joannes-chrysostomus.ad-populum-antiochenum-homiliae-1-21 pg049_0085.1
τῆς ὀργῆς . Οὐχ εἰς τὸ πείσαι δὲ μόνον τὸν βασιλέα μεγίστη παρὰ τῆς νηστείας ταύτης ἡμῖν ἡ συμμαχία , ἀλλὰ καὶ εἰς τὸ γενναίως ἐνεγκεῖν τὰ συμβαίνοντα · καὶ γὰρ παράκλησιν οὐ τὴν τυχοῦσαν ἀπὸ τοῦ καιροῦ τούτου χαρποῦμεθα . Αὐτὸ γὰρ τὸ καθ’ ἑκάστην ἡμέραν συλλέγεσθαι , καὶ τῆς τῶν θείων Γραφῶν ἀκροάσεως ἀπολαύειν , καὶ ἀλλήλους βλέπειν , καὶ πρὸς ἀλλήλους ὀδύρεσθαι , καὶ εὐχῆνους καὶ εὐλογίας δεχομένους , οὕτως οἴκαδε ἀπιέναι , τὸ πλέον ἡμῖν ὑποτίθεται τῆς ὀδύνης . Μὴ τοίνυν καταπίσωμεν , μηδὲ προδῶμεν ἑαυτοὺς ὑπὸ τῆς ἀγωνίας , ἀλλὰ μένωμεν τὰ χρηστὰ προσδοκῶντες , καὶ προσέχωμεν τοῖς ῥηθησομένοι μέλουσι . Καὶ γὰρ βούλομαι σήμερον περὶ ὑπεροβίας θανάτου διαλεχθῆναι · πάλιν . Εἴπον γὰρ ὑμῖν ὅτι τὸν θάνατον δεδιόχαμεν , οὐκ ἐπειδὴ φοβερὸς ἐστιν ἐκεῖνος , ἀλλ’ ἐπειδὴ οὐδ’ οἱ τῆς βασιλείας ἡμᾶς ἔρω ἀνήλθεν , οὔτε δ’ τῆς γενέσης φόβος κατἔσχεν , καὶ πρὸς τούτοις , ὅτι τὸ συνεθεὶς οὐκ ἔχομεν ἀγάθον . Βουλεῖτε καὶ τετάρτην ἐπὶω αἰτίαν τῆς ἀκαίρου ταύτης ἀγωνίας οὐκ ἐλάττονα , τῶν προτέρων ἀληθεστέραν ; Οὐ ζῶμεν μετὰ τῆς προσήκουσης τοῖς Χριστιανοῖς σκληρογνωσίας , ἀλλὰ τὸν ὕφεν τούτων καὶ διαλεχόμενον καὶ χαύνον ἐξηλώσαμεν βίον · διὸ καὶ εἰκότως τοῖς παρούσιν ἐμφιλογουρόμεν πράγμασιν . Ως εἴ γε ἐν νηστείαις καὶ παννυχίσι καὶ εὐτελείαι διαίτης τὴν ζωὴν διηνύομεν ταύτην , τὰς ἐπιθυμίας ἡμῶν ἐκκόπτοντες τὰς ἀτόπους , τὰς ἡδονὰς καυλόντες , τοὺς ἰδρώτας τῆς ἀρετῆς ὑπομένοντες , κατὰ τὸν Παύλου λόγον ἂ ὑποτιζόντες τὸ σῶμα καὶ δουλαγωγῶντες , τὴς σαρκὸς πρὸνοιαν μὴ ποιούμενοι εἰς ἐπιθυμίας , τὴν στενὴν καὶ τεθλιμμένην ὁδὸν ὀδιούμενοι , ταχέως ἂν τὸν μελλόντων ἐπεθυμήσαμεν , τῶν παρόντων πόνων ἀπαλλαγῆναι σπεύδοντες . Καὶ ὅτι οὐ ψευδὴς ὁ λόγος ὁ ἡμέτερος , ἀνάβηθι · πρὸς τὰς χορυφὰς τῶν ὀρέων , καὶ κατάβαθε τοὺς ἐκεῖ μοναχούς , τοὺς ἐν σάκκῳ , τοὺς ἐν δεσμοῖς , τοὺς ἐν νηστείαις , τοὺς ἐν σκότῳ κατακεκλεισμένους , καὶ ὄψει πάντας αὐτοὺς τῆς τελευτῆς ἐπιθυμοῦντας , καὶ ἀνάπαυσιν τὸ πρᾶγμα καλούμεντας . Καθὰπερ γὰρ ὁ πυκτεὺς ἐπεὶ γεται τοῦ σταδίου ἐξεληλυθὼς , ἵνα ἀπαλλαγὴ τῶν τραυμάτων · καὶ ὁ ἀθλητὴς ἀναστῆναι τὸ θέατρον ἐπιθυμεῖ , ἵνα ἐλευθερωθῇ τῶν πόνων · οὕτω καὶ ὁ ἐν σκληρᾷ καὶ τραχυτάτῃ βίῳ ζῶν μετ’ ἀρετῆς , ἐπιθυμεῖ τῆς τελευτῆς , ἵνα καὶ τῶν πόνων ἀπαλλαγὴ τῶν παρόντων , καὶ ὑπὲρ τῶν ἀποκειμένων ἐχὴ στεφάνων ὀφθῆναι πρὸς τὸν εὐθὺν καταπλεύσας λιμένα , καὶ ἐκεῖ μεταστάς , ἔνθα λοιπὸν οὐκ ἐστιν ὑποπεύσαι ναυάγιον . Διὰ τοῦτο καὶ ὁ Θεὸς ἐπίπονον φύσει καὶ μοχθηρὸν τὸν βίον ἡμῶν κατεσκευάσεν , ἵνα ὑπὸ τῆς ἐνταῦθα συνθυμοῦντος θλίψεως , ἐπιθυμῶμεν τῶν μελλόντων λάβωμεν . Εἰ γὰρ νῦν τοσούτων ὄντων τῶν λυπηρῶν , καὶ κινδύνων , καὶ φόβων καὶ φροντίδων πάντοθεν ἡμᾶς περιστροιζομένων , οὕτως ἐμφιλογουρόμεν τῇ παρούσῃ ζωῇ , [ 78 ] εἰ μηδὲν τούτων ἦν , ἀλλ’ ἀλυπὸς τις καὶ ἀπαλαιπῶρος ὁ βίος ἡμῖν ἅπας ἐγίνετο , πότε ἂν ἐπεθυμήσαμεν τῶν μελλόντων ; δ . Οὕτω καὶ Ἰουδαῖος ἐποίησεν ὁ Θεὸς · καὶ γὰρ ἐκεῖνους βουλόμενος εἰς ἐπιθυμίαν ἐμβαλεῖν τῆς ἐπανόδου , καὶ πείσαι μισῆσαι τὴν Αἴγυπτον , συνεχώρησε τῇ πηλῷ καὶ τῇ πλινθείᾳ ταλαιπωρεῖσθαι , ἵνα τῷ μεγέθει τῶν πόνων καὶ τῆς ταλαιπωρίας ἐκείνης ἀγχομένοι · βοήσωσι πρὸς τὸν Θεὸν περὶ τῆς ἐπανόδου . Εἰ γὰρ δὴ τούτων γενομένων ἐξεληλύθει · πάλιν ἐμέμνηντο τῆς Αἰγύπτου ,
Lemmas: ὁ ὀργή . οὐχ εἰς ὁ πείθω δέ μόνος ὁ βασιλεύς μέγας παρά ὁ νηστεία οὗτος ἐγώ ὁ συμμαχία , ἀλλά καί εἰς ὁ γενναῖος φέρω ὁ συμβαίνω · καί γάρ παράκλησις οὖον ὁ τυγχάνω ἀπό ὁ καιρός οὗτος χαρπουμεθη . αὐτός γάρ ὁ κατά ἕκαστος ἡμέρα συλλέγω , καί ὁ ὁ θεῖον Γραφής ἀκρόασις ἀπολαύω , καί ἀλλήλων βλέπω , καί πρός ἀλλήλων ὀδύρομαι , καί ευχηνος καί εὐλογία δέχομαι , οὕτως οἴκαδε ἀφίημι , ὁ πλέω ἐγώ ὑποτίθημι ὁ ὀδύνη . μή τοίνυν καταπίνω , μηδέ προδίδωμι ἑαυτοῦ ὑπό ὁ ἀγωνία , ἀλλά μένω ὁ χρηστός προσδοκάω , καί προσέχω ὁ ῥέω μέλω . καί γάρ βούλομαι σήμερον περί ὑπεροβίας θάνατος διαλέγω · πάλιν . εἶπον γάρ σύ ὅτι ὁ θάνατος διώκω , οὐ ἐπεί φοβερός εἰμί ἐκεῖνος , ἀλλά ἐπεί οὐδέ ὁ ὁ βασίλεια ἐγώ Ἔρως ἀνέρχομαι , οὔτε δέ ὁ γένεση φόβος κατέχω , καί πρός οὗτος , ὅτι ὁ συντίθημι οὐ ἔχω ἀγαθός . βουλέω καί τέταρτος ἔπειμι αἴτιος ὁ ἄκαιρος οὗτος ἀγωνία οὐ μικρός , ὁ πρότερος ἀληθής ; οὖον ζῶ μετά ὁ προσήκω ὁ Χριστιανός σκληρογνωσίας , ἀλλά ὁ ὑφέν οὗτος καί διαλέγω καί χαῦνος ἐξελαύνω βίος · διό καί εἰκότως ὁ πάρειμι ἐμφιλογουρόμεν πρᾶγμα . ὡς εἰμί γε ἐν νηστεία καί παννυχίς καί εὐτέλεια δίαιτα ὁ ζωή διανύω οὗτος , ὁ ἐπιθυμία ἐγώ ἐκκόπτω ὁ ἄτοπος , ὁ ἡδονά καυλός , ὁ ἱδρώς ὁ ἀρετή ὑπομένω , κατά ὁ Παῦλος λόγος ὅς ὑποτιζόντες ὁ σῶμα καί δουλαγωγέω , σής σάρξ πρόνοια μή ποιέω εἰς ἐπιθυμία , ὁ στενός καί θλίβω ὁδός οδιουμενοω , ταχέως εἄν ὁ μέλλω ἐπιθυμέω , ὁ πάρειμι πόνος ἀπαλλάσσω σπεύδω . καί ὅτι οὖον ψευδής ὁ λόγος ὁ ἡμέτερος , ἀναβαίνω · πρός ὁ χορυφημι ὁ ὄρος , καί καταβαίνω ὁ ἐκεῖ μοναχός , ὁ ἐν σάκκος , ὁ ἐν δεσμός , ὁ ἐν νηστεία , ὁ ἐν σκότος κατακλείω , καί ὁράω πᾶς αὐτός ὁ τελευτή ἐπιθυμέω , καί ἀνάπαυσις ὁ πρᾶγμα καλέω . καθά γάρ ὁ πυκτεὺς ἐπεί Γέτης ὁ στάδιος ἐξέρχομαι , ἵνα ἀπαλλαγή ὁ τραῦμα · καί ὁ ἀθλητής ἀνίστημι ὁ θέατρον ἐπιθυμέω , ἵνα ἐλευθερόω ὁ πόνος · οὗτος καί ὁ ἐν σκληρός καί τραχύς βίος ζῶ μετά ἀρετή , ἐπιθυμέω ὁ τελευτή , ἵνα καί ὁ πόνος ἀπαλλαγή ὁ πάρειμι , καί ὑπέρ ὁ ἀπόκειμαι ἔχω στέφανος ὁράω πρός ὁ εὐθύς καταπλέω λιμήν , καί ἐκεῖ μεθίστημι , ἔνθα λοιπός οὐ εἰμί υποπευσος ναυάγιον . Ζεύς οὗτος καί ὁ θεός ἐπίπονος φύσις καί μοχθηρός ὁ βίος ἐγώ κατασκευάζω , ἵνα ὑπό ὁ ἐνταῦθα συνθυμέω θλῖψις , ἐπιθυμέω ὁ μέλλω λαμβάνω . εἰμί γάρ νῦν τοσοῦτος εἰμί ὁ λυπηρός , καί κίνδυνος , καί φόβος καί φροντίς πάντοθεν ἐγώ περιστροιζομένων , οὕτως ἐμφιλογουρόμεν ὁ πάρειμι ζωή , [ 78 ] εἰμί μηδείς οὗτος εἰμί , ἀλλά ἄλυπος τις καί ἀπαλαιπῶρος ὁ βίος ἐγώ ἅπας γίγνομαι , πότε εἄν ἐπιθυμέω ὁ μέλλω ; δ . οὕτως καί Ἰουδαῖος ποιέω ὁ θεός · καί γάρ ἐκεῖνος βούλομαι εἰς ἐπιθυμία ἐμβάλλω ὁ ἐπάνοδος , καί πείθω μισέω ὁ Αἴγυπτος , συγχωρέω ὁ πηλός καί ὁ πλινθεία ταλαιπωρέω , ἵνα ὁ μέγεθος ὁ πόνος καί ὁ ταλαιπωρία ἐκεῖνος ἄγχω · βοάω πρός ὁ θεός περί ὁ ἐπάνοδος . εἰμί γάρ δή οὗτος γίγνομαι ἐξέρχομαι · πάλιν μιμνήσκω ὁ Αἴγυπτος ,