joannes-chrysostomus.de-chananaea-dub pg052_0085.1
καὶ πλοκάμους χρυσοῖς σχοινίοις συμπεπλεγμένους ἢ τὸ ἐρομικὸν εἶναι καὶ εὐσχελῆ , καὶ βαδίζειν εὐρυθμῶ , καὶ ὀθλάς ἔχειν ἱππῷ προπεύσας γενναίᾳ , καὶ θλάριαν κεκτηθῆναι τὴν ἐν ἀποδημίαις μακραῖς , τὴν ἐν πολέμοις ἀρμόζουσαν , καὶ δύνασθαι καὶ ἐν παρατάξει μετὰ πολλοῦ φαίνεσθαι τοῦ παρασκήνιου , καὶ τροφὴς γενομένης σώζειν τὸν ἀναβάτην ; Οὐχ εὐθὺλον ὅτι ταῦτα ἱπποῦ ἀρετή , οὐχ ἐκείναι ; Τί δέ , ὅνων καὶ ἡμιῶν ποίαν φαίης ἀρετὴν εἶναι ; Οὐ τὸ δύνασθαι μετ’ εὐχολίας ἀγχοφορεῖν , καὶ ῥαδίως τὰς ὁδοὺς διανύειν , καὶ πόδας ἔχειν στερεότητι πέτρας μιμουμένους ; Μὴ τὰ ἐξωθεν αὐτοῖς περιελέμενα συντελεῖν τι πρὸς τὴν οἰκείαν ἀρετὴν αὐτῶν φήσομεν ; Οὐδαμῶς . Ἄμπελον δὲ ποίαν θαυμασάμεθα ; Τὴν τοῖς φύλλοις κομῶσαν καὶ τοῖς κλήμασιν , ἢ τὴν τῷ καρπῷ βριθομένην ; Ποίαν δὲ ἀρετὴν 447 ἐλαίας εἶναι φαμεν ; Ὅταν μεγάλους ἔχῃ τοὺς κλάδους , καὶ πολλὴν τὴν ἀπὸ τῶν φύλλων κόρην , ἢ ὅταν τὸν οἰκείον καρπὸν δαψιλῆ καὶ πανταχοῦ διεσπαρμένον ἐμφαίνῃ ; Οὕτω δὴ καὶ ἐπὶ τῶν ἀνθρώπων ποιήσωμεν · διευκρίνήσωμεν τὴν ἀρετὴν τὴν τοῦ ἀνθρώπου , καὶ βλάβην εἶναι ἐκεῖνην νομίσωμεν μόνην , τὴν αὐτῇ λυμαινομένην . Τί οὖν ἐστὶν ἀρετὴ ἀνθρώπου ; Οὐ χρηματία , ἵνα πενίαν δεῖξῃς ; οὐδὲ ὑγίεια σώματος , ἵνα φοβηθῇς νόσον · οὔδέ ἡ τῶν πολλῶν ὑπολήψις , ἵνα ὑπὸ τῶν δόξαν πονηρὰν οὐδὲ τὸ ζῆν ἀπλῶς καὶ εἰκῇ , ἵνα φοβερός σοι γένηται ὁ θάνατος ; οὐδὲ ἐλευθερία , ἵνα δουλείαν φύγῃς · ἀλλ’ ἡ τῶν ἀληθῶν δογμάτων ἀκρίβεια , καὶ ἡ κατὰ τὸν βίον ὀρθότης . Ταῦτα δὲ οὐδὲ αὐτὸς ὁ διάβολος ἀποσυλῆσαι δυνήσεται , ἐὰν ὁ κεκτημένος αὐτὰ μετὰ τῆς προστηκούσης ἀκρίβειας διαφυλάττῃ · καὶ ταῦτα καὶ ὁ πονηρότατος καὶ ἀγριος δαίμων ἐκεῖνος οἶδε . Διὰ γὰρ τοῦ τοῦτο καὶ τὴν οὐσίαν ἐσυλά τοῦ Ἰώβ , οὐχ ἵνα πένθῃ ποιήσῃ , ἀλλ’ ἵνα βλάσφημόν τι ῥῆμα ἐκβάλειν βιάζηται · καὶ τὸ σῶμα κατέτεμεν , οὐχ ἵνα ἀρρώστῃα περιβάλῃ , ἀλλ’ ἵνα ὑποκλίσῃ τὴν κατὰ ψυχὴν ἀρετὴν . Ἄλλ’ ὅμως πάντα αὐτοῦ κινήσας τὰ μηχανήματα , καὶ πέντη ἀντὶ πλουτούντος ποιήσας ( τοῦτο δὴ τὸ πάντων ἡμῖν ἂ φρικωδέστατον εἶναι δοκοῦν ) , ἀντὶ πολυπαίδος ἀπαῖδα , καὶ καταξάνας αὐτοῦ τὸ σῶμα ἅπαν , τῶν ἐν δικαστηρίοις δημῶν χαλεπωτέρων ( οὐ γὰρ οὕτω διορτυτοῦσιν οἰζεῖνων δυνεῖς τὰς πλευρὰς τῶν ἐμπιπτόντων αὐτοῖς , ὡς κατέξαναν αὐτοῦ τὴν σάρκα τῶν σχυλῶν τὰ στόματα ) , καὶ πονηρὰν αὐτῷ περιβέβη · δόξαν ( οἱ γὰρ φίλοι αὐτῷ παρόντες ἔλεγον , οὐχ ἄξια ὧν ἡμάρτεν μεμαστίγῳσαι , καὶ πολλοὺς ἐπέτεινον κατ’ αὐτοῦ κατηγορίας λόγους ) , καὶ οὐχὶ τῆς πόλεως ἐκβαλὼν μόνον , οὐδὲ τῆς οἰκίας , καὶ εἰς ἄλλην μεταστήσας πόλιν , ἀλλὰ τὴν κοπρίαν καὶ οἰκίαν αὐτῷ καὶ πόλιν καταστήσας , οὐ μόνον οὐδὲν αὐτὸν ἐλυμνήσατο , ἀλλὰ καὶ λαμπρότερον δι’ ὧν ἐπεβούλευσεν ἀπέφηνεν . Ὁ δὲ οὐ μόνον τι τῶν δυντῶν οὐχ ἀφείλετο , καλοῦν τοσαῦτα ἀφελομένου , ἀλλὰ καὶ μεῖζονα αὐτῷ τὸν πλοῦτον τῆς ἀρετῆς εἰργάσατο . Καὶ γὰρ πλείονος μετὰ ταῦτα ἀπήλαυσεν παρήσθειας , ἣπε καὶ σφοδρότερον ἀγωνισάμενος ἄγωνα . Εἰ δὲ οὐ τοσαῦτα παθὼν οὐδὲν ἠδίκησεν , καὶ παθὼν οὐ παρὰ ἀνθρώπου , ἀλλὰ παρὰ τοῦ πάντων ἀνθρώπων πονηρωτέρου δαίμονος , τὶς ἔχει λοιπὸν ἀπολογίαν τῶν λεγόντων , ὅτι οὐ δεῖνὰ με ἠδίκησε καὶ παρέβλεψεν ; Εἰ γὰρ ὁ διάβολος οὐ τοσαύτης γέμων κακίας , πάντα αὐτοῦ κινήσας τὰ ὀργανά , καὶ πάντα ἀφεὶς τὰ βλη , καὶ ὅσα ἦν ἐν ἀνθρώποις κακὰ , μετὰ πολλῆς τῆς ὑπερβολῆς , καὶ εἰς τὴν οἰκίαν τοῦ δικαίου
Lemmas: καί πλόκαμος χρυσός σχοινίον συμπλέκω ἢ ὁ ἐρομικὸν εἰμί καί εὐσχελῆ , καί βαδίζω ευρυθμος , καί ὀθλάς ἔχω Ἱππώ προπυνθάνομαι γενναῖος , καί θλάριαν κτάομαι ὁ ἐν ἀποδημία μακρός , ὁ ἐν πόλεμος ἀρμόζω , καί δύναμαι καί ἐν παράταξις μετά πολύς φαίνω ὁ παρασκήνιο , καί τροφή γίγνομαι σῴζω ὁ ἀναβάτης ; οὐχ εὐθὺλον ὅτι οὗτος ἵππος ἀρετή , οὐ ἐκεῖνος ; τις δέ , αἵμων καί ἥμιον ποῖος φημί ἀρετή εἰμί ; οὖον ὁ δύναμαι μετά εὐκολία ἄγχω , καί ῥᾳδίως ὁ ὁδός διανύω , καί πούς ἔχω στερεότης πέτρα μιμέομαι ; μή ὁ ἐξωθεν αὐτός περιαιρέω συντελέω τίς πρός ὁ οἰκεῖος ἀρετή αὐτός φημί ; οὐδαμός . Ἄμπελος δέ ποῖος θαυμάζω ; ὁ ὁ φύλλον κομάω καί ὁ κλῆμα , ἢ ὁ ὁ καρπός βρίθω ; Ποίας δέ ἀρετή 447 ἐλαία εἰμί φημί ; ὅταν μέγας ἔχω ὁ κλάδος , καί πολύς ὁ ἀπό ὁ φύλλον κόρη , ἢ ὅταν ὁ οἰκέω καρπός δαψιλής καί πανταχοῦ διασπείρω ἐμφαίνω ; οὕτως δή καί ἐπί ὁ ἄνθρωπος ποιέω · διευκρίνω ὁ ἀρετή ὁ ὁ ἄνθρωπος , καί βλάβη εἰμί ἐκεῖνος νομίζω μόνος , ὁ αὐτός λυμαίνομαι . τις οὖν εἰμί ἀρετή ἄνθρωπος ; οὖον χρημάτιον , ἵνα πενία δείκνυμι ; οὐδέ ὑγίεια σῶμα , ἵνα φοβέω νόσος · οὐδέ ὁ ὁ πολύς ὑπόληψις , ἵνα ὑπό ὁ δόξα πονηρός οὐδέ ὁ ζῶ ἀπλόος καί εἰκῇ , ἵνα φοβερός σύ γίγνομαι ὁ θάνατος ; οὐδέ ἐλευθερία , ἵνα δουλεία φεύγω · ἀλλά ὁ ὁ ἀληθής δόγμα ἀκρίβεια , καί ὁ κατά ὁ βίος ὀρθότης . οὗτος δέ οὐδέ αὐτός ὁ διάβολος ἀποσυλάω δύναμαι , ἐάν ὁ κτάομαι αὐτός μετά ὁ προΐστημι ακρίβεια διαφυλάσσω · καί οὗτος καί ὁ πονηρός καί ἄγριος δαίμων ἐκεῖνος οἶδα . Ζεύς γάρ ὁ οὗτος καί ὁ οὐσία συλάω ὁ Ἰώβ , οὐ ἵνα πένθος ποιέω , ἀλλά ἵνα βλάσφημος τίς ῥῆμα ἐκβάλλω βιάζομαι · καί ὁ σῶμα κατατέμνω , οὐ ἵνα ἄρρωστος περιβάλλω , ἀλλά ἵνα υπόκλιση ὁ κατά ψυχή ἀρετή . ἄλλος ὅμως πᾶς αὐτός κινέω ὁ μηχάνημα , καί Πέντη ἀντί πλουτέω ποιέω ( οὗτος δή ὁ πᾶς ἐγώ ὅς φρικώδης εἰμί δοκέω ) , ἀντί πολυπαις ἀπαῖδα , καί καταξαίνω αὐτός ὁ σῶμα ἅπας , ὁ ἐν δικαστήριον δημός χαλεπός ( οὖον γάρ οὗτος διορτυτους οιζειναω δύο ὁ πλευρά ὁ ἐμπίπτω αὐτός , ὡς καταξαίνω αὐτός ὁ σάρξ ὁ σχυλαω ὁ στόμα ) , καί πονηρός αὐτός περιβαίνω · δόξα ( ὁ γάρ φίλος αὐτός πάρειμι λέγω , οὐ ἄξιος ὅς ἁμαρτάνω μαστιγόω , καί πολύς ἐπιτείνω κατά αὐτός κατηγορία λόγος ) , καί οὐ ὁ πόλις ἐκβάλλω μόνος , οὐδέ ὁ οἰκίον , καί εἰς ἄλλος μεθίστημι πόλις , ἀλλά ὁ κοπρίας καί οἰκίον αὐτός καί πόλις καθίστημι , οὖον μόνος οὐδείς αὐτός λυμαίνω , ἀλλά καί λαμπρός διά ὅς ἐπιβουλεύω ἀποφαίνω . ὁ δέ οὖον μόνος τίς ὁ δύο οὐ ἀφαιρέω , καλέω τοσοῦτος ἀφαιρέω , ἀλλά καί μείζων αὐτός ὁ πλοῦτος ὁ ἀρετή ἐργάζομαι . καί γάρ πλείων μετά οὗτος ἀπαλαύω παρίημι , κώληψ καί σφοδρός ἀγωνίζομαι ἀγών . εἰμί δέ οὖον τοσοῦτος πάσχω οὐδείς ἀδικέω , καί πάσχω οὖον παρά ἄνθρωπος , ἀλλά παρά ὁ πᾶς ἄνθρωπος πονηρός δαίμων , τις ἔχω λοιπός ἀπολογία ὁ λέγω , ὅτι οὖον δεῖνα ἐγώ ἀδικέω καί παραβλέπω ; εἰμί γάρ ὁ διάβολος οὖον τοσοῦτος γέμω κακία , πᾶς αὐτός κινέω ὁ ὄργανον , καί πᾶς ἀφίημι ὁ βλης , καί ὅσος εἰμί ἐν ἄνθρωπος κακός , μετά πολύς ὁ ὑπερβολή , καί εἰς ὁ οἰκίον ὁ Δίκαιος