joannes-chrysostomus.ad-populum-antiochenum-homiliae-1-21 pg049_0121.3
Ἐπάνω τῶν ἀστέρων τοῦ οὐρανοῦ ὕψω , φησίν , τὸν θρόνον μου , καὶ ἕσομαι ὁμοῖος τῷ Ὑψίστῳ . Εἶτα καταγελὼν αὐτοῦ , καὶ τὴν τελευταίην αὐτοῦ δηλῶν , φησίν · Ὑποκάτω σου στρώσουσι σῆν , καὶ τὸ κατακάλυμμα σὸν σκώληξ . Ὁ δὲ λέγει τοιούτῳ ἔστιν · Ἄνθρωπος τοιαύτην ἀναμείνας τιμὴν , τοιαῦτα φανταζεσθαι ἐτόλμησεν ; Καὶ περὶ ἑτέρου πάλιν τοῦ βασιλέως , λέγω τῶν Τυρίων , τοιαῦτα κατασκευάζοντος καὶ βουλομένου νομίζεσθαι θεοῦ , φησίν · Σὺ δὲ οὐχ εἶ θεός , ἀλλ’ ἄνθρωπος , καὶ οἱ καταικεροτησόμενος σε τοῦτο ἐποίησεν . Ὡστε ἄνωθεν καὶ μεθ’ ὑπερβολῆς ἀναίρων τῆς εἰδωλολατρίας τὴν ὑπόθεσιν , τοιούτων ἡμῖν τὸ σῶμα ἐποίησεν ὁ Θεός . Καὶ τί θαυμάζεις εἰ ἐπὶ τοῦ σώματος τοῦτο γέγονεν , ὅπου γε καὶ ἐπὶ τῆς ψυχῆς ἐστὶν ἰδεῖν τοιούτων τι γεγενημένον ; Θνητὴν μὲν γὰρ οὐκ ἐποίησεν , ἀλλ’ ἀρχὴν καὶ ἀθάνατον εἶναι · λῆθη δὲ καὶ ἀγνοία καὶ ἀθυμία καὶ φροντίδες ὑπεδύσαν αὐτὴν κατεσκεύασαν · καὶ τοῦτο ἐποίησεν , ἵνα μὴ πρὸς τὴν οἰκείαν εὐγένειαν ἰδοῦσα , μεῖζον τῆς οἰκίας ἀξίας ἐννοίαν λάβῃ . Εἰ γὰρ καὶ τούτων δυντὸν ἐτόλμησάν τινες εἰπεῖν , ὅτι τῆς οὐσίας ἐστὶ τοῦ Θεοῦ · εἰ καὶ τούτων ἀπήλλακτο τῶν παθῶν , ποῦ οὐκ ἂν ἤλθον οὕτοι μανίας ; Πλὴν ἀλλ’ ὅπερ ἐπὶ τῇ κτίσει ἐλεγον , τοῦτο καὶ ἐπὶ τοῦ σώματος λέγω , ὅτι ὁμοίως δι’ ἀμφότερα ταῦτα θαυμάζω τὸν Θεόν , καὶ ὅτι φθαρτὸν αὐτὸ ἐποίησε , καὶ ὅτι ἐν τῇ φθορᾷ τὴν οἰκείαν ἰσχὺν ἐπεδείξατο καὶ σοφίαν . Ὅτι μὲν γὰρ βελτίονος · αὐτὸ ἰσχύε ποιῆσαι ὕλης , ἐδείξεν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ τὸ σῶμα καὶ τοῦ ἡλιακοῦ . Ὁ γὰρ ἐκεῖνα τοιαῦτα ποιήσας , καὶ τοῦτο τοιοῦτον ποιήσαι 4 , εἴπερ ἐθέλησεν , ἰσχύσεν ἂν · ἀλλ’ ἡ αἰτία τῆς ἀσθενείας ἐστὶν ἡ προειρημένη προφάσις . Οὐ μὴν τοῦτο ὑποπέμπεται τοῦ δημιουργοῦ τὸ θαῦμα , ἀλλὰ καὶ ἐπιτείνει πλέον . Τὸ γὰρ εὐτέλες τῆς οὐσίας τοῦτο μάλλιστα δείκνυσι τῆς τέχνης τὸ σῆμα καὶ εὐμηχανίαν , ὅτι ἐν πλῆθι καὶ τέφρᾳ τοσαύτην ἐνέθηκεν ἁρμονίαν , καὶ τοιαύτας αἰσθήσεις οὕτω ποικίλας καὶ παντοδαπὰς · καὶ τοιαύτα δυναμένας φιλοσοφεῖν .
Lemmas: ἐπάνω ὁ ἀστήρ ὁ οὐρανός ὑψόω , φημί , ὁ θρόνος ἐγώ , καί ἕννυμι ὅμοιος ὁ ὕψιστος . εἶτα καταγελάω αὐτός , καί ὁ τελευταῖος αὐτός δηλόω , φημί · ὑποκάτω σύ στόρνυμι σός , καί ὁ κατακάλυμμα σός σκώληξ . ὁ δέ λέγω τοιοῦτος εἰμί · Ἄνθρωπος τοιοῦτος ἀναμένω τιμή , τοιοῦτος φαντάζω τολμάω ; καί περί ἕτερος πάλιν ὁ βασιλεύς , λέγω ὁ Τυρίων , τοιοῦτος κατασκευάζω καί βούλομαι νομίζω θεός , φημί · σύ δέ οὐ εἰμί θεός , ἀλλά ἄνθρωπος , καί ὁ καταικεροτησόμενος σύ οὗτος ποιέω . ὡστε ἄνωθεν καί μετά ὑπερβολή ἀναιρέω ὁ εἰδωλολατρία ὁ ὑπόθεσις , τοιοῦτος ἐγώ ὁ σῶμα ποιέω ὁ Θεός . καί τίς θαυμάζω εἰμί ἐπί ὁ σῶμα οὗτος γίγνομαι , ὅπου γε καί ἐπί ὁ Ψυχή εἰμί ὁράω τοιοῦτος τίς γίγνομαι ; θνητός μέν γάρ οὐ ποιέω , ἀλλά ἀρχή καί ἀθάνατος εἰμί · λήθη δέ καί ἄγνοια καί ἀθυμία καί φροντίς ὑποδύω αὐτός κατασκευάζω · καί οὗτος ποιέω , ἵνα μή πρός ὁ οἰκεῖος εὐγένεια ὁράω , μείζων ὁ οἰκίον ἄξιος ἔννοια λαμβάνω . εἰμί γάρ καί οὗτος δύντος τολμάω τις εἶπον , ὅτι ὁ οὐσία εἰμί ὁ Θεός · εἰμί καί οὗτος ἀπαλλαξείω ὁ πάθος , ποῦ οὐ εἄν ἔρχομαι οὕτος μανία ; πλήν ἀλλά ὅσπερ ἐπί ὁ κτίζω λέγω , οὗτος καί ἐπί ὁ σῶμα λέγω , ὅτι ὁμοίως διά ἀμφότερος οὗτος θαυμάζω ὁ Θεός , καί ὅτι φθαρτός αὐτός ποιέω , καί ὅτι ἐν ὁ φθορά ὁ οἰκεῖος ἰσχύς ἐπιδείκνυμι καί σοφία . ὅτι2 μέν γάρ ἀγαθός · αὐτός ἰσχύς ποιέω ὕλη , δείκνυμι ἐκ ὁ οὐρανός ὁ σῶμα καί ὁ ἡλιακός . ὁ γάρ ἐκεῖνος τοιοῦτος ποιέω , καί οὗτος τοιοῦτος ποιέω 4 , εἴπερ ἐθέλω , ἰσχύω εἄν · ἀλλά ὁ αἰτία ὁ ἀσθένεια εἰμί ὁ προερέω πρόφασις . οὖον μήv οὗτος ὑποπέμπω ὁ δημιουργός ὁ θαῦμα , ἀλλά καί ἐπιτείνω πλέω . ὁ γάρ εὐτελής ὁ οὐσία οὗτος μάλλιστα δείκνυμι ὁ τέχνη ὁ σῆμα καί εὐμηχανία , ὅτι ἐν πλῆθι καί τέφρα τοσοῦτος ἐντίθημι ἁρμονία , καί τοιοῦτος αἴσθησις οὗτος ποικίλος καί παντοδαπός · καί τοιοῦτος δύναμαι φιλοσοφέω .