joannes-chrysostomus.de-laudibus-sancti-pauli-apostoli-homiliae-1-7 pg050_0102.1
καὶ ἐπιστομίζει σούς λέγοντας , Διὰ τί μὴ φύσει γεγόναμεν καλοῖ ; τί γὰρ διαφέρει τοῦτο φύσει , ἢ προαιρέσει εἶναι ; πῶς δὲ τοῦτο βέλτιον ἐκείνου ; Ὅσω καὶ στεφάνους ἔχει , καὶ λαμπρὰν τὴν ἀνακήρυξιν . Ἄλλὰ βέβαιον τὸ τῆς φύσεως ; Ἄλλ’ εἰ βούλει προαίρεσιν γενναίαν ἔχειν , τοῦτο στερβότερον ἐκείνου γίνεται . Ἡ οὐχ ὁρᾷς τῶν μαρτύρων ξίφεσι τὰ σώματα τεμνόμενα , καὶ τὴν μὲν φύσιν εἰκούσαν τῷ σιδήρῳ , τὴν δὲ προαίρεσιν οὐ παραχωροῦσαν αὐτῇ , οὐδὲ ἐλεγχόμενην ; οὐχ εἶδες ἐπὶ τοῦ Ἀβραὰμ , εἴπε μοι , προαίρεσιν φύσεως κρατήσασαν , ἥνικα τὸν παῖδα σφαγιάσαι ἐκελεύσθη , καὶ ταύτην ἐκείνης δυνατωτέραν φανείσαν ; οὐχ εἶδες ἐπὶ τῶν τριῶν παίδων τὸ αὐτὸ τοῦτο συμβαῖν ; οὐχ ἀκούεις καὶ τῆς Ἐζοὺς παρομίας λεγούσης , ὅτι δευτέρα φύσις ἡ προαίρεσις γίνεται ἐκ συνήθειας ; Ἐγὼ δὲ φαίνω ἄν , ὅτι καὶ προτέρα , καθὼς τὰ προειρημένα ἀπέδειξεν . Ὁρᾷς ὅτι δυνατὸν καὶ τὴν ἀπὸ τῆς φύσεως ἐχειν στερβότητα , ἐὰν προαίρεσις ἡ γενναία καὶ διαγερμένη , καὶ πλείονα καρποῦσθαι τὸν ἐπαίνον τῶν γε ἐλόμενον καὶ [ 509 ] βουληθέντα , ἢ ἀναγκασθέντα καλὸν εἶναι ; Τοῦτό ἐστι μάλιστα καλὸν , ὡς ὅταν λέγῃ · Ἱκωσιάζω μου τὸ σῶμα καὶ δουλαγωγῶ . Τότε μάλιστα ἐγὼ αὐτὸν ἐπαίνω , ὁρῶν οὐχ ἀπονῆτι τὴν ἀρετὴν κατορθοῦντα , ὥστε μὴ εἶναι τοῖς μετὰ ταῦτα βραδυμίας ὑπόθεσιν τὴν εὐκολίαν τὴν ἐκείνου . Καὶ ὅταν λέγῃ πάλιν , Τῷ κόσμῳ ὡσταύρωμαι , τὴν προαίρεσιν αὐτοῦ στεφανῶ . Ἐνὶ γάρ , ἐνὶ φύσεως ἰσχύι προαιρέσεως ἀχριβεία μὴ μήσασθαι · κἂν εἰς μέσον ἀγάγωμεν τοῦτον αὐτὸν τὸν ἀνδριάντα τῆς ἀρετῆς , εὐρήσομεν ὅτι τὰ ἐκ προαιρέσεως αὐτῷ προσόντα καλὰ , εἰς φύσεως στερεότητα ἐφιλονίκησεν ἐξενεγχεῖν . Ἡλγει μὲν γὰρ τυπτόμενος · τῶν δὲ ἀσωμάτων δυνάμεων τῶν οὐχ ἀλγουσῶν οὐχ ἦτον αὐτῶν κατεφρόνει , ὡς ἐστιν ἀκούσαι τῶν ῥημάτων αὐτοῦ , ἀ μηδὲ τῆς φύσεως αὐτὸν ποιεῖ νομιζεσθαι τῆς ἡμετέρας . Ὅταν γὰρ λέγῃ · Ἐμοὶ κόσμος ὡσταύρωται , κἀγὼ τῷ κόσμῳ , καὶ πάλιν , Ζωὴ δὲ οὐκέτι ἐγώ , ζῇ δὲ ἐν ἐμοὶ Χριστός , τί ἄλλο ἐστὶν εἰπεῖν , ἢ ὅτι καὶ ἐξ αὐτοῦ μετέστη τοῦ σώματος ; τί δὲ , ὅταν λέγῃ , Ἐδόθη μοι σκῆλος τῇ σαρκί , δῆγελος σατάν · ; τοῦτο δὲ οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν , ἢ δεῖξαι μέχρι τοῦ σώματος ἱστάμενον τὸν πόνον · οὐχ ἐπειδὴ ἔνδον οὐ διέβαινεν , ἀλλ’ ἐπειδὴ τῇ περιουσίᾳ τῆς προαιρέσεως αὐτὸν διεκρούετο καὶ ἐξώθει . Τί δὲ , ὅταν ἕτερα πολλὰ τούτων θαυμαστότερα λέγῃ , καὶ χαίρῃ μαστιζόμενος , καὶ καυχᾶται ἐπὶ ταῖς ἀλύσεσι ; Τί ἄν ἄλλο τις εἴποι , τὸ τοῦτο ὅπερ ἔφη , ὅτι τοῦ λέγειν , Ἱκωσιάζω μου τὸ σῶμα καὶ δουλαγωγῶ , καὶ φοβοῦμαι μήπως ἄλλοις κηρύξας αὐτὸς ἀδόκιμος γένωμαι , τὸ ἀσθενὲς τῆς φύσεως ἀποδεικνύσαι , διὰ δὲ τούτων , ὧν εἶπον , τὴν εὐγένειαν τῆς προαιρέσεως ; Διὰ γὰρ τοῦτο ἀμφότερα κεῖται , ἵνα μὴτε διὰ τὰ μεγάλα ἐκεῖνα ἕτερα εἶναι αὐτὸν νομίσῃς φύσεως , καὶ ἀπονηγῆς , μὴτε διὰ τὰ μικρὰ ταῦτα κα -
Lemmas: καί ἐπιστομίζω σός λέγω , Ζεύς τίς μή φύσις γίγνομαι καλέω ; τίς γάρ διαφέρω οὗτος φύσις , ἢ προαίρεσις εἰμί ; πῶς δέ οὗτος ἀγαθός ἐκεῖνος ; ὅσος καί στέφανος ἔχω , καί λαμπρός ὁ ἀνακήρυξις . ἀλλά βέβαιος ὁ ὁ φύσις ; ἄλλος εἰμί βούλομαι προαίρεσις γενναῖος ἔχω , οὗτος στερβοτερος ἐκεῖνος γίγνομαι . ὁ οὐ ὁράω ὁ μάρτυς ξίφος ὁ σῶμα τέμνω , καί ὁ μέν φύσις εἴκω ὁ σίδηρος , ὁ δέ προαίρεσις οὖον παραχωρέω αὐτός , οὐδέ ἐλέγχω ; οὐ ὁράω ἐπί ὁ Ἀβραάμ , εἶπον ἐγώ , προαίρεσις φύσις κρατέω , ἑνίζω ὁ παῖς σφαγιάζομαι κελεύω , καί οὗτος ἐκεῖνος δυνατός φαίνω ; οὐ ὁράω ἐπί ὁ τρεῖς παῖς ὁ αὐτός οὗτος συμβαίνω ; οὐ ἀκούω καί ὁ Ἐζοὺς παροεις λέγω , ὅτι δύο φύσις ὁ προαίρεσις γίγνομαι ἐκ συνήθεια ; ἐγώ δέ φαίνω ἄν , ὅτι καί πρότερος , καθώς ὁ προερέω ἀποδείκνυμι . ὁράω ὅτι δυνατός καί ὁ ἀπό ὁ φύσις ἔχω στερβοτηταω , ἐάν προαίρεσις ὁ γενναῖος καί διαγράφω , καί πλείων καρπόω ὁ ἔπαινος ὁ γε αἱρέω καί [ 509 ] βούλομαι , ἢ ἀναγκάζω καλός εἰμί ; οὗτος εἰμί μάλιστα καλός , ὡς ὅταν λέγω · Ἱκωσιάζω ἐγώ ὁ σῶμα καί δουλαγωγέω . τότε μάλιστα ἐγώ αὐτός ἔπαινος , ὁράω οὐ ἀπονέω ὁ ἀρετή κατορθόω , ὥστε μή εἰμί ὁ μετά οὗτος βραδυεις ὑπόθεσις ὁ εὐκολία ὁ ἐκεῖνος . καί ὅταν λέγω πάλιν , ὁ κόσμος σταυρόω , ὁ προαίρεσις αὐτός στεφανόω . ἐν γάρ , ἐν φύσις ἰσχύς προαίρεσις ἀχριβεία μή μήδομαι · κἀν εἰς μέσος ἄγω οὗτος αὐτός ὁ ἀνδριάς ὁ ἀρετή , εὑρίσκω ὅτι ὁ ἐκ προαίρεσις αὐτός πρόσειμι καλός , εἰς φύσις στερεότης φιλονικέω ἐκφέρω . ἀλγέω μέν γάρ τύπτω · ὁ δέ ἀσώματος δύναμις ὁ οὐ ἀλγέω οὐ εἰμί αὐτός καταφρονέω , ὡς εἰμί ἀκούω ὁ ῥῆμα αὐτός , ὅς μηδέ ὁ φύσις αὐτός ποιέω νομίζω ὁ ἡμέτερος . ὅταν γάρ λέγω · ἐμός κόσμος ὡσταύρωται , ἐγώ ὁ κόσμος , καί πάλιν , Ζωή δέ οὐκέτι ἐγώ , ζῶ δέ ἐν ἐγώ Χριστός , τίς ἄλλος εἰμί εἶπον , ἢ ὅτι καί ἐκ αὐτός μεθίστημι ὁ σῶμα ; τίς δέ , ὅταν λέγω , δίδωμι ἐγώ σκῆλος ὁ σάρξ , δῆγελος Σατάν · ; οὗτος δέ οὐδείς ἕτερος εἰμί , ἢ δείκνυμι μέχρι ὁ σῶμα ἵστημι ὁ πόνος · οὐ ἐπεί ἔνδον οὖον διαβαίνω , ἀλλά ἐπεί ὁ περιουσία ὁ προαίρεσις αὐτός διακρούω καί ἐξωθέω . τις δέ , ὅταν ἕτερος πολύς οὗτος θαυμαστός λέγω , καί χαίρω μαστίζω , καί καυχάομαι ἐπί ὁ ἅλυσις ; τις ἄν ἄλλος τις εἶπον , ὁ οὗτος ὅσπερ φημί , ὅτι ὁ λέγω , Ἱκωσιάζω ἐγώ ὁ σῶμα καί δουλαγωγέω , καί φοβέω μήπως ἄλλος κηρύσσω αὐτός ἀδόκιμος γίγνομαι , ὁ ἀσθενής ὁ φύσις ἀποδείκνυμι , διά δέ οὗτος , ὅς εἶπον , ὁ εὐγένεια ὁ προαίρεσις ; Ζεύς γάρ οὗτος ἀμφότερος κεῖμαι , ἵνα μήτε διά ὁ μέγας ἐκεῖνος ἕτερος εἰμί αὐτός νομίζω φύσις , καί ἀπονηγῆς , μήτε διά ὁ μικρός οὗτος ἄν -