joannes-chrysostomus.ad-stagirium-daemone-vexatum-lib-1-3 pg047_0390.1
δενῶν , οὔτε τῶν ἡδῶν ἡδύ · ἀλλὰ πολλὴν καὶ κάλαι τῶν ἐν τῷ βίῳ ματαιότητά κατεγνωκώς , πολλῷ πλέον τοῦτο ἐπαθον τότε , καὶ μείζονα με πῶθὸς · εἰσή τις ἐδλαβεσθαι τῆς χάριτος . Τοιαύτη γάρ ἡ φύσις τῶν ἀναρῶν · ἐπιτείνειν εἴωθε τὰς φιλαίας ἀεί , καὶ δήλον ἐκ τοῦ καὶ τὰς ἐχθρας δύνασθαι διαλεῖν εὐκόλως . Οὐδὲ γάρ ἐστι τις οὕτως ἄθλιος οὐδὲ ἡλίθιος , ὃς ὁρῶν ἀλγούντα τὸν ἐχθρόν , δυνηται φυλάττειν τὴν ἀπὸ γενῆς τὴν πρὸς αὐτόν . Εἰ δὲ ἐχθροὺς ἐλεοῦμεν καὶ φίλους ποιούμεθα , ὅταν τι τῶν ἀδουλήτων ὑπομεινάντες ἴδωμεν , ὑνόησον τί πάσχειν εἴκως ἤν μέ , τὸν ἀπέναντι μοι φιλεῖν , καὶ ἐν ἴσῳ ἄγω τὴν ἐμαυτοῦ κεφαλῆς , ἐν τοῖς ἀνηκέστοις ὁρῶντα κατὰ τὸν τῆς ἀθυμίας λόγον . Μὴδὲ ὁ νομίζης ἡμᾶς ἕξω τῆς ὀλιγωρίας ἐκτάναι τῆς σῆς , μέχρι διὰ τοῦτο τὴν παρακλήσιν ὑποκτεῦσαι τὴν ἐμήν . Εἰ γὰρ καὶ τοῦ σπαραττέσθαι καὶ καταβάλλεσθαι παρὰ τοῦ πονηροῦ δαιμονος διὰ τὴν τοῦ Θεοῦ χάριν ἀπηλλαγμαι , τῆς γοῦν ἀθυμίας τῆς διὰ ταῦτα καὶ τῆς ὀδύνης τοῦ ἴσου σοι φέρω μέρος , καὶ οὐδὲς ἂν ἀπιστήσαι μοι τὸν πειδόντα φιλεῖν ὡς χρὴ φιλεῖν . Φέρε οὖν ἀποτνασάξωμεθα τὴν κόπιν · οὕτω γάρ ἐσται φορτῆς καὶ κούφης ἡ ἀθυμία ταύτης τῆς φύσεως , μόνον ἤν μὴ θελήσωμεν ὁ ἀπλῶς ἐκδόντες ἐαυτοὺς τῇ πάθει σύρεσθαι κατὰ χρημάτων , ἀλλὰ καὶ ἀνανῆψαι καὶ λογίζεσθαι τι τῶν δεόντων σπουδάσωμεν . Πολλὰ γὰρ τῶν δοκούντων εἶναι δεινῶν μὲν φαίνεται καὶ ἀφόρητα πρὶν ἐξετασθῆναι καλῶς · εἰ δὲ τις αὐτὰ τῷ λογισμῷ διακρίνηται , εὑρήσει πολλῷ τῆς ὑπονοίας καταδεέστερα · ὅπερ καὶ νῦν ἐλπίζω γενήσεσθαι . Ἄλλα διαντάστων σαυτὸν , καὶ μὴ τῇ ματαίᾳ καὶ ἀλόγῳ τῶν πολλῶν ἐπόμηνος δόξη , σφοδρότερον ἐργάση καθ’ ἡμῶν τὸν ἐχθρόν . Εἰ μὲν οὖν πρὸς τινὰ μοι τῶν ἀπίστων ὁ λόγος ἤν , ἢ τῶν αὐτομάτως ἀπαντα φερόμενοι νομιζόντων , ἢ τῶν πονηροῖς δαιμονίοις τοῦ κόσμου τὸν πρῶνον ἄνατιθέντων , πολλῆς ἂν μοι πραγματείας ἐδέησεν , ἵνα πρῶτον τὴν πεπλανημένην δόξαν ἐκβάλω , καὶ πείσας εἰδέναι τὴν ἀλήθειαν τοῦ παντὸς πρὸνοιαν , οὕτως ἐπὶ τῇ παρακλήσει τρέψω τὸν λόγον · ἐπειδὴ δὲ τῇ τοῦ Θεοῦ χάριτι ἀπὸ βρέφους τὰ ἱερὰ γράμματα οἶδας , καὶ τὰ ἀληθῆ καὶ σωτήρια δόγματα διαδεξάμενος ἐκ προγόνων πιστεύεις ἀκριβῶς ὅτι μέλει περὶ πάντων τῷ Θεῷ , καὶ μάλιστα τῶν πιστευόντων αὐτῷ , τοῦτο ἀφέντες τὸ μέρος , ἐτέρωθεν ποιησόμεθα τὴν ἀρχήν . Ἐπειδὴ τοὺς ὁ ἀγγέλους ἐποίησεν ὁ Θεός · μᾶλλον δὲ ἀνωτέρω τὸν λόγον ἀγάγωμεν · πρὶν τοὺς ἀγγέλους γενέσθαι , καὶ τὰς ἄλλας δυνάμεις τὰς ἐν τοῖς οὐρανοῖς , ἤν ὁ Θεός , ἀρχὴν οὐδεπότου τοῦ εἶναι λαβών . Ἀνεῖδε δὲ ὡν ἀεί , ( τοιοῦτον γὰρ τὸ Θεῖον , ) ἐποίησεν ἀγγέλους , ἀρχαγγέλους , καὶ τὰς ἄλλας τῶν ἀσωμάτων οὐσίας , ἐποίησε δὲ οὐδὲν ἕτερον μὲν οὐδὲν , δι’ ἀγαθότητος δὲ μόνην . Ἄν γὰρ τῆς θεραπείας οὐκ ἔχρη , τοῦτον οὐδ’ ἂν δημιουργὸς ἐγένετο , εἰ μὴ σφόδρα ἤν ἀγαθός ε . Μετὰ δὲ τὴν τούτων δημιουργίαν ποιεῖ καὶ τὸν ἄνθρωπον διὰ τὴν αὐτὴν ταύτην[158 ] πάλιν αἰτίαν , καὶ τὸν κόσμον ἀπαντα τούτων . Καὶ μυρίων αὐτὸν ἐμπλήσας ἀγαθῶν τὸν μικρόν ἐκεῖνον καὶ εὐτελῆ τοῖς τοσοῦτοις ἔργοις ἐπέστησε , τοῦτο αὐτὸν ἀποφήνας ἐπὶ τῆς γῆς , ὅπερ ἐστὶν αὐτὸς ἐν τοῖς οὐρανοῖς . Τὸ γὰρ ,
Lemmas: δένη , οὔτε ὁ Ἠδωνός ἡδύς · ἀλλά πολύς καί καλός ὁ ἐν ὁ βίος ματαιότης καταγιγνώσκω , πολύς πλέω οὗτος πάσχω τότε , καί μείζων ἐγώ πόθος · εἶμι τις ἐδλαβεσθαι ὁ χάρις . τοιοῦτος γάρ ὁ φύσις ὁ ἐναίρω · ἐπιτείνω εἴωθα ὁ φιλαῖος ἀεί , καί δῆλος ἐκ ὁ καί ὁ ἐχθρός δύναμαι διαλέω εὐκόλως . οὐδέ γάρ εἰμί τις οὕτως ἄθλιος οὐδέ ἠλίθιος , ὅς ὁράω ἀλγέω ὁ ἐχθρός , δύναμαι φυλάσσω ὁ ἀπό Γενῆς ὁ πρός αὐτός . εἰμί δέ ἐχθρός ἐλεέω καί φίλος ποιέω , ὅταν τίς ὁ αδουλητη ὑπομένω ὁράω , υνοιημι τίς πάσχω ἵημι ἐάν ἐγώ , ὁ ἀπέναντι ἐγώ φιλέω , καί ἐν ἴσος ἄγω ὁ ἐμαυτοῦ κεφαλή , ἐν ὁ ἀνήκεστος ὁράω κατά ὁ ὁ ἀθυμία λόγος . μηδέ ὁ νομίζω ἐγώ ἔχω ὁ ὀλιγωρία ἐκτείνω ὁ σός , μέχρι διά οὗτος ὁ παράκλησις υποκτευσος ὁ ἐμός . εἰμί γάρ καί ὁ σπαράσσω καί καταβάλλω παρά ὁ πονηρός δαίμων διά ὁ ὁ Θεός χάρις ἀπαλλάσσω , ὁ γοῦν ἀθυμία ὁ διά οὗτος καί ὁ ὀδύνη ὁ ἴσος σύ φέρω μέρος , καί οὐδή εἄν ἀπιστέω ἐγώ ὁ πειδιδωμι φιλέω ὡς χρή φιλέω . φέρω οὖν ἀποτινάσσω ὁ κοπίς · οὗτος γάρ εἰμαι φορτέω καί κοῦφος ὁ ἀθυμία οὗτος ὁ φύσις , μόνος ἐάν μή ἐθέλω ὁ ἀπλόος ἐκδίδωμι ἑαυτοῦ ὁ πάθος σύρω κατά χρῆμα , ἀλλά καί ἀνανήφω καί λογίζομαι τίς ὁ δήω σπουδάζω . πολύς γάρ ὁ δοκέω εἰμί δεινός μέν φαίνω καί ἀφόρητος πρίν ἐξετάζω καλῶς · εἰμί δέ τις αὐτός ὁ λογισμός διακρίνω , εὑρίσκω πολύς ὁ ὑπόνοια καταδεής · ὅσπερ καί νῦν ἐλπίζω γίγνομαι . ἄλλος διαντάω σαυτοῦ , καί μή ὁ μάταιος καί ἄλογος ὁ πολύς επομεις δόξα , σφοδρός ἐργάζομαι κατά ἐγώ ὁ ἐχθρός . εἰμί μέν οὖν πρός τις ἐγώ ὁ ἄπιστος ὁ λόγος ἐάν , ἢ ὁ αὐτόματος ἅπας φέρω νομίζω , ἢ ὁ πονηρός δαιμόνιος ὁ κόσμος ὁ πρών ἀνατίθημι , πολύς εἄν ἐγώ πραγματεία δήω , ἵνα πρῶτος ὁ πλανάω δόξα ἐκβάλλω , καί πείθω οἶδα ὁ ἀλήθεια ὁ πᾶς πρόνοια , οὕτως ἐπί ὁ παράκλησις τρέπω ὁ λόγος · ἐπεί δέ ὁ ὁ Θεός χάρις ἀπό βρέφος ὁ ἱερόv γράμμα οἶδα , καί ὁ ἀληθής καί σωτήριος δόγμα διαδέχομαι ἐκ πρόγονος πιστεύω ἀκριβῶς ὅτι μέλος περί πᾶς ὁ Θεός , καί μάλιστα ὁ πιστεύω αὐτός , οὗτος ἀφίημι ὁ μέρος , ἑτέρωθεν ποιέω ὁ ἀρχή . ἐπεί ὁ ὁ ἄγγελος ποιέω ὁ Θεός · μᾶλλον δέ ἀνωτέρω ὁ λόγος ἄγω · πρίν ὁ ἄγγελος γίγνομαι , καί ὁ ἄλλος δύναμις ὁ ἐν ὁ οὐρανός , ἐάν ὁ Θεός , ἀρχή ουδεποος ὁ εἰμί λαμβάνω . ἀνίημι δέ ὡς ἀεί , ( τοιοῦτος γάρ ὁ θεῖον , ) ποιέω ἄγγελος , ἀρχάγγελος , καί ὁ ἄλλος ὁ ἀσώματος οὐσία , ποιέω δέ οὐδείς ἕτερος μέν οὐδείς , διά ἀγαθότης δέ μόνος . ἄν γάρ ὁ θεραπεία οὐ χράω , οὗτος οὐδέ εἄν δημιουργός γίγνομαι , εἰμί μή σφόδρα ἐάν ἀγαθός ε . μετά δέ ὁ οὗτος δημιουργία ποιέω καί ὁ ἄνθρωπος διά ὁ αὐτός ταύτην[158 ] πάλιν αἴτιος , καί ὁ κόσμος ἅπας οὗτος . καί μυρίος αὐτός ἐμπίμπλημι ἀγαθός ὁ μικρός ἐκεῖνος καί εὐτελής ὁ τοσοῦτος ἔργον ἐφίστημι , οὗτος αὐτός ἀποφαίνω ἐπί ὁ γῆ , ὅσπερ εἰμί αὐτός ἐν ὁ οὐρανός . ὁ γάρ ,