joannes-chrysostomus.ad-populum-antiochenum-homiliae-1-21 pg049_0181.1
προσιοῦσαν αὐτὴν μεθ’ ἡδονῆς δεξόμεθα πάλιν . Καὶ γὰρ οὕτως ὁρῶ πολλοὺς μικροψυχῶς ἔχοντας , ὡς τὴν τῷ παρόντι περὶ τῆς μελλούσης μεριμνῶν τεσσαρακοστῆς , καὶ πολλῶν ἤκουσα λεγόντων , ὅτι μετὰ τὴν τῆς νηστείας ἀπαλλαγὴν οὐκ αἰσθάνονται τὰς ἡδονὰς τὰς ἐκ τῆς ἀνέσεως διὰ τὴν φροντίδα τοῦ μελλόντος ἐνιαυτοῦ . Τί ἂν γένοιτο τοῦτο μικροψυχότερον , εἰπέ μοι ; Τί δὲ τὸ αἴτιον τούτου ἐστίν ; Ὅτι νηστείας παραγενομένης ἂ οὐχ ὧπως τὰ κατὰ ψυχὴν οὐ διατελεῖν σπουδάζομεν , ἀλλ’ ἐν τῇ τῶν στίων ἀποχῇ μόνον αὐτὴν ὁρίζομεθα . Ὡς εἰ μέγα τι εἰς τὴν τῶν τρόπων διόρθωσιν ἀπ’ αὐτῆς ἐκαρπωσάμεθα , κἂν ἡμέραμε καὶ ἑκάστην ἡμέραν παραγεῖνθαι τὴν 181 νηστείαν , δι’ αὐτῶν τῶν ἔργων αἴσθησιν λαμβάνοντες τῶν κατορθωμάτων αὐτῆς , καὶ οὐχ ἂν ποτε τὴν ἐπιθυμίαν αὐτῆς ἐξεβάλλομεν , οὐδὲ ἀν προσδοκωμένη · αὐτὴς ἐγενόμθα κατῃρεῖς καὶ ἐναγώνιοι . Τὸν γὰρ κατὰ διάνοιαν εὐ διακειμένον καὶ τῆς ψυχῆς ἐπιμαλλόμενον τῆς ἑαυτοῦ , οὐδὲν ἄλλως τῶν ὄντων ὀλιγᾶν δυνήσεται , ἀλλ’ ἀπολαύσεται καθαράς ἡδονῆς καὶ διηνεκοῦς · καὶ ὅτι τοῦτο ἐστὶν ἀληθὲς , ἠκούσατε τοῦ Παύλου σήμερον παραίνουντος ἡμῖν καὶ λέγοντος · Χαίρετε ἐν Κυρίῳ πάντοτε , πάλιν ἐρῶ , χαίρετε . Καὶ οἶδα μὲν , ὅτι πολλοὺς ἀδύνατον εἶναι δοκεῖ τὸ λεγόμενον · πῶς γὰρ οἶδν τε , φησίν , ἀνθρώπων ὄντα χαίρειν διηνεχῶς ; τὸ μὲν γὰρ χαίρειν οὐ δύσκολον , τὸ δὲ διηνεκῶς χαίρειν , τοῦτο καὶ ἀδύνατον εἶναι μοι δοκεῖ , ὅπως εἴποι ἂν τις · πολλὰι γὰρ ἀθυμίαις ἡμᾶς ἀνάγκαι περιστοιχίζονται . Ἡ γὰρ παῖδα τις ἀπέβαλεν , ἢ γυναῖκα , ἢ φίλον γηθόν , παντὸς συγγενούς ἀναγκαϊοτερον , ἢ ζημίαν ὑπέστη χρημάτων , ἢ νόσῳ περιέπεσεν , ἢ περιστάσιν πραγμάτων ὑπέμεινεν ἑτέραν , ἢ παρ’ ἀξίαν ὑβρίσεις ἠλγησεν , ἢ λιμὸς , ἢ λοιμὸς , ἢ ἐίστραφας ἀφόρητος , ἢ τὰ κατὰ τὴν οἰκίαν πράγματα · μᾶλλον δὲ οὐκ ἂν φθάνοιμεν ἀπαντα καταλέγοντες , ὅσα καὶ ἰδὶ καὶ δημοσία λυπεῖν ἡμᾶς εἴωθεν . Πῶς οὖν δυνάται , φησί , πάντοτε χαίρειν ; Δυνατὸν μὲν οὖν , ἄνθρωπε · καὶ εἰ μὴ δυνατὸν ἦν , οὐχ ἂν ὁ Παῦλος παρήνεσεν , οὐδ’ ἂν συνεβούλευσεν ἀνθρώπος πνευματικῆς ἀπολαύων σοφίας . Καὶ διὰ τοῦτο συνεχῶς ὑμῖν ἔλεγον , καὶ λέγω οὐ παύσομαι , ὅτι τὰ μηδαμοῦ μηδὲ παρ’ ἑτέρῳ ἄ τινι ἐστι μαθεῖν , ταῦτα ἐνταῦθα ὑμῖν ἕξεστι φιλοσοφεῖν . Ἡδονὴς μὲν γὰρ καὶ τοῦ χαίρειν ἐπιθυμοῦσιν ἀπαντες , καὶ διὰ τοῦτο πάντα ποιοῦσι καὶ λέγουσι καὶ πραγματεύονται . Καὶ γὰρ ἐμπορος διὰ τοῦτο πλεῖ , ἵνα χρήματα συναγάγῃ · χρήματα δὲ συνάγει , ἵνα ἔχων ἀποκείμενα χαίρῃ · καὶ ὁ στρατευόμενος διὰ τοῦτο στρατεύεται , καὶ ὁ γεωργὸς διὰ τοῦτο γεωργεῖ , καὶ τέχνην ἕκαστος διὰ τοῦτο μέτεστι , καὶ ἀρχὰς οἱ ἐρωῦντες διὰ τοῦτο ἐρῶσιν , ἵνα δόξης ἀπολαύσωσι , δόξης δὲ ἀπολαύειν βούλονται , ἵνα χαίρωσι · καὶ πρᾶγμα ἕκαστον πρὸς τοῦτο ἴδοι τις ἂν ἐπιγινόμενον ἡμῖν τὸ τέλος , καὶ πρὸς τοῦτο ἕκαστος βλέπων διὰ πολλῶν τῶν μέσων ἐπ’ αὐτὸ σπεύδει βαδίζειν . Εὐθυμίας μὲν , ὅπερ ἔφη , ἐρῶσι πάντες , ἐπιτυχεῖν δὲ οὐχ ἀπαντες δύνανται · οὐ γὰρ ἰσασὶ τὴν ἐκεῖ φέρουσαν ὁδόν · ἀλλὰ πολλοὶ νομίζουσιν , ὅτι τὸ πλουτεῖν αἴτιον τούτου γίνεται . Εἰ δὲ τοῦτο αἴτιον ἦν , οὐδὲς ἂν ἄν ἄν χρήματα κεκτημένων ἠθύμησέ ποτε · νῦν δὲ πολλοὶ τῶν πλουτουσῶν ἀδίωτον εἶναι τὸν βίον νομίζουσι , καὶ θανάτου μορίους ἔχονται , ἐπειδὴ δυσμερίσαις τινὸς αἰσθονται , καὶ οἱ σφόδρα ἀθυμοῦντες , οὗτοι μάλιστα
Lemmas: πρόσειμι αὐτός μετά ἡδονή δέχομαι πάλιν . καί γάρ οὕτως ὁράω πολύς μικρόψυχος ἔχω , ὡς ὁ ὁ πάρειμι περί ὁ μέλλω μεριμνάω τεσσαρακοστός , καί πολύς ἀκούω λέγω , ὅτι μετά ὁ ὁ νηστεία ἀπαλλαγή οὐ αἰσθάνομαι ὁ ἡδονά ὁ ἐκ ὁ ἄνεσις διά ὁ φροντίς ὁ μέλλω ἐνιαυτός . τις εἄν γίγνομαι οὗτος μικρόψυχος , εἶπον ἐγώ ; τις δέ ὁ αἴτιος οὗτος εἰμί ; ὅτι2 νηστεία παραγίγνομαι ὅς οὐ ὁράω ὁ κατά ψυχή οὖον διατελέω σπουδάζω , ἀλλά ἐν ὁ ὁ στία ἀποχή μόνος αὐτός ὁρίζω . ὡς εἰμί μέγας τίς εἰς ὁ ὁ τρόπος διόρθωσις ἀπό αὐτός καρπόω , κἀν ἡμέραμε καί ἕκαστος ἡμέρα παραγίγνομαι ὁ 181 νηστεία , διά αὐτός ὁ ἔργον αἴσθησις λαμβάνω ὁ κατόρθωμα αὐτός , καί οὐ εἄν ποτός ὁ ἐπιθυμία αὐτός ἐκβάλλω , οὐδέ εἰς προσδοκάω · αὐτός γίγνομαι καταλέγω καί ἐναγώνιος . ὁ γάρ κατά διάνοια εὕω διάκειμαι καί ὁ Ψυχή επιμαλλομενω ὁ ἑαυτοῦ , οὐδείς ἄλλως ὁ εἰμί ολιγη δύναμαι , ἀλλά ἀπολαύω καθαρός ἡδονή καί διηνεκής · καί ὅτι οὗτος εἰμί ἀληθής , ἀκούω ὁ Παῦλος σήμερον παραινέω ἐγώ καί λέγω · χαίρω ἐν κύριος πάντοτε , πάλιν εἴρω , χαίρετε . καί οἶδα μέν , ὅτι πολύς ἀδύνατος εἰμί δοκέω ὁ λέγω · πῶς γάρ οἶδα τε , φημί , ἄνθρωπος εἰμί χαίρω διαφέρω ; ὁ μέν γάρ χαίρω οὖον δύσκολος , ὁ δέ διηνεκής χαίρω , οὗτος καί ἀδύνατος εἰμί ἐγώ δοκέω , ὅπως εἶπον εἄν τις · πολύς γάρ ἀθυμία ἐγώ ἀνάγκη περιστοιχίζω . ὁ γάρ παῖς τις ἀποβάλλω , ἢ γυνή , ἢ φίλος γηθέω , πᾶς συγγενής ἀναγκαῖος , ἢ ζημία ὑφίστημι χρῆμα , ἢ νόσος περιπίπτω , ἢ περίστασις πρᾶγμα ὑπομένω ἕτερος , ἢ παρά ἄξιος υβρίζω ἀλγέω , ἢ λιμός , ἢ λοιμός , ἢ ἐίστραφας ἀφόρητος , ἢ ὁ κατά ὁ οἰκίον πρᾶγμα · μᾶλλον δέ οὐ εἄν φθάνω ἅπας καταλέγω , ὅσος καί βατίς καί δημόσιος λυπέω ἐγώ εἴωθα . Πῶς οὖν δυνάτης , φημί , πάντοτε χαίρω ; Δυνατός μέν οὖν , ἄνθρωπος · καί εἰμί μή δυνατός εἰμί , οὐ εἄν ὁ Παῦλος παραινέω , οὐδέ εἄν συμβουλεύω ἄνθρωπος πνευματικός ἀπολαύω σοφία . καί διά οὗτος συνεχῶς σύ λέγω , καί λέγω οὖον παύω , ὅτι ὁ μηδαμοῦ μηδέ παρά ἕτερος ὅς τις εἰμί μανθάνω , οὗτος ἐνταῦθα σύ ἔξεστι φιλοσοφέω . Ἡδονή μέν γάρ καί ὁ χαίρω ἐπιθυμέω ἅπας , καί διά οὗτος πᾶς ποιέω καί λέγω καί πραγματεύομαι . καί γάρ ἔμπορος διά οὗτος πλέω , ἵνα χρῆμα συνάγω · χρῆμα δέ συνάγω , ἵνα ἔχω ἀπόκειμαι χαίρω · καί ὁ στρατεύω διά οὗτος στρατεύω , καί ὁ γεωργός διά οὗτος γεωργέω , καί τέχνη ἕκαστος διά οὗτος μέτειμι , καί ἀρχή ὁ ἐρέω διά οὗτος ἐράω , ἵνα δόξα ἀπολαύω , δόξα δέ ἀπολαύω βούλομαι , ἵνα χαίρω · καί πρᾶγμα ἕκαστος πρός οὗτος ὁράω τις εἄν ἐπιγίγνομαι ἐγώ ὁ τέλος , καί πρός οὗτος ἕκαστος βλέπω διά πολύς ὁ μέσος ἐπί αὐτός σπεύδω βαδίζω . Εὐθυμίας μέν , ὅσπερ φημί , ἐράω πᾶς , ἐπιτυγχάνω δέ οὐ ἅπας δύναμαι · οὖον γάρ οἶδα ὁ ἐκεῖ φέρω ὁδός · ἀλλά πολύς νομίζω , ὅτι ὁ πλουτέω αἴτιος οὗτος γίγνομαι . εἰμί δέ οὗτος αἴτιος εἰμί , οὐδή εἄν ἄν ἄν χρῆμα κτάομαι ἀθυμέω ποτός · νῦν δέ πολύς ὁ πλουτέω αδιωτος εἰμί ὁ βίος νομίζω , καί θάνατος Μόριος ἔχω , ἐπεί δυσμερίσαις τις ἀΐσθω , καί ὁ σφόδρα ἀθυμόω , οὗτος μάλιστα