joannes-chrysostomus.ad-viduam-juniorem pg048_0085.5
Καὶ τί θαυμαστὸν , εἰ τῶν στρατηγῶν οὕτως ἀπέθανον οἱ πολλοὶ , ὅπου γε καὶ αὐτὸς ὁ βασιλεὺς εἰς κώμην τινὰ ἀπολειφθεὶς μετ’ ὀλίγων στρατιωτῶν ἐξελθεῖν μὲν καὶ ἀντιστῆναι τοῖς ἐπελθοῦσιν οὐκ ἐτόλμησε , μένων δὲ ἔνδον πῦρ ἐξανέβαλεν ἐκείνων συγκατερείχθη τοῖς ἔνδον ἅπασιν οὐκ ἀνδράσι μόνον , ἀλλὰ καὶ ἵπποις καὶ δοκοῖς καὶ τοίχοις , καὶ πάντα μία ἡ γέγονε κόνις ; Καὶ ταύτην οἱ μετὰ τοῦ βασιλέως ἀπελθόντες εἰς πόλεμον ἀντὶ τοῦ βασιλέως ἐπανῆλθον τῇ γυναικὶ φέροντες τὴν φωνήν . Οὐδὲν γὰρ , οὐδὲν τῶν ἐν τῇ σκηνῇ γινομένων καὶ τῆς τῶν ἐαρινῶν ἀνθέων ὥρας τὰ τοῦ κόσμου λαμπρὰ διενῆντο . Πρῶτον μὲν γὰρ πρὶν ἢ φανῆναι ἀφίππαται · ἔπειτα δὲ , κἂν μικρὸν ἀναμεῖναι ἀνάσχηται χρόνον , εὐθέως εὔφθαρτα γίνεται . Τί γὰρ τῆς παρὰ τῶν πολλῶν τιμῆς καὶ δόξης οὐδαμινέστερον ; τίνα ἔχει τὸν καρπὸν , ποίαν τὴν θνησίν ; εἰς ποῖον τέλος χρήσιμον ἀπαντᾷ ; Καὶ εἴθε τοῦτο μόνον ἦν τὸ δεινόν · νυνὶ δὲ , πρὸς τῷ μηδὲν ἔχειν ἀπὸ τοῦ κερδαίνειν καλὸν , πολλὰ λυπηρὰ καὶ ἐπιβλαβῆ φέρειν ἀναγκάζεται συνεχῶς ὁ τὴν χαλεπωτάτην ταύτην δέσποιναν ἔχων . Δέσποινα γάρ ἐστι τῶν ἐχόντων αὐτὴν , καὶ ὅσμητερ ἂν κολακεύηται παρὰ τῶν δούλων , τοσούτῳ πλέον αἱρεταὶ κατ’ αὐτῶν καὶ σκληροτέροις αὐτοῖς κατατείνει τοῖς ἐπιτάγμασιν · τοὺς δὲ διαπτύοντας αὐτὴν καὶ παρορῶντας οὐδὲ αὐτὴ λοιπὸν ἀμύνασθαι δύναιτ’ ἂν · οὕτω καὶ τυράννου καὶ θηρίου παντός ἐστι χαλεπωτέρα . Ὁ μὲν γὰρ τύραννος καὶ τὰ θηρία τιθασσόμεναι διὰ θωπείας πολλάκις , αὕτη δὲ τότε μάλιστα ἀγριαίνει , ὅταν αὐτῇ μάλιστα πειθώμεθα , κἂν εὕρῃ τὸν ἀκουσμένον καὶ εἰς πάντα εἴξοντα , οὐδέν ἐστιν ὃ παραιτεῖται ἐπιτάξαι λοιπόν . Ἔχει δὲ καὶ σύμμαχον ἑτέραν , ἣν οὐκ ἄν τις ἀμάρτοι θυγατέρα αὐτῆς προσειπών . Ὅταν γὰρ καὶ αὕτη τραφεῖσα καὶ αὐξηθεῖσα καλῶς ῥιζωθῇ παρ’ ἡμῖν , τότε τίκτει τὴν ἀπόνοιαν , πρᾶγμα οὐχ ἧττον αὐτῆς δυνάμενον κατακρημνίσαι τὴν τῶν ἐχόντων ψυχήν .
Lemmas: καί τίς θαυμαστός , εἰμί ὁ στρατηγός οὕτως ἀποθνῄσκω ὁ πολύς , ὅπου γε καί αὐτός ὁ βασιλεύς εἰς κώμη τις ἀπολείπω μετά ὀλίγος στρατιώτης ἐξέρχομαι μέν καί ἀνθίστημι ὁ ἐπέρχομαι οὐ τολμάω , μένω δέ ἔνδον πῦρ ἐξανέβαλεν ἐκεῖνος συγκατερείχθη ὁ ἔνδον ἅπας οὐ ἀνήρ μόνος , ἀλλά καί ἵππος καί δοκός καί τοῖχος , καί πᾶς εἷς ὁ γίγνομαι κόνις ; καί οὗτος ὁ μετά ὁ βασιλεύς ἀπέρχομαι εἰς πόλεμος ἀντί ὁ βασιλεύς ἐπανέρχομαι ὁ γυνή φέρω ὁ φωνή . οὐδείς γάρ , οὐδείς ὁ ἐν ὁ σκηνή γίγνομαι καί ὁ ὁ ἐαρινός ἄνθος ὥρα ὁ ὁ κόσμος λαμπρός διανάω . Πρῶτος μέν γάρ πρίν ἢ φαίνω ἀφίππαται · ἔπειτα δέ , κἀν μικρός ἀναμένω ἀνέχω χρόνος , εὐθύς εὔφθαρτος γίγνομαι . τις γάρ ὁ παρά ὁ πολύς τιμή καί δόξα οὐδάμινος ; τίς ἔχω ὁ καρπός , ποῖος ὁ θνῆσις ; εἰς ποῖος τέλος χρήσιμος ἀπαντάω ; καί εἴθε οὗτος μόνος εἰμί ὁ δεινός · νυνί δέ , πρός ὁ μηδείς ἔχω ἀπό ὁ κερδαίνω καλός , πολύς λυπηρός καί ἐπιβλαβής φέρω ἀναγκάζω συνεχής ὁ ὁ χαλεπός οὗτος δέσποινα ἔχω . Δέσποινα γάρ εἰμί ὁ ἔχω αὐτός , καί ὅσμητερ ἄν κολακεύω παρά ὁ δοῦλος , τοσοῦτος πλείων αἱρετός κατά αὐτός καί σκληρός αὐτός κατατείνω ὁ ἐπίταγμα · ὁ δέ διαπτύω αὐτός καί παροράω οὐδέ αὐτός λοιπός ἀμύνω δύο ἄν · οὕτως καί τύραννος καί θηρίο πᾶς εἰμί χαλεπός . ὁ μέν γάρ τύραννος καί ὁ θηρίον τίθημι διά θωπεία πολλάκις , οὗτος δέ τότε μάλιστα ἀγριαίνω , ὅταν αὐτός μάλιστα πείθω , κἀν εὑρίσκω ὁ ἀκούω καί εἰς πᾶς ἔχω , οὐδείς εἰμί ὁ παραιτέομαι ἐπιτάσσω λοιπός . Ἔχις δέ καί σύμμαχος ἕτερος , ὅς οὐ ἄν τις ἁμαρτάνω θυγάτηρ αὐτηες͂ς προσλέγω . ὅταν γάρ καί οὗτος τρέφω καί αὐξάνω καλός ῥιζόω παρά ἐγώ , τότε τίκτω ὁ ἀπόνοια , πρᾶγμα οὐ κακός αὐτηες͂ς δύναμαι κατακρημνίζω ὁ ὁ ἔχω ψυχή .