joannes-chrysostomus.ad-populum-antiochenum-homiliae-1-21 pg049_0180.1
ξέλαμμεν , ἀλλὰ μάθωμεν , τί ποτὲ ἐστὶ πόλεως ἀξίωμα , εἰ ποτὲ ἐστὶ τὸ ποιῶν πόλιν μητρόπολιν . Ταῦτα λέγω πρὸς τοὺς μὲν πάλιν ἀπολιχεῖσθαι καὶ τοῦτο τὴν πόλιν τὸ σχῆμα , καὶ ἐπὶ τῆς οἰκείας φανήσεως προεσθᾶς · καὶ γὰρ φιλόθρωπος ὁ βασιλεὺς καὶ Θεοφιλῆς · βούλομεν δι᾽ ἡμᾶς , εἰ καὶ ἀποδοθεῖν , μὴ μέγα ἐπὶ τούτοις φρονεῖν μηδὲ ἐγκαλωπιζέσθαι , μηδὲ ἐκ τούτων τὴν πόλιν ἡμῖν σερνύνειν . Ὅταν ἐθέλῃς τῆς πόλεως εἰπεῖν ἐγκώμιον , μὴ μοι τὴν λάφυρον εἴπης τὸ προδαστίον , μηδὲ τὸ πλήθος καὶ μῆκος τῶν κυπαρισσῶν , μηδὲ τὰς πηγὰς τῶν ὕδάτων , μηδὲ τὸ πολλοὺς τὴν πόλιν οἰκεῖν ἀνθρώπους , μηδὲ τὸ μέχρι βαθυτάτης ἐσπερίας ἐπὶ τῆς ἀγορᾶς διατρέβειν μετὰ ἀδοίας πολλῆς , μηδὲ τῶν [ 179 ] ὡνίων τὴν ἀφθονίαν · ἀλαθῆ τὰ πάντα ταῦτα , καὶ μέγιστὶ τοῦ παρόντος μένοντα βίου · ἀλλ᾽ ἐὰν ἔχῃς εἰπεῖν ἀρετὴν , ἐπιεικείαν , ἐξεμυσίνην , παννυχίδα , εὐχάς , σωφροσύνην , φιλοσοφίαν ψυχῆς , ἀπὸ τούτων κόσμεο τὴν πόλιν . Ταῦτα καὶ τοὺς τὴν ἔρημον οἰκοῦσι προσόντα πάσης πόλεως λαμπροτέραν αὐτὴν ποιεῖ · καὶ πάλιν πάντων εὐτελεστέραν , ἂν μὴ παρὰ ταῦτα τοὺς ἐκεῖνεν πολίτας . Τοῦτο μὴ ἐπὶ πόλεως μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐπ᾽ ἀνθρώπων ποιήσωμεν . Ἐὰν ἴδῃς ἀνθρώπων πολυσαρχοῦντα , εἰς εὐεξίαν πολλὴν ἐκδεχθότα , ὑψηλὸν καὶ τοὺς ἄλλους ὑπερβαίνοντα τῷ μέγιστὶ τοῦ σώματος , μὴ θαυμάζῃς , ἕως ἂν αὐτοῦ τὴν ψυχὴν καταμάθῃς . Μὴ ἀπὸ τῆς ἐξώθεν εὐμορφίας , ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τοῦ κατὰ τὴν διάνοιαν κάλλους μαχαρίζωμεν ἄπαντας . Μικρὸς ἦν ὁ Δαυὶδ καὶ βραχύς τῷ σώματι , ἀλλ᾽ ὁμως ὁ βραχύς ἐκεῖνος καὶ μικρός , καὶ τῶν ὁπλῶν γεγυμνωμένος ἀπάντων , στρατοπόδον τοσοῦτον καὶ τὸν σαρκοῦν ἐκεῖνον πύργον ἀπὸ μιᾶς κατηνέχεπηγῆς , οὐκ ἀκονίτας ὅρου , οὐδὲ βέλος ἀφεῖς , οὐδὲ ξίφος γυμνώσας , ἀλλὰ μικρᾷ βολῇ τὸ πᾶν ἐργασάμενος . Διὰ τοῦτο καὶ τις παραίνει λέγων · Μὴ ἐπαινέσης ἀνθρώπου ἐν κάλλει αὐτοῦ , μηδὲ θελήσῃς ἀνδρὶ ἐν ὁράσει αὐτοῦ · μικρὰ ἐν πετεινοῖς ἡ μέλισσα , καὶ ἀρχὴ γλυκασμῶν ὁ καρπὸς αὐτῆς . Τοῦτο καὶ ἐπὶ πόλεως
Lemmas: ξέλαμμεν , ἀλλά μανθάνω , τίς ποτέ εἰμί πόλις ἀξίωμα , εἰμί ποτέ εἰμί ὁ ποιέω πόλις μητρόπολις . οὗτος λέγω πρός ὁ μέν πάλιν ἀπολείχω καί οὗτος ὁ πόλις ὁ σχῆμα , καί ἐπί ὁ οἰκεῖος φάνησις προΐημι · καί γάρ φιλόθρωπος ὁ βασιλεύς καί Θεοφιλής · βούλω διά ἐγώ , εἰμί καί αποδίδω , μή μέγας ἐπί οὗτος φρονέω μηδέ εγκαλωπιζω , μηδέ ἐκ οὗτος ὁ πόλις ἐγώ σερνυνεος . ὅταν ἐθέλω ὁ πόλις εἶπον ἐγκώμιον , μή ἐγώ ὁ λάφυρα εἶπον ὁ προδαστίον , μηδέ ὁ πλήθος καί μῆκος ὁ κυπαρισσών , μηδέ ὁ πηγή ὁ ὕδωρ , μηδέ ὁ πολύς ὁ πόλις οἰκέω ἄνθρωπος , μηδέ ὁ μέχρι βαθύς ἑσπέριος ἐπί ὁ ἀγορά διατρέπω μετά Ἀδοίας πολύς , μηδέ ὁ [ 179 ] ὤνιος ὁ ἀφθονία · ἀληθής ὁ πᾶς οὗτος , καί μέγις ὁ πάρειμι Μένων βίος · ἀλλά ἐάν ἔχω εἶπον ἀρετή , ἐπιείκεια , εξεμυσινη , παννυχίς , εὐχή , σωφροσύνη , φιλοσοφία Ψυχή , ἀπό οὗτος κόσμος ὁ πόλις . οὗτος καί ὁ ὁ ἐρῆμος οἰκέω πρόσειμι πᾶς πόλις λαμπρός αὐτός ποιέω · καί πάλιν πᾶς εὐτελής , εἄν μή παρά οὗτος ὁ εκείνος πολίτης . οὗτος μή ἐπί πόλις μόνος , ἀλλά καί ἐπί ἄνθρωπος ποιέω . ἐάν ὁράω ἄνθρωπος πολυσαρχουειντα , εἰς εὐεξία πολύς ἐκδέχομαι , ὑψηλός καί ὁ ἄλλος ὑπερβαίνω ὁ μέγις ὁ σῶμα , μή θαυμάζω , ἠώς εἄν αὐτός ὁ ψυχή καταμανθάνω . μή ἀπό ὁ ἔξωθεν εὐμορφία , ἀλλά καί ἀπό ὁ κατά ὁ διάνοια κάλλος μακαρίζω ἅπας . μικρός εἰμί ὁ Δαυίδ καί βραχύς ὁ σῶμα , ἀλλά ὁμῶς ὁ βραχύς ἐκεῖνος καί μικρός , καί ὁ ὁπλή γυμνόω ἀπαντάω , στρατοπόδον τοσοῦτος καί ὁ σαρκάω ἐκεῖνος πύργος ἀπό εἷς κατηνέχεπηγῆς , οὐ ἀκόνιτος ὁράω , οὐδέ βέλος ἀφίημι , οὐδέ ξίφος γυμνόω , ἀλλά μικρός βολή ὁ πᾶς ἐργάζομαι . Ζεύς οὗτος καί τις παραινέω λέγω · μή ἐπαινέω ἄνθρωπος ἐν κάλλος αὐτός , μηδέ ἐθέλω ἀνήρ ἐν ὅρασις αὐτός · μικρός ἐν πετεινός ὁ μέλισσα , καί ἀρχή γλυκασμός ὁ καρπός1 αὐτός . οὗτος καί ἐπί πόλις