὁ ἁμάρτημα εἶπον μόνος κατά ἴδιος , ἵνα θεραπεύω ὁ ἕλκος , καί ἀπαλλάσσω ὁ ὀδύνη . Ζεύς οὗτος ὁ σύνοιδα ἐγώ ἐγκαθίστημι καί πατήρ φιλόστοργος . πατήρ μέν γάρ ἅπαξ , ἢ δύο , ἢ καί τρίτος , ἢ καί δέκα ἐπιτιμάω ὁ παῖς , ἐπειδάν ὁράω Μένων ἀδιόρθωτος , ἀπαγορεύω ἀποκρίνω · καί ὁ οἰκίον ἐκβάλλω , καί ὁ συγγένεια διακόπτω · ἀλλά οὖον ὁ συνοράω ε · ἀλλά , κἀν ἅπαξ , κἀν δύο , κἀν τρίτος , κἀν μυριάκις εἶπον , καί παρακαλέω , πάλιν εἴρω , καί οὐ ἀριστάω ἠώς σάττω ἀναπνοή · καί ἐν οἰκίον , καί ἐν ἄμφοδον , καί ἐν τράπεζα , καί ἐν ἀγορά , καί ἐν οὐδός , πολλάκις δέ καί ἐν ὄνειρος αὐτός