joannes-chrysostomus.de-fato-et-providentia-orationes-1-6 pg050_0353.3
ἀντιφθέγγονται , καὶ ἀξιοπιστότερα δεξία παρὰ τῶν οἰκείων τοῦ Θεοῦ τὰ παρ’ ἐκείνων λεγόμενα ; Μὴ γὰρ λογισμοὺς κινούμεν νῦν , ἀλλὰ τέως τὴν ἰσαμότητα τῶν ἐκείνοις παιδευμένων δείξωμεν . Ὁ Θεὸς λέγει , Παρέθηκα σοι κύριον καὶ ὕδωρ , τὴν ζωὴν καὶ τὸν θάνατον , οὗ ἂν θέλῃς ἐκτείρειν σου τὴν χεῖρα · ὁ δαίμων λέγει , ὅτι οὐκ ἐστὶν ἐν σοὶ τὸ ἐκτείνειν τὴν χεῖρα . ἀλλ’ ἀνάγκῃ τινὶ καὶ βίᾳ . Καὶ ἀξιοπιστότερα εἶναι σοι δοκεῖ , καὶ οὐ τὸ μέσον τῶν συμβουλεύοντων νοεῖς , ὅτι ὁ μὲν Θεὸς , ὁ δὲ δαίμων · οὐ τῆς συμβουλῆς τὸ διάφορον ἐξετάζεις , ὅτι τὸ μὲν σωτηρίον καὶ πρὸς ἀρετὴν καλεῖ , τὸ δὲ ἔντως καὶ δαιμονίζεται καὶ [ 759 ] πρὸς κακίαν καὶ πονηρίαν · οὐ τὰ παρὰ τοῦ Θεοῦ σοι γεγενημένα , καὶ τὰ παρὰ τοῦ δαίμονος σκοπεῖς , ὅτι τὸ μὲν οὕτως σε ἐφύλαξεν , ὡς καὶ τὸν Μονογενῆ δύναμιν ὑπὲρ σοῦ , οὐ τιμιώτερον οὐδὲν ἢ τῷ Πατρὶ , καὶ ἔτι φιλεῖ , ὡς καὶ παρακαλεῖν σε διὰ τῶν ἀποστόλων ὑπὲρ τῆς σῆς σωτηρίας , καὶ πάντα ποιεῖ · τὸ δὲ οὕτως ἐμίσησε καὶ μισεῖ , ὡς διὰ πάντων σοι πολεμεῖν καὶ μὴ μόνον οὐδὲν διδόναι χρηστὸν , ἀλλὰ καὶ ὃν ἔλαβες παρὰ τοῦ Θεοῦ , καὶ τούτων περιθᾶσαι ἐκδιδόναι · ὁ μὲν ἀγγέλους σε ἴσον ποιήσει ἀποψάσσειν , ὅ δὲ τῶν χαμαὶ βαδίζοντων ἀτιμωτέρων σε κατέστησεν , αὐτοὺς τε οὗ προσκυνεῖν ἀνέπεισεν · ὁ μὲν εἶς βασιλεῖον οὐρανῶν ἕλκει καὶ τὰς ἄλλας τιμὰς , ὁ δὲ τὴν ἐνταῦθά σοι δοθεῖσαν ἐφθόνησε , καὶ οὐ πρότερον ἀπέστη , ἕως ἐξέβαλεν . Εἰ γὰρ καὶ τὰ δόγματα οὐ δύνασθε αὐτοῦ συνορᾶν , καὶτοι ἥλιον σαφέτερα τοῖς μὴ νυδευτέροις ἐστίν · οὕτω καὶ ταῦτα τὰ τοῦ Θεοῦ πρόδηλον ἔχει τὴν ἀρετὴν καὶ τὴν σωτηρίαν , χάκεινα τὴν κακίαν · ἀλλ’ ὅμως εἰ πρὸς αὐτὰ μὴ δύνασθε συνιδεῖν , χᾶν ἀπὸ τῶν συμβουλεύοντων μάθετε τὸ σωτηρίον καὶ τὸ θλαθερόν . Πῶς γὰρ οὐκ ἄτοπον ἐπὶ μὲν τῶν ἄλλων πραγμάτων ταύτῃ κεχρήσθαι τῇ γνώμῃ , χᾶν μὲν ἰατρὸς περὶ τινὶ σίτιον , μὴ περιεργάσθαι , ἀλλ’ ὡς ὑγιειὰς ποιητικὸν δέχεσθαι , ἂν δὲ φαρμακοὺς καὶ γόης , μὴ πολυπραγμονεῖν , ἀλλ’ ὡς δηλητήριον καὶ θλαθερόν ἀποστρέφεσθαι · ἐπὶ δὲ τοῦ Θεοῦ μεγάλου τοῦτο κεχρήσθαι τῇ μέσῳ ; καὶτοι τοσοῦτον πλέον τὸ μέσον Θεοῦ καὶ δαίμονος , ἢ ἰατροῦ καὶ φαρμακοῦ , ὅσον οὐδὲ ἔξεστιν εἰπεῖν , οὐδὲ νῷ παρασιῶσαι καὶ λόγῳ . Πῶς οὖν οὐκ ἔσχάτης ἀτοπίας , ἔνθα μὲν ἀλλχιστον τὸ διάφορον τῶν παρεχόντων τὰ σιτία , μὴ πολυπραγμονεῖν , ἀλλὰ τῇ ποιότητι τῶν προσώπων ἀντὶ πάσης κεχρήσθαι διδασκαλίας · ἔνθα δὲ τοσοῦτον τὸ μέσον τῶν συμβουλεύοντων , λόγου χρείαν ἔχειν πρὸς τὸ μαθεῖν , ὅτι τὸ μὲν σωτηρίον , τὸ δὲ θλαθερόν ; Μὴ , παρακαλῶ , μὴ τῶν ἀλόγων ζῴων ἀλογώτεροι , ἀλλ’ ἀποπθόμεν , καὶ μὴ ἐπιχάλινυσιν τὰς ἀκοὰς · Φθεῖρουσιν ἡδὴ χρηστὰ ὁμιλία κακαί · καὶ συγγνώμης οὐχ ἕστι τυχεῖν τοὺς ἀπατηθέντας . Τίνοις γὰρ ἕνεκεν , ἂν μὲν λοιμικὸν χωρίον ἴδῃς καὶ ἐπίνοσον , φεύγεις τὴν ἐκεῖ διατριβήν , χᾶν μυρία σε ἕλκῃ πρὸς τὴν οἰκίαν ἐκείνην , πάντων τὴν τοῦ σώματος ὑγίειαν προτιθεῖς ; ὅταν δὲ λόγου τοῦ λοιμοῦδους τινὲς ὅσιν ἐμπεπλησμένοι , καὶ νοσηματος , οὐχὶ σῶμα διαφθείροντος μόνον , ἀλλὰ καὶ ψυχὴν ἀπολλύντος , καὶ χειρῶν καὶ φαυλοτήτων ἐργαζομένου , οὐχ ἀποπθῆκεις ; Ἄκουσον , φησι τὸς σοφὸς ἄνθρω , μὴ στήσῃς , ἀλλ’ ἀποσχήδησον , μὴ ἐγχορίσῃς , καὶ τὴν βραχυτάτην ἐν τοῖς δεδοϊχὸς διατριβήν . Ταῦτα δὲ λέγωμεν , οὐ τὴν ἰσχὺν τῶν παρ’ ἐκείνοις δογμάτων δεδοϊκότες , ἀλλὰ
Lemmas: ἀντιφθέγγομαι , καί ἀξιόπιστος Δεξία παρά ὁ οἰκέω ὁ Θεός ὁ παρά ἐκεῖνος λέγω ; μή γάρ λογισμός κινέω νῦν , ἀλλά τέως ὁ ἴσαμος ὁ ἐκεῖνος παιδεύω δείκνυμι . ὁ θεός λέγω , παρατίθημι σύ κύριος καί ὕδωρ , ὁ ζωή καί ὁ θάνατος , ὅς εἄν ἐθέλω εκτειρεω σύ ὁ χείρ · ὁ δαίμων λέγω , ὅτι οὐ εἰμί ἐν σύ ὁ ἐκτείνω ὁ χείρ . ἀλλά ἀνάγκη τις καί βία . καί ἀξιόπιστος εἰμί σύ δοκέω , καί οὖον ὁ μέσος ὁ συμβουλεύω νοέω , ὅτι ὁ μέν θεός , ὁ δέ δαίμων · οὖον ὁ συμβουλή ὁ διάφορος ἐξετάζω , ὅτι ὁ μέν σωτήρ καί πρός ἀρετή καλέω , ὁ δέ εἷς καί δαιμονίζομαι καί [ 759 ] πρός κακία καί πονηρία · οὖον ὁ παρά ὁ Θεός σύ γίγνομαι , καί ὁ παρά ὁ δαίμων σκοπέω , ὅτι ὁ μέν οὕτως σύ φυλάσσω , ὡς καί ὁ Μονογενεύς δύναμις ὑπέρ σύ , οὖον τίμιος οὐδείς ἢ ὁ πατήρ , καί ἔτι φιλέω , ὡς καί παρακαλέω σύ διά ὁ ἀπόστολος ὑπέρ ὁ σός σωτηρία , καί πᾶς ποιέω · ὁ δέ οὕτως μισέω καί μισέω , ὡς διά πᾶς σύ πολεμέω καί μή μόνος οὐδείς δίδωμι χρηστός , ἀλλά καί ὅς λαμβάνω παρά ὁ Θεός , καί οὗτος περιτίθημι ἐκδίδωμι · ὁ μέν ἄγγελος σύ ἴσος ποιέω ἀποψάω , ὅς δέ ὁ χαμαί βαδίζω ἄτιμος σύ καθίστημι , αὐτός τε ὅς προσκυνέω ἀναπείθω · ὁ μέν εἰμί βασίλειος οὐρανός ἕλκω καί ὁ ἄλλος τιμή , ὁ δέ ὁ ἐνταῦθα σύ δίδωμι φθονέω , καί οὖον πρότερος ἀφίστημι , ἠώς ἐκβάλλω . εἰμί γάρ καί ὁ δόγμα οὖον δύναμαι αὐτός συνοράω , καίτοι ἥλιος σαφής ὁ μή νυδυο εἰμί · οὗτος καί οὗτος ὁ ὁ Θεός πρόδηλος ἔχω ὁ ἀρετή καί ὁ σωτηρία , χάκεινα ὁ κακία · ἀλλά ὅμως εἰμί πρός αὐτός μή δύναμαι συνοράω , χήν ἀπό ὁ συμβουλεύω μανθάνω ὁ σωτήρ καί ὁ θλαθερόν . Πῶς γάρ οὐ ἄτοπος ἐπί μέν ὁ ἄλλος πρᾶγμα οὗτος χράομαι ὁ γνώμη , χήν μέν ἰατρός περί τις σιτίον , μή περιεργάζομαι , ἀλλά ὡς ὑγίεια ποιητικός δέχομαι , εἄν δέ φαρμακός καί γόης , μή πολυπραγμονέω , ἀλλά ὡς δηλητήριος καί θλαθερόν ἀποστρέφω · ἐπί δέ ὁ Θεός μέγας οὗτος χράομαι ὁ μέσος ; καίτοι τοσοῦτος πλέω ὁ μέσος Θεός καί δαίμων , ἢ ἰατρός καί φαρμακός , ὅσος οὐδέ ἔξεστι εἶπον , οὐδέ νάω παρασιωθεω καί λόγος . Πῶς οὖν οὐ ἔσχατος ἀτοπία , ἔνθα μέν ἀλλχιστον ὁ διάφορος ὁ παρέχω ὁ σιτίον , μή πολυπραγμονέω , ἀλλά ὁ ποιότης ὁ πρόσωπον ἀντί πᾶς χράομαι διδασκαλία · ἔνθα δέ τοσοῦτος ὁ μέσος ὁ συμβουλεύω , λόγος χρεία ἔχω πρός ὁ μανθάνω , ὅτι ὁ μέν σωτήρ , ὁ δέ θλαθερόν ; μή , παρακαλέω , μή ὁ ἄλογος ζῷον ἄλογος , ἀλλά ἀποπίνω , καί μή ἐπιχάλινυσιν ὁ ἀκοή · φθείρω ἤδη χρηστός ὁμιλία κακός · καί συγγνώμη οὐ εἰμί τυγχάνω ὁ ἀπατάω . τίνω γάρ ἕνεκα , εἄν μέν λοιμικός χωρίον ὁράω καί ἐπίνοσος , φεύγω ὁ ἐκεῖ διατριβή , χήν μυρίος σύ ἕλκω πρός ὁ οἰκίον ἐκεῖνος , πᾶς ὁ ὁ σῶμα ὑγίεια προτίθημι ; ὅταν δέ λόγος ὁ λοιμουδιδωμι τις αἵμων ἐμπίμπλημι , καί νόσημα , οὐ σῶμα διαφθείρω μόνος , ἀλλά καί ψυχή ἀπόλλυμι , καί χείρ καί φαυλότης ἐργάζομαι , οὐ ἀποπίνω ; ἀκούω , φημί τός σοφός ἄνθρω , μή ἵστημι , ἀλλά ἀπέχω , μή εγχορισος , καί ὁ βραχύς ἐν ὁ δεδοαδδιξ διατριβή . οὗτος δέ λέγω , οὖον ὁ ἰσχύς ὁ παρά ἐκεῖνος δόγμα δείδω , ἀλλά