joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0236.1
Καθὼπερ οὖν ἐπὶ τῶν ζωγράφων γίνεται , οὕτω καὶ νῦν γινέσθω · ἡ γὰρ ἐκεῖνοι τὰς σκιάδας προθέμενοι , καὶ λευκὰς περιάγοντες γραμμὰς , καὶ τὰς βασιλικὰς ὑπογράφοντες εἰκόνας , πρὶν ἢ τῶν χρωμάτων ἐπαγαγεῖν τὴν ἀλήθειαν , μετ’ ἐξουσίας ἀπάτης τὰ μὲν ἐξαλείφουσι , τὰ δὲ ἀντεγράφουσι , καὶ διορθοῦντες τὴν ἡμαρτημένα καὶ μεταπειθόντες τὰ κακῶς ἔχοντα · ἐπειδὰν δὲ τὴν βαφὴν λοιπὸν ἐπαγάγωσιν , οὐκέτι εἰσὶ κῦριοι πάλιν ἐξαλείφειν καὶ ἀντεγράψαι , ἐπεὶ τῷ κάλλει τῆς εἰκόνος λυμαίνονται , καὶ ἔγκλημα τὸ πρᾶγμα γίνεται · τοῦτο δὲ καὶ σὺ ποιήσον · νόμιζον εἰκόνα σοι τὴν ψυχὴν εἶναι . Πρὶν ἢ τοίνυν ἐπελθεῖν τὴν ἀλήθει τοῦ Πνεύματος βαφήν , ἐξάλειφον τὰς κακὰς ἐνθεσίας σοι συνθεῖσας · εἴτε ὀμνᾶναι , εἴτε ψεύδεσθαι , εἴτε ὀβρίζειν , εἴτε αἰσχρολογεῖν , εἴτε γελωτοποιεῖν , εἴτε ἄλλο τι τῶν τοιούτων τῶν μὴ νενομισμένων συνήθειαν ἔχεις ποιεῖν , ἔξελε τὴν συνήθειαν ἡ , ἵνα μὴ πάλιν πρὸς αὐτὴν ἐπαντῇς μετὰ τὸ βάπτισμα . Τὰ ἀμαρτήματα ἀφανίζε · τὸ ἀληθὲς μετὰ τὸ βάπτισμα . Τὰ ἀμαρτήματα ἀφανίζε · τὸ λουτρὸν , τὴν συνήθειαν διόρθωσον σὺ , ἵνα τῶν χρωμῶτων ἐπενεχθέντων καὶ λαμπάσης τῆς βασιλικῆς εἰκόνος , μηκέτι λοιπὸν ἐξαλείφῃς , καὶ τραύματα καὶ σκλῆς ἐμποιῆς τῷ παρὰ τοῦ Θεοῦ δοθέντί σοι κάλλει . Κατάστειλον τοίνυν ὀργήν , σβέσον θυμόν · κἂν ἀδικήσῃ τις , κἂν ὑβρίσῃ , δάκρυσον ἐκεῖνον · μὴ ἀγανακτήσῃς σὺ , συνάλησον , μὴ παροξύνῃς , μηδὲ εἴπῃς , ὅτι Εἰς τὴν ψυχὴν ἡδικήμαι · οὐκ ἔστιν οὐδεὶς εἰς ψυχὴν ἀδικούμενος , ἐὰν μὴ ἡμεῖς ἑαυτοὺς εἰς ψυχὴν ἀδικήσωμεν · καὶ πῶς , ἐγὼ λέγω · Ἀφείλετό σου τις τὴν οὐσίαν ; οὐκ ἠδίκησεν εἰς ψυχὴν , ἀλλ’ εἰς χρήματα · ἂν δὲ σὺ μνησιχαθήσῃς , εἰς ψυχὴν σαυτὸν ἠδίκησας . Τὰ μὲν γὰρ χρήματα ἀφαιρεθέντα οὐδὲν ἐζημίωσεν , ἀλλὰ καὶ ὠφέλησε , σὺ δὲ τὴν ὀργὴν οὐκ ἀφεῖς , εὐθὺνως ἔχει δώσεις τῆς μνησικακίας ταύτης . Ἐλοιδορήσατό τις καὶ ὑβρίσεν ; οὐδὲν εἰς ψυχὴν ἠδίκησεν , ἀλλ’ οὐδὲ εἰς σῶμα . Ἀντελοιδόρησας σὺ καὶ ὑβρίσας ; σὺ σαυτὸν εἰς ψυχὴν ἠδίκησας , τῶν ῥημάτων , ὧν εἶπας , ἔχει μέλλων εὐθὺνως ὑφέξειν . Καὶ τοῦτο δὲ λαβὼν πάντων ὑμῶν εἰδέναι βούλομαι , ὅτι τῶν Χριστιανῶν καὶ πιστῶν οὐδεὶς εἰς ψυχὴν ἀδικήσαι δύναται , οὐδὲ αὐτὸς ὁ διάβολος . Οὐ τοῦτο δὲ μόνον ἐπὶ τὸ θαυμαστὸν , ὅτι ἀχειρώτους ἡμᾶς ὁ Θεὸς πάσαις ἐποίησε ταῖς ἐπιθυμίαις , ἀλλὰ καὶ πρὸς τὴν τῆς ἀρετῆς ἐργασίαν ἐπιτηδεῖον ἡμᾶς κατεσκεύασε , καὶ κώλυμα οὐδὲν ἔστιν , ἐὰν θέλωμεν , κἂν πίνοντες ὦμεν , κἂν ἀσθενεῖς τῷ σώματι , κἂν ἀπερρίμμενοι , κἂν ἀνώνυμοι , κἂν οἰκέται . Οὔτε γὰρ πενία , οὔτε ἀρρώστια , οὔτε σώματος πρᾶσις , οὐ δουλεία , οὐκ ἄλλο τι τῶν τοιούτων οὐδὲν ἐμποδίων πρὸς ἀρετὴν γένοιτ’ ἂν ποτε . [ 259 ] Καὶ τὶ λέγω πέντην καὶ οἰκέτην καὶ ἀνώνυμον ; κἂν δεσμώτῃ ᾖς , οὐδὲ τοῦτό σοι γίνεται ἐμποδίων πρὸς ἀρετὴν · καὶ πῶς , ἐγὼ λέγω · Ἐξέπτησέ σε τις τῶν ἐνδὸν καὶ παρὤσυνεν ; ἄφες αὐτῷ τὴν ὀργήν · μήτι σοι πρὸς τοῦτο τὰ δεσμὰ καὶ ἡ πενία καὶ τὸ ἄτιμον εἶναι ἐμποδίων γέγονε ; Καὶ τὶ λέγω ἐμποδίων ; καὶ ἐδοθήναι μεν οὖν , καὶ συνἐπραξε πρὸς τὸ καταστέλλαι τὸν τύπον . Εἶδες ἕτερον ἐσπαραγόμενον ; μὴ βασκηνῆς · οὐδὲ γὰρ ἐνταῦθα ἡ πενία κώλυμα γίνεται . Πάλιν , ὅταν ἐξασθαι δῆ , νηρούση καὶ ἀγρυπνοῦση διανοία τοῦτο ποιήσον , καὶ οὐδὲν ἔσται τὸ κωλῦν οὐδὲ ἐνταῦθα . Πραότητα , ἐπιεικείαν ἐπιδείκνυσον πᾶσιν , σωφροσύνην , σεμνότητα · οὐδὲ γὰρ ταῦτα τῶν ἐξωθεν δεῖται βοηθημάτων . Καὶ τοῦτο μάλιστα τὸ μέγιστόν ἐστι τῆς ἀρετῆς , ὅτι οὐ πλοῦτου , οὐ δυναστείας , οὐ δόξης , οὐκ ἄλλου τινὸς τῶν τοιούτων ἔχει χρείαν , ἀλλὰ ψυχῆς μόνης ἡγιασμένης , καὶ πλέον οὐδὲν ἐπιζητεῖ . Ὥρα δὲ καὶ ἐπὶ τῆς χάριτος αὐτὸ τοῦτο γινόμενον · κἂν γὰρ χωλεύῃ τις , κἂν τοὺς ὀφθαλμοὺς ἐκκεχωμένος ᾖ , κἂν τὸ σῶμα πεπρωμένος , κἂν εἰς ἑσχάτην καταπεπωκυὶς ἀρρώστιαν , οὐδενὶ τούτων ἐπελθεῖν τὴν χάριν κωλυεται · ψυχὴν γὰρ ἐπιζητεῖ μόνην μετὰ προθυμίας αὐτὴν δεχομένην , καὶ ταῦτα ἅπαντα παρατρέχει τὰ ἐξωθεν . Ἐπεὶ μὲν γὰρ τῶν ἐξωθεν στρατιωτῶν καὶ σώματος μέτρων καὶ σαρκὸς εὐεξίας ἐπιζητοῦσιν οἱ μέλλοντες αὐτοὺς καταλέγειν εἰς τὸ στρατόπεδον · οὐ ταῦτα δὲ μόνον ἔχειν χρὴ τὸν μέλλοντα στρατεύεσθαι , ἀλλὰ καὶ ἐλεύθερον εἶναι · ἂν γὰρ δοῦλός τις ᾖ , ἐκβάλλεται · ὁ δὲ τῶν οὐρανῶν βασιλεὺς οὐδὲν τοιούτου ἐπιζητεῖ , ἀλλὰ καὶ δοῦλους δέχεται εἰς τὸ αὐτοῦ στρατόπεδον , καὶ γεγηρακότας καὶ παρεμμένους τὰ μέλη , καὶ οὐκ ἐπισκοπνεῖ . Τί τοῦτον φιλανθρωπότερον ; τί χρηστότερον γένοιτ’ ἂν ; Οὗτος μὲν γὰρ τὰ ἐφ’ ἡμῖν ζητεῖ μόνον , ἐκεῖνοι δὲ τὰ οὐκ ἐφ’ ἡμῖν . Τὸ γὰρ δοῦλον εἶναι ἢ ἐλεύθερον , οὐχ ἡμέτερον · τὸ ὑψηλὸν πάλιν εἶναι καὶ βραχύ , οὐκ ἐφ’ ἡμῖν , τὸ γεγραμὸτα καὶ ἄρτιον , καὶ δσα τοιαῦτα · τὸ δὲ ἐπιεικὴ ἢ χρηστὸν εἶναι καὶ τὰ παραπλήσια τούτοις , τῆς ἡμετέρας γνώμης . Καὶ ταῦτα ἡμᾶς ὁ Θεὸς ἀπαιτεῖ μόνως , ὧν ἡμεῖς ἔομεν κύριοι · καὶ μάλ’ εἰκότως · οὐ γὰρ δι’ οἰκείαν χρείαν , ἀλλὰ δι’ εὐεργεσίαν ἡμᾶς ἐπὶ τὴν αὐτοῦ χάριν καλεῖ , οἱ δὲ βασιλεῖς διὰ τὴν ἑαυτῶν διακονίαν · κάκεινοι μὲν ἐπὶ πολέμου ἐλποῦσιν αἰσθῆτον , οὗτος δὲ ἐπὶ μάχης πνευματικῆς . Οὐκ ἐπὶ τῶν πολέμων δὲ μόνον τῶν ἐξωθεν , ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῶν ἀγῶνων τὴν αὐτὴν ἀναλογίαν ἴδοι τις ἂν · οἱ γὰρ μέλλοντες εἰς τὸ θέατρον ἐλθεῖναι ἐκεῖνο , οὐ πρότερον καθίσιν εἰς τοὺς ἀγῶνας , ἕως ἂν αὐτοὺς ὁ κήρυξ λαβὼν ὑπὸ τοὺς ἀπάντων ὀφθαλμοὺς περιάγῃ βουὼν καὶ λέγων · Μὴ τις τούτου κατηγορεῖ ; Καίτοι γε οὐκ ἔστιν ἐκεῖ ψυχῆς , ἀλλὰ σωμάτων τὰ παλαίσματα · τίνος οὖν ἐνεκεν εὐθὺνως ἀπαιτεῖς εὐγνεῖας ; Ἐνταῦθα δὲ οὐδὲν τούτου , ἀλλ’ ἅπαν τούναντιον , οὐκ ἐν χειρῶν συμπλοκαῖς δυνατὸν ἡμῖν τῶν παλαισωμάτων , ἀλλ’ ἐν φιλοσοφίᾳ ψυχῆς καὶ ἀρετῇ διανοίας · τούτων δὲ ὁ ἀγωνοθέτης ποιεῖ · οὐ γὰρ [ 260 ] λαβὼν αὐτὸν περιάγει καὶ λέγει · Μὴ τις τούτου κατηγορεῖ ; ἀλλὰ βοᾷ · Κἂν ἄνθρωποι πάντες , κἂν δαίμονες μετὰ τοῦ διαβόλου συντάξαντες αὐτῷ κατηγοροῦσι τὰ ἔσχατα καὶ ἀπὸρρήτα , δεινὰ , οὐκ ἐκβάλλω οὐδὲ βεβλησόμαιο , ἀλλὰ τῶν κατηγόρων αὐτὸν ἀπαλλάξας , καὶ τῆς πονηρίας ἐλευθερώσας , οὕτως ἐπὶ τοὺς ἀγῶνας ἀγω · καὶ μάλ’ εἰκότως . Ἐκεῖ μὲν γὰρ ὁ ἀγωνοθέτης οὐδὲν συντελεῖ τοῖς ἀγωνιζομένοις πρὸς τὴν νίκην , ἀλλ’ ἐστέχει μέσος · ἐνταῦθα δὲ ἀγωνοθέτης τῶν ἄθλων τὴν εὐσέβειαν σύμμαχος γίνεται καὶ βοηθός , συνεργὸς αὐτοῖς τῆς πρὸς τὸν διάβολον μάχης . Ὁ τοῦτο δὲ μόνον ἐστὶ τὸ θαυμαστὸν , ὅτι κριήσιν
Lemmas: καθίημι οὖν ἐπί ὁ ζωγράφος γίγνομαι , οὗτος καί νῦν γίγνομαι · ὁ γάρ ἐκεῖνος ὁ σκιά προτίθημι , καί λευκός περιάγω γραμμή , καί ὁ βασιλικός ὑπογράφω εἰκών , πρίν ἢ ὁ χρῶμα ἐπάγω ὁ ἀλήθεια , μετά ἐξουσία ἀπάτη ὁ μέν ἐξαλείφω , ὁ δέ ἀντιγράφω , καί διορθόω ὁ ἁμαρτάνω καί μεταπείθω ὁ κακῶς ἔχω · ἐπειδάν δέ ὁ βαφή λοιπός ἐπάγω , οὐκέτι εἰμί κύριος πάλιν ἐξαλείφω καί ἀντιγράφω , ἐπεί ὁ κάλλος ὁ εἰκών λυμαίνομαι , καί ἔγκλημα ὁ πρᾶγμα γίγνομαι · οὗτος δέ καί σύ ποιέω · νομίζω εἰκών σύ ὁ ψυχή εἰμί . πρίν ἢ τοίνυν ἐπέρχομαι ὁ ἀλήθεια ὁ πνεῦμα βαφή , ἐξαλείφω ὁ κακός ἐντίθημι σύ συντίθημι · εἴτε ὀμνᾶναι , εἴτε ψεύδω , εἴτε οβριζεω , εἴτε αἰσχρολογέω , εἴτε γελωτοποιέω , εἴτε ἄλλος τίς ὁ τοιοῦτος ὁ μή νομίζω συνήθεια ἔχω ποιέω , ἐξαιρέω ὁ συνήθεια ὁ , ἵνα μή πάλιν πρός αὐτός ἐπαντῇς μετά ὁ βάπτισμα . ὁ ἁμάρτημα ἀφανίζω · ὁ ἀληθής μετά ὁ βάπτισμα . ὁ ἁμάρτημα ἀφανίζω · ὁ λουτρόν , ὁ συνήθεια διορθόω σύ , ἵνα ὁ χρωμῶτων ἐπιφέρω καί λάμπω ὁ βασιλικός εἰκών , μηκέτι λοιπός ἐξαλείφω , καί τραῦμα καί σκέλλω ἐμποιέω ὁ παρά ὁ Θεός δίδωμι σύ κάλλος . καταστέλλω τοίνυν ὀργή , σβέννυμι θυμός · κἀν ἀδικέω τις , κἀν ὑβρίζω , δάκρυ ἐκεῖνος · μή ἀγανακτέω σύ , συναλέω , μή παροξύνω , μηδέ εἶπον , ὅτι εἰς ὁ ψυχή ἀδικέω · οὐ εἰμί οὐδείς εἰς ψυχή ἀδικέω , ἐάν μή ἐγώ ἑαυτοῦ εἰς ψυχή ἀδικέω · καί πῶς , ἐγώ λέγω · ἀφαιρέω σύ τις ὁ οὐσία ; οὐ ἀδικέω εἰς ψυχή , ἀλλά εἰς χρῆμα · εἄν δέ σύ μνησιχαθήσῃς , εἰς ψυχή σαυτοῦ ἀδικέω . ὁ μέν γάρ χρῆμα ἀφαιρέω οὐδείς ζημιόω , ἀλλά καί ὠφελέω , σύ δέ ὁ ὀργή οὐ ἀφίημι , εὐθύς ἔχω δίδωμι ὁ μνησικακία οὗτος . λοιδορέω τις καί ὑβρίζω ; οὐδείς εἰς ψυχή ἀδικέω , ἀλλά οὐδέ εἰς σῶμα . Ἀντελοιδόρησας σύ καί ὑβρίζω ; σύ σαυτοῦ εἰς ψυχή ἀδικέω , ὁ ῥῆμα , ὅς εἶπον , ἔχω μέλλω εὐθύς ὑπέχω . καί οὗτος δέ λαμβάνω πᾶς σύ οἶδα βούλομαι , ὅτι ὁ Χριστιανός καί πιστός οὐδείς εἰς ψυχή ἀδικέω δύναμαι , οὐδέ αὐτός ὁ διάβολος . οὖον οὗτος δέ μόνος ἐπί ὁ θαυμαστός , ὅτι ἀχείρωτος ἐγώ ὁ θεός πᾶς ποιέω ὁ ἐπιθυμία , ἀλλά καί πρός ὁ ὁ ἀρετή ἐργασία ἐπιτήδειος ἐγώ κατασκευάζω , καί κώλυμα οὐδείς εἰμί , ἐάν ἐθέλω , κἀν πίνω εἰμί , κἀν ἀσθενής ὁ σῶμα , κἀν ἀπορρίπτω , κἀν ἀνώνυμος , κἀν οἰκέτης . οὔτε γάρ πενία , οὔτε αρρώστια , οὔτε σῶμα πρᾶσις , οὖον δουλεία , οὐ ἄλλος τίς ὁ τοιοῦτος οὐδείς ἐμπόδιος πρός ἀρετή γίγνομαι εἄν ποτός . [ 259 ] καί τίς λέγω πέντη καί οἰκέτης καί ἀνώνυμος ; κἀν δεσμώτης εἰμί , οὐδέ οὗτος σύ γίγνομαι ἐμπόδιος πρός ἀρετή · καί πῶς , ἐγώ λέγω · Ἐξέπτησέ σύ τις ὁ ἐνδίδωμι καί παρὤσυνεν ; ἀφίημι αὐτός ὁ ὀργή · μῆτις σύ πρός οὗτος ὁ δεσμός καί ὁ πενία καί ὁ ἄτιμος εἰμί ἐμπόδιος γίγνομαι ; καί τίς λέγω ἐμπόδιος ; καί δίδωμι μέν οὖν , καί συμπράσσω πρός ὁ καταστέλλω ὁ τύπος . εἶδον ἕτερος σπαράσσω ; μή βασκαίνω · οὐδέ γάρ ἐνταῦθα ὁ πενία κώλυμα γίγνομαι . πάλιν , ὅταν ξαίνω δῆ , νηρώ καί ἀγρυπνέω διάνοια οὗτος ποιέω , καί οὐδείς εἰμί ὁ κωλύω οὐδέ ἐνταῦθα . πραότης , ἐπιείκεια ἐπιδείκνυμι πᾶς , σωφροσύνη , σεμνότης · οὐδέ γάρ οὗτος ὁ ἐξωθεν δήω βοήθημα . καί οὗτος μάλιστα ὁ μέγας εἰμί ὁ ἀρετή , ὅτι οὖον πλοῦτος , οὖον δυναστεία , οὖον δόξα , οὐ ἄλλος τις ὁ τοιοῦτος ἔχω χρεία , ἀλλά Ψυχή μόνος ἁγίζω , καί πλέω οὐδείς ἐπιζητέω . Ὥρα δέ καί ἐπί ὁ χάρις αὐτός οὗτος γίγνομαι · κἀν γάρ χωλεύω τις , κἀν ὁ ὀφθαλμός ἐκχώννυμι εἰμί , κἀν ὁ σῶμα ἔπορον , κἀν εἰς ἔσχατος καταπίνω ἀρρωστία , οὐδείς οὗτος ἐπέρχομαι ὁ χάρις κωλύω · ψυχή γάρ ἐπιζητέω μόνος μετά προθυμία αὐτός δέχομαι , καί οὗτος ἅπας παρατρέχω ὁ ἐξωθεν . ἐπεί μέν γάρ ὁ ἐξωθεν στρατιώτης καί σῶμα μέτρον καί σάρξ εὐεξία ἐπιζητέω ὁ μέλλω αὐτός καταλέγω εἰς ὁ στρατόπεδον · οὖον οὗτος δέ μόνος ἔχω χρή ὁ μέλλω στρατεύω , ἀλλά καί ἐλεύθερος εἰμί · εἄν γάρ δοῦλος τις εἰμί , ἐκβάλλω · ὁ δέ ὁ οὐρανός βασιλεύς οὐδείς τοιοῦτος ἐπιζητέω , ἀλλά καί δοῦλος δέχομαι εἰς ὁ αὐτός στρατόπεδον , καί γηράσκω καί παρατέμνω ὁ μέλος , καί οὐ ἐπισκοπέω . τις οὗτος φιλάνθρωπος ; τίς χρηστός γίγνομαι εἄν ; οὗτος μέν γάρ ὁ ἐπί ἐγώ ζητέω μόνος , ἐκεῖνος δέ ὁ οὐ ἐπί ἐγώ . ὁ γάρ δοῦλος εἰμί ἢ ἐλεύθερος , οὐ ἡμέτερος · ὁ ὑψηλός πάλιν εἰμί καί βραχύς , οὐ ἐπί ἐγώ , ὁ γεγραμὸτα καί ἄρτιος , καί δσοι τοιοῦτος · ὁ δέ ἐπιεικής ἢ χρηστός εἰμί καί ὁ παραπλήσιος οὗτος , ὁ ἡμέτερος γνώμη . καί οὗτος ἐγώ ὁ θεός ἀπαιτέω μόνος , ὅς ἐγώ ἀρτύω κύριος · καί μάλα εἰκότως · οὖον γάρ διά οἰκεῖος χρεία , ἀλλά διά εὐεργεσία ἐγώ ἐπί ὁ αὐτός χάρις καλέω , ὁ δέ βασιλεύς διά ὁ ἑαυτοῦ διακονία · ἐκεῖνος μέν ἐπί πόλεμος ἔλπω ἀΐσθω , οὗτος δέ ἐπί μάχη πνευματικός . οὐ ἐπί ὁ Πολέμων δέ μόνος ὁ ἐξωθεν , ἀλλά καί ἐπί ὁ ἀγών ὁ αὐτός ἀναλογία ὁράω τις εἄν · ὁ γάρ μέλλω εἰς ὁ θέατρον ἔρχομαι ἐκεῖνος , οὖον πρότερος κάθισις εἰς ὁ ἀγών , ἠώς εἄν αὐτός ὁ κῆρυξ λαμβάνω ὑπό ὁ ἀπαντάω ὀφθαλμός περιάγω βοῦα καί λέγω · μή τις οὗτος κατηγορέω ; καίτοι γε οὐ εἰμί ἐκεῖ Ψυχή , ἀλλά σῶμα ὁ πάλαισμα · τίς οὖν ἕνεκα εὐθύς ἀπαιτέω εὐγνεῖας ; ἐνταῦθα δέ οὐδείς οὗτος , ἀλλά ἅπας τουναντίον , οὐ ἐν χείρ συμπλοκή δυνατός ἐγώ ὁ πάλαισμα , ἀλλά ἐν φιλοσοφία Ψυχή καί ἀρετή διάνοια · οὗτος δέ ὁ ἀγωνοθέτης ποιέω · οὖον γάρ [ 260 ] λαμβάνω αὐτός περιάγω καί λέγω · μή τις οὗτος κατηγορέω ; ἀλλά βοάω · κἀν ἄνθρωπος πᾶς , κἀν δαίμων μετά ὁ διάβολος συντάσσω αὐτός κατηγορέω ὁ ἔσχατος καί ἀπόρρητος , δεινός , οὐ ἐκβάλλω οὐδέ βάλλω , ἀλλά ὁ κατήγορος αὐτός ἀπαλλάσσω , καί ὁ πονηρία ἐλευθερόω , οὕτως ἐπί ὁ ἀγών ἄγω · καί μάλα εἰκότως . ἐκεῖ μέν γάρ ὁ ἀγωνοθέτης οὐδείς συντελής ὁ ἀγωνίζομαι πρός ὁ Νίκη , ἀλλά στέγω μέσος · ἐνταῦθα δέ ἀγωνοθέτης ὁ ἆθλος ὁ εὐσέβεια σύμμαχος γίγνομαι καί βοηθός , συνεργός αὐτός ὁ πρός ὁ διάβολος μάχη . ὁ οὗτος δέ μόνος εἰμί ὁ θαυμαστός , ὅτι κριός