joannes-chrysostomus.ad-illuminandos-catecheses-1-2-series-prima-et-secunda pg049_0224.3
α' . Ὡς ποθεινὸς καὶ ἐπέραστος τῶν νέων ἡμῖν ἀδελφῶν ὁ χορὸς ἀδελφῶνς γὰρ ὑμᾶς ἐγὼ καὶ πρὸ τῶν ὀδίνων ἤδη καλῶ , καὶ πρὸ τοῦ τόκου τὴν συγγένειαν τὴν πρὸς ὑμᾶς ἀπεζώμαι . Οἶδα γάρ , οἶδα σαφῶς · εἰς ὅσην μὲν ἀγεσθαι μέλλετε τιμὴν , εἰς ὅσην δὲ ἀρχὴν · τοὺς δὲ ἀρχὴν μέλλοντας λαμβάνειν , [ 226 ] καὶ πρὸ τῆς ἀρχῆς εἰώθασιν τιμὴν ἀπαντες , διὰ τῆς θεραπείας εἰνοῦναι ἑαυτοῖς προἀποτιθέμενοι πρὸς τὸ μέλλον . Τοῦτο δὲ καὶ αὐτὸς ποιῶ νῦν · οὐ γὰρ εἰς ἀρχὴν ἀγεσθαι μέλλετε ψιλὴν , ἀλλ’ εἰς βασιλείαν αὐτήν · μᾶλλον δὲ οὐχ εἰς βασιλείαν ἀπλῶς , ἀλλ’ εἰς αὐτὴν τῶν οὐρανῶν τὴν βασιλείαν . Διὰ τούτου ὑμῶν ὁρῶμαι καὶ ἀντιβολῶ , ἵνα μνησθῆτέ μου , ὅταν ἔλθητε εἰς βασιλείαν ἐκείνην , καὶ ὅπερ ὁ Ἰωσὴφ ἔλεγε πρὸς τὸν ἀρχεινοχόγον · Μνήσθητί μου , ὅταν εὖ σοι γένηται · τοῦτο κάγω λέγω πρὸς ὑμᾶς ἄρτι · Μνησθῆτέ μου ὅταν εὖ ὑμῖν γένηται . Οὐχ ἐννυπίων ταύτην ἀπαίτω τὴν ἀμοιβὴν , καθάπερ ἐκεῖνος · οὐ γὰρ ὀνειράτα ἤλθον διαλύσαι ὑμῖν , ἀλλὰ τὰ ἐν τοῖς οὐρανοῖς διηγησόμενος πράγματα , καὶ εὐαγγέλια κομίζων ἀγαθῶν τοιούτων , Οὐδὲ οὐδεὶς ὀφθαλμὸς εἶδεν , οὐδὲ οὖς ἤκουσεν , οὐδὲ ἐπὶ καρδίαν ἀνθρώπου ἀνέβη · τοιαύτ’ ὅστιν ὁ θεολόγος ἐθεὸς τοὺς ἀγαπῶσιν αὐτόν . Ὁ μὲν οὖν Ἰωσὴφ ἔλεγε πρὸς τὸν οἰνοχόγον ἐκεῖνον · Ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας , καὶ ἀποκαταστήσει σε Φαραὼ εἰς τὴν ἀρχαιοχορίαν σου · ἐγὼ δὲ οὐ λέγω , Ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας , καὶ εἰς οἰνοχοίαν ἐνεθήσεσθε τυράννου · ἀλλ’ Ἐπὶ τριάκοντα ἡμέρας , καὶ ἀποκαταστήσει ὑμᾶς οὐχὶ Φαραώ , ἀλλ’ ὁ τῶν οὐρανῶν βασιλεὺς εἰς τὴν ἑαυτοῦ πατρίδα , εἰς τὴν λεγομένην Ἱερουσαλὴμ , εἰς τὴν πόλιν τὴν ἐν τοῖς οὐρανοῖς . Κάκείνος μὲν ἔλεγεν , ὅτι Δώσεις τὸ ποτήριον εἰς χεῖρας τοῦ Φαραώ · ἐγὼ δὲ οὐ λέγω , ὅτι δώσετε τὸ ποτήριον εἰς τὰς χεῖρας τοῦ βασιλέως , ἀλλ’ ὅτι αὐτὸς ὁ βασιλεὺς εἰς χεῖρα τὴν ὑμετέραν δώσει τὸ ποτήριον τοῦ φρικτοῦ καὶ πολλῆς γέμου δυνάμεως , καὶ τῆς κτίσεως σωμώτερον ἐκατέρως . Ἰοασὴν οἱ μεμυημένοι τοῦ ποτηρίου τούτου τὴν ἱσχύν · εἰσεῖδε δὲ καὶ ὑμεῖς μικρὸν ὕστερον . Μνήσθητε οὖν , ὅταν ἔλθητε εἰς τὴν βασιλείαν ἐκείνην , ὅταν τὸ ἱμάτιον τὸ βασιλικὸν ἀπολάβητε , ὅταν τὴν πορφύραν περιδύλησθε τὴν αἰμάτι · βαρεῖσαν Δεσποτικῶ , ὅταν διάδημα ἀναδησῆτε τῶν ἡλιακῶν ἀκτίνων φαιδρότερας ἔχον πανταχόθεν ἐκπρηθῶσας λαμπρύνας . Τοιαῦτα γὰρ τοῦ νυμφίου τὰ ἔδνα , μείζωνα μὲν τῆς ἡμετέρας ἀξίας , ἀξία δὲ τῆς αὐτοῦ φιλανθρωπίας . Διὰ ταῦτα ὑμᾶς ἐντεῦθεν ἤδη καὶ πρὸ τῶν ἱερῶν ἐκείνων μακαρίζω παστάδων · οὐ μακαρίζω δὲ μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐπαίνω τὴν εὐγνωμοσύνην , ὅτι μὴ καθάπερ οἱ βαθυμύτεροι τῶν ἀνθρώπων , ἐν ἐσχάταις ἀναπνοαῖς τῷ φωτίσματι προσήλθετε , ἀλλ’ ἐντεῦθεν ἤδη καθάπερ οἰκέται εὐγνώμονες , μετὰ πολλῆς εὐνοίας ὑπακοῦσαι Δεσπότη παρασκευασμένοι , τὸν αὐχένα τῆς ψυχῆς μετὰ πολλῆς ἐπικεισίας τε καὶ προθυμίας ὑπὸ τὴν ζεύγην ἡγάγετε τοῦ Χριστοῦ , καὶ τὸν ζυγὸν ἐδέξασθε τὸν χρηστὸν , καὶ τὸ φορτίον ἐλάβετε τὸ ἐλαφρόν . Εἰ γὰρ καὶ τὰ τῆς χάριτος ἴσα ὑμῖν καὶ τοῖς ἐν τῇ τελευταίῃ μυσταγωγούμενοις , ἀλλὰ τὰ τῆς προαιρέσεως οὐχ ἴσα , οὐδὲ τὰ τῆς παρασκευῆς τῶν πραγμάτων . Ἐκεῖνοι μὲν γὰρ ἐν τῇ κλίνῃ λαμβάνουσιν , ὑμεῖς δὲ ἐν τοῖς κόλποις τῆς Ἐκκλησίας τῆς κοινῆς ἀπάντων ἡμῶν μητρός · κάκεινοι μὲν ὀδύρομενοι καὶ δακρύοντες , ὑμεῖς δὲ χαίροντες καὶ εὐφραινώμενοι · ἐκεῖνοι στένοντες , ὑμεῖς δὲ εὐχαριστοῦντες · κάκεινοι μὲν πολλοὶ κεκαρωμένοι τῷ πυρετῷ , ὑμεῖς δὲ πολλῆς ἐμπεπλησμένοι τῆς πνευματικῆς ἡδονῆς . Ὦδεν ἐνταῦθα μὲν πάντα σύμφωνα τῇ δωρεᾷ , ἔχει δὲ πάντα ἐναντία [ 227 ] τῇ δωρεᾷ · καὶ γὰρ ὀρθὸς καὶ ὀδύρως πολὺς μυσταγωγούμενων , καὶ παῖδια περιστάται κλαίουσι , καὶ γυνὴ τὰς παρειὰς καταξίνουσι , καὶ φίλοι κατηφείς , καὶ οἰκέται δακρύων γέμοντες , ὅλον τὸ τῆς οἰκίας σχῆμα χειμερινὴν τινα καὶ ζοφώδη μιμεῖται ἡμέραν · ἐν δὲ αὐτῇ τοῦ κατακειμένου τὴν καρδίαν ἀναπτύσσει , σχυθρωποτέραν τούτων εὐφρείας . Καθάπερ γὰρ ἄνεμοι μετὰ πολλῆς τῆς ῥύμης ἐξεναντίας ἀλλήλοις ἐμβαλόντες εἰς πολλὰ τὸ πέλαγος διατμέουσι μέρη · οὕτω καὶ οἱ λογισμοὶ τῶν τότε κατεχόντων δεινῶν εἰς τὴν τοῦ κάμνοντος ἐμπιπτόντες ψυχήν , εἰς πολλὰς τὴν ἐκείνου διάνοιαν σχίζουσι φροντίδας . Ὅταν εἰς τὰ παιδία ἀπίδη , τὴν ὀρφανίαν αὐτῶν ἐννοεῖ · ὅταν πρὸς τὴν γυναῖκα ἀποβλέψη , τὴν χηρείαν λογίζεται · ὅταν ἴδη τοὺς οἰκέτας , τὴν ἐρημίαν ἀπάσης σκοπεῖ τῆς οἰκίας · ὅταν πρὸς ἑαυτὸν ἐπανέλθῃ , τῆς παρούσης ἑαυτὸν ἀναμνήσκεται ζωῆς , καὶ ἀπορρήγνυσθαι μέλλων , πολὺ λέγεται τῆς ἀθυμίας τὸ νέφος . Τοιαύτη ἡ τοῦ μέλλοντος μυσταγωγεῖσθαι ψυχή . Εἶτα μεταξὺ τῶν θορύβων καὶ τῆς ταραχῆς αὐτῆς , ἐπισέρχεται ὁ ἱερεὺς αὐτοῦ τοῦ μυστεροῦ φοβερώτερος ὤν , καὶ τοῦ θανάτου τοῖς τοῦ κάμνοντος προσήκουσιν ἀπηνέστερος · τῆς γὰρ τοῦ ἱατροῦ φωτῆς τῆς ἀπογινωσκομένης τῇ ζωῇ τὴν ἔχειν μείζω ἀπόγνωσις εἶναι νομίζεται ἢ τοῦ πρεσβυτέρου εἴσοδος , καὶ θανάτου σύμβολον εἶναι δοκεῖ τῆς αἰωνίου ζωῆς ἡ ὑπόθεσις . Ἄλλ’ ὅπου τὸν κολοφῶνα ἐπέθηκε τῶν κακῶν · μεταξὺ γὰρ θορυβοῦντων τῶν ἐπιτηδίων καὶ παρασκευα -
Lemmas: ὅς . ὡς ποθεινός καί Ἐπέραστος ὁ νέος ἐγώ ἀδελφός ὁ χορός ἀδελφός γάρ σύ ἐγώ καί πρό ὁ οδιναω ἤδη καλέω , καί πρό ὁ τόκος ὁ συγγένεια ὁ πρός σύ ἀποζῶ . οἶδα γάρ , οἶδα σαφῶς · εἰς ὅσος μέν ἄγω μέλλω τιμή , εἰς ὅσος δέ ἀρχή · ὁ δέ ἀρχή μέλλω λαμβάνω , [ 226 ] καί πρό ὁ ἀρχή εἴωθα τιμή ἅπας , διά ὁ θεραπεία εινουνη ἑαυτοῦ προαποτιτιθημι πρός ὁ μέλλω . οὗτος δέ καί αὐτός ποιέω νῦν · οὖον γάρ εἰς ἀρχή ἄγω μέλλω ψιλός , ἀλλά εἰς βασίλειος αὐτός · μᾶλλον δέ οὐ εἰς βασίλειος ἀπλόος , ἀλλά εἰς αὐτός ὁ οὐρανός ὁ βασίλειος . Ζεύς οὗτος σύ ὁράω καί ἀντιβολέω , ἵνα μιμνήσκω ἐγώ , ὅταν ἔρχομαι εἰς βασίλειος ἐκεῖνος , καί ὅσπερ ὁ Ἰωσήφ λέγω πρός ὁ αρχεινοχογος · μιμνῄσκω ἐγώ , ὅταν εὕω σύ γίγνομαι · οὗτος κἀγώ λέγω πρός σύ ἄρτι · μιμνήσκω ἐγώ ὅταν εὕω σύ γίγνομαι . οὐχ ἐννυπίων οὗτος ἀπαιτέω ὁ ἀμοιβή , καθάπερ ἐκεῖνος · οὖον γάρ όνειρο ἔρχομαι διαλύω σύ , ἀλλά ὁ ἐν ὁ οὐρανός διηγέομαι πρᾶγμα , καί εὐαγγέλιον κομίζω ἀγαθός τοιοῦτος , οὐδέ οὐδείς ὀφθαλμός ὁράω , οὐδέ οὖς ἀκούω , οὐδέ ἐπί Καρδία ἄνθρωπος ἀναβαίνω · τοιοῦτος Όστιν ὁ θεολόγος ἔθος ὁ ἀγαπάω αὐτός . ὁ μέν οὖν Ἰωσήφ λέγω πρός ὁ οινοχογος ἐκεῖνος · ἐπί τρεῖς ἡμέρα , καί ἀποκαθίστημι σύ Φαραώ εἰς ὁ ἀρχαιοχορίαν σύ · ἐγώ δέ οὖον λέγω , ἐπί τρεῖς ἡμέρα , καί εἰς οἰνοχοΐα ἐντίθημι τύραννος · ἀλλά ἐπί τριάκοντα ἡμέρα , καί ἀποκαθίστημι σύ οὐ Φαραώ , ἀλλά ὁ ὁ οὐρανός βασιλεύς εἰς ὁ ἑαυτοῦ πατρίς , εἰς ὁ λέγω Ἱεροσόλυμα , εἰς ὁ πόλις ὁ ἐν ὁ οὐρανός . κενός μέν λέγω , ὅτι Δώσεις ὁ ποτήριον εἰς χείρ ὁ Φαραώ · ἐγώ δέ οὖον λέγω , ὅτι δίδωμι ὁ ποτήριον εἰς ὁ χείρ ὁ βασιλεύς , ἀλλά ὅτι αὐτός ὁ βασιλεύς εἰς χείρ ὁ ὑμέτερος δίδωμι ὁ ποτήριον ὁ φρικτός καί πολύς γέμω δύναμις , καί ὁ κτίσις σωμός Κατέρω . ιοαση ὁ μυέω ὁ ποτήριον οὗτος ὁ ἰσχύς · εἰσοράω δέ καί σύ μικρός ὕστερος . μιμνήσκω οὖν , ὅταν ἔρχομαι εἰς ὁ βασίλειος ἐκεῖνος , ὅταν ὁ ἱμάτιον ὁ βασιλικός ἀπολαμβάνω , ὅταν ὁ πορφύρα περιδύλησθε ὁ αἷμα · βαρέω δεσποτικός , ὅταν διάδημα ἀναδέω ὁ ἡλιακός ἀκτίς φαιδρός ἔχω πανταχόθεν ἐκπίμπρημι λαμπρύνω . τοιοῦτος γάρ ὁ νυμφίος ὁ γιδ́σνω , μείζων μέν ὁ ἡμέτερος ἄξιος , ἄξιος δέ ὁ αὐτός φιλανθρωπία . Ζεύς οὗτος σύ ἐντεῦθεν ἤδη καί πρό ὁ ἱερός ἐκεῖνος μακαρίζω παστάς · οὖον μακαρίζω δέ μόνος , ἀλλά καί ἔπαινος ὁ εὐγνωμοσύνη , ὅτι μή καθάπερ ὁ βαθυμυτερος ὁ ἄνθρωπος , ἐν ἔσχατος ἀναπνοή ὁ φώτισμα προσέρχομαι , ἀλλά ἐντεῦθεν ἤδη καθάπερ οἰκέτης εὐγνώμων , μετά πολύς εὔνοια ὑπακούω Δεσπότη παρασκευάζω , ὁ αὐχήν ὁ Ψυχή μετά πολύς ἐπικεισίας τε καί προθυμία ὑπό ὁ ζεύγνυμι ἄγω ὁ Χριστός , καί ὁ ζυγόν δέχομαι ὁ χρηστός , καί ὁ φορτίον λαμβάνω ὁ ἐλαφρός . εἰμί γάρ καί ὁ ὁ χάρις ἴσος σύ καί ὁ ἐν ὁ τελευταῖος μυσταγωγέω , ἀλλά ὁ ὁ προαίρεσις οὐ ἴσος , οὐδέ ὁ ὁ παρασκευή ὁ πρᾶγμα . ἐκεῖνος μέν γάρ ἐν ὁ κλίνη λαμβάνω , σύ δέ ἐν ὁ κόλπος ὁ ἐκκλησία ὁ κοινός ἀπαντάω ἐγώ μήτηρ · ἐκεῖνος μέν ὀδύρομαι καί δάκρυ , σύ δέ χαίρω καί εὐφραίνω · ἐκεῖνος στένω , σύ δέ εὐχαριστέω · ἐκεῖνος μέν πολύς καρόω ὁ πυρετός , σύ δέ πολύς ἐμπίμπλημι ὁ πνευματικός ἡδονή . ὧδε ἐνταῦθα μέν πᾶς σύμφωνος ὁ δωρεά , ἔχω δέ πᾶς ἐναντίος [ 227 ] ὁ δωρεά · καί γάρ ὀρθός καί ὀδύρως πολύς μυσταγωγέω , καί παιδιά περιίστημι καλέω , καί γυνή ὁ παρειάς κατάγω , καί φίλος κατηφής , καί οἰκέτης δάκρυ γέμω , ὅλος ὁ ὁ οἰκίον σχῆμα χειμερινός τις καί ζοφώδης μιμέομαι ἡμέρα · ἐν δέ αὐτός ὁ κατάκειμαι ὁ Καρδία ἀναπτύσσω , σκυθρωπός οὗτος εὐφρείας . καθά γάρ ἄνεμος μετά πολύς ὁ ῥύμη ἐξεναντιάω ἀλλήλων ἐμβάλλω εἰς πολύς ὁ πέλαγος διατέμνω μέρος · οὗτος καί ὁ λογισμός ὁ τότε κατέχω δεινός εἰς ὁ ὁ κάμνω ἐμπίπτω Ψυχή , εἰς πολύς ὁ ἐκεῖνος διάνοια σχίζω φροντίς . ὅταν εἰς ὁ παιδίον ἀφοράω , ὁ ὀρφανία αὐτός ἐννοέω · ὅταν πρός ὁ γυνή ἀποβλέπω , ὁ χηρεία λογίζομαι · ὅταν ἴδη ὁ οἰκέτης , ὁ ἐρημία ἀπασάω σκοπέω ὁ οἰκίον · ὅταν πρός ἑαυτοῦ ἐπανέρχομαι , ὁ πάρειμι ἑαυτοῦ ἀναμιμνήσκω ζωή , καί ἀπορρήγνυμι μέλλω , πολύς λέγω ὁ ἀθυμία ὁ νέφος . τοιοῦτος ὁ ὁ μέλλω μυσταγωγέω ψυχή . εἶτα μεταξύ ὁ θόρυβος καί ὁ ταραχή αὐτός , ἐπεισέρχομαι ὁ ἱερεύς αὐτός ὁ μυστερεω φοβερός εἰμί , καί ὁ θάνατος ὁ ὁ κάμνω προσήκω ἀπηνής · ὁ γάρ ὁ ἰατρός Φώτης ὁ ἀπογιγνώσκω ὁ ζωή ὁ ἔχω μείζων ἀπόγνωσις εἰμί νομίζω ἢ ὁ πρέσβυς εἴσοδος , καί θάνατος σύμβολον εἰμί δοκέω ὁ αἰώνιος ζωή ὁ ὑπόθεσις . ἄλλος ὅπου ὁ κολοφών ἐπιτίθημι ὁ κακός · μεταξύ γάρ θορυβέω ὁ ἐπιτηδίων καί παρασκευή -