joannes-chrysostomus.adversus-ebriosos-et-de-resurrectione-domini-nostri-jesu-christi pg050_0030.3
α' . Ἀπεθέμεθα τῆς νηστείας τὸ φορτίον , ἀλλὰ μὴ ἀποθέμεθα τῆς νηστείας τὸν καρπόν · ἔστι γὰρ φορτίον ἀποθεῖσθαι νηστείας , καὶ καρπὸν ἀρέσκεσθαι αἱ νηστείας . Παρῆλθεν ὁ πόνος τῶν ἀγώνων , ἀλλὰ μὴ παρέλθῃ ἡ πνοὴ τῶν κατορθωμάτων · ἀπῆλθεν ἡ νηστεία , ἀλλὰ μενέτω ἡ εὐλαβεία · μᾶλλον δὲ οὐδὲ ἡ νηστεία ἀπῆλθεν . Ἄλλὰ μὴ φοβηθῆτε · τοῦτο γὰρ εἴπον οὐχὶ ἑτέραν ὑμῖν χρησόμενον Τεσσαρακοστήν , ἀλλὰ τὴν αὐτὴν ὑμῖν ἀρετὴν καταγγέλλων . Παρῆλθεν ἡ νηστεία ἡ σωματική , ἀλλ' οὐ παρελθὼν ἡ νηστεία ἡ πνευματική · αὕτη βελτίων ἐκείνης , κάκεινη διὰ ταύτην ἐγένετο . Ὡσπερ , ὅτε ἐνηστεύετε , ἔλεγον ὑμῖν ὅτι ἔστι νηστεύοντα μὴ νηστεῦειν , οὕτω καὶ νῦν λέγω ὅτι ἔστι μὴ νηστεύοντα νηστεῦειν . Τὰχα ἀνίχνυμα εἶναι δοκεῖ τὸ λεγόμενον , ἀλλ' ἐγὼ τὴν λύσιν ἐπάγω [ 438 ] τῷ ζητήματι · Πῶς ἔστι νηστεύοντα μὴ νηστεῦειν ; Ὅταν τις βρωμάτων μὴ ἀπέχηται , ἁμαρτημάτων δὲ μὴ ἀπέχηται . Πῶς ἔστι μὴ νηστεύοντα νηστεῦειν ; Ὅταν τις τροφῆς μὲν ἀπολαύῃ , ἁμαρτίας δὲ μὴ γεύηται . Αὕτη βελτίων ἐκείνης ἡ νηστεία , οὐ βελτίων δὲ μόνον , ἀλλὰ καὶ κουφοτέρα · ἐπ' ἐκείνης τῆς νηστείας ἀσθένειαν προεβάλλοντο πολλοὶ σωματικήν , κνησμὸν χαλεπὸν . Ὡφρας ἐμπέπλησμαι , φησίν , ἀλουσίαν οὐχ ὑπομένω , ἡ ὀδνοποσία με διαφθείρει , λαχάνων ἀπογεύεσθαι οὐ δύναμαι . Πολλὰ τοιαῦτα ἤκουον τότε λεγόντων πολλῶν · ἐπὶ τῆς νηστείας ταύτης οὐδὲν τοιούτων ἔστιν εἰπεῖν . Ἀπόλυσε λουτρῶν , μέτεχε τραπέζης , οἴνοποσία χέχρησο συμμέτρῳ , πᾶν κρεῶν ἀπογεύεσθαι μέλλης , ὁ κωλύων οὐδεὶς · πάντων ἀπόλαυσον , μόνον ἁμαρτίας ἀπόστηθι . Εἶδες πῶς πᾶσιν αὕτη ῥαβδία ἡ νηστεία ; Οὐχ ἔστι σώματος ἀσθένειαν προβάλλεσθαι · τῆς ψυχῆς καθαρόν ἐστι τὸ κάτορθωμα . Ἔστι καὶ μὴ πίνοντα οἶνον , μεθῦειν , καὶ πίνοντα οἶνον σωφρονεῖν · καὶ ὅτι ἔστιν ἄνευ οἴνου μέθη , ἀκούσον τοῦ προφήτου λέγοντος · Οἶοι οἱ μεθύντες ἄνευ οἴνου · καὶ πῶς ἔστιν ἄνευ οἴνου μέθυειν ; Ὅταν τὸ ἄκρατον τῶν παθῶν μὴ κεράσῃς εὐσεβεῖ λογισμῷ . Ἔστι καὶ πίνοντα οἶνον μὴ μεθῦειν · καὶ εἰ μὴ τοῦτο ἦν , οὐχ ἂν τοῦτο ἐπτάξατο ὁ Παῦλος τῷ Τιμοθέῳ γράφων οὕτως · Οἶνον ὀλίγον χρῷ διὰ τὸν στόμαχόν σου καὶ τὰς πυκνὰς σου ἀσθενείας . Μέθη γὰρ οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν ἢ ἐκστασις τῶν κατὰ φύσιν φρενῶν , παρατροπὴ λογισμῶν , ἄρημία διανοίας , πεινὰ συνέσεως . Ταῦτα δὲ οὐχ ἡ μέθη ποιεῖ μόνη ἢ ἐξ οἴνου , ἀλλὰ καὶ μέθη ἢ ἐξ ὀργῆς καὶ ἐπιθυμίας ἀτόπου . Καθάπερ γὰρ πυρετὸν
Lemmas: ὅς . ἀποτίθημι ὁ νηστεία ὁ φορτίον , ἀλλά μή ἀποτίθημι ὁ νηστεία ὁ καρπός · εἰμί γάρ φορτίον ἀποθέω νηστεία , καί καρπός ἀρέσκω ὁ νηστεία . παρέρχομαι ὁ πόνος ὁ ἀγών , ἀλλά μή παρέρχομαι ὁ πνοή ὁ κατόρθωμα · ἀπέρχομαι ὁ νηστεία , ἀλλά μένω ὁ εὐλάβεια · μᾶλλον δέ οὐδέ ὁ νηστεία ἀπέρχομαι . ἀλλά μή φοβέω · οὗτος γάρ εἶπον οὐ ἕτερος σύ χράω τεσσαρακοστός , ἀλλά ὁ αὐτός σύ ἀρετή καταγγέλλω . παρέρχομαι ὁ νηστεία ὁ σωματικός , ἀλλά οὖον παρέρχομαι ὁ νηστεία ὁ πνευματικός · οὗτος ἀγαθός ἐκεῖνος , ἐκεῖνος διά οὗτος γίγνομαι . ὡς , ὅτε νηστεύω , λέγω σύ ὅτι εἰμί νηστεύω μή νηστεύω , οὗτος καί νῦν λέγω ὅτι εἰμί μή νηστεύω νηστεύω . τάχα ἀνίχνυμα εἰμί δοκέω ὁ λέγω , ἀλλά ἐγώ ὁ λύσις ἐπάγω [ 438 ] ὁ ζήτημα · Πῶς εἰμί νηστεύω μή νηστεύω ; ὅταν τις βρῶμα μή ἀπέχω , ἁμάρτημα δέ μή ἀπέχω . Πῶς εἰμί μή νηστεύω νηστεύω ; ὅταν τις τροφή μέν ἀπολαύω , ἁμαρτία δέ μή γεύω . ἄτη ἀγαθός ἐκεῖνος ὁ νηστεία , οὖον ἀγαθός δέ μόνος , ἀλλά καί κοῦφος · ἐπί ἐκεῖνος ὁ νηστεία ἀσθένεια προβάλλω πολύς σωματικός , κνησμός χαλεπός . Ὡφρας ἐμπίμπλημι , φημί , ἀλουσία οὐ ὑπομένω , ὁ οδνοποθεος ἐγώ διαφθείρω , λάχανον ἀπογεύω οὖον δύναμαι . Πολύς τοιοῦτος ἀκούω τότε λέγω πολύς · ἐπί ὁ νηστεία οὗτος οὐδείς τοιοῦτος εἰμί εἶπον . απολύω λουτρόν , μετέχω τράπεζα , οἰνοποσία χράω σύμμετρος , πᾶς κρέας ἀπογεύω μέλλω , ὁ κωλύω οὐδείς · πᾶς ἀπολαύω , μόνος ἁμαρτία ἀφίστημι . εἶδον πῶς πᾶς οὗτος ῥαβδίον ὁ νηστεία ; οὐχ εἰμί σῶμα ἀσθένεια προβάλλω · ὁ Ψυχή καθαρός εἰμί ὁ κατόρθωμα . εἰμί καί μή πίνω οἶνος , μεθύω , καί πίνω οἶνος σωφρονέω · καί ὅτι εἰμί ἄνευ οἶνος μέθη , ἀκούω ὁ προφήτης λέγω · οἶος ὁ μεθύω ἄνευ οἶνος · καί πῶς εἰμί ἄνευ οἶνος μεθύω ; ὅταν ὁ ἄκρατος ὁ πάθος μή κεράννυμι εὐσεβής λογισμός . εἰμί καί πίνω οἶνος μή μεθύω · καί εἰμί μή οὗτος εἰμί , οὐ εἄν οὗτος πτήσσω ὁ Παῦλος ὁ Τιμόθεος γράφω οὕτως · Οἶνος ὀλίγος χράω διά ὁ στόμαχος σύ καί ὁ πυκνός σύ ἀσθένεια . Μέθη γάρ οὐδείς ἕτερος εἰμί ἢ ἔκστασις ὁ κατά φύσις φρήν , παρατροπή λογισμός , ἄρημία διάνοια , πεινάω σύνεσις . οὗτος δέ οὐ ὁ μέθη ποιέω μόνος ἢ ἐκ οἶνος , ἀλλά καί μέθη ἢ ἐκ ὀργή καί ἐπιθυμία ἄτοπος . καθά γάρ πυρετός