joannes-chrysostomus.ad-eos-qui-scandalizati-sunt pg052_0117.3
διὰ σέ , ἀκούσον τί φησιν ὁ Παῦλος : Ὅτι καὶ αὕτη ἡ κτίσις ἐλευθερωθήσεται ἀπὸ τῆς δουλείας τῆς φθορᾶς · τοῦτ’ ἐστιν , ἀπὸ τοῦ εἶναι φθαρτή . Πῶς δὲ καὶ τῆς τοσαύτης ἀπολαύσεται τιμῆς διὰ σέ δηλῶν ἐπῆγαγεν , Εἰς τὴν ἐλευθερίαν τῆς δόξης τῶν τέκνων τοῦ Θεοῦ . Εἰ δὲ μὴ μακρὸν σφόδρα καὶ ὑπὲρ τὸ μέτρον ἐποιούμην τὸν λόγον , πολλὰ ἂν καὶ περὶ θανάτου ἐοἰολογήσασθαι , καὶ ἐν τούτῳ μάλιστα ἐδείκνυον τὴν σοφίαν τοῦ Θεοῦ καὶ τὴν πρόνοιαν , καὶ πολλὰ περὶ φθορᾶς , περὶ ἰχώρος , περὶ σκωληκῶν , καὶ περὶ τέτρας εἶπον ἂν , ἃπερ μάλιστα θρηνοῦσιν οἱ πολλοὶ καὶ ἀποδύρονται , ὅτι εἰς τέτραν , ὅτι εἰς κόνην , ὅτι εἰς σκώληκας διαλυθήσεται ἡμῶν τὰ σώματα , κάντευθεν ἐδείξαμεν τὴν ἄφαστον αὐτοῦ πρόνοιαν καὶ κηδεμονίαν . Ἀπὸ γὰρ τῆς αὐτῆς προνοίας , ἀπὸ τῆς αὐτῆς ἀγαθότητος , ἀφ’ ἧς οὐκ ὄντας ἐποίησεν , ἀπὸ τῆς αὐτῆς καὶ ἀποθνῄσκειν ἐκέλευσε , καλ τοιούτον ἔχειν τὸ τέλος . Εἰ γὰρ καὶ διάφορα τὰ γινόμενα , ἀλλὰ μιᾶς εἰσιν ἀγαθότητος · ὁ τε γὰρ ἀπελθόν οὐδὲν ἐντεῦθεν παραβλάπτεται , ὁ τε ζῶν τὰ μέγιστα ἐντεῦθεν κερδαίνει , ἐν ἀλλοτρίῳ σώματι οἰκεῖαν καρποῦμενος ὠφέλειαν . Ὅταν γὰρ ἴδῃ τὸν χθὲς καὶ πρῴην μετ’ αὐτοῦ βδιζοντα , τοῦτον εἰς σκώληκας διαλυμένον καὶ εἰς ἰχώρα καὶ τέτραν καὶ κόνην , χάν αὐτοῦ τοῦ διαβόλου τὴν ἀπόνοιαν ἔχῃ , [ 482 ] καταπεπτήσει , συστελέσεται , μετριάζει , φιλοσοφεῖν παιδεύεται , καὶ τὴν μετέτρα τῶν ἀγαθῶν τὴν ταπεινοφροσύνην εἰς τὴν διάνοιαν εἰσοικίζει . Οὕτως οὔτε ὁ ἀπελθὼν τι παρεβλάθη · ἀπηλθεται γὰρ τοῦτο τὸ σῶμα ἀκήραστον καὶ ἀφθαρτον · ὁ τε ἐτι ἐν τῷ σκάμματι ὤν , ἀφ’ ὧν οὐδὲν ἕτερος ἐβλάδη , τὰ μέγιστα κερδαίνει . Οὐχ ὁ τυχὸν διδάσκαλος φιλοσοφίας ὁ θάνατος εἰσῆλθὲν εἰς τὸν ἡμέτερον βίον , παιδαγωγὸν τὴν διάνοιαν , καὶ τὰ πάθη τῆς ψυχῆς χαλίνων , καὶ τὰ κύματα καταστελλων , καὶ γαλήνην ποιῶν . Μαθὼν τρὶν καὶ ἐκ τῶν εἰρημένων , καὶ ἐξ ἑτέρων πλειόνων , τοῦ φωτὸς τούτου φανερωτέρον διαλάμπουσαν τὴν τοῦ Θεοῦ πρόνοιαν , μὴ περιεργάζου τὰ περιττά , μηδὲ ἀκήρυχα δίωκε , τὰς αἰτίας πάντων ἐξετάζων . Καὶ γὰρ αὐτὸ τὸ εἶναι ἐξ ἀγαθότητος ἡμῖν παρέσχεν οὐ χρείαν ἔχων ἡμῶν τῆς διακονίας . Καὶ γὰρ θαυμάζειν αὐτὸν καὶ προσκυνεῖν , οὐχ ὅτι ἐποίησε μόνον , οὐδ’ ὅτι ψυχὴν ἐχαρίσατο ἀσώματον καὶ λογικήν , οὐδ’ ὅτι τῶν ἄλλων ἀπάντων βελτίους εἰργάσατο , οὐδ’ ὅτι τὴν δεσποτείαν ἐνεχείρισε τῶν ὁρωμένων , καὶ τὴν ἐξουσίαν ἐπέτρεψεν , ἀλλ’ ὅτι μηδὲν δεόμενος ἡμῶν . Τὸ γὰρ δι’ θαυμαστὸν τῆς ἀγαθότητος αὐτοῦ τοῦτο ἐστιν , ὅτι οὐδὲν χρησίμων ἡμῶν τῆς διακονίας παρήγαγε . Καὶ γὰρ πρὶν γενέσθαι καὶ ἡμᾶς , καὶ ἄγγελους , καὶ τὰς ἄνω δυνάμεις , ἦν τὴν οἰκείαν δόξαν ἔχων καὶ τὴν μακαριότητα , διὰ φιλανθρωπίαν δὲ μόνον ἡμᾶς παρήγαγε , καὶ ἅπαντα ταῦτα ἐποίησε δι’ ἡμᾶς , καὶ ἐτι πολλῷ πλείονα τούτων .
Lemmas: διά σός , ἀκούω τίς φημί ὁ Παῦλος : ὅτι2 καί οὗτος ὁ κτίσις ἐλευθερόω ἀπό ὁ δουλεία ὁ φθορά · οὗτος εἰμί , ἀπό ὁ εἰμί φθαρτός . Πῶς δέ καί ὁ τοσοῦτος ἀπολαύω τιμή διά σός δηλόω ἐπάγω , εἰς ὁ ἐλευθερία ὁ δόξα ὁ τέκνον ὁ Θεός . εἰμί δέ μή μακρός σφόδρα καί ὑπέρ ὁ μέτρον ποιέω ὁ λόγος , πολύς εἄν καί περί θάνατος ἔρχομαι , καί ἐν οὗτος μάλιστα δείκνυμι ὁ σοφία ὁ Θεός καί ὁ πρόνοια , καί πολύς περί φθορά , περί ἰχώρ , περί σκώληξ , καί περί τετράς εἶπον εἄν , ὅσπερ μάλιστα θρηνέω ὁ πολύς καί ἀποδύρομαι , ὅτι εἰς τετρᾶς , ὅτι εἰς κονή , ὅτι εἰς σκώληξ διαλύω ἐγώ ὁ σῶμα , κάντευθεν δείκνυμι ὁ ἀφίστημι αὐτός πρόνοια καί κηδεμονία . ἀπό γάρ ὁ αὐτός πρόνοια , ἀπό ὁ αὐτός ἀγαθότης , ἀπό ὅς οὐ εἰμί ποιέω , ἀπό ὁ αὐτός καί ἀποθνῄσκω κελεύω , καλστις τοιοῦτος ἔχω ὁ τέλος . εἰμί γάρ καί διάφορος ὁ γίγνομαι , ἀλλά εἷς εἰμί ἀγαθότης · ὁ τε γάρ ἀπέρχομαι οὐδείς ἐντεῦθεν παραβλάπτω , ὁ τε ζῶ ὁ μέγας ἐντεῦθεν κερδαίνω , ἐν ἀλλότριος σῶμα οἰκεῖος καρπόω ὠφέλεια . ὅταν γάρ ὁράω ὁ χθές καί πρώην μετά αὐτός βδιθεριζω , οὗτος εἰς σκώληξ διαλύω καί εἰς ἰχώρ καί τετρᾶς καί κονή , χήν αὐτός ὁ διάβολος ὁ ἀπόνοια ἔχω , [ 482 ] καταπίπτω , συστέλλω , μετριάζω , φιλοσοφέω παιδεύω , καί ὁ μετέτρα ὁ ἀγαθός ὁ ταπεινοφροσύνη εἰς ὁ διάνοια εἰσοικίζω . οὕτως οὔτε ὁ ἀπέρχομαι τίς παραβάλλω · ἀπέρχομαι γάρ οὗτος ὁ σῶμα ἀκήραστον καί ἄφθαρτος · ὁ τε ἔτι ἐν ὁ σκάμμα εἰμί , ἀπό ὅς οὐδείς ἕτερος βλάζω , ὁ μέγας κερδαίνω . οὐχ ὁ τυγχάνω διδάσκαλος φιλοσοφία ὁ θάνατος εἰσέρχομαι εἰς ὁ ἡμέτερος βίος , παιδαγωγός ὁ διάνοια , καί ὁ πάθος ὁ Ψυχή χαλινός , καί ὁ κῦμα καταστέλλω , καί γαλήνη ποιέω . μανθάνω τρεῖς καί ἐκ ὁ εἴρω , καί ἐκ ἕτερος πλείων , ὁ φάος οὗτος φανερός διαλάμπω ὁ ὁ Θεός πρόνοια , μή περιεργάζομαι ὁ περισσός , μηδέ ἀκήρυχα διώκω , ὁ αἴτιος πᾶς ἐξετάζω . καί γάρ αὐτός ὁ εἰμί ἐκ ἀγαθότης ἐγώ παρέχω οὖον χρεία ἔχω ἐγώ ὁ διακονία . καί γάρ θαυμάζω αὐτός καί προσκυνέω , οὐ ὅτι ποιέω μόνος , οὐδέ ὅτι ψυχή χαρίζομαι ἀσώματος καί λογικός , οὐδέ ὅτι ὁ ἄλλος ἀπαντάω ἀγαθός ἐργάζομαι , οὐδέ ὅτι ὁ δεσποτεία ἐγχειρίζω ὁ ὁράω , καί ὁ ἐξουσία ἐπιτρέπω , ἀλλά ὅτι μηδείς δήω ἐγώ . ὁ γάρ διά θαυμαστός ὁ ἀγαθότης αὐτός οὗτος εἰμί , ὅτι οὐδείς χρήσιμος ἐγώ ὁ διακονία παράγω . καί γάρ πρίν γίγνομαι καί ἐγώ , καί Άγγελος , καί ὁ ἄνω δύναμις , εἰμί ὁ οἰκεῖος δόξα ἔχω καί ὁ μακαριότης , διά φιλανθρωπία δέ μόνος ἐγώ παράγω , καί ἅπας οὗτος ποιέω διά ἐγώ , καί ἔτι πολύς πλείων οὗτος .