joannes-chrysostomus.ad-populum-antiochenum-homiliae-1-21 pg049_0217.1
λεῖν κατορθωμάτων · Μέμνηται πρώτην , ὅτε τῆς ἑορτῆς παύσης καταλαβούσης , ἐπιστολὴν ἐπέμψας πανταχοῦ τῆς οἰκουμένης , κελεύσας τοὺς τὸ δεσποτήριον οἰκούντας ἀφειναι , καὶ συγχωρεῖν αὐτοῖς τὴν ἐγχαλήματα , καὶ ὡς οὐκ ἀρκοῦντων ἐκεῖνον δεῖξαι σου τὴν φιλανθρωπίαν , ἔλεγες διὰ τῶν γραμμάτων , ὅτι Εἴθε μοι δυνατόν ἦν καὶ τοὺς ἀπελθόντας a καλέσαι καὶ ἀναστῆσαι καὶ πρὸς τὴν προτέραν ἀναγαγεῖν ζωήν · Τούτων ἀναμνήσθητι τῶν ῥημάτων νῦν . Ἰδοὺ καὶ καὶρὸς τὸς ἀπελθόντας · καλέσαι καὶ ἀναστῆσαι , καὶ πρὸς τὴν προτέραν ἐπαναγαγεῖν ζωήν . Καὶ οὕτοι γὰρ ἤδη τεθνήκασι , καὶ πρὶν ἢ τὴν ψυχὴν ἐξενεχθῆναι , καὶ παρ’ αὐτὴς ἡ πόλις ἐκκίνηται · τὰς τοῦ ἄδου πύλας νῦν . Ἀνάστασον οὖν b[220 ] αὐτὴν ἐκείθεν χωρὶς χρημάτων , χωρὶς δαπάνης , χωρὶς χρόνου καὶ πόνου τινός . Ἄρχει γὰρ σοι φθέξασθαι μόνον , καὶ ἀναστῆσαι τὴν πόλιν τὴν ἐν σκότει κειμένην . Νῦν δὲς αὐτὴν καλεῖσθαι λοιπὸν ἀπὸ τῆς σῆς φιλανθρωπίας · οὐδὲ γὰρ τοσαύτην ἔσεσται χάριν τῷ παρὰ τὴν ἀρχὴν αὐτὴν οἰκίσαντι , ὅσην τῇ ψυχῇ τῇ σῇ · καὶ μᾶλα εἰκώς . Ἐκεῖνο · μέν γὰρ ἀρχὴν αὐτῇ δούς ἄπλητο , σὺ δὲ ἀσχηθείσαν καὶ γενομένην μεγάλην , καὶ μετὰ τὴν πολλὴν σωτὴν εὐημερίαν κατενεχθεῖσαν ἀναστῆσεις . Οὐχ ἢν οὖτω θαυμαστὸν , εἰ πολέμιον αὐτὴν ἔλόντων , καὶ βαρβάρων καταδραμόντων , ἀπήλλαξας τοὺν κίνδυνον , ὡς ἐστι θαυμαστὸν τὸ φείσασθαι νῦν ; ἐκεῖνο μέν γὰρ πολλοὶ πολλάκις βασιλέων ἐποίησαν · τοῦτο δὲ σὺ μόνος ἐργάσῃ , καὶ πρῶτος παρὰ προσδοκίαν ἅπασαν . Κάκεινο μέν οὐν οὐδὲν θαυμαστὸν οὐδὲ παράδοξον , ἀλλὰ τῶν οὐ συμβαινόντων ἐστὶ , τὸ τῶν ὑπρχῶν προΐστασθαι , τὸ δὲ τοσαύτα παθόντα καὶ τοιαῦτα ἀφεῖναι τὴν ὀργήν , τοῦτο πᾶσαν παντελῶς ὑπερβαίνει φύσιν . Ἐννόουν δὲ · νῦν οὐ περὶ τῆς πόλεως σοι βουλευτὸν μόνον ἐστὶν ἐκεῖνης , ἀλλὰ καὶ περὶ τῆς δόξης τῆς σῆς · μᾶλλον δὲ καὶ περὶ τοῦ Χριστιανισμοῦ παντός . Νῦν γὰρ Ἰουδαῖοι καὶ Ἕλληνες , καὶ πᾶσα ἡ οἰκουμένη , καὶ Βάρβαροι ( καὶ γὰρ κάκεινοι ταῦτα ἤκουσαν ) πρὸς σὲ κεχηνέναι ἀναμένοντες ἰδεῖν , οἷαν οὕσιες κατὰ τῶν γεγενημένων τὴν ψυχὸν · κἂν μέν φιλάνθρωπον ἐξενέγκῃς καὶ ἥμερον , ἐπαινέσονται τὸ δόγμα πάντες , καὶ δοξάσονται τὸν Θεόν , καὶ πρὸς ἀλλήλους ἐροῦσι · Βαβαῖ , πόση τοῦ Χριστιανισμοῦ ἡ δύναμις ! ἀνθρώπων οὐδένα ἔχοντα ὁμοῦντον ἐπὶ τῆς γῆς , κύριον δὲτα ἀπολείπει πάντα καὶ διαφθείρει , κατέχει καὶ ἐχαλῶσε , καὶ φιλοσοφεῖν ἐπαίδευσε φιλοστοργὸν , ἢν οὐδ’ ἄν ἰδίως ἀνθρώπος ἐπεδείξατο · δυνὲς μέγας ὁ τῶν Χριστιανῶν Θεός , ὃς ἐξ ἀνθρώπων ἀγγέλους ποιεῖ καὶ πάσης ἀνάγκης φυσικῆς ἀνωτέρους καθίστησιν . Μὴ γὰρ δὴ τὸν περιττὸν ἐκεῖνον δείξας φόβον , μὴδὲ ἀνάσχη λεγόντων τινῶν , ὡς αἱ λοιπαὶ χείρους · ἔσονται πόλεις καὶ καταφρονήσουσι μᾶλλον , ταύτης μὴ χολασθείσης . Εἰ μέν γὰρ ἀδυνάτος · εἶχες ἐπεξελθεῖν , καὶ · ἤλθες σου περιεγένοντο ταῦτα ποιήσαντες , καὶ ἰσοστάτους ἦν ἡ δύναμις , εἰκῶς ταῦτα ὑποπτεύειν ἐχρήν · εἰ δὲ κατεπετήσω c καὶ προσέπταθον τῇ δόξῃ , καὶ πρὸς τοὺς πόδας ἔδραμον τοὺς σούς δι’ ἐμοῦ , καὶ οὐδὲν ἕτερον καθ’ ἑκάστην προσδοκίαν τὴν ἡμέραν , ἢ τὸ βάραθρον , καὶ λιτὰς ποιοῦνται κοινάς , εἰς τὸν οὐρανὸν βλέποντες , καὶ τὸν Θεὸν παρακαλοῦντες ἐλθεῖν καὶ συναφάσασθαι τῆς αὐτῆς ἡμῖν πρεσβείας , καὶ καθάπερ οἱ πρὸς τὰς ἐσχάτας δυνεῖς ἀναπτοῦντες , περὶ τῶν οἰκων ἕκαστος ἐπὶ στήκῃ τῶν ἑαυτοῦ , πῶς οὐ παριτὸν τοῦτο τὸ δέος ; Οὐχ ἄν , εἰ σφαγὴναι ἐκελεύσθην , τοσαῦτα ἂν ἐπαθον ; δσα πάσχουσι νῦν ἡμέρας τοσαύτας · ε φρόβῳ καὶ τρόμῳ συζῶντες , καὶ ἐσπέρας καταλαβούσης οὐ προσδοκοῦντες ζῆσεσθαι τὴν ἑω , καὶ ἡμέρας γενομένης
Lemmas: λείν κατόρθωμα · μιμνήσκω πρῶτος , ὅτε ὁ ἑορτή παύω καταλαμβάνω , ἐπιστολή πέμπω πανταχοῦ ὁ οἰκέω , κελεύω ὁ ὁ δεσποτήριος οἰκούω ἀφίημι , καί συγχωρέω αὐτός ὁ ἐγχαλήματα , καί ὡς οὐ ἀρκέω ἐκεῖνος δείκνυμι σύ ὁ φιλανθρωπία , λέγω διά ὁ γράμμα , ὅτι εἴθε ἐγώ δυνατός εἰμί καί ὁ ἀπέρχομαι a καλέω καί ἀνίστημι καί πρός ὁ πρότερος ἀνάγω ζωή · οὗτος ἀναμιμνήσκω ὁ ῥῆμα νῦν . ἰδέ καί καιρός τός ἀπέρχομαι · καλέω καί ἀνίστημι , καί πρός ὁ πρότερος ἐπανάγω ζωή . καί οὕτος γάρ ἤδη θνῄσκω , καί πρίν ἢ ὁ ψυχή ἐκφέρω , καί παρά αὐτός ὁ πόλις ἐκκινέω · ὁ ὁ ἀείδω πύλη νῦν . ἀνίστημι οὖν b[220 ] αὐτός ἐκεῖθεν Χωρὶς χρῆμα , Χωρὶς δαπάνη , Χωρὶς χρόνος καί πόνος τις . ἄρχω γάρ σύ φθέγγομαι μόνος , καί ἀνίστημι ὁ πόλις ὁ ἐν σκότος κεῖμαι . νῦν δες αὐτός καλέω λοιπός ἀπό ὁ σός φιλανθρωπία · οὐδέ γάρ τοσοῦτος σέστα χάρις ὁ παρά ὁ ἀρχή αὐτός οἰκίζω , ὅσος ὁ Ψυχή ὁ σός · καί μῆλον ἔοικα . ἐκεῖνος · μέν γάρ ἀρχή αὐτός δίδωμι ἄπλητος , σύ δέ ασχηθεισαω καί γίγνομαι μέγας , καί μετά ὁ πολύς σάω εὐημερία καταφέρω ἀνίστημι . οὐχ εἄν οὗτος θαυμαστός , εἰμί πολέμιος αὐτός αἱρέω , καί βάρβαρος κατατρέχω , ἀπαλλάσσω ὅς κίνδυνος , ὡς εἰμί θαυμαστός ὁ φείδομαι νῦν ; ἐκεῖνος μέν γάρ πολύς πολλάκις βασιλεύς ποιέω · οὗτος δέ σύ μόνος ἐργάζομαι , καί πρῶτος παρά προσδοκία ἅπας . ἐκεῖνος μέν ὀν οὐδείς θαυμαστός οὐδέ παράδοξος , ἀλλά ὁ οὖον συμβαίνω εἰμί , ὁ ὁ ὑπέρχομαι προίστημι , ὁ δέ τοσοῦτος πάθος καί τοιοῦτος ἀφίημι ὁ ὀργή , οὗτος πᾶς παντελῶς ὑπερβαίνω φύσις . ἐννοέω δέ · νῦν οὖον περί ὁ πόλις σύ βουλευτός μόνος εἰμί ἐκεῖνος , ἀλλά καί περί ὁ δόξα ὁ σός · μᾶλλον δέ καί περί ὁ χριστιανισμός πᾶς . νῦν γάρ Ἰουδαῖος καί Ἕλλην , καί πᾶς ὁ οἰκέω , καί βάρβαρος ( καί γάρ ἐκεῖνος οὗτος ἀκούω ) πρός σύ χάσκω ἀναμένω ὁράω , οἷος ουσία κατά ὁ γίγνομαι ὁ ψύχω · κἀν μέν φιλάνθρωπον ἐκφέρω καί ἥμερος , ἐπαινέω ὁ δόγμα πᾶς , καί δοξάζω ὁ Θεός , καί πρός ἀλλήλων εἴρω · βαβαί , πόσος ὁ χριστιανισμός ὁ δύναμις ! ἄνθρωπος οὐδείς ἔχω ὁμόω ἐπί ὁ γῆ , κύριος δετός ἀπολείπω πᾶς καί διαφθείρω , κατέχω καί χαλόω , καί φιλοσοφέω παιδεύω φιλόστοργος , εἄν οὐδέ ἄν ἰδίως ἄνθρωπος ἐπιδείκνυμι · δύο μέγας ὁ ὁ Χριστιανός Θεός , ὅς ἐκ ἄνθρωπος ἄγγελος ποιέω καί πᾶς ἀνάγκη φυσικός ἀνώτερος καθίστημι . μή γάρ δή ὁ περισσός ἐκεῖνος δείκνυμι φόβος , μηδέ ἀνέχω λέγω τις , ὡς ὁ λοιπός χείρων · εἰμί πόλις καί καταφρονέω μᾶλλον , οὗτος μή χολόω . εἰμί μέν γάρ ἀδύνατος · ἔχω ἐπεξέρχομαι , καί · ἔρχομαι σύ περιγίγνομαι οὗτος ποιέω , καί ἴσος εἰμί ὁ δύναμις , ἵημι οὗτος ὑποπτεύω χρή · εἰμί δέ καταπετάννυμι c καί προσπέτομαι ὁ δόξα , καί πρός ὁ πούς τρέχω ὁ σός διά ἐγώ , καί οὐδείς ἕτερος κατά ἕκαστος προσδοκία ὁ ἡμέρα , ἢ ὁ βάραθρον , καί λιτή ποιέω κοινός , εἰς ὁ οὐρανός βλέπω , καί ὁ θεός παρακαλέω ἔρχομαι καί συνάπτω ὁ αὐτός ἐγώ πρέσβυς , καί καθάπερ ὁ πρός ὁ ἔσχατος δύο ἀναπτοέω , περί ὁ οἶκος ἕκαστος ἐπί στήκω ὁ ἑαυτοῦ , πῶς οὖον πάρειμι οὗτος ὁ δέος ; οὐχ ἄν , εἰμί σφαγὴναι κελεύω , τοσοῦτος εἄν πάσχω ; δσοι πάσχω νῦν ἡμέρα τοσοῦτος · ε φρόβῳ καί τρόμος συζάω , καί εἰσπεράω καταλαμβάνω οὖον προσδοκάω ζῶ ὁ εἰμί , καί ἡμέρα γίγνομαι