joannes-chrysostomus.de-babyla-contra-julianum-et-gentiles pg050_0153.2
15 . Οὕτως δὲ οὐν ὁ βασιλεὺς εἰς τὴν Ἀδρήνην συνεχῶς ἀνίων μετὰ πολλῶν μὲν ἀναθημάτων , μετὰ πολλῶν δὲ θυσιῶν , καὶ χειμάρρους αἱμάτων ἐργαζόμενος ἀπὸ τῶς τῶν θρεμμάτων σφαγῆς , ἐπέκειτο σφοδρὸς τὸν δαιμὸνα χρησμὸν ἀπαιτῶν καὶ ἀξιῶν ἀναρεῖν ὑπὲρ τῶν κατὰ γνώμην αὐτοῦ . Ὁ δὲ γενναῖος ἐκεῖνος , Καὶ ψάμμῳ τ’ ἀριθμὸν εἰδὼς καὶ μέτρα θαλάσσης , Καὶ χωροῦ συνειδὼς καὶ οὐ λανθόντος ἀκούν , ὡς φησι , τὸ μὲν εἰπεῖν διαρρήδην καὶ σαφῶς , ὅτι διὰ τὸν ἅγιον Βαβύλαν καὶ τὴν ἐκ γετόνων δύναμιν ἐπιτομισθεῖ · οὐ δυνάται οἱ φθεγγεσθαι , παρηγορεῖτο , δεδοικώς · μή γέλως παρὰ τοῖς θεραπευταῖς δρῆ τοῦς ἐαυτοῦ · βουλόμενος δὲ συσκάσαι τὴν ἥτταν , εἶπε πρόφασιν τῆς σιγῆς , ἡ μᾶλλον αὐτὴν καταγγελωτέραν ἀπέφηνε τῆς σιγῆς . Ἐκεῖνω δ’ ἄν γὰρ ἂν τὴν ἀσθένειαν μόνον ἀπεκάλυψε τὸν ἑαυτοῦ , νυνὶ δὲ καὶ τὴν ἀσθένειαν , καὶ τὴν ἀσχημοσύνην , καὶ τὴν ἀναίσχυντιαν ἔδειξε , καὶ ἀσυκίαστο συσκάσειν ἐπιχειρῶν . Τίς γὰρ ἡ πρόφασις ; Νεκρῶν ἐστι , φησι , τὸ χωρίον ἡ Ἀδρήνη μεστόν , καὶ τοῦτο καλοῦσι τὸν χρηστηρίον . Καὶ πῶς βέλτιον ἦν , ὦ δειλαῖε , τοῦ μάρτυρος ὁμολογήσαι τὴν δύναμιν , ἢ ὅτως ἀναίσχυνα προφασίζεσθαι ! Καὶ ὁ μὲν δαίμων ταῦτα · ὁ δὲ ἀνθρώπος βασιλεὺς , καθάπερ ἐν σκηνῇ παῖς καὶ δράμα ὑποκρινομένου , ἐπὶ τὸν μακάριον εὐθέως ἦλθε Βαβύλαν . Καίτοι , ὦ μισροὶ καὶ παμμίσροι , εἰ μὴ ἀλλήλους ἐξησπάτε ἔχοντες καὶ συννεπεύριζαντες πρὸς τὸν τῶν λοιπῶν ἀπολίους , τί’ ὅμοτε οὐ μὲν λέγεις ἀνούμως καὶ ἀδιόριστος τοὺς νεκρούς , σὺ δὲ , ὡς ὀνοραστοὶ καὶ μετὰ διορισμοῦ τινος ἀκούσας , τῶν ἀλλων [ 561 ] ἀφέμενος τὸν ἅγιον μόνον κινεῖς ; Ἔχρην γὰρ κατὰ τὸν τοῦ δαίμονος ἀπόφασιν πᾶσας ἀνορύξαι τὰς ἐν τῇ Ἀδρήνῃ θήκας , καὶ τὸ μαρμαλυκῶν τῶν τῶν θήκας ἀπάγειν ὡς πορρωτάτω . Ἀλλ’ οὐ περὶ πάντων εἶπε τῶν νεκρῶν . Τί οὖν τοῦτο οὐ διαρρήδην ὁμολόγησεν ; Ἡν οὐ τὸ δράμα ὑποκρινομένου τῆς πλάνης τοῦτο ἀρῆσαι τὸ αἴνυμα . Ἐγὼ μὲν γὰρ λέγω τοὺς νεκρούς , φησίν , ὥστε μὴ δήλη γενέσθαι τὴν ἥτταν · καὶ ἄλλως γὰρ δέδοικα ἐπισπασθὶ τὸν ἅγιον ὀνομα , σὺ δὲ νοεῖ τὸ λεχθέν , καὶ ἀντὶ πάντων κίνει τὸν μάρτυρα · ἐκεῖνος γὰρ ἡμᾶς ἐπεστόμισε . Τοσαύτην κατέγνω παραπλησίαν τῶν θεραπευόντων αὐτόν , ὡς οὕτω φανερὰν ἀπάτην μὴ δυνήσθαι συνιδεῖν . Εἰ γὰρ ἐξεστίχασαν ἀπαντας , εἰ γὰρ ἐκμεμήνεσαν , οὐδ’ ἂν οὕτω διέφυγον τὴν τῆς ἥττης κατάγνωσιν , οὕτω φανερὰ ποίαν ἵστι καὶ σαφῆς . Ἡ γὰρ μισαμὰ τι καὶ μῦσος ἐστίν , ὡς φῆς , τὰ νεκρὰ τῶν ἀνθρώπων σώματα , πολλῷ μᾶλλον τὰ τῶν ἀλόγων , ὅσω καὶ τὸ γένους ἀτιμότερον τῶν γένους · πολλῶν δὲ καὶ κυνῶν , καὶ πιθήκων , καὶ δυνῶν δστὰ πλησίον τοῦ ναοῦ κατορρώχεται , καὶ ταῦτα μᾶλλον ἔχρην μετακινεῖν , εἰ μὴ πιθήκων ἀνθρώπους ἀτιμότερους ἦτη . Πῶς νῦν εἰσιν οἱ τὸ καλὸν τοῦ Θεοῦ δημιούργημα · καὶ πρὸς ὑπηρεσίαν ἡμετέραν γεγόνθας τὸν ἥλιον ἐνυβρίζοντες , καὶ τῷ δαίμονι τὸ ἄστρον ἐπιψημίζοντες , καὶ τοῦτο ἐκεῖνον εἶναι λέγοντες ; Ὁ μὲν γὰρ ἥλιος , μυρίων ἐν τῇ γῇ κεῖμένων νεκρῶν , ἐκχέεται κατὰ τῆς οἰκουμένης , καὶ οὐδαμοῦ συστρέλει τὰς ἀκτῖνας οὐδὲ τὴν ἐκ τούτων ἐνέργειαν διὰ τοὺς μολυσμούς · ὁ δὲ θεός , ὁ ὑμέτερος βίους μὲν αἰσχρούς καὶ μαγγανείας καὶ φόνους οὐκ ἀποστρέφεται , οὐδὲ μισεῖ , ἀλλὰ καὶ ἀγαπᾷ , καὶ ἀσπάζεται καὶ φιλεῖ · σώματα δὲ ἐκτρέπεται τὰ ἡμέτερα · καίτοι τὸ μὲν τῆς κακίας εἶδος , καὶ παρ’ αὐτοῖς τοῖς δρυσίν αὐτὸ μυρίαις καταγνωσάμεν ἀξίων εἶναι δοκεῖ , τὸ δὲ σῶμα τὸ νεκρὸν καὶ ἀκίνητον οὐδεμιᾶς μετέχει μέμψεως , καὶ αἰτίας . Ἀλλ’ αὐτὴ τῶν δαιμόνων ὑμῶν ἡ προαίρεσις , βεβούτεσθαι μὲν τὰ μὴ βεβουκτά , τιμᾶν δὲ καὶ ἀποδέχεσθαι τὰ παντὸς ἀξία μίσους καὶ ἀποστροφῆς . Καὶ ἄνθρω μὲν ἀγαθὸς οὐδὲ βουλεύσασθαι τι χρήσιμον , οὔτε πράξει τι τῶν δεόντων ὑπὸ σώματος καλυπθήσεται νεκροῦ · ἀλλὰ ἐν ὑγιαίνῃ τῇ ψυχῇ , καὶ παρ’ αὐτοῖς οἴκων τοῖς τάφοις , καὶ σωφροσύνη καὶ δικαιοσύνην καὶ πᾶσαν ἐπιδείκνυσι τὴν ἀρετήν . Καὶ χειροτέχνης δὲ ἕκαστος ἀνεμποδίστως τὰ τῆς οἰκείας ἐπιστήμης πάντα ἐργάζεται , καὶ παρέδει τοῖς δεομένοις αὐτοῦ , οὐ πλησίον νεκρῶν καθημένος μόνον , ἀλλὰ κἂν αὐτὰ τὰ μνήματα τῶν κατοικουμένων οἰκοδομῶν · εἰ δὴ καὶ ὁ ζωγράφος , καὶ ὁ λιθοξόος , καὶ ὁ τέκτων , καὶ ὁ χαλκοτύπος , καὶ πάντες τὰ αὐτῶν συνεισφέρουσι · μόνος δὲ πάντων ὁ Ἀπόλλων ὑπὸ τῶν νεκρῶν καλύπτεται φησι τὰ μέλλοντα προορᾶν . Καὶ μὴν καὶ παρ’ ἡμῖν ἄνδρες γεγονάσι μεγάλοι καὶ θαυμαστοί , καὶ τὰ πρὸ τετρακοσίων καὶ χιλίων προειπόντων ἐτι , καὶ [ 505 ] προλέγοντες οὐδὲν τούτων οὔτε ἐζήτησαν , οὔτε ἐμελέψαντο , οὔτε τοὺς τάφους τῶν ἀπελθόντων ἀναρρήγνυσαι ἐκλέσαν , καὶ τοὺς κεῖμένους βίπτεσθαι · καὶ τυμβωρύχους ξένους καὶ ἀναλαγχόντων ἐπισκεῖν ἱρόπον · ἀλλ’ οἱ μὲν αὐτῶν ἔδνεσι
Lemmas: 15 . οὕτως δέ ὀν ὁ βασιλεύς εἰς ὁ Ἀδρήνη συνεχῶς Ἀνίων μετά πολύς μέν ἀνάθημα , μετά πολύς δέ θυσία , καί χειμάρρους αἷμα ἐργάζομαι ἀπό Τῶς ὁ θρέμμα σφαγή , ἐπίκειμαι σφοδρός ὁ δαίμων χρησμός ἀπαιτέω καί ἄξιος ἐναίρω ὑπέρ ὁ κατά γνώμη αὐτός . ὁ δέ γενναῖος ἐκεῖνος , καί ψάμμος τε ἀριθμός εἰδοί καί μέτρον θάλασσα , καί χῶρος σύνοιδα καί οὖον λανθάνω ακούω , ὡς φημί , ὁ μέν εἶπον διαρρήδην καί σαφῶς , ὅτι διά ὁ ἅγιος Βαβύλας καί ὁ ἐκ γετοναω δύναμις ἐπιτομισθεῖ · οὖον δυνάτης ὁ φθέγγομαι , παρηγορέω , δείδω · μή γέλως παρά ὁ θεραπευτής δράω ὁ ἑαυτοῦ · βούλομαι δέ συσκάσαι ὁ ασσα , εἶπον πρόφασις ὁ σιγή , ὁ μᾶλλον αὐτός καταγγελωτέραν ἀποφαίνω ὁ σιγή . ἐκεῖνος δέ ἄν γάρ εἄν ὁ ἀσθένεια μόνος ἀποκαλύπτω ὁ ἑαυτοῦ , νυνί δέ καί ὁ ἀσθένεια , καί ὁ ἀσχημοσύνη , καί ὁ ἀναισχυντία δείκνυμι , καί ασυκιαστος συσκάσειν ἐπιχειρέω . Τῖς γάρ ὁ πρόφασις ; νεκρός εἰμί , φημί , ὁ χωρίον ὁ Ἀδρήνη μεστός , καί οὗτος καλέω ὁ χρηστήριος . καί πῶς ἀγαθός εἰμί , εἰμί δειλαικός , ὁ μάρτυς ὁμολογέω ὁ δύναμις , ἢ ὅς ἀναίσχυνα προφασίζομαι ! καί ὁ μέν δαίμων οὗτος · ὁ δέ ἄνθρωπος βασιλεύς , καθάπερ ἐν σκηνή παῖς καί δράμα ὑποκρίνομαι , ἐπί ὁ μακάριος εὐθύς ἔρχομαι Βαβύλας . καίτοι , εἰμί μισροὶ καί παμμίσροι , εἰμί μή ἀλλήλων ἐξησπάτε ἔχω καί συννεπεύριζαντες πρός ὁ ὁ λοιπός ἀπόλιος , τίη ὅμοτε οὖον μέν λέγω ανουμαω καί ἀδιόριστος ὁ νεκρός , σύ δέ , ὡς ονοραδιος καί μετά διορισμός τις ἀκούω , ὁ ἀλλος [ 561 ] ἀφίημι ὁ ἅγιος μόνος κινέω ; χρή γάρ κατά ὁ ὁ δαίμων ἀπόφασις πᾶος ἀνορύσσω ὁ ἐν ὁ Ἀδρήνη θήκη , καί ὁ μαρμαλυκως ὁ ὁ θήκη ἀπάγω ὡς προσωτέρω . ἀλλά οὖον περί πᾶς εἶπον ὁ νεκρός . τις οὖν οὗτος οὖον διαρρήδην ομολογώ ; ἐάν οὖον ὁ δράμα ὑποκρίνομαι ὁ πλάνης οὗτος αἱρέω ὁ αἴνυμα . ἐγώ μέν γάρ λέγω ὁ νεκρός , φημί , ὥστε μή δῆλος γίγνομαι ὁ ασσα · καί ἄλλως γάρ δείδω ἐπισπάω ὁ ἅγιος ὄνομα , σύ δέ νοέω ὁ λέγω , καί ἀντί πᾶς κινέω ὁ μάρτυς · ἐκεῖνος γάρ ἐγώ ἐπιστομίζω . τοσοῦτος καταγιγνώσκω παραπλήσιος ὁ θεραπεύω αὐτός , ὡς οὗτος φανερός ἀπάτη μή δύναμαι συνοράω . εἰμί γάρ ἐξεστίχασαν ἅπας , εἰμί γάρ ἐκμαίνω , οὐδέ εἄν οὗτος διαφεύγω ὁ ὁ ἧσσα κατάγνωσις , οὗτος φανερός ποῖος ἵστημι καί σαφής . ὁ γάρ μισημα τίς καί μύσος εἰμί , ὡς φημί , ὁ νεκρός ὁ ἄνθρωπος σῶμα , πολύς μᾶλλον ὁ ὁ ἄλογος , ὅσος καί ὁ γένος ἄτιμος ὁ γένος · πολύς δέ καί κύω , καί πίθηκος , καί δύνη δαστός πλησίος ὁ ναός κατορρώχεται , καί οὗτος μᾶλλον χρή μετακινέω , εἰμί μή πίθηκος ἄνθρωπος ἄτιμος ἤτω . Πῶς νῦν εἰμί ὁ ὁ καλός ὁ Θεός δημιούργημα · καί πρός ὑπηρεσία ἡμέτερος γίγνομαι ὁ ἥλιος ἐνυβρίζω , καί ὁ δαίμων ὁ ἄστρον ἐπιψημίζοντες , καί οὗτος ἐκεῖνος εἰμί λέγω ; ὁ μέν γάρ ἥλιος , μυρίος ἐν ὁ γῆ κεῖμαι νεκρός , ἐκχέω κατά ὁ οἰκέω , καί οὐδαμοῦ συστρέλει ὁ ἀκτίς οὐδέ ὁ ἐκ οὗτος ἐνέργεια διά ὁ μολυσμός · ὁ δέ θεός , ὁ ὑμέτερος βίος μέν αἰσχρός καί μαγγανεία καί φόνος οὐ ἀποστρέφω , οὐδέ μισέω , ἀλλά καί ἀγαπάω , καί ἀσπάζομαι καί φιλέω · σῶμα δέ ἐκτρέπω ὁ ἡμέτερος · καίτοι ὁ μέν ὁ κακία εἶδος , καί παρά αὐτός ὁ δρῦς αὐτός μυρίος καταγιγνώσκω ἄξιος εἰμί δοκέω , ὁ δέ σῶμα ὁ νεκρός καί ἀκίνητος οὐδείς μετέχω μέμψις , καί αἴτιος . ἀλλά αὐτός ὁ δαίμων σύ ὁ προαίρεσις , βουτάω μέν ὁ μή βεβουκτά , τιμάω δέ καί ἀποδέχομαι ὁ πᾶς ἄξιος μῖσος καί ἀποστροφή . καί ἄνθρω μέν ἀγαθός οὐδέ βουλεύω τίς χρήσιμος , οὔτε πρᾶξις τίς ὁ δήω ὑπό σῶμα καλύπτω νεκρός · ἀλλά ἐν ὑγιαίνω ὁ Ψυχή , καί παρά αὐτός οἶκος ὁ τάφος , καί σωφροσύνη καί δικαιοσύνη καί πᾶς ἐπιδείκνυμι ὁ ἀρετή . καί χειροτέχνης δέ ἕκαστος ἀνεμπόδιστος ὁ ὁ οἰκεῖος ἐπιστήμη πᾶς ἐργάζομαι , καί παραδέω ὁ δήω αὐτός , οὖον πλησίος νεκρός κάθημαι μόνος , ἀλλά κἀν αὐτός ὁ μνῆμα ὁ κατοικέω οἰκοδομέω · εἰμί δή καί ὁ ζωγράφος , καί ὁ λιθοξόος , καί ὁ τέκτων , καί ὁ χαλκοτύπος , καί πᾶς ὁ αὐτός συνεισφέρω · μόνος δέ πᾶς ὁ Ἀπόλλων ὑπό ὁ νεκρός καλύπτω φημί ὁ μέλλω προοράω . καί μήv καί παρά ἐγώ ἀνήρ γίγνομαι μέγας καί θαυμαστός , καί ὁ πρό τετρακόσιοι καί χίλιοι προεῖπον ἔτι , καί [ 505 ] προλέγω2 οὐδείς οὗτος οὔτε ζητέω , οὔτε μέλπω , οὔτε ὁ τάφος ὁ ἀπέρχομαι ἀναρρήγνυμι κλέω , καί ὁ κεῖμαι βιπτάζω · καί τυμβωρύχος ξένος καί ἀναλαγχάνω επισκω ιροπως · ἀλλά ὁ μέν αὐτός ἔνδεσις