joannes-chrysostomus.de-anna-sermones-1-5 pg054_0287.3
συνειδότος , μετάνοια ἐπὶ τοῖς γεγενημένοις , αἰσχύνη , καὶ δεινός , καὶ τὸ ἀπαρρησίαστον ἔχειν τοὺς ἄρχαίμους · ἐνταῦθα δὲ τοῦναντίον ἄπαν , παρρησία , καὶ τὸ ἐλευθεροῦσθαι , καὶ τὸ μετὰ ἀδείας ἄπαντα διαλέγεσθαι περὶ τῶν ἐνταῦθα ἀκουσμάτων ἀπάντων . Ὅταν τοίνυν εἰς ἀγορὰν ἐμβάλῃς , καὶ πάντας ἴδῃς ἐπὶ τὴν [ 732 ] θεωρίαν τρέχοντας ἐκεῖνην , κατάφυγε σὺ ἐπὶ τὴν ἐκκλησίαν εὐθέως , καὶ μικρὸν καρτερήσας χρόνον , τρεῖς διηνεκῶς τῶν θεῖων ῥημάτων . Ἄν μὲν γὰρ παρασυρθεὶς μετὰ τῶν πολλῶν ἀπελθὼς ἐκεῖ , μικρὸν ψυχαγωγηθεὶς , διὰ πάσης τῆς ἡμέρας ἀλήσεις , τῆς τε ἐπιούσης , καὶ πολλῶν ἐτέραν , καταπινώσκων σαυτὸν · ἄν δὲ μικρὸν ἐπίσχῃς σαυτὸν , διὰ πάσης τῆς ἡμέρας ἕξεις τρυφῆν . Οὐ γὰρ ἐπὶ τούτου μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἀπάντων οὕτω συμβαίνειν εἴωθεν . Ἡ μὲν γὰρ χακία πρόσκαιρόν τινα ἔχει τὴν ἡδονὴν , διηνεκὴ δὲ τὴν ὀδύνην · ἡ δὲ ἀρετὴ , βραχὺν μὲν τὸν πόνον , διηνεκὴ δὲ τὸ χέρδος μετὰ τῆς εὐφροσύνης . Οἷον , τὸδεαὶ τις πρὸς Θεόν , ἐδάκρυσεν , ἠλγησεν ὀλίγον χρόνον κατὰ τὴν εὐχὴν · ἕτερος διὰ πάσης τῆς ἡμέρας ἐτρυφά , εἶτα ἐλεησύνθην ἐδωκεν , ἐνέστησεν , ἄλλοι τὸν ἀγαθὸν εἰργάσατο , ἡ ὀβριότης οὐκ ἀντελοιδόρησεν · ἐν μὲν γὰρ καιρῷ βραχὺ καρτερήσας καὶ κατασχὼν τὸν θυμὸν , διὰ παντὸς γὰννεται καὶ εὐφραίνεται , τῶν κατορθωμάτων ἀναμνησκὼν ἐαυτὸν ἐκείνων . Ἐπὶ δὲ τῆς χακίας τοῦναντίον · ὀβριεὶ τις , ἀντελοιδόρησε · μετὰ ταῦτα οἷκοι γενόμενος , ἐαυτὸν κατεσθίει , τὰ ῥήματα ἀναλογιζόμενος , ὁ πολλάκις πολλὴν ἔνεγκε βλάβην . Ὥστε εἰ διώκεις ἡδοννὴν , Φεύγε τὰς νεωτερικὰς ἐπιθυμίας , καὶ σωφροσύνην ἐπαιμελοῦ , καὶ ἀκροᾶσαι θεῖων πράξεων λόγων . Ταῦτα πρὸς ὑμᾶς λέγωμεν , ἵνα ὑμεῖς πρὸς ἐκείνους λέγοντες , καὶ συνεχῶς τούτους αὐτοὺς ἐπαντιοῦντες τοὺς ῥήμασιν , ἀφέλητε πάσης πονηρᾶς συνθείας , καὶ πεῖθετε λογισμῷ πάντα ποιεῖν τῷ προσήκοντι . Τῶν γὰρ τοιούτων καὶ ἀπλῶς καὶ εἰκῇ φερομένων οὐδὲ τὴν σπουδὴν ἐπαινέτην εὑροῖ τις ἄν ὁσᾶν · καὶ τοῦτο ἀπὸ τῆς ἐπιούσης συνάξας δῆλον καλοῖστημι . Τῆς γὰρ ἀγίας ἡμῖν τελευτῶσης Πεντηκοστῆς , τοσούτον δραματεῖον πλήθος , ὡς ἄπαντα ἡμῖν τὰ ἐνταῦθα στενοχωρεῖσθαι . Ἄλλ’ ὅμως οὐδὲ ταύτην ἀποδέχομαι τὴν συλλογὴν · συνθείας γὰρ ἐστιν , οὐχ εὐλαβείας . Τί τοίνυν γένοιτ’ ἄν ἐκείνων ἀθλιώτερον , ὅταν καὶ ἡ ῥάθυμία αὐτῶν τοσούτων ἐγκλημάτων γένη , καὶ ἡ δοκοῦσα εἶναι σπουδὴ ἐγκωμίων ἢ ἐρημίας ; Τὸν γὰρ ζηλὼν καὶ πόθῳ καὶ σώφρονι λογισμῷ τοῦ θείου τούτου μετέχοντα συλλογῷ , διηνεκῶς ταῦτα ποιεῖν χρή , ἀλλ’ οὐχὶ μετὰ τῶν ἐν ἑορτῇ μόνον φαινομένων , μετ’ ἐκείνων ἀφίστασθαι . πάλιν , ὀρεμμάτων δίχην ἀπλῶς ἀγόμενον .
Lemmas: σύνοιδα , μετάνοια ἐπί ὁ γίγνομαι , αἰσχύνη , καί δεινός , καί ὁ ἀπαρρησίαστος ἔχω ὁ ἄρχαίμους · ἐνταῦθα δέ τουναντίον ἅπας , παρρησία , καί ὁ ἐλευθερόω , καί ὁ μετά ἄδεια ἅπας διαλέγω περί ὁ ἐνταῦθα ἄκουσμα ἀπαντάω . ὅταν τοίνυν εἰς ἀγορά ἐμβάλλω , καί πᾶς ὁράω ἐπί ὁ [ 732 ] θεωρία τρέχω ἐκεῖνος , καταφεύγω σύ ἐπί ὁ ἐκκλησία εὐθύς , καί μικρός καρτερέω χρόνος , τρεῖς διηνεκής ὁ θεῖον ῥῆμα . ἄν μέν γάρ παρασύρομαι μετά ὁ πολύς ἀπέρχομαι ἐκεῖ , μικρός ψυχαγωγέω , διά πᾶς ὁ ἡμέρα ἀλέω , ὁ τε ἔπειμι , καί πολύς ἕτερος , καταπινώσκων σαυτοῦ · ἄν δέ μικρός ἐπέχω σαυτοῦ , διά πᾶς ὁ ἡμέρα ἔχω τρυφή . οὖον γάρ ἐπί οὗτος μόνος , ἀλλά καί ἐπί ὁ ἄλλος ἀπαντάω οὗτος συμβαίνω εἴωθα . ὁ μέν γάρ χάκι πρόσκαιρος τις ἔχω ὁ ἡδονά , διηνεκής δέ ὁ ὀδύνη · ὁ δέ ἀρετή , βραχύς μέν ὁ πόνος , διηνεκής δέ ὁ χέρδα μετά ὁ Εὐφρόσυνος . Οἷος , τόδε τις πρός Θεός , δάκρυ , ἀλγέω ὀλίγος χρόνος κατά ὁ εὐχή · ἕτερος διά πᾶς ὁ ἡμέρα τρυφή , εἶτα ἐλεέω δίδωμι , ἐνίστημι , ἄλλος ὁ ἀγαθός ἐργάζομαι , ὁ οβριοτω οὐ ἀντιλοιδορέω · ἐν μέν γάρ καιρός βραχύς καρτερέω καί κατέχω ὁ θυμός , διά πᾶς γὰννεται καί εὐφραίνω , ὁ κατόρθωμα ἀναμιμνήσκω ἑαυτοῦ ἐκεῖνος . ἐπί δέ ὁ κακία τουναντίον · ὀβριεὶ τις , ἀντιλοιδορέω · μετά οὗτος οἴκοι γίγνομαι , ἑαυτοῦ κατεσθίω , ὁ ῥῆμα ἀναλογίζομαι , ὁ πολλάκις πολύς φέρω βλάβη . ὥστε εἰμί διώκω ἡδονή , φεύγω ὁ νεωτερικός ἐπιθυμία , καί σωφροσύνη επαιμελω , καί ἀκροάομαι θεῖον πρᾶξις λόγος . οὗτος πρός σύ λέγω , ἵνα σύ πρός ἐκεῖνος λέγω , καί συνεχῶς οὗτος αὐτός ἐπαντιοῦντες ὁ ῥῆμα , ἀφαιρέω πᾶς πονηρός συνθεΐα , καί πείθω λογισμός πᾶς ποιέω ὁ προσήκω . ὁ γάρ τοιοῦτος καί ἀπλόος καί εἰκῇ φέρω οὐδέ ὁ σπουδή ἐπαινέτης εὑρίσκω τις ἄν ὅσος · καί οὗτος ἀπό ὁ ἔπειμι συνάγω δῆλος καλέω . ὁ γάρ Ἀγίας ἐγώ τελευτή Πεντηκοστή , τοσοῦτος δραματεῖον πλήθος , ὡς ἅπας ἐγώ ὁ ἐνταῦθα στενοχωρέω . ἄλλος ὅμως οὐδέ οὗτος ἀποδέχομαι ὁ συλλογή · συνθεΐα γάρ εἰμί , οὐ εὐλάβεια . τις τοίνυν γίγνομαι ἄν ἐκεῖνος ἄθλιος , ὅταν καί ὁ ῥᾳθυμία αὐτός τοσοῦτος ἔγκλημα γένος , καί ὁ δοκέω εἰμί σπουδή ἐγκώμιον ἢ ἐρημία ; ὁ γάρ ζηλόω καί πόθος καί σώφρων λογισμός ὁ θεῖον οὗτος μετέχω σύλλογος , διηνεκής οὗτος ποιέω χρή , ἀλλά οὐ μετά ὁ ἐν ἑορτή μόνος φαίνω , μετά ἐκεῖνος ἀφίστημι . πάλιν , ὀρεμμάτων διχάω ἀπλόος ἄγω .