joannes-chrysostomus.adversus-judaeos-orationes-1-8 pg048_0381.1
ἰνθρωπου πάλιν λαβεῖν αὐτά · Θεοῦ δὲ ὄντος τοῦ καθελόντος αὐτῶν τὴν πόλιν , ἀμήχανον τὰ τῇ θείᾳ δόξαινα ψήφῳ δύναμιν ἀνθρωπίνην παρασχεῖν ποτέ . Ἡ γὰρ ὁ Θεὸς ὁ ἅγιος δεδουλεύειν , φησί , τὴς διασκεδάσει · καὶ τὴν χεῖρα αὐτοῦ τῇ ὑγείᾳ λήρ τὴς ἀποστρέψει · ὅσπερ γὰρ ἂν ἀναστήσῃ καὶ βουληθῇ μένειν , καθελεῖν ἀδύνατον ἀνθρώπου · οὕτως ἄπερ ἂν καθέλῃ · αὐτὴ βούλεται · μένειν καθρημένη , ἀναστῆσαι πάλιν οὐκ ἐνί . Ἔστω δέ , Ἰουδαῖοι , ὅτι βασιλεὺς τὸν ναὸν ἐδίδου , καὶ τὸν βωμὸν ἄνιστα , καθάπερ ὑμεῖς ὑποπτεύετε μάτην · μὴ καὶ τὸ πῦρ ἄνωθεν ὑμῖν ἀφεῖναι ἐκ τῶν οὐρανῶν δυνατὸς ἦν · τοῦτο δὲ οὐκ ὄντος , ἐγὼν καὶ ἀκάθαρτος ἦν ἡ θυσία ὑμῶν . Διὰ τοῦτο γοῦν οἱ πατέρες ἅρτον ἀπώλοντο , ἐπεὶδὴ πῦρ ἀλλότριον εἰσήνεγκαν . Ἄλλ᾽ ὅμως πρὸς ἅπαντα σωφιλούντως παρεχέσθαι αὐτῶν , καὶ ἰκέτευον συνάραδαι καὶ συνεργάζασθαι τῇς οἰκοδομῆς τοῦ ναοῦ . Ὁ δὲ καὶ χρήματα ἀνήλωσε , καὶ ἐπιστάτας τοῦ ἔργου ἐπέμειψε τοὺς ἀπὸ τῆς μεγάλης ἀρχῆς , καὶ τεχνίτας πάνθουν ἐκίνυσε , καὶ πάντα ἐποίει καὶ ἐπραγματεύετο , ἡρέμα καὶ κατὰ μικρὸν ἄχρις αὐτοῦς εἰς τὸ ὕδειν ἐμβάλει , προσδοκῶν ἐκεῖθεν ἐπὶ τὴν τῶν εἰδώλων θεραπείαν ἡξεν ῥάδιως , ὁμοῦ τε ἐλπίζων ὁ μεμηνὼς καὶ ἀνόητος τοῦ Χριστοῦ περιγράψαι τὴν ἀπόφασιν , τὴν οὐκ ἐώσαν ἀναστῆναι τὸν ναὸν ἐκεῖνον . Ἄλλ᾽ ὁ δρασώμενος τοὺς σοφοὺς ἐν τῇ πανουργίᾳ αὐτῶν , εὐθέως διὰ τῶν ἔργων ἐδόλου , ὅτε αἱ τοῦ Θεοῦ ψήφοι πάντων εἰσὶ δυνατώτεραί , καὶ ἰσχυρὰ τὰ ἔργα τῶν λόγων τοῦ Θεοῦ . Ὡς γὰρ ἠφανεν τῆς παρανόμου ταύτης σπουδῆς , καὶ γυμνὸν ἠράντο τὰ θεμέλια , καὶ πολλὸν ἐκώσαν γοῦν , καὶ τῆς οἰκοδομῆς ἀπέσπειλαν λοιπὸν ἡμελῶν · πῦρ ἐκπηδὸν ἐκ τῶν θεμελίων εὐθέως κατέφλεξέ τε πολλοὺς ἀνθρώπους , οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ τοὺς λίθους τοῦ τόπου ἐκεῖνου , καὶ τῆς ἀχαίρου φιλονεικίας ἔστησεν οὐ μόνον τοὺς τὸ ἔργον ἐπιχειρήσαντας , ἀλλὰ καὶ Ἰουδαῖοι πολλοὶ τοῦτο θεασάμενοι ἐξέστησαν καὶ ἠσχύνθησαν . Ταῦτα [ 647 ] ἀκούσας ὁ βασιλεὺς Ἰουλιανός , καὶ τοσαύτην μανίαν ἔχων περὶ τὴν σπουδὴν ἐκείνην , δεῖξας μὴ περαιτέρω προελθεῖν ἐπὶ τὴν ἑαυτοῦ κεφαλήν καλεῖν τὸ πῦρ , ἀπέστη ἠτηθεὶς μετὰ τοῦ ἔθνους παντός . Καὶ νῦν ἐὰν ἔλθῃς εἰς Ἱεροσόλυμα , γυμνὰ ὄψει τὰ θεμέλια · κἂν τὴν αἰτίαν ζητήσεις , οὐδεμίαν ἀλλ᾽ ἢ ταύτην ἀκούσεις . Καὶ τοῦτο μάρτυρες ἡμεῖς πάντες · ἐφ᾽ ἡμῶν γὰρ , οὐ πρὸ πολλοῦ ταῦτα γέγονε χρόνου . Καὶ σκόπει νῦν περιφάνειαν . Οὐ γὰρ ἐν χρόνῳ βασιλέων εὐσεβῶν τοῦτο συνέβη , ἵνα μὴ τινες λέγωσιν , ὅτι Χριστιανοὶ ταῦτα ἐπελθόντες διἐκώλυσαν , ἀλλ᾽ ἡνίκα τὰ ἡμέτερα ἠλαύνετο , ἡνίκα περὶ τοῦ ζῆν πάντες ἐκινδύνευον , καὶ παρῆλθε ἄνθρωπίνη πᾶσα παρηγορία , καὶ τὰ Ἑλληνικὰ ἠνθεῖ , καὶ τῶν πιστῶν οἱ μὲν ἐν τοῖς οἴκοις ἐκρύπτοντο , οἱ δὲ πρὸς τὰς ἐρήμους μετεκλίνοντο , καὶ τὰς ἀγορὰς ἔφευγον · τότε δὴ ταῦτα ἐγίνετο , ἵνα μηδεμία ἀνασυχυντίας αὐτοῖς καταλιμπάνηται πρόσφασις .
Lemmas: ἰνθρωπου πάλιν λαμβάνω αὐτός · Θεός δέ εἰμί ὁ καθαιρέω αὐτός ὁ πόλις , ἀμήχανος ὁ ὁ θεῖος δοξάζω ψῆφος δύναμις ἀνθρώπινος παρέχω ποτός . ὁ γάρ ὁ θεός ὁ ἅγιος δουλεύω , φημί , σής διασκεδάννυμι · καί ὁ χείρ αὐτός ὁ ὑγεία Ληρ σής ἀποστρέφω · ὅσπερ γάρ εἄν ἀνίστημι καί βούλομαι μένω , καθαιρέω ἀδύνατος ἄνθρωπος · οὕτως Ἄπερ εἄν καθαιρέω · αὐτός βούλομαι · μένω καθαίρω , ἀνίστημι πάλιν οὐ ἐν . ἔστω δέ , Ἰουδαῖος , ὅτι βασιλεύς ὁ ναός δίδωμι , καί ὁ βωμός ἀνίστημι , καθάπερ σύ ὑποπτεύω μάτην · μή καί ὁ πῦρ ἄνωθεν σύ ἀφίημι ἐκ ὁ οὐρανός δυνατός εἰμί · οὗτος δέ οὐ εἰμί , ἐγώ καί ἀκάθαρτος εἰμί ὁ θυσία σύ . Ζεύς οὗτος γοῦν ὁ πατήρ ἄρτος ἀπόλλυμι , ἐπειδή πῦρ ἀλλότριος εἰσφέρω . ἄλλος ὅμως πρός ἅπας σωφιλούντως παρέχω αὐτός , καί ἱκετεύω συναράσσω καί συνεργάζομαι ὅς οἰκοδομεύς ὁ ναός . ὁ δέ καί χρῆμα ἀναλίσκω , καί ἐπιστάτης ὁ ἔργον ἐπιμείγνυμι ὁ ἀπό ὁ μέγας ἀρχή , καί τεχνίτης Πάνθοος ἐκίνυσε , καί πᾶς ποιέω καί πραγματεύομαι , ἡρέμα καί κατά μικρός ἄχρι αὔτεος εἰς ὁ ὑδέω εμβάλλω , προσδοκάω ἐκεῖθεν ἐπί ὁ ὁ εἴδωλον θεραπεία ἄγω ῥᾳδίως , ὁμοῦ τε ἐλπίζω ὁ μαίνομαι καί ἀνόητος ὁ Χριστός περιγράφω ὁ ἀπόφασις , ὁ οὐ ὠθέω ἀνίστημι ὁ ναός ἐκεῖνος . ἄλλος ὁ δράω ὁ σοφός ἐν ὁ πανουργία αὐτός , εὐθύς διά ὁ ἔργον δολόω , ὅτε ὁ ὁ Θεός ψῆφος πᾶς εἰμί δυνατός , καί ἰσχυρός ὁ ἔργον ὁ λόγος ὁ Θεός . ὡς γάρ φαίνω ὁ παράνομος οὗτος σπουδή , καί γυμνός ἔραμαι ὁ θεμέλιος , καί πολύς χόω γοῦν , καί ὁ οἰκοδομεύς απεσπειλαω λοιπός ἀμελής · πῦρ ἐκπηδῶ ἐκ ὁ θεμέλιος εὐθύς καταφλέγω τε πολύς ἄνθρωπος , οὖον μήv ἀλλά καί ὁ λίθος ὁ τόπος ἐκεῖνος , καί ὁ αχαιροος φιλονεικία ἵστημι οὖον μόνος ὁ ὁ ἔργον ἐπιχειρέω , ἀλλά καί Ἰουδαῖος πολύς οὗτος θεάομαι ἐξίστημι καί ἀσχυνθέω . οὗτος [ 647 ] ἀκούω ὁ βασιλεύς Ἰουλιανός , καί τοσοῦτος μανία ἔχω περί ὁ σπουδή ἐκεῖνος , δείκνυμι μή περαιτέρω προέρχομαι ἐπί ὁ ἑαυτοῦ κεφαλή καλέω ὁ πῦρ , ἀφίστημι ἀτάω μετά ὁ ἔθνος πᾶς . καί νῦν ἐάν ἔρχομαι εἰς Ἱερουσαλήμ , γυμνός ὁράω ὁ θεμέλιος · κἀν ὁ αἴτιος ζητέω , οὐδείς ἀλλά ἢ οὗτος ἀκούω . καί οὗτος μάρτυς ἐγώ πᾶς · ἐπί ἐγώ γάρ , οὖον πρό πολύς οὗτος γίγνομαι χρόνος . καί σκοπέω νῦν περιφάνεια . οὖον γάρ ἐν χρόνος βασιλεύς εὐσεβής οὗτος συμβαίνω , ἵνα μή τις λέγω , ὅτι Χριστιανός οὗτος ἐπέρχομαι διακωλύω , ἀλλά ἡνίκα ὁ ἡμέτερος ἐλαύνω , ἡνίκα περί ὁ ζῶ πᾶς κινδυνεύω , καί παρέρχομαι ἀνθρώπινος πᾶς Παρηγορία , καί ὁ Ἑλληνικός ἀνθέω , καί ὁ πιστός ὁ μέν ἐν ὁ οἶκος κρύπτω , ὁ δέ πρός ὁ ἐρῆμος μετακλίνω , καί ὁ ἀγορά φεύγω · τότε δή οὗτος γίγνομαι , ἵνα μηδείς ἀνασυχυντίας αὐτός καταλιμπάνω πρόσφασις .