joannes-chrysostomus.ad-stelechium-de-compunctione-lib-2 pg047_0383.3
χρημῶν φερομένην , καὶ εἰς τὰ τῆς ἀπωλείας ἐμπίπτουσαν βάραθρα · διὰ ταῦτα ὁ δικαῖος ἐκείνος τὴν μέλλουσαν ὑπέγραψε κόλασιν · διὰ ταῦτα ἐθρύνη , διὰ ταῦτα ἵστενε , ταῦτα ἐκ περιουσίας ποιῶν . Τοῖς μὲν μεγάλοις ὑμῖν ἀρχεῖ πρὸς τὴν κατανυγίαν τὸ τῶν εὐεργεσιῶν ἀναμνησθῆναι τοῦ Θεοῦ , τὸ μὴ μεμνηθῆναι τῶν οἰκείων κατορθωμάτων , τὸ μετὰ πολλῆς ἀκριβείας ἐξετάζειν εἰ ποὺ τι καὶ μικρὸν ὑμῖν τύχοι πλημμεληθὲν , τὸ πρὸς τὸς μεγάλους ἄνδρας ὁρᾶν καὶ σφόδρα εὐηρεσθηκότας Θεῷ , τὸ μετὰ ταῦτα ἀπαντα ἐννοεῖν τὸ τοῦ μέλλοντος ἀδηλον , τὸ πρὸς τὴν κατάνυξιν καὶ τὴν ἁμαρτίαν ὑβρίροπον , ὅπερ καὶ ὁ Παῦλος ἐδεικνύει · διὸ καὶ ἔλεγε · Φοβοῦμαι μὴ πως ἄλλοις κηρύξας αὐτὸς ἀδόκιμος γένομαι · καὶ τὸ , Ὁ δοκῶν ἐστάναι , βλέπετω μὴ πέσχῃ . Οὕτω καὶ ὁ Δαυὶδ ταῦτα πάντα ἐστρέφε παρ’ ἑαυτῷ · τὰς μὲν γὰρ εὐεργεσίας τοῦ Θεοῦ λογιζόμενος , ἔλεγε · Τί ἐστιν ἀνθρώποις , ὅτι μεμνήσκη αὐτῶν · ἢ υἱὸς ἀνθρώπου , ὅτι ἐπισκέπτεται αὐτόν ; Ἡλάττωσας αὐτὸν βραχὺ τι παρ’ ἀγγέλους , δόξῃ καὶ τιμῇ ἐστεφάνωσας αὐτόν . Τῶν δὲ κατορθωμάτων οὕτως ἐπελέληστο τῶν αὐτοῦ , ὅς μετὰ τὴν μυρίαν φιλοσοφίαν ἐκεῖνην εἶπεν · Τίς εἰμὲν ἐγώ , Κύριέ μου , Κύριε , καὶ τὶς ὁ οἶκος τοῦ πατρὸς μου , ὅτι ἠγάπησάς με ἄως τούτων ; καὶ κατεσεμάρτην ταῦτα ἐνυπνῷ σου , Κύριέ μου , καὶ ἐλλάλησας ὑπὲρ τοῦ οἴκου τοῦ δοῦλου σου εἰς μακράν . Οὕτως δὲ ὁ νόμος τοῦ ἀνθρώπου , Κύριέ μου , Κύριε , πρὸς σέ . Καὶ τὶ προσθήσει Δαυὶδ ἔτι τῷ λαλῆσαι πρὸς σέ ; Καὶ τῶν προγόνων συνεχῶς τὴν ἀρετὴν ἐννοοῦν , τὸ μηδὲν πρὸς ἐκεῖνους ἑαυτὸν ἐξετάζων εἶναι ἐνδίκως . Μετὰ γὰρ τὸ εἰπεῖν , Ἐσὶ σοὶ ἡλπισαν οἱ πατέρες ἡμῶν , περὶ ἑαυτοῦ λέγων ἐπηγάγετο , Ἐγὼ δὲ ἐξ ὀσώληλης , καὶ οὐκ ἀνθρώπου . Τὸ δὲ τοῦ μέλλοντος ἀδηλον οὕτως εἶχε πρὸ τῶν ὀφθαλμῶν , ὡς λέγειν · Φώτισον τοὺς ὀφθαλμούς μου , μὴ ποτε ὑπνῶσω εἰς θάνατον . Καὶ ἁμαρτημάτων [ 153 ] δὲ οὕτω πολλῶν ὑπευθύνων ἑαυτὸν εἶναι ἐνόμιζεν , ὡς λέγειν · Ἡλάσθητι τῇ ἁμαρτίᾳ μου , πολλὴ γὰρ ἐστιν . Ὑμῖν μὲν οὖν τοῖς μεγάλοις ἀρχεῖ καὶ ταῦτα · ἡμῖν δὲ καὶ μετὰ τούτων τῶν φαρμάκων ἐστὶν ἀνάγκη ἰσχυρὰ καὶ ἰκανὴ καθελεῖν τὸ φρόνημα καὶ τὴν ἀλαζονείαν ἅπασαν . Τὶ δὴ τοῦτό ἐστι ; Τὸ τῶν ἁμαρτημάτων πλῆθος , τὸ συνειδὸς τὸ πονηρόν · ὅπερ ἐπειδὰν ἡμῖν ἐπιλάβῃται , οὐδὲ ἐκόντας ἀφήσιν ἀρθῆναι πρὸς τὸ ὕψος . Διὸ δὴ δέομαι καὶ ἀντιβολῶ πρὸς τῆς παρόψιας αὐτῆς , ἥς διὰ τῶν κατορθωμάτων ἐκτέχου πρὸς τὸν Θεόν , χειρα ἡμῖν ὀρέξει συνεχῶς δεομένους , ὡστε δυνηθῆναι καὶ πενθῆσαι τὸν φόρτον τῶν τοιούτων κακῶν κατ’ ἀξίαν , καὶ πενθῆσαντας ἐπιλαβέσθαι τινὸς ὀδοῦ φιλίας , καὶ πρὸς τὸν οὐρανὸν φεροῦσας ἡμᾶς , ἵνα μὴ ἀπελθόντες εἰς τὸν ἅδην , ἔνθα οὐδὲς ἐξομολογήσασθαι δύναται , τὰ τῶν ἐτιμιωμένων παθῶμεν , οὐδενὸς ἡμᾶς ἐξαιρουμένου λοιπὸν . Ἔως μὲν γὰρ ἐν ἐνθάδε ὦμεν , καὶ ἡμεῖς παρ’ ὑμῶν μεγάλα χαρπιασαίμεν δυνησόμεθα , καὶ ὑμεῖς ἡμᾶς εὐεργετῆσαι τὰ μέγιστα · ἐπειδὰν δὲ ἀπελθῶμεν ἐκεῖ , ἔνθα μήτε φίλος , μήτε ἀδελφός , μήτε πατὴρ ἐπαρκέσει κ δυνησεται , μήτε πραστῆναι χολαζομένους ἡμῖν , ἀνάγκη λοιπὸν ἐν ἀπορίᾳ καὶ οὐδὲν βαθεῖ καὶ πολλῇ τῶν παραμελησομένων ἐσημὶ τὴν ἀθάνατον τινεῖν δίκην , ἀνάλωτον τροφήν τῇ παμφάγῳ γινομένους φλογί .
Lemmas: χρήμη φέρω , καί εἰς ὁ ὁ ἀπώλεια ἐμπίπτω βάραθρον · διά οὗτος ὁ δίκαιος ἐκείνος ὁ μέλλω ὑπογράφω κόλασις · διά οὗτος ἐθρύνη , διά οὗτος ἵστημι , οὗτος ἐκ περιουσία ποιέω . ὁ μέν μέγας σύ ἄρχω πρός ὁ κατανυγίαν ὁ ὁ εὐεργεσία ἀναμιμνήσκω ὁ θεός , ὁ μή μιμνήσκω ὁ οἰκεῖος κατόρθωμα , ὁ μετά πολύς ἀκρίβεια ἐξετάζω εἰμί πού τίς καί μικρός σύ τυγχάνω πλημμελέω , ὁ πρός τός μέγας ἀνήρ ὁράω καί σφόδρα ευηρεσθηκοος θεός , ὁ μετά οὗτος ἀπαντάω ἐννοέω ὁ ὁ μέλλω ἄδηλος , ὁ πρός ὁ κατάνυξις καί ὁ ἁμαρτία υβριροπως , ὅς καί ὁ Παῦλος δείκνυμι · διό καί λέγω · φοβέω μή πως ἄλλος κηρύσσω αὐτός ἀδόκιμος γίνομαι · καί ὁ , ὁ δοκέω ἵστημι , βλέπω μή ἐπέχω . οὕτως καί ὁ Δαυίδ οὗτος πᾶς στρέφω παρά ἑαυτοῦ · ὁ μέν γάρ εὐεργεσία ὁ θεός λογίζομαι , λέγω · τις εἰμί ἄνθρωπος , ὅτι μιμνήσκω αὐτός · ἢ γιός ἄνθρωπος , ὅτι ἐπισκοπέω αὐτός ; ἐλασσόω αὐτός βραχύς τίς παρά ἄγγελος , δόξα καί τιμή στεφανόω αὐτός . Τῶν δέ κατόρθωμα οὕτως ἐπιλανθάνομαι ὁ αὐτός , ὅς μετά ὁ μυρίος φιλοσοφία ἐκεῖνος λέγω · Τῖς εἰμί ἐγώ , κύριος ἐγώ , κύριος , καί τις ὁ οἶκος ὁ πατήρ ἐγώ , ὅτι ἀγαπάω ἐγώ ἠώς οὗτος ; καί κατεσεμάρτην οὗτος ἐνυπνόω σύ , κύριος ἐγώ , καί λαλέω ὑπέρ ὁ οἶκος ὁ δοῦλος σύ εἰς μακρός . οὕτως δέ ὁ νόμος ὁ ἄνθρωπος , κύριος ἐγώ , κύριος , πρός σύ . καί τίς προστίθημι Δαυίδ ἔτι ὁ λαλέω πρός σύ ; καί ὁ πρόγονος συνεχής ὁ ἀρετή ἐννοέω , ὁ μηδείς πρός ἐκεῖνος ἑαυτοῦ ἐξετάζω ἔρχομαι ἔνδικος . μετά γάρ ὁ λέγω , ἀδήν σύ ἐλπίζω ὁ πατήρ ἐγώ , περί ἑαυτοῦ λέγω ἐπάγω , ἐγώ δέ ἐκ ὀσώληλης , καί οὐ ἄνθρωπος . Τέ δέ ὁ μέλλω ἄδηλος οὕτως ἔχω πρό ὁ ὀφθαλμός , ὡς λέγω · φωτίζω ὁ ὀφθαλμός ἐγώ , μή ποτέ ὑπνόω εἰς θάνατος . καί ἁμάρτημα [ 153 ] δέ οὕτως πολύς ὑπεύθυνος ἑαυτοῦ ἔρχομαι νομίζω , ὡς λέγω · Ἡλάσθητι ὁ ἁμαρτία ἐγώ , πολύς γάρ εἰμί . ὑμῖν μέν οὖν ὁ μέγας ἄρχω καί οὗτος · ἐγώ δέ καί μετά οὗτος ὁ Φάρμακος εἰμί ἀνάγκη ἰσχυρός καί ἱκανός καθαιρέω ὁ φρόνημα καί ὁ ἀλαζονεία ἅπας . Τι δή τούτος εἰμί ; Τέ ὁ ἁμάρτημα πλῆθος , ὁ σύνοιδα ὁ πονηρός · ὅς ἐπειδάν ἐγώ ἐπιλαμβάνω , οὐδέ ἑκών ἀφίημι ἀείρω πρός ὁ ὕψος . Διὸ δή δέομαι καί ἀντιβολέω πρός ὁ παροψία αὐτηες͂ς , ὅς διά ὁ κατόρθωμα ἐκτέχω πρός ὁ θεός , χείρα ἐγώ ὀρέγω συνεχής δέω , ὡστε δύναμαι καί πενθέω ὁ φόρτος ὁ τοιοῦτος κακός κατά ἄξιος , καί πενθέω ἐπιλαμβάνω τις οὐδός φίλιος , καί πρός ὁ οὐρανός φέρω ἐγώ , ἵνα μή ἀπέρχομαι εἰς ὁ ἅδην , ἔνθα οὐδή ἐξομολογέομαι δύναμαι , ὁ ὁ τιμιόω πάσχω , οὐδείς ἐγώ ἐξαιρέω λοιπός . ἔως μέν γάρ ἐν ἐνθάδε εἰμί , καί ἐγώ παρά σύ μέγας χαρπιαειδω δύναμαι , καί σύ ἐγώ εὐεργετέω ὁ μέγας · ἐπειδάν δέ ἀπέρχομαι ἐκεῖ , ἔνθα μήτε φίλος , μήτε ἀδελφός , μήτε πατήρ ἐπαρκέω κ δύναμαι , μήτε πέρνημι χολαζομενος ἐγώ , ἀνάγκη λοιπός ἐν ἀπορία καί οὐδείς βαθύς καί πολύς ὁ παραμελέω εἰμί ὁ ἀθάνατος τίνω δίκη , ἀνάλωτος τροφή ὁ παμφάγος γίγνομαι φλόξ .