joannes-chrysostomus.ad-theodorum-lapsum-lib-1 pg047_0265.3
μετανοησάντων . Καὶ πάλιν · Ὡς προεῖρηκα , καὶ πάλιν προλέγω b , εἰτι ἐὰν ἐλθὼν εἰς τὸ σάδιον , οὐ σωσίωμαί . Ὅρας τινὰς πεινῆ , καὶ τινῶν οὐ φειδεται ; Οὐ τῶν ἁμαρτηκότων , ἀλλὰ τῶν μὴ μετανοησάντων , καὶ οὐχ ἀπλῶς τῶν μὴ μετανοησάντων , ἀλλὰ τῶν καὶ ἅπαξ καὶ δεύτερον ἐπὶ τοῦτο παρακληθέντων καὶ πεισθέντων μὴ βουληθέντων . Τὸ γὰρ , Προεῖρηκα καὶ προλέγω ὡς παρὼν , τὸ δεύτερον καὶ ἀπλῶν γράφω , οὐδὲν ἕτερον ἢ τοῦτο αἰνίττεται , ὅπερ δὲς μὴ καὶ ἐν' ἡμῶν γένηται νῦν . Εἰ γὰρ καὶ μὴ Παῦλος πάρειστιν , ὅ τότε Κορινθίους ἀπειλῶν , ἀλλ' ὁ Χριστὸς πάρειστιν , ὁ [ καὶ τότε ] δι' ἐκεῖνου λαλῶν · κἂν ἐπιμελῶνως ἀνεδόθως ἔχοντες , οὐ φεισεται ἡμῶν , ἀλλὰ πατάξει πληγῇ μεγάλη i καὶ ἐνταῦθα καὶ ἐκεῖ . Προφθάσασιν οὖν τὸν ἀρδίσκονον αὐτοῦ ἐν ἐξομολογήσει , ἐχόμενοι ἐνώπιον αὐτοῦ τὰς καρδίας ἡμῶν . Ἡμαρτες γάρ , φησίν · μὴ προσθήσῃ πενθεῖ , καὶ περὶ τῶν προτέρων σου δεδησθῆ · καὶ πάλιν , Δίκαιος ἑαυτοῦ κατηγορος ἐν πρωτολογίᾳ . Μὴ τοίνυν περιμένωμεν τὸν κατηγορον , ἀλλὰ τὴν ἐκείνου προαράψωμεν τάξιν , καὶ οὕτως ἡμερῶμεν διὰ τῆς εὐγνωμοσύνης καταστήσωμεν τὸν κριτήν . Σὺ δὲ τὶ μέν ὁμολογεῖς τὰ ἁμαρτήματά σου , καὶ ταλανίζεις ἑαυτὸν ὑπὲρ τὸ μέτρον , οἶδα [ 32 ] σαφῶς · ἀλλ' οὐ τοῦτο βούλομαι μόνον , ἀλλ' ὅτι σε καὶ δικαιώσει τὸ πρᾶγμα δύναται , πιστὴν ἔχειν ἐπιθυμίαν . Ἐως γὰρ ἐὰν μὴ ἐπικερδῇ ποιῆς τὴν ἐξομολόγησιν ταύτην , κἂν κατηγορῇς σεαυτοῦ , οὐδὲ ἀποσπῆναι δυνήσῃ τῶν ἁμαρτημάτων τῶν ἐξῆς . Οὐδὲν γὰρ οὐδεὶς μετὰ προθυμίας καὶ τοῦ προσήκοντος θεσμοῦ δυνήσεται ποιεῖν , ὅταν μὴ πρότερον πεισθῇς ἑαυτὸν ἢ , ὅτι ἐπ' ὠφελείᾳ τοῦτο ποιεῖ . Καὶ γὰρ ὁ σπείρων μετὰ τὸ βίβαι τὰ σπέρματα , ἂν μὴ προσδέχῃται τὸν ἄμητον , οὐχ ἀμήσει ποτέ . Τίς γὰρ ἂν ἐλοῖτο μάτην κόπτεσθαι , μηδὲν ἀπὸ τοῦ πονεῖν κερδαίνειν ἀγαθόν ; Οὕτως οὖν καὶ ὁ ῥήμασι σπείρων καὶ δάκρυσιν καὶ ἐξομολόγησιν , ἂν μὴ μετ' ἐλπίδος ποιῇ τοῦτο χρηστής , οὐδὲ ἀποσπῆναι τοῦ ἁμαρτάνειν δυνήσεται , ἐπὶ τῇ τῆς ἀπογνώσεως κατεχόμενος κακῇ · ἀλλ' ὡσπερ ὁ γεωργὸς ἐκείνους ὁ τῶν καρπῶν φορὰς ἀπογνοὺς , οὐδὲν τῶν λυμαινόμενων τοῖς σπέρμασι χωλῶσι · λοιπὸν οὕτω καὶ οὗτος ὁ σπείρων μὲν τὴν διὰ τῶν δακρύων ἐξομολόγησιν , οὐδὲν δὲ ἀπὸ ταύτης προσδεχόμενος κέρδος , οὐδὲ ἀναστρέψει δυνήσεται τὰ διαφθείροντα τὴν μετάνοιαν . Διαφθείρει δὲ τὴν μετάνοιαν τὴ πάλιν τοῖς αὐτοῖς ἐνέχεσθαι κακοῖς . Εἰς γάρ , φησίν , οἰκοδομῶν , καὶ εἰς καθαιρῶν , τί ὠφελεῖσων πλέον ἢ κόπος k ; Βαπτισμένος ἀπὸ νεκρῶν , καὶ πάλιν ἀπὸμενος αὐτοῦ , τί ὠφελεῖσων ἐν τῷ λουτρῷ αὐτοῦ ; Οὕτως ἄνθρωπος νηστεύει ἀπὸ τῶν ἁμαρτιῶν αὐτοῦ , καὶ πάλιν πορεύεται , καὶ τὰ αὐτὰ ποιεῖν , τῆς προσευχῆς αὐτοῦ τίς εἰσακούσεται ; Καὶ πάλιν , Ἐπαντάγων , φησίν , ἀπὸ δικαιούσης ἐπὶ ἁμαρτίαν , ὁ Κύριος ἐτοιμάσει εἰς ῥομφαίας αὐτόν l . Καὶ , Ὦστερ κῆνος , ὅταν ἐπανἐλθῇ ἐπὶ τὸν ἑαυτοῦ ἐμέτον , καὶ μισθὸς γένηται οὕτως ἀφρῶν τῇ ἑαυτοῦ κακίᾳ ἀναστρέφας ἐπὶ τὴν ἑαυτοῦ ἁμαρτίαν .
Lemmas: μετανοέω . καί πάλιν · ὡς προαγορεύω , καί πάλιν προλέγω b , ἄθεμ-ις ἐάν ἔρχομαι εἰς ὁ σάδιον , οὖον σῴζω . ὁράω τις πεινάω , καί τις οὖον φείδομαι ; οὖον ὁ ἁμαρτάνω , ἀλλά ὁ μή μετανοέω , καί οὐ ἀπλόος ὁ μή μετανοέω , ἀλλά ὁ καί ἅπαξ καί δύο ἐπί οὗτος παρακαλέω καί πείθω μή βούλομαι . ὁ γάρ , προαγορεύω καί προλέγω ὡς πάρειμι , ὁ δύο καί ἀπολάω γράφω , οὐδείς ἕτερος ἢ οὗτος αἰνίσσομαι , ὅσπερ δες μή καί ἐν ἐγώ γίγνομαι νῦν . εἰμί γάρ καί μή Παῦλος πάρειμι , ὅς τότε Κορίνθιος ἀπειλέω , ἀλλά ὁ Χριστός πάρειμι , ὁ [ καί τότε ] διά ἐκεῖνος λαλέω · κἀν ἐπιμελῶνως ἀναδίδωμι ἔχω , οὖον φείδομαι ἐγώ , ἀλλά πατάσσω πλήσσω μέγας i καί ἐνταῦθα καί ἐκεῖ . Προφθάζω οὖν ὁ ἀρδίσκονον αὐτός ἐν ἐξομολόγησις , ἔχω ἐνώπιος αὐτός ὁ Καρδία ἐγώ . ἁμαρτάνω γάρ , φημί · μή προστίθημι πενθέω , καί περί ὁ πρότερος σύ ἐσθίω · καί πάλιν , Δίκαιος ἑαυτοῦ κατήγορος ἐν πρωτολογία . μή τοίνυν περιμένω ὁ κατήγορος , ἀλλά ὁ ἐκεῖνος προαράψωμεν τάξις , καί οὕτως ἡμερόω διά ὁ εὐγνωμοσύνη καθίστημι ὁ κριτής . σύ δέ τίς μέν ὁμολογέω ὁ ἁμάρτημα σύ , καί ταλανίζω ἑαυτοῦ ὑπέρ ὁ μέτρον , οἶδα [ 32 ] σαφῶς · ἀλλά οὖον οὗτος βούλομαι μόνος , ἀλλά ὅτι σύ καί δικαιόω ὁ πρᾶγμα δύναμαι , πιστός ἔχω ἐπιθυμία . ἠώς γάρ ἐάν μή επικερδής ποιός ὁ ἐξομολόγησις οὗτος , κἀν κατηγορέω σεαυτοῦ , οὐδέ ἀποσπάω δύναμαι ὁ ἁμάρτημα ὁ ἑξῆς . οὐδείς γάρ οὐδείς μετά προθυμία καί ὁ προσήκω θεσμός δύναμαι ποιέω , ὅταν μή πρότερος πείθω ἑαυτοῦ ἢ , ὅτι ἐπί ὠφέλεια οὗτος ποιέω . καί γάρ ὁ σπείρω μετά ὁ βίβος ὁ σπέρμα , εἄν μή προσδέχομαι ὁ ἄμητος , οὐ ἀμάω ποτός . Τῖς γάρ εἄν αἱρέω μάτην κόπτω , μηδείς ἀπό ὁ πονέω κερδαίνω ἀγαθός ; οὕτως οὖν καί ὁ ῥῆμα σπείρω καί δάκρυ καί ἐξομολόγησις , εἄν μή μετά ἐλπίς ποιέω οὗτος χρηστός , οὐδέ ἀποσπάω ὁ ἁμαρτάνω δύναμαι , ἐπί ὁ ὁ ἀπόγνωσις κατέχω κακός · ἀλλά ὡς ὁ γεωργός ἐκεῖνος ὁ ὁ καρπός φορά ἀπογιγνώσκω , οὐδείς ὁ λυμαίνω ὁ σπέρμα χώλωσις · λοιπός οὗτος καί οὗτος ὁ σπείρω μέν ὁ διά ὁ δάκρυ ἐξομολόγησις , οὐδείς δέ ἀπό οὗτος προσδέχομαι κέρδος , οὐδέ ἀναστρέφω δύναμαι ὁ διαφθείρω ὁ μετάνοια . διαφθείρω δέ ὁ μετάνοια ὅς πάλιν ὁ αὐτός ἐνέχω κακός . εἰς γάρ , φημί , οἰκοδομέω , καί εἰς καθαιρέω , τίς ὠφελέω πλέω ἢ κόπος k ; βαπτίζω ἀπό νεκρός , καί πάλιν ἀπομένω αὐτός , τίς ὠφελέω ἐν ὁ λουτρόν αὐτός ; οὕτως ἄνθρωπος νηστεύω ἀπό ὁ ἁμαρτία αὐτός , καί πάλιν πορεύω , καί ὁ αὐτός ποιέω , ὁ προσευχή αὐτός τίς εἰσακούω ; καί πάλιν , Ἐπαντάγων , φημί , ἀπό δικαιόω ἐπί ἁμαρτία , ὁ Κύριος ἑτοιμάζω εἰς ῥομφαία αὐτός l . καί , Ὅστερ ἐκεῖνος , ὅταν ἐπανέρχομαι ἐπί ὁ ἑαυτοῦ ἔμετος , καί μισθός γίγνομαι οὕτως ἀφρός ὁ ἑαυτοῦ κακία ἀναστρέφω ἐπί ὁ ἑαυτοῦ ἁμαρτία .