joannes-chrysostomus.adversus-judaeos-orationes-1-8 pg048_0397.2
9 Ὅρξ ἀπὸ τοῦ τόπου τὴν ἱσχὺν ἔχοντα τὸν νόμον ; Ὅτι δι᾽ οὐτε δὲν ἱερεῖα δυνατὸν εἶναι , τῆς πόλεως οὐκ οὐσης , δῆλον ἐκ τούτου . Ὅσπερ γὰρ βασιλεὺς οὐ δυνατὸν εἶναι , [ τῶν ] στρατοπέδων οὐκ ὄντων , οὐ διαδήματος , οὐχ ἀλογριβίδος , οὐ τῶν ἄλλων τῶν τὴν βασιλείαν συγχωρούντων · οὕτως · οὐδὲ ἱερεῖα δυνατὸν εἶναι , θυσίας ἀνηρημένης , προσφορὰς κεκωλυμένης , τῶν ἁγίων πεπατημένων , τοῦ σχήματος παντὸς ἠφανισμένου · ἢ γὰρ Ἱερουσαλὴν ἐν τούτοις ἅπασιν ἦν . Ἥκει μὲν οὖν , ὅπερ ἔφην εἰπών , πρὸς ἀπόδειξιν ἡμῖν τοῦ μήτε θυσίας , μήτε ὁλοκαυτώματα , μήτε τοὺς λοιποὺς καθαρμοὺς , μήτε ἄλλο [ 904 ] τι τῆς Ἰουδαϊκῆς πολιτείας ἐπανήξειν · λοιπὸν ἢ ἀπόδειξις τοῦ μηκέτι στήσεσθαι τὸν νόμον . Ὅσπερ γὰρ οὐκ ἂν δυνατὸν νῦν πάντα ἀνθρώπων , ἂν δοκῇ τι γίνεσθαι , παρανόμως · τοιγαροῦν · οὕτως ἀποδείξαιμεν τοῦ λόγου διὰ οὐδέποτε ἐπανήξει πρὸς τὸ οἰκεῖον σχῆμα , κάκεινο συναντιδέδεικται , δι᾽ οὐτε ἢ λοιπὴ λατρεία πρὸς τὴν προτέραν ἐπανήξει καταστάσιν πάλιν , οὐχ ἱερεὺς ἔσται τις , οὐ βασιλεύς . Εἰ γὰρ τοῖς ἐκ τοῦ σπέρματος αὐτῶν , κἂν τις ἦν τῶν ἰδιωτευόντων , οὐκ ἐφεῖτο γοῦν λατρεύειν ἀλλογενεσίν , πολλῷ μᾶλλον αὐτὸν τὸν βασιλέα ὑποκεῖσθαι ἑτέρους , θέμις οὐκ ἦν . Πλὴν ἀλλ᾽ ἐπειδὴ ἀγῶν ἡμῖν ἐστὶ καὶ σπουδή , οὐχ ἐκείνους ἐπιστομίζειν μόνον , ἀλλὰ καὶ τὴν ἡμετέραν ἀγάπην σοφίσαι , φέρε τοῦτο αὐτὸ ἐξερωθὲν ἀποδείξωμεν , οἷον ὅτι καὶ τὰ τῶν θυσίων , καὶ τὰ τῆς Ἱερουσαλὴμ αὐτῶν πέπαυσται , ὡς μηκέτι πάλιν ἐπανελθεῖν ἐπὶ τὸ πρότερον ἔθος . Τίς οὖν ταῦτά φησιν ; Ὁ θαυμαστὸς καὶ μέγας προφήτης Δαυὶδ . Οὗτος γὰρ διόλυν διὰ θυσίων ἢ μὲν ἐπιθυμία μελεῖ , ἢ δὲ εἰλαχύσθαι , οὕτως ἔλεγεν · Πολλὰ ἐποίησας , σὺ , Κύριε ὁ Θεός μου , τὰ θαυμάσιά σου , καὶ τοῖς διαλογισμοῖς σου οὐκ ἔστι τις ὁμοιωθεῖσα σοι · ἀπηγγειλα καὶ ἐλάλησα . Ὅρα σοφίαν προφήτου . Εἰπών , Πολλὰ ἐποίησας σὺ , Κύριε ὁ Θεός μου , τὰ θαυμάσιά σου , καὶ ἐκπλαγὴς τῇ τοῦ Θεοῦ θαυματουργίᾳ , οὐδὲν περὶ τῆς ὁρωμένης ἡμῖν διαλέγεται · κτίσεως , οὐρανοῦ καὶ γῆς καὶ θαλάσσης καὶ ὕδατος · καὶ πυρός , οὐ περὶ τῶν κατ᾽ Αἴγυπτον γενομένων παραδόξων ἐκεῖνον θαυμάτων , οὐ περὶ ἄλλων τινῶν τοιούτων σημείων , ἀλλὰ τινὰ φησὶ θαυμαστὰ εἶναι ; Θυσίαν καὶ προσφορὰν οὐκ ἠθέλησας . Τί λέγεις ; εἶπέ μοι · τοῦτο ἐστὶ τὸ παράδοξον καὶ θαυμασιόν ; Οὐχί , φησίν · οὐ γὰρ διὰ τοῦτο μόνον εἶδεν , ἀλλὰ προφητικῶς ἀποδὺν καταμαθὼν ὀφθαλμοῖς τὴν τῶν ἐθνῶν προσάγωγην , καὶ πῶς οἱ τοῖς θεοῖς προσηκείμενοι , καὶ θεραπεύοντες λίθους , καὶ τῶν ἀλόγων ἀθλιώτερον διακειμένοι , ἐλαίφρων ἀνέδειξαν , καὶ τὸν τῶν ἀπάντων ἐπὶ τῶν σαν δεσπότην , καὶ τὴν μικρὰν τῶν δαιμόνων λατρείαν ἀφέντες , καθαρῶς καὶ ἀναμωλὶ τὸν Θεὸν ἐθεράπευσαν · καὶ ἔτι συνιδὼν ὅτι οὐκ ἔχειν μόνον , ἀλλὰ καὶ οἱ Ἰουδαῖοι ὁ ἀτελέστερον διακειμένοι , τὴν διὰ θυσίων καὶ ὁλοκαυτωμάτων καὶ τῶν ἄλλων τῶν σωματικῶν ἀρέσκων θεραπείαν , ἐπὶ τὴν ἡμετέραν καὶ οὕτω φιλοσοφίαν ἠχθόσαν · καὶ λογισάμενος τὴν ἀφατον τοῦ Θεοῦ φιλανθρωπίαν τὴν ὑπερβαίνουσαν ἅπαντα νοῦν , καὶ ἐκπλαγεὶς ὅση τῶν πραγμάτων γέγονε μεταβολή , καὶ πῶς αὐτὰ μετετράβημεν , καὶ ἀπὸ δαιμόνων ἀγγέλους τοὺς ἀνθρώπους εἰργάσατο , καὶ πολιτείαν εἰσήγαγε τῶν οὐρανίων ἀξίαν ( ταῦτα δὲ πάντα ἐγένετο , τῆς παλαιᾶς καταλυθείσης θυσίας , καὶ ἑτέρας ἐπεισαχθείσης , τῆς διὰ τοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ ) , ἐκπλαγεὶς καὶ θαυμάσας ἔλεγεν · Πολλὰ ἐποίησας σὺ , Κύριε ὁ Θεός μου , τὰ θαυμάσιά σου . Καὶ ὅτι ἐκ προσώπου τοῦ Χριστοῦ τὴν προφητείαν ταύτην ἅπασαν προλέγεις ε , εἰπών , Θυσίαν καὶ προσφορὰν οὐκ ἠθέλησας , εἶπεν , Σῶμα δὲ κατηρτίσω μοι · τὸ [ 905 ] σῶμα λέγων τὸ δεσποτικόν , τὴν κοινὴν ὑπὲρ τῆς οἰκουμένης γενομένην θυσίαν , ἢ τὰς ψυχὰς ἡμῶν ἐξεκάθηρε , καὶ τὰς
Lemmas: 9 Ὅρξ ἀπό ὁ τόπος ὁ ἰσχύς ἔχω ὁ νόμος ; ὅτι2 διά οὐ δέν ἱερεῖον δυνατός εἰμί , ὁ πόλις οὐ εἰμί , δῆλος ἐκ οὗτος . ὅσπερ γάρ βασιλεύς οὖον δυνατός εἰμί , [ ὁ ] στρατόπεδον οὐ εἰμί , οὖον διάδημα , οὐ ἀλογριβίδος , οὖον ὁ ἄλλος ὁ ὁ βασίλειος συγχωρέω · οὕτως · οὐδέ ἱερεῖον δυνατός εἰμί , θυσία ανηρημένος , προσφορά κωλύω , ὁ ἅγιος πατέω , ὁ σχῆμα πᾶς ἀφανίζω · ἢ γάρ ιερουσαλη ἐν οὗτος ἅπας εἰμί . ἥκω μέν οὖν , ὅσπερ φημί εἶπον , πρός ἀπόδειξις ἐγώ ὁ μήτε θυσία , μήτε ὁλοκαύτωμα , μήτε ὁ λοιπός καθαρμός , μήτε ἄλλος [ 904 ] τίς ὁ Ἰουδαϊκός πολιτεία ἐπανήκω · λοιπός ἢ ἀπόδειξις ὁ μηκέτι ἵστημι ὁ νόμος . ὅσπερ γάρ οὐ εἄν δυνατός νῦν πᾶς ἄνθρωπος , εἄν δοκέω τίς γίγνομαι , παρανόμως · τοιγάρ · οὕτως ἀποδείκνυμι ὁ λόγος διά οὐδέποτε ἐπανήκω πρός ὁ οἰκέω σχῆμα , ἐκεῖνος συναντιδεικνυμι , διά οὐ ἢ λοιπός λατρεία πρός ὁ πρότερος ἐπανήκω καθίστημι πάλιν , οὐ ἱερεύς εἰμί τις , οὖον βασιλεύς . εἰμί γάρ ὁ ἐκ ὁ σπέρμα αὐτός , κἀν τις εἰμί ὁ ἰδιωτεύω , οὐ ἐφίημι γοῦν λατρεύω ἀλλογενής , πολύς μᾶλλον αὐτός ὁ βασιλεύς ὑπόκειμαι ἕτερος , θέμις οὐ εἰμί . πλήν ἀλλά ἐπεί ἄγος ἐγώ εἰμί καί σπουδή , οὐ ἐκεῖνος ἐπιστομίζω μόνος , ἀλλά καί ὁ ἡμέτερος ἀγάπη σοφίζω , φέρω οὗτος αὐτός ἐξεράω ἀποδείκνυμι , οἷος ὅτι καί ὁ ὁ θυσία , καί ὁ ὁ Ἱεροσόλυμα αὐτός παύω , ὡς μηκέτι πάλιν ἐπανέρχομαι ἐπί ὁ πρότερος ἔθος . Τῖς οὖν οὗτος φημί ; ὁ θαυμαστός καί μέγας προφήτης Δαυίδ . οὗτος γάρ διόλυν διά θυσία ἢ μέν ἐπιθυμία μέλος , ἢ δέ λαγχάνω , οὕτως λέγω · Πολύς ποιέω , σύ , κύριος ὁ Θεός ἐγώ , ὁ θαυμάσιος σύ , καί ὁ διαλογισμός σύ οὐ εἰμί τις ὁμοιόω σύ · ἀπηγγειλειμι καί λαλέω . Ὅρας σοφία προφήτης . εἶπον , Πολύς ποιέω σύ , κύριος ὁ Θεός ἐγώ , ὁ θαυμάσιος σύ , καί ἐκπλαγής ὁ ὁ Θεός θαυματουργία , οὐδείς περί ὁ ὁράω ἐγώ διαλέγω · κτίσις , οὐρανός καί γῆ καί θάλασσα καί ὕδωρ · καί πῦρ , οὖον περί ὁ κατά Αἴγυπτος γίγνομαι παράδοξος ἐκεῖνος θαῦμα , οὖον περί ἄλλος τις τοιοῦτος σημεῖον , ἀλλά τις φημί θαυμαστός εἰμί ; Θυσία καί προσφορά οὐ ἐθέλω . τις λέγω ; εἶπον ἐγώ · οὗτος εἰμί ὁ παράδοξος καί θαυμάσιος ; οὐ , φημί · οὖον γάρ διά οὗτος μόνος ὁράω , ἀλλά προφητικός ἀποδύω καταμανθάνω ὀφθαλμός ὁ ὁ ἔθνος προσαγωγή , καί πῶς ὁ ὁ θεός πρόσειμι , καί θεραπεύω λίθος , καί ὁ ἄλογος ἄθλιος διάκειμαι , ελαιφρεω ἀναδείκνυμι , καί ὁ ὁ ἀπαντάω ἐπί ὁ σάω δεσπότης , καί ὁ μικρός ὁ δαίμων λατρεία ἀφίημι , καθαρός καί ἀναμωλὶ ὁ θεός θεραπεύω · καί ἔτι σύν-εἶδον ὅτι οὐ ἔχω μόνος , ἀλλά καί ὁ Ἰουδαῖος ὁ ἀτελής διάκειμαι , ὁ διά θυσία καί ὁλοκαύτωμα καί ὁ ἄλλος ὁ σωματικός ἀρέσκω θεραπεία , ἐπί ὁ ἡμέτερος καί οὗτος φιλοσοφία ἄχθομαι · καί λογίζομαι ὁ ἁφάω ὁ Θεός φιλανθρωπία ὁ ὑπερβαίνω ἅπας νόος , καί ἐκπλήσσω ὅσος ὁ πρᾶγμα γίγνομαι μεταβολή , καί πῶς αὐτός μετατρέπω , καί ἀπό δαίμων ἄγγελος ὁ ἄνθρωπος ἐργάζομαι , καί πολιτεία εἰσάγω ὁ οὐράνιος ἄξιος ( οὗτος δέ πᾶς γίγνομαι , ὁ παλαιός καταλύω θυσία , καί ἕτερος ἐπεισάγω , ὁ διά ὁ σῶμα ὁ Χριστός ) , ἐκπλήσσω καί θαυμάζω λέγω · Πολύς ποιέω σύ , κύριος ὁ Θεός ἐγώ , ὁ θαυμάσιος σύ . καί ὅτι ἐκ πρόσωπον ὁ Χριστός ὁ προφητεία οὗτος ἅπας προλέγω ε , εἶπον , Θυσία καί προσφορά οὐ ἐθέλω , εἶπον , σῶμα δέ καταρτίζω ἐγώ · ὁ [ 905 ] σῶμα λέγω ὁ δεσποτικός , ὁ κοινός ὑπέρ ὁ οἰκέω γίγνομαι θυσία , ἢ ὁ ψυχή ἐγώ ἐκκαθαίρω , καί ὁ