joannes-chrysostomus.ad-populum-antiochenum-homiliae-1-21 pg049_0072.1
ἀνθρώπου ἀνέβη , ἀναδύη πρὸς τὴν ἀπόλυσιν a , καὶ ἀμείλις · καὶ ὄνκεις · καὶ οὐχ ὄνκεις μόνον , ἀλλὰ καὶ δόκους καὶ φρίττες · Καὶ πῶς οὐχ αἰσχρὸν , ὅτι σὺ διὰ θάνατον ὀδυνάσαι , Παῦλος δὲ διὰ τὴν παροῦσαν ἔσῃτε ζωὴν · καὶ Ῥωμαῖος γράφων ἔλεγεν , ὅτι Καὶ ἡ κτεῖσις συστεράζει , καὶ ὑμεῖς αὐτοὶ τὴν παροχὴν τοῦ πνεύματος ἔχοντες στενοῦσθε . Καὶ ταῦτα βλαῖς οὐχὶ τῶν παρόντων καταγιγνώσκων , ἀλλὰ τὰ μέλλοντα ποθῶν . Ἐνεσάμην , φησί , τῆς χάριτος , καὶ οὐ στέγω τὴν ἀναβολὴν · τὴν ἀπαρχὴν ἔχω τοῦ πνεύματος , καὶ πρὸς τὸ πᾶν ἐπαγόμεναι · ἀνέβην εἰς τρίτον οὐρανόν , εἶδον τὴν δόξαν ἐκείνην τὴν ἀρρήτον , εἶδον τὰ βασίλεια τὰ λαμπρά , ἔμαθον τινῶν ἀπεστηκότων διατριβὴν ἐνταῦθα , καὶ διὰ ταῦτα στενάζω . Εἶπé γὰρ μοι , εἰ τις οἷς βασιλικῆς εἰσήγαγεν αὐλὰς , καὶ χρυσὸν ἔδειξε , πάντοθεν ἀπὸ τῶν τοιῶν ἀστράπτοντα , καὶ τὴν ἄλλην εὐπρέπειαν ἀπαυστα , εἴτα σε ἐκθεῖν εἰς καλὸν πένθος εἰσήγαγε , καὶ μετὰ χρόνον βραχὺν ὑπέσχετο εἰς τὰ βασίλεια ἐπαναδεῖν b ἐκεῖνα , καὶ διηνεκῆ δωρεὰν ἐκεῖ μόνην · ἆρα οὐχ ἐμελλες ἀλῦσαι , καὶ δυσανασχετεῖν , καὶ πρὸς αὐτὰς τὰς ὀλίγας ἡμέρας ; Τοῦτο δὴ καὶ ἐπὶ τῶν οὐρανῶν λογίζου , καὶ ἐπὶ τῆς γῆς , καὶ στένε μετὰ Παύλου , μὴ διὰ τοῦ θανάτου , ἀλλὰ διὰ τῆν παροῦσαν ζωὴν . Καὶ δὴ καὶ κατὰ Παῦλον γενέσθαι , φησί , καὶ οὐδέποτε φοβηθήσομαι θάνατον . Καὶ τί τὸ καλὸν κατὰ Παῦλον γενέσθαι σε , ἄνθρωπε ; οὐχ πένος τὸν ἐκείνος ; οὐχὶ σκηνοποιός ; οὐχ Ἰσραὴλ ; Εἰ μὴ γὰρ πλούσιος ἦν καὶ [ 62 ] εὐγενής , εἶχον ἴσως οἱ πάντες · πρὸς τὸν αὐτὸν καλούμενοι ζῆλον , τὴν ἑαυτῶν προβάλλεσθαι πεινᾶν · νυνὶ δὲ οὐδὲν ποιοῦν ἔχεις εἰπεῖν · καὶ γὰρ χειροτέχνης ὁ ἄνθρωπος ἦν , καὶ ἐκ τῶν καθημερινῶν ἀπετράφετο πόνων · καὶ οὐ μὲν ἐξ ἀρχῆς τὴν εὐσέβειαν διεδίδα παρὰ πατέρων , καὶ ἐκ πρώτης ἡλικίας τοῖς ἱεροῖς γράμμασιν ἐνετράφη · ἐκείνος δὲ καὶ βλάσφημος γέγονε , καὶ διώκτης , καὶ ὑβριστής , καὶ τὴν Ἐκκλησίαν ἐπόρθησεν , ἀλλ’ ὅμως οὕτως ἀθρόον μετεβλάσθη , ὡς ἀπαντας ὑπερβαλεῖν αὐτὸ τῆς προθυμίας σφοδρότητι , καὶ βοᾷ λέγων · Μιμηταὶ μου γίνεσθε , καθὼς κἀγὼ Χριστοῦ . Ἐκεῖνος τὸν Δεσπότην ἐμάρτυσα , σὺ δὲ τὸν σύνθουλον οὐ μιμεῖ , ὁ ἐξ ἀρχῆς ἐν εὐσεβείᾳ τραπεὶς · οὐν ὑστερον ἐκ μεταβολῆς προσελθὼν τῇ πίστει ; Οὐχ οἷσθα , ὅτι οἱ ἐν ἁμαρτίαις ὄντες , κἂν ζῶσιν , ἀπέθανον · οἱ δὲ ἐν δικαιοσύνῃ ζῶντες , κἂν ἀποθάνωσι , ζῶσι ; Καὶ οὐχ ἡμῶς αὐτὸς ὁ λόγος · ἀπόφασις ἐστὶ τοῦ Χριστοῦ πρὸς τὴν Μάρθαν λέγοντος · Πᾶς ὁ πιστεύσων εἰς ἐμέ , κἂν ἀποθάνῃ , ζήσεται . Μὴ γὰρ μύθος ἐστὶ τὸ μὲντερον ; Εἰ Χριστοῦ εἰ , πίστευε τῷ Χριστῷ · εἰ πιστεύεις τῷ Χριστῷ , διὰ τῶν ἔργων ἐπίδειξόν μοι τὴν πίστιν . Πῶς δὲ ἐπίδειξῃ διὰ τῶν ἔργων τὴν πίστιν ; Ἔὰν καταφρονῇς θανάτου . Καὶ γὰρ καὶ ταύτῃ διεστήκαμεν τῶν ἀπίστων . Ἐκεῖνοι μὲν γὰρ καλῶς φοβοῦνται τὸν θάνατον , ἀναστάσεως γὰρ ἐλπίδα οὐχ ἔχουσι · σὺ δὲ οὐ πρὸς βελτίονα ὁδεύων ὧν , καὶ περὶ τῆς ἐλπίδος τῆς ἐκείνῃ φιλοσοφεῖν ἔχων , ποίαν ἂν ἔχοις συγγνώμην , περὶ ἀναστάσεως μὲν ὑφάρμων , ὁμοίως δὲ τοῖς ἀπίστοις τῇ ἀναστάσει τὸν θάνατον δεδοικώς ; Ἄλλ’ οὐ τὸν θάνατον δέδοικα , φησίν , οὐδὲ τὸ ἀποθάνειν , ἀλλὰ τὸ κακῶς ἀποθάνειν , τὸ ἀποτμηθῆναι τὴν κεφαλήν . Οὐκοῦν ὁ Ἰωάννης κακῶς ἀπέθανεν ; ἀπετμήθη γάρ · οὐκοῦν ὁ Στέφανος κακῶς ἀπἔθανε ;
Lemmas: ἄνθρωπος ἀναβαίνω , ἀναδύνω πρός ὁ ἀπόλυσις a , καί ἀμείλις · καί ὄνκεις · καί οὐ ὄνκεις μόνος , ἀλλά καί δοκός καί φρίσσω · καί πῶς οὐ αἰσχρός , ὅτι σύ διά θάνατος ὀδυνάω , Παῦλος δέ διά ὁ πάρειμι ἵζω ζωή · καί Ῥωμαῖος γράφω λέγω , ὅτι καί ὁ κτείς συστεράζει , καί σύ αὐτός ὁ παροχή ὁ πνεῦμα ἔχω στενόω . καί οὗτος βλαῖς οὐ ὁ πάρειμι καταγιγνώσκω , ἀλλά ὁ μέλλω ποθή . Ἐνεσάμην , φημί , ὁ χάρις , καί οὖον στέγω ὁ ἀναβολή · ὁ ἀπαρχή ἔχω ὁ πνεῦμα , καί πρός ὁ πᾶς ἐπάγω · ἀναβαίνω εἰς τρίτος οὐρανός , εἶδον ὁ δόξα ἐκεῖνος ὁ ἄρρητος , εἶδον ὁ βασίλεια ὁ λαμπρός , μανθάνω τις ἀφίστημι διατριβή ἐνταῦθα , καί διά οὗτος στενάζω . Εἶπος γάρ ἐγώ , εἰμί τις ὅς βασιλικός εἰσάγω αὐλή , καί χρυσός δείκνυμι , πάντοθεν ἀπό ὁ τοῖος ἀστράπτω , καί ὁ ἄλλος εὐπρέπεια ἀπαυστα , εἴτα̅ σύ ἐκθέω εἰς καλός πένθος εἰσάγω , καί μετά χρόνος βραχύς ὑπισχνέομαι εἰς ὁ βασίλεια ἐπαναδέω b ἐκεῖνος , καί διηνεκής δωρεά ἐκεῖ μόνος · ἆρα οὐ μέλλω ἁλύση , καί δυσανασχετέω , καί πρός αὐτός ὁ ὀλίγος ἡμέρα ; οὗτος δή καί ἐπί ὁ οὐρανός λογίζομαι , καί ἐπί ὁ γῆ , καί στένω μετά Παῦλος , μή διά ὁ θάνατος , ἀλλά διά ὁ πάρειμι ζωή . καί δή καί κατά Παῦλος γίγνομαι , φημί , καί οὐδέποτε φοβέω θάνατος . καί τίς ὁ καλός κατά Παῦλος γίγνομαι σύ , ἄνθρωπος ; οὐ Πένος ὁ ἐκείνος ; οὐ σκηνοποιός ; οὐ Ἰσραήλ ; εἰμί μή γάρ πλούσιος εἰμί καί [ 62 ] εὐγενής , ἔχω ἴσως ὁ πᾶς · πρός ὁ αὐτός καλέω ζῆλος , ὁ ἑαυτοῦ προβάλλω πεινάω · νυνί δέ οὐδείς ποιέω ἔχω εἶπον · καί γάρ χειροτέχνης ὁ ἄνθρωπος εἰμί , καί ἐκ ὁ καθημερινός ἀποτρέπω πόνος · καί οὖον μέν ἐκ ἀρχή ὁ εὐσέβεια διαδίδω παρά πατήρ , καί ἐκ πρῶτος ἡλικία ὁ ἱερός γράμμα ἐντρέφω · ἐκείνος δέ καί βλάσφημος γίγνομαι , καί διώκτης , καί ὑβριστής , καί ὁ ἐκκλησία πορθέω , ἀλλά ὅμως οὕτως ἀθρόος μεταβάλλω , ὡς ἅπας ὑπερβάλλω αὐτός ὁ προθυμία σφοδρότης , καί βοάω λέγω · μιμητής ἐγώ γίγνομαι , καθώς ἐγώ Χριστός . ἐκεῖνος ὁ δεσπότης ἐμάρτυσα , σύ δέ ὁ συνθοιαλλω οὖον μιμέομαι , ὁ ἐκ ἀρχή ἐν εὐσέβεια τρέπω · ὀν ὕστερος ἐκ μεταβολεύς προσέρχομαι ὁ πίστις ; οὐχ οἶδα , ὅτι ὁ ἐν ἁμαρτία εἰμί , κἀν ζῶ , ἀποθνῄσκω · ὁ δέ ἐν δικαιοσύνη ζῶ , κἀν ἀποθνῄσκω , ζῶ ; καί οὐ μου αὐτός ὁ λόγος · ἀπόφασις εἰμί ὁ Χριστός πρός ὁ Μάρθα λέγω · Πᾶς ὁ πιστεύω εἰς ἐγώ , κἀν ἀποθνῄσκω , ζῶ . μή γάρ μύθος εἰμί ὁ μὲντερον ; εἰμί Χριστός εἰμί , πιστεύω ὁ Χριστός · εἰμί πιστεύω ὁ Χριστός , διά ὁ ἔργον ἐπιδείκνυμι ἐγώ ὁ πίστις . Πῶς δέ επίδειξη διά ὁ ἔργον ὁ πίστις ; ἔαν καταφρονέω θάνατος . καί γάρ καί οὗτος διΐστημι ὁ ἄπιστος . ἐκεῖνος μέν γάρ καλῶς φοβέω ὁ θάνατος , ἀνάστασις γάρ ἐλπίς οὐ ἔχω · σύ δέ οὖον πρός ἀγαθός ὁδεύω ὅς , καί περί ὁ ἐλπίς ὁ ἐκεῖνος φιλοσοφέω ἔχω , ποῖος εἄν ἔχω συγγνώμη , περί ἀνάστασις μέν ὑφάρμων , ὁμοίως δέ ὁ ἄπιστος ὁ ἀνάστασις ὁ θάνατος δείδω ; ἄλλος οὖον ὁ θάνατος δείδω , φημί , οὐδέ ὁ ἀποθνῄσκω , ἀλλά ὁ κακῶς ἀποθνῄσκω , ὁ ἀποτέμνω ὁ κεφαλή . οὐκοῦν ὁ Ἰωάννης κακῶς ἀποθνῄσκω ; ἀποτέμνω γάρ · οὐκοῦν ὁ Στέφανος κακῶς ἀποθνῄσκω ;