joannes-chrysostomus.ad-populum-antiochenum-homiliae-1-21 pg049_0065.1
Εἰδὲς πῶς χαλεπὰ τὰ παλαιώματα γίνεται , καὶ ὅσαι τῆς ἐπιβουλῆς αἱ ἀνάγκαι , καὶ πῶς βαθὺ τὸ βάραθρον , καὶ χρημὸς ἐκκατέρωθεν · Ἄλλὰ μὴ δείσῃτε · ὁμῶς πρ . ἂν αὐἕσης τὰ μηχανήματα τὸ ἐχθρὸς , τοσοῦτον μᾶλλον δείξωμεν τῶν παίδων τὴν ἀνδρείαν . Διὰ γὰρ τοῦτο συμφωνία μουσικῶν ὡσπέρων , διὰ ταῦτα ἡ κάμινος ἡ καιομένη , ἵνα καὶ φόβον καὶ φόβος πρῶν ἡρχῇ τὰς πρὸν παρόντων ψυχάς . Πικρὸς τις ἂ ἐπὶ τῶν παρόντων καὶ [ 55 ] δυσάνοδος ; μαλακτέτω , φησίν , αὐτὸν γοητεύουσα τῆς παναρμονίου μουσικῆς ἡ μελωδία . Ἄλλ’ ἀνώτερος ταύτης γίνεται τῆς ἐπιβουλῆς · φοβεῖτω καὶ καταπληκτέτω τῆς φλογὸς ἡ θύς . Καὶ ἂν φόβος καὶ ἕδουθ , ἡ μὲν διὰ τῶν ὀπῶν , ὁ δὲ διὰ τῶν ὀφθαλμῶν ἐπεισίων τῇ ψυχή · ἀλλὰ τὸ γενναῖον τῶν νεανίσκων ἐκείνων οὐδὲν τούτων ἠλγέεν · ἀλλ’ ὡς περ εἰς τὸ πῦρ ἐμπεσόντες ἐχράτησαν τῆς φλογός , οὕτως ταύτης ἐπιθυμίας καὶ ἀγωνίας κατεχράσαντο . Πάντα γὰρ ταῦτα δι’ ἐκείνους τὸ διάβολος προπαρασκευάσεν · οὐ γὰρ περὶ τῶν ἀπηχῶν ἡμαρτήσκει , ἀλλὰ καὶ σφόδρα ἐλάμβανε , ὅτι οὐδὲς ἀντιστοίσει τῷ νόμῳ τοῦ βασιλέως · ἐπειδὴ δὲ ἀπαντες ἔπεσον καὶ ἠττήθησαν , τότε εἰς μέσους οἱ παῖδες ἀγῶνται μόνοι , ἵνα καὶ ταύτῃ ἡ νίκη λαμπροτέρα γένηται , ἐν τοσούτῳ πλήθει νικῶντων καὶ ἀναπληρωτομένων αὐτῶν . Οὐδὲ γὰρ ἂν οὐκ ὁμμασθῶν , εἰ μεγάλους ὑποσκελισθέντος οὐκοῦ παρελθόντες ἠθρόσαντο πρώτοι . Τὸ δὲ μέγιστον καὶ παράδοξον , ὅτι τῶν πεπικωτημένων τὰ πλήθος οὐκ ἐβόησαν αὐτούς , οὐδὲ ἐξἕναιεν , οὐδὲ εἴπον πρὸς ταυτοὺς τι ταυτοῦν , ὁ πολλοὶ πολλάκις λέγειν εἰώθασιν · Εἰ μὲν γὰρ πρώται καὶ μόναι πρακτικεῖν ἡμεῖς ἐμελλόμεν τὴν εἰκόνα ἢ , Ἐγκλημα τὸ γινόμενον ἡν · Εἰ δὲ μετὰ τοσούτων μυριάδων ταῦτο ποιοῦμεν , τις αὐ δώσει συγγνώμην ; τις ἀπολογίας οὐκ ἀξιώσει ; Ἄλλ’ οὐδὲν οὔτε εἴπον , οὔτε ἐνενησάν τι τοιοῦτον ἐκείνοις , τὰ πτώματα τῶν τοσούτων ἰδόντες τυράννων . Σὺ δὲ μοι , σκόπει καὶ τῶν διαβαλλόντων αὐτοὺς τὴν κακοργίαν , πῶς καὶ κακοήθως αὐτῶν καὶ πικρῶς κατηγόρησαν ἐκεῖνοι . Εἰσὶ γάρ , φησίν , ἄνδρες Ἰουδαῖοι , οἵς κατέστησας ἐπὶ τὰ ἔργα τῆς χώρας Βαβυλῶνος · οὗ γὰρ ἀπλῶς ἐμνημόνευσαν τοῦ Ἑθνοῦς , ἀλλὰ καὶ τῆς τιμῆς ἀνέμνησαν , ἵνα ἐκκαυσθῇ τὴν τοῦ βασιλέως ὀργήν , μονοῦνυχ λέγοντες , ὅτι τοὺς δοῦλούς , τοὺς αἰχμαλώτους , τοὺς ἀπολίδας , ἄρχοντας ἡμῶν ἐποίησακ · οἱ δὲ καὶ τὴν τοσαύτην τιμὴν ὑβρίζουσι , καὶ παροινούσιν εἰς τὸν τετιμηκότα . Διὰ τοῦτο λέγουσιν · Οἱ Ἰουδαῖοι , οὓς κατέστησας ἐπὶ τὰ ἔργα τῆς χώρας Βαβυλῶνος , οὐκ ὑπήκουσαν τῷ δόγματί σου , καὶ τοῖς θεοῖς σου οὐ λατρεύσουσι . Μέγιστος ἐπαίνος ἡ κατηγορία , καὶ τὰ ἐγκλήματα ἐγκώμια γίνεται , καὶ ἡ μαρτυρία ἀνύπαπτος , τῶν ἐχθρῶν αὐτὴν παραχωμένων . Ἡ οὖν ἂ βασιλεύς ; Ἐκέλευσεν εἰς μέσον ἀχθῆναι αὐτοὺς ὡστε πάντοθεν αὐτοὺς φοβῆσαι . Ἄλλ’ οὐδὲν ἐκείνους ἐξἐλάλησεν , οὐχ ὁ θυμὸς τοῦ βασιλέως , οὐ τὸ μένος ἐν μέσῳ τοσούτων ἀπειληθῆναι , οὐ τὸ πῦρ ὡρωμένον , οὐχ αἱ σάλπιγγες ἠχοῦσαι , οὐ πάντες εἰς αὐτοὺς πῦρ βλέποντες , ἀλλὰ πάντων τούτων καταγελάσαντες , ὡς εἰς ὑγρὰν πηγὴν ὕδατος ἐμπίπτειν μέλλοντες , ἐπὶ τὴν κάμινον ἐσῆψαν ο , τὴν μακαρίαν ἐκείνην ἀρτένως φωτίνην , δι’ ἧς θεοῖς σου οὐ λατρεύσουσι , καὶ τῇ εἰκόνι τῇ χρυσῇ ἢ ἐστησας οὐ προσκυνήσομεν . Καὶ ταύτην οὐχ ἀπλῶς ἔκρινεν τὴν ἰστορίαν , ἀλλ’ ἵνα μάθῃς , ὅτι καὶ θυμὸς ἢ βασιλικός , κἂν ἐπιβουλὴ στρατιωτῶν , κἂν φόβος ἐχθρῶν , κἂν αἰχμαλωσία , κἂν ἐρημία ,
Lemmas: ἀνάκλεις πῶς χαλεπός ὁ παλαίωμα γίγνομαι , καί ὅσος ὁ ἐπιβουλή ὁ ἀνάγκη , καί πῶς βαθύς ὁ βάραθρον , καί χρήμη ἐκκατέρωθεν · ἀλλά μή δείδω · ὁμῶς ΠΡ . εἄν αυιζω ὁ μηχάνημα ὁ ἐχθρός , τοσοῦτος μᾶλλον δείκνυμι ὁ παῖς ὁ ἀνδρεῖος . Ζεύς γάρ οὗτος συμφωνία μουσικός ὡσπέρων , διά οὗτος ὁ κάμινος ὁ καίω , ἵνα καί φόβος καί φόβος πρῶν ἄρχω ὁ πρόειμι πάρειμι Ψυχή . πικρός τις ὅς ἐπί ὁ πάρειμι καί [ 55 ] δυσάνοδος ; μαλάσσω , φημί , αὐτός γοητεύω ὁ παναρμόνιος μουσικός ὁ μελωδία . ἄλλος ἀνώτερος οὗτος γίγνομαι ὁ ἐπιβουλή · φοβέω καί καταπλήσσω ὁ φλόξ ὁ Θῦς . καί εἄν φόβος καί ἕδουθ , ὁ μέν διά ὁ ὄψ , ὁ δέ διά ὁ ὀφθαλμός ἐπείσειμι ὁ ψυχή · ἀλλά ὁ γενναῖος ὁ νεανίσκος ἐκεῖνος οὐδείς οὗτος ἀλγέω · ἀλλά ὡς περ εἰς ὁ πῦρ ἐμπίτνω χράω ὁ φλόξ , οὕτως οὗτος ἐπιθυμία καί ἀγωνία καταχράομαι . Πάν γάρ οὗτος διά ἐκεῖνος ὁ διάβολος προπαρασκευάζω · οὖον γάρ περί ὁ ἀπηχέω ἁμαρτάνω , ἀλλά καί σφόδρα λαμβάνω , ὅτι οὐδή αντιστοισις ὁ νόμος ὁ βασιλεύς · ἐπεί δέ ἅπας πίπτω καί ἀτάω , τότε εἰς μέσος ὁ παῖς ἄγαμαι μόνος , ἵνα καί οὗτος ὁ νίκη λαμπρός γίγνομαι , ἐν τοσοῦτος πλῆθος νικάω καί ἀναπληρόω αὐτός . οὐδέ γάρ εἄν οὐ ὁμμασθῶν , εἰμί μέγας ὑποσκελίζω οὔκω παρέρχομαι ἀθροίζω πρῶτος . ὁ δέ μέγας καί παράδοξος , ὅτι ὁ πεπικωτημένων ὁ πλήθος οὐ βοάω αὐτός , οὐδέ ἐξἕναιεν , οὐδέ εἶπον πρός αὐτός τίς ταὐτόω , ὁ πολύς πολλάκις λέγω εἴωθα · εἰμί μέν γάρ πρῶτος καί μόνος πράκτω ἐγώ μέλλω ὁ εἰκών ἢ , ἔγκλημα ὁ γίγνομαι ἐάν · εἰμί δέ μετά τοσοῦτος μυριάς ταῦτο ποιέω , τις αὖος δίδωμι συγγνώμη ; τις ἀπολογία οὐ ἀξιόω ; ἄλλος οὐδείς οὔτε εἶπον , οὔτε νεάω τίς τοιοῦτος ἐκεῖνος , ὁ πτῶμα ὁ τοσοῦτος ὁράω τύραννος . σύ δέ ἐγώ , σκοπέω καί ὁ διαβάλλω αὐτός ὁ κακοργίαν , πῶς καί κακοήθης αὐτός καί πικρός κατηγορέω ἐκεῖνος . εἰσί γάρ , φημί , ἀνήρ Ἰουδαῖος , οἶς καθίστημι ἐπί ὁ ἔργον ὁ χώρα Βαβυλών · ὅς γάρ ἀπλόος μνημονεύω ὁ Ἔθνος , ἀλλά καί ὁ τιμή ἀναμιμνήσκω , ἵνα ἐκκαίω ὁ ὁ βασιλεύς ὀργή , μονοῦχος λέγω , ὅτι ὁ δοῦλος , ὁ αἰχμάλωτος , ὁ απολιδαις , ἄρχω ἐγώ ποιέω · ὁ δέ καί ὁ τοσοῦτος τιμή ὑβρίζω , καί παροινέω εἰς ὁ τιμάω . Ζεύς οὗτος λέγω · ὁ Ἰουδαῖος , ὅς καθίστημι ἐπί ὁ ἔργον ὁ χώρα Βαβυλών , οὐ ὑπακούω ὁ δόγμα σύ , καί ὁ θεός σύ οὖον λατρεύω . Μέγιστος ἔπαινος ὁ κατηγορία , καί ὁ ἔγκλημα ἐγκώμιον γίγνομαι , καί ὁ μαρτυρία ἀνύπαπτος , ὁ ἐχθρός αὐτός παραχωμένος . ὁ οὖν ὅς βασιλεύς ; κελεύω εἰς μέσος ἄγω αὐτός ὡστε πάντοθεν αὐτός φοβέω . ἄλλος οὐδείς ἐκεῖνος ἐξελαύνω , οὐ ὁ θυμός ὁ βασιλεύς , οὖον ὁ μένος ἐν μέσος τοσοῦτος ἀπειλέω , οὖον ὁ πῦρ ὁράω , οὐ ὁ σάλπιγξ ἔχω , οὖον πᾶς εἰς αὐτός πῦρ βλέπω , ἀλλά πᾶς οὗτος καταγελάω , ὡς εἰς ὑγρός πηγή ὕδωρ ἐμπίπτω μέλλω , ἐπί ὁ κάμινος σήπω ὁ , ὁ μακάριος ἐκεῖνος ἀρτένως φωτίνη , διά ὅς θεός σύ οὖον λατρεύω , καί ὁ εἰκών ὁ χρύσεος ἢ ἵστημι οὖον προσκυνέω . καί οὗτος οὐ ἀπλόος κρίνω ὁ ἱστορία , ἀλλά ἵνα μανθάνω , ὅτι καί θυμός ἢ βασιλικός , κἀν ἐπιβουλή στρατιώτης , κἀν φόβος ἐχθρός , κἀν αἰχμαλωσία , κἀν ἐρημία ,