joannes-chrysostomus.ad-populum-antiochenum-homiliae-1-21 pg049_0073.1
τῶν ἄνω . Καὶ τοῦτο οὐ πόρρωθεν ποθεν , ἀλλ’ οἴκοθεν καὶ ἐξ αὐτῶν τῶν συμβεβηκότων ἡμῖν ἐν ταῖς ἡμέραις ταύταις πειράσομαι ποιῆσαι φανερὸν . Ἐπειδὴ γὰρ ἦλθε παρὰ βασιλεῖς τὰ γράμματα τῶν εἰσφορῶν ταύτην τὴν ἀδρόνητον εἶναι δοκοῦσαν κελεύοντα καταθεῖναι , πάντες ἐτασσίαζον , πάντες ἐφιλόνεικον , ἐδυσχεραίνον , ἠγανάκτουν , πρὸς ἀλλήλους ἀπαντῶντες ἔλεγον · Ἄδιωτος ἡμῖν ὁ βίος , ἀνετράπη ἡ πόλις , οὐδεὶς ὑποστῆναι δυνήσεται τῆς εἰσφορᾶς ταύτης τὸ μέγεθος · καὶ ἠρχάλον πάντες ὡς περὶ τῶν ἐσχάτων αὐτῶν κινδυνεύοντες . Μετὰ ταῦτα , ἐπειδὴ συνέβη τὰ τολμηθέντα , καὶ τινες μισροὶ καὶ παμμύριοι τοὺς νόμους καταπατήσαντες , τοὺς ἀνδριάντας · καθεῖλον , καὶ τὸν περὶ τῶν ἐσχάτων πᾶσιν ἐπεκρέμασαν κίνδυνον , καὶ νῦν περὶ τῆς ζωῆς αὐτῆς δεδοίκαμεν παροξύναντες τὸν βασιλέα · οὐκ ἔτι λοιπὸν ἡμᾶς ἡ τῶν χρημάτων δίκαις ζημία . ἀλλ’ ἑτέρα ἀντ’ ἐκείνης [ 64 ] πάντων ἀξούσι λεγόντων · Ἀφέντω τὴν οὐσίαν ὁ βασιλεύς , ἀποστησόμεθα καὶ τῶν ἀγρῶν καὶ τῶν οἰκιῶν ὁ ἀγαπητῶς , μόνον ἂν τὸ σῶμα γυμνὸν τις ἡμῖν ὑπόσχηται διασῴζειν . Ὦστερ οὖν πρὶν ἢ τὸν τοῦ θανάτου φόβον ἡμῖν ἐπιστήναι , ἐδίκαιον ἡμᾶς ἢ ζημία τῶν χρημάτων , ἐπειδὴ δὲ ἐτολμήθη τὰ παράνομα ταῦτα τολμηθέντα , ὁ τοῦ θανάτου φόβος ἐπεσειλῶν τὴν ὀδύνην τῆς ζημίας ἀπέθουεν · οὕτως εἰ ὁ τῆς γεύνης φόβος κατέσχεν ἡμῶν τὰς ψυχάς , οὐκ ἂν ὁ τοῦ θανάτου φόβος κατέσχεν · ἀλλ’ ὡςπερ ἐπὶ τῶν σωμάτων , ὅταν δύο δέος κατέχῃ ὁνταί , ἡ δυνατωτέρα τὴν καταδεεστέραν ἢ ἀποκρύπτειν εἰωθεν · οὕτως καὶ νῦν ἐγένετο ἂν · εἰ τὸ τῆς μελλούσης κολάσεως δέος ἐμενεν ἐπὶ τῆς ψυχῆς , πάντα ἀνθρώπων ἀπέκρυψε φόβον . Ὦστε εἰ τις σπουδῶς διὰ παντὸς μεμνησθαι γεύνης , πάσης καταγελάσεται τελευτῆς · καὶ τοῦτο οὐ τῆς παρούσης αὐτὸν ἀπαλλάξει μόνον ἀγωνίας , ἀλλὰ κάκεινης τῆς ἐκπεφύκει τῆς φλογός . Ὦ γὰρ διὰ παντὸς γένναν δεδοίκασι , οὐδεποτ’ εἰς τὸ τῆς γεύνης ἐμπεσεῖται πῦρ , τῷ διηνεκῶς τούτῳ σπερνοῦντι μὲν φόβῳ . Δότε μοι πρὸς ὑμᾶς εὐκαιρως · εἰπεῖν νῦν · Ἄδειλολ , μὴ παιδία γίνεσθε ταῖς κρεσίν , ἀλλὰ τῇ κακίᾳ νηπιάτετε . Καὶ γὰρ παιδίων φοβούμεθα φόβον θανάτου δεδοικότες , ἀμαρτίαν δὲ μὴ δεδοικότες . Καὶ γὰρ τὰ παιδία τὰ μικρὰ μὲν σπειρα μὴν δείξοις , πῦρ ὁ οὐ δεδοίκοιεν · ἀλλ’ ἐὰν βατταζόμενα τύχῃ παρὰ λυχνίαν λύχνον ἔχουσαν , ἀπερισκέπτως τὴν χεῖρα ἐπαφήσει τῇ λυχνῇ καὶ τῇ φλογί · καὶ τὸ μὲν εὐκαταφρόνητον φρίττει προσωπιῶν , τὸ δ’ ἀληθῶς φοβερὸν οὐ δεδοίκε πῦρ · οὕτως δὴ καὶ ἡμεῖς · θάνατον μὲν δεδοίκαμεν , ὅπερ ἐστὶν εὐκαταφρόνητον προσώπιον , ἀμαρτίαν δ’ οὐ δεδοίκαμεν , ὅπερ ἐστὶν ἀληθῶς φοβερὸν , καὶ πυρὸς δίκην κατεσθίει τὸ συνεδός . Καὶ ταῦτα οὐκ ἀπὸ τῆς τῶν πραγμάτων φύσεως , ἀλλ’ ἐξ ἀνοίας ἡμῖν συμβαίνειν νοοῦν · ὡς ἐὰν λογίζομεθα , τί ποτ’ ἐστὶ θάνατος , οὐδὲποτ’ αὐτὸν δεῖσομεν . Τί ποτ’ οὖν ἐστὶ θάνατος ; Ὦπερ ἐστὶν ἱματίων ἀποδύασθαι · καθάπερ γὰρ ἱματίων , τὸ σῶμα τῇ ψυχῇ περιέκειται , καὶ τοῦτο πρὸς βραχὺ διὰ τῆς τελευτῆς ἀποδέμενοι λαμπρότερον ἀποληφόμεθα πάλιν . Τί ποτὲ ἐστὶ θάνατος ; Ἀποδημία πρόκαιρος , ὕπνος μακρότερος τοῦ συνήθους · ὡςπερ ἐ δεδοίκας θάνατον , φοβοῦ καὶ ὕπνον · εἰ διὰ τοὺς τελευτῶντας ἀλγεῖς , ἀλγησον καὶ διὰ τοὺς ἐσθίοντας καὶ διὰ τοὺς πίνοντας · ὡςπερ γὰρ τοῦτο φυσικόν , οὕτως κάκεινο . Μὴ λυπεῖτω
Lemmas: ὁ ἄνω . καί οὗτος οὖον πόρρωθεν πόθεν , ἀλλά οἴκοθεν καί ἐκ αὐτός ὁ συμβεβηκός ἐγώ ἐν ὁ ἡμέρα οὗτος πειράζω ποιέω φανερός . ἐπεί γάρ ἔρχομαι παρά βασιλεύς ὁ γράμμα ὁ εἰσφορά οὗτος ὁ αδρονεος εἰμί δοκέω κελεύω κατατίθημι , πᾶς ετασσιαζω , πᾶς φιλόνεικος , δυσχεραίνω , ἀγανακτέω , πρός ἀλλήλων ἀπαντάω λέγω · Ἄδιωτος ἐγώ ὁ βίος , ἀνατρέπω ὁ πόλις , οὐδείς ὑφίστημι δύναμαι ὁ εἰσφορά οὗτος ὁ μέγεθος · καί ἠρχάλον πᾶς ὡς περί ὁ ἔσχατος αὐτός κινδυνεύω . μετά οὗτος , ἐπεί συμβαίνω ὁ τολμάω , καί τις μισροὶ καί παμμύριος ὁ νόμος καταπατέω , ὁ ἀνδριάς · καθαιρέω , καί ὁ περί ὁ ἔσχατος πᾶς ἐπικρεμάννυμι κίνδυνος , καί νῦν περί ὁ ζωή αὐτός δείδω παροξύνω ὁ βασιλεύς · οὐ ἔτι λοιπός ἐγώ ὁ ὁ χρῆμα δίκη ζημία . ἀλλά ἕτερος ἀντί ἐκεῖνος [ 64 ] πᾶς ἄγω λέγω · Αφέντω ὁ οὐσία ὁ βασιλεύς , ἀφίστημι καί ὁ ἀγρός καί ὁ οἰκίον ὁ ἀγαπητός , μόνος εἄν ὁ σῶμα γυμνός τις ἐγώ ὑπισχνέομαι διασῴζω . Ὅστερ οὖν πρίν ἢ ὁ ὁ θάνατος φόβος ἐγώ ἐφίστημι , Δίκαιος ἐγώ ἢ ζημία ὁ χρῆμα , ἐπεί δέ τολμάω ὁ παράνομος οὗτος τολμάω , ὁ ὁ θάνατος φόβος επεσειλαω ὁ ὀδύνη ὁ ζημία ἀποτίθημι · οὕτως εἰμί ὁ ὁ γευνεος φόβος κατέχω ἐγώ ὁ Ψυχή , οὐ εἄν ὁ ὁ θάνατος φόβος κατέχω · ἀλλά ὡς ἐπί ὁ σῶμα , ὅταν δύο δέος κατέχω μαί , ὁ δυνατός ὁ καταδεής ἢ ἀποκρύπτω εἴωθα · οὕτως καί νῦν γίγνομαι εἄν · εἰμί ὁ ὁ μέλλω κόλασις δέος μένω ἐπί ὁ Ψυχή , πᾶς ἄνθρωπος ἀποκρύπτω φόβος . ὥστε εἰμί τις σπουδῶς διά πᾶς μιμνήσκω γευνεος , πᾶς καταγελάω τελευτή · καί οὗτος οὖον ὁ πάρειμι αὐτός ἀπαλλάσσω μόνος ἀγωνία , ἀλλά ἐκεῖνος ὁ ἐκφύω ὁ φλόξ . ὦ γάρ διά πᾶς γέννα δείδω , οὐδέποτε εἰς ὁ ὁ γευνεος ἐμπίπτω πῦρ , ὁ διηνεκής οὗτος σπερνοῦντι μέν φόβος . δίδωμι ἐγώ πρός σύ ευκαίρως · εἶπον νῦν · Ἄδειλος , μή παιδίον γίγνομαι ὁ κρεσίν , ἀλλά ὁ κακία νηπιατω . καί γάρ παιδίον φοβέω φόβος θάνατος δείδω , ἁμαρτία δέ μή δείδω . καί γάρ ὁ παιδίον ὁ μικρός μέν σπεῖρα μήv δείκνυμι , πῦρ ὁ οὖον δείδω · ἀλλά ἐάν βατταζόμενα τυγχάνω παρά λυχνία λύχνος ἔχω , ἀπερισκέπτως ὁ χείρ ἐπαφίημι ὁ λυχνός καί ὁ φλόξ · καί ὁ μέν εὐκαταφρόνητος φρίσσω προσώπιον , ὁ δέ ἀληθής φοβερός οὖον δείδω πῦρ · οὕτως δή καί ἐγώ · θάνατος μέν δείδω , ὅσπερ εἰμί εὐκαταφρόνητος προσωπεῖον , ἁμαρτία δέ οὖον δείδω , ὅσπερ εἰμί ἀληθής φοβερός , καί πυρός δίκη κατεσθίω ὁ συνδέω . καί οὗτος οὐ ἀπό ὁ ὁ πρᾶγμα φύσις , ἀλλά ἐκ ἄνοια ἐγώ συμβαίνω νοέω · ὡς ἐάν λογίζομαι , τίς πρός εἰμί θάνατος , οὐδέποτε αὐτός δείδω . τις πρός οὖν εἰμί θάνατος ; ὅσπερ εἰμί ἱμάτιον ἀποδύω · καθάπερ γάρ ἱμάτιον , ὁ σῶμα ὁ Ψυχή περιέχω , καί οὗτος πρός βραχύς διά ὁ τελευτή ἀποδέω λαμπρός ἀπολαμβάνω πάλιν . τις ποτέ εἰμί θάνατος ; ἀποδημία πρόκαιρος , ὕπνος μακρός ὁ συνήθης · ὡς εἰ δείδω θάνατος , φοβέω καί ὕπνος · εἰμί διά ὁ τελευτή ἀλγέω , ἀλγέω καί διά ὁ ἐσθίω καί διά ὁ πίνω · ὡς γάρ οὗτος φυσικός , οὕτως ἐκεῖνος . μή λυπέω