joannes-chrysostomus.ad-theodorum-lapsum-lib-1 pg047_0249.3
παρόλυσιν καὶ τὴν ἔκστασιν τὴν πολλὴν ἐκεῖνος μόνοι παραστήσει · ὁ καιρὸς ἱκανός . [ 14 ] Πολλὰ γὰρ καὶ ποικίλα ἔχει τὰ βασανιστήρια , καὶ νιφάδες πάντοθεν κολάσεων ἐπάγονται τῇ ψυχῇ . Εἰ δὲ λέγοι τις , Καὶ πῶς ἀρχέσαι δύναται ἂν ἡ ψυχὴ πρὸς τοσούτον πλήθος τιμωριῶν , καὶ ἀτελεῖς αἰῶνας διαμεῖναι κολαζομένη ; ἐννοήσας τὰ ἐνταῦθα γινόμενα , πῶς πολλοὶ πολλάκις πρὸς νόσον μακρὰν καὶ χαλεπὴν ἤρεσαν . Εἰ δὲ καὶ ἐτελεύτησαν , οὐ τῆς ψυχῆς ἀναλωθείσης , ἀλλὰ τοῦ σώματος ἀπαγορευσαμένου , ὡς εἰ γε ἐκεῖνο μὴ ἐνεδίδου , οὐκ ἂν ἐπαύσατο βασανιζομένη ἡ ψυχή . Ὅταν οὖν ἀφθαρτον τοῦτο λάβῃ καὶ ἀνάλυτον , οὐδὲν τὸ κυλίων εἰς ἀπειρον ἐκταθῆναι τὴν κόλασιν . Ἐνταῦθα μὲν γὰρ οὐκ ἐστιν ὁμοῦ τὰ ἀμφότερα συνελθεῖν , σφοδρότητα λέγω κολάσεως καὶ παραμονήν , ἀλλὰ ὁστέρον ὁστέρον μάχεται , διὰ τὴν τοῦ σώματος φύσιν εἶναι φθαρτήν , καὶ μὴ φέρειν ἀμφοτέρων τὴν σύνοδον · τῆς ἀφθαρσίας δὲ ἐπελθοῦσης , λοιπόν , τῆς μάχης ταύτης διάλυσις γένοιτ’ ἂν , καὶ μετὰ πολλῆς τῆς ἐξουσίας εἰς ἀπειρον ἡμᾶς ἀφορεῖν καὶ δεδεῖ τὰ δεῖνα . Μὴ τοίνυν ὡς τῆς ὑπεροβλῆς τῶν βασανιστηρίων ὁ ἀναλκισοὺς ἡμῶν ἡ ψυχή , οὕτω διατεθώμεν νῦν · οὐδὲ γὰρ τὸ σῶμα δυνησεται τοῦτο ἐν ἐκεῖνῳ παθεῖν τῷ καιρῷ , ἀλλὰ μενεῖ μετὰ τῆς ψυχῆς αἰωνίως κολαζόμενον , καὶ πέρας ἕτερον ἔσται οὐδὲν . Πόσην οὖν βούλει τρυφήν , καὶ πόσον καιρὸν ἀντιθεῖναι τῇ κολάσει ταύτῃ καὶ τῇ τιμωρίᾳ ; Βούλει χρόνον ἐτῶν ἑκατὸν καὶ δὶς τοσούτον ; καὶ τί τοῦτο πρὸς τοὺς ἀτελεῖς αἰῶνας ; Ὅπερ γὰρ διὰ ἡμέρας μιᾶς ἐν τῷ βίῳ παντὶ , τοῦτο ἡ τῶν ἐνθάδε ἀπολύσεις ἐστὶ πρὸς τὴν τῶν μελλόντων κατάστασιν . Ἔστιν οὖν ὅρα δστις ὑπὲρ τοῦ χρηστοῦ διὰρ ἰδεῖν διαπαντὸς κολάζεσθαι ἐλοι ; καὶ τις οὕτως ἀνόητος , ὡς ἐπὶ ταύτῃ ἐλθεῖν τὴν ἀντίδοσιν ; Οὐτω γὰρ διαβάλλω τὴν τρυφήν , οὐδὲ τὴν ἐν αὐτῇ κειμένην πικρὰν ἀποκαλύπτει νῦν · οὐ γὰρ οὕτως τῶν λόγων τούτων ὁ καιρός , ἀλλ’ ὅταν αὐτὴν ἐκφυγεῖν δυνηθῆς . Νῦν μὲν γὰρ ἐνεχόμενος τῇ πάθει , καὶ ληρεῖν ἡμᾶς ὑποπτεύσεις , εἰ τὴν ἡδονὴν καλοῦμεν , καὶ πικρὰν · ὅταν δὲ ἀπαλλαγῆς τῆ τοῦ Θεοῦ χάριτι τοῦ νοσήματος , τότε εἴση καὶ τὴν κακίαν αὐτοῦ καλῶς . Διὰ τοὺς ἐν ἐτέρῳ καιρῷ τοὺς λέγους ταμειευάμενοι . ἐκεῖνο ἐροῦμεν νῦν · Ἔστω εἰκὼς τρυφὴν τὴν τρυφήν , καὶ ἡδονὴν τὴν ἡδονήν , καὶ μηδὲν ἔχειν ἀνάργον μηδὲ ἐπανεῖδιστον , τί πρὸς τὴν ἀποκειμένην κόλασιν ἐροῦμεν ; τὸ δὲ τότε πράξομεν , ἡσθέντες μὲν ὡς ἐν σκιᾷ καὶ εἰκόνι ταύτην , ἐργῶ δὲ τὴν βάσανον αἰωνίαν τιννόντες · ἔχει , καὶ ταῦτα ἐδὲν ἐν βραχεῖ χρόνῳ τὰ τε εἰρημένα στρεβλωθῆναι διαφυγεῖν , καὶ τῶν ἀποκειμένων ἀπολαῦσαι καλῶν ; Καὶ γὰρ καὶ τοῦτο τῆς τοῦ Θεοῦ φιλανθρωπίας ἔργον , τὸ μὴ εἰς μήκος ἡμῖν ἐκταθῆναι τοὺς ἀγῶνας μακρόν , ἀλλ’ ἐν βραχεῖ καὶ ἀσφαλεῖ καὶ ὀρθολογῷ ριπῇ ( τοῦτο γὰρ ἡ παροῦσα ζωὴ πρὸς ἐκείνην ) ἀγωνισαμένους , ἐν τοῖς ἀπείροις στεφανωθῆναι αἰῶσι . Οὐχ ὡς ἔτυχε δὲ καὶ τοῦτο τότε [ 15 ] τὰς τῶν κολαζομένων ἀνιάσει ψυχάς , ὅταν ἐννοήσωσι δτι , παρὸν ἐν ταῖς ὀλίγαις ἡμέραις ταύταις κατορθῶσαι τὸ πᾶν , ἀμελήσαντες τοῦ ἀθανάτου ἐαυτῶν παρεδῶκαν κακοῖς . Ὅπερ ἂν μὴ πάθωμεν , διαναστώμεν διὰς καιρὸς εὐπρόσδεκτος ,
Lemmas: παρολυσις καί ὁ ἔκστασις ὁ πολύς ἐκεῖνος μόνος παρίστημι · ὁ καιρός ἱκανός . [ 14 ] Πολύς γάρ καί ποικίλος ἔχω ὁ βασανιστήριον , καί νιφάς πάντοθεν κόλασις ἐπάγω ὁ Ψυχή . εἰμί δέ λέγω τις , καί πῶς άρχω δύναμαι εἄν ὁ ψυχή πρός τοσοῦτος πλήθος τιμωρία , καί ἀτελής αἰών διαμένω κολάζω ; ἐννοέω ὁ ἐνταῦθα γίγνομαι , πῶς πολύς πολλάκις πρός νόσος μακράν καί χαλεπός ἀρέσκω . εἰμί δέ καί τελευτάω , οὖον ὁ Ψυχή ἀναλίσκω , ἀλλά ὁ σῶμα ἀπαγορεύω , ὡς εἰμί γε ἐκεῖνος μή ἐνδίδωμι , οὐ εἄν παύω βασανίζω ὁ ψυχή . ὅταν οὖν ἄφθαρτος οὗτος λαμβάνω καί ἀνάλυτος , οὐδείς ὁ κυλίω εἰς ἤπειρος ἐκτείνω ὁ κόλασις . ἐνταῦθα μέν γάρ οὐ εἰμί ὁμοῦ ὁ ἀμφότερος συνέρχομαι , σφοδρότητα λέγω κόλασις καί παραμονή , ἀλλά ὁστέρον ὁστέρον μάχομαι , διά ὁ ὁ σῶμα φύσις εἰμί φθαρτός , καί μή φέρω ἀμφότερος ὁ σύνοδος · ὁ ἀφθαρσία δέ ἐπέρχομαι , λοιπός , ὁ μάχη οὗτος διάλυσις γίγνομαι εἄν , καί μετά πολύς ὁ ἐξουσία εἰς ἤπειρος ἐγώ ἀφορέω καί δείδω ὁ Δεῖνα . μή τοίνυν ὡς ὁ ὑπερβολή ὁ βασανιστήριον ὁ αναλκισος ἐγώ ὁ ψυχή , οὗτος διατίθημι νῦν · οὐδέ γάρ ὁ σῶμα δύναμαι οὗτος ἐν ἐκεῖνος πάσχω ὁ καιρός , ἀλλά μένω μετά ὁ Ψυχή αἰώνιος κολάζω , καί πέρας ἕτερος εἰμί οὐδείς . πόσος οὖν βούλομαι τρυφή , καί πόσος καιρός ἀντιτίθημι ὁ κολάζω οὗτος καί ὁ τιμωρία ; βούλομαι χρόνος ἔτος ἑκατόν καί δίς τοσοῦτος ; καί τίς οὗτος πρός ὁ ἀτελής αἰών ; ὅπερ γάρ διά ἡμέρα εἷς ἐν ὁ βίος πᾶς , οὗτος ὁ ὁ ἐνθάδε ἀπολύω εἰμί πρός ὁ ὁ μέλλω κατάστασις . ἔρτις οὖν ὁράω δστις ὑπέρ ὁ χρηστός διὰρ ὁράω διαπαντός κολάζω αἱρέω ; καί τις οὕτως ἀνόητος , ὡς ἐπί οὗτος ἔρχομαι ὁ ἀντίδοσις ; οὗτος γάρ διαβάλλω ὁ τρυφή , οὐδέ ὁ ἐν αὐτός κεῖμαι πικρός ἀποκαλύπτω νῦν · οὖον γάρ οὕτως ὁ λόγος οὗτος ὁ καιρός , ἀλλά ὅταν αὐτός ἐκφεύγω δύναμαι . νῦν μέν γάρ ἐνέχω ὁ πάθος , καί ληρέω ἐγώ ὑποπτεύω , εἰμί ὁ ἡδονά καλέω , καί πικρός · ὅταν δέ ἀπαλλαγή τῆ ὁ Θεός χάρις ὁ νόσημα , τότε εἴσειμι καί ὁ κακία αὐτός καλῶς . Ζεύς ὁ ἐν ἔς καιρός ὁ λέγω3 ταμειευάμενοι . ἐκεῖνος εἴρω νῦν · ἔστω ἔοικα τρυφή ὁ τρυφή , καί ἡδονά ὁ ἡδονή , καί μηδείς ἔχω ἀνάργον μηδέ ἐπανεῖδιστον , τίς πρός ὁ ἀπόκειμαι κόλασις εἴρω ; ὁ δέ τότε πράσσω , ἥδομαι μέν ὡς ἐν σκιά καί εἰκών οὗτος , Ἐργώ δέ ὁ βάσανος αἰώνιος τίνω · ἔχω , καί οὗτος ἐσθίω ἐν βραχύς χρόνος ὁ τε εἴρω στρεβλόω διαφεύγω , καί ὁ ἀπόκειμαι ἀπολαύω καλός ; καί γάρ καί οὗτος ὁ ὁ Θεός φιλανθρωπία ἔργον , ὁ μή εἰς μήκος ἐγώ ἐκτείνω ὁ ἀγών μακρός , ἀλλά ἐν βραχύς καί ἀσφαλής καί ὀρθολογέω ῥιπή ( οὗτος γάρ ὁ πάρειμι ζωή πρός ἐκεῖνος ) ἀγωνίζομαι , ἐν ὁ ἤπειρος στεφανόω αἰών . οὐχ ὡς τυγχάνω δέ καί οὗτος τότε [ 15 ] ὁ ὁ κολάζω ἀνιάω Ψυχή , ὅταν ἐννοέω δ , πάρειμι ἐν ὁ ὀλίγος ἡμέρα οὗτος κατορθόω ὁ πᾶς , ἀμελέω ὁ ἀθάνατος ἑαυτοῦ παραδίδωμι κακός . ὅπερ εἄν μή πάσχω , διανίστημι Διᾶς καιρός εὐπρόσδεκτος ,