joannes-chrysostomus.de-anna-sermones-1-5 pg054_0298.1
τῇ σπουδῇ , πολλῷ μᾶλλον ἡμᾶς ἐπὶ τῶν θείων θησαυμῶν τοῦτο ποιεῖν χρή , καὶ μὴ πρότερον ἀφίστασθαι , ἕως ἅπαν τὸ φαινόμενον ἐξαντλησώμεν . Τὸ φαινόμενον δὲ εἴπον , ἐπειδὴ πάντα ἐξαντλῆσαι ἀμήχανον . Πηγὴ γὰρ ἐπὶ διηνεκῶς βλύζουσα τῶν θείων νοημάτων ἡ δυνάμεως , οὐδέποτε ἐπιλείπουσα , οὐδὲ διαπανμένη . Μὴ τοίνυν ἀποκάμωμεν · οὐδὲ γὰρ ὑπὲρ τῶν τυγχόντων ἡμῖν ὁ λόγος , ἀλλὰ περὶ εὐχῆς , τῆς ἐλπίδος τῆς ἡμετέρας · εὐχῆς δέ , ἥς τῆς στείρας μήτηρ ἐγένετο , καὶ πολὺς ἡ ἀπαὶ , καὶ ἡ κατωδύνος ἐν εὐθυμίᾳ · δι’ ἣν ἡ πεπρωμένη διωρθοῦτο φύσις , καὶ μήτρα ἀπαρκελισμένη ἀνεγύγνυτο , καὶ τὰ ἀδύνατα δυνατὰ πάντα ἐγίνετο . Διὸ δὲ κατὰ μικρὸν διερευνώμεθα πάντα , καθ’ ἑκάστην ῥῆσιν ἀναπεύξαντες α , ὥστε μηδὲ τὸ μικρότατον ἡμᾶς , ὡς οὖν τε , παραδράμειν . Διὰ δὲ τοῦτο δύο διαλέξεις ὀλολήρησε , εἰς δύο ῥήσεις ἀντλώσαμεν μόνας , εἰς τε τὴν πρώτην τὴν λέγουσαν , Ἐστερεώθη ἡ καρδία μου ἐν Κυρίῳ , [ 742 ] καὶ τὴν δευτέραν τὴν ἑκείνην , Ὑψώθη χέρας μου ἐν Θεῷ μου . Ἀκολούθων δὲ σήμερον ἐπὶ τὴν τρίτην ἐλθεῖν . Τίς δέ ἐστιν αὕτη ; Ἐπλατύθη στόμα μου ἐπ’ ἐχθρούς μου , φησίν · εὐηρμόσθη ἐν σωτηρίᾳ σου . Προσέχετε τῇ ἀκριβείᾳ τῆς λέξεως . Οὐκ εἶπεν · Ἠκονήθη στόμα μου ἐπ’ ἐχθρούς μου · οὐ γὰρ πρὸς λοιοορίας καὶ σκώμματα παρεσκευάσθαι , οὐ πρὸς δνειδὶ καὶ κατηγορίαν , ἀλλὰ πρὸς παραίνεσιν καὶ συμβουλήν , πρὸς διόρθωσιν καὶ νοῦθεσίαν . Διὰ τοῦτο οὐκ εἶπεν , Ἠκονήθη ἡ γλῶσσά μου ἐπ’ ἐχθρούς μου , ἀλλ’ , Ἐπλατύθη . Ἀνέδεως ἀπέλαυσα , φησίν , ἐλευθεροποιοῦμεν δύναμαι . Νῦν ἀπεκρούσάμην τὴν αἰσχύνην , πρὸς παρρησίαν ἐπανήλθον . Καὶ οὐδὲ ἐνταῦθα εἶπεν ὀνομαστὶ τὴν γυναῖκα τὴν ἀντίχλην , ἀλλὰ ἀπλῶς · τῷ τῆς προσηγρίας ἀδιορισμῷ , καθάπερ προσωπεῖον κατέκρουσε τὸν τοιαῦτα λυπήσασαν . Οὐκ εἶπεν , ὁ πολλοὶ λέγουσι γυναῖκας · Κατήσυχεν αὐτὴν ὁ Θεός , κατέκρεξε καὶ κατέβαλε τὴν μαρᾶν καὶ διαζόνα καὶ μεγαλήγορον · ἀλλ’ ἀπλῶς , Ἐπλατύθη στόμα μου ἐπ’ ἐχθρούς μου · εὐηρμόσθη ἐν σωτηρίᾳ σου . Ὡρα πῶς τὸν αὐτὸν διατρεῖ νόμον διὰ τῆς εὐχῆς ἀπάτης . Ὡσπερ γὰρ ἐν ἀρχῇ ἔλεγεν , Ἐστερεώθη ἡ καρδία μου ἐν Κυρίῳ , ὑψώθη χέρας μου ἐν Θεῷ μου , ἐπλατύθη στόμα μου ἐπ’ ἐχθρούς μου · οὕτω καὶ ἐνταῦθα , Εὐηρμόσθη ἐν σωτηρίᾳ σου . Οὐχ ἀπλῶς , ἐν σωτηρίᾳ , ἀλλ’ , Ἐν σωτηρίᾳ σου · Οὐ γὰρ ἐπειδὴ ἐσώθη , φησίν , ἀλλ’ ἐπειδὴ διὰ σοῦ ἐσώθη , διὰ τοῦτο χαίρω καὶ ἀγάλλομαι . Τοιαῦται τῶν ἀγίων αἰ ψυχαί · τῶν διωρῶν μᾶλλον χαίρουσαι ἐπὶ τῷ δεδωκότι Θεῷ · οὐ γὰρ αὐτὸν διὰ τὸ αὐτοῦ φιλοῦσιν , ἀλλ’ ἐκεῖνα δι’ αὐτόν . Τοῦτο οἰκείων εὐγνωμόνων , τοῦτο δούλων εὐχαρίστων , πάντων τῶν ἐαυτῶν τὴν Δεσπότην τὸν ἑαυτῶν προτιθέντων . Οὕτω , παρακαλῶ , καὶ ἡμεῖς διακεισώμεθα · κἂν ἀμάρτωμεν , μὴ ἀλύγωμεν , ἐπειδὴ κολάζομεθα , ἀλλ’ ἐπειδὴ παραξύνναμεν τὸν Δεσπότην · τὴν κατορθώσωμεν , μὴ χαίρωμεν διὰ τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν , ἀλλ’ ἐπειδὴ τρέσαμεν τῷ βασιλεῖ τῶν οὐρανῶν . Τῷ γὰρ νῦν ἔχοντι γεέννης ἀπάτης φοβερώτερον τὴν προκρούσιν Θεῷ , ὥσπερ καὶ βασιλείας ἀπάτης ποθεινότερον ὁ ἀρέσαι Θεῷ . Καὶ μὴ θαυμάζετε εἰ ἐπὶ τοῦ Θεοῦ οὕτω διακείσθαι χρή , ὅπου γε καὶ ἐπ’ ἀνθρώπων οὕτω πολιοῦ διδάσκεται . Υἱούς γοῦν ἔχομεν πολλάκις γνησίους · κἂν ἀκοντες αὐτοὺς διαβιῶμεν τι κακόν , ἑαυτοὺς τιμωρούμεθα καὶ
Lemmas: ὁ σπουδή , πολύς μᾶλλον ἐγώ ἐπί ὁ θεῖον θησαυμῶν οὗτος ποιέω χρή , καί μή πρότερος ἀφίστημι , ἠώς ἅπας ὁ φαίνω ἐξαντλέω . ὁ φαίνω δέ εἶπον , ἐπεί πᾶς ἐξαντλέω ἀμήχανος . Πηγή γάρ ἐπί διηνεκής βλύζω ὁ θεῖον νόημα ὁ δύναμις , οὐδέποτε ἐπιλείπω , οὐδέ διαπανμένη . μή τοίνυν ἀποκάμνω · οὐδέ γάρ ὑπέρ ὁ τυγχάνω ἐγώ ὁ λόγος , ἀλλά περί εὐχή , ὁ ἐλπίς ὁ ἡμέτερος · εὐχή δέ , ἥς ὁ στεῖρα μήτηρ γίγνομαι , καί πολύς ὁ ἀπό , καί ὁ κατώδυνος ἐν εὐθυμία · διά ὅς ὁ ἔπορον διορθόω φύσις , καί μήτρα ἀπαρκελισμένη ἀνεγύγνυτο , καί ὁ ἀδύνατος δυνατός πᾶς γίγνομαι . Διὸ δέ κατά μικρός διερευνάω πᾶς , κατά ἕκαστος ῥῆσις αναπευξαντης ὅς , ὥστε μηδέ ὁ μικρός ἐγώ , ὡς οὖν τε , παραδραμάω . Ζεύς δέ οὗτος δύο διαλέγω ὄλλυμι , εἰς δύο ῥῆσις ἀντλέω μόνος , εἰς τε ὁ πρῶτος ὁ λέγω , στερεόω ὁ καρδία ἐγώ ἐν κύριος , [ 742 ] καί ὁ δύο ὁ ἐκεῖνος , ὑψόω χείρ ἐγώ ἐν Θεός ἐγώ . ἀκόλουθος δέ σήμερον ἐπί ὁ τρίτος ἔρχομαι . Τῖς δέ εἰμί οὗτος ; Ἐπλατύθη στόμα ἐγώ ἐπί ἐχθρός ἐγώ , φημί · εὐαρμόζω ἐν σωτηρία σύ . προσέχω ὁ ἀκρίβεια ὁ λέξις . οὐ εἶπον · ἀκονάω στόμα ἐγώ ἐπί ἐχθρός ἐγώ · οὖον γάρ πρός λοιοορια καί σκῶμμα παρασκευάζω , οὖον πρός δνειδὶ καί κατηγορία , ἀλλά πρός παραίνεσις καί συμβουλή , πρός διόρθωσις καί νουθεσία . Ζεύς οὗτος οὐ εἶπον , ἀκονάω ὁ γλῶσσα ἐγώ ἐπί ἐχθρός ἐγώ , ἀλλά , Ἐπλατύθη . Ἀνέδεως ἀπολαύω , φημί , ἐλευθεροποιέω δύναμαι . νῦν ἀποκρούω ὁ αἰσχύνη , πρός παρρησία ἐπανέρχομαι . καί οὐδέ ἐνταῦθα εἶπον ὀνομαστί ὁ γυνή ὁ ἀντίχλην , ἀλλά ἀπλόος · ὁ ὁ προσηγρίας αδιορισμος , καθάπερ προσωπεῖον κατακρούω ὁ τοιοῦτος λυπέω . οὐ εἶπον , ὁ πολύς λέγω γυνή · κατησυχω αὐτός ὁ Θεός , κατέκρεξε καί καταβάλλω ὁ Μαράν καί διαζόνα καί μεγαλήγορος · ἀλλά ἀπλόος , Ἐπλατύθη στόμα ἐγώ ἐπί ἐχθρός ἐγώ · εὐαρμόζω ἐν σωτηρία σύ . ὤρα πῶς ὁ αὐτός διατρέω νόμος διά ὁ εὐχή ἀπάτη . ὡς γάρ ἐν ἀρχή λέγω , στερεόω ὁ καρδία ἐγώ ἐν κύριος , ὑψόω χείρ ἐγώ ἐν Θεός ἐγώ , πλατύνω στόμα ἐγώ ἐπί ἐχθρός ἐγώ · οὗτος καί ἐνταῦθα , ευαρμοζω ἐν σωτηρία σύ . οὐχ ἀπλόος , ἐν σωτηρία , ἀλλά , ἐν σωτηρία σύ · οὖον γάρ ἐπεί σῴζω , φημί , ἀλλά ἐπεί διά σύ σῴζω , διά οὗτος χαίρω καί ἀγάλλομαι . τοιοῦτος ὁ Ἀγίων ὁ Ψυχή · ὁ δίωρος μᾶλλον χαίρω ἐπί ὁ δίδωμι Θεός · οὖον γάρ αὐτός διά ὁ αὐτός φιλέω , ἀλλά ἐκεῖνος διά αὐτός . οὗτος οἰκέω εὐγνώμων , οὗτος δοῦλος εὐχάριστος , πᾶς ὁ ἑαυτοῦ ὁ δεσπότης ὁ ἑαυτοῦ προτίθημι . οὕτως , παρακαλέω , καί ἐγώ διακεισαω · κἀν ἁμαρτάνω , μή ἀλύσσω , ἐπεί κολάζω , ἀλλά ἐπεί παρασυνάγω ὁ δεσπότης · ὁ κατορθόω , μή χαίρω διά ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός , ἀλλά ἐπεί τρέω ὁ βασιλεύς ὁ οὐρανός . ὁ γάρ νῦν ἔχω γέεννα ἀπάτη φοβερός ὁ πρόκρουσις Θεός , ὥσπερ καί βασίλεια ἀπάτη ποθεινός ὁ ἀρέσκω Θεός . καί μή θαυμάζω εἰμί ἐπί ὁ Θεός οὗτος διάκειμαι χρή , ὅπου γε καί ἐπί ἄνθρωπος οὗτος πολιός διδάσκω . υἱός γοῦν ἔχω πολλάκις γνήσιος · κἀν ἄκων αὐτός διαβιόω τίς κακός , ἑαυτοῦ τιμωρέω καί