joannes-chrysostomus.de-beato-abraham-sp pg050_0341.1
πεὶς ἀνθρώποις καὶ ἐν τοῖς τετράποσιν . Εἶτα ὡς μετὰ τὰς πληγὰς ταύτας οὐκ εἶξεν ὁ Φαραώ , λοιπὸν ὁ Θεὸς θάνατον τῶν πρωτότοκων ἐπάγει · εἶτα , ἵνα ἐπιτιμῶν τὸν λόγον ( χρὴ γὰρ ἐπιμεῖναι , ἵνα μὴ περὶ τὰ αὐτὰ εἰλούμενοι μὴ πληρώσωμεν τὸν ὑπόσχεσιν ) , ἐξῆλθεν ἐκ γῆς Αἰγύπτου , καὶ ἤλθον παρὰ τὴν θάλασσαν . Ἐστρατοπέδευσε Φαραὼ ὁπίσω αὐτῶν μετὰ πλήθους ἀρμάτων καὶ ἱππῶν · ὡς δὲ εἶδεν Ἰσραὴλ τὴν παράταξιν , ἐφοβήθη . Ἦλθον δὲ ἐπὶ τοὺς χείλους τῆς θαλάσσης · καὶ φησιν ὁ Θεὸς τῷ Μωϋσεῖ , Τί βοᾷς πρὸς με ; καὶ μὴν οὐδὲν ἔλεγε Μωϋσῆς . Ἄλλὰ φησι , Θεὸς εἰμί , οὐ τὰ ἐκ χειλέων μόνον ἀκούων , ἀλλὰ καὶ τὰ ἐν τῇ καρδίᾳ γνωρίζων , ἵνα μάθῃς , ὅτι οὐκ ἐν τῷ κράζειν ἡ εὐχή , ἀλλ’ ἐν τῇ γνώμῃ . Τί βοᾷς πρὸς με ; Τὰ μὲν γὰρ χείλη αὐτοῦ οὐκ ἤλλει , ἡ δὲ καρδία ἔδοκα · εὐχὴ γὰρ ἀπὸ γνώμης ἀγαθῆς ζητεῖται , οὐκ ἀπὸ κραυγῆς ἰσχυρῆς . Τί βοᾷς πρὸς με ; Ἐκτείνον τὴν ῥάβδον τὴν ἐν τῇ χειρὶ σου ἐπὶ τὸ ὕδωρ , καὶ διελθε οὐ καὶ πᾶς Ἰσραὴλ . Ἐξεῖνεν δὲ Μωϋσῆς τὴν ῥάβδον τὴν ἐν τῇ χειρὶ αὐτοῦ , καὶ ἐπάταξε τὸ ὕδωρ , καὶ ἡ ἀτακτος ῥύμη τῶν ὑδάτων ἐχερωθῆ , καὶ τῆς ἰδίας φύσεως ἐπαλάθετο . Τοιούτον γὰρ τὸ στοιχεῖον , ὅταν νεύσῃ ὁ Θεός , καὶ αὐτὰ τῆς οἰκείας φύσεως ἐπιλανθάνεται , καὶ τὴν ἐνέργειαν χαλινῶ . Καθόσον γὰρ θεραπαινὶς εὐγνώμων ἡ θάλασσα , δεσπότῳ δουλον ἰδοῦσα , ἐπεῖθετο καὶ ὑπήκουσεν · ὑπήκουσε δὲ οὐ ξύλον τὸ ἥρην αἰδουμένην , ἀλλὰ διὰ τὸν μέλλοντα ἐν τῷ ξύλῳ σταυρωθῆναι . Εἶδεν οὖν τὴν εἰκόνα , καὶ εὐθὺς ἐνενόησε τὴν ἀλήθειαν , καὶ ὑπεχώρησε . Πάρελθε , φησι , σὺ καὶ πᾶς ὁ λαὸς Ἰσραὴλ . Εἶτα παρήλθεν αὐτὸς καὶ πᾶς Ἰσραὴλ · ἐπηκολούθησαν δὲ καὶ οἱ Αἰγύπτιοι καταδιώκοντες ἐκεῖνους , ὁ τε Φαραὼ καὶ τὰ ἄρματα αὐτοῦ καὶ οἱ ἱππεῖς . Εἶτα τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ παρελθόντων ἐπῆλθε τὸ ὕδωρ καὶ ἐκάλυψε τοὺς Αἰγυπτίους . Εἶπέ μοι οὖν , ὦ Ἰουδαῖε , πῶς τὸ ὕδωρ τὸ ἐπὶ τοῦ βαπτισματὸς δύο ἐνεργείας ἔχει , καὶ τὸν μὲν πνίγει , τὸν δὲ ζωοποιεῖ ; εἶπέ μοι , πῶς ἡ θάλασσα ἐκείνη , μία οὖσα τῇ φύσει , τοὺς μὲν ἐξωποῖησε , τοὺς δὲ ἀπέκτεινε , τοὺς μὲν ἀπέπνιγε , τοὺς δὲ ὁδὸς ἐγένετο , καὶτοι μία ἦν ἡ ἀτακτος ῥύμη τῶν ὑδάτων ; καὶ πῶς τοὺς μὲν δούλων δίκην ἡλέσθη , ἐν ἐκείνοις δὲ βαρβαρὸν τρόπον ἐμιμήσατο ; Ἐρμήνευσον μοι τοῦτο , ὦ Ἰουδαῖε , ὁ ἀπιστῶν τῷ σταυρῷ , πῶς τὸ αὐτὸ ὕδωρ ἐκείνους ἐπνίγε , καὶ τούτους ἐσωσεν . Ἐν γὰρ τῷ ὕδωρ , μία ἡ θάλασσα , καὶ τῶν μὲν οὔτε πόδα ἔθρεψε , τῶν δὲ οὔτε ἴχνος ἀφήκεν , ἀλλ’ ἀπαντας λαβοῦσα ἐκάλυψεν τὴν ἰδία , καὶ κοινὸν τάφον εἰργάσατο ἡ θάλασσα παντὶ τῷ δήμῳ τῶν Αἰγυπτίων . Εἶπέ μοι οὖν τοῦτο πῶς ἐγένετο . Ὅρᾷς πῶς ἡ σκιά προφήδεν , ἵνα πιστευθῇ ἡ ἀλήθεια ; πῶς ἐκεῖνα [ 748 ] μὲν σκιά , ταῦτα δὲ ἀλήθεια ; ἐκεῖνα σκιά , ταῦτα δὲ πράγματα ; Ὅρᾷς , ὡς εἶπον , ὅταν μέλλῃ ὁ Θεὸς διοικεῖν πράγμα τι ξένον , προδιατυποῖ πρῶτον καὶ σχαγράφει , ἵνα οὕτως προελθοῦσα ἡ ἀλήθεια εὐπρόσδεκτος γένηται ; Ἀνάγκη γὰρ τὴν εἰκόνα ὑποδεεστέραν εἶναι τῆς ἀληθείας · εἰ δὲ αὐτοτελὴς ἦν , οὐκ ἦν σκιά , ἀλλὰ ἀλήθεια . Προελάθε τε ἡ σκιά , καὶ ἤλθεν ἡ ἀλήθεια τῶν χρωμάτων καὶ ἔδειξε καθαρίαν τὴν εἰκόνα . Ἐκεῖνα τύποι , ταῦτα πράγματα · οἷον
Lemmas: λέω ἄνθρωπος καί ἐν ὁ τετράπους . εἶτα ὡς μετά ὁ πληγή αὐτός οὐ εἴκω ὁ Φαραώ , λοιπός ὁ θεός θάνατος ὁ πρωτότοκος ἐπάγω · εἶτα , ἵνα ἐπιτιμάω ὁ λόγος ( χράω γάρ ἐπιμένω , ἵνα μή περί ὁ αὐτός εἰλέω μή πληρόω ὁ ὑπόσχεσις ) , ἐξέρχομαι ἐκ γῆ Αἴγυπτος , καί ἔρχομαι παρά ὁ θάλασσα . στρατοπεδεύω Φαραώ ὀπίσω αὐτός μετά πλῆθος ἄρμα καί ἵππος · ὡς δέ ὁράω Ἰσραήλ ὁ παράταξις , φοβέω . ἔρχομαι δέ ἐπί ὁ χεῖλος ὁ θάλασσα · καί φημί ὁ θεός ὁ Μωϋσῆς , τις βοάω πρός ἐγώ ; καί μήν οὐδείς λέγω Μωϋσῆς . ἀλλά φημί , θεός εἰμί , οὐ ὁ ἐκ χεῖλος μόνος ἀκούω , ἀλλά καί ὁ ἐν ὁ καρδία γνωρίζων , ἵνα μανθάνω , ὅτι οὐ ἐν ὁ κράζω ὁ εὐχή , ἀλλά ἐν ὁ γνώμη . τις βοάω πρός ἐγώ ; Τά μέν γάρ χεῖλος αὐτός οὐ ἅλλομαι , ὁ δέ Καρδίη δοκή · εὐχή γάρ ἀπό γνώμη ἀγαθός ζητέω , οὐ ἀπό κραυγή ἰσχυρός . τις βοάω πρός ἐγώ ; ἐκτείνω ὁ ῥάβδος ὁ ἐν ὁ χείρ σύ ἐπί ὁ ὕδωρ , καί διέρχομαι οὐ καί πᾶς Ἰσραήλ . Ἐξεῖνεν δέ Μωϋσῆς ὁ ῥάβδος ὁ ἐν ὁ χείρ αὐτός , καί πατάσσω ὁ ὕδωρ , καί ὁ ἄτακτος ῥύμη ὁ ὕδωρ χειρόομαι , καί ὁ ἴδιος φύσις ἐπαλάθετο . τοιοῦτος γάρ ὁ στοιχεῖον , ὅταν νέος ὁ θεός , καί αὐτός ὁ οἰκεῖος φύσις ἐπιλανθάνω , καί ὁ ἐνέργεια χαλινόω . καθόσον γάρ θεραπαινίς εὐγνώμων ὁ θάλασσα , δεσπότης δοῦλος ὁράω , πείθω καί ὑπακούω · ὑπακούω δέ οὐ ξύλον ὁ Ἥρα αἰδέομαι , ἀλλά διά ὁ μέλλω ἐν ὁ ξύλον σταυρόω . εἶδον οὖν ὁ εἰκών , καί εὐθύς ἐννοέω ὁ ἀλήθεια , καί ὑποχωρέω . παρέρχομαι , φημί , σύ καί πᾶς ὁ λαός Ἰσραήλ . εἶτα παρέρχομαι αὐτός καί πᾶς Ἰσραήλ · ἐπακολουθέω δέ καί ὁ Αἰγύπτιος καταδιώκω ἐκεῖνος , ὁ τε Φαραώ καί ὁ ἅρμα αὐτός καί ὁ ἱππεύς . εἶτα ὁ υἱός Ἰσραήλ παρέρχομαι ἐπέρχομαι ὁ ὕδωρ καί καλύπτω ὁ Αἰγύπτιος . εἶπον ἐγώ οὖν , ὦ Ἰουδαῖος , πῶς ὁ ὕδωρ ὁ ἐπί ὁ βάπτισμα δύο ἐνέργεια ἔχω , καί ὁ μέν πνίγω , ὁ δέ ζωοποιέω ; λέγω ἐγώ , πῶς ὁ θάλασσα ἐκεῖνος , εἷς εἰμί ὁ φύσις , ὁ μέν εξωποιαειδω , ὁ δέ ἀποκτείνω , ὁ μέν αποπνίγω , ὁ δέ οὐδός γίνομαι , καίτοι εἷς εἰμί ὁ ἄτακτος ῥύμη ὁ ὕδωρ ; καί πῶς ὁ μέν δοῦλος δίκη ἀλέω , ἐν ἐκεῖνος δέ βάρβαρος τρόπος μιμέομαι ; ερμηνευσος ἐγώ οὗτος , ὦ Ἰουδαῖος , ὁ ἀπιστέω ὁ σταυρός , πῶς ὁ αὐτός ὕδωρ ἐκεῖνος πνίγω , καί οὗτος σῴζω . ἐν γάρ ὁ ὕδωρ , εἷς ὁ θάλασσα , καί ὁ μέν οὔτε πόδας τρέφω , ὁ δέ οὔτε ἴχνος ἀφίημι , ἀλλά ἀπαντή λαμβάνω καλύπτω ὁ ἴδιος , καί κοινός τάφος ἐργάζομαι ὁ θάλασσα πᾶς ὁ δῆμος ὁ Αἰγύπτιος . λέγω ἐγώ οὖν οὗτος πῶς γίνομαι . Όρας πῶς ὁ σκιά προφήδεν , ἵνα πιστεύω ὁ ἀλήθεια ; πῶς ἐκεῖνος [ 748 ] μέν σκιά , οὗτος δέ ἀλήθεια ; ἐκεῖνος σκιά , οὗτος δέ πρᾶγμα ; Όρας , ὡς λέγω , ὅταν μέλλω ὁ θεός διοικέω πρᾶγμα τίς ξένος , προδιατυπόω πρῶτος καί σχαγράφει , ἵνα οὕτως προέρχομαι ὁ ἀλήθεια εὐπρόσδεκτος γίγνομαι ; Ἀνάγκη γάρ ὁ εἰκών ὑποδεής ἔρχομαι ὁ ἀλήθεια · εἰμί δέ αὐτοτελής εἰμί , οὐ εἰμί σκιά , ἀλλά ἀλήθεια . προλανθανω τε ὁ σκιά , καί ἔρχομαι ὁ ἀλήθεια ὁ χρῶμα καί δείκνυμι καθάριος ὁ εἰκών . ἐκεῖνος τύπος , οὗτος πρᾶγμα · οἷος