joannes-chrysostomus.ad-theodorum-lapsum-lib-1 pg047_0257.2
πρὸς τὴν ἐπὶ τὰ ἀσώματα φέρουσαν οὐδὲν ἀνακεχωρηκότα , πολλῷ μᾶλλον βελτίον καὶ θαυμασιώτερον τῶν ἐτέρων ἐστίν . Τὸς γοῦν γῆς ὁ ὀρανός , καὶ τοῦ ὕδατος τὸ πῦρ , καὶ οἱ ἀστέρες τῶν λίθων εἰσὶν ὡραιότεροι · καὶ τὴν ἰρὸν δὲ πολλῷ πλέον ἰων καὶ ῥόδων καὶ τῶν ἄλλων ἀπάντων τῶν ἐπὶ τῆς γῆς θαυμαζομένων λίθων . Καὶ ὅλος , εἰ γε ἐν τῷ σώματι τοῖς ὀφθαλμοῖς τὸ τῆς ψυχῆς κάλλος ἰδεῖν , κατεγέλασας ἂν τῶν σωματικῶν ὑποδειγμάτων τούτων , οὕτως ἀσθενὲς ἡμῖν τὴν τῆς ψυχῆς παραστήσαντα ὡραιότητα . Μὴ δὲ τοιούτου κτήματος μηδὲ τοσαύτης μακαριότητος ἀμυλήσωμεν , καὶ μᾶλῖσθ’ ὅτε εὐχολος ἡμῖν [ 23 ] ἢ ἐπάνοδος πρὸς ἐκεῖνο τὸ κάλλος ταῖς τῶν μελλόντων ἐλπίσι γίνεται . Τὸ γὰρ παραυτίκα , φησίν , ἐλαφρὸν τῆς ὀλιγώσεως ἡμῶν καὶ ὑπερβολὴν εἰς ὑπερβολὴν αἰωνίων δόξης δόξης καταργεῖται , μὴ σκοπούντων ἡμῶν τὰ βλέπεσθαι , ἀλλὰ τὰ μὴ βλέπεσθαι · τὰ γὰρ βλέπεσθαι πρόσκαιρα , τὰ δὲ μὴ βλέπεσθαι αἰώνια . Εἰ δὲ ἂν ὀλιγίσεως οἷας οἶδας , ἢ ἐλαφρὰς ἐκάλεσε καὶ χούρας ὁ μακάριος Παῦλος , διὰ τὸ μὴ σκοπεῖν τὰ βλέπεσθαι , πολλῷ μᾶλλον τὸ παύσασθαι ἀπελγαινόμεν φορητόν . Οὐδὲ γὰρ ἐπὶ τοῖς κινδύνοις τὰς καλοῦμεν τέως ἐκείνους , οὐδὲ ἐπὶ τοῖς θανάτοις τοὺς καθημερινούς , τὰς πληγὰς τὰς συνεχῆς , τὰς μάστιγας , τὰ δεσμὰ , τὴν πρὸς τὴν οἰκουμένην ἀπέχθειαν , τὸ παρὰ τῶν οἰκείων μῖσος , τὰς ἀγρυπνίας τὰς ἐπαλληλούς , τὰς ὀδοιπορίας τὰς μακράς , τὰ ναυάγια , τὰς τῶν ληστῶν ἐφόδους , τὰς παρὰ τῶν συγγενῶν ἐπιβουλὰς , τὰς ὑπὲρ τῶν φίλων ὀδύνας , τὸν λιμόν , τὸν χυμόν , τὴν γυμνότητα , τὴν πτωσίαν , τὴν ἀθυμίαν τὴν ὑπὲρ τῶν αὐτοῦ , τὴν ὑπὲρ τῶν οὐκ αὐτοῦ . Οὐδὲν τούτων ἀπαιτοῦμεν τέως , ἀλλὰ μόνον τοσούτου ἀξίου εἶναι , τῆς ἐπαρτοῦ δουλείας ἀπαλλαγὴν γνοῖ , καὶ πρὸς τὴν προτέραν ἐλευθερίαν ἐπανελθεῖν , ἐννοήσαντα καὶ τὴν ἐκ τῆς ἀσελγείας χλάσιν , καὶ τὴν ἐκ τοῦ προτέρου βίου τιμὴν . Τὸ μὲν γὰρ τοὺς ἀπιστοῦντας τῆς τῆς ἀναστάσεως λόγῳ μαθῦμεν διακείσθαι , καὶ μηδέποτε ἐν τοιούτῳ γενέσθαι φόβῳ , θαυμαστὸν οὐδὲν · τὸ δὲ ἡμᾶς τοὺς περὶ τοῦ ἐκείν ἢ μᾶλλον ἢ τῶν ἐνταῦθα πεπεισμένους οὕτως ἀθλίως διέχειν καὶ ταλαιπωρεῖν , καὶ μηδὲν ὑπὸ τῆς μνήμης πάσχειν ἐκείνων , ἀλλ’ εἰς ἐσχάτην ἀναίσθησιν καταπεσεῖν , τοῦτο πολλῆς ἀλογίας γέμον ἐστίν . Ὅταν γὰρ οἱ πιστεύοντες τὰ τῶν ἀπίστων πράττωμεν , μᾶλλον δὲ κάχεινον ἀθλιώτερον διακεισόμεθα ( εἰσὶ γὰρ ἐν αὐτοῖς οἱ κατὰ τὴν τοῦ βίου διέλαμψαν ἀρετὴν · εἰς ἕστασι ἡμῖν παρακλήται , ποία συγγνώμη λοιπόν ; Καὶ νανῶν μεν περιπεσόντες πολλοὶ τῶν ἐμπόρων , οὐκ ἀνέπεσον ἰ , ἀλλὰ πάλιν ἐπέβησαν τῆς αὐτῆς ὁδοῦ , καὶ ταῦτα οὐ παρὰ τὴν οἰκείαν ἀβουλίαν , ἀλλὰ παρὰ τὴν τῶν πνευμάτων ἀνάγκην , τῆς ζημίας γεγενημένης αὐτοῖς · ἡμεῖς δὲ οἱ περὶ τοῦ τέλους θαρσῶντες ἔχοντες , καὶ ἀκριβῶς εἰδότες , ὅτι τὴν βουλομένων ἡμῶν , οὔτε ναυτῶν , οὔτε περὶ τὸ τυχὸν ἡμῖν ἢ ζημία συμβήσεται , οὐχ ἀξιοῦμεθα πάλιν αὐτῶν καὶ ἐμπορευόμεθα καθάπερ τὸ πρότερον , ἀλλὰ κεισόμεθα ἀργγοῦντες ; καὶ τὰς χεῖρας παρ’ ἑαυτοῖς ἔχοντες ; Καὶ εἰθὸς παρ’ ἑαυτοῖς μόνον , καὶ μὴ καθ’ ἑαυτῶν , ὅπερ λαμπρὰς μανίας ἐστίν . Καὶ γὰρ εἰ τις τῶν πυκτευόντων , τὸν ἀνταγωνιστὴν ἀφεῖς , κατὰ τῆς ἑαυτοῦ κεφαλῆς τρέποι τὰς χεῖρας , καὶ τὴν οἰκείαν δβὴν συγχωτοῖ , οὐ μετὰ τῶν παιονιζομένων αὐτὸν καταξίωμεν , εἴπῃ μοι ; Ὑπεσκέλισεν ἡμᾶς ὁ διάβολος
Lemmas: πρός ὁ ἐπί ὁ ἀσώματος φέρω οὐδείς ἀναχωρέω , πολύς μᾶλλον βελτίων καί θαυμάσιος ὁ ἕτερος εἰμί . τός γοῦν γῆ ὁ ὀρανός , καί ὁ ὕδωρ ὁ πῦρ , καί ὁ ἀστήρ ὁ λίθος εἰμί ωραιότερος · καί ὁ ἱερός δέ πολύς πλέω Ἴων καί ῥόδον καί ὁ ἄλλος ἀπαντάω ὁ ἐπί ὁ γῆ θαυμάζω λίθος . καί ὅλος , εἰμί γε ἐν ὁ σῶμα ὁ ὀφθαλμός ὁ ὁ Ψυχή κάλλος ὁράω , καταγελάω εἄν ὁ σωματικός ὑπόδειγμα οὗτος , οὕτως ἀσθενής ἐγώ ὁ ὁ Ψυχή παρίστημι ὡραιότης . μή δέ τοιοῦτος κτῆμα μηδέ τοσοῦτος μακαριότης αμυλανθανω , καί μάλιστα ὅτε εὐχολος ἐγώ [ 23 ] ἢ Ἐπάνοδος πρός ἐκεῖνος ὁ κάλλος ὁ ὁ μέλλω ἐλπίς γίγνομαι . ὁ γάρ παραυτίκα , φημί , ἐλαφρός ὁ ὀλίγωσις ἐγώ καί ὑπερβολή εἰς ὑπερβολή αἰώνιος δόξα δόξα καταργέω , μή σκοπέω ἐγώ ὁ βλέπω , ἀλλά ὁ μή βλέπω · ὁ γάρ βλέπω πρόσκαιρος , ὁ δέ μή βλέπω αἰώνιος . εἰμί δέ εἄν ὀλιγίσεως οἶς οἶδα , ἢ ἐλαφρός καλέω καί Χούρας ὁ μακάριος Παῦλος , διά ὁ μή σκοπέω ὁ βλέπω , πολύς μᾶλλον ὁ παύω ἀπελγαινόμεν φορητός . οὐδέ γάρ ἐπί ὁ κίνδυνος ὁ καλέω τέως ἐκεῖνος , οὐδέ ἐπί ὁ θάνατος ὁ καθημερινός , ὁ πληγάς ὁ συνεχής , ὁ μάστιξ , ὁ δεσμός , ὁ πρός ὁ οἰκέω ἀπέχθεια , ὁ παρά ὁ οἰκέω μῖσος , ὁ ἀγρυπνία ὁ επάλληλος , ὁ οδοιπορία ὁ μακρός , ὁ ναυάγιον , ὁ ὁ λῃστής ἔφοδος , ὁ παρά ὁ συγγενής ἐπιβουλή , ὁ ὑπέρ ὁ Φίλων ὀδύνη , ὁ λιμός , ὁ χυμός , ὁ γυμνότης , ὁ πτωσίαν , ὁ ἀθυμία ὁ ὑπέρ ὁ αὐτός , ὁ ὑπέρ ὁ οὐ αὐτός . οὐδείς οὗτος ἀπαιτέω τέως , ἀλλά μόνος τοσοῦτος ἄξιος εἰμί , ὁ ἐπαρτοῦ δουλεία ἀπαλλαγή γιγνώσκω , καί πρός ὁ πρότερος ἐλευθερία ἐπανέρχομαι , ἐννοέω καί ὁ ἐκ ὁ ἀσέλγεια χλάς , καί ὁ ἐκ ὁ πρότερος βίος τιμή . ὁ μέν γάρ ὁ ἀπιστέω ὁ ὁ ἀνάστασις λόγος μανθάνω διάκειμαι , καί μηδέποτε ἐν τοιοῦτος γίγνομαι φόβος , θαυμαστός οὐδείς · ὁ δέ ἐγώ ὁ περί ὁ ἔκω ἢ μᾶλλον ἢ ὁ ἐνταῦθα πείθω οὕτως ἄθλιος διαχέω καί ταλαιπωρέω , καί μηδείς ὑπό ὁ μνήμη πάσχω ἐκεῖνος , ἀλλά εἰς ἔσχατος ἀνίημι καταπίπτω , οὗτος πολύς ἀλογία γέμω εἰμί . ὅταν γάρ ὁ πιστεύω ὁ ὁ ἄπιστος πράσσω , μᾶλλον δέ κάχεινον ἄθλιος διάκειμαι ( εἰμί γάρ ἐν αὐτός ὁ κατά ὁ ὁ βίος διαλάμπω ἀρετή · εἰς ἵστημι ἐγώ παρακλέω , ποῖος συγγνώμη λοιπός ; καί νᾶνος μέν περιπίπτω πολύς ὁ ἔμπορος , οὐ ἀναπίπτω εἷς , ἀλλά πάλιν ἐπιβαίνω ὁ αὐτός ὁδός , καί οὗτος οὖον παρά ὁ οἰκεῖος ἀβουλία , ἀλλά παρά ὁ ὁ πνεῦμα ἀνάγκη , ὁ ζημία γίγνομαι αὐτός · ἐγώ δέ ὁ περί ὁ τέλος θαρσέω ἔχω , καί ἀκριβῶς οἶδα , ὅτι ὁ βούλομαι ἐγώ , οὔτε ναύτης , οὔτε περί ὁ τυγχάνω ἐγώ ἢ ζημία συμβαίνω , οὐ ἀξιόω πάλιν αὐτός καί ἐμπορεύω καθάπερ ὁ πρότερος , ἀλλά κεῖμαι ἀργέω ; καί ὁ χείρ παρά ἑαυτοῦ ἔχω ; καί δέλλις παρά ἑαυτοῦ μόνος , καί μή κατά ἑαυτοῦ , ὅσπερ λαμπρός μανία εἰμί . καί γάρ εἰμί τις ὁ πυκτεύω , ὁ ἀνταγωνιστής ἀφίημι , κατά ὁ ἑαυτοῦ κεφαλή τρέπω ὁ χείρ , καί ὁ οἰκεῖος δβὴν συγχωτοῖ , οὖον μετά ὁ παίω αὐτός καταξιόω , εἶπον ἐγώ ; ὑποσκελίζω ἐγώ ὁ διάβολος