joannes-chrysostomus.adversus-oppugnatores-vitae-monasticae-lib-1-3 pg047_0328.1
τοὺς φυγαδεύοντας αὐτοὺς οὐκ ἂν ἐπήνεσα , ἀλλ' ὡς κοινοὺς τῆς πολιτείας ἐχθροὺς ἀπεστράφην ἂν , ὅτι τοὺς λύχνους χρυπτοῦντες , καὶ τοὺς φωστῆρας ἀπὸ τῆς πόλεως ἐπὶ τὴν ἔρημιαν ἄγοντες , τὰ μέγιστα τοὺς ἔνδον οἰκοῦντας ἐξῆλούσι ἀγαθὰ . Εἰ δὲ οὐδεὶς τὰῦτα ὑποστησόμενος , τί τὸ ὧφελος πέμπειν εἰς διδασκάλους , ἔνθα πρὸ τῶν λόγων χαχλὰν εἰσονται , καὶ τὸ ἔλαττον βουλομένου λαβεῖν , τὸ μεῖζον ἀπολέσουσι , τῆς ψυχῆς τὴν ἰσχὺν καὶ τὴν εὐεξίαν ἀπασαν ; Τί οὖν ; κατασκάψωμεν τὰ διδασκαλεῖα , φησίν ; Οὐ τοῦτο λέγω , ἀλλ' ὅπως μὴ τὴν τῆς ἀρετῆς καθέλωμεν οἰκοδομὴν , καὶ ζῶσαν κατοριξώμεν τὴν ψυχὴν · σωφρονοῦσης μὲν γὰρ ταύτης οὐδεμία ἀπὸ τῶν τῶν λόγων ἀπειρίας ἔσται ζημία , διεφθαρμένης δὲ μεγίστη ἡ βλάβη , κἂν σφόδρα ἡ γλῶττα ἡκοννημένη τυγχάνῃ , καὶ τοσοῦτῶν μεῖζων , ὅσπερ ἂν ἔχειν προσῆ τῇ δυνάμει . Πονηρία γὰρ τὴν τοῦ λέγειν προσλαβοῦσα ἐμπειρίαν , πολλῷ χειρόνα τῆς ἀμαθίας ἐργάζεται τὰ δεινὰ . Ἄν δὲ ἀπελθόντες ἐκεῖ , φησί , πρὸς τὴν τὴν γλῶσσαν ἀργοτέρᾳ ἔχειν , καὶ τῆς ἀρετῆς ἐκπέσωσιν ἐκείνης ; Ἄν δὲ μένοντες , εἴπέ μοι , πρὸς τὴν τὴν ψυχὴν διαφθεῖραι , μηδὲν εἰς εὐλωπιαν ἀπόωνται τῆς σχολῆς ; ἐμοὶ γὰρ ἀρκοῦσι ταῦτα λέγειν μᾶλλον , ἢ ἐκεῖνα σοί . Τί δὴποτε ; Ὅτι εἰ καὶ τὸ τοῦ μέλλοντος ἀδηλον ἐκατέρω , τὸ σὸν ἀδηλότερον . Πῶς , καὶ διὰ τί ; Ὅτι ἡ μὲν τῶν λόγων σπουδὴ τῆς ἀπὸ τῶν τρόπων ἐπιεικείας δεῖται , ἡ δὲ τῶν τρόπων ἐπιεικεία οὐκ ἔτι τῆς ἀπὸ τῶν λόγων προσθήκης . Σωφροσύνην μὲν γὰρ καὶ χωρὶς τῆς παιδεύσεως ταύτης κατορθῶσαι ἔνι , λόγων δὲ δύναμιν χωρὶς τρόπων χρηστῶν οὐδεὶς ἂν προσλάβοι ποτέ , παντὸς τοῦ χρόνου εἰς χαχλὶαν καὶ ἀσέλγειαν ἀναλισκομένου . Ὥστε ὅπερ ἐκεῖ δέδοικας , τοῦτο καὶ ἐνταῦθα φοβεῖσθαι χρή · καὶ πολλῷ μᾶλλον ἐνταῦθα , ὅπου καὶ πυκνότεραι αἱ ἀποτυχίαι , καὶ τερὶ τῶν μειζόνων ὁ κίνδυνος . Κάκει μέν πρὸς ἐν ἠσχολῆσθαι μένων ἀνάγκη , ἐνταῦθα δὲ τῶν δύο κρατῆσαι πρόκειται , ὡς οὐκ ἔνν ὁστέρον χωρὶς ὁστέρου λαβεῖν , οὐδὲ σωφροσύνης χωρὶς τοῦ λόγου εἰδεῖν . Εἰ δὲ βούλει , καὶ τὸ σὐδυνάτον τοῦτο δάμεν εἶναι δυνατὸν . τί γένοιτ' ἂν μὴν ἀγαθὸν ἀπὸ τῆς τούτων ἐμπειρίας , περὶ τὰ καὶρια λαμβάνουσι τὴν πλῆγην ; τί δὲ κακὸν ἀπὸ τῆς ἀπειρίας , τῶν μεγίστων ἡμῖν κατορθουμένων ; Καὶ ταῦτα οὐ παρ' ἡμῖν μόνον τοῖς καταγελοῖσι τῆς ἐξωθεν σοφίας , καὶ μωρίαν αὐτὴν εἶναι νομίζουσιν , ἀλλὰ καὶ παρ' αὐτοῖς τοῖς ἐξωθεν φιλοσόφοις οὕτω συνυμολόγηται . Καὶ διὰ τοῦτο οἱ μὲν πολλοὶ οὐ σφόδρα ἐπεμελήθησαν τοῦ πράγματος · οἱ δὲ καὶ τέλειοι κατεφρόνησαν καὶ διετέλεσαν ὄντες ἀμαθεῖς , καὶ τὸν ἅπαντα βίον ἐν τῷ τῆς φιλοσοφίας θηκωτερίῳ διατρίψαντες μέρεσι , σῦδρα ἐλαμψαν , καὶ γεγόναι περιφανεῖς . Καὶ γὰρ Ἀνάξαρχος καὶ Κράτης καὶ Διογένης οὐδέμιαν ἐποιήσαντο σπουδὴν τούτου · φασὶ δὲ τινες , οὐδὲ Σωκράτης , καὶ μαρτυρήσειεν ἂν ἡμῖν ὁ μάλιστα πάντων ἐν τῇ τέχνῃ ταύτῃ διενεγκών , καὶ τὰ ἐκεῖνοι [ 96 ] τῶν ἄλλων εἰδὼς ἀκριβέστερον . Εἰσαγαγὼν γὰρ αὐτὸν ποτε εἰς δικαστήριον ἀπολογησόμενον ε , ἐν τῇ πρὸς τοὺς δικαστὰς ἀπολογίᾳ ἐποίησεν οὕτω λέγοντα · Ἡμεῖς δὲ ἐμοὶ ἀκούσθωσε πᾶσαν τὴν ἀλήθειαν , οὐ μέντοι μα
Lemmas: ὁ φυγαδεύω αὐτός οὐ εἄν ἐπαινέω , ἀλλά ὡς κοινός ὁ πολιτεία ἐχθρός ἀποστρέφω εἄν , ὅτι ὁ λύχνος χρυπτοῦντες , καί ὁ φωστήρ ἀπό ὁ πόλις ἐπί ὁ ἐρημία ἄγω , ὁ μέγας ὁ ἔνδον οἰκέω ἐξαιρέω ἀγαθός . εἰμί δέ οὐδείς Ούτος ὑφίστημι , τίς ὁ ὅφελος πέμπω εἰς διδάσκαλος , ἔνθα πρό ὁ λόγος χαλάω εἶμι , καί ὁ μικρός βούλομαι λαμβάνω , ὁ μείζων ἀπόλλυμι , ὁ Ψυχή ὁ ἰσχύς καί ὁ εὐεξία ἅπας ; τις οὖν ; κατασκάπτω ὁ διδασκαλεῖον , φημί ; οὖον οὗτος λέγω , ἀλλά ὅπως μή ὁ ὁ ἀρετή καθαιρέω οἰκοδομή , καί ζώννυμι κατοριξεω ὁ ψυχή · σωφρονέω μέν γάρ οὗτος οὐδείς ἀπό ὁ ὁ λόγος ἀπειρία εἰμί ζημία , διαφθείρω δέ μέγας ὁ βλάβη , κἀν σφόδρα ὁ γλῶσσα ἀκονάω τυγχάνω , καί τοσοῦτος μείζων , ὅσπερ εἄν ἔχω πρόσειμι ὁ δύναμις . πονηρία γάρ ὁ ὁ λέγω προσλαμβάνω ἐμπειρία , πολύς χείρων ὁ ἀμαθία ἐργάζομαι ὁ δεινός . ἄν δέ ἀπέρχομαι ἐκεῖ , φημί , πρός ὁ ὁ γλῶσσα ἀργός ἔχω , καί ὁ ἀρετή ἐκπίπτω ἐκεῖνος ; ἄν δέ Μένων , εἶπον ἐγώ , πρός ὁ ὁ ψυχή διαφθείρω , μηδείς εἰς ευλωπια ἀπωθέω ὁ σχολή ; ἐγώ γάρ ἀρκέω οὗτος λέγω μᾶλλον , ἢ ἐκεῖνος σύ . τις δήποτε ; ὅτι2 εἰμί καί ὁ ὁ μέλλω ἄδηλος ἑκάτερος , ὁ σός ἄδηλος . Πῶς , καί διά τίς ; ὅτι2 ὁ μέν ὁ λόγος σπουδή ὁ ἀπό ὁ τρόπος ἐπιείκεια δήω , ὁ δέ ὁ τρόπος ἐπιείκεια οὐ ἔτι ὁ ἀπό ὁ λόγος προσθήκη . Σωφροσύνη μέν γάρ καί Χωρὶς ὁ παίδευσις οὗτος κατορθόω ἐν , λόγος δέ δύναμις Χωρὶς τρόπος χρηστός οὐδείς εἄν προσλαμβάνω ποτός , πᾶς ὁ χρόνος εἰς χλιά καί ἀσέλγεια ἀναλίσκω . ὥστε ὅσπερ ἐκεῖ δείδω , οὗτος καί ἐνταῦθα φοβέω χρή · καί πολύς μᾶλλον ἐνταῦθα , ὅπου καί πυκνός ὁ ἀποτυχία , καί Τέρι ὁ μείζων ὁ κίνδυνος . κέω μέν πρός ἐν ἀσχολέω Μένων ἀνάγκη , ἐνταῦθα δέ ὁ δύο κρατέω πρόκειμαι , ὡς οὐ ἐν ὁστέρον Χωρὶς ὁστέρου λαμβάνω , οὐδέ σωφροσύνη Χωρὶς ὁ λόγος εἴδω . εἰμί δέ βούλομαι , καί ὁ συδυνατος οὗτος δαμάζω εἰμί δυνατός . τίς γίγνομαι εἄν μήv ἀγαθός ἀπό ὁ οὗτος ἐμπειρία , περί ὁ καίριος λαμβάνω ὁ πλήσσω ; τίς δέ κακός ἀπό ὁ ἀπειρία , ὁ μέγας ἐγώ κατορθόω ; καί οὗτος οὖον παρά ἐγώ μόνος ὁ καταγελάω ὁ ἐξωθεν σοφία , καί μωρία αὐτός εἰμί νομίζω , ἀλλά καί παρά αὐτός ὁ ἐξωθεν φιλόσοφος οὗτος συνυμολογεω . καί διά οὗτος ὁ μέν πολύς οὖον σφόδρα ἐπιμελέομαι ὁ πρᾶγμα · ὁ δέ καί τέλειος καταφρονέω καί διατελέω εἰμί ἀμαθής , καί ὁ ἅπας βίος ἐν ὁ ὁ φιλοσοφία θηκωτερίῳ διατρίβω μέρος , σύδρος λάμπω , καί γονεύς περιφανής . καί γάρ Ἀνάξαρχος καί Κράτης καί Διογένης οὐδείς ποιέω σπουδή οὗτος · φημί δέ τις , οὐδέ Σωκράτης , καί μαρτυρέω εἄν ἐγώ ὁ μάλιστα πᾶς ἐν ὁ τέχνη οὗτος διαφέρω , καί ὁ ἐκεῖνος [ 96 ] ὁ ἄλλος εἰδοί ἀκριβής . εἰσάγω γάρ αὐτός ποτός εἰς δικαστήριον ἀπολογέομαι ε , ἐν ὁ πρός ὁ δικαστής ἀπολογία ποιέω οὗτος λέγω · ἐγώ δέ ἐγώ ἀκούω πᾶς ὁ ἀλήθεια , οὖον μέντοι μή