joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0269.1
βυγὶς , ἑκεῖνος δὲ γυμνὸς ἐκἀπθο , καὶ ὁ μόνον ἱμάτιον εἶχε παρὰ τῆς φύσεως , τῆς σαρκὸς τὴν περιβολήν , χαλεπῇ σπῆδὼν καὶ τοῦτο πανταχόθεν διέφθειρεν ὁ διάβολος . Πάλιν οὖτοι οἱ πάντες κἂν ὑπὸ στέγην εἰσὶ προπυλαίων τῶν ἐν τοῖς βλακείας , κἂν καλῶς καλῦπτενται · ἐκεῖνο , δὲ αἴθριος διανυκτερεύων ἀελ - διετέλει , οὐδὲ τὴν ἀπὸ ψιλῆς στέγης παραμυθίαν ἔχων · καὶ τὸ δὴ μεῖζον , ὅτι οὗτοι μὲν πολλὰ ἑαυτοῖς συνίσασιν τὰ δεινὰ , ἐκεῖνος δὲ οὐδὲν ἑαυτῷ συνέθηκε ἄ . Τοῦτο γὰρ καθ’ ἕκαστον τῶν συμπεδοχότων αὐτῷ παρατηρούμενον , ὁ μεῖζονα αὐτοῦ τὴν δύναμιν ἐποίησε , καὶ πλείονα τὴν ἀπορᾶν εἰργάζετο , τὸ μηδὲ τὴν βίτταν τῶν γινομένων εἰδεῖν . Οὕτω μὲν οὖν , ὅπερ ἔφην , πολλὰ ἂν ἔχοιεν ἑαυτοὺς αὐτὶδαθαι · οὐ μικρὸν δὲ τοῦτο εἰς παραμυθίαν συμφέρει , τὸ συνειδεῖναι ἑαυτὸν δικαίως τιμωρουμένον · ἐκεῖνος δὲ καὶ ταύτης ἀπεστέρητο τῆς παραμυθίας , καὶ πολιτείαν ἐπιδειξάμενος ἀρετῆς γέμουςαν , τὰ τῶν ἔργατα τετολμηκότων ὑπέμεινε . Καὶ οὕτοι μόνοι παρ’ ἡμῖν πένθεις ἀνθὼν καὶ ἐξ ἀρχῆς ἐνεμελέτησαν τῇ συμφορᾷ · ἐκεῖνο , δὲ ἀμελέτητον ὑπέμεινε πενίαν , ἀθρόον δεκάμενος τὴν ἐκ τοῦ πλοῦτου μεταβολήν . Ἄσπερ οὖν τὸ τὴν αἰτίαν εἰδεῖν τῶν γινομένων , μεγίστον εἰς παραμυθίαν , οὕτως οὐκ ἔλαττον ἐκείνου , τὸ μελετῆσαντα πενίαν ἐξ ἀρχῆς , οὕτως ἐν πενίᾳ διέγειν · ὅν ἀμφοτέρων ὁ δικαῖος ἐκεῖνος ἐστέρητο , καὶ οὐδὲ οὕτω κατέπιπτεν . Εἶδες αὐτὸν καὶ πρὸς ἐσχάτην ἐλθόντα πενίαν , καὶ μεθ’ ἣν ἑτέραν οὐκ ἔστιν εὑρεῖν ; τί γὰρ ἂν τοῦ γυμνοῦ , καὶ μηδὲ στέγην ἔχοντος πενέστερον γένοιτο ἂν ; Μᾶλλον δὲ οὐδὲ ἐδάφους πάντως ἀπολαύειν κἄρῃος ἦν · οὐ γὰρ ἐπὶ τῆς γῆς , ἀλλ’ ἐπὶ τῆς κοτρίας ἐκάθιστο . Οὐκοῦν ὅταν ἴδῃς σαυτὸν ἐν πενίᾳ γενομένον , ἐννόησον τοῦ δικαίου τὸ πάθος , καὶ εὐθὺς ἀναστήση , καὶ πάντα ἀποκρούση λογισμῶν αὐθίψια . Μία μὲν οὖν αὕτη συμφορὰ πάντων ὁμοῦ τῶν δεινῶν ὑπόθεσις εἶναι δοκεῖ τοῖς ἀνθρώποις · δευτέρα δὲ μετ’ ἐκείνην , μᾶλλον δὲ πρὸ ἐκείνης , ἡ τοῦ σώματος πλῆγή . Τίς οὖν οὕτως ἡδρώσθησε ποτε ; τὸ τοιαύτην ψόσον ὑπέμεινε ; τὶς τοσαύτην πληγὴν ἐδέξατο , ἢ ἑτερον δεξαμένου εἶδεν ; Οὐκ ἔστιν οὐδεὶς . Κατὰ μικρὸν αὐτῷ τὸ σῶμα ἐδαπανᾶτο , καὶ πηγὴ σχυλῆκων αὐτῷ πάντοθεν ἐδρουν ἀπὸ τῶν μελῶν , καὶ διηνεκῆς ἦν αὐτῇ ἡ ἐπιρρόη , καὶ πολλὴ πανταχόθεν ἡ δυσωδία , καὶ τὸ σῶμα κατὰ μικρὸν ἀναλυσόμενον καὶ τοιαύτη σπτεδόνι τριχόμενον ἀπθὶ τὰ σιτία ἐποίει , καὶ λιμὸς ἦν αὐτῷ ξένος καὶ παράδοξος · οὐδὲ γὰρ δεδομένης τῆν ὕνατο τῆς τροφῆς ἀπολαύειν · Βρόσων γὰρ , φησίν , ἄρω τὰ σιτία μου . Ὅταν οὖν ἀρρώστια περιπέση , ἄνθρωπε , ἀναμνήσθητι τοῦ σώματος ἐκείνου , καὶ τῆς [ 275 ] σαρκὸς τῆς ἁγίας · ἁγία γὰρ ἦν καὶ καθαρὰ , καὶ τοιαῦτα ἔχουσα τραύματα . Κἂν ἐν στρατείᾳ δὲ τις τελῇ , εἶτα ἀδίκως καὶ χωρὶς εὐλόγου τινὸς προφάσεως ἀναρτηθεὶς ἐν τῷ ξύλῳ διαβαίνεσθαι τὰς πλευράς , μὴτε δυνεῖος εἶναι νομίζετω τὸ πρᾶγμα , μὴτε πρὸς τὴν δύναμιν ἐνδιδοτω , τὸν ἄγιον τοῦτον ἐννοῶν . Ἄλλ’ ἰκανὴν εἶχεν οὕτως παρακλῆσιν καὶ παραμυθίαν , φησί , τὴν εἰδεῖναι τὸν Θεὸν αὐτὸ ταῦτα ἐπάγοντα . Τοῦτο μὲν οὖν αὐτὸν μάλιστα ἐτάραττε καὶ ἐθορύβει , ὅτι τὸν δικαῖον Θεόν , καὶ παντὶ τρόπῳ παρ’ αὐτοῦ θεραπευθέντα , τοῦτον ἐνδύμεν αὐτῷ πωλεμεῖν . Καὶ πρὸφασίν τινα εἰλόγον εὑρεῖν τῶν γινομένων οὐκ εἶχεν · ἐπεὶ , ὅτε γε ἐμαθεν ὑστερον τὴν αἰτίαν , δρὰ πᾶσιν εὐλά -
Lemmas: βυγὶς , ἐκεῖνος δέ γυμνός ἐκπίνω , καί ὁ μόνος ἱμάτιον ἔχω παρά ὁ φύσις , ὁ σάρξ ὁ περιβολή , χαλεπός σπάω καί οὗτος πανταχόθεν διαφθείρω ὁ διάβολος . πάλιν οὗτος ὁ πᾶς κἀν ὑπό στέγη εἰμί προπύλαιος ὁ ἐν ὁ βλακεία , κἀν καλῶς καλύπτω · ἐκεῖνος , δέ αἴθριος διανυκτερεύω ΑΕΛ - διατελέω , οὐδέ ὁ ἀπό ψιλός στέγω παραμυθία ἔχω · καί ὁ δή μείζων , ὅτι οὗτος μέν πολύς ἑαυτοῦ σύνοιδα ὁ δεινός , ἐκεῖνος δέ οὐδείς ἑαυτοῦ συντίθημι ὅς . οὗτος γάρ κατά ἕκαστος ὁ συμπεδοχοος αὐτός παρατηρέω , ὁ μείζων αὐτός ὁ δύναμις ποιέω , καί πλείων ὁ ἀπορέω ἐργάζομαι , ὁ μηδέ ὁ βίττης ὁ γίγνομαι εἴδω . οὕτως μέν οὖν , ὅσπερ φημί , πολύς εἄν ἔχω ἑαυτοῦ αὐτὶδαθαι · οὖον μικρός δέ οὗτος εἰς παραμυθία συμφέρω , ὁ συνειδεινος ἑαυτοῦ δικαίως τιμωρέω · ἐκεῖνος δέ καί οὗτος ἀποστερέω ὁ παραμυθία , καί πολιτεία ἐπιδείκνυμι ἀρετή γέμων , ὁ ὁ ἐργάτης τολμάω ὑπομένω . καί οὕτος μόνος παρά ἐγώ πενθέω ἄνθος καί ἐκ ἀρχή ἐμμελετάω ὁ συμφορά · ἐκεῖνος , δέ ἀμελέτητος ὑπομένω πενία , ἀθρόος δέχομαι ὁ ἐκ ὁ πλοῦτος μεταβολή . Ἄσπερ οὖν ὁ ὁ αἴτιος εἴδω ὁ γίγνομαι , μέγας εἰς παραμυθία , οὕτως οὐ μικρός ἐκεῖνος , ὁ μελετάω πενία ἐκ ἀρχή , οὕτως ἐν πενία διαγίγνομαι · ὅς ἀμφότερος ὁ Δίκαιος ἐκεῖνος στερέω , καί οὐδέ οὗτος καταπίπτω . εἶδον αὐτός καί πρός ἔσχατος ἔρχομαι πενία , καί μετά ὅς ἕτερος οὐ εἰμί εὑρίσκω ; τίς γάρ εἄν ὁ γυμνός , καί μηδέ στέγη ἔχω πένης γίγνομαι εἄν ; μᾶλλος δέ οὐδέ ἔδαφος πάντως ἀπολαύω ἄκρος εἰμί · οὖον γάρ ἐπί ὁ γῆ , ἀλλά ἐπί ὁ κοτρίας καθιστός . οὐκοῦν ὅταν ὁράω σαυτοῦ ἐν πενία γίγνομαι , ἐννοέω ὁ Δίκαιος ὁ πάθος , καί εὐθύς ἀνίστημι , καί πᾶς απόκρουση λογισμός αυθιεψια . Μία μέν οὖν οὗτος συμφορά πᾶς ὁμοῦ ὁ δεινός ὑπόθεσις εἰμί δοκέω ὁ ἄνθρωπος · δύο δέ μετά ἐκεῖνος , μᾶλλον δέ πρό ἐκεῖνος , ὁ ὁ σῶμα πληγή . Τῖς οὖν οὕτως ἁδρόω ποτός ; ὁ τοιοῦτος ψόσον ὑπομένω ; τις τοσοῦτος πληγή δέχομαι , ἢ ἕτερος δέχομαι ὁράω ; οὐ εἰμί οὐδείς . κατά μικρός αὐτός ὁ σῶμα δαπανάω , καί πηγή σχυληκαω αὐτός πάντοθεν δρω ἀπό ὁ μέλος , καί διηνεκής εἰμί αὐτός ὁ ἐπιρροή , καί πολύς πανταχόθεν ὁ δυσωδία , καί ὁ σῶμα κατά μικρός ἀναλύω καί τοιοῦτος σπτεδόνι τρίζω ἀπθὶ ὁ σιτίον ποιέω , καί λιμός εἰμί αὐτός ξένος καί παράδοξος · οὐδέ γάρ δίδωμι ὁ ὕω ὁ τροφή ἀπολαύω · Βρόσων γάρ , φημί , ἀείρω ὁ σιτίον ἐγώ . ὅταν οὖν αρρώστια περιπίπτω , ἄνθρωπος , ἀναμιμνήσκω ὁ σῶμα ἐκεῖνος , καί ὁ [ 275 ] σάρξ ὁ ἅγιος · ἅγιος γάρ εἰμί καί καθαρός , καί τοιοῦτος ἔχω τραῦμα . κἀν ἐν στρατεία δέ τις τελέω , εἶτα ἄδικος καί Χωρὶς εὔλογος τις πρόφασις ἀναρτάω ἐν ὁ ξύλον διαβαίνω ὁ πλευρά , μήτε δυνεῖος εἰμί νομίζω ὁ πρᾶγμα , μήτε πρός ὁ δύναμις ἐνδίδωμι , ὁ ἀγάω οὗτος ἐννοέω . ἄλλος ἱκανός ἔχω οὕτως παράκλησις καί παραμυθία , φημί , ὁ οἶδα ὁ θεός αὐτός οὗτος ἐπάγω . οὗτος μέν οὖν αὐτός μάλιστα ταράσσω καί θορυβέω , ὅτι ὁ Δίκαιος Θεός , καί πᾶς τρόπος παρά αὐτός θεραπεύω , οὗτος ἐνδύω αὐτός πωλέω . καί πρόφασις τις ειλογος εὑρίσκω ὁ γίγνομαι οὐ ἔχω · ἐπεί , ὅτε γε μανθάνω ὕστερος ὁ αἴτιος , δράω πᾶς εὐλή -