joannes-chrysostomus.ad-populum-antiochenum-homiliae-1-21 pg049_0052.2
γὰρ καὶ καιρὸν εἰδέναι χρή καθ' ὃν δεῖ τοῦτο ἐπιτιθέναι , καὶ ποσότητα αὐτοῦ τοῦ φαρμάκου , καὶ σώματος χρῆσιν τὴν δεχομένην , καὶ χώρας φύσιν , καὶ ὥραν ἑτοῦς , καὶ δίαταν κατάλληλον , καὶ πολλὰ ἕτερα · ὧν ἕτερ ἂν παροφθείῃ , τοῖς ἄλλοις λυμανεῖται πᾶσι τοῖς εἰρημένοις . Εἰ δὲ ἕνα σῶμα θεραπεύειν δεῖ , τοσαύτης ἡμῖν ἀκριβείας χρεία , πολλῷ μᾶλλον ὅταν ψυχῆς ἐπιμελούμεθα καὶ λογισμοὺς θεραπεύωμεν , πάντα διερευνάσαι καὶ σκοπεῖν ἀναγκαῖον μετὰ ἀκριβείας ἀπίσης . Ἵδωμεν τοίνυν πῶς ἐνήστευσαν οἱ Νινευῖται , καὶ πῶς τῆς ὀργῆς ἀπηλλάχσαν ἐκείνης . Οἱ ἄνθρωποι , καὶ τὰ κτήνη , καὶ τὰ πρόβατα , καὶ οἱ βόες μὴ γεμέθωσυν , φησίν . Τί λέγεις , εἴπé μοι , καὶ τὰ ἄλογα νηστεύει ; καὶ ἵπποι , καὶ ἡμίονοι σάκκῳ περιβάλλονται ; Ναί , φησίν . Καθάπερ γὰρ εὐπόρου τινὸς τελευτάντος , οὐχ οἰκέτας μόνον , οὐδὲ θεραποντίνδας , ἀλλὰ καὶ ἵππους οἱ πρόσχωντες σάκκῳ περιβάλλοντες , καὶ τοῖς ἱπποκόμοις αὐτῶν ἐγγειρόντας , ἀκολουθεῖν ἐπὶ τὰ μνῆμα κελεύουσι , τὸ μέγεθος τῆς συμφορᾶς ἐπιδεικνύμενοι , καὶ πρὸς ἑλεον ἀπαντας ἐπισπώμενοι · οὕτω δὴ καὶ τῆς πόλεως ἐκείνης ἀπηλλάθαι μελλούσης , καὶ τὴν ὅλην φύσιν σάκκῳ περιέβαλον , καὶ ζυγῷ νηστείας ὑπέβαλον . Οὐκ ἔστι τὰ ἄλογα , φησίν , λόγῳ μαθεῖν τοῦ Θεοῦ τὴν ὀργήν , μανθανέτωσαν λιμῷ 1 , ὅτι θελήσατος ἡ πληγή · καὶ γὰρ εἰ κατνεύσειν , φησίν , ἡ πόλις , σὺχ ἡμῶν μόνον τῶν ἐνοικούντων , ἀλλὰ καὶ τούτων εἰς ἔσται τάφος κοινός . Τὰ τολμῶν μέλλοιτα κοινωνεῖν τῆς κολάσεως κοινωνεῖν καὶ τῆς νηστείας . Καὶ ἕτερον δὲ τι κατεσκεύασαν ἐντεῦθεν , ὁ καὶ οἱ προφῆται ποιοῦσι · καὶ γὰρ ἐκεῖνοι ἐπειδὴ ἴδουσι πληγὴν τινὰ ἀφόρητον ἐκ τῶν οὐρανῶν φερομένην , εἴτα τοὺς κολαζομένους μέλλοντας ἀπαρθησιάσθαι · ὄντας , αἰσχύναν γέμοντες , οὐδεμιὰς συγγνώμης οὐδὲ ἀπολογίας ὄντας ἀξίους , οὐχ ἔχοντες ὅ τι πράξωσιν , οὐδὲ ὅδον πορίσονται τοῖς κατακριθεῖσιν ἀπολογίαν , ἐπὶ τὰ ἄλογα καταφεύγουσι , καὶ τὸν ἐκείνων ἐκτραγωδούντες θάνατον , ἀπὸ τούτων ποιοῦνται τὴν ἱκετηρίαν , τὴν ἐλεεινὴν αὐτῶν καὶ πολυθρήνητον 41 ἀπαύλειαν προβαλλόμενοι . Λιμοῦ τοίνυν ποτὲ καταλαβόντος τοὺς Ἰουδαίους , καὶ πολλοῦ τὴν χώραν αὐχῶνι κατέχοντος , καὶ πάντων δαπανημένων , ὁ μὲν τῶν προφητῶν ἔλεγεν · Ἐσκήρησαν δαμάλεις ἐπὶ ταῖς γέναις αὐτῶν , ἐκλαυσαν βοῦκολοι βόων , ὅτι οὐχ ὑπῆρχε νομή · πάντα τὰ κτήνη τοῦ πεδίου ἀνἐξέλειψαν πρὸς σέ , ὅτι ἐξηράνθησαν ἀρέσεις ὑδάτων · ὁ δὲ τὰ ἐκ τῆς ἀδρχίας θρηγὺν χακὰ , πάλιν οὕτω ; πως ἔλεγεν · Ἐλαροῦ ἐν ἀγρῷ ἑτερον , καὶ ἑγκαθελίσπον , ὅτι οὐχ ἦν βοτάνη · θνητροι ἑστησαν ἐπὶ νάπαις , εἰλίκουν ἀνεμον ὡς δράκων · ἐξέλιπον οἱ ὀθολιμοὶ αὐτῶν , ὅτι οὐχ ἦν χόρτος . Διὰ τοῦτο καὶ σήμερον ἠκούσατε τοῦ Ἰωὴλ λέγοντος · Ἐξελάθετο νυμφίος ἐκ τοῦ κοιτῶνος αὐτοῦ , καὶ θύμηξ ἐκ τοῦ παστοῦ αὐτῆς , συναγάρετε γῆμα σιμλάτονα μασσοῦσα . Τίνος ; γὰρ ἔνεκεν , εἴπέ μοι , τὴν ἄωρον ἡλικίαν καλεῖ 6 πρὸς ἱκετηρίαν ; οὐκ εὐλόγῳ , ὅτι ἡ διὰ τὴν αὐτὴν ταύτην αἰτίαν ; Ἐπειδὴ γὰρ ὁ εἰς ἄνδρας τελούσας ἀπαντες παρώμυναν καὶ παρωργίσαν τὸν Θεόν , Ἡ τῶν ἁμαρτημάτων ἀπειρος ἡλικία , φησίν , παρακαλεῖτω τὸν ὀργιζόμενον ἡ . Ἄλλ' ὅπερ ἔλεγον , ἵδωμεν τί ποτὲ ἐστιν τὸ λύσαν τὴν ἀπαράιτητον ἐκείνην ὀργήν . Ἄρα ἡ νηστεία μόνον ἱ , καὶ ὁ σάκκος ; Οὐκ ἔστιν εἰπεῖν , ἀλλ' ἡ παντὸς τοῦ βίου μεταβολή . Πόθεν τοῦτο δῆλον ; Ἀπ' αὐτῶν τῶν προφητικῶν ῥημάτων . Ὁ γὰρ περὶ τῆς ὀργῆς τοῦ Θεοῦ διαλεγθεὶς καὶ τῆς ἐκείνων νηστείας , αὐτὸς οὗτος τὴν τε καταλλαγὴν λέγων , καὶ τῆς καταλλαγῆς τὴν αἰτίαν διδάσκων , οὕτω ; πῶς φησίν ·
Lemmas: γάρ καί καιρός οἶδα χρή κατά ὅς δεῖ οὗτος ἐπιτίθημι , καί ποσότης αὐτός ὁ φάρμακον , καί σῶμα χρῆσις ὁ δέχομαι , καί χώρα φύσις , καί ὥρα ἐτός , καί δίαιτα κατάλληλος , καί πολύς ἕτερος · ὅς ἕτερος εἄν παροράω , ὁ ἄλλος λυμαίνομαι πᾶς ὁ εἴρω . εἰμί δέ εἷς σῶμα θεραπεύω δεῖ , τοσοῦτος ἐγώ ἀκρίβεια χρεία , πολύς μᾶλλον ὅταν Ψυχή ἐπιμελέομαι καί λογισμός θεραπεύω , πᾶς διερευνάω καί σκοπέω ἀναγκαῖος μετά ἀκρίβεια ἀφίημι . ὁράω τοίνυν πῶς νηστεύω ὁ Νινευῖται , καί πῶς ὁ ὀργή ἀπαλλάσσω ἐκεῖνος . ὁ ἄνθρωπος , καί ὁ κτῆνος , καί ὁ πρόβατον , καί ὁ βοῦς μή γεμέθωσυν , φημί . τις λέγω , εἶπον ἐγώ , καί ὁ ἄλογος νηστεύω ; καί ἵππος , καί ἡμίονος σάκκος περιβάλλω ; Ναίς , φημί . καθά γάρ εὔπορος τις Τελεύτας , οὐ οἰκέτης μόνος , οὐδέ θεραποντίνδας , ἀλλά καί ἵππος ὁ πρόσχωντες σάκκος περιβάλλω , καί ὁ ἱππόκομος αὐτός ἐγείρω , ἀκολουθέω ἐπί ὁ μνῆμα κελεύω , ὁ μέγεθος ὁ συμφορά ἐπιδείκνυμι , καί πρός ἔλεος ἅπας ἐπισπάω · οὗτος δή καί ὁ πόλις ἐκεῖνος ἀπέρχομαι μέλλω , καί ὁ ὅλος φύσις σάκκος περιβάλλω , καί ζυγόν νηστεία ὑποβάλλω . οὐ εἰμί ὁ ἄλογος , φημί , λόγος μανθάνω ὁ Θεός ὁ ὀργή , μανθάνω λιμός 1 , ὅτι θελέω ὁ πληγή · καί γάρ εἰμί κατανεύω , φημί , ὁ πόλις , σὺχ ἐγώ μόνος ὁ ἐνοικέω , ἀλλά καί οὗτος εἰς εἰμί τάφος κοινός . ὁ τολμάω μέλλω κοινωνέω ὁ κόλασις κοινωνέω καί ὁ νηστεία . καί ἕτερος δέ τίς κατασκευάζω ἐντεῦθεν , ὁ καί ὁ προφήτης ποιέω · καί γάρ ἐκεῖνος ἐπεί ὁράω πληγή τις ἀφόρητος ἐκ ὁ οὐρανός φέρω , εἴτα̅ ὁ κολάζω μέλλω απαρθησιοιδανω · εἰμί , αἰσχύνη γέμω , οὐδείς συγγνώμη οὐδέ ἀπολογία εἰμί ἄξιος , οὐ ἔχω ὅς τίς πράσσω , οὐδέ ὀδούς πορίζω ὁ κατακρίνω ἀπολογία , ἐπί ὁ ἄλογος καταφεύγω , καί ὁ ἐκεῖνος ἐκτραγῳδέω θάνατος , ἀπό οὗτος ποιέω ὁ ἱκετηρία , ὁ ἐλεεινός αὐτός καί πολυθρήνητος 41 απαυλειος προβάλλω . Λιμός τοίνυν ποτέ καταλαμβάνω ὁ Ἰουδαῖος , καί πολύς ὁ χώρα αὐχήν κατέχω , καί πᾶς δαπανημένος , ὁ μέν ὁ προφήτης λέγω · Ἐσκήρησαν δάμαλις ἐπί ὁ γενή αὐτός , καλέω βουκόλος Βόων , ὅτι οὐ ὑπάρχω νομή · πᾶς ὁ κτῆνος ὁ πεδίον ἀνἐξέλειψαν πρός σός , ὅτι ξηραίνω ἀρέσκω ὕδωρ · ὁ δέ ὁ ἐκ ὁ ἀδρχίας θρηγὺν χάκα , πάλιν οὗτος ; πως λέγω · λαρός ἐν ἀγρός ἕτερος , καί ἑγκαθελίσπον , ὅτι οὐ εἰμί βοτάνη · θνητροι ἵστημι ἐπί νάπη , ειλικεω ἀνεμον ὡς δράκων · ἐκλείπω ὁ οθολιμος αὐτός , ὅτι οὐ εἰμί χόρτος . Ζεύς οὗτος καί σήμερον ἀκούω ὁ Ἰωήλ λέγω · ἐκλανθάνω νυμφίος ἐκ ὁ κοιτών αὐτός , καί Θύμηξ ἐκ ὁ παστός αὐτός , συναγάρετε γῆμα σιμλάτονα μάσσω . τίς ; γάρ ἐνέλκω , εἶπον ἐγώ , ὁ ἄωρος ἡλικία καλέω 6 πρός ἱκετηρία ; οὐ εὔλογος , ὅτι ὁ διά ὁ αὐτός οὗτος αἴτιος ; ἐπεί γάρ ὁ εἰς ἀνήρ τελέω ἅπας παρωμυναω καί παροργίζω ὁ Θεός , ὁ ὁ ἁμάρτημα ἤπειρος ἡλικία , φημί , παρακαλέω ὁ ὀργίζω ὁ . ἄλλος ὅσπερ λέγω , ὁράω τίς ποτέ εἰμί ὁ λύω ὁ ἀπαραίτητος ἐκεῖνος ὀργή . ἄρας ὁ νηστεία μόνος Ι , καί ὁ σάκκος ; οὐ εἰμί εἶπον , ἀλλά ὁ πᾶς ὁ βίος μεταβολή . πόθεν οὗτος δῆλος ; ἀπό αὐτός ὁ προφητικός ῥῆμα . ὁ γάρ περί ὁ ὀργή ὁ Θεός διαλέγω καί ὁ ἐκεῖνος νηστεία , αὐτός οὗτος ὁ τε καταλλαγή λέγω , καί ὁ καταλλαγή ὁ αἴτιος διδάσκω , οὗτος ; πῶς φημί ·