joannes-chrysostomus.adversus-judaeos-orationes-1-8 pg048_0340.2
δεῖσθαι τῆς παρ’ αὐτοῦ φυλακῆς · εἰς σωφροσύνην τὸν ὑπ’ αὐτοῦ παιδαγωγηθέντα νέον , εἰς μείζονα ἐπιδόντα ἀρετήν · οὕτω καὶ νόμῳ μεγίστος ἐπαῖνος γένοιτ’ ἄν , τὸ μηκέτι χρείαν ἔχειν ἡμᾶς τῆς παρ’ αὐτοῦ βοηθείας . Αὐτὸ γὰρ δὴ τοῦτο παρὰ τοῦ νόμου γέγonen ἡμῖν , τὸ πρὸς μείζονος φιλοσοφίας ὑποδοχὴν ἐπιτραπεσθῆναι ἡμῖν γενέσθαι τὴν ψυχήν . Ὥστε ὁ μὲν ἐπὶ παρακαλῶμενος αὐτῷ , καὶ μὴ δυνάμενος μεζόν τι τῶν ἐκεῖ γεγραμμένων ἰδεῖν , οὐδὲν ἐχέρδανε παρ’ αὐτοῦ μέγα . Ἐγὼ δὲ ὁ τοῦτον μὲν ἀφεὶς , πρὸς δὲ τὰ ὑψηλότερα τοῦ Χριστοῦ δόγματα δραμὼν , μάλιστα ἂν αὐτὸν δυναμὶ σεμνύνειν , ὅτι με τοιοῦτον εἰργάσατο , ὡς συνιῶσιναι τῶν ἐν αὐτῷ γεγραμμένων τὴν σμικρότητα ὑπερβὰς , πρὸς τὸ τῆς διδασκαλίας ὕψος ἀναβῆναι τῆς παρὰ τοῦ Χριστοῦ γενομένης ἡμῖν . Μεγάλη τὴν φύσιν τὴν ἡμετέραν ὠφέλησεν ὁ νόμος , ἀλλ’ ἐὰν τῷ Χριστῷ προσαγάγῃ γνησίως · ὡς ἐὰν μὴ τοῦτο ἦ , καὶ κατέδραμε , μειζόνων ἀποστερήσας ἡμᾶς τῆς τῶν ἐλαττόνων προσεδείας , καὶ τὴ πάλιν ἐν τοῖς μικροῖς τῶν παραδεξίων τραύμασιν ἐπὶ κατέχειν . Καὶ γὰρ εἰ δυοῖν ἰατρῶν δυτων , τοῦ μὲν ἀδενεστέρου , τοῦ δὲ δυνατωτέρου , ὁ μὲν τοῖς ἕλαττι φάρμακα ἐπιτιθεὶς μὴ δύναται ἀπαλλάξαι καὶ λάπας τῆς ἐξ ἐκείνου οὐδὲν τὸν ἀρρώστον ... ( λείπεται ) ... Γ . ... ὁ ἀδελφὸς σου , ἄρξας τὸ δῶρόν σου ἐμπροσθεν τοῦ θυσιαστηρίου , καὶ ὑπάρξας πρῶτον διαλλήγητι τῷ ἀδελφῷ σου , καὶ τότε ἐλθὼν πρόσφερε τὸ δῶρόν σου . Οὐχ εἶπε , Σύντελε τὴν θυσίαν , καὶ τότε ἀπέλθε . Ἄλλ’ , Ἄρξας μὲν ἐκ ἀπὴρωτον , καὶ ἀπειδὼν διαλλάγητι τῷ ἀδελφῷ σου . Καὶ οὐχ ἐνταῦθα τοῦτο μόνον ἐποίησεν , ἀλλὰ καὶ ἐξερωτᾷ πάλιν . Ἐὰν μὲν γὰρ ἀπιστον ἔχῃ γυναῖκά τις , τοῦτέστιν , Ἕλληνἰδα , οὐχ ἀναγκάζεσθαι ἐκβάλλειν . Εἰ τις γὰρ , φησίν , ἔχει γυναῖκα ἀπιστον , καὶ αὐτὴ συνευδοκεῖ οἰκεῖν μετ’ αὐτοῦ , μὴ ἀφιέτω αὐτήν · ἄν δὲ πόρνην , καὶ μοιχαλίδα , οὐ κυλῶται ἐκβάλλειν · Ὅς γὰρ ἄν , φησίν , ἀπολύσῃ τὴν γυναῖκα αὐτοῦ , ποιεῖ αὐτὴν μοιχευθῆναι . Ὥστε ἐπὶ λόγῳ πορνείας ἐξεστιν ἀπολύσαι . Εἶδες φιλανθρωπίαν θεοῦ καὶ χρηστονίαν . Ἄν Ἕλληνις ἦ , φησίν , ἡ γυνή , μὴ ἐκβάλλῃς · ἄν δὲ πόρνην , οὐ κυλῶ τοῦτο ποιήσαι . Ἄν εἰς ἐμέ , φησίν , ἀσβήσῃ , μὴ ἐκβάλλῃς · ἄν δὲ εἰς σὲ ὑβρίσῃ , οὐδεὶς ὁ κυλῶν ἐκβάλλειν . Εἶτα ὁ μὲν Θεός · τοιαύτη τιμὴ χέρχεται πρὸς ἡμᾶς , ἡμεῖς δὲ οὐδὲ τῶν ἰσῶν αὐτὸν ἀξιοῦμεν , ἄλλ’ ὑβρίζομεν αὐτὸν παρὰ τῶν ἡμετέρων περιομόμεθα γυναικῶν , καὶ ταῦτα εἰδότες , ὅτι μεγίστη κολάσις ἡμῖν ἀποκείσεται καὶ τιμωρία , ὅταν τῆς τῶν γυναικῶν ὑπεροψίμον σωτηρίας ; Διὰ γὰρ τοῦτο χαφαλὴν σε τῆς γυναικὸς ἐποίησε , διὰ [ 605 ] τοῦτο καὶ ὁ Παῦλος · ἐκλέυσεν · Εἰ τι μαθεῖν θέλουσιν αἱ γυναῖκες , ἐν οἴκῳ τοὺς ἰδίους ἄνδρας ἐπερωτῶν , ἵνα ὑπὲρ τοῦ διδάσκαλος καὶ χρηδμῶν αἱ προστάξῃ , εἰς εὐσέβειαν αὐτὴν ἐνάγῃς . Ὑμεῖς δέ , ὅταν μὲν καιρὸς συνάξεως πρὸς τὴν ἐκκλησίαν καλῆ , βαθυμύσας οὐ διαγείρετε · τῷ δὲ διαβόλῳ πρὸς τὰς ἀληθεῖς αὐτὰς κολυόντες , ἐτοίμως ἐπακουούσας οὐ κατέχετε , ἀλλὰ περιφέρετε τοῖς τῆς ἀσεβείας · ἐγχλήμασιν ἀλισκομένας , καὶ πρὸς
Lemmas: δήω ὁ παρά αὐτός φυλακή · εἰς σωφροσύνη ὁ ὑπό αὐτός παιδαγωγέω νέος , εἰς μείζων ἐπεῖδον ἀρετή · οὗτος καί νόμος μέγας ἔπαινος γίγνομαι ἄν , ὁ μηκέτι χρεία ἔχω ἐγώ ὁ παρά αὐτός βοήθεια . αὐτός γάρ δή οὗτος παρά ὁ νόμος γέγonen ἐγώ , ὁ πρός μείζων φιλοσοφία ὑποδοχή ἐπιτρέπω ἐγώ γίγνομαι ὁ Ψυχή . ὥστε ὁ μέν ἐπί παρακαλέω αὐτός , καί μή δύναμαι μέζος τίς ὁ ἐκεῖ γράφω ὁράω , οὐδείς κερδαίνω παρά αὐτός μέγας . ἐγώ δέ ὁ οὗτος μέν ἀφίημι , πρός δέ ὁ ὑψηλός ὁ Χριστός δόγμα τρέχω , μάλιστα εἄν αὐτός δύναμις σεμνύνω , ὅτι ἐγώ τοιοῦτος ἐργάζομαι , ὡς συνιῶσιναι ὁ ἐν αὐτός γράφω ὁ μικρότης ὑπερβαίνω , πρός ὁ ὁ διδασκαλία ὕψος ἀναβαίνω ὁ παρά ὁ Χριστός γίγνομαι ἐγώ . Μεγάλη ὁ φύσις ὁ ἡμέτερος ὠφελέω ὁ νόμος , ἀλλά ἐάν ὁ Χριστός προσάγω γνήσιος · ὡς ἐάν μή οὗτος εἰμί , καί κατατρέχω , μείζων ἀποστερέω ἐγώ ὁ ὁ μικρός προσδέω , καί ὅς πάλιν ἐν ὁ μικρός ὁ παραδεξίων τραῦμα ἐπί καταχέω . καί γάρ εἰμί δύο ἰατρός δύο , ὁ μέν ἀδενεστέρου , ὁ δέ δυνατός , ὁ μέν ὁ ἐλαττόω φάρμακον ἐπιτίθημι μή δύναμαι ἀπαλλάσσω καί λάμπω ὁ ἐκ ἐκεῖνος οὐδείς ὁ ἄρρωστος ... ( λείπω ) ... Γ . ... ὁ ἀδελφός σύ , ἄρχω ὁ δῶρον σύ ἔμπροσθεν ὁ θυσιαστήριον , καί ὑπάρχω πρῶτος διαλλάσσω ὁ ἀδελφός σύ , καί τότε ἔρχομαι προσφέρω ὁ δῶρον σύ . οὐχ εἶπον , συντελέω ὁ θυσία , καί τότε ἀπέρχομαι . ἄλλος , ἄρχω μέν ἐκ ἀπὴρωτον , καί ἀφοράω διαλλάσσω ὁ ἀδελφός σύ . καί οὐ ἐνταῦθα οὗτος μόνος ποιέω , ἀλλά καί ἐξερωτάω πάλιν . ἐάν μέν γάρ ἄπιστος ἔχω γυνή τις , τουτέστιν , Ἑλληνίς , οὐ ἀναγκάζω ἐκβάλλω . εἰμί τις γάρ , φημί , ἔχω γυνή ἄπιστος , καί αὐτός συνευδοκέω οἰκέω μετά αὐτός , μή ἀφίημι αὐτός · ἄν δέ πόρνη , καί μοιχαλίς , οὖον κυλάω ἐκβάλλω · ὅς γάρ ἄν , φημί , ἀπολύω ὁ γυνή αὐτός , ποιέω αὐτός μοιχεύω . ὥστε ἐπί λόγος πορνεία ἔξεστι ἀπολύω . εἶδον φιλανθρωπία θεός καί χρηστονίαν . ἄν Ἑλληνίς εἰμί , φημί , ὁ γυνή , μή ἐκβάλλω · ἄν δέ πόρνη , οὖον κυλίω οὗτος ποιέω . ἄν εἰς ἐγώ , φημί , ἀσβήσῃ , μή ἐκβάλλω · ἄν δέ εἰς σύ ὑβρίζω , οὐδείς ὁ Κύλων ἐκβάλλω . εἶτα ὁ μέν Θεός · τοιοῦτος τιμή χράω πρός ἐγώ , ἐγώ δέ οὐδέ ὁ ἴσος αὐτός ἀξιόω , ἄλλος ὑβρίζω αὐτός παρά ὁ ἡμέτερος περιφέρω γυνή , καί οὗτος οἶδα , ὅτι μέγας κόλασις ἐγώ ἀπόκειμαι καί τιμωρία , ὅταν ὁ ὁ γυνή ὑπεροψίμον σωτηρία ; Ζεύς γάρ οὗτος χαφαλὴν σύ ὁ γυνή ποιέω , διά [ 605 ] οὗτος καί ὁ Παῦλος · κλέω · εἰμί τίς μανθάνω ἐθέλω ὁ γυνή , ἐν οἶκος ὁ ἴδιος ἀνήρ ἐπερωτάω , ἵνα ὑπέρ ὁ διδάσκαλος καί χρηδμῶν ὁ προστάσσω , εἰς εὐσέβεια αὐτός ἐνάγω . σύ δέ , ὅταν μέν καιρός σύναξις πρός ὁ ἐκκλησία καλός , βαθυμυω οὖον διαγειρω · ὁ δέ διάβολος πρός ὁ ἀληθής αὐτός κολυω , ἑτοίμως ἐπακούω οὖον κατέχω , ἀλλά περιφέρω ὁ ὁ ἀσέβεια · ἔγκλημα ἁλίσκομαι , καί πρός