ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0252.3
τὰ βουκολία , τὰ ποίμνια τοῦ Ἰωβ , πῶς ἐν μιᾷ καιροῦ ῥοπῇ πάντα κατανάλωσε , τὸν ἐλεεινὸν τῶν παίδων αὐτοῦ θάνατον , τὴν κατὰ τοῦ σώματος αὐτοῦ πληγὴν ἐνεθεῖσαν · καὶ ἴδε τὸ ὕμῶν καὶ ἀπάνθρωπον καὶ ἀπειδὲς τῆς τῶν δαιμόνων πονηρίας , καὶ ἀπὸ τούτων εἴση σαφῶς , ὅτι εἰ καὶ τότε τὸ πᾶν ἐπέτρεψεν αὐτῶν τῇ ἐξουσίᾳ ὁ Θεός , πάντα τὰ συνέγεαν καὶ συνετάραξαν , καὶ τὰ τῶν χοίρων ἡμᾶς διέθηκαν καὶ τὰ τῶν βουκολίων ἐκείνων , ὡς οὐδὲ μικρὰν καὶ ροῦ ῥοπὴν φείσασθαι τῆς ἡμετέρας ἂν ἠθέλησαν σωτηρίας . Εἰ δαίμονες διψύχων , οὐδὲν τῶν δαιμονιζομένων ἀνθρώπων ἄμεινον διεξείμεθα , μᾶλλον δὲ χάζειν χείρων χείρων · ἂν ἡμεν . Οὐτὲ γὰρ ἐκείνους καθόλου τῇ τυραννίδι τῶν δαιμόνων ἐξέδωκεν ὁ Θεός , ἐπεὶ πολλῷ τούτων χαλεπώτερα ἂν ἐπαθον , ὧν πᾶσχοι νῦν . Ἐγὼ δὲ χάζειν ἂν ἐπιθυμὴν τῶν ταῦτα λεγόντων , ποίαν δὴ ἀταξίαν ἐν τοῖς παρούσιν φέρντες , δαιμόνων διοικεῖν τὰ καθ’ ἡμᾶς ἀνατιθέασιν πάντα ; Καὶ τοῦ γε ἡλίου ὁρώμεν ἐπὶ τοσούτοις ἔτεσιν εὐτάκτα καθ’ ἑκάστην βαδίζοντα τὴν ἡμέραν , ποικίλον ἀστέρων χορὸν τὴν οἰκείαν διατηροῦντα τάξιν , σελήνης δρόμους ἀπαρεμπεδίστους * , νοκτὸς καὶ ἡμέρας διαδοχὴν ἀκριβῆ , πάντα , καὶ τὰ ἄνω καὶ τὰ κάτω ὡςπερ ἐν ἁρμονίᾳ τινὶ χορεῖν , μᾶλλον δὲ καὶ πολλῷ πλείον καὶ ἀκριβέστερον , τὴν οἰκείαν ἕκαστον χορὸν διαφυλάττον , καὶ οὐκ ἐξιστάμενον τῆς τάξεως τῆς παρὰ τὴν ἀρχὴν αὐτὰ ποιῶν ἔταξεν ὁ Θεός .
Lemmas: ὁ βουκολία , ὁ ποίμνιον ὁ Ἰώβ , πῶς ἐν εἷς καιρός ῥοπή πᾶς καταναλίσκω , ὁ ἐλεεινός ὁ παῖς αὐτός θάνατος , ὁ κατά ὁ σῶμα αὐτός πληγή ἐντίθημι · καί ὁράω ὁ ὑμεῖς καί ἀπάνθρωπος καί ἀφοράω ὁ ὁ δαίμων πονηρία , καί ἀπό οὗτος εἴσειμι σαφῶς , ὅτι εἰμί καί τότε ὁ πᾶς ἐπιτρέπω αὐτός ὁ ἐξουσία ὁ Θεός , πᾶς ὁ συγγίγνομαι καί συνταράσσω , καί ὁ ὁ χοῖρος ἐγώ διατίθημι καί ὁ ὁ Βουκολίων ἐκεῖνος , ὡς οὐδέ μικρός καί ῥόος ῥοπή φείδομαι ὁ ἡμέτερος εἄν ἐθέλω σωτηρία . εἰμί δαίμων δίψυχος , οὐδείς ὁ δαιμονίζομαι ἄνθρωπος ἀγαθός διαξέω , μᾶλλον δέ χάζω χείρων χείρων · εἄν ἠμέν . οὔτε γάρ ἐκεῖνος καθόλου ὁ τυραννίς ὁ δαίμων ἐκδίδωμι ὁ Θεός , ἐπεί πολύς οὗτος χαλεπός εἄν πάσχω , ὅς πάσχω νῦν . ἐγώ δέ χάζω εἄν ἐπιθυμέω ὁ οὗτος λέγω , ποῖος δή ἀταξία ἐν ὁ πάρειμι φέρνω , δαίμων διοικέω ὁ κατά ἐγώ ἀνατίθημι πᾶς ; καί ὁ γε ἥλιος ὁράω ἐπί τοσοῦτος ἔτος εὔτακτος κατά ἕκαστος βαδίζω ὁ ἡμέρα , ποικίλος ἀστήρ χορός ὁ οἰκεῖος διατηρέω τάξις , σελήνη δρόμος απαρεμπεδιστος * , νοκτὸς καί ἡμέρα διαδοχή ἀκριβής , πᾶς , καί ὁ ἄνω καί ὁ κάτω ὡς ἐν ἁρμονία τις χορεω , μᾶλλον δέ καί πολύς πλείων καί ἀκριβής , ὁ οἰκεῖος ἕκαστος χορός διαφυλάσσω , καί οὐ ἐξίστημι ὁ τάξις ὁ παρά ὁ ἀρχή αὐτός ποιέω τάσσω ὁ Θεός .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0252.4
ζ . Καὶ τί τούτων θελός , φησίν , ὅταν οὐρανὸς μὲν , καὶ ἡλίας , καὶ σελήνη , καὶ ἀστέρων χορός , καὶ τὰ ἄλλα [ 257 ] πάντα πολλὴν ἔχῃ τὴν εὐταξίαν , τὰ δὲ ἡμέτερα συγχύσεως ἢ πεπληρωμένα καὶ ἀταξίας ; Ποῖαι συγχύσεις , ἄνθρωπε , καὶ ἀταξίας ; Ὁ δεῖπλουτεῖ , φησί , καὶ βιάζεται , ἀρπαζέει καὶ πλουτεῖ , τὰς τῶν πενίτων οὐσίας καταπίνει καθ’ ἑκάστην ἡμέραν , καὶ οὐδὲν πάσχει δεῖνον · ἕτερος ἐν ἐπιεικεῖζῇ , σωφρονεῖ καὶ δικαιοσύνη καὶ τοῖς ἄλλοις ἅπασιν ἀγαθοῖς κεχρημένος , καὶ πενία καὶ νόσοις καὶ τοῖς ἄσχάτοις κολάζεται δεινός . Ταῦτ’ οὖν ἐστι τὰ σχανδαλίζοντά σε ; Ταῦτα , φησίν . Ἴδὼν οὖν ἴδης καὶ τῶν ἀρπαζόντων πολλοὺς κολαζομένους , καὶ τῶν ἐν ἀρετῇ ζώντων ἐνίοις , ἢ καὶ μυρίους ἀπολαύοντας ἀγαθῶν , διὰ τί μὴ λύεις ταύτην τὴν ψῆφον , μὴδ’ ἀποδύγῃ τὸν Δεσπότην ; Ὅτι αὐτὸ τοῦτο ἐστὶ τὸ σκανδαλίζον με πλέον . Διὰ τί γὰρ δύο δυνάων τῶν πονηρῶν , ὁ μὲν κολάζεται , ὁ δὲ διαφυγὼν ἀπέρχεται , καὶ δύο δυνάων ἀγαθῶν , ὁ μὲν τιμᾶται , ὁ δὲ τιμωρούμενος διατελεῖ ; Καὶ τοῦτο αὐτὸ τῆς τοῦ Θεοῦ προνοίας μέγιστον ἔργον ἐστίν . Ἡ γὰρ πάντα ἐνταῦθα ἐκώλαζε τοὺς πονηρούς , καὶ πάντας ἐνταῦθα ἐτίμα τοὺς ἀγαθούς , περιττὴ ἡ τῆς κρίσεως ἂν ἡμέρα . Πάλιν εἰ μηδὲν ἐκώλαζε πονηρόν , μηδὲ ἐτίμα τινὰ τῶν ἀγαθῶν , καὶ οἱ φαῦλοι φανλότεροι καὶ κακῶς ἂν ἐγένοντο , ὡς πολλῷ τῶν χρηστῶν ραθυμότεροι · καὶ μειζόνως οἱ βουλόμενοι βλασφημεῖν , κατηγόρησαν ἂν τοῦ Θεοῦ , καὶ ὁλοσχερῶς ἂν εἴπον ἀποστερεῖσθαι προνοίας τὰ καθ’ ἡμᾶς . Εἰ γὰρ καὶ νῦν κολαζομένων τινῶν πονηρῶν , καὶ τιμωμένων ἀγαθῶν , ὁμοίως φασιν ἀπρο -
Lemmas: ζ . καί τίς οὗτος θέλα , φημί , ὅταν οὐρανός μέν , καί Ἡλίας , καί σελήνη , καί ἀστήρ χορός , καί ὁ ἄλλος [ 257 ] πᾶς πολύς ἔχω ὁ εὐταξία , ὁ δέ ἡμέτερος σύγχυσις ἢ πληρόω καί ἀταξία ; ποῖος σύγχυσις , ἄνθρωπος , καί ἀταξία ; ὁ δειπλουτος , φημί , καί βιάζομαι , ἀρπάζω καί πλουτέω , ὁ ὁ πενιος οὐσία καταπίνω κατά ἕκαστος ἡμέρα , καί οὐδείς πάσχω δεῖνος · ἕτερος ἐν ἐπιζέω , σωφρονέω καί δικαιοσύνη καί ὁ ἄλλος ἅπας ἀγαθός χράομαι , καί πενία καί νόσος καί ὁ ἄσχάτοις κολάζω δεινός . ταῦτα οὖν εἰμί ὁ σχανδαλιθεριζω σύ ; οὗτος , φημί . ἰσθίω οὖν ἴδη καί ὁ ἁρπάζω πολύς κολάζω , καί ὁ ἐν ἀρετή ζῶ ἔνιοι , ἢ καί μυρίος ἀπολαύω ἀγαθός , διά τίς μή λύω οὗτος ὁ ψῆφος , μηδέ ἀποδύγῃ ὁ δεσπότης ; ὅτι2 αὐτός οὗτος εἰμί ὁ σκανδαλίζω ἐγώ πλέω . Ζεύς τίς γάρ δύο δύναμαι ὁ πονηρός , ὁ μέν κολάζω , ὁ δέ διαφεύγω ἀπέρχομαι , καί δύο δύναμαι ἀγαθός , ὁ μέν τιμάω , ὁ δέ τιμωρέω διατελέω ; καί οὗτος αὐτός ὁ ὁ Θεός πρόνοια μέγας ἔργον εἰμί . ὁ γάρ πᾶς ἐνταῦθα κολάζω ὁ πονηρός , καί πᾶς ἐνταῦθα τιμάω ὁ ἀγαθός , περισσός ὁ ὁ κρίσις εἄν ἡμέρα . πάλιν εἰμί μηδείς κολάζω πονηρός , μηδέ τιμάω τις ὁ ἀγαθός , καί ὁ φαῦλος φανλοτερεω καί κακῶς εἄν γίγνομαι , ὡς πολύς ὁ χρηστός ράθυμος · καί μέγας ὁ βούλομαι βλασφημέω , κατηγορέω εἄν ὁ Θεός , καί ὁλοσχερῶς εἄν εἶπον ἀποστερέω πρόνοια ὁ κατά ἐγώ . εἰμί γάρ καί νῦν κολάζω τις πονηρός , καί τιμάω ἀγαθός , ὁμοίως φημί ἀπρο -
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0253.1
νῶτα εἶναι τὰ τῶν ἀνθρώπων πράγματα , εἰ μὴδε τοῦτο ἔγινετο , τί οὐκ ἂν εἶπον ; ποία δὲ οὐκ ἂν ἐξέβαλον ῥήματα ; Διὰ τοῦτο τοὺς μὲν κολάζει , τοὺς δὲ οὐ κολάζει τῶν πονηρῶν , καὶ τοὺς μὲν τιμᾷ , τοὺς δὲ οὐ τιμᾷ τῶν ἀγαθῶν . Οὐ κολάζει μὲν ἅπαντας , ἵνα σε πείσῃ , ὅτι ἐστὶν ἀνάστασις · κολάζει δὲ τινας , ἵνα τοὺς ῥαθυμοτέρους τῷ φόβῳ διὰ τῆς τῶν ἐτέρων τιμωρίας ποιήσῃ σπουδαιοτέρους . Πάλιν τιμᾷ μὲν τινὰς τῶν ἀγαθῶν , ἵνα ἐτέρους ἐπισπάσται ταῖς τιμαῖς · πρὸς τὸν τῆς ἀρετῆς ζῆλον · οὐ τιμᾷ δὲ πάντας , ἵνα μάθῃς , ὅτι ἐστὶν ἕτερος καιρὸς ἀποδοῦναι ἅπασιν τὰς ἀμοιβὰς . Εἰ μὲν γὰρ ἅπαντες ἐνταῦθα ἀπελάμβανον τὰ κατ' ἀξίαν , ἠπίστησαν ἂν τῷ τῆς ἀναστάσεως λόγῳ · εἰ δὲ μηδεὶς ἀπελάμβανε τὰ κατ' ἀξίαν , οἱ πλεῖους ἂν ἐγείνοντο ῥαθυμώτεροι . Διὰ τοῦτο τοὺς μὲν κολάζει , τοὺς δὲ οὐ κολάζει , καὶ τοὺς κολαζομένους καὶ τοὺς μὴ κολαζομένους ὠφελῶν · ἐκεῖνον μὲν γὰρ ἐκκτεῖναι τὴν κακίαν , τοὺς δὲ ἐτέρους τῇ τούτων τιμωρίᾳ σωφρονεστέρους ποιεῖ . Καὶ τοῦτο ἐξ ὧν αὐτὸς εἶπεν ὁ Χριστὸς δῆλον . " Ἐπειδὴ γὰρ ἀπήγγειλαν αὐτῷ , ὅτι πύργος κατενεχθεὶς ἀνθρώπους τινὰς κατέκρωσε , φησὶ πρὸς αὐτούς · Τί νομίζετε , ὅτι ἐκεῖνοι ἁμαρτωλοὶ ἦσαν μόνον ; Οὐ , λέγω ὑμῖν · ἀλλ' ἐὰν μὴ μετανοήσητε , καὶ ὑμεῖς τὰ αὐτὰ πεῖσεσθε .
Lemmas: νῶτον εἰμί ὁ ὁ ἄνθρωπος πρᾶγμα , εἰμί Μῆδος οὗτος γίγνομαι , τίς οὐ εἄν εἶπον ; ποῖος δέ οὐ εἄν ἐκβάλλω ῥῆμα ; Ζεύς οὗτος ὁ μέν κολάζω , ὁ δέ οὖον κολάζω ὁ πονηρός , καί ὁ μέν τιμάω , ὁ δέ οὖον τιμάω ὁ ἀγαθός . οὖον κολάζω μέν ἅπας , ἵνα σύ πείθω , ὅτι εἰμί ἀνάστασις · κολάζω δέ τις , ἵνα ὁ ῥᾴθυμος ὁ φόβος διά ὁ ὁ ἕτερος τιμωρία ποιέω σπουδαῖος . πάλιν τιμάω μέν τις ὁ ἀγαθός , ἵνα ἕτερος ἐπισπάω ὁ τιμή · πρός ὁ ὁ ἀρετή ζῆλος · οὖον τιμάω δέ πᾶς , ἵνα μανθάνω , ὅτι εἰμί ἕτερος καιρός ἀποδίδωμι ἅπας ὁ ἀμοιβή . εἰμί μέν γάρ ἅπας ἐνταῦθα ἀπολαμβάνω ὁ κατά ἄξιος , ἀπιστέω εἄν ὁ ὁ ἀνάστασις λόγος · εἰμί δέ μηδείς ἀπολαμβάνω ὁ κατά ἄξιος , ὁ πλείων εἄν γείνομαι ῥάθυμος . Ζεύς οὗτος ὁ μέν κολάζω , ὁ δέ οὖον κολάζω , καί ὁ κολάζω καί ὁ μή κολάζω ὠφελέω · ἐκεῖνος μέν γάρ ἐκτείνω ὁ κακία , ὁ δέ ἕτερος ὁ οὗτος τιμωρία σώφρων ποιέω . καί οὗτος ἐκ ὅς αὐτός εἶπον ὁ Χριστός δῆλος . " ἐπεί γάρ ἀπαγγέλλω αὐτός , ὅτι πύργος καταφέρω ἄνθρωπος τις κατέκρωσε , φημί πρός αὐτός · τις νομίζω , ὅτι ἐκεῖνος ἁμαρτωλός εἰμί μόνος ; οὖον , λέγω σύ · ἀλλά ἐάν μή μετανοέω , καί σύ ὁ αὐτός πείθω .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0253.3
ταῦτα εἰς μέσον ἀγάγωμεν , καὶ ἐκ τούτου δῆλον ἡμῖν ἔσται καὶ φανερὸν , ὅτι εἰ καθ' ἕκαστον ἐκόλαζεν ἡμᾶς τῶν ἁμαρτημάτων , πάλαι ἂν ἀπωλώλει . Ὁ κολάσας τὸν ἀδελφὸν μωρῶν , Ἐνέχου ἐστιν εἰς τὴν γῆν τὸν τοῦ πυρός , φησίν . Ἔστιν οὖν τις ἡμῶν ὃς οὐχ ἥμαρτε τῇ ἁμαρτίᾳ ταύτῃ ; τί οὖν , εἰδὲς ἀναπασθῆναι ἐδεῖ ; οὐκοῦν πάντες ἀνηρπαγμένοι ἂν καὶ ἠφανισμένοι ἂν πάλαι καὶ πρὸ πάλαι . Πάλιν δὲ φησίν , φησίν , χὰν εὐορχῇ , τὰ ἐκ τοῦ Πονηροῦ ποιεῖ πράγματα . Τίς οὖν ἐστιν , ὃς οὐχ ὧμοσε ; μᾶλλον δὲ τίς ἐστιν , ὃς οὐχ ἐπιώρκεσε πώποτε ; Ὁ πρὸς γυναῖκα ἰδών , φησίν , ἀκολάστως ὀφθαλμοῖς , ἀπεριειμένος ἐστὶ μοιχός . Καὶ ταύτης δὲ τῆς ἁμαρτίας πολλὺς εὑρὶ τις ἂν ὑπευθύνους . Ὑπανοῦν δὲ ὡμολογήμεθα ταῦτα ἤ , οὕτως ἀφόρητα , καὶ τούτων ἕκαστον καθ' ἕκαστον ἀπαραιτήτων ἡμῖν ἐπάγῃ , εἰ καὶ τὰ λῆρα ἡμῖν ἡμαρτημένα ἀναλογισάμεθα , τότε ὁλόμεθα μᾶλιστα τὴν τοῦ Θεοῦ πρόνοιαν οὐχ ἐπαγόντων καθ' ἕκαστον ἁμάρτημα τὴν τιμωρίαν ἡμῖν . Ὥστε διὰν ἴδῃς τινὰ ἀρπάζοντα , πλεονεκτοῦντα , καὶ μὴ κολαζόμενον , ἀνάπτυξον καὶ σὺ τὸ σαυτοῦ συνειδὲς , ἀναλῶγισαι σου τὴν [ 259 ] ζωὴν , ἐπελθε τὰ ἁμαρτήματα , καὶ μαθὲ καλῶς ὅτι οὐ πρῶτῳ οὔ συμπεσεὶ καθ' ἕκαστον τῶν ἁμαρτημάτων κολάζεσθαι . Διὰ γὰρ τοῦτο ἀφεῖδὼς οἱ πολλοὶ φθέγγονται , ἐπειδὴ οὐ καὶ ἰδία πρὸ τῶν ἀλλοτρίων σκοποῦσιν , ἀλλὰ τὰ ἡμέτερα ἀρνήται , τὰ τῶν ἄλλων ἐξετάζουσι πάντας . Ἀλλὰ μηκέτι τοῦτο ποιῶμεν , ἀλλὰ τοῦναντίον · χὰν μὲν διαικὼν τινα κολαζόμενον ἴδῃς , ἀναμνήσθητι τοῦ ἰδοῦ · ἂν τα γὰρ δίκαιος ἦ τις , οὐτε δικαιοτέρος ἔσται ἐκεῖνος , οὔτε κατὰ μικρὸν ἐγγύς · ἂν τε μυρία πάσῃ κακὰ , οὐδὲν οὐδὲπώ τοσοῦτον ἐπάσθεν , ὅσον ἐκεῖνος .
Lemmas: οὗτος εἰς μέσος ἄγω , καί ἐκ οὗτος δῆλος ἐγώ εἰμί καί φανερός , ὅτι εἰμί κατά ἕκαστος κολάζω ἐγώ ὁ ἁμάρτημα , πάλαι εἄν ἀπόλλυμι . ὁ κολάζω ὁ ἀδελφός μωρός , ἐνέχω εἰμί εἰς ὁ γῆ ὁ ὁ πῦρ , φημί . ἔρτις οὖν τις ἐγώ ὅς οὐ ἁμαρτάνω ὁ ἁμαρτία οὗτος ; τίς οὖν , ἀνάκλεις ἀναπαύω ἐσθίω ; οὐκοῦν πᾶς ἀναρπάζω εἄν καί ἀφανίζω εἄν πάλαι καί πρό πάλαι . πάλιν δέ φημί , φημί , χήν εὐόρχης , ὁ ἐκ ὁ πονηρός ποιέω πρᾶγμα . Τῖς οὖν εἰμί , ὅς οὐ ομνύω ; μᾶλλον δέ τίς εἰμί , ὅς οὐ ἐπιορκέω πώποτε ; ὁ πρός γυνή ὁράω , φημί , ἀκόλαστος ὀφθαλμός , ἀπερείδω εἰμί μοιχός . καί οὗτος δέ ὁ ἁμαρτία Πόλλυς σύμμαρτυς τις εἄν ὑπεύθυνος . ὑφαίνω δέ ὁμολογέω οὗτος ἤ , οὕτως ἀφόρητος , καί οὗτος ἕκαστος κατά ἕκαστος ἀπαραίτητος ἐγώ ἐπάγω , εἰμί καί ὁ λῆρος ἐγώ ἁμαρτάνω ἀναλογίζομαι , τότε ὄλλυμι μάλιστα ὁ ὁ Θεός πρόνοια οὐ ἐπάγω κατά ἕκαστος ἁμάρτημα ὁ τιμωρία ἐγώ . ὥστε δῖος ὁράω τις ἀρπάζω , πλεονεκτέω , καί μή κολάζω , ἀναπτύσσω καί σύ ὁ σεαυτοῦ συνοράω , αναλωγισος σύ ὁ [ 259 ] ζωή , ἐπέρχομαι ὁ ἁμάρτημα , καί μηθ́υμι καλῶς ὅτι οὖον πρῶτος οὖον συμπίπτω κατά ἕκαστος ὁ ἁμάρτημα κολάζω . Ζεύς γάρ οὗτος αφειδώς ὁ πολύς φθέγγομαι , ἐπεί οὖον καί ἴδιος πρό ὁ ἀλλότριος σκοπέω , ἀλλά ὁ ἡμέτερος ἀρνέομαι , ὁ ὁ ἄλλος ἐξετάζω πᾶς . ἀλλά μηκέτι οὗτος ποιέω , ἀλλά τουναντίον · χήν μέν διαικη τις κολάζω ὁράω , ἀναμιμνήσκω ὁ ὁράω · εἄν ὁ γάρ δίκαιος εἰμί τις , οὐ Δίκαιος εἰμί ἐκεῖνος , οὔτε κατά μικρός ἐγγύς · εἄν τε μυρίος πᾶς κακός , οὐδείς οὐδέπω τοσοῦτος πάσσω , ὅσος ἐκεῖνος .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0253.4
ἦ . Τοῦτο τοίνυν εἰς νοῦν λαβὼν , πᾶντα κατηγορῶν τοῦ Δεσπότου , μαθὼν ὅτι οὐκ ἐγκαταλιμπάνων ἡμῖν τοιούτων ὁ Θεὸς ἀφήσει πάσχειν κακῶς , ἀλλὰ στερονύσαι καὶ λαμπρότερον ποιήσαι βουλήμενος . Ἀν δὲ ἁμαρτωλὸν ἴδῃς τιμωρούμενον , ἀναμνήσθητι τοῦ παραλιτινὸν τῶν τριάκοντα δικῶν ἐχόντος ἐπὶ τῇ κλίνης . Ὅτι γὰρ χίκενος δι' ἁμαρτίας τῇ νόσῳ παρἐδόθη τότε ἐκεῖνη , ἀκούσον τοῦ Χριστοῦ λέγοντος · Ἴδε οὖν τις τέχνησαι , μηκέτι ἁμάρτανε , ἵνα μὴ χεῖρὸν τί σοι γέννηται . Ἐ γὰρ ἁμαρτημάτων τίνων δίκας κολαζόμενοι , ἢ στεφάνων λαμβάνομεν ὑπόδειν , ἂν ἐν κατορθώμασι ζῶντες πάσχωμεν κακῶς . Ὅτι χὰν ἐν δικαιοσύνῃ , χὰν ἐν ἁμαρτίαις ζῶμεν , χρησίμον ἡμῖν ἢ κολάσις , οὐτὲ μὲν λαμπροτέρους ποιῶσα , οὐτὲ δὲ σωφρονεστέρους ἐργαζομένη , καὶ τὴν μεῖλινσαν ἡμῖν ἐπιχορηγοῦσα τιμωρίαν . Ὅτι γὰρ ἐστιν ἐνταῦθα κολασθέντες καὶ ἐνεγκόντες εὐχαρίστως , πραιοτέρας ἀπολαῦσαι ἐκεῖ τῆς τιμωρίας , ἀκούσον τοῦ Παύλου λέγοντος · Διὰ τοῦτο ἐν ἡμῖν καλλοῖ ἀδύσεσθε καὶ ἀρρώστοι , καὶ ποιμώμεθα ἰκανοί . Εἰ γὰρ ἐαυτοὺς ἐκρίνομεν , οὐκ ἂν ἐκρινθήμεθα · κρινόμενοι δὲ ὑπὸ Κυρίου παιδευόμεθα , ἵνα μὴ σὺν τῷ κόσμῳ κατακριθῶμεν .
Lemmas: εἰμί . οὗτος τοίνυν εἰς νόος λαμβάνω , λήγω κατηγορέω ὁ δεσπότης , μανθάνω ὅτι οὐ ἐγκαταλιμπάνω ἐγώ τοιοῦτος ὁ θεός ἀφίημι πάσχω κακῶς , ἀλλά στερονυσος καί λαμπρός ποιέω βούλομαι . εἰς δέ ἁμαρτωλός ὁράω τιμωρέω , ἀναμιμνήσκω ὁ παραλιτινω ὁ τριάκοντα δίκη ἔχω ἐπί ὁ κλίνη . ὅτι2 γάρ χίκενος διά ἁμαρτία ὁ νόσος παραδίδωμι τότε ἐκεῖνος , ἀκούω ὁ Χριστός λέγω · εἶδον οὖν τις τεχνάομαι , μηκέτι ἁμαρτάνω , ἵνα μή χείρων τίς σύ γεννητής . εἰ γάρ ἁμάρτημα τίνω δίκη κολάζω , ἢ στέφανος λαμβάνω ὑποδέω , εἄν ἐν κατόρθωμα ζῶ πάσχω κακῶς . ὅτι2 χήν ἐν δικαιοσύνη , χήν ἐν ἁμαρτία ζῶ , χρήσιμος ἐγώ ἢ κόλασις , οὔτε μέν λαμπρός ποιέω , οὔτε δέ σώφρων ἐργάζομαι , καί ὁ μεῖλινσαν ἐγώ ἐπιχορηγέω τιμωρία . ὅτι2 γάρ εἰμί ἐνταῦθα κολάζω καί φέρω εὐχάριστος , πραίος ἀπολαύω ἐκεῖ ὁ τιμωρία , ἀκούω ὁ Παῦλος λέγω · Ζεύς οὗτος ἐν ἐγώ καλέω ἀδύσεσθε καί ἄρρωστος , καί ποιέω ἱκανός . εἰμί γάρ ἑαυτοῦ κρίνω , οὐ εἄν κρίνω · κρίνω δέ ὑπό κύριος παιδεύω , ἵνα μή σύν ὁ κόσμος κατακρίνω .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0253.5
Ταῦτα οὖν ἅπαντα εἰδότες , καὶ τὰ τοιαῦτα φιλοσοφήσωμεν περὶ τῆς τοῦ Θεοῦ προνοίας , καὶ τοὺς ἀντιγοντας ἐπιστομίζομεν . Κἂν δὲ τι τῶν γινομένων τῇ διανοίᾳ ὑπερβαίνων τὴν ἡμετέραν , μὴ ἀπὸ τούτων τὰ
Lemmas: οὗτος οὖν ἅπας οἶδα , καί ὁ τοιοῦτος φιλοσοφέω περί ὁ ὁ Θεός πρόνοια , καί ὁ ἀντιγοντας ἐπιστομίζω . κἀν δέ τίς ὁ γίγνομαι ὁ διάνοια ὑπερβαίνω ὁ ἡμέτερος , μή ἀπό οὗτος ὁ
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0256.2
Πρὸς τοὺς ἐγκαλοῦντας , τίνας ἐνεκεν οὐκ ἐκ μέσου τέτρεν ὁ διάβολος · καὶ ὅτι οὐδὲν ἡμᾶς βλάπτει ἢ τοῦτον πορνεία ἐὰν προσέχωμεν · καὶ περὶ μετανοίας .
Lemmas: πρός ὁ ἐγκαλέω , τίς ἕνεκα οὐ ἐκ μέσος τέτρα ὁ διάβολος · καί ὅτι οὐδείς ἐγώ βλάπτω ἢ οὗτος πορνεία ἐάν προσέχω · καί περί μετάνοια .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0256.3
Ὁμιλία β' .
Lemmas: Ὁμιλία βε .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0256.4
α' . Ὁ μὲν Ἰσαὰκ ἐπιθυμῶν ποτὲ ἀριστον ἐκ τῶν χειρῶν τοῦ παιδὸς φαγεῖν , τὸν παῖδα εἰς τὴν θήραν ἐξέπεμψεν ἐκ τῆς οἰκίας · οὕτως δὲ ὁ Ἰσαὰκ ἐπιθυμήσας ἀριστον ἐκ τῶν ἡμετέρων χειρῶν λαβεῖν , οὐχ ἡμᾶς ἐξέπεμψεν ἐκ τῆς οἰκίας , ἀλλ' αὐτὸς πρὸς τὴν ἡμετέραν ἔδραμεν τράπεζαν . Τί τοῦτο φιλοστοργότερον γένοιτ' ἄν ; τί δὲ ταπεινότερον ; ὅς οὕτως θεριμὴν ἐπιδεῖξασθαι τὴν ἀγάπην κατηξίωσε , καὶ τοσοῦτον καταθῆναι ἠνέχθετο . Διὰ τοῦτο καὶ ἡμεῖς καὶ τὸν τόνον τῆς φωνῆς καὶ τὴν δύναμιν τῶν ποδῶν καταβαλόντες ἀπὸ τῆς ἑωθινῆς διαλέξεως , ἰδόντες τὴν πατρικὴν ἀμὴν , εὐθέως ἐπελαθόμεθα τῆς ἀσθενείας , ἀπεθέμεθα τὸν ὕπνον , ἀνεπερρύθμεν ὑπὸ τῆς ἡδονῆς , εἴδομεν τὴν λαμπρὰν πολιν , καὶ φωτὸς ἐνεπλήσθη ἡμῶν ἡ ψυχή . Διὰ τοῦτο καὶ μετὰ προθυμίας τὴν τράπεζαν παρατεθήμεθα , ἵνα φαγῶμεν εὐλογίῃ <261> ἡμᾶς . Οὐχ ἐστιν ἐνταῦθα κλοπὴ καὶ δόλος , καθάπερ ἐκεῖ · τότε ἕτερος μὲν ἐπετάγη εἰσελθεῖν , ἕτερος δὲ εἰσῆνγεν · Ἄλλ' ἐγὼ καὶ ἐπετάχθην εἰσελθεῖν , καὶ εἰσῆνγχα . Εὐλόγησον δὴ ἡμᾶς , ὦ πάτερ , εὐλογίαν πνευματικήν , καὶ ἄν πάντες εὐχόμεθα λαβεῖν ἀεὶ , καὶ τὴν οὐ σοὶ μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐμοὶ καὶ τοῦτοις πᾶσι χρησίμην · παρακάλεσον τὸν κοινὸν ἡμῶν ἀπάντων Δεσπότην , εἰς τὸ μακρὸν γῆρας τοῦ Ἰσαὰκ τὴν ζωὴν τὴν σὴν ἐξαγαγεῖν . Τοῦτο γὰρ καὶ ἐμοὶ καὶ τοῦτοις τῆς δρόσου τοῦ οὐρανοῦ καὶ τῆς πίστεως τῆς γῆς τιμιώτερον καὶ ἀναγκαϊότερον .
Lemmas: ὅς . ὁ μέν Ἰσαάκ ἐπιθυμέω ποτέ ἀγαθός ἐκ ὁ χείρ ὁ παῖς ἐσθίω , ὁ παῖς εἰς ὁ θήρ ἐκπέμπω ἐκ ὁ οἰκίον · οὕτως δέ ὁ Ἰσαάκ ἐπιθυμέω ἀγαθός ἐκ ὁ ἡμέτερος χείρ λαμβάνω , οὐ ἐγώ ἐκπέμπω ἐκ ὁ οἰκίον , ἀλλά αὐτός πρός ὁ ἡμέτερος τρέχω τράπεζα . τις οὗτος φιλόστοργος γίγνομαι ἄν ; τίς δέ ταπεινός ; ὅς οὕτως θεριμεις ἐπιδείκνυμι ὁ ἀγάπη καταξιώνω , καί τοσοῦτος κατατίθημι φέρω . Ζεύς οὗτος καί ἐγώ καί ὁ τόνος ὁ φωνή καί ὁ δύναμις ὁ πούς καταβάλλω ἀπό ὁ ἑωθινός διάλεξις , ὁράω ὁ πατρικός ἀμήν , εὐθύς ἐπιλανθάνομαι ὁ ἀσθένεια , ἀποτίθημι ὁ ὕπνος , ἀνεπερρύθμεν ὑπό ὁ ἡδονή , ὁράω ὁ λαμπρός πόλις , καί φάος ἐμπίμπλημι ἐγώ ὁ ψυχή . Ζεύς οὗτος καί μετά προθυμία ὁ τράπεζα παρατίθημι , ἵνα ἐσθίω εὐλογία <261> ἐγώ . οὐχ εἰμί ἐνταῦθα κλοπή καί δόλος , καθάπερ ἐκεῖ · τότε ἕτερος μέν ἐπιτάσσω εἰσέρχομαι , ἕτερος δέ εἰσφέρω · ἄλλος ἐγώ καί ἐπιτάσσω εἰσέρχομαι , καί εἰσφέρω . εὐλογέω δή ἐγώ , εἰμί πατήρ , εὐλογία πνευματικός , καί ἄν πᾶς εὔχομαι λαμβάνω ἀεί , καί ὁ οὖον σύ μόνος , ἀλλά καί ἐγώ καί οὗτος πᾶς χρήσιμος · παρακαλέω ὁ κοινός ἐγώ ἀπαντάω δεσπότης , εἰς ὁ μακρός γῆρας ὁ Ἰσαάκ ὁ ζωή ὁ σός ἐξάγω . οὗτος γάρ καί ἐγώ καί οὗτος ὁ δρόσος ὁ οὐρανός καί ὁ πίστις ὁ γῆ τίμιος καί ἀναγκαῖος .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0256.5
Ἄλλὰ γὰρ ὥρα λοιπὸν παραθεῖναι τὴν τράπεζαν · τὶς οὖν ἐστιν αὕτη ; Τὰ λέξωμεν τῶν πρὸν ἐφημένων πρὸς τὴν ὑμετέραν ἀγάπην · Ἐτι γὰρ , Ἐς τὸν περὶ τοῦ διαβόλου λόγον ἀνακινούμεν , ὃν πρὸ τούτων τῶν δύο ἡμερῶν ἐκινήσαμεν · ὃν καὶ ἔωθεν πρὸς τοὺς μυσταγωγομένους εἴπαμεν , ὅτε περὶ ἀποταγῆς καὶ συνταγῆς διελεγόμεθα τοῖς . Ποιοῦμεν δὲ τοῦτο οὐχ ἐπειδὴ ἡδὺς ἡμῖν ὁ περὶ τοῦ διαβόλου λόγος , ἀλλ' ἐπειδὴ ἀσφαλὴς ἡμῖν ἢ περὶ τούτου διδασκαλία · ἐχθρὸς γὰρ ἐστι καὶ πολέμιος · μεγάλη δὲ ἀσφάλεια τὰ τῶν ἐχθρῶν εἰδέναι σαφῶς . Εἰρήχαμεν πρῶτον , ὅτι βία οὐ κρατεῖ , οὐδὲ τυραννίδι , οὐδὲ ἀναγκάζων , οὐδὲ βιαζόμενος · ὅπερ εἰ τοῦτο ἦν , πάντας ἂν ἀπώλεσεν . Καὶ τοῦτο τεκμήριον παρηχόμεν τοῖς χοίρους , ὧν οὐχ ἠδυνήθησαν κατατολμῆσαι οἱ δαίμονες πρὸ τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ Δεσπότου · τὰ βουκόλια τοῦ Ἄλλ' καὶ τὰ ποιμνία · οὐδὲ γὰρ ταῦτα διαφθεῖραι ἐτόλμησεν ὁ διάβολος , ὡς ἀνυθεν τὴν ἐξουσίαν ἐλαβεν . Ἐν τοίνυν τοῦτο πρῶτον ἐμάθωμεν , ὅτι βία ἡμῶν οὐ κρατεῖ , οὐδὲ ἀνάγκη · δεύτερον μετ' ἐκεῖνο προσἐθηκαμεν , ὅτι καὶ ἀπάτῃ κρατῶν , οὐδὲ οὕτω πάντων περιγίνεται · καὶ πάλιν αὐτὸν τὸν ἀθλητὴν εἰς μέσον παραχθῶμεν τὸν Ἰώβ , καθ' ὃν μαρτεία κινηθῆς μηχανήματα , οὐδὲ οὕτω περιεγένετο , ἀλλὰ καὶ ἠτηθεὶς ἀνέχωρῆσεν . Ἐν ὑπολείπεται ζήτημα λοιπόν . Ποῖον
Lemmas: ἀλλά γάρ ὥρα λοιπός παρατίθημι ὁ τράπεζα · τις οὖν εἰμί οὗτος ; ὁ λέγω ὁ πρόειμι ἐφέζομαι πρός ὁ ὑμέτερος ἀγάπη · ἔτι γάρ , ἐς ὁ περί ὁ διάβολος λόγος ἀνακινέω , ὅς πρό οὗτος ὁ δύο ἡμέρα κινέω · ὅς καί εἴωθα πρός ὁ μυσταγωγέω εἶπον , ὅτε περί αποταγή καί συνταγή διαλέγω ὁ . ποιέω δέ οὗτος οὐ ἐπεί ἡδύς ἐγώ ὁ περί ὁ διάβολος λόγος , ἀλλά ἐπεί ἀσφαλής ἐγώ ἢ περί οὗτος διδασκαλία · ἐχθρός γάρ εἰμί καί πολέμιος · μέγας δέ ἀσφάλεια ὁ ὁ ἐχθρός οἶδα σαφῶς . εἴρω πρῶτος , ὅτι βία οὖον κρατέω , οὐδέ τυραννίς , οὐδέ ἀναγκάζω , οὐδέ βιάζομαι · ὅσπερ εἰμί οὗτος εἰμί , πᾶς εἄν ἀπόλλυμι . καί οὗτος τεκμήριον παρέχω ὁ χοῖρος , ὅς οὐ δύναμαι κατατολμάω ὁ δαίμων πρό ὁ ἐπιτροπή ὁ δεσπότης · ὁ βουκόλιον ὁ ἄλλος καί ὁ ποίμνιον · οὐδέ γάρ οὗτος διαφθείρω τολμάω ὁ διάβολος , ὡς ἀνύω ὁ ἐξουσία ἐλαβω . ἐν τοίνυν οὗτος πρῶτος μανθάνω , ὅτι βία ἐγώ οὖον κρατέω , οὐδέ ἀνάγκη · δύο μετά ἐκεῖνος προστίθημι , ὅτι καί ἀπάτη κράτος , οὐδέ οὗτος πᾶς περιγίγνομαι · καί πάλιν αὐτός ὁ ἀθλητής εἰς μέσος παράγω ὁ Ἰώβ , κατά ὅς μαρτεία κινέω μηχάνημα , οὐδέ οὗτος περιγίγνομαι , ἀλλά καί ἀτάω ἀναχωρέω . ἐν ὑπολείπω ζήτημα λοιπός . Ποῖον
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0257.1
δὴ τοῦτο · " Ὅτι εἰ καὶ μὴ βρᾷ , φησὶ , κρατεῖ , ἀλλ' ἀπατᾷ · καὶ διὰ τοῦτο βέλτιον τὴν αὐτὸν ἀφανισθῆναι . Εἰ γὰρ καὶ περιεγένετο ὁ Ἰὼβ , ἀλλ' ἠπατήθη ὁ Ἄδαμ καὶ ὑπεσκελίσθη · εἰ δὲ ἀνῃρέθη ἐκ μέσου καθάπαξ , οὐδὲ ὁ Ἄδαμ ἂν ὑπεσκελίσθη ποτέ · νῦν δὲ μένων τίτται μὲν ὑπ' ἡμῶν , περιγίνεται δὲ πολλῶν · δέκα αὐτοῦ κρατοῦσιν , ἀλλὰ μυρίων αὐτὸς κρατεῖ καὶ καταγωνίζεται · εἰ δὲ ἀνῆλθεν αὐτὸν ἐκ τοῦ μέσου , οὐκ ἂν οὐδὲ οἱ μύριοι ἀπώλοντο . Τί οὖν πρὸς τοῦτο ἐροῦμεν ; " Ὅτι μάλιστα μὲν πολὺ τιμιώτεροι πεπὸν ἤττωμένων οἱ κρατοῦντες , · εἰν οἱ μὲν πλείους , οἱ δὲ ἐλάττους ὡς . Κρεῖσσων γὰρ εἰς , φησὶ , ποιῶν θέλημα Θεοῦ , ἢ μυρίοι παράνομοι . Δεύτερον δὲ ὅτι ἀναῖρεθησοῦ τοῦ ἀνταγωνιστοῦ , αὐτὸς ὁ κρατῶν ἐπηρεάζεται δι' ἐκείνου.Ἄν μὲν γὰρ ἀφῆς μένειν τὸν ἀντίπαλον , οἱ ῥαθυμότεροι οὐχὶ διὰ τοὺς σπουδαιότερους , ἀλλὰ διὰ τὴν ἑαυτῶν ῥαθυμίαν ἐπηρεάζονται · ἂν δὲ φείλῃς [ 262 ] τὸν ἀνταγωνιστὴν , οἱ σπουδαιότεροι διὰ τοὺς ῥαθυμούς · α ἐπεδουλεύθησαν , καὶ τὴν οἰκείαν οὐκ ἐπεδείξαντο δύναμιν , οὐδὲ τῶν στεφάνων ἐπέτυχον .
Lemmas: δή οὗτος · " ὅτι2 εἰμί καί μή βρᾷ , φημί , κρατέω , ἀλλά ἀπατάω · καί διά οὗτος ἀγαθός ὁ αὐτός ἀφανίζω . εἰμί γάρ καί περιγίγνομαι ὁ Ἰώβ , ἀλλά ἀπατάω ὁ Άδαμ καί ὑποσκελίζω · εἰμί δέ ἀναιρέω ἐκ μέσος καθάπαξ , οὐδέ ὁ Άδαμ εἄν ὑποσκελίζω ποτός · νῦν δέ Μένων τίτα μέν ὑπό ἐγώ , περιγίγνομαι δέ πολύς · δέκα αὐτός κρατέω , ἀλλά μυρίος αὐτός κρατέω καί καταγωνίζομαι · εἰμί δέ ἀνέρχομαι αὐτός ἐκ ὁ μέσος , οὐ εἄν οὐδέ ὁ μύριοι ἀπόλλυμι . τις οὖν πρός οὗτος εἴρω ; " ὅτι2 μάλιστα μέν πολύς τίμιος πέπων ἀτάω ὁ κράτος , · ἐν ὁ μέν πλείων , ὁ δέ μικρός ὡς . κρατύς γάρ εἰς , φημί , ποιέω θέλημα Θεός , ἢ μυρίος παράνομος . Δεύτερος δέ ὅτι ἀναιρέω ὁ ἀνταγωνιστής , αὐτός ὁ κράτος επηρεάζω διά ἐκείνου.Ἄν μέν γάρ ἀφῆς μένω ὁ ἀντίπαλος , ὁ ῥᾴθυμος οὐ διά ὁ σπουδαίος , ἀλλά διά ὁ ἑαυτοῦ ῥᾳθυμία επηρεάζω · εἄν δέ φείλω [ 262 ] ὁ ἀνταγωνιστής , ὁ σπουδαῖος διά ὁ ῥᾴθυμος · ὅς ἐπιδουλεύω , καί ὁ οἰκεῖος οὐ ἐπιδείκνυμι δύναμις , οὐδέ ὁ στέφανος ἐπιτυγχάνω .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0257.2
β' . Τάχα οὐδὲπω συνήχθαι τὸ λεχθὲν · οὐκοῦν ἀνάγκη σαφέστερον αὐτὸ πάλιν εἰπεῖν · " Ἔστω ἀνταγωνιστὴς εἰς · Ἔστωσαν δὲ καὶ ἀθληταὶ δύο πρὸς ἐκεῖνον παλαίειν μέλλοντες , καὶ τούτων τῶν δύο ἀθλητῶν ὁ μὲν ὑπὸ γαστριμαργίας ἔστω διεφθαρμένος , ἡμελημένος , ἐξησθενημένος , ἐκνευρισμένος , ἕτερος δὲ σπουδάζων , εὐεκτῶν , ἐν παλαιστρᾷ διατρίβων , ἐν γυμνασίοις πολλοῖς , πᾶσαν τὴν ἄσκησιν τὴν περὶ τὴν ἀθλησιν ἐπιδεικνύμενος · ἂν τοῖνυν ἀνέλῃς τὸν ἀνταγωνιστὴν , τίνι ἐπηρεάσας τούτων ; ἄρα τῷ ῥαθυμῷ καὶ ἀμελεῖ , ἢ τῷ σπουδαίῳ τῷ τοσαῦτα πεπονθότι ; Εὐδηλον ὅτι τῷ σπουδαίῳ · ὁ μὲν γὰρ διὰ τὸν ῥαθυμὸν ἡδίκηται ἀναῖρενθὲς τοῦ ἀνταγωνιστοῦ · ὁ δὲ ῥαθυμὸς μένοντος τούτου οὐχ ἔτι διὰ τὸν σπουδαῖον ἐπηρεάσται · ἀπὸ γὰρ τῆς οἰκείας ῥαθυμίας κατέπεσεν .
Lemmas: βε . Τάχα οὐδέπω συνάγω ὁ λέγω3 · οὐκοῦν ἀνάγκη σαφής αὐτός πάλιν εἶπον · " ἔστω ἀνταγωνιστής εἰς · εἰμί δέ καί ἀθλητής δύο πρός ἐκεῖνος παλαίω μέλλω , καί οὗτος ὁ δύο ἀθλητής ὁ μέν ὑπό γαστριμαργία ἵστημι διαφθείρω , ἀμελέω , ἐξασθενέω , εκνευρισμένος , ἕτερος δέ σπουδάζω , εὐέκτης , ἐν παλαίστρα διατρίβω , ἐν γυμνάσιον πολύς , πᾶς ὁ ἄσκησις ὁ περί ὁ ἀθλέω ἐπιδείκνυμι · εἄν τοίνυν ἀναιρέω ὁ ἀνταγωνιστής , τίς ἐπηρεάζω οὗτος ; ἄρα ὁ ῥαθυμῶ καί ἀμελής , ἢ ὁ σπουδαῖος ὁ τοσοῦτος πάσχω ; ευδηλος ὅτι ὁ σπουδαῖος · ὁ μέν γάρ διά ὁ ῥᾴθυμος ἀδικέω ἀναίρω ὁ ἀνταγωνιστής · ὁ δέ ῥᾴθυμος Μένων οὗτος οὐ ἔτι διά ὁ σπουδαῖος ἐπηρεαστής · ἀπό γάρ ὁ οἰκεῖος ῥᾳθυμία καταπίπτω .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0257.3
Εἴπω καὶ ἑτέραν λύσιν τοῦ ζητήματος τούτου , ἵνα μάθῃς , ὅτι οὐχ ὁ διάβολος ἐπηρεάζει , ἀλλ' ἡ οἰκεία ῥαθυμία πανταχοῦ ὑποσκελίζει τοὺς μὴ προσέχοντας . Ἀφεῖσθω ὁ διάβολος ὁ σφόδρα πονηρὸς οὐ φύσει , ἀλλὰ προαιρέσει καὶ γνώμῃ · ὅτι γὰρ οὐκ ἔστι φύσει πανηρὸς ὁ διάβολος , ἀπ' αὐτῶν τῶν ὀνομάτων μάνθανε · διάβολος · γὰρ ἀπὸ τοῦ διαβάλλειν εἴρηται · διέβαλε γὰρ τὸν ἄνθρωπον πρὸς τὸν Θεόν · Οὐχὶ δωρεὰν σέβεται σε Ἰὼβ , λέγων · ἀλλ' ἀπόσειλον τὴν χεῖρά σου , καὶ ἄγας ὧν ἔχει · εἰ μὴ εἰς πρόσωπόν σε βλασφημήσει . Διέβαλε πάλιν τὸν Θεὸν πρὸς τὸν ἄνθρωπον · Πῦρ ἔπεσεν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ , λέγων , καὶ κατέφλεγε τὰ πρόβατα · ἐπουδίαζε γὰρ αὐτὸν πεῖσαι , ὅτι ἔωθεν ἐκ τῶν οὐρανῶν ὁ πόλεμος οὗτος ἀνερρίφισθη , καὶ συνέχρουσε τὸν οἰκέτην πρὸς τὸν δεσπότην , καὶ τὸν δεσπότην πρὸς τὸν δοῦλον · μᾶλλον δὲ οὐ συνέχρουσεν , ἀλλ' ἐπεχείρησε μὲν , οὐκ ἔτυχεν δὲ . Ἐν ἄγαν ἴδης ἕτερον συγχρούοντα οἰκέτην πρὸς τὸν δεσπότην , τὸν Ἄδαμ πρὸς τὸν Θεόν , καὶ πιστεύοντα αὐτοῦ τῇ διαβολῇ , μάθητι ὅτι οὐκ ἀπὸ τῆς οἰκείας
Lemmas: εἶπον καί ἕτερος λύσις ὁ ζήτημα οὗτος , ἵνα μανθάνω , ὅτι οὐ ὁ διάβολος ἐπηρεάζω , ἀλλά ὁ οἰκεῖος ῥᾳθυμία πανταχοῦ ὑποσκελίζω ὁ μή προσέχω . ἀφίημι ὁ διάβολος ὁ σφόδρα πονηρός οὖον φύσις , ἀλλά προαίρεσις καί γνώμη · ὅτι γάρ οὐ εἰμί φύσις πανηρὸς ὁ διάβολος , ἀπό αὐτός ὁ ὄνομα μανθάνω · διάβολος · γάρ ἀπό ὁ διαβάλλω εἴρω · διαβάλλω γάρ ὁ ἄνθρωπος πρός ὁ Θεός · οὐ δωρεά σέβομαι σύ Ἰώβ , λέγω · ἀλλά ἀπόσειλον ὁ χείρ σύ , καί λάλαξ ὅς ἔχω · εἰμί μή εἰς πρόσωπον σύ βλασφημέω . διαβάλλω πάλιν ὁ θεός πρός ὁ ἄνθρωπος · πῦρ πίπτω ἐκ ὁ οὐρανός , λέγω , καί καταφλέγω ὁ πρόβατον · επουδιαζω γάρ αὐτός πείθω , ὅτι εἴωθα ἐκ ὁ οὐρανός ὁ πόλεμος οὗτος ἀναρρίπτω , καί συνεχρουω ὁ οἰκέτης πρός ὁ δεσπότης , καί ὁ δεσπότης πρός ὁ δοῦλος · μᾶλλον δέ οὖον συνεχρουω , ἀλλά ἐπιχειρέω μέν , οὐ τυγχάνω δέ . ἐν ἄγαν ἴδη ἕτερος συγχρουω οἰκέτης πρός ὁ δεσπότης , ὁ Άδαμ πρός ὁ Θεός , καί πιστεύω αὐτός ὁ διαβολή , μανθάνω ὅτι οὐ ἀπό ὁ οἰκεῖος
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0257.5
γ' . Ὁ μὲν οὖν διάβολος ὁμολογῆται , καθὼς ἔφην , πονηρὸς εἶναι παρὰ πᾶσι · τί περὶ τῆς κτίσεως ἐροῦμεν τῆς καλῆς ταύτης καὶ θαυμαστῆς ; ἢ καὶ ἡ κτίσις πονηρά ; Καὶ τίς οὕτω μωρὸς , τίς οὕτως ἀναισθητὸς καὶ παραπληξὼς κατηγορήσαι τῆς κτίσεως ; Τί οὖν περὶ ταύτης ἐροῦμεν ; Οὐ γὰρ ἐστὶ πονηρά , ἀλλὰ καὶ καλὴ καὶ δείγμα τῆς τοῦ Θεοῦ σοφίας ἐστὶν καὶ δυνάμεως καὶ φιλανθρωπίας ἐστιν.Ἄκουσον γοῦν πῶς αὐτὴν ὁ προφήτης θαυμάζει , λέγων · Ἵς ἐμεγαλύνση τὰ ἔργα σου , Κύριε · πάντα ἐν σοφίᾳ ἐποίησας · οὐ καθέκαστον ἐπεξῆλθεν , ἀλλὰ παρεχώρησε τῷ ἀκαταλήπτῳ τῆς σοφίας τοῦ Θεοῦ."Ὅτι δὲ καὶ χρησίμως αὐτὴν οὕτω καλὴν καὶ μεγάλην ἐποίησεν , ἄκουσον τινὸς λέγοντος , ὅτι Ἐκ μεγέθους καὶ καλλονῆς κτισμάτων ἀναλόγως ὁ γενεσιουργὸς αὐτῶν θεωρεῖται · ἄκουσον καὶ τοῦ Παύλου λέγοντος · Τὰ γὰρ ἀόρατα αὐτοῦ ἀπὸ κτίσεως κόσμου τοῖς ποιήμασι νοούμενα καθορᾶται . Τοῦτον γὰρ ἔκακτος ἠλίζατο δι' ὧν εἶπεν , ὅτι αὐτὴ πρὸς θεογνωσίαν ἡμῖς
Lemmas: γε . ὁ μέν οὖν διάβολος ὁμολογέω , καθώς φημί , πονηρός εἰμί παρά πᾶς · τίς περί ὁ κτίσις εἴρω ὁ καλός οὗτος καί θαυμαστός ; ἢ καί ὁ κτίσις πονηρός ; καί τίς οὗτος μωρός , τίς οὕτως ἀναίσθητος καί παραπλήσσω κατηγορέω ὁ κτίσις ; τις οὖν περί οὗτος εἴρω ; οὖον γάρ εἰμί πονηρός , ἀλλά καί κάλως καί δείγμα ὁ ὁ Θεός σοφία εἰμί καί δύναμις καί φιλανθρωπία εστιν.ακουω γοῦν πῶς αὐτός ὁ προφήτης θαυμάζω , λέγω · Ἴς μεγαλύνω ὁ ἔργον σύ , κύριος · πᾶς ἐν σοφία ποιέω · οὖον καθέκαστον ἐπεξέρχομαι , ἀλλά παραχωρέω ὁ ἀκατάληπτος ὁ σοφία ὁ Θεοῦ."Ὅτι δέ καί χρήσιμος αὐτός οὗτος καλός καί μέγας ποιέω , ἀκούω τις λέγω , ὅτι ἐκ μέγεθος καί καλλονή κτίσμα ἀνάλογος ὁ γενεσιουργός αὐτός θεωρέω · ἀκούω καί ὁ Παῦλος λέγω · ὁ γάρ ἀόρατος αὐτός ἀπό κτίσις κόσμος ὁ ποίημα νοέω καθοράω . οὗτος γάρ κάκτος ἠλίζατο διά ὅς εἶπον , ὅτι αὐτός πρός θεογνωσία ἡμεῖς
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0258.1
ἕστα ἀνταγωνιστὴς εἰς ,
Lemmas: ἕστα ἀνταγωνιστής εἰς ,
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0258.2
σὲ εὐλογήσει ,
Lemmas: σύ εὐλογέω ,
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0260.1
χειραγωγεῖ · ὅτι αὐτὴ ποιεῖ ἐπιγινώσκειν τὸν Δεσπότην . Τί οὖν , ἐὰν ἴδωμεν τὴν καλὴν ταύτην καὶ θαυμαστήν , αὐτὴν γενομένην ἀσθελεῖα · αἰτίαν πολλοῖς , αἰτιασόμεθα αὐτήν ; Οὐδαμῶς , ἀλλ’ ἐκλίνους τοὺς μὴ χρησαμένους εἰς δέον τῷ φαρμάκῳ . Ποῦ οὖν ἀσθελεῖα αἰτία αὐτὴ ἡ χειραγωγοῦσα πρὸς θεογνωσίαν ; Ἐσκοπίσθησαν , φησίν , ἐν τοῖς διαλογισμοῖς αὐτῶν οἱ φιλόσοφοι , καὶ ἐσφεδίσθησαν , καὶ ἐλάρυσαν τῇ κτίσει παρὰ τὸν κτίσαντα . Οὐδαμοῦ διαδόλος ἐνταῦθα , οὐδαμοῦ δαίμων ἐνταῦθα , ἀλλὰ κτίσις εἰς τὸ μέσον πρόκειται μόνη διδάσκαλος τῆς θεογνωσίας . Πῶς γοῦν γέγονεν ἀσθελεῖα αἰτία ; Οὐ παρὰ τὴν ἑαυτῆς φύσιν , ἀλλὰ παρὰ τὴν ἀμέλειαν τῶν μὴ προσεχόντων . Τί οὖν ; ἀναρήσομεν καὶ τὴν κτίσιν , εἴπέ μοι ;
Lemmas: χειραγωγέω · ὅτι αὐτός ποιέω ἐπιγιγνώσκω ὁ δεσπότης . τις οὖν , ἐάν ὁράω ὁ καλός οὗτος καί θαυμαστός , αὐτός γίγνομαι ἀσθελεῖα · αἴτιος πολύς , αἰτιάομαι αὐτός ; οὐδαμός , ἀλλά κλίνω ὁ μή χράω εἰς δήω ὁ φάρμακον . πός οὖν ἀσθελεῖα αἰτία αὐτός ὁ χειραγωγέω πρός θεογνωσία ; Ἐσκοπίσθησαν , φημί , ἐν ὁ διαλογισμός αὐτός ὁ φιλόσοφος , καί ἐσφεδίσθησαν , καί λαρύνω ὁ κτίζω παρά ὁ κτίζω . οὐδαμός διαδόλος ἐνταῦθα , οὐδαμοῦ δαίμων ἐνταῦθα , ἀλλά κτίσις εἰς ὁ μέσος πρόκειμαι μόνος διδάσκαλος ὁ θεογνωσία . Πῶς γοῦν γίγνομαι ἀσθελεῖα αἰτία ; οὖον παρά ὁ ἑαυτοῦ φύσις , ἀλλά παρά ὁ ἀμέλεια ὁ μή προσέχω . τις οὖν ; ἀναιρέω καί ὁ κτίσις , εἶπον ἐγώ ;
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0260.3
δ . Βούλει καὶ ἐπὶ τοῦ Χριστοῦ τὸν λόγον γυμνάζωμεν ; Τί τῆς σωτηρίας ἐκείνης ἴσον ; τί τῆς παρουσίας ἐκείνης χρησιμώτερον ; ἀλλ’ αὕτη ἡ παρουσία τῇ σωτηριώδει , ἡ χρησίμως , πολλοῖς προσηύξη χολάσεως γέγονεν · Εἰς κρίμα γάρ , φησίν , ἐγὼ ἦλθον εἰς τὸν κόσμον τοῦτον , ἵνα οἱ μὴ βλέποντες βλέψωσι , καὶ οἱ βλέποντες τυφλοὶ γένωνται . Τί λέγεις ; τὸ φῶς ; πηρώσεως αἴτιον γέγονεν ; Οὐ τὸ φῶς πηρώσεως αἴτιον γέγονεν , ἀλλ’ ἡ ἀσθένεια τῶν ὀφθαλμῶν τῆς ψυχῆς τὸ φῶς ὑποδέξασθαι οὐκ ἰσχυσεν . Εἶδες ὅτι ἀσθενὴς πάντοθεν βλάπτεται , ὁ δὲ ἰσχυρὸς πάντοθεν ὠφελεῖται ; Πανταχοῦ γὰρ ἡ προαἵρεσις αἰτία , πανταχοῦ ἡ γνώμη κυρία · ἐπεὶ ὁ διάβολος , εἰ βούλει μαθεῖν , καὶ χρήσιμος ἡμῖν ἐστιν , ἐὰν εἰς δέον αὐτῷ χρῶμεθα , καὶ τὰ μεγάλα ἡμῖς ὠφελεί , καὶ κερδαίνομεν οὐ τὰ τυχόντα . Καὶ τοῦτο
Lemmas: δ . βούλομαι καί ἐπί ὁ Χριστός ὁ λόγος γυμνάζω ; τις ὁ σωτηρία ἐκεῖνος ἴσος ; τίς ὁ παρουσία ἐκεῖνος χρήσιμος ; ἀλλά οὗτος ὁ παρουσία ὁ σωτηριώδης , ὁ χρήσιμος , πολύς προσαυξάνω κόλασις γίγνομαι · εἰς κρίμα γάρ , φημί , ἐγώ ἔρχομαι εἰς ὁ κόσμος οὗτος , ἵνα ὁ μή βλέπω βλέπω , καί ὁ βλέπω τυφλός γίγνομαι . τις λέγω ; ὁ φάος ; πήρωσις αἴτιος γίγνομαι ; οὖον ὁ φάος πήρωσις αἴτιος γίγνομαι , ἀλλά ὁ ἀσθένεια ὁ ὀφθαλμός ὁ Ψυχή ὁ φάος ὑποδείκνυμι οὐ ἰσχύω . εἶδον ὅτι ἀσθενής πάντοθεν βλάπτω , ὁ δέ ἰσχυρός πάντοθεν ὠφελέω ; πανταχοῦ γάρ ὁ προαίρεσις αἰτία , πανταχοῦ ὁ γνώμη κύριος · ἐπεί ὁ διάβολος , εἰμί βούλομαι μανθάνω , καί χρήσιμος ἐγώ εἰμί , ἐάν εἰς δήω αὐτός χράω , καί ὁ μέγας ἡμεῖς ὠφελέω , καί κερδαίνω οὖον ὁ τυγχάνω . καί οὗτος
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0260.5
ε’ . Ταῦτά μοι πάντα εἴρηται νῦν , οὐχ ἵνα τὸν διάβολον ἐγκλημάτων ἀπαλλάξω , ἀλλ’ ἵνα ὑμᾶς ἐλευθερώσω τῆς βεθυμίας . Καὶ γὰρ σφόδρα βούλεται ἐκεῖνος τῶν ἡμετέρων ἀμαρτημάτων ἐπ’ αὐτὸν ἄγειν τὴν αἰτίαν , ἵνα ταύταις ταῖς ἐλαπίσι τρεφόμενοι , καὶ πᾶν εἶδος κακίας ἐπιόντες , πολλὴν αὐξήσωμεν καθ’ ἑαυτῶν τὴν χόλασιν , οὐδεμιὰς τυγχάνοντες συγγνώμης ἀπὸ τοῦ μετατιθεῖναι ἐπ’ αὐτὸν τὴν αἰτίαν · ὥσπερ οὖν οὐδ’ ἡ Εὐα ἐτύχεν . Ἀλλ’ ἡμεῖς μὴ τοῦτο παιδωμεν , ἀλλ’ ἐπιγινώμεν ἑαυτούς , ἐπιγινώμεν τὰ εραύματα · οὕτω γὰρ καὶ τὰ φάρμακα ἐπιθεῖναι δυνήσομεθα · ὁ γὰρ τὴν νόσον ἀγνοῦν οὐδεμιαν ποιήσει τῶν ἀρρώστιας ἐπιμελιαν . Ἡμαρτόμεν πολλά · οὐδα κάγώ · πάντες γὰρ ἐσμεν ἐν ἐπιτιμίοις · ἀλλ’ οὐχ ἀπεστέρημε συγγνώμης , οὐδὲ ἐξεπέσομεν μετανοίας · Ἐτι γὰρ ἐν τῷ σκάμματι εστῶμεν , καὶ ἐν τοῖς ἀγῶσι τῆς μετανοίας ἐσμεν . Γερόων εἰ β καὶ πρὸς τὴν ἰσχάτην ἀπήνηχας ἔξοδον ; Μὴ νομίσης μηδὲ οὕτως ἐκπεπτωκέναι μετανοίας , μηδὲ ἀπο -
Lemmas: εἰ . ταῦτα ἐγώ πᾶς εἴρω νῦν , οὐ ἵνα ὁ διάβολος ἔγκλημα ἀπαλλάσσω , ἀλλά ἵνα σύ ἐλευθερόω ὁ βεθυεις . καί γάρ σφόδρα βούλομαι ἐκεῖνος ὁ ἡμέτερος ἁμάρτημα ἐπί αὐτός ἄγω ὁ αἴτιος , ἵνα οὗτος ὁ ἐλαπίσι τρέφω , καί πᾶς εἶδος κακία ἔπειμι , πολύς αὐξάνω κατά ἑαυτοῦ ὁ χολάς , οὐδείς τυγχάνω συγγνώμη ἀπό ὁ μετατίθημι ἐπί αὐτός ὁ αἴτιος · ὥσπερ οὖν οὐδέ ὁ Εὔα τυγχάνω . ἀλλά ἐγώ μή οὗτος παιδηω , ἀλλά ἐπιγίγνομαι ἑαυτοῦ , ἐπιγίγνομαι ὁ εραυματη · οὗτος γάρ καί ὁ φάρμακον ἐπιτίθημι δύναμαι · ὁ γάρ ὁ νόσος ἀγνέω οὐδείς ποιέω ὁ αρρώστια επιμελια . ἁμαρτάνω πολύς · οὐδή κἀγώ · πᾶς γάρ εἰμί ἐν ἐπιτίμιον · ἀλλά οὐ ἀποστερέω συγγνώμη , οὐδέ ἐκπίπτω μετάνοια · ἔτι γάρ ἐν ὁ σκάμμα ἵστημι , καί ἐν ὁ ἀγών ὁ μετάνοια εἰμί . Γέρος εἰμί Β καί πρός ὁ ἰσχάτη ἀπήνηχας ἔξοδος ; μή νομίζω μηδέ οὕτως ἐκπίπτω μετάνοια , μηδέ ἀπος -
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0261.1
γνῶς τῆς σωτηρίας τῆς ἑαυτοῦ , ἀλλ' ἐννόησον τὸν λῃστὴν τὸν ἐν τῷ σταυρῷ ἐλευθερωθέντα . Τί γὰρ τῆς ὥρας ἐκείνης βραχύτερον , καθ' ἣν ἐστεφανοῦτο ; ἀλλ' ὅμως ἤρκεσεν αὐτῷ καὶ αὕτη πρὸς σωτηρίαν . Νέος εἶ ; μὴ θαρσήσης τῇ νεότητι · μὴδὲ νομίσης ἰκανὴν ἔχειν προθεσίαν τῆς ζωῆς · Ἡ γὰρ ἡμέρα Κυρίου ὡς κλέπτης ἐκ νυκτὸς οὕτως ἔρχεται . Διὰ τοῦτο δέηλον ἡμῖν ἐποίησε τὴν τελευτήν , ἵνα δέηλον ποιησώμεθα τὴν σπουδὴν καὶ τὴν πρόνοιαν . Οὐχ ὁρᾷς ἄωρους καθ' ἑκάστην ἡμέραν ἀναπεζομένους ; διὰ τοῦτο παραίνει τις · Μὴ ἀράμεν ἐπιστρέφαι πρὸς Κύριον , μηδὲ ἀναβάλλου ἡμέραν ἐξ ἡμέρας . μὴ ποτε , ὡς μέλλεις , ἐκτρίβης . Ὁ γέρων [ 266 ] ἐκεῖνον ἔχετω τὴν παραίνεσιν · ὁ νέος ταύτην ἔχετω τὴν νοῦθεσίαν . Ἀλλ' ἐν ἀσφαλείᾳ εἶ , καὶ πλουτεῖς , καὶ κομᾶς χρήμασι , καὶ οὐδὲν σοι γίνεται δεινόν ; ἀλλ' ἀκούσον τί φησιν ὁ Παῦλος · Ὅταν δὲ λέγωσιν εἰρήνην καὶ ἀσφάλειαν , τότε αἰφνίδιος αὐτοῖς ἐφίσταται ὀλεθρος . Πολλῆς γέμει μεταβολῆς τὰ πράγματα · οὐκ ἔστιν κυρίῳ τῆς τελευτῆς · γενώμεθα κυρίοι τῆς ἀρετῆς · φιλανθρωπὸς ἔστιν ὁ Δεσπότης ἡμῶν Χριστός .
Lemmas: γιγνώσκω ὁ σωτηρία ὁ ἑαυτοῦ , ἀλλά ἐννοέω ὁ ληιστής ὁ ἐν ὁ σταυρός ἐλευθερόω . τις γάρ ὁ ὥρα ἐκεῖνος βραχύς , κατά ὅς στεφανόω ; ἀλλά ὅμως ἀρκέω αὐτός καί οὗτος πρός σωτηρία . Νέος εἰμί ; μή θαρσέω ὁ νεότης · μηδέ νομίζω ἱκανός ἔχω προτίθημι ὁ ζωή · ὁ γάρ ἡμέρα κύριος ὡς κλέπτης ἐκ νύξ οὕτως ἔρχομαι . Ζεύς οὗτος δειλός ἐγώ ποιέω ὁ τελευτή , ἵνα δειλός ποιέω ὁ σπουδή καί ὁ πρόνοια . οὐχ ὁράω άωρος κατά ἕκαστος ἡμέρα ἀναπίπτω ; διά οὗτος παραινέω τις · μή αίρω ἐπιστρέφω πρός κύριος , μηδέ ἀναβάλλω ἡμέρα ἐκ ἡμέρα . μή ποτός , ὡς μέλλω , ἐκτριβή . ὁ γέρων [ 266 ] ἐκεῖνος ἔχω ὁ παραίνεσις · ὁ νέος οὗτος ἔχω ὁ νουθεσία . ἀλλά ἐν ἀσφάλεια εἰμί , καί πλουτέω , καί Κομᾶς χρῆμα , καί οὐδείς σύ γίγνομαι δεινός ; ἀλλά ἀκούω τίς φημί ὁ Παῦλος · ὅταν δέ λέγω εἰρήνη καί ἀσφάλεια , τότε Αἰφνίδιος αὐτός ἐφίστημι ὄλεθρος . Πολλῆς γέμω μεταβολεύς ὁ πρᾶγμα · οὐ εἰμί κύριος ὁ τελευτή · γίγνομαι κύριος ὁ ἀρετή · φιλάνθρωπος εἰμί ὁ Δεσπότης ἐγώ Χριστός .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0261.2
Βούλεσθε εἰπω καὶ μετανοίας ὁδούς ; Πολλαὶ τινές εἰσι καὶ ποικίλαι καὶ διάφοροι , καὶ πᾶσαι πρὸς τὸν οὐρανὸν φέρουσιν . Ἔστι πρώτη μετανοίας ὁδὸς ἁμαρτημάτων κατάγνωσις · Λέγε γὰρ σὺ πρῶτος τὰς ἁμαρτίας σου , ἵνα δικαιωθῇς · διὸ καὶ ὁ προφήτης ἔφη · Εἶπα · Ἐξαγορεύσω κατ' ἐμοῦ τὴν ἁνομίαν μου τῷ Κυρίῳ , καὶ σὺ ἀφῆκας τὴν ἀσέβειαν τῆς καρδίας μου . Κατάγνωθι τοίνυν καὶ σὺ τῶν ἁμαρτημένων · ἀρκεῖ τοῦτο τῷ Δεσπότῃ πρὸς ἀπολογίαν · ὁ γὰρ καταγνοὺς τῶν ἁμαρτημένων , ἀνυπρότερος ἔστι πρὸς τοῖς αὐτοῖς πάλιν περιπεσεῖν . Κλῖνσον τὸν κατήγορον ἔνδον τὸ σὸν συνειδὸς , ἵνα μὴ ἔξει κατήγορον ἔχει ἐπὶ τοῦ βήματος τοῦ Κυρίου . Μία μὲν οὖν μετανοίας ὁδός , ἀρίστη αὕτη · ἔστι δὲ καὶ ἑτέρα ταύτης οὐχ ἐλάττων , τὸ μὴ μηνιακκεῖν τοῖς ἐχθροῖς , τὸ κρατεῖν ὀργῆς , τὸ ἀφιέναι τὰ συνοδευλὰ ἁμαρτήματα · οὕτω γὰρ ἡμῖν ἀφεθήσεται καὶ τὰ εἰς τὸν Δεσπóτην γεγενημένα · ἰδοὺ καὶ δεύτερον ἁμαρτημάτων καθαρόσιον · Ἐὰν γὰρ ἀφῆτε , φησί , τοῖς ἀδελείοις ὑμῶν , καὶ ὁ Πατὴρ ὑμῶν ὁ οὐράνιος ἀφήσει ὑμῖν . Βούλει καὶ τρίτην μαθεῖν μετανοίας ὁδόν ; Εὐχὴ ζέουσα καὶ ἀκριβής , καὶ ἀπὸ βαθυτάτης καρδίας τοῦτο ποιεῖν . Οὐχ εἶδες ἐκεῖνην τὴν χήραν , πῶς τὸν ἀναίσχυντον δικαστὴν ἐπεσπάσατο ; Σὺ δὲ ἡμερον ἔχεις Δεσπóτην καὶ προσσην καὶ φιλάθρω -
Lemmas: βούλομαι εἶπον καί μετάνοια ὁδός ; πολλή τις εἰμί καί ποικίλος καί διάφορος , καί πᾶς πρός ὁ οὐρανός φέρω . εἰμί πρῶτος μετάνοια ὁδός ἁμάρτημα κατάγνωσις · λέγω γάρ σύ πρῶτος ὁ ἁμαρτία σύ , ἵνα δικαιόω · διό καί ὁ προφήτης φημί · εἶπον · ἐξαγορεύω κατά ἐγώ ὁ ἀνομία ἐγώ ὁ κύριος , καί σύ ἀφίημι ὁ ἀσέβεια ὁ Καρδία ἐγώ . καταγιγνώσκω τοίνυν καί σύ ὁ ἁμαρτάνω · ἀρκέω οὗτος ὁ δεσπότης πρός ἀπολογία · ὁ γάρ καταγιγνώσκω ὁ ἁμαρτάνω , ἀνυπρότερος εἰμί πρός ὁ αὐτός πάλιν περιπίπτω . Κλῖνσον ὁ κατήγορος ἔνδον ὁ σός σύνοιδα , ἵνα μή ἔξειμι κατήγορος ἔχω ἐπί ὁ βῆμα ὁ κύριος . Μία μέν οὖν μετάνοια ὁδός , ἀγαθός οὗτος · εἰμί δέ καί ἕτερος οὗτος οὐ μικρός , ὁ μή μηνιακκεῖν ὁ ἐχθρός , ὁ κρατέω ὀργή , ὁ ἀφίημι ὁ συνοδευλὰ ἁμάρτημα · οὗτος γάρ ἐγώ ἀφίημι καί ὁ εἰς ὁ Δεσπóτην γίγνομαι · ἰδού καί δύο ἁμάρτημα καθαρόσιον · ἐάν γάρ ἀφίημι , φημί , ὁ ἀδελείοις σύ , καί ὁ πατήρ σύ ὁ οὐράνιος ἀφίημι σύ . βούλομαι καί τρίτος μανθάνω μετάνοια ὁδός ; εὐχή ζέω καί ἀκριβής , καί ἀπό βαθύς Καρδία οὗτος ποιέω . οὐχ ὁράω ἐκεῖνος ὁ χήρα , πῶς ὁ ἀναίσχυντος δικαστής ἐπισπάω ; σύ δέ ἥμερος ἔχω Δεσπóτην καί προσσαίνω καί φιλάθρω -
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0261.4
Ὅτι ἐκ βαθύμιας ἡ κακία , καὶ ἀπὸ σπουδῆς ἡ ἀρετή , καὶ οὐδὲν οὔτε οἱ ἄνθρωποι ποηροὶ , οὔτε αὐτὸς ὁ διώβολος τὴν ῥήτορα παραβληλάφω δύναται · καὶ ἡ ἀπόδειξις ἀλλοιῶν τε πολλαχόθου , καὶ ἐκ τῶν κατὰ τὸν Ἄδαμ καὶ τὸν Ἰώβ .
Lemmas: ὅτι2 ἐκ βαθυεις ὁ κακία , καί ἀπό σπουδή ὁ ἀρετή , καί οὐδείς οὔτε ὁ ἄνθρωπος ποηρω , οὔτε αὐτός ὁ διόβολος ὁ ῥήτωρ παραβάλλω δύναμαι · καί ὁ ἀπόδειξις ἀλλοιόω τε πολλαχόθου , καί ἐκ ὁ κατά ὁ Άδαμ καί ὁ Ἰώβ .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0261.5
Ὁμιλία γ' .
Lemmas: Ὁμιλία γε .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0261.6
α' . Ἡμεῖς μὲν πρὸ τῆς χθὲς ἡμέρας τοὺς περὶ τοῦ διαβόλου λόγους πρὸς τὴν ἀγόπην ἐκινουμέν τὴν ἡμετέραν · ἑτεροὶ δὲ πρὸ τῆς χθὲς ἡμέρας , λόγων κινουμένων ἐνταῦθα τοιούτων , ἐν τοῖς θεάτροις καθἡμένοι , τοῦ διαβόλου τὴν πομπὴν ἐθεώρουν · ἀμιλάτων μετεχὸν ἐκείνοι παραινῶν , ὑμεῖς ἀπροσμάτων ἐκινουμέντε πνευματικῶν · ἔσθιον ἐκεῖνοι τὴν ἀκαθαρσίαν τὴν διαβολικήν , ἐκτεῖσθε ὑμεῖς τὸ μύρον τὸ πνευματικόν . Τίς ἄρα αὐτοῦς ἀπεδουλώθησε ; τὴς ἄρα αὐτοὺς ἀπέσχε τῆς ποίμνης τῆς ἱερᾶς ; Ἄρα
Lemmas: ὅς . ἐγώ μέν πρό ὁ χθές ἡμέρα ὁ περί ὁ διάβολος λόγος πρός ὁ ἀγόπην κινέω ὁ ἡμέτερος · ἕτερος δέ πρό ὁ χθές ἡμέρα , λόγος κινέω ἐνταῦθα τοιοῦτος , ἐν ὁ θέατρον κάθημαι , ὁ διάβολος ὁ πομπή θεωρέω · αμιλατος μετέχω ἐκεῖνος παραινέω , σύ απροσμαω κινέω πνευματικός · ἐσθίω ἐκεῖνος ὁ ἀκαθαρσία ὁ διαβολικός , κτάομαι σύ ὁ μύρον ὁ πνευματικός . Τῖς ἄρα αὔτεος ἀπεδουλώθησε ; σής ἄρα αὐτός ἀπέχω ὁ ποίμνη ὁ ἱερός ; ἄρας
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0264.1
κακείνους · ὁ διάβολος ἠπάτησε · πῶς οὖν ὑμᾶς οὐκ ἠπάτησεν ; Οἱ αὐτοὶ ἄνθρωποι ὑμᾶς κακείνους , κατὰ τὴν φύσιν λέγω · τὴν αὐτὴν ἔχετε ψυχὴν ὑμεῖς κακείνοι , τὰς αὐτὰς ἔχετε ἐπιθυμίας τὰς παρὰ τῆς φύσεως · πῶς οὖν οὐκ ἐν τοῖς αὐτοῖς ὑμεῖς κακείνοι ; Ὑπεδιὴ αἱ προαιρέσεις οὐχ αὐταί · ὁ μὲν κακείνοις · διὰ τοῦτο ἐκεῖνοι μὲν ἐν ἀπάτῃ , ὑμεῖς δὲ ἐκτὸς τῆς ἀπάτης . Οὐ πάλιν τὸν διάβολον ἀπαλλάττων ἐγκλημάτων ταῦτα λέγω , ἀλλ’ ὑμᾶς ἀμαρτημάτων ἐλευθερῶσαι σπουδάζων . Πονηρὸς ὁ διάβολος , ὁμολογῶ κἀγώ , ἀλλ’ ἐαυτῷ πονηρὸς , οὐχ ἡμῖν , ἂν νικήσωμεν · τοιαύτη γὰρ τῆς κακίας ἡ φύσις · τοὺς κεκτημένους ἐστιν ὀλεθρία μόνους , ἡ δὲ ἀρετὴ τούναντίον · οὐχὶ τοὺς κεκτημένους μόνον , ἀλλὰ καὶ τοὺς πλησίον ὠφελείν δύναται . Καὶ ἰνα μάθῃς , ὅτι τὸ μὲν κακὸς ἐαυτῷ κακὸς , ὁ δὲ ἀγαθὸς , καὶ ἑτέροις ἀγαθός , μαρτυρῶν σοι παρέχω παροιμίαν . Τέχνη , φησίν , ἀρτὸς κακὸς γένη , μόνος ἀντελίσσει τὰ κακὰ · ἐὰν δὲ σοφός , ἀναπλ καὶ τῷ πλησίον .
Lemmas: ἐκεῖνος · ὁ διάβολος ἀπατάω · πῶς οὖν σύ οὐ ἀπατάω ; ὁ αὐτός ἄνθρωπος σύ ἐκεῖνος , κατά ὁ φύσις λέγω · ὁ αὐτός ἔχω ψυχή σύ ἐκεῖνος , ὁ αὐτός ἔχω ἐπιθυμία ὁ παρά ὁ φύσις · πῶς οὖν οὐ ἐν ὁ αὐτός σύ ἐκεῖνος ; Ὑπεδιὴ ὁ προαίρεσις οὐ αὐτός · ὁ μέν ἐκεῖνος · διά οὗτος ἐκεῖνος μέν ἐν ἀπάτη , σύ δέ ἐκτός ὁ ἀπάτη . οὖον πάλιν ὁ διάβολος ἀπαλλάσσω ἔγκλημα οὗτος λέγω , ἀλλά σύ ἁμάρτημα ἐλευθερόω σπουδάζω . πονηρός ὁ διάβολος , ὁμολογέω ἐγώ , ἀλλά αὐτός πονηρός , οὐ ἐγώ , εἄν νικάω · τοιοῦτος γάρ ὁ κακία ὁ φύσις · ὁ κτάομαι εἰμί ὀλέθριος μόνος , ὁ δέ ἀρετή τουναντίον · οὐ ὁ κτάομαι μόνος , ἀλλά καί ὁ πλησίος ὠφελέω δύναμαι . καί ἵνα μανθάνω , ὅτι ὁ μέν κακός αὐτός κακός , ὁ δέ ἀγαθός , καί ἕτερος ἀγαθός , μαρτυρέω σύ παρέχω παροιμία . Τέχνη , φημί , ἐτν-ίτης κακός γένος , μόνος ἀντελίσσει ὁ κακός · ἐάν δέ σοφός , ἀναπλ καί ὁ πλησίος .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0264.2
Ἡπατήθησαν ἐν τοῖς θεάτροις , ἀλλ’ ὑμεῖς οὐκ ἠπατήθητε . Μεγίστη αὕτη πραγμάτων ἀπόδειξις , ἐλεγχος σαφὴς καὶ λογισμὸς 268 ἀναμφισβήτητος τοῦ πανταχοῦ τὴν προαίρεσιν εἶναι κυρίαν . Τοῦτο δὲ καὶ αὐτὸς κέχρηται τῷ τρόπῳ τῆς ἀποδείξεως · κἂν ἴδῃς ἄνθρωπον ἐν πονηρίᾳ ζῶντα καὶ πᾶσαν κακίαν ἐπιδεικνύμενον , εἶτα αἰτιωμένον τοῦ θεοῦ τὴν πρόνοιαν καὶ λέγοντα , ὅτι τύχην καὶ εἰμαρμένης ἀνάγκη καὶ δαιμόνων τυραννίδη τὴν ἡμετέραν ἐβέβηκε φύσιν , καὶ πάντοθεν τὴν αἰτίαν ἀφ’ ἑαυτοῦ μὲν ἀπάγεται , ἐπὶ δὲ τὸν δημιουργὸν καὶ τοῦτο δὲ πάντος προνοοῦντα μεταφέροντα , ἀπόφραξον αὐτοῦ τὸ στόμα , μὴ λόγῳ , ἀλλ’ ἔργῳ , ἐπίδειξις σύνδουλον ἑτέρου ἐν ἀρετῇ καὶ ἐπικεικῇ ζῶντα . Οὐ χρεία λόγων μακρῶν , οὐ χρεία κατασκευῆς συμπεπλεγμένης , οὐδὲ συλλογισμῶν · διὰ τῶν ἔργων ἡ ἀπόδειξις γίνεται · εἴπ’ πρὸς αὐτόν · Καὶ σὺ δοῦλος , κακείνους δοῦλος · καὶ σὺ ἄνθρωπος , κακείνους ἄνθρωπος · τὸν αὐτὸν κόσμον οἴκεις , ὑπὸ τὸν αὐτὸν οὐρανὸν τὰς αὐτὰς τρέφει τροφάς · πῶς οὖν μὲν ἐν πονηρίᾳ , κακείνους δὲ ἐν ἀρετῇ ; Διὰ τοῦτο καὶ ὁ θεὸς ἀφῆκε τοὺς πονηροὺς τοῖς ἀγαθοῖς ἀναμαρτίσαι , καὶ οὐχ ὁλῶν μὲν τοὺς πονηροὺς ἐδῶκε γῆν , εἰς ἑτέραν δὲ τοὺς ἀγαθοὺς οἰκοῦμεν ἀμύκησεν , ἀλλὰ ἀνέμιξε τούτους ἐκεῖνοις , πολὺ τὸ χρήσιμον ἐργαζόμενος . Οἱ γὰρ ἀγαθοὶ δοκιμώτεροι φαίνονται , ἐν μέσῳ τῶν κακούντων αὐτοὺς ὁρῶντες ζῆν καὶ πρὸς κακίαν ἐλκόντων θέντες καὶ τῆς ἀρετῆς ἀντιλαμβάνονται . Δεῖ γὰρ , φησίν , καὶ αἰρέσεως εἶναι ἐν ὑμῖν , ἵνα οἱ δοκιμίοι φανερὸι γένωνται ἐν ὑμῖν .
Lemmas: ἀπατάω ἐν ὁ θέατρον , ἀλλά σύ οὐ ἀπατάω . Μεγίστη οὗτος πρᾶγμα ἀπόδειξις , ἔλεγχος σαφής καί λογισμός 268 ἀναμφισβήτητος ὁ πανταχοῦ ὁ προαίρεσις εἰμί κύριος . οὗτος δέ καί αὐτός χράομαι ὁ τρόπος ὁ ἀπόδειξις · κἀν ὁράω ἄνθρωπος ἐν πονηρία ζῶ καί πᾶς κακία ἐπιδείκνυμι , εἶτα αἰτιάομαι ὁ θεός ὁ πρόνοια καί λέγω , ὅτι Τύχη καί εἴμαρμαι ἀνάγκη καί δαίμων Τυραννίδη ὁ ἡμέτερος βαίνω φύσις , καί πάντοθεν ὁ αἴτιος ἀπό ἑαυτοῦ μέν ἀπάγω , ἐπί δέ ὁ δημιουργός καί οὗτος δέ πάντως προνοέω μεταφέρω , ἀποφράσσω αὐτός ὁ στόμα , μή λόγος , ἀλλά ἔργον , ἐπίδειξις σύνδουλος ἕτερος ἐν ἀρετή καί ἐπικεικῇ ζῶ . οὖον χρεία λόγος μακρός , οὖον χρεία κατασκευή συμπλέκω , οὐδέ συλλογισμός · διά ὁ ἔργον ὁ ἀπόδειξις γίγνομαι · εἶπον πρός αὐτός · καί σύ δοῦλος , ἐκεῖνος δοῦλος · καί σύ ἄνθρωπος , ἐκεῖνος ἄνθρωπος · ὁ αὐτός κόσμος οἰκέω , ὑπό ὁ αὐτός οὐρανός ὁ αὐτός τρέφω τροφή · πῶς οὖν μέν ἐν πονηρία , ἐκεῖνος δέ ἐν ἀρετή ; Ζεύς οὗτος καί ὁ θεός ἀφίημι ὁ πονηρός ὁ ἀγαθός αναμαρτισος , καί οὐ ὄλλυμι μέν ὁ πονηρός δίδωμι γῆ , εἰς ἕτερος δέ ὁ ἀγαθός οἰκέω ἀμύκησεν , ἀλλά ἀναμίσγω οὗτος ἐκεῖνος , πολύς ὁ χρήσιμος ἐργάζομαι . ὁ γάρ ἀγαθός δόκιμος φαίνω , ἐν μέσος ὁ κακόω αὐτός ὁράω ζῶ καί πρός κακία ἕλκω θέω καί ὁ ἀρετή ἀντιλαμβάνω . Δεύς γάρ , φημί , καί αἵρεσις εἰμί ἐν σύ , ἵνα ὁ δοκίμιος φανερόω γίγνομαι ἐν σύ .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0264.3
Οὕτω καὶ διὰ τοῦτο τοὺς πονηροὺς ἀφήκεν εἶναι ἐν τῷ μέσῳ , ἵνα οἱ ἀγαθοὶ διαλάμπωσι μᾶλλον . Ὁρᾷς τὸ κέρδος ὅσον ; Ἀλλ’ οὐ παρὰ τῶν πονηρῶν τὸ κέρδος , ἀλλὰ παρὰ τῆς ἀνδρείας τῶν ἀγαθῶν . Διὰ τοῦτο καὶ τὸν Νῶε θαυμάζομεν , οὐχ ὅτι δίκαιος ἦν , οὐδὲ ὅτι τέλειος ἦν μόνος , ἀλλ’ ὅτι ἐν τῇ γενεᾷ ἐκείνῃ τῇ διεστραμμένῃ καὶ πονηρᾷ διέσωσε τὴν ἀρετήν , ὅτε οὐχ εἶχε παράδειγμα ἀρετῆς , ὅτε πάντες πρὸς πονηρίαν αὐτὸν παρεκάλουν · καὶ πᾶσαν ἀπ’ ἐναντίας ἤλθεν ἐκεῖνος , καθάπερ τις ὀδίνων πολλῇ πλήθει βόλῃ φερομένην τὴν ἐναντίαν ὁδὸν ὁδόν . Διὰ τοῦτο οὐχ ἀπλῶς εἶπε , Νῶε δίκαιος , τέλειος , ἀλλὰ προσέθηκεν , ἐν τῇ γενεᾷ αὐτοῦ , ἐν τῇ διεστραμμένῃ , ἐν τῇ ἀπεγνωσμένῃ , ὅτε οὐδὲν ἐμπόριον ἦν ἀρετῆς . Τοῖς μὲν οὖν ἀγαθοῖς ἀπὸ τῶν πονηρῶν τοῦτο τὸ κέρδος · ἦν · οὕτω γοῦν καὶ δῶρα ὑπὸ ἀνέμων ἐναντίων ἐπιζύμενα ἰσχυρότερα γίνεται . Ἔστι δὲ
Lemmas: οὕτως καί διά οὗτος ὁ πονηρός ἀφίημι εἰμί ἐν ὁ μέσος , ἵνα ὁ ἀγαθός διαλάμπω μᾶλλον . ὁράω ὁ κέρδος ὅσος ; ἀλλά οὖον παρά ὁ πονηρός ὁ κέρδος , ἀλλά παρά ὁ ἀνδρεῖος ὁ ἀγαθός . Ζεύς οὗτος καί ὁ Νῶε θαυμάζω , οὐ ὅτι δίκαιος εἰμί , οὐδέ ὅτι τέλειος εἰμί μόνος , ἀλλά ὅτι ἐν ὁ γενεά ἐκεῖνος ὁ διαστρέφω καί πονηρός διασῴζω ὁ ἀρετή , ὅτε οὐ ἔχω παράδειγμα ἀρετή , ὅτε πᾶς πρός πονηρία αὐτός παρακαλέω · καί πᾶς ἀπό ἐναντίος ἔρχομαι ἐκεῖνος , καθάπερ τις οδιναω πολύς πλῆθος Βόλη φέρω ὁ ἐναντίος ὁδός ὁδός . Ζεύς οὗτος οὐ ἀπλόος εἶπον , Νῶε δίκαιος , τέλειος , ἀλλά προστίθημι , ἐν ὁ γενεά αὐτός , ἐν ὁ διαστρέφω , ἐν ὁ απεγνωσμένος , ὅτε οὐδείς ἐμπόριον εἰμί ἀρετή . ὁ μέν οὖν ἀγαθός ἀπό ὁ πονηρός οὗτος ὁ κέρδος · εἰμί · οὗτος γοῦν καί Δῶρα ὑπό ἄνεμος ἐναντίος ἐπιζύμενα ἰσχυρός γίγνομαι . εἰμί δέ
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0264.4
καὶ τοῖς πονηροῖς κέρδος ἀπὸ τῆς ἐπιμείας τῶν ἀγαθῶν · αἰδούμενοι , αἰσχύνοντες , ἐρυθριῶσι μελέτους , κἂν μὴ ἀποστοῦσι τῆς κακίας , ἀλλ’ ὅμως μετὰ τοῦ λανθάνειν τολμῶσι ἀπερ τολμῶσι . Οὐ μικρὸν δὲ τοῦτο , μὴ ἔχειν πεπαρηγορημένην τὴν παρανομίαν · ὁ γὰρ τῶν ἄλλων βίος κατήγορος τῆς τούτων κακίας γίνεται . Ἀκούσον γοῦν τί φασιν περὶ τοῦ δικαίου · Βαρὺς ἐστὶν ἡμῖν καὶ βλέπων . Οὐ μικρὰ δὲ ἀρχὴ διορθώσεως τὸ δάκνειν · αὐτοῦ τῆς παρουσίας · καὶ γὰρ εἰ μὴ ἔδωκεν αὐτοῖς ἡ ὄψις τοῦ δικαίου , οὐκ ἂν τοῦτο ἐξελέξαντο τὸ ῥῆμα · τὸ δὲ δάκνειν καὶ στυφίνει τὸ συνεῖδὲ ἀπὸ τῆς παρουσίας ἐκείνου , οὐ μικρὸν ἂν εἴη κώλυμα τοῦ μὴ μετὰ ἀδείας τῇ πονηρίᾳ κεχρῆσθαι . Εἰδὲ πῶς ἐστὶ κέρδος καὶ τοῖς ἀγαθοῖς ἀπὸ τῶν πονηρῶν , καὶ τοῖς πονηροῖς ἀπὸ τῶν ἀγαθῶν · διὰ τοῦτο οὐ διείλεν αὐτοὺς ὁ θεός , ἀλλ’ ἀφήκεν ἀναμιγνύειν .
Lemmas: καί ὁ πονηρός κέρδος ἀπό ὁ επιμειης ὁ ἀγαθός · αἰδέομαι , αἰσχύνω , ἐρυθριάω μελετέω , κἀν μή ἀφίστημι ὁ κακία , ἀλλά ὅμως μετά ὁ λανθάνω τολμάω ὅσπερ τολμάω . οὖον μικρός δέ οὗτος , μή ἔχω παρηγορέω ὁ παρανομία · ὁ γάρ ὁ ἄλλος βίος κατήγορος ὁ οὗτος κακία γίγνομαι . ἀκούω γοῦν τίς φημί περί ὁ Δίκαιος · βαρύς εἰμί ἐγώ καί βλέπω . οὖον μικρός δέ ἀρχή διόρθωσις ὁ δάκνω · αὐτός ὁ παρουσία · καί γάρ εἰμί μή δίδωμι αὐτός ὁ ὄψις ὁ Δίκαιος , οὐ εἄν οὗτος ἐκλέγω ὁ ῥῆμα · ὁ δέ δάκνω καί στυφινευς ὁ συνοράω ἀπό ὁ παρουσία ἐκεῖνος , οὖον μικρός εἄν εἰμί κώλυμα ὁ μή μετά ἄδεια ὁ πονηρία χράομαι . ἀνάκλεις πῶς εἰμί κέρδος καί ὁ ἀγαθός ἀπό ὁ πονηρός , καί ὁ πονηρός ἀπό ὁ ἀγαθός · διά οὗτος οὖον διαιρέω αὐτός ὁ θεός , ἀλλά ἀφίημι ἀναμίσγω .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0264.6
Τούτων μνημονεύσας , τοῦτο ἐπιτομικώτερος τοὺς ἀθώους , τοὺς διακεχυμένους , τοὺς ὀνηροφόρους , τοὺς ἀναδυομένους πρὸς τοὺς τῆς ἀρετῆς πόνους , τοὺς τοῦ κοινὸν Δεσπότου κατηγοροῦντας . Ἅμαρτες , φησίν ,
Lemmas: οὗτος μνημονεύω , οὗτος ἐπιτομικός ὁ ἄθωος , ὁ διαχέω , ὁ ονηροφορος , ὁ αναδυόμενος πρός ὁ ὁ ἀρετή πόνος , ὁ ὁ κοινός δεσπότης κατηγορέω . ἁμαρτάνω , φημί ,
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0265.1
ἠσύχασον , μὴ προσθῆς δευτέραν ἁμαρτίαν χαλεπωδον ἐπαγγελίας καὶ οὗτοι κάκεινοι , τὰ αὐτὰ ἐπαύλα
Lemmas: ἡσυχάζω , μή προστίθημι δύο ἁμαρτία χαλεπώδης ἐπαγγελία καί οὗτος ἐκεῖνος , ὁ αὐτός ἔπαυλα
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0265.2
τέραν · οὐχ οὕτω χαλεπὸν τὸ ἁμαρτεῖν , ὡς μετὰ τὴν ἀμφοτέροις προέκειτο κατορθώσασιν , ὁ αὐτὸς καὶ
Lemmas: τέρα · οὐ οὗτος χαλεπός ὁ ἁμαρτάνω , ὡς μετά ὁ ἀμφότερος πρόκειμαι κατορθόω , ὁ αὐτός καί
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0265.3
ἁμαρτίαν τοῦ Δεσπότου κατηγορεῖν . Ἐπιγνῶθι τὸν πρὸς τούτους καὶ πρὸς ἐκείνους ἦλθε , μετὰ τῆς αὐ -
Lemmas: ἁμαρτία ὁ δεσπότης κατηγορέω . ἐπιγιγνώσκω ὁ πρός οὗτος καί πρός ἐκεῖνος ἔρχομαι , μετά ὁ αὖος -
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0265.4
αἴτιον τῆς ἁμαρτίας , καὶ οὐδὲνα ἄλλον εὕρησας , ἢ τῆς γυμνότητος καὶ πρὸς τούτους καὶ πρὸς ἐκείνους ,
Lemmas: αἴτιος ὁ ἁμαρτία , καί οὐδείς ἄλλος εὑρίσκω , ἢ ὁ γυμνότης καί πρός οὗτος καί πρός ἐκεῖνος ,
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0265.5
τὴν ἁμαρτητὸτά σε . Πανταχοῦ προαιρέσεως χρεία μετὰ τῆς αὐτῆς πείνης , καὶ ξένος ὁμοίως · πάντα ἴσα
Lemmas: ὁ ἁμαρτητὸτά σύ . πανταχοῦ προαίρεσις χρεία μετά ὁ αὐτός πεῖνα , καί ξένος ὁμοίως · πᾶς ἴσος
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0265.6
ἀγαθῆς · ἔδειξα ὑμῖν τοῦτο οὐκ ἀπὸ λογισμῶν ψιλῶν , κάκεινος καὶ τούτοις .
Lemmas: ἀγαθός · δείκνυμι σύ οὗτος οὐ ἀπό λογισμός ψιλός , κενός καί οὗτος .
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0265.7
ἀλλ’ ἀπὸ συνδούλων τῶν ἐν αὐτῷ τῷ κόσμῳ ζῶντων . Πῶς οὖν τὸ τέλος οὐχ ἴσον ; “ Ὅτι ἡ προαίρεσις οὐχ
Lemmas: ἀλλά ἀπό σύνδουλος ὁ ἐν αὐτός ὁ κόσμος ζῶ . Πῶς οὖν ὁ τέλος οὐ ἴσος ; “ ὅτι2 ὁ προαίρεσις οὐ
joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0265.8
Ταύτῃ καὶ αὐτὸς χέχρητο τῇ ἀποδείξει · οὕτω καὶ ὁ ἀρξεν · αὐτὴ γὰρ μόνη τὴν διαίρεσιν [ 271 ] ἐποίη -
Lemmas: Ταύτη καί αὐτός χράω ὁ ἀποδείκνυμι · οὗτος καί ὁ ἄρχω · αὐτός γάρ μόνος ὁ διαίρεσις [ 271 ] ποῖος -